Đấng Christ Và Hội Thánh Của Ngài Trong Sách Thi Thiên
Andrew Bonar · Christ and His Church in the Book of Psalms
Bản dịch do AI (MG-3) hỗ trợ, chưa được mục sư duyệt giáo lý. Thuật ngữ có thể chưa chính xác; hãy đối chiếu với bản gốc và Kinh Thánh, đồng thời hỏi mục sư của bạn.
Nguyên tác thuộc phạm vi công cộng. Bản dịch tiếng Việt miễn phí, không thương mại.
Mục lục
Đấng Christ Và Hội Thánh Của Ngài Trong Sách Thi Thiên
ĐẤNG CHRIST VÀ HỘI THÁNH CỦA NGÀI TRONG SÁCH THI THIÊN
Andrew Bonar
của Andrew Bonar
LỜI NÓI ĐẦU
Ít sách nào trong Kinh Thánh phong phú hơn Sách Thi Thiên, "sách thánh ca cho mọi thời đại," như người ta vẫn gọi. Luther nói: "Ở đó, bạn nhìn thẳng vào tấm lòng của các thánh đồ, và thấy đủ mọi niềm vui cùng những tư tưởng vui mừng hướng về Đức Chúa Trời và tình yêu của Ngài đang nảy nở mạnh mẽ trong sự sống! Lại nữa, bạn nhìn vào tấm lòng của các thánh đồ như nhìn vào sự chết và âm phủ! Những khải tượng buồn thảm về Đức Chúa Trời của họ mới ảm đạm và tối tăm làm sao." Một người khác đã nói: "Các Thi Thiên dạy tôi quý trọng một đời sống chịu nhiều thử thách." Và Tholuck (người trích dẫn những lời này) nhận xét: "Những bài ca nào, như các Thi Thiên, đã đứng vững qua thử thách ba ngàn năm, đều chứa đựng một mầm mống cho cõi đời đời."
Các Thi Thiên dành cho mọi thời đại như nhau — không dành cho Đa-vít hơn là cho chúng ta. Cũng như tiếng kêu "Mọi việc đã được trọn!" dù lần đầu tiên lọt vào tai Giăng và những người phụ nữ từ Ga-li-lê đứng bên thập tự giá, cũng không phải dành cho họ cách chân thật hơn là cho chúng ta; các Thi Thiên cũng vậy.
Các tác giả đã được Đức Chúa Trời chuẩn bị, qua những hoàn cảnh riêng tư và công cộng, để thốt ra cách thích hợp tâm ý của Đấng đã dùng họ. Irving, trong lời nói đầu của ông cho sách Horne về các Thi Thiên, đã nói lên một số chân lý rất quý báu về đề tài này. Ông nhận xét rằng các Thi Thiên, giống như các sách tiên tri, "đã nảy sinh do sự gợi ý của một hoàn cảnh nào đó của Hội Thánh, hiện diện trong thời các tiên tri, như một trường hợp cụ thể. Nhưng vượt quá điều đó về thời gian, và vượt quá điều đó về mức độ trầm trọng của mọi hoàn cảnh, chúng cho thấy như một cái nhìn liên tiếp về tất cả những trường hợp tương tự và những đoạn tương đồng trong lịch sử của Hội Thánh, và làm nổi bật quy luật chung của sự quan phòng và ân điển của Đức Chúa Trời trong hiện tại, cũng như trong mọi trường hợp tương tự về sau." Tuy nhiên, tác giả Thi Thiên không phải là một cỗ máy tự động, và độc giả của ông cũng không chỉ là những người đứng xem hay lắng nghe những gì cỗ máy ấy thốt ra. "Vì vậy, Đức Chúa Trời đã nhào nặn con người của Ngài cho mục đích của Ngài, và đặt ông vào những hoàn cảnh phù hợp với mục đích của Ngài. Và ông vẫn là một con người, chịu tác động theo dòng chảy tự nhiên, và tỏ ra trước dân chúng như một người đồng loại, qua người ấy, thật vậy, họ nghe được những chân lý lay động tâm hồn, thốt ra bằng những lời xuyên thấu tai nghe, nhưng phù hợp với trường hợp của họ, chạm đến đường đi của họ, nói với cảm xúc của họ, và đè nặng trên lương tâm của họ, và khắc sâu ở đó bởi những sự bảo đảm mạnh mẽ nhất của sự sống và sự chết, hiện tại và đời đời." "Và như NGÔI LỜI vốn có từ ban đầu đã không lấy tiếng nói, cũng không lấy trí tuệ, nhưng đã lấy xác thịt, xác thịt loài người, và sự đầy đủ của Thần Tánh đã được bày tỏ trong thân thể; cũng vậy, khi Ngôi Lời ấy đến với các tổ phụ qua các tiên tri, và bày tỏ một phần sự đầy đủ của Ngài, thì điều đó đã qua xác thịt của họ, hay nhân tính của họ — tức là qua tình trạng hiện tại của tâm linh, tâm trí, thân thể, và hoàn cảnh bên ngoài của họ."
Chính vì mục đích này mà Đức Chúa Trời đã dẫn Đa-vít đi vòng quanh mọi hoàn cảnh của con người, để ông có thể nắm bắt được tinh thần thích hợp cho từng hoàn cảnh, và thốt ra tinh thần ấy theo lẽ thật. "Ngài đã không để ông thu hẹp bản thể mình bằng cách đi vòng quanh một chức năng duy nhất; nhưng bằng nhiều chức năng khác nhau, Ngài đã trau dồi toàn bộ bản thể ông, và lấp đầy tâm hồn ông bằng sự khôn ngoan và cảm xúc. Ngài đã tìm cho ông những đối tượng cho mọi tình cảm. Ngài đã nuôi ông nơi đồng cỏ chăn chiên, để nền tảng của tính cách ông có thể được đặt qua những hình thức cảm xúc đơn giản và phổ quát. Ngài đã đưa ông đến doanh trại, để ông có thể đầy dẫy sự cao thượng của tâm hồn, và những ý tưởng về vinh quang. Ngài đã đặt ông trong cung điện, để ông có thể đầy dẫy những ý tưởng về sự uy nghi và quyền năng tối cao. Ngài đã đưa ông đến đồng vắng và đặt ông trong nơi hoang vắng, để tâm hồn ông có thể ở một mình trong quan niệm cao cả về Đức Chúa Trời và các công việc quyền năng của Ngài. Và Ngài đã giữ ông ở đó nhiều năm dài, chỉ còn một bước giữa ông và sự chết, để ông có thể được rèn luyện kỹ lưỡng trong việc tin cậy và nương cậy nơi sự quan phòng của Đức Chúa Trời. Và trong không một hoàn cảnh hay nghề nghiệp nào trong đời sống ấy, Ngài đã lấy khỏi ông Đức Thánh Linh của Ngài. Những thử thách của ông chỉ là việc lên dây cho nhạc cụ mà Đức Thánh Linh có thể dùng để bày tỏ những giai điệu khác nhau mà Ngài đã định thốt ra qua ông, vì sự an ủi và gây dựng của những người thuộc linh. Giăng Báp-tít, vì phải được dùng cho công việc gai góc, đã được rèn luyện trong đồng vắng.… Mỗi người đều đã được sự quan phòng của Đức Chúa Trời kỷ luật, cũng như được trang bị trong những nguồn mạch của bản thể mình, cho công việc đặc biệt mà Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời đã định cho người ấy."
Ý nghĩa theo nghĩa đen và lịch sử có ích lợi ở mức độ cao nhất; như Calvin, Venema, Matthew Henry, và những người khác, đã chỉ ra. Nhưng nguyên tắc của chúng ta là, một khi đã tìm được nghĩa đen, ý nghĩa chính xác của các thuật ngữ, và sự áp dụng đầu tiên của Thi Thiên, chúng ta sẽ hỏi Đức Thánh Linh đã định dạy điều gì trong mọi thời đại qua công thức này. Giám mục Horne nói về việc nghiên cứu như thế như một lữ khách leo lên một đỉnh cao, "không vô ích cũng không khó chịu," từ đó ông có được một quang cảnh rộng lớn nằm phía trước, và trải dài đến tận nơi xa. Giám mục Horsley trích II Sa-mu-ên 23:3, "Thần của Giê-hô-va đã phán qua ta, và lời Ngài ở trong miệng ta" — và nói thêm: "Nếu Đa-vít được thừa nhận là có biết gì về chủ đề thật của chính các tác phẩm của mình, thì chủ đề ấy không phải là điều gì trong đời sống của chính ông, mà là điều gì đó đã được đặt vào tâm trí ông bởi Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời." Điều này đúng đến chừng mực ấy; nhưng đồng thời, chúng ta hãy giữ vững (như đã nói trên) rằng điều mà Đức Thánh Linh đã đặt vào tâm trí Đa-vít, hay tâm trí của bất kỳ tác giả nào khác, đã được thực hiện không phải một cách đột ngột, mà gắn liền với vị trí của tác giả. Cũng như những lời phán của Chúa chúng ta cho mọi thời đại đã không được thốt ra cách ngẫu nhiên trong bất kỳ hoàn cảnh nào, mà luôn gắn liền một cách tự nhiên với một sự kiện hay biến cố hiện tại nào đó đang diễn ra. "Đức Chúa Giê-xu đáp rằng" đúng với tất cả những lời ấy: Ngài đã xâu chuỗi ngọc trai của mình trên sợi chỉ của những sự việc hay cuộc trò chuyện đang diễn ra. Và các Thi Thiên cũng vậy. Chúng bắt nguồn từ những điều địa phương và tạm thời, nhưng chúng tiến xa hơn từ hiện tại vào các thời đại sẽ đến.
Bây giờ, trong các thời đại đầu tiên, những người đầy dẫy tư tưởng về Đấng Christ không bao giờ có thể đọc các Thi Thiên mà không được nhắc nhớ về Chúa của mình. Có lẽ họ không có hệ thống hay lý thuyết cố định nào cho rằng mọi Thi Thiên đều nói về Đấng Christ; nhưng dù vậy, có thể nói là không suy nghĩ, họ thấy tư tưởng của mình lang thang về Chúa của mình, như Đấng duy nhất mà trong Ngài những hơi thở này, những lời ngợi khen này, những ước muốn này, những hy vọng này, những cảm xúc sâu xa này, tìm được sự thực hiện chân thật và đầy đủ duy nhất của chúng. Vì thế, Augustine (Thi Thiên 58) đã nói với thính giả của mình, khi ông giải nghĩa cho họ sách này, rằng "tiếng của Đấng Christ và Hội Thánh của Ngài hầu như là tiếng duy nhất được nghe trong các Thi Thiên" — "Vix est ut in Psalmis inveniamus vocem nisi Christi et Ecclesiae;" và trong một dịp khác (Thi Thiên 43), "Khắp nơi lan tỏa là con người ấy, mà Đầu ở trên cao, và các chi thể ở dưới thấp. Chúng ta phải nhận biết tiếng của Ngài trong mọi Thi Thiên, hoặc khi đánh thức đàn hạc, hoặc khi thốt ra tiếng rên sâu thẳm — vui mừng trong hy vọng, hoặc thở dài than thở về những thực tại hiện tại." Tertullian (được Horne trích dẫn) nói: "Omnes pocne Psalmi Christi personam sustinent."
Chúng ta bắt đầu bằng cách không đặt ra nguyên tắc giải nghĩa nào khác về những người nói trong các bài thánh ca này, ngoài nguyên tắc này — tức là, chúng ta phải xem sách này như "không phải bởi ý riêng mà giải nghĩa" (II Phi-e-rơ 1:20). Những lời thốt ra của nó không bắt nguồn từ chính các tác giả. Đây là một trong những sách mà "người thánh của Đức Chúa Trời đã nói, khi được Đức Thánh Linh cảm động;" và vì vậy, thật sai lầm rõ ràng khi cho rằng, chỉ vì Đa-vít, hay bất kỳ ai khác, là tác giả, thì do đó không có điều gì được nói đến, hay được hát lên, ngoài những vấn đề mà họ chủ yếu hay trước hết quan tâm. "Không phải cho chính mình, mà cho chúng ta, họ đã hầu việc" cũng đúng ở đây (I Phi-e-rơ 1:12). Vì vậy, chúng ta không thể lầm lạc bao nhiêu, nếu cùng với Amyrauld, chúng ta giữ "mắt trái nhìn Đa-vít, trong khi mắt phải nhìn chăm vào Đấng Christ." Trong một số trường hợp, chỉ riêng Đầu phán, hay được nói đến, và trong một vài trường hợp khác chỉ riêng các Chi Thể; nhưng nhìn chung, giọng điệu có cảm xúc và nội dung đến nỗi Đầu và các Chi Thể cùng nhau có thể dùng đàn hạc và cất lên bài ca. Và những bài thánh ca này quan trọng đến nỗi gần năm mươi bài trong số đó được nhắc đến trong Tân Ước, và được áp dụng cho Đấng Christ.
Hengstenberg rõ ràng đã cảm nhận, bất chấp nỗi sợ của ông về việc thừa nhận Đấng Mê-si-a trong các Thi Thiên quá thường xuyên, rằng có một cá nhân đã hiện diện rất chung trong tâm trí tác giả. Ông bị buộc phải thừa nhận rằng có sự ám chỉ đến một đấng lý tưởng hoàn hảo nào đó, hay một đấng công chính lý tưởng nào đó, là tiêu chuẩn.* Vô tình, ông như vậy thừa nhận sự thật rằng không ai có thể đọc những bài ca của Si-ôn mà không bị dẫn đến suy nghĩ về một cá nhân nào đó như chủ đề luôn tái hiện. Và vì Kinh Thánh không nói theo phong cách triết học, chúng ta có thể nói cách chắc chắn rằng sự ám chỉ trong mọi trường hợp này không phải là về một nhân vật lý tưởng trừu tượng nào, mà là về Đấng sống thật, trong Ngài mọi sự hoàn hảo gặp nhau, và Đấng mà mọi mưu mô và ác ý của địa ngục từng nhắm vào — Đấng Mê-si-a, Đấng Công Chính.
Trong hầu hết mọi Thi Thiên trong tất cả các Thi Thiên này, có điều gì đó khiến chúng thích hợp cho việc sử dụng của các thế hệ đã qua của Hội Thánh, và điều gì đó khiến chúng thích hợp cách tuyệt vời cho việc sử dụng của Hội Thánh ngày nay; trong khi đó, cũng có lan tỏa khắp nơi một gợi ý cho tương lai. Có thể nói, có một yếu tố quá khứ, một yếu tố hiện tại, và một yếu tố tương lai.* Ít Thi Thiên nào có thể nói là không có sự ám chỉ tiên tri, không có sự ám chỉ đến các thế hệ hay sự kiện còn sẽ đến — một hoàn cảnh khiến chúng có quyền được mọi người tra cứu các bản ghi tiên tri nghiên cứu cẩn thận, bên cạnh vô số quyền khác mà chúng sở hữu.
Nội dung của những Ghi Chú này (vì chúng chẳng qua chỉ là những ghi chú) đã xuất hiện lần đầu trên "Tạp Chí Tiên Tri Hàng Quý." Chúng có ý giúp đỡ những người vui thích tra cứu Kinh Thánh. Cũng có những thu thập từ nhiều cánh đồng đây đó được trình bày cho độc giả; vì Tác Giả đã tham khảo các tác giả viết về các Thi Thiên thuộc đủ mọi khuynh hướng ý kiến khác nhau, ngay cả khi ông chỉ đơn thuần trình bày kết luận mà ông đã đi đến về ý nghĩa thật của đoạn văn.
THI THIÊN 1
1–6 Tiếng đàn hạc đầu tiên của người ca hát êm dịu của Y-sơ-ra-ên* có thể được cho là lạ lùng trong một thế gian nằm trong sự gian ác. Nó ca ngợi hạnh phúc hiện tại của người nào có sự thông công với Đức Chúa Trời, và không có sự thông công với kẻ gian ác. Hãy xem người ấy! mắt người bị thu hút, không phải bởi những sự việc thuộc về đất, mà bởi điều đã được ban xuống từ trời — "luật pháp của Đức Giê-hô-va." Người đã tìm được "sông nước hằng sống;" người giống như một cây — như cây chà là hay cây lựu,* — trĩu quả, hay như cây sự sống trong Khải Huyền 22:2, sinh hoa quả mỗi tháng, và sinh đủ mọi loại quả. "Mỗi nụ của nó đều lớn lên thành một hạt," Targum nói, về những lời "mọi việc người làm đều sẽ thịnh vượng," lấy עָשהָ như được dùng trong Sáng Thế Ký 7:11, 12. "Người chính là sự tương phản với cây vả khô héo, bị rủa sả," một nhà giải nghĩa hiện đại nói.
Có lẽ sự so sánh với cây và các dòng nước này nên đưa chúng ta trở lại Ê-đen, và gợi lên tình trạng con người thánh khiết và hạnh phúc ở đó. Con người được cứu chuộc lại vươn lên đến phước hạnh của Ê-đen. Có phải vì sự xuất hiện của nó trong Thi Thiên này, hay chỉ đơn thuần vì tính biểu cảm của hình ảnh so sánh, mà nó đã được lặp lại trong Giê-rê-mi 17:8?
Nhưng, ngoài ra, chúng ta được đưa trở lại với Giô-suê bởi ngôn ngữ được dùng về sự thịnh vượng của người ấy. Sự nghiệp của Giô-suê là một sự thịnh vượng liên tục không gián đoạn, ngoại trừ chỉ một trường hợp duy nhất, khi ông quên hỏi ý Chúa; và lời của Chúa phán với ông là như sau: —
"Quyển sách luật pháp này chớ xa miệng ngươi,
Nhưng ngươi hãy suy gẫm ngày và đêm,
Hầu cho cẩn thận làm theo mọi điều đã chép trong đó;
Vì như vậy ngươi mới làm cho đường lối mình được thịnh vượng,
Và như vậy ngươi sẽ được may mắn." — (Giô-suê 1:8.)
Có lẽ sự ám chỉ đến thời Giô-suê này đã khiến Thi Thiên này càng thích hợp hơn làm phần mở đầu cho toàn bộ sách. Nó nối kết những ngày xưa ấy với các thế hệ khác. Nó ca ngợi cùng một Chúa, hành động đối với mọi người theo cùng những nguyên tắc. Nó ca ngợi một dân tộc đã đến chiếm hữu đất Ca-na-an, là những người hành động theo các châm ngôn thánh khiết đã hướng dẫn Giô-suê khi ông chiếm hữu đất — một dân tộc được hướng dẫn bởi ý muốn đã được bày tỏ của Giê-hô-va.
Kẻ gian ác không thịnh vượng như vậy — chúng không giống như "những cây bên bờ sông." Chúng giống như "trấu," sẵn sàng bị cuốn đi trong ngày thịnh nộ, và không thể chống lại hơi thở nhẹ nhất của sự bất bình của Giê-hô-va (Đa-ni-ên 2:35; Ma-thi-ơ 3:12, "ngày quyết định"). Vì vậy, chúng không thể "đứng vững." Cũng như trong Khải Huyền 6:17, tiếng kêu của thế gian kinh hãi — các vua, các tướng, người giàu, người mạnh, kẻ tôi mọi, người tự do — là: "Ngày lớn của cơn thịnh nộ Ngài đã đến, và ai có thể đứng nổi?" Vì "Đức Giê-hô-va biết đường người công bình." Chúa chúng ta có thể đã ám chỉ đoạn này trong lời phán đáng ghi nhớ mà Ngài thường dùng (Ma-thi-ơ 7:23; Ma-thi-ơ 25:12; Lu-ca 13:27), "Ta chẳng hề biết các ngươi — Ta không biết các ngươi." Ôi, hạnh phúc thay cho người tin kính! hạnh phúc bây giờ, và còn hạnh phúc hơn trong ngày ấy, ngày nay đang vội đến, khi Người Chủ Ruộng sẽ tách "trấu" khỏi lúa mì, và các vương quốc trên đất sẽ bị đập vỡ ra từng mảnh "như trấu của sân đạp lúa mùa hè," và "gió sẽ cuốn chúng đi." Ôi, sự dại dột của những kẻ "ngồi trong ghế của kẻ nhạo báng," và hỏi trong những ngày sau rốt này (II Phi-e-rơ 3:3), "Lời hứa về sự đến của Ngài ở đâu?"
Chúng ta đã nhận thấy rằng Chúa chúng ta dường như trích dẫn một trong những lời diễn đạt của Thi Thiên này; và chúng ta hãy xem chúng ta có thể cho rằng tất cả đã được Ngài đọc như thế nào trong những ngày Ngài còn trong xác thịt. Chúng ta biết Ngài đã đọc nó; sự vui thích của Ngài là ở trong luật pháp của Đức Giê-hô-va; và Ngài thường trích dẫn sách Thi Thiên. Khi Ngài đọc, hẳn là tự nhiên đối với tâm hồn loài người của Ngài khi nhận lấy cho mình phước hạnh đã được công bố trên người tin kính; vì Ngài biết và cảm nhận chính mình thật là Người Tin Kính, Đấng "đã không đi trong mưu kế của kẻ gian ác, không đứng trong đường tội nhân, không ngồi trong ghế của kẻ nhạo báng." Ngài cảm thấy mình có thể nói mọi lúc: "Luật pháp của Ngài ở trong lòng tôi!" Ngài chẳng phải là cây chà là thật sao? Ngài chẳng phải là cây lựu thật sao? Chúng ta có thể không nghĩ về Ngài như Đấng duy nhất thực hiện trọn vẹn sự mô tả trong Thi Thiên này sao? Các chi thể của Thân Thể huyền nhiệm của Ngài, trong chừng mực của mình, nhắm đến bước đi thánh khiết này; nhưng chỉ trong Ngài họ mới thấy nó được thể hiện cách hoàn hảo. "Lá Ngài không hề héo tàn;" "Ngài chẳng hề phạm tội, trong miệng Ngài không có điều dối trá" (I Phi-e-rơ 2:22); "Ngài sinh bông trái theo thì tiết," vâng lời mẹ Ngài là Ma-ri, và lo việc của Cha Ngài; lên dự lễ "khi giờ Ngài đã đến," và chịu khổ, khi thời điểm đã định đến; mọi việc "đúng mùa." Và "mọi việc Ngài làm đều thịnh vượng;" Ngài đã hoàn thành công việc đã giao cho Ngài (Giăng 17:4), và vì công việc đã hoàn thành của Ngài, "vì vậy Đức Chúa Trời đã tôn Ngài lên rất cao" (Phi-líp 2:8, 9).
Chúng ta, là các chi thể của Ngài, tìm cách thực hiện tất cả những điều này trong chừng mực của mình. Chúng ta tìm kiếm sao cho mọi sự trong chúng ta đều vì vinh quang của Đức Chúa Trời — tấm lòng, lời nói, hành động — mọi sự có thể làm đẹp cho Phúc Âm, cũng như mọi sự trực tiếp thánh khiết. Có được sự công chính được kể cho của Đấng Cứu Rỗi này, chúng ta tha thiết mong mỏi cũng có được sự thánh khiết của Ngài được ban cho nữa; dù ý thức rằng chỉ một mình Ngài mới đạt đến bức tranh được vẽ ở đây cách đẹp đẽ dường ấy. Dù nhìn theo cách nào, chúng ta cũng có thể ghi làm nhan đề của Thi Thiên này,
Con đường phước hạnh của Đấng Công Chính.
THI THIÊN 2
1–12 Chúng ta có một lời trích dẫn từ Thi Thiên này trong Công Vụ 13:33, nơi mà giới phê bình gần đây đọc là: "Như đã chép trong Thi Thiên thứ nhất." Không phải là không có khả năng rằng có một thời nó đã được xem như phần thứ hai của Thi Thiên 1, thay vì đứng như một bài thánh ca ngợi khen riêng biệt. Nhưng, dù sao đi nữa, nó là một bước tiến thích hợp so với Thi Thiên trước, vì nó đặt trước chúng ta Đấng Công Chính trong một vị trí mới. Quan điểm của thế gian về Đấng Mê-si-a và quan điểm của Giê-hô-va là chủ đề; mắt chúng ta chăm chú vào mục đích của Giê-hô-va, được hoàn thành cách đắc thắng trong vinh quang của Đấng Mê-si-a, bất chấp mọi sự chống đối. Chúng ta cũng đừng quên lời trích dẫn câu 1, 2 trong Công Vụ 4:25, 26, lời trích dẫn ấy ủng hộ chúng ta khi khẳng định rằng nó nói về sự thù nghịch dữ dội của thế gian đối với Đấng Công Chính từ thời kỳ Ngài đến lần thứ nhất trở đi cho đến sự hiện ra lần thứ hai của Ngài. Các dân tộc, hay dân Ngoại (גוִֹיﬦּ), đã nổi giận, và các bộ tộc Y-sơ-ra-ên (לְאֻמֹּים) đã đồng lòng thù nghịch với Đấng Mê-si-a của Chúa, từ ngày mà người Do Thái và dân Ngoại gặp nhau tại Can-vê để giết Chúa của sự sống; và cơn giận của họ chưa tan biến, mà sẽ còn biểu lộ dữ dội hơn nữa khi con thú và tiên tri giả dẫn các đạo quân của chúng đến A-ma-ghê-đôn. Nó được trích dẫn với sự ám chỉ đến ngày ấy trong Khải Huyền 2:27, 11:18; và 19:15, trích dẫn "cây gậy sắt," từ câu 9.
Có lẽ cụm từ được dùng rất thường xuyên trong các thư tín, "sợ hãi và run rẩy," được lấy từ câu 11. Nó được dùng trong những lời khuyên dạy tôi tớ (Ê-phê-sô 6:5) về bổn phận; trong Phi-líp 2:12, cho mọi tín hữu đang gắng sức vì sự nên thánh; trong khi đó, trong I Cô-rinh-tô 2:3, Phao-lô mô tả tâm trạng của mình trong chức vụ tại Cô-rinh-tô bằng những thuật ngữ này. Chẳng phải trong tất cả những đoạn này, và những đoạn tương tự, có sự ám chỉ đến Thi Thiên của chúng ta sao? Dường như đã được phán rằng: Hãy nhớ những chỉ dẫn của chúng ta về việc phục vụ Vua Mê-si-a của chúng ta, trong viễn cảnh về sự đến vinh hiển và vương quốc của Ngài — "Hãy hầu việc Đức Giê-hô-va cách kính sợ, và mừng rỡ với lòng run rẩy."
Ngay cả người Do Thái cũng gần như đồng ý rằng không ai khác ngoài Đấng Mê-si-a là chủ đề của người ca hát êm dịu của Y-sơ-ra-ên ở đây. "Đấng Được Xức Dầu" được xem là có tính quyết định — đó là Đấng Mê-si-a, Đấng Christ. Tuy nhiên, đối với một số độc giả, việc Đấng Christ được giới thiệu bằng danh xưng "Con," trong câu 7, rồi trong câu 12 (nơi thuật ngữ hiếm hơn là בַר xuất hiện, có lẽ vì mang tính thi ca và cao quý, như trong Châm Ngôn 31:2), đã được cho là đột ngột. Nhưng, dù có vẻ đột ngột đến đâu, cũng không có sự nghi ngờ nào bao quanh sự áp dụng ấy. Đấng Mê-si-a là "Con của Ta," và độc nhất cao trọng trong điều này, đến nỗi Giê-hô-va, chỉ vào Ngài, kêu gọi mọi người tôn kính Con cũng như họ tôn kính Cha — "Hãy hôn Con." Chẳng phải Chúa chúng ta đã có chính đoạn này trong tâm trí khi Ngài phán những lời này (Giăng 5:23): "Cha đã giao mọi sự phán xét cho Con, hầu cho mọi người đều tôn kính Con cũng như tôn kính Cha" sao? Và như vậy chúng ta có thể hiểu vì sao thuật ngữ "Cha," khi áp dụng cho Thần Tánh, đã đến tai Y-sơ-ra-ên mà không gây ngạc nhiên, khi Giăng Báp-tít (Giăng 1:18) nói về "Con một ở trong lòng Cha." Con và Cha là những thuật ngữ tương quan, và hẳn đã được Giăng hiểu như vậy.
Dù, cùng với Hengstenberg và hầu hết các nhà giải nghĩa khác, chúng ta dịch câu 12 là: "Chẳng bao lâu nữa cơn thịnh nộ của Ngài sẽ nổi lên," hay giữ lại bản dịch thông thường, thì chắc chắn có sự ám chỉ đến câu này trong Khải Huyền 6:16, 17: "Cơn thịnh nộ của Chiên Con, … và ai có thể đứng nổi?" Và nếu cách dịch trước được chấp nhận, như chúng ta tin là phải thế, thì có một sự ám chỉ ngầm đến đoạn này trong lời diễn đạt của Tân Ước, Khải Huyền 22:7, "Ta đến mau chóng." Dường như Ngài phán rằng: Hãy đến mau chóng với Đấng Cứu Rỗi ấy để được sự sống đời đời; vì kìa! Ngài đến mau chóng để xử lý với tất cả những ai không vâng phục Phúc Âm. Sự chống đối kết thúc trong sự hủy hoại, sự vâng phục mang lại phước hạnh, mà sự đầy đủ của nó sẽ chỉ được biết đến trong ngày thịnh nộ.
Nhưng chúng ta hãy xem xét nội dung của Thi Thiên phong phú và cao quý này. Kế hoạch của nó đơn giản, nhưng rất hùng vĩ. Đấng Mê-si-a, vào buổi sáng khi Ngài phá vỡ xiềng xích của sự chết, đang chiêm ngưỡng thế gian của chúng ta nằm trong sự gian ác. Ngài nhìn thấy một biển thù hận và địch ý đang giận dữ, đập những đợt sóng giận dữ của nó vào ngai của Đức Chúa Trời và Đấng Được Xức Dầu của Ngài.* Ngài nghe những lời khinh miệt của chúng: "Chúng ta hãy bẻ gãy xiềng xích của chúng," và ngạc nhiên trước sự mê muội của chúng. Vì, kìa! trên các tầng trời, Giê-hô-va ngồi trong sự nhẫn nại bình tĩnh, cho đến khi sự thù nghịch cứng cỏi và kéo dài của chúng buộc Ngài phải nổi lên chống lại chúng. Ngài "làm cho chúng bối rối" (câu 5) như Ngài đã làm với người Ê-díp-tô tại Biển Đỏ, và ám chỉ đến những lời kiêu ngạo của chúng, Ngài tuyên bố (câu 6): "Về phần chúng, chúng nói như vậy, và Ta (אֲנִי) bất chấp chúng, đã lập vua Ta trên Si-ôn." Chúng có thể cố biến Rô-ma, hay bất kỳ thành phố nào khác, thành thủ đô của chúng, và có thể tự lập cho mình một người đứng đầu, nhưng Giê-hô-va sẽ lập Vua của Ngài, và biến Si-ôn — nền tảng của Giê-ru-sa-lem — thành thủ đô của Ngài, chắc chắn như Ngài đã lập Đa-vít lên ngôi và biến Si-ôn thành thủ đô của ông. Từ thành phố của Đấng lớn hơn Đa-vít ấy, luật pháp đã ra đi và sẽ lại ra đi. Phải, Đấng Mê-si-a phán, Ta sẽ công bố quyết định hay sắc lệnh của Giê-hô-va; Ngài đã phán với Ta: "Ngươi là Con Ta." Khi Ngài sống lại (Rô-ma 1:3), Ngài được chào đón là "Con," vì khi ấy Ngài xuất hiện trong trang phục thật của chính mình; không còn ẩn mình trong sự hạ mình nữa. Ngài đã là Con từ cõi đời đời, nhưng sau khi đã lặn xuống dưới đại dương tội lỗi và khốn khổ của chúng ta, tư cách làm Con của Ngài dường như bị che khuất cho đến khi Ngài nổi lên trong sự sống lại vào ngày thứ ba (Công Vụ 13:33). Và cũng vậy, khi Ngài xuất hiện trong vinh quang lúc Ngài đến, khoác cho những người thuộc về Ngài y phục sống lại của họ (y phục thật của họ như những con nuôi), thì Con của Đức Chúa Trời đã lâu không được thấy sẽ được chào đón là "Con của Ta" bởi Cha khi Ngài đặt Ngài trên ngai hiển hiện của Ngài. Thời điểm sự bày tỏ ấy xảy ra tùy thuộc vào lời cầu xin của chính Ngài (câu 8) — một lời cầu xin mà Ngài sẽ dâng lên bất cứ khi nào mục đích của Ngài chín muồi — và rồi Ngài trỗi dậy để làm rung chuyển đất cách kinh khủng. Độc giả chẳng nhận ra trong câu 10 tiếng nói của Đấng Cứu Rỗi dịu dàng, nhẫn nại lâu dài, đầy lòng thương xót sao? Nó giống với cách Ngài quở trách trong Châm Ngôn 1:23, trong viễn cảnh về "tiếng cười" ấy, tiếng cười là cực điểm đối lập với lòng thương xót, và được nhắc đến trong Châm Ngôn 1:26, như được chính Ngài dùng chống lại những kẻ thù cứng cỏi của Ngài, cũng như ở đây bởi Cha (câu 4). Vậy thì, hỡi kẻ lớn và người nhỏ, hãy đến, ôm cổ Ngài, và được hòa thuận ngay bây giờ. Hãy đẹp lòng với Đấng mà Cha đẹp lòng; "Hãy hôn Con" — đây là đức tin cứu rỗi. Vì "Chẳng bao lâu nữa cơn thịnh nộ của Ngài sẽ nổi lên" (câu 12). Kìa, Ngài đến mau chóng! Phước cho tất cả những ai đặt lòng tin cậy nơi Ngài.
Vậy thì, chúng ta đừng quên rằng thời điểm Đấng Mê-si-a thốt ra những âm điệu này được cho là thời điểm Ngài sống lại. Điều này dường như được tuyên bố cho chúng ta trong Công Vụ 13:33. Ngài đã cảm nhận cuộc tấn công hợp lực của đất và địa ngục, nhưng đã chứng tỏ tất cả đều vô ích; vì Đấng ngự trên trời đã khiến Ngài sống lại cách vinh hiển từ kẻ chết, và kẻ thù của Ngài đã ngã xuống đất như những người chết. Chúng ta có thể tưởng tượng Thi Thiên này được Ngài tuôn ra khi Ngài đứng trong vườn của Giô-sép, nhìn ngôi mộ trống một bên, và vinh quang bên hữu Cha một bên. Như vậy chúng ta dễ hiểu những lời trong câu 7: "Ngày nay Ta đã sinh ngươi;" Cha tuyên bố Ngài là "Con một" của Ngài, bằng cách khiến Ngài sống lại từ kẻ chết, và làm điều này như một bảo chứng cho sự tôn cao xa hơn của Ngài — đặt Ngài (câu 8) vào vị trí Đấng Trung Bảo, trước khi Ngài trỗi dậy để trở lại như Đấng Chinh Phục và Vua được thừa nhận.
Giờ đây nhìn lại Thi Thiên 1, gắn liền với bài ca cao quý và đắc thắng hơn này, chúng ta thấy sách thánh ca của Y-sơ-ra-ên đã bắt đầu cách thích hợp dường nào. Nó đã phác họa cho chúng ta con đường bình tĩnh, thánh khiết của người công chính, rồi những kết quả cuối cùng trong ngày đắc thắng, khi Đấng Được Xức Dầu đã hạ mọi kẻ thù xuống, và đường lối của kẻ gian ác sẽ hư mất. Chúng ta sẽ gặp những chủ đề này liên tục tái diễn trong suốt sách; vì vậy, thật tốt khi trình bày một bản tóm tắt ngay từ đầu.
Cũng nhìn vào những lời diễn đạt đặc biệt trong cả hai Thi Thiên, chúng ta thấy, ở đầu và cuối, những mối liên kết với Thi Thiên trước, trong những lời diễn đạt như câu 1, "mưu toan việc hư không," tương phản với việc suy gẫm luật pháp (Thi Thiên 1:3), trong khi "đường lối của kẻ gian ác sẽ hư mất," trong Thi Thiên 1:6, được gợi nhớ khi chúng ta đọc trong câu 12 về "sự hư mất khỏi đường lối." Nó đưa tư tưởng của chúng ta đến Giô-suê 23:16, như Thi Thiên 1:3 đã đưa đến Giô-suê 1:8. Và chẳng phải Giăng Báp-tít lấy lời diễn đạt của mình, "trấu Ngài sẽ đốt trong lửa chẳng hề tắt" (Ma-thi-ơ 3:12), bằng cách kết hợp Thi Thiên 1:4 và 2:12 sao?
Chúa chúng ta, khi còn trên đất, có thể đã đọc Thi Thiên này như lịch sử của chính Ngài — Đấng Công Chính, Đấng luôn suy gẫm luật pháp của Đức Giê-hô-va, và giữ mình xa khỏi những mưu toan hư không của dân ngoại, bị loài người chống đối, những người không thể vâng phục những sự kiềm chế của sự thánh khiết, nhưng bất chấp tất cả, cuối cùng được tôn lên vinh hiển. Vì ở đây chúng ta có Đấng Mê-si-a (Đầu của mọi người tìm kiếm mặt Giê-hô-va), được bày tỏ trong sự uy nghi của Ngài, và trong viễn cảnh đầy đủ về sự đắc thắng cuối cùng. Chủ đề của toàn bộ như vậy có thể nói là sự khẳng định về "quyền của Đấng Công Chính đối với ngai vàng." Có người đã đề nghị đặt tên cho nó là "Sắc lệnh đời đời," ám chỉ đến câu 6, mà Thi Thiên có thể được nói là sự triển khai của câu ấy. Nhưng vì Sắc lệnh đời đời chỉ tạo thành một chủ đề, trong khi trọng tâm là chính Đấng Mê-si-a một cách trực tiếp, thì chắc chắn chính xác và mô tả hơn khi đặt làm nhan đề của nó là,
Sự chắc chắn về việc Đấng Công Chính được tôn lên ngai vàng.
THI THIÊN 3
1–8 Có bằng chứng mạnh mẽ về tính chân thật của các nhan đề của các Thi Thiên; chúng xuất hiện trong mọi bản thảo tiếng Hê-bơ-rơ.* Thi Thiên này được Đa-vít viết, "khi ông chạy trốn Áp-sa-lôm, con trai ông." Đức Thánh Linh có thể đã dùng những hoàn cảnh này trong số phận của Đa-vít, như một dịp thích hợp để truyền dạy một bài thánh ca đầy hy vọng tin cậy nơi Chúa.
Sự liên kết với Thi Thiên 2 thật tự nhiên, dù chúng ta nhìn vào trường hợp của Đa-vít khi ông viết Thi Thiên ấy, hay nhìn vào những hoàn cảnh chung hơn được nhắc đến xuyên suốt. Khi người Y-sơ-ra-ên từ chối Đa-vít là "Vua tại Si-ôn" (kiểu mẫu do Đức Chúa Trời chọn về một Vua lớn hơn), thật tự nhiên khi ông cất tiếng kêu lên với Chúa: "Hỡi Đức Giê-hô-va, kẻ cừu địch tôi đã thêm nhiều lên dường nào!" (So sánh II Sa-mu-ên 15:12.) Và cũng tự nhiên không kém khi đặt tiếng kêu này ngay sau những câu kết của Thi Thiên 2, một Thi Thiên mà trong đó chúng ta được cho biết loài người đã khinh thường lời kêu gọi của Ngài và mưu toan chống lại Giê-hô-va và Đấng Christ của Ngài. Hengstenberg đã nhận xét: — "Chắc chắn không thể xem là ngẫu nhiên khi Thi Thiên thứ ba và thứ tư theo ngay sau Thi Thiên thứ nhất và thứ hai. Chúng, cũng như Thi Thiên thứ hai, nói về một cuộc nổi loạn chống lại Đấng Được Xức Dầu của Chúa. Và khi, trong câu 8, kẻ thù được nói là 'bị đánh vào xương hàm, và răng bị bẻ gãy,' thì có cùng giọng điệu tự tin an toàn, pha lẫn sự khinh miệt những nỗ lực của chúng, như trong 'tiếng cười' của Thi Thiên 2."
Đây là một Thi Thiên có thể được thấy thích hợp và cần thiết trong những ngày sau rốt, như khi Đa-vít viết nó. Khi những đợt sóng buồn rầu và tai họa đang đập vào con tàu của Hội Thánh, nó có thể mượn từ Thi Thiên này nền tảng hy vọng mà từ lâu Giô-na đã mượn từ nó trong thử thách kỳ lạ của ông: "Sự cứu rỗi thuộc về Đức Giê-hô-va" (Giô-na 2:9). "Hoạn nạn và sự bị bỏ rơi là hai điều rất khác nhau, nhưng thường bị thế gian nhầm lẫn," và cũng bị nhầm lẫn "bởi những tưởng tượng sợ hãi của chính tấm lòng ngã lòng của chúng ta, và những gợi ý của kẻ thù nghịch chúng ta." — Horne.
Đây dường như là một bài thánh ca buổi sáng (câu 5). Và vì vậy Horsley không ngần ngại gọi nó là "Lời cầu nguyện của Đấng Mê-si-a, trong vai trò Thầy Tế Lễ, đến vào giờ sớm để chuẩn bị bàn thờ của lễ thiêu cho của lễ buổi sáng." Mọi chi thể của Đấng Christ đều có thể dùng nó; và chúng ta có thể dễ dàng thấy chính Đầu cũng có thể nhận nó làm của riêng mình. Chúng ta cảm thấy như sự cảm thông chắc chắn hơn với chúng ta, khi chúng ta biết rằng chính Chúa Giê-xu cũng đã từng ở trong những hoàn cảnh mà một bài thánh ca buổi sáng như thế đã diễn tả trạng thái và cảm xúc của Ngài; vì giờ đây mọi tín hữu đều có thể nói: "Đầu của tôi đã từng dùng Thi Thiên này; và trong khi tôi dùng những âm điệu của nó, tấm lòng loài người của Ngài sẽ nhớ lại ngày Ngài hạ mình, khi chính Ngài đã được an ủi bởi nó."
Ai chân thật hơn Ngài có thể nói về kẻ thù của mình: "Nhiều thay!" vì chính "thế gian" đã ghét Ngài (Giăng 7:7). Trên thập tự giá, chẳng phải chúng đã nhạo báng Ngài bằng lời chế giễu: "Đức Chúa Trời chẳng cứu nó đâu" (câu 2), khi chúng ném vào mặt Ngài: "Ví bằng Đức Chúa Trời yêu thương nó" (Ma-thi-ơ 27:43); nói điều đó không chỉ về Ngài, mà còn với Ngài sao? Nhưng (như trong Thi Thiên 22), Ngài đã kêu cầu không ngừng bên tai Cha, càng nhiều hơn khi kẻ thù Ngài sỉ nhục — "Tôi kêu cầu — Ngài nghe." Ngài thường rút lui lên Núi Ô-liu, và hoặc giữa những cây ô-liu của nó, hoặc tại Bê-tha-ni, "nằm xuống và ngủ," sau khi chịu đựng sự chống đối của tội nhân suốt cả ngày; phải, ngay cả sau một ngày như ngày mà chúng lấy đá ném Ngài. Ngài đã thấy trước sự hủy hoại của những kẻ thù này (câu 7), khi Chúa trỗi dậy.* Thật là một chiến thắng! và mọi vinh quang thuộc về Chúa, và mọi phước hạnh thuộc về dân Ngài! (câu 8.)
Một tín hữu có thể cất lên mọi câu, và hát tất cả trong sự cảm thông với Đầu của mình; bị cùng một thế gian đã ghét Ngài ghét bỏ; được cùng một Cha đã ngẩng đầu Ngài lên yêu thương và gìn giữ; được nghe, được đáp lời và được nâng đỡ như Ngài đã được, và bước vào cùng với Ngài chiến thắng cuối cùng trong ngày sau rốt. Thật thích hợp khi đặt dấu hiệu bắt dừng, "Sê-la," tại câu 2, nơi kẻ thù được nói đến; tại câu 4, nơi tiếng kêu cầu và lời đáp của nó được tuyên bố; và tại câu 8, nơi kết quả cuối cùng xuất hiện. "Sê-la," bất kể từ nguyên của nó là gì,† đánh dấu một vị trí thích hợp để dừng lại và suy ngẫm (Hengstenberg). Ở đây mỗi Sê-la dừng chúng ta tại một cảnh tượng mà trước mắt chúng ta trải ra đủ cho lúc ấy; trước hết, đoàn quân thù, xa như mắt có thể nhìn thấy; tiếp theo, một người cầu khẩn duy nhất kêu cầu vào tai Chúa của các đạo binh; và cuối cùng, người cầu khẩn duy nhất ấy nghỉ ngơi cách an toàn, chắc chắn về sự an toàn hiện tại và chiến thắng tương lai. Vậy thì, chúng ta chẳng phải có thể đặt tên cho Thi Thiên này một cách chính đáng là,
Sự an toàn của Đấng Công Chính giữa vòng kẻ thù?
THI THIÊN 4
1–8 Không có lý do vững chắc nào để nghi ngờ tính chân thật của những nhan đề, hay lời ghi chú, được đặt trước nhiều Thi Thiên. Chúng cổ xưa như chính bản văn của các Thi Thiên. Các bản dịch cổ chứng minh rằng chúng không phải là sự thêm vào thời hiện đại. Vậy thì, nếu chúng ta có thể tin cậy chúng, tại sao những dấu hiệu rời rạc này lại thường tối nghĩa đến thế? Mọi người đều cảm thấy sự tối nghĩa của chúng; vì cho đến ngày nay, chưa có sự phê bình nào thành công trong việc chỉ ra cách thỏa đáng ý nghĩa thật của "Trên Neginoth," và những thuật ngữ tương tự. Nhạc cụ hầu như luôn được nhắc đến trong những thuật ngữ này; nhưng những nhạc cụ vui mừng của sự thờ phượng thánh này đã bị mất trong sự tàn phá đền thờ của Y-sơ-ra-ên. Tuy nhiên, chúng ta biết được phần nào rằng thời của Đa-vít thật và Sa-lô-môn thật đã được báo trước, về nhiều dòng vui mừng của chúng, bởi "Neginoth," "Sheminith," và những hình thức tương tự của đàn hạc và đàn cầm.
Thi Thiên trước mặt chúng ta, mô tả điều thiện cao nhất, là một Thi Thiên đã được hát trên Si-ôn, trong đền tạm, và sau đó trong đền thờ, trên "Neginoth," một nhạc cụ có dây, được chơi bằng cách gảy ngón tay, hay bằng móng gảy của nhạc sĩ. Chủ đề của nó đòi hỏi một nhạc cụ vui mừng.
Đây là Thi Thiên đầu tiên chúng ta thấy được ghi: "Cho Thầy Nhạc," và có một sự thích hợp thú vị trong việc đây là Thi Thiên đầu tiên được ghi như vậy. Vì, chủ đề của nó xuyên suốt là Giê-hô-va như điều thiện cao nhất — phước hạnh thật của Y-sơ-ra-ên — thì còn gì thích hợp hơn là giao nó để được hát giữa toàn dân bởi A-sáp, người lãnh đạo âm nhạc thánh trong thời Đa-vít? (I Sử Ký 16:5)* Chúng ta chẳng phải có thể cho rằng "Thầy Nhạc" đã chiếm một vị trí cao trong nền kinh tế hình bóng sao? Chẳng phải ông đã được Chúa dùng để tượng trưng cho Y-sơ-ra-ên về Đấng sẽ lãnh đạo sự ngợi khen của hội chúng lớn sao? (Thi Thiên 22:25.) Khi ông hát những Thi Thiên u buồn sâu sắc như Thi Thiên thứ hai mươi hai, chẳng phải khung cảnh ấy đã thích hợp để đưa vào tâm trí dân của Đức Chúa Trời ý tưởng về Đấng Cứu Rỗi chịu khổ, đi từ những tiếng rên không thể diễn tả đến niềm vui không thể nói thành lời sao?
Thi Thiên này khảo sát những sự hưởng thụ tốt nhất của trần gian — con cái loài người say sưa trong sự dồi dào lúa mì và rượu nho, niềm vui của mùa gặt và mùa hái nho. Tiếng cười của họ ồn ào, sự chế giễu của họ đối với những người kém vui hơn mình thật sắc bén, hư không là điều họ theo đuổi, những niềm vui giả dối là sự quyến rũ của họ. Đối với đám đông vui vẻ như thế, Thi Thiên của chúng ta trình bày một Đấng đang đến, Đấng đã đến từ việc khóc lóc nơi kín đáo (câu 1). Bước vào vòng tròn của họ, Đấng Công Chính này kêu gọi họ xem xét đường lối mình: "Hỡi con cái loài người," Ngài kêu lên, "các ngươi sẽ biến vinh quang của Ta thành sỉ nhục cho đến bao giờ? Các ngươi sẽ yêu mến hư không và tìm kiếm sự dối trá cho đến bao giờ?"† Các ngươi sẽ rời bỏ những hồ nước nứt nẻ khi nào? Các ngươi sẽ quay lại từ bò con vàng với Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, là vinh quang của các ngươi, khi nào? Một sự tạm dừng diễn ra — "Sê-la" đánh dấu nó. Đó là sự im lặng của một người chờ đợi hiệu quả của lời quở trách của mình; nhưng không có sự đáp lại, và Ngài lại cất tiếng, và để lại lời chứng của mình giữa họ: "Nhưng hãy biết rằng Đức Giê-hô-va đã biệt riêng người tin kính cho chính Ngài." Chúa giữ gìn người tin kính; mỗi người như vậy giống như các nhân chứng trong Khải Huyền 11:6: "Những người này có quyền đóng trời lại, và đánh đất;" vì "Đức Giê-hô-va nghe khi tôi kêu cầu Ngài." Vậy thì, con cái loài người hãy lắng nghe. "Hãy kính sợ — hãy suy xét — hãy chạy đến với các của lễ chuộc tội đã được Đức Chúa Trời của sự công chính của tôi chỉ định" (câu 1). Sau khi đã làm như vậy, hãy nương cậy nơi Ngài; vì tôi làm chứng rằng kinh nghiệm của mọi người đã thử kế hoạch hạnh phúc này là như vậy, đến nỗi họ có thể trả lời câu hỏi: "Ai sẽ chỉ cho chúng ta điều thiện?" bằng một cái nhìn hướng lên Giê-hô-va: "Hỡi Đức Giê-hô-va, xin soi sáng chúng tôi bằng ánh sáng mặt Ngài!" Phải (người nói thưa với Đức Chúa Trời của mình, Đấng mà ông đã hướng cái nhìn lên, và bởi cái nhìn yêu thương của Đấng ấy ông dường như bị thu hút), ngay khi lời cầu nguyện của tôi dâng lên thì câu trả lời đã đến; ngay khi tôi nhìn lên Ngài thì mặt trời đã xuyên qua những đám mây đen. "Ngài đã khiến lòng tôi vui mừng hơn khi chúng nó được lúa mì và rượu nho dư dật. Tôi sẽ vừa nằm xuống và ngủ bình an; vì chỉ một mình Ngài, hỡi Đức Giê-hô-va (ban cho tôi phần đầy đủ của Y-sơ-ra-ên ở trong đất lúa mì và rượu nho của họ, với các tầng trời nhỏ sương xuống, Phục Truyền Luật Lệ Ký 33:28), khiến tôi ở an toàn, một mình!"
Chắc chắn có một sự ám chỉ trong câu cuối cùng, trong cụm từ לבְדָד לָבֶטהַ, đến phước lành của Môi-se trong Phục Truyền Luật Lệ Ký 33:28, nơi số phận cuối cùng của Y-sơ-ra-ên được tuyên bố là "ở בֶּטח בָּדַד trong sự an toàn không bị quấy rầy, một mình," và không cần ai giúp đỡ hay ban phước cho họ ngoài Giê-hô-va. Trong Thi Thiên này, người tin kính dự đoán trước phước hạnh ấy như phần sẽ thuộc về mình, và vì vậy chúng ta thấy người ấy chăm chú nhìn vào tương lai, ngay cả khi hiện tại niềm vui của người ấy đã lớn hơn nhiều so với mọi sự trần gian có thể ban cho. Sự hư không của con cái loài người càng được thấy rõ hơn trong ánh sáng thêm lên của vinh quang sắp đến.
Chúng ta có thể dễ dàng hiểu được làm sao bất cứ người con thật nào của Đức Chúa Trời cũng có thể dùng những lời này — chúng phác họa chính xác trạng thái cảm xúc của người ấy, cả đối với Đức Chúa Trời của mình lẫn đối với đồng loại. Nhưng không môi miệng nào có thể dùng chúng thích hợp bằng môi miệng của Đấng “đã phán như chưa từng có người nào phán vậy.” Thật vậy, phải chăng xuyên suốt bài Thi Thiên có một âm điệu giống như âm điệu của “Sự Khôn Ngoan” trong Châm Ngôn 1 và 8? Đối tượng được phán cùng là “con loài người” như ở đó; và cũng có cùng một giọng van nài đầy lo lắng: “Hỡi kẻ khờ dại, các ngươi sẽ còn khờ dại cho đến bao giờ?” (1:22). “Hãy nghe, vì ta sẽ nói những điều tốt lành” (8:6). Chúng ta có thể hình dung từng âm tiết của Thi Thiên quý báu này đã được Thầy chúng ta dùng vào một buổi chiều nào đó, khi sắp rời Đền Thờ trong ngày, và lui về nơi nghỉ quen thuộc tại Bê-tha-ni (câu 8), sau một lần van nài vô ích khác với người Y-sơ-ra-ên. Và chúng ta vẫn có thể đọc nó như chính lời bày tỏ của tấm lòng Ngài, khao khát con người và vui thỏa trong Đức Chúa Trời.
Nhưng hơn nữa, đây không chỉ là lời bày tỏ của Đấng Đầu, mà còn là ngôn ngữ của một chi thể của Ngài, hoàn toàn đồng cảm với Ngài trong cảm xúc thánh khiết. Đây là một Thi Thiên mà người công chính có thể dùng để làm vang dội nhà mình, buổi sáng và buổi tối, khi họ đưa mắt buồn nhìn một thế giới khước từ ân điển của Đức Chúa Trời. Họ có thể hát bài này trong khi ngày càng bám chặt hơn vào Giê-hô-va, là cơ nghiệp đầy đủ mọi bề của họ, bây giờ và trong đời sau. Họ cũng có thể hát bài này trong niềm tin chắc vui mừng của đức tin và hy vọng, khi buổi chiều của ngày thế gian này đang đến gần, và rồi có thể thiếp ngủ trong sự chắc chắn về điều sẽ chào đón mắt họ vào buổi sáng Phục Sinh —
Ngủ yên trong ân điển Ngài
'Cho đến khi bóng buổi sáng tan đi.
Nếu vậy, chúng ta được yêu cầu trình bày nội dung của Thi Thiên này trong vài lời, chúng ta khó có thể sai lầm khi mô tả chủ đề của nó là
Điều Thiện Tối Cao của Người Tin Kính.
THI THIÊN 5
1–12 LẠI MỘT bài ca nữa của người ca sĩ ngọt ngào của Y-sơ-ra-ên, được giao cho “Trưởng Ban Nhạc,” là người sẽ phổ nhạc để bài ca được công khai hát “trên đàn Nê-hi-lốt.” Đó là một trong nhiều nhạc cụ nay đã không còn ai biết, đã mất đối với chúng ta từ khi Y-sơ-ra-ên treo đàn hạc lên cây liễu, và niềm vui của họ hóa thành tang chế* — mặc dù người ta thường hiểu đó là một loại nhạc cụ hơi, hay ống sáo, nào đó.
Trong bài này có một yếu tố tiên tri về phía cuối. Ở câu 10, 11, chúng ta có điều rất giống cảnh tượng trong Khải Huyền 19:1, 3, 4. Tác giả Thi Thiên hoàn toàn đồng cảm với sự công chính của án phạt sắp đến trên những kẻ phản loạn ngoan cố và không ăn năn chống lại Đức Chúa Trời, đến nỗi ông kêu lớn: “Hãy hủy diệt chúng nó, hỡi Đức Chúa Trời!” hay, chính xác hơn, “Hãy kể chúng nó là có tội, và đối xử với chúng nó như thế.” Mặt khác, ngay trong cùng một lúc, vang lên tiếng reo của người công chính, hoàn toàn tán thành án phạt của chúng với sự thỏa lòng trọn vẹn: “Nguyện mọi kẻ nương náu nơi Chúa đều vui mừng! Nguyện chúng luôn cất tiếng reo vui!” Đây là tiếng “Ha-lê-lu-gia” của họ trên làn khói khổ hình đang bốc lên — tiếng “Vinh hiển và tôn trọng thuộc về Chúa Đức Chúa Trời chúng ta.” Và có lẽ chính theo cách này chúng ta phải hiểu, xuyên suốt Sách Thi Thiên, mọi đoạn mà chúng ta thấy, dường như, những lời cầu nguyện thở ra sự trả thù. Chúng không bao giờ được xem là gì khác ngoài tiếng thở tán thành của những linh hồn công chính đối với sự công chính của Đức Chúa Trời của họ, là Đấng báo thù tội lỗi. Khi được xem là lời của chính Đấng Christ, chúng chẳng là gì khác ngoài tiếng vọng của sự tán thành của Đấng Trung Bảo cuối cùng đối với bản án trên cây vả không trái. Dường như Ngài kêu lớn: “Hãy đốn nó ngay bây giờ — Ta sẽ không cầu thay nữa — án phạt là công chính, hãy hủy diệt chúng nó, hỡi Đức Chúa Trời; hãy đuổi chúng nó ra vì (hay, bởi) vô số sự vi phạm của chúng nó! Vì chúng nó đã phản loạn chống lại Ngài.” Và trong cùng một lúc, có thể cho rằng Ngài mời các thánh đồ của Ngài đồng cảm với quyết định của Ngài; cũng như trong Khải Huyền 18:20: “Hỡi trời, hãy vui mừng về nó, và các sứ đồ thánh cùng các đấng tiên tri!” Cũng vậy, khi một chi thể của Đấng Christ, hoàn toàn đồng cảm với Đầu mình, nhìn cây vả không trái từ cùng một điểm quan sát, và thấy vinh hiển của Đức Chúa Trời liên quan đến việc giáng đòn, người ấy cũng có thể kêu lên: “Nguyện cây rìu giáng xuống!” Nếu Áp-ra-ham đứng bên thiên sứ đã hủy diệt Sô-đôm, và thấy danh Giê-hô-va đòi hỏi sự tàn phá những kẻ phản loạn không ăn năn này, ông hẳn đã kêu lên: “Nguyện trận mưa đổ xuống — nguyện lửa và diêm sinh giáng xuống!” không phải với bất cứ tinh thần trả thù nào — không phải vì thiếu tình yêu dịu dàng đối với linh hồn — mà vì sự tha thiết mãnh liệt lo lắng cho vinh hiển của Đức Chúa Trời mình.
Chúng ta cho rằng lời giải thích này là chìa khóa thật mở ra mọi đoạn khó trong sách này, nơi dường như người ta cầu xin lời nguyền rủa giáng trên đầu kẻ ác. Chúng chẳng qua là sự thực hiện Phục Truyền Luật Lệ Ký 27:15–26 — “Nguyện cả dân sự nói: A-men,” và sự bước vào sự ghê tởm thánh khiết của Chúa đối với tội lỗi cùng niềm vui trong các hành động công chính được bày tỏ trong tiếng “A-men, ha-lê-lu-gia” của Khải Huyền 19:3.*
Nhưng chúng ta hãy đọc toàn bộ Thi Thiên. Và chúng ta có thể nhận thấy rằng ở đây xuất hiện, lần đầu tiên, những lời “Vua của tôi và Đức Chúa Trời của tôi.” Về điều này, Augustine nhận xét: “Recte primo 'Rex meus,' et deinde Deus meus,' secundum illud quod dictum est, 'Per me itur ad Patrem.' ” Đấng đặc biệt là “Vua” đối với Y-sơ-ra-ên đứng về phía Y-sơ-ra-ên, vì I Sa-mu-ên 8:20 cho thấy ý tưởng hàm chứa trong danh xưng này là chiến đấu cho thần dân của mình. Màu xanh dương (Xuất Ê-díp-tô Ký 8:15), màu tím, và màu đỏ thắm, tại cổng Đền Tạm, và trên mọi bức màn của nó, đã công bố: “Đây là nơi ở của Vua Y-sơ-ra-ên, cũng như của Đức Chúa Trời Y-sơ-ra-ên.”
Chúng ta dường như thấy Một Người đi lên Đền Tạm từ sớm, trong viễn cảnh về của lễ buổi sáng. Gần đến giờ rồi; thầy tế lễ đã ở tại bàn thờ, xếp củi cho ngay ngắn, và con Chiên đã bị buộc vào các sừng của bàn thờ; mắt và lòng của người thờ phượng hướng lên cao — “Hỡi Đức Giê-hô-va, xin lắng tai nghe lời tôi, xin xét lời cầu nguyện thầm lặng của tôi” (câu 1), một lời cầu nguyện được tạo nên từ những “tiếng rên siết không nói ra được” (Rô-ma 8:26), và có thể được nghe, cũng như được dâng lên, trong khi người ấy đứng giữa đám đông đang tụ họp trong các sân. “Buổi sáng, Chúa sẽ nghe tiếng tôi” (câu 3), là sự bày tỏ một quyết tâm thường xuyên đến trước mặt Ngài từ sớm — “Tiếng kêu sớm nhất của tôi sẽ luôn hướng về Ngài; buổi sáng, tôi sẽ dâng của lễ (thuộc linh) của tôi lên Ngài, và sẽ ngước nhìn lên nhà cầu nguyện, nơi có bàn thờ và nắp thi ân, và nơi Đức Chúa Trời được bày tỏ trong ân điển.” Bàn thờ bày tỏ “Đức Chúa Trời hòa giải thế gian với chính Ngài, không kể tội lỗi cho loài người.” Ánh mắt yêu thương của Giê-hô-va ở đó; tiếng Ngài là tình yêu từ bốn sừng của bàn thờ; mọi sự đều nói với con người về ân điển.
Người ấy dậy sớm, nắm lấy giờ tốt nhất trong ngày, “như một người thợ siêng năng” (Horne). Nhưng những người chung quanh người thờ phượng này sao mà thờ ơ; có người lên bàn thờ để ru lương tâm mình ngủ bằng hình thức của một chuyến viếng thăm các sân của Đức Chúa Trời; có người vội vã đi lo công việc trần thế. Điều này dẫn người ấy đến suy ngẫm trước mặt Đức Chúa Trời về “thế gian nằm trong sự gian ác” (câu 4–9), xen vào đó quyết tâm dứt khoát của chính mình là không giống thế gian ấy (câu 7) nhờ sự giúp đỡ của Giê-hô-va (câu 8). “Ở cùng Đức Chúa Trời,” mà ở mức thấp nhất có nghĩa là giao thiệp thân mật, là điều mà linh hồn công chính của người ấy ưa thích và say sưa hưởng thụ, và sự thiếu vắng điều này người ấy xem là nỗi khốn khổ của kẻ ác. (Câu 4) Đây chính là tinh thần của Giăng yêu dấu (I Giăng 4:16) — “Ai ở trong sự yêu thương thì ở trong Đức Chúa Trời, và Đức Chúa Trời ở trong người ấy”; và sự tương đồng càng chặt chẽ hơn khi chúng ta thấy câu 7 nói về việc người ấy đến “trong sự thương xót dư dật của Chúa,” hay “sự lớn lao của tình yêu Ngài,” để thờ phượng trong “Đền Thánh” của Giê-hô-va. Và rồi linh hồn của người tin cầu xin được dẫn dắt bởi trụ mây của sự khôn ngoan thiêng liêng, biết rõ những cạm bẫy của kẻ thù mình.
Sau đó, người ấy được đưa vào sự đồng cảm sâu sắc với các mục đích thánh khiết và các bản án công chính của Giê-hô-va, trong tình yêu của Đấng mà người ấy ở, đến nỗi kêu lên: “Hãy hủy diệt chúng nó, hỡi Đức Chúa Trời” (câu 10). Và chúng ta để người ấy hát với niềm tin chắc chắn: “Vì Chúa ôi, Chúa sẽ ban phước cho người công chính; bằng ân huệ Chúa sẽ bao phủ người như cái khiên.”
Đây là một Thi Thiên mà Đấng Mê-si chắc chắn có thể dùng; không ai có thể dùng nó đầy đủ như Ngài. Hãy nghĩ về Ngài, một buổi sáng rời Bê-tha-ni sớm để kịp đến dự của lễ buổi sáng, và thốt ra Thi Thiên này trên đường đi và khi Ngài bước vào sân Đền Thờ. Mọi lời của nó đều trở nên nhấn mạnh gấp đôi trong môi miệng Ngài, cho đến câu cuối cùng, nơi chúng ta thấy Ngài là “Đấng Công Chính,” được bao phủ bằng tình yêu và sự đẹp lòng của Cha. Nhưng dù chúng ta đọc nó như lời bày tỏ đặc biệt của Đấng Mê-si, hay như lời của một chi thể của Ngài, chúng ta có thể mô tả Thi Thiên này là
Những suy nghĩ của Đấng Công Chính về Đức Chúa Trời và về con người trong khi đi lên dự của lễ buổi sáng.
THI THIÊN 6*
1–10 CHO ĐẾN NAY, đàn hạc của Giu-đa, và các nhạc cụ thánh với đủ loại dây, hầu như chưa vang lên điều gì về những nỗi buồn thầm kín của Đấng Công Chính. Nhưng nay tác giả Thi Thiên hướng “Trưởng Ban Nhạc” đến “đàn Nê-ghi-nốt” được nhắc đến trong Thi Thiên 4, và đồng thời đến “Sê-mi-nít,”† một nhạc cụ tám dây nào đó, như thể cả hai phải cùng được dùng cho một chủ đề bi thương mãnh liệt như những câu này đề cập.
Chúng ta có thể nói ngay với độc giả: Đây không phải là Đa-vít, mà là Con của Đa-vít; nỗi buồn quá sâu sắc đối với bất cứ ai khác —
“Bạn chưa từng thấy một bình chứa nỗi buồn như thế.”
Đa-vít có thể đã được Đức Thánh Linh dẫn dắt để viết bài này khi linh hồn đau đớn, cũng như thân thể chịu khổ; qua cây sậy dập nát như thế, Thánh Linh của Đức Chúa Trời có thể đã thổi hơi. Nhưng chắc chắn Ngài muốn nói về Một Đấng lớn hơn Đa-vít — “Người của sự buồn rầu.” Có lẽ Đa-vít đã có những thời kỳ đau đớn trong lúc lang thang nơi đồng vắng Giu-đa, là bóng của nỗi buồn của Đấng sẽ đến, “gánh lấy nỗi buồn của chúng ta và mang lấy sự đau đớn của chúng ta.” Những linh hồn đã tỉnh thức trải qua nỗi kinh hoàng trong linh hồn và những lo sợ báo động về cơn thịnh nộ thiêng liêng, như Thi Thiên này bày tỏ. Một cái nhìn rõ ràng về tội lỗi, trong khi mặt của Đấng Trung Bảo bị che khuất, tạo ra trạng thái linh hồn như thế. Thỉnh thoảng, các tín hữu cũng cảm thấy, vì những nguyên nhân đặc biệt, những nỗi u ám có thể được bày tỏ bằng lời của Thi Thiên này thích hợp hơn bất cứ Thi Thiên nào khác. Và những câu đặc biệt trong đó sẽ bày tỏ nhiều tâm trạng của một tín hữu, ngay cả như câu 6. “Hỡi Chúa, cho đến bao giờ?” là lời thốt ra ưa thích của Calvin. Tuy vậy, bài này chủ yếu viết về Đa-vít thật. Chúng ta có thể cho rằng mọi lời đã được Ngài dùng trong một vài đêm mà Ngài đã trải qua nơi hoang vắng, hay trong vườn Ghết-sê-ma-nê.
Những tiếng kêu này là gì? “Hỡi Đức Giê-hô-va, xin chớ quở trách tôi trong cơn thịnh nộ Ngài.” Phải chăng đây không phải là cùng một tiếng đã kêu lên: “Lạy Cha, nếu có thể được, xin cất chén này khỏi Con?” Lại nữa: “Hỡi Đức Giê-hô-va, xin thương xót tôi, vì tôi yếu đuối.” Phải chăng đây không phải là cùng một Đấng đã nói: “Tâm thần thì muốn lắm, mà xác thịt thì yếu đuối?” (Ma-thi-ơ 26:41.) Chúng ta lắng nghe, và Ngài lại kêu lên: “Linh hồn tôi buồn rầu lắm.” Phải chăng đây không phải là tiếng của Đấng, khi bước vào vườn, đã nói với nỗi buồn cảm động như thế với các môn đồ Ngài: “Linh hồn Ta buồn rầu lắm” (Ma-thi-ơ 26:38.)? Vâng, Ngài đã nói: “cho đến chết.” Và trong Thi Thiên này, chúng ta nghe Ngài kể một vài điều Ngài báo trước về sự chết. Dường như đây chính là giờ được nhắc đến trong Hê-bơ-rơ 5:7 — giờ của “tiếng kêu lớn và nước mắt dâng lên Đấng có thể cứu Ngài khỏi sự chết.” Vì ở đây có những lý lẽ mạnh mẽ của Ngài với Đức Chúa Trời — “Trong sự chết không có sự nhớ đến Chúa; trong âm phủ, ai sẽ cảm tạ Chúa?” Lời van nài này chắc chắn là điều mà một chi thể của Đấng Christ có thể dùng; vì Ê-xê-chia đã dùng nó (Ê-sai 38:18), nài xin rằng, nếu bị cất đi, ông không thể làm gì thêm cho việc rao truyền danh và vinh hiển của Đức Chúa Trời giữa loài người. Nhưng nó trở nên mạnh mẽ một cách đặc biệt biết bao trong môi miệng của Chúa Giê-xu! Nếu Ngài bị phó cho sự chết, tức là, bị bỏ lại dưới quyền lực của nó, thì cả Ngài lẫn bất cứ ai trong số những người mà Cha đã ban cho Ngài cũng không bao giờ có thể dâng lời ngợi khen.
Đêm tối trở nên tối hơn. Đã nửa đêm. “Tôi mệt mỏi vì rên siết. Mắt tôi hao mòn vì buồn rầu. Nó đã già đi, vì cớ mọi kẻ thù tôi.” “Mắt là tấm gương và thước đo của sự lành mạnh, không chỉ đối với linh hồn, mà cả đối với thân thể,” một nhà bình giải nổi tiếng nói. Trên trán Ngài, nỗi đau đớn đã rắc nhiều tuyết hơn (xem Giăng 8:57) so với sáu mươi mùa đông, theo tiến trình tự nhiên, có thể đã rắc lên đó; vì quan điểm của Ngài về tội lỗi hẳn phải vô cùng lớn lao, và cảm nhận của Ngài về sự gớm ghiếc của nó, sự khám phá của Ngài về tác hại của nó đối với Đức Chúa Trời và con người, cùng nỗi kinh hoàng của Ngài dưới cơn thịnh nộ đáng phải chịu vì nó. Nhưng thình lình có một sự thay đổi. Thiên sứ từ trời thêm sức cho Ngài. (Lu-ca 22:43.) Ngài được hồi sinh bởi lời hứa của Cha: “Ta đã tôn vinh danh Ta, và sẽ còn tôn vinh nữa.” Ngài thấy kẻ thù mình “bối rối và kinh hãi” trước cái nhìn của chính dung mạo mà chúng đã từng khạc nhổ vào (câu 10).
Chỉ tại điểm này Thi Thiên này mới trình bày điều gì liên quan đến tương lai tiên tri. Nhưng chắc chắn tại bước ngoặt này, nó cho chúng ta một thoáng nhìn về Sự Đến Lần Thứ Hai của Đấng mà Sự Đến Lần Đầu của Ngài đầy dẫy đau buồn. “Tiếng chim cu lại được nghe,” một nhà bình giải người Đức nói; và quả thật đúng như vậy. Vì, ở câu 8, Đấng Chịu Khổ thấy “vinh hiển sẽ đến sau” và kêu lên: “Hỡi những kẻ làm gian ác, hãy lui ra khỏi Ta,” những lời mà chính Ngài dùng trong Lu-ca 13:27, khi mô tả những lời mà, với tư cách là Thẩm Phán, Ngài sẽ phán với đám đông những người không được cứu trong Ngày Lớn, khi Ngài đã đứng dậy và đã đóng cửa lại.
Phải chăng mục đích của kết thúc này là thu hút nhiều sự chú ý hơn đến phần mở đầu? Hỡi tội nhân, giờ đây hãy suy xét Đấng Chịu Khổ, kẻo bản án giáng trên ngươi: “Hãy lui ra.” Hãy đến, và xem ở đây giá nào đã được trả cho sự cứu chuộc của linh hồn; và nếu ngươi đã cảm thấy nỗi đau đớn trong tâm thần dưới cảm nhận về cơn thịnh nộ đáng phải chịu, hãy để nó chấm dứt khi ngươi thấy Người của sự buồn rầu dâng mọi nỗi đau đớn của Ngài làm sự chuộc tội cho linh hồn ngươi. Như vậy độc giả sẽ dùng đúng Thi Thiên đầy cảm động này, khi suy ngẫm về Thi Thiên mà trong đó người ấy được chỉ cho thấy —
Chiếc giường không an ủi của Đấng Công Chính.
THI THIÊN 7
1–17 TRONG Thi Thiên này có một điều gì giống như sự phấn khích trong văn phong. Chúng ta không tìm thấy trong đó những tiếng kêu trầm lặng, sâu sắc của một người đang đau đớn, mà đúng hơn, những lời khẩn cầu tha thiết, gần như phẫn nộ, của một người có linh hồn công chính bị quấy rầy bởi sự chống đối của thế gian.
“Giê-hô-va, Đức Chúa Trời của tôi, tôi nương náu nơi Ngài!
Hãy cứu tôi khỏi những kẻ bắt bớ tôi!” (Câu 1.)
Đó là tiếng của một người nương mình nơi Giê-hô-va như hang A-đu-lam duy nhất của mình, và làm cho hang ẩn náu của mình vang dội những lời khẩn cầu mãnh liệt. Horsley nhận xét rằng trong đó có lời than, lời cầu xin, lời tiên báo, lời buộc tội, lời đe dọa, và lời tạ ơn.
“Shiggaion,” mặc dù có người đã cố gắng gán cho nó một liên hệ đến khía cạnh đạo đức của thế gian như được mô tả trong Thi Thiên này, rất có thể phải được hiểu là bày tỏ bản chất của bài sáng tác. Nó truyền đạt ý tưởng về một điều gì đó lang thang (שָׁגָה, lang thang), trong văn phong; một điều gì đó không trầm lặng như các thi thiên khác; và do đó Ewald đề nghị rằng nó có thể được dịch là “một bài ca hỗn loạn,” một khúc Dithyramb. Đặc điểm phấn khích trong văn phong này, và một kiểu rối loạn trong ý nghĩa, phù hợp với Ha-ba-cúc 3:1, nơi duy nhất khác mà từ này xuất hiện.
Nhưng “Cush người Bên-gia-min” là ai? Không ai có thể đưa ra một câu trả lời dứt khoát, mặc dù mọi người đều hướng mắt về Sau-lơ, và dường như gần như đồng ý rằng những lời vu khống của ông chống lại Đa-vít đã tạo dịp cho việc viết Thi Thiên này. Targum không ngần ngại nói rằng đó là “Sau-lơ, con trai của Kích.” Hengstenberg kết luận rằng Cush, người Ê-thi-ô-pi, là một tên gọi cho Sau-lơ, vì lòng thù hận đen tối, đen kịt của ông đối với Đa-vít; những người khác quy tên này cho một người nào đó trong đoàn tùy tùng của Sau-lơ, người cũng Ê-thi-ô-pi trong lòng như chủ mình. Phỏng đoán sau cùng này có thể là sự thật; vì Đa-vít có nhiều kẻ thù khác nhau. Nhưng dù sao đi nữa, Đức Thánh Linh đã dùng một cuộc tấn công đặc biệt nào đó của một kẻ thù nào đó làm thời điểm để truyền cho tôi tớ Ngài bài ca này. Ngài là “Đức Chúa Trời ban cho những bài ca trong ban đêm,” và bằng phương tiện này, Ngài đã ban cho Hội Thánh của Ngài một bài ca mà mọi thế hệ nối tiếp đều cảm thấy thích hợp trong một thế gian nằm trong sự gian ác, và chưa bao giờ thích hợp hơn trong những ngày sau rốt này.
Đa-vít thật, không nghi ngờ gì, đã tiếp nhận bài ca trong những ngày xác thịt của Ngài; và Ngài thường có thể đã dùng nó như một phần của Phụng Vụ kỳ diệu của Ngài, khi một mình trên các đồi Ga-li-lê. Tiếng kêu trong câu 9 —
“Hỡi nguyện sự gian ác của kẻ ác chấm dứt!
Và hãy lập người công chính!
Và Đấng dò xét lòng và thận, hỡi Đức Chúa Trời, xin hãy là Đấng ấy!”
tiếp nối với câu 10, “Sự bênh vực tôi ở trong* Đức Chúa Trời, Đấng cứu rỗi ban chiến thắng cho) người ngay thẳng trong lòng,” có thể nhắc chúng ta về Đấng, ở nơi khác, khao khát ngày của Đức Chúa Trời với những lời: “Cho đến khi ngày ló rạng và bóng tối tan đi, tôi sẽ đi đến núi một dược và đồi nhũ hương.”
Từ câu 1 đến câu 5, sự vô tội được biện hộ chống lại những kẻ là địch thủ “không có nguyên cớ.” Đặc điểm thù địch này, “không có nguyên cớ,” dường như đã làm tổn thương sâu sắc tấm lòng dịu dàng của Đa-vít chúng ta; vì trong Giăng 15:25, chúng ta thấy Ngài trích dẫn một Thi Thiên khác, nơi cũng có những lời ấy, và nơi sự nhấn mạnh nằm ở “không có nguyên cớ.” Thế gian đã ghét Ngài, vì nó ghét sự thánh khiết không đưa ra nguyên cớ buộc tội nào; và thế gian cũng đã ghét các chi thể của Ngài vì sự giống nhau mà họ mang với Đầu không tì vết của họ. Sự thù địch của thế gian luôn hướng vào điều duy nhất trong các thánh đồ mà họ chắc chắn rằng Chúa yêu thương; và như vậy họ có thể cùng với Đầu mình kháng cáo chống lại “Những kẻ không có nguyên cớ mà là địch thủ của chúng ta.”
Sau một khoảng dừng Sê-la (xem Thi Thiên 4), giọng điệu thay đổi. Từ câu 6 trở đi, ngày báo trả trong tương lai hiện ra trước mắt. Tiếng kêu nài nỉ biết bao được cất lên trong câu 6, “Hỡi Đức Giê-hô-va, xin trỗi dậy trong cơn thịnh nộ Ngài” — hãy mặc lấy cơn thịnh nộ dữ dội thiêu đốt mọi sự trước mặt nó. “Trong khi kẻ thù Ngài đang nổi giận (như trong Thi Thiên 2:1), xin tự tôn mình lên”; và tất cả điều này vì “Ngài đã định một ngày mà Ngài sẽ phán xét thế gian trong sự công chính.” Phải chăng Phao-lô tại A-thên (Công Vụ 17:31) đã để mắt đến câu này: “Sự phán xét mà Ngài đã định?”
Trong câu 7, chúng ta thấy mọi chi phái (לְאֻמִּים), tụ họp quanh tòa án của Chúa; và “trên hội chúng ấy,” hay hội đồng ấy, Chúa ngự lên ngôi — như thể tất cả đều tụ họp ở đó, chờ đợi sự đến của Thẩm Phán, là Đấng cuối cùng xuất hiện, và bước lên ngôi của Ngài trước mắt mọi người. Phải chăng có một liên hệ đến sự đến đã được mong đợi từ lâu của một người đã đi một thời gian đến một xứ xa trong từ “trở về?” (Lu-ca 19:12.)
Và giờ đây, câu 8. “Chúa phán xét các dân,” hành động trong mọi sự đầy đủ của chức vụ Thẩm Phán — chức vụ như đã được Othniel, Ê-hút, Ghi-đê-ôn, và Sam-sôn nắm giữ. Về đúng và sai, Ngài là điều mà một người La Mã cổ đại gọi là “Scopulus reorum” — mọi người có tội đều đắm tàu trên tảng đá ấy; nhưng Ngài cũng là Đấng cai trị, đặt trái đất vào trật tự. Và khi Con của Đa-vít dùng lời cầu nguyện này, Ngài đã ngầm cầu xin ngày vinh hiển của chính mình — khi Cha sẽ là Thẩm Phán bằng cách giao mọi sự phán xét cho Con. (Giăng 5:22, 27.)
Phần còn lại của Thi Thiên ngày phán xét này trình bày cho chúng ta những cảnh tượng về sự lật đổ đáng sợ của kẻ ác — tất cả đều nhấn mạnh gấp đôi khi được hiểu là lời của Đấng đã thấy kho vũ khí của thiên đàng, “không ai đã lên trời, trừ Đấng từ trời xuống,” và là Đấng đã nói điều Ngài biết, và làm chứng điều Ngài đã thấy. Dù chúng ta áp dụng những câu này cho từng tội nhân riêng lẻ, hay dùng chúng về Kẻ Chống Christ vĩ đại — kẻ ἄνομος đặc biệt ấy, kẻ vô luật pháp — bản mô tả được cấu tạo để áp dụng trong sự hùng vĩ đáng sợ. Chúng ta thấy cơn giận hằng ngày của Giê-hô-va (câu 11), tức là, nói cách khác, sự ghét tội lỗi hằng ngày của Ngài. “Phán xét cách công chính, trong khi hằng ngày tìm thấy nguyên cớ để giận.” Chúng ta nghe Ngài phán rằng, nếu tội nhân kia không trở lại (câu 12, “Nếu một người không quay lại”), thì đã chuẩn bị sẵn cho người ấy gươm, cũng như cung, q. d., có mũi tên từ cung nhắm vào lòng người ấy để hạ gục người ấy, như Gô-li-át bị hạ gục bởi viên đá nơi trán, rồi gươm để hoàn tất công việc chết chóc. Đừng ai nghĩ đến việc hồi phục khỏi vết thương; vì các khí cụ của Ngài là “khí cụ của sự chết,” và Ngài “làm cho các mũi tên Ngài cháy rực” (דלְקִים); và Ngài bắn những mũi tên rực lửa của Ngài, cháy bằng lửa của cơn thịnh nộ toàn năng, vào lòng họ! Tất cả điều này tội nhân đã tự gây ra cho mình — tất cả điều này Kẻ Chống Christ đã tự gây ra cho mình — đó là chén mà người ấy đã rót đầy, và rót đầy gấp đôi.
“Nầy! người ấy đã quằn quại với sự gian ác, (אָוֶן)
Và đã thụ thai sự khốn khổ! (עָמָל)
Và sinh ra sự giả dối!” (sự thất vọng) —
Người ấy bị ném xuống “hố sâu” từ đỉnh cao thịnh vượng của mình. Bản phác thảo về số phận của người ấy ngắn gọn mà toàn diện biết bao! Đó là Gia-cơ 1:15 được bày tỏ trong lịch sử của từng tội nhân, và trong sự cuối cùng của “Kẻ Ác Ấy” mà Chúa sẽ hủy diệt bằng sự sáng láng của sự đến của Ngài.
Câu 17, là tiếng “Ha-lê-lu-gia, a-men!” của Khải Huyền 19:1–4. Và phải chăng toàn bộ Thi Thiên không phải là một Thi Thiên mà chúng ta rất có thể tin rằng Đầu của Hội Thánh thường dùng, và mỗi chi thể vẫn dùng khi đồng cảm với đoàn tử đạo (Khải Huyền 6:10)? Dù theo quan điểm nào, nó cũng là —
Tiếng kêu của Đấng Công Chính xin sự báo trả công chính.
THI THIÊN 8
1–9 THI THIÊN 7 kết thúc bằng “Danh của Đấng Chí Cao,” và Thi Thiên này mở đầu bằng danh ấy. Ai có thể ngần ngại nói về bài ca của Si-ôn này rằng chủ đề của nó chẳng là gì khác ngoài “Danh vượt trên mọi danh?” Vì Hê-bơ-rơ 2:6–9 đã nhận bài này cho Chúa Giê-xu, và nhận cho Ngài, cũng vậy, khi nói về sự tôn cao của Ngài trong Trái Đất Mới, “Thế gian sẽ đến.” Phao-lô, trong I Cô-rinh-tô 15:24, quy một câu của nó để được ứng nghiệm vào ngày của Sự Hiện Đến; và thật thú vị khi thấy chính Chúa chúng ta trích dẫn câu 2 liên quan đến những tiếng hô-sa-na đã chào đón Ngài như Vua của Y-sơ-ra-ên trong ngày mà Ngài chứng tỏ quyền năng của Ngài trên con người và trên các loài thọ tạo, cưỡi lừa giữa tiếng reo hò của hàng ngàn người trên hàng ngàn người.
Đối với chúng ta, việc tác giả Thi Thiên nguyên thủy là Đa-vít có biết rõ ràng gánh nặng vinh hiển của bài ca mình khi Đức Thánh Linh dạy lòng và đàn hạc của ông hát bài ấy, và khi ông giao nó cho “trưởng ban nhạc” để dùng trong đền thờ, để được hát hay chơi “trên đàn Ghi-tít,” hay không, không quan trọng lắm. Ông có thể đã có cái nhìn mờ nhạt về liên hệ thật của nó, như chúng ta có về liên hệ của từ “Ghi-tít”; tuy nhiên điều đó không thay đổi ý nghĩa của Đức Thánh Linh. Những nhà phê bình khéo léo nhất của chúng ta cũng không thể làm gì hơn là đưa ra những gợi ý mơ hồ về ý nghĩa của tiêu đề; tuy nhiên điều đó không thay đổi sự chắc chắn rằng tiêu đề “Ghi-tít” đã có ý nghĩa chắc chắn và rõ ràng trong tâm trí của Đấng đã đặt nó ở đầu bài. Vị trí của chúng ta và của những người nhận Thi Thiên nguyên thủy nay đã đảo ngược. Bất cứ ca sĩ nào của Đền Tạm cũng có thể nói ngay cho chúng ta biết Ghi-tít có nghĩa là “giai điệu xứ Gát,” được dùng bởi những người chơi đàn hạc tại Gát, hay nó chỉ về giai điệu của một bài ca mùa nho nào đó, hay một nhạc cụ mùa nho vui vẻ nào đó (từ נַּת); trong khi họ lại không thể nói chắc chắn như một đứa trẻ trong chúng ta, là người có thể đặt ngón tay lên Hê-bơ-rơ 2:6, 7, 8, rằng ở đây chiếc vương miện đã rơi khỏi đầu chúng ta được thấy trên đầu của A-đam Thứ Hai.
Được Hê-bơ-rơ 2:6–9 dẫn dắt, chúng ta thấy trong Thi Thiên này sự bày tỏ danh của Chúa* trong quyền cai trị của A-đam Thứ Hai, khi Ngài trị vì trên một thế giới được phục hồi. Người ta đã nói rằng Thi Thiên này có thể được gọi là “Sáng Thế Ký 1 hóa thành lời cầu nguyện”; nhưng đúng hơn, nó là “Sáng Thế Ký 1 của Trái Đất MỚI.” Nó tương ứng với Ê-sai 11:6, 7, trong cảnh tượng mà nó bày tỏ.
Nó chứa đựng một cái nhìn tổng quát về sự đối xử của Đức Chúa Trời với trái đất, từ Sáng Thế Ký đến Khải Huyền. Đấng mà vinh hiển Ngài đội trên các tầng trời, chọn trái đất làm sân khấu để bày tỏ “Danh Ngài” — tức là, bản tánh Ngài, chính hữu thể Ngài, mà danh là sự bày tỏ. Giữa những tàn tích của sự sa ngã, Ngài tìm thấy những nốt nhạc ngợi khen ngọt ngào dâng lên như từ các đoàn thiên sứ của Ngài; Ngài thấy Ngài có thể làm hổ thẹn kẻ thù Ngài — mọi dòng dõi của con rắn, trong địa ngục và trên đất (Thi Thiên 44:16) — bằng những tiếng hô-sa-na từ “con trẻ và trẻ đang bú.” Trong khi “Ngài đặt vinh hiển Ngài trên các tầng trời,” Ngài thấy không ít vinh hiển cho Danh Ngài trên đất. Ân điển vinh hiển xuất hiện trong việc chọn trái đất làm nơi bày tỏ này (câu 1). Ân điển vinh hiển lại xuất hiện trong việc Ngài hành động giữa những kẻ yếu đuối nhất của giống loài yếu đuối chúng ta, và trong việc làm hổ thẹn kẻ thù và kẻ báo thù bằng sự bày tỏ này (câu 2). Ân điển vinh hiển được thấy đối xử với con người, con sâu (אֶנוֹשׁ, “con người đáng thương”), là kẻ mà nơi ở và vị trí của mình trong thang bậc thọ tạo dường như quá thấp khi so với các tầng trời ban ngày, được chiếu sáng bởi mặt trời rực cháy của chúng, hay mặt trăng và các ngôi sao ban đêm, trong sự uy nghi thầm lặng của chúng (câu 4). Ân điển vinh hiển nâng con người lên khỏi sự thấp kém so với các thiên sứ (câu 5). Ân điển vinh hiển ban cho con người sự tôn cao vượt trên các thiên sứ, bằng cách ban cho người ấy một Đấng Đầu, mà toàn bộ thế gian ấy phải phục tùng, và dựa vào Ngài. Mọi điều đã mất trong A-đam đều được thâu lại trong Đấng Đầu này: “Chúa đã khiến Ngài có quyền cai trị — Chúa đã đặt mọi sự dưới chân Ngài.” Đó là một cảnh tượng mà, dù chỉ nhìn thấy từ xa, cũng làm dấy lên trong tác giả Thi Thiên tiên tri sự kinh ngạc tôn thờ và vui mừng, đến nỗi giống như tiếng “A-men” trong Khải Huyền 7:12, vừa mở đầu vừa kết thúc bài ca của thiên sứ, ông bắt đầu và kết thúc bằng lời thốt ra say sưa: “Giê-hô-va, Chúa chúng ta,* danh Ngài thật tuyệt vời biết bao trên KHẮP TRÁI ĐẤT!
Một khó khăn trong Thi Thiên có thể được giải quyết bằng cách chú ý đến cách dùng của các sứ đồ về nó trong Hê-bơ-rơ 2. Đó là câu: “Chúa đã khiến người thấp hơn các thiên sứ một chút.” Trong Xuất Ê-díp-tô Ký 22:28, từ này có nghĩa là “các quan xét”; và như vậy dường như nó đã được dùng cho những hữu thể khác cao quý và cao cả, tức là, các thiên sứ. Vì Hê-bơ-rơ 1:6 lại dịch từ này là “các thiên sứ.” Tuy nhiên, có người muốn giữ אֶלֹהִים trong nghĩa “Đức Chúa Trời,” và giải thích theo hiệu quả này: “Chúa đã khiến người chỉ thiếu một chút để bằng Đức Chúa Trời,” nâng người ấy lên một phẩm giá siêu trần. Nhưng hãy lưu ý rằng những cách giải thích này đều không phù hợp với Hê-bơ-rơ 2:6–9. Đoạn ấy trích dẫn câu này như nói về sự hạ mình của Chúa chúng ta, chứ không phải sự tôn cao của Ngài; “Chúng ta thấy Chúa Giê-xu, là Đấng đã được đội mão (ἐστεφανωμενον) vinh hiển và tôn trọng vì sự chết đau đớn của Ngài — chúng ta thấy Chúa Giê-xu này được làm thấp hơn các thiên sứ một chút, để nếm sự chết cho mọi người.” “Được làm thấp hơn” do đó được đặt ngoài nghi ngờ là có nghĩa sự hạ mình; sự so sánh không phải là giữa người ấy và Đức Chúa Trời còn thiếu bao nhiêu, mà là có một chút ít giữa người ấy và các thiên sứ, và chút ít ấy ở về phía thấp kém bề ngoài trong những ngày hạ mình của Ngài — mặc dù chỉ như giàn giáo cho sự trỗi dậy sau đó của Ngài trong bản tánh chúng ta vượt xa mọi thiên sứ.
Một khó khăn khác vẫn còn. Thi Thiên ngừng nói về con người nói chung tại điểm nào, và bắt đầu nói về Đấng Đầu của con người? Chúng ta nghĩ đó là tại từ “Thăm viếng.” Từ sự “thăm viếng” này nảy sinh không gì ít hơn sự tôn cao của con người trong Đấng Đầu của mình; và ý nghĩa này của “thăm viếng” dường như được nhắc đến trong Lu-ca 1:68. (Xem Công Tước xứ Manchester về Thư gửi người Hê-bơ-rơ.)
Như việc bày tỏ danh của Giê-hô-va là mục đích không thay đổi của Chúa chúng ta trong mọi công việc của Ngài khi Ngài đến lần đầu (Giăng 17:6 và 26), thì đó vẫn sẽ là mục đích của Ngài khi Ngài đến lần thứ hai. Ê-sai 30:27, giới thiệu biến cố ấy bằng: “Kìa, danh của Chúa đến.” Thật vậy, Ngài có thể nhắc đến điều này, khi trong Giăng 17:26, Ngài nói rằng Ngài không chỉ “đã” công bố danh ấy, mà Ngài “sẽ công bố” danh ấy. Phải chăng chúng ta không có một mối liên kết ở đây? Thi Thiên của chúng ta và lời cầu nguyện kỳ diệu ấy, trong đó Ngài nhìn về vinh hiển sắp đến, cả hai đều nói nhiều về “Danh” ấy. Quyền cai trị của A-đam Thứ Hai sẽ tiếp tục sự khám phá này để ngợi khen vinh hiển của Ngài; và xem Thi Thiên như hướng đến điều này, chúng ta có thể nói rằng nó chứa đựng —
Sự bày tỏ danh của Giê-hô-va trong quyền cai trị của Con Người.
THI THIÊN 9
1–20 VỊ TRÍ của các Thi Thiên trong mối liên hệ của chúng với nhau thường đáng chú ý. Người ta thắc mắc liệu cách sắp xếp hiện nay của chúng có phải là thứ tự mà chúng đã được ban ra cho Y-sơ-ra-ên, hay một người biên tập sau này nào đó, có lẽ là Ê-xơ-ra, đã được cảm thúc để chú ý đến vấn đề này, cũng như đến những điểm khác liên quan đến Quyển Kinh Thánh. Không cố gắng quyết định điểm này, chỉ cần nhận xét rằng chúng ta có bằng chứng rằng thứ tự của các Thi Thiên cổ xưa như việc hoàn thành quyển kinh điển; và nếu vậy, dường như rõ ràng Đức Thánh Linh muốn sách này đến với chúng ta theo thứ tự hiện nay của nó.
Chúng ta đưa ra những nhận xét này, để mời sự chú ý đến sự kiện rằng, như Thi Thiên thứ tám tiếp nối dòng cuối cùng của Thi Thiên thứ bảy, Thi Thiên thứ chín này mở đầu bằng một sự liên hệ rõ ràng đến Thi Thiên thứ tám: —
“Tôi sẽ ngợi khen Chúa, hỡi Đức Giê-hô-va, hết lòng tôi.
Tôi sẽ tỏ ra mọi công việc lạ lùng của Chúa.
Tôi sẽ vui mừng và mừng rỡ trong Chúa. (So sánh Nhã Ca 1:4; Khải Huyền 19:7.)
Tôi sẽ hát ca Danh Ngài, hỡi Đấng Chí Cao.” (Câu 1, 2.)
Như thể “Danh” được ngợi khen cao độ trong Thi Thiên trước vẫn còn vang trong tai của người ca sĩ ngọt ngào của Y-sơ-ra-ên. Và trong câu 10, người ấy trở lại với danh ấy, ca ngợi niềm tin chắc của những người “biết” danh ấy, như thể hương thơm của nó vẫn còn thoảng trong bầu không khí chung quanh.
Có một sự tương đồng đáng kể, ở phần mở đầu, với bài ca trong Ê-sai 25:1–5. Trong cả hai, chúng ta có sự ngợi khen — ngợi khen danh Ngài — những việc kỳ diệu — kẻ thù, các dân, và các thành bị hủy diệt — và Chúa là nơi nương náu cho người thiếu thốn, nơi nương náu trong lúc hoạn nạn. Thời kỳ trong lịch sử tiên tri, trước mắt của Thánh Linh tiên tri, là như nhau trong cả hai trường hợp; cùng một cảnh tượng về sự tàn phá cuối cùng của kẻ thù Đức Chúa Trời, và của Kẻ Chống Christ, được bày tỏ; và ngôn ngữ của Thi Thiên chúng ta, giống như ngôn ngữ của Ê-sai 25:1–5, là ngôn ngữ của quá khứ, vì tương lai đối với Chúa chắc chắn như thể đã đến và qua rồi.
Có một sự tiếp cận với hình thức mẫu tự trong các câu của Thi Thiên này, nhưng chỉ một phần. Chúng ta sẽ có dịp nhận xét lại về điểm này trong Thi Thiên 10 và những nơi khác.
Có thể liên quan đến chủ đề của Thi Thiên, bài này được ghi “Giao cho Trưởng Ban Nhạc trên điệu Mút-láp-ben.” Không tiêu đề nào trong toàn bộ sách này tối nghĩa như tiêu đề này. Có một phỏng đoán có vẻ hợp lý rằng עֳלַמוֹת nên là cách chấm nguyên âm, trong trường hợp đó nó có thể liên quan đến “những đàn hạc trên điệu A-la-mốt,” I Sử Ký 15:20; và “Bên,” trong I Sử Ký 15:18, được nhắc đến trong “Láp-bên”; nhưng rồi việc bỏ sót עַל là không thể giải thích được, nếu ý nghĩa này được dự định. Đã có một nỗ lực của Grotius, và những người khác, nhằm xem nó như một phép đảo chữ, “עַל נָבָל,” về sự chết của Na-banh, hay, về sự chết của kẻ ngu dại — nhưng điều này hoàn toàn vô căn cứ. Có lẽ tiêu đề chỉ về một điều gì đó trong âm nhạc thánh nay đã không còn ai biết, mà sự thích hợp của nó với chủ đề của Thi Thiên này chỉ có thể phỏng đoán; từ מוּת, sự chết, xuất hiện trong đó, gợi lên một điều gì u ám và trang nghiêm.
Từ câu 1–8, có một phác thảo về điều Chúa sẽ làm khi Ngài trỗi dậy. “Hỡi kẻ thù,” — như thể giống như Ô-sê 13:14, nhìn thẳng vào mặt Sa-tan, và mọi kẻ theo hắn trên đất, từ Sau-lơ cho đến Kẻ Chống Christ cuối cùng. “Hỡi kẻ thù, sự hủy diệt đã đến hồi kết.” Ký ức về kẻ thù tàn lụi, như các thành mà chúng hủy diệt. Trong câu 9–12, chúng ta nghe Chúa đã là gì, đang là gì, và sẽ là gì đối với dân riêng của Ngài, cho đến ngày Ngài nhớ đến tiếng kêu của các linh hồn dưới bàn thờ (Khải Huyền 6:10.) Rồi một tiếng kêu, giống như tiếng kêu của các tử đạo, vang lên, câu 13, 14, và câu trả lời được ban trong câu 15–17. Sau tất cả những điều ấy, câu 18–20, hát cách tin chắc, và cầu nguyện cách dạn dĩ với Đấng sẽ làm những việc như thế thay cho các thánh đồ của Ngài.
Người nói có thể là bất cứ chi thể nào trong thân thể của Đấng Christ đồng cảm với Đầu mình; nhưng chính Đấng Christ có thể thốt ra bài này như không ai khác có thể. Do đó Augustine, về câu 13, hỏi: “Quare non dixit, 'Miserere nostri, Domine?' An quia unus interpellat pro sanctis qui primus pauper pro nobis factus est.” Đấng Christ trên đất vui thích ca ngợi danh của Cha Ngài, như câu 10 làm, và bảo đảm với các môn đồ rằng với Đức Chúa Trời không có việc loại bỏ một người đã từng đến với Ngài.
Nhưng đối với tất cả điều này, mọi tín hữu đều đáp lại, và ngay cả trong câu 16, mọi chi thể của Đấng Christ đều có thể, trong sự đồng cảm trọn vẹn với cảm xúc công chính và thánh khiết trong Đầu chúng ta, bước vào cảnh tượng kinh khủng. Họ thấy biến cố như thể nó đã đến rồi: —
“Kẻ ngoại bang đã chìm xuống hố mà chúng đã đào;
Trong lưới mà chúng đã giấu, chính chân chúng đã bị mắc.
Chúa được biết đến bởi sự phán xét Ngài thi hành!
Kẻ ác bị mắc bẫy trong công việc của tay mình!
Hig-ga-i-ôn! Sê-la!
Chúng ta nghe một tiếng, như từ Nơi Chí Thánh, thốt ra những lời; “Hig-ga-i-ôn,” một lời kêu gọi suy ngẫm sâu xa hay trầm tư trang nghiêm,* và “Sê-la,” một lời kêu gọi Trưởng Ban Nhạc tạm dừng, để âm nhạc ngừng lại, các người thờ phượng có thể trong một lúc suy ngẫm và thờ lạy. Với sự kính sợ thầm lặng như thế, chúng ta có thể cho rằng, các đoàn quân Y-sơ-ra-ên đã đứng một lúc, nhìn chằm chằm vào các xác chết của người Ai Cập, khi ánh sáng buổi sáng vén màn cho thấy chúng trôi nổi trên sóng, hay bị ném lên như rong biển trên bờ. Không kém gì điều này sẽ là cường độ quan tâm và kính sợ mà các thánh đồ cảm nhận, khi từ đám mây của mình họ nhìn xuống các đoàn quân bị nhấn chìm của Ba-by-lôn.
Trong câu 18 có một cách dịch thú vị của תִּקְוַת עֲנִוִים, trong bản dịch Sách Cầu Nguyện Anh Giáo, “sự chờ đợi kiên nhẫn của người nghèo.” Nó nhắc chúng ta về Gia-cơ 5:7, “Hỡi anh em, hãy kiên nhẫn cho đến sự đến của Chúa.” Đồng thời, những lời ấy bày tỏ đúng hơn sự trông đợi tha thiết của những người nghèo của Đức Chúa Trời, là những người đang nhìn từ trạng thái “bị áp bức” và “hoạn nạn” của mình (câu 9), chờ đợi sự đến của Đấng mà “danh Ngài họ biết” (câu 10), để làm Thẩm Phán của một thế giới rối loạn. Rồi thật sự họ sẽ hát: —
“Chúa ngự trên ngôi đời đời. (nghĩa đen: đã ngồi xuống, tức là, trên ngôi Ngài.)
Ngài đã chuẩn bị ngôi Ngài cho sự phán xét.
Ngài phán xét thế gian trong sự ngay thẳng:
Ngài thi hành sự phán xét cho các dân trong sự ngay thẳng.” (5:7, 8).
Về Thi Thiên này, vậy, chúng ta có thể nói rằng trong đó chúng ta thấy —
Đấng Công Chính trông đợi việc lập lên ngôi phán xét.
THI THIÊN 10
1–18 Có nhiều điều mang tính tiên tri trong Thi Thiên này về phần cuối của nó — bóng tối của hiện tại khiến mắt hướng về phía trước tìm kiếm ánh bình minh sắp đến. Trong câu 16, đức tin được thấy trong sức mạnh của nó, ca hát như thể đã nắm chắc chiến thắng và sự giải cứu được mong đợi trước: "Đức Giê-hô-va là Vua đến đời đời vô cùng: kẻ ngoại bang đã bị diệt khỏi đất của Ngài!" Sự tin cậy và đức tin như thế hẳn phải có vẻ lạ lùng và khó hiểu đối với thế gian. Nó giống như điều mà các đồng bào của người ấy có thể đã cảm nhận (nếu câu chuyện là thật) đối với người mà có lời chép rằng, khả năng thị giác của ông phi thường đến nỗi ông có thể nhìn thấy rõ ràng hạm đội của người Carthage đang tiến vào hải cảng Carthage, trong khi chính ông đang đứng tại Lilybæum, xứ Sicily. Một người nhìn xuyên qua đại dương và có thể kể về những vật ở xa như thế! Ông có thể thỏa thích ngắm nhìn điều mà người khác không thấy. Cũng vậy, đức tin nay đứng tại Lilybæum của mình và nhìn thấy hạm đội đã long đong lâu ngày đang tiến vào bến cảng mong ước cách an toàn, tận hưởng niềm vui của ngày còn xa xôi ấy, như thể ngày ấy đã đến rồi.
Đây là một Thi Thiên dành cho "những lúc hoạn nạn" (câu 1), giống như Thi Thiên trước (9:9). Trong đó, chúng ta lại nghe tiếng kêu: "Hãy chỗi dậy," hướng về Chúa, như trong Thi Thiên trước (9:20). Ở đây cũng vậy, con người được cảm nhận là kẻ áp bức (câu 18), cũng như trong Thi Thiên 9:19. Nó giống Thi Thiên trước đến nỗi bản Bảy Mươi đã xem nó như phần tiếp nối. Tuy nhiên, có sự khác biệt rõ ràng này, tức là, trong khi Thi Thiên thứ chín nói nhiều về sự hủy diệt của kẻ ác, thì Thi Thiên này nói nhiều về tội lỗi của chúng. Cả hai Thi Thiên cũng phần nào có dạng mẫu tự. (Xem Hengstenberg) Tuy nhiên, cả hai đều có dạng mẫu tự một cách rất không đều đặn. Có lẽ chính sự không đều đặn trong hai trường hợp đầu tiên thuộc loại mẫu tự này đã có ý dạy chúng ta đừng đặt quá nhiều trọng tâm vào loại sáng tác này. Đức Chúa Trời đôi khi dùng mọi cách thức khác nhau mà con người vẫn thường dùng để bày tỏ tư tưởng của mình, và nhờ đó họ vẫn thường giúp trí nhớ ghi giữ chúng.
Ba bên được trình bày lần lượt trước mắt chúng ta. Đức Chúa Trời — kẻ ác — người công chính. Đức Chúa Trời (câu 1) được thấy đang đứng đằng xa, che mắt khỏi cảnh đau lòng (הַעְלִיﬦ, scil. עֵיגַיִﬦ), vì Ngài có đôi mắt thánh khiết hơn để nhìn xem tội ác. Kẻ ác (các câu 2–11) được thấy trong tất cả sự vô đạo và tính ích kỷ vô nguyên tắc của hắn, thực hành điều ác như thể không có con mắt nào để ý. Người công chính (các câu 12–14) kêu gọi sự chú ý của Đức Chúa Trời đến những cảnh tượng này, và cất tiếng kêu xin Ngài can thiệp. Rồi, tại câu 15, và tiếp theo, cảnh tượng bỗng nhiên thay đổi. Đức Chúa Trời đã đến gần; "cánh tay của kẻ ác đã bị bẻ gãy." Trong tiếng Hê-bơ-rơ, mệnh đề đầu tiên là một lời cầu nguyện: "Xin bẻ gãy cánh tay của kẻ ác và kẻ làm ác;" và mệnh đề tiếp theo dường như là lời đáp lại lời cầu nguyện ấy, q. d., "Phải, nó sẽ bị bẻ gãy." "Và Ngài sẽ tìm kiếm sự gian ác của hắn, mà chẳng tìm thấy." Sự diệt trừ hắn sẽ trọn vẹn, (so sánh Giê-rê-mi 1:19). "Đức Giê-hô-va là Vua." Ngài đã nghe ước muốn của người khiêm nhường; "Ngài đã xét xử kẻ mồ côi cha* và người bị áp bức," tức là, Ngài đã hành động đối với họ như Ôt-ni-ên, Ghê-đê-ôn, Sam-sôn, và các quan xét khác của Y-sơ-ra-ên đã làm khi họ đánh hạ kẻ thù, và lập lại trật tự trong xứ.
Thầy của chúng ta, trong những ngày Ngài mang xác thịt, có thể thấy mọi điều được mô tả ở đây ứng nghiệm trước mắt Ngài. Ngài thấy những kẻ mua kẻ bán kiếm lợi trong sân đền thờ, và có lẽ thấy ứng nghiệm tại đó, Xa-cha-ri 11:5, "Đáng ngợi khen Đức Giê-hô-va; vì ta đã giàu có," — cũng như có lời chép, câu 3, "Và hễ ai kiếm lợi thì chúc tụng (Đức Chúa Trời vì điều đó), mà lại khinh dể Giê-hô-va." Trong những người Sa-đu-sê, Ngài thấy trước mắt mình những người mà có thể nói về họ rằng,
"'Không có Đức Chúa Trời,' trong mọi tư tưởng của chúng." (câu 4.)
Đường lối của chúng vững chắc (câu 5, Hengstenberg). Chúng chẳng sợ hoạn nạn, nói rằng (như bản Prayer-book diễn đạt câu 6 một cách sinh động), "Hừ! Ta sẽ chẳng bao giờ bị đánh ngã." Những người Pha-ri-si, các thầy thông giáo, và các trưởng lão đã cung cấp đầy dẫy minh họa cho "sự gây hại ở dưới lưỡi hắn," (câu 7,) — kho chứa, hay hầm chứa, dường như nằm dưới lưỡi của chúng, luôn cung cấp cho môi chúng những mưu kế và gợi ý về điều ác. Việc chúng rình rập, như sư tử trong hang kín của nó, vẽ nên một cách sống động nhất những âm mưu đã lập ra chống lại Đấng Christ, và chống lại các môn đồ của Ngài sau đó. Đồng thời, "Đầy tớ chẳng hơn chủ" — các chi thể của Đấng Christ vẫn luôn gặp cùng một cách đối xử, và thấy thế gian nằm trong cùng một sự gian ác. Bất cứ chi thể nào của Đấng Christ cũng có thể dùng Thi Thiên này, là người cảm nhận sự bất thánh và chủ nghĩa vô thần của trần gian, và là người phần nào giống như Lót tại Sô-đôm, "linh hồn công chính của ông bị dằn vặt ngày này qua ngày khác bởi những việc làm trái luật pháp của chúng." Thi Thiên này sẽ rất thích hợp cho những người đang sống trên đất khi Kẻ Chống Christ thực hành và thịnh vượng trước khi bị lật đổ cuối cùng. Nói tóm lại, nó bao quát đến nỗi, dù được Đấng Christ dùng hay dân Ngài dùng, dù trong những ngày của Lần Đến Thứ Nhất, hay trong những ngày đi trước và mở đường cho Lần Đến Thứ Hai, có thể nói nó là —
Đấng Công Chính trình bày chi tiết sự gian ác của trần gian trong sự mong đợi trước sự giải cứu của trần gian.
THI THIÊN 11
1–7 Những chiến binh tại Hồ Thrasymene được kể là đã quá mải mê với trận chiến, đến nỗi không bên nào nhận thấy những chấn động của thiên nhiên đã rung chuyển mặt đất —
"Một trận động đất đã rung chuyển mà không ai để ý,
Không ai cảm thấy thiên nhiên nghiêm khắc đang chao đảo dưới chân mình."
Vì một nguyên nhân cao quý hơn, các chiến sĩ của Chiên Con cũng như vậy. Họ tin, và vì vậy, không vội vàng; thật vậy, khó có thể nói là họ cảm nhận những chấn động của trần gian như những người khác, bởi vì niềm hy vọng thiết tha của họ hướng về phía trước đến kết cục tại sự đến của Chúa.
"Tôi đã nương náu mình nơi Đức Giê-hô-va: — sao các ngươi nói với linh hồn tôi rằng: Hãy trốn, như chim sẻ, lên núi các ngươi." (Ám chỉ một cách nhạo báng đến đồi Si-ôn. Horsley.)
Họ đã giữ vững vị trí của mình, và ai có thể xua đuổi họ khỏi đó? Họ nhắc đến hai căn cứ gây báo động được kẻ thù đưa ra trước tư tưởng của họ.
"Kìa! Kẻ ác giương cung,
Chúng đặt mũi tên trên dây cung
Để bắn lén người có lòng ngay thẳng,
Vì (כִי) các nền móng đã bị phá hủy!
Người công chính còn làm được gì?"
Kẻ thù có thể dàn bày những nỗi kinh hoàng của hắn như thế, dường như đoàn quân của Chúa là một con gà gô trên núi. (I Sa-mu-ên 26:20.) Có lời gợi ý rằng trong câu 1 có sự nhạo báng Núi Si-ôn; nhưng những lời ấy cũng có thể có nghĩa là, họ có nơi ẩn náu an toàn của mình, núi Xoa của họ (Sáng Thế Ký 19:17), trên đó họ sẽ đứng và nhìn cơn mưa "bẫy lưới, lửa, và diêm sinh" giáng xuống những người Sô-đôm này (câu 6); núi Giu-đê của họ, nơi họ sẽ được an toàn khi sự gớm ghiếc gây hoang vu xuất hiện (Ma-thi-ơ 24:16). Đó chính là — chính Chúa. Dù mọi trụ cột của trật tự xã hội và tôn giáo đều bị phá hủy, nhưng vẫn —
"Đức Giê-hô-va ngự trong đền thánh của Ngài;
Ngôi của Đức Giê-hô-va ở trên các tầng trời!"
Kẻ thù chưa vươn tới pháo đài này; hắn chưa làm rung chuyển sự phòng thủ chắc chắn này.* Mặt khác, Chúa đang chuẩn bị xuất kích để bênh vực dân Ngài. Ngài đang quan sát, chuẩn bị cho cơn bùng nổ của sự phán xét này.
"Mắt Ngài nhìn xem" —
Hơn nữa, Ngài đang ở trong tư thế của một người nhíu mày và chăm chú nhìn để nhận rõ mục tiêu mà mình nhắm tới;
"Mí mắt Ngài thử thách con cái loài người.
Đức Giê-hô-va thử thách người công chính."
Và kết quả là sự can thiệp bênh vực dân Ngài; vì trong sự thử thách, Ngài khám phá ra sự khác biệt giữa các nguyên tắc của hai phe đối địch, và nay bày tỏ điều đó: —
"Kẻ ác, và kẻ yêu thích sự bạo ngược, linh hồn Ngài ghét bỏ.
Trên kẻ ác, Ngài sẽ mưa xuống bẫy lưới, lửa, và diêm sinh:
Và một trận bão khủng khiếp (một cơn gió thịnh nộ) sẽ là phần của chén chúng."
Mọi điều đã giáng xuống Sô-đôm và Gô-mô-rơ sẽ được thực hiện tại sự hiện ra của Chúa "trong ngọn lửa hừng" (II Tê-sa-lô-ni-ca 1:8). Vào đúng lúc, có lẽ, khi người ta tưởng rằng mình đã bắt được người công chính trong bẫy lưới của mình, thì Chúa đến và lưới của Ngài giăng ra trên chúng; "bẫy" của Ngài bỗng nhiên bật lên (Lu-ca 21:35) và chúng bị bắt; bị bắt bất ngờ trong một tấm lưới mà mắt lưới của nó chúng chẳng bao giờ phá vỡ được; bị bàn tay của Đức Chúa Trời hằng sống nắm lấy, và bị định cho "sự báo trả của lửa đời đời" như "phần của chén chúng." Đó là lượng thịnh nộ đã được đo lường, công bằng, và xứng đáng với tội lỗi của chúng; vì nó được gọi là phần chén, "Ne quid præter modum atque mensuram, vel in ipsis peccatorum suppliciis per divinam providentiam fieri arbitremur." (August.) Tất cả điều này xuất phát từ sự ngay thẳng trong bản tánh của Giê-hô-va: —
"Vì Đức Giê-hô-va là công chính; Ngài yêu sự công chính;
Mặt Ngài nhìn xem người ngay thẳng."
Sự công chính của Ngài thấy việc thăm viếng kẻ vô đạo bằng số phận Sô-đôm như vậy là thích đáng; và mặt khác, nhìn với ân huệ trên những Áp-ra-ham của Ngài tại Mam-rê, và không còn "ẩn mình," như trong Thi Thiên 10:1. Điều hơi đáng chú ý là trong câu 7, tiếng Hê-bơ-rơ dùng số nhiều cho "Mặt Ngài." Các nhà phê bình bằng lòng gọi cách dùng כָּנֵימוֹ, "Mặt CỦA CHÚNG," này bằng tên pluralis majestatis; và nói rằng nó có thể diễn đạt sự trọn vẹn, hay sự vĩ đại, nơi Đấng mà nó được dùng về. Nhưng nếu chúng ta thừa nhận có sự ám chỉ đến Ba Ngôi trong Sáng Thế Ký 1:26, thì sao lại không thừa nhận ở đây? Diện mạo của Thần Tánh — Thần Tánh trong mọi sự đầy đủ của Ngài — mỗi thân vị của Thần Tánh — sẽ ban một cái nhìn tán thành đầy vui mừng. "Với một diện mạo đầy tình yêu thương của người cha, Ngài nhìn xem họ giữa những nỗi buồn của họ, cho đến khi, được nhận vào qua sự thương xót đến vinh quang mà Ngài loại trừ kẻ ác khỏi đó, họ nhìn thấy diện mạo vẫn luôn nhìn xem họ." (Horne.)
Chúa chúng ta có thể hát Thi Thiên này tại Bê-tha-ni trong những dịp như dịp được nhắc đến trong Lu-ca 13:31, 32, khi người ta đến và nói: "Hãy ra khỏi đây, vì Hê-rốt sẽ giết ngươi." Và Ngài đã để lại Thi Thiên này cho chúng ta, để chúng ta có thể dùng nó, như chắc chắn Đa-vít đã dùng nó khi nó lần đầu được ban cho Hội Thánh, trong những lúc nguy hiểm và đe dọa. Tiến sĩ Allix muốn áp dụng Thi Thiên này một cách đặc biệt cho Hội Thánh sau khi nàng trốn vào đồng vắng; so sánh câu 2, với Khải Huyền 12:14. Nó áp dụng với sự đầy đủ gần như ngang nhau cho mọi trường hợp này, và đồng thời cũng cho trường hợp của một tín hữu cá nhân khi bị cám dỗ, giống như người tốt lành kia đã nói: "Thưa các ông, tin rằng có một Đức Chúa Trời là một điều vĩ đại!" Thi Thiên này bày tỏ cho chúng ta —
Đức tin của Đấng Công Chính dưới thảm họa bề ngoài.
THI THIÊN 12
1–8 MỘT THI THIÊN cho mọi thời đại, cũng như cho thời của Đa-vít. Ê-li có thể hát Thi Thiên này, Giê-rê-mi có thể hát Thi Thiên này, và chưa bao giờ có thời nào mà Thi Thiên này lại thích hợp hơn trong thời đại của chính chúng ta. Dù được Đa-vít viết ra, và giao cho "Người Chỉ Huy Ban Nhạc" của ông, và dù những dây đàn Sheminith nay không còn ai biết đã được những ngón tay của một người Lê-vi chạm đến, mà lòng người ấy có thể thở dài đồng cảm với giọng điệu buồn bã báo trước và u ám hiện tại của nó, thì đồng thời, nó cũng hoàn toàn là một Thi Thiên cho những ngày cuối cùng. Chúa được kêu cầu hãy chỗi dậy, vì người tin kính đang qua đời. Bạn thấy một nhóm nhỏ tụ họp dưới lá cờ đang tung bay của Vua mình, Đấng đã hứa sẽ đến giúp đỡ họ đúng lúc. Người này nối tiếp người kia gục ngã, mệt mỏi và kiệt sức, trong khi số ít còn lại, mỗi khi xảy ra việc như thế, kêu lên với Vua mình —
"Xin cứu giúp, Chúa ôi!" (Câu 1.)
Đây là tiếng kêu dâng lên từ các thánh đồ, khi từng người trong số họ lần lượt được đưa về mồ mả; trong khi, "Ta sẽ chỗi dậy," (câu 5,) là lời đáp mà tai họ nghe thấy một cách mơ hồ.
"Xin cứu giúp, Chúa ôi!" là tiếng kêu của họ khi họ chứng kiến sự gia tăng của chủ nghĩa vô tín táo bạo, (câu 2), và nghe những lời lẩm bẩm về lòng kiêu ngạo khoe khoang như thế này:
"Nhờ lưỡi chúng ta, chúng ta mạnh mẽ.
Môi chúng ta thuộc về chúng ta, (tức là, là sự giúp đỡ của chúng ta. — Hengstenberg.)
"Ai là chúa trên chúng ta?" (Câu 4.)
Quyền năng của tài năng con người và sự vĩ đại của trí tuệ con người được khoe khoang; trong khi câu 2 cho thấy chính những người này tâng bốc lẫn nhau để có được sự bình an dối trá, và đang sống mà không quan tâm đến luật thánh của tình yêu thương. Trong khi đó, phần sót lại thầm thở than với Chúa — một phần sót lại bị ghét bỏ và thường gặp nguy hiểm (câu 5) — được nâng đỡ bởi lời hứa chắc chắn. Họ kể lại niềm hy vọng và đức tin của mình trong câu 6, khi họ mô tả "lời của Giê-hô-va":
"Lời của Đức Giê-hô-va là lời trong sạch:
Như bạc đã được luyện trong lò đất,*
Được luyện sạch bảy lần."
Mọi điều Ngài đã phán về Dòng Dõi Người Nữ từ buổi ban đầu; mọi điều Ngài đã phán về Đấng mà trong Ngài mọi dân tộc sẽ được phước; mọi điều Ngài đã phán về Đa-vít và dòng dõi của Đa-vít; tất cả đều chắc chắn, tất cả sẽ xảy ra. Và vì thế họ hát, (câu 7), "Ngài sẽ gìn giữ họ (tức là, dân thuộc về Ngài), và sẽ bảo tồn họ khỏi thế hệ này," — một thế hệ bại hoại và gian ác đến nỗi người ta có thể nói về nó rằng —
"Kẻ ác đi lại khắp mọi phía;
Sự đê tiện được tôn trọng giữa con cái loài người."
Thật là mô tả đúng những ngày sau rốt! Thật giống thời đại mà Phi-e-rơ nói đến, khi người ta sẽ "nói những lời khoe khoang hư không," (II Phi-e-rơ 2:18), và sẽ mạnh dạn hỏi: "Lời hứa về sự đến của Ngài ở đâu?" (3:4) Thật cũng mô tả đúng sự an ủi của các thánh đồ; vì Phi-e-rơ cho chúng ta biết rằng đây sẽ là sự an ủi của họ, "Chúa chẳng chậm trễ về lời hứa của Ngài," (câu 9); và "theo lời hứa của Ngài" họ sẽ tiếp tục trông đợi Trời Mới và Đất Mới, (câu 13). Họ biết rằng "lời của Chúa là lời trong sạch." Lời ấy không thể thất bại.
Một số nét của cảnh tượng này được tìm thấy trong mọi cuộc xung đột đã dấy lên giữa dòng dõi người nữ và dòng dõi con rắn. Đồng thời, thời của Đa-vít khi ông là một người bị bách hại, dù đã được xức dầu cho vương quốc, là thời mà có thể so sánh với những ngày đi trước sự đến của Con Người. Những kẻ tâng bốc Sau-lơ ghét con người Đa-vít và các nguyên tắc của Đa-vít; và không thể không tìm cách khinh dể "lời của Chúa" liên quan đến ông và dòng dõi ông. Thời như thế cũng là thời của Đa-vít thật, là Chúa chúng ta, khi Ngài xuất hiện trong thế gian của chúng ta với tư cách là Đấng được Chúa xức dầu. Chúng ta có thể dễ dàng thấy những người Pha-ri-si, các thầy thông giáo, và các thầy Sa-đu-sê kiêu ngạo có thể được mô tả bằng các câu 2, 3 như thế nào; và cũng không khó thấy, trong một dịp như cái chết của Giăng Báp-tít, Chúa Giê-xu có thể dùng câu 1 như thế nào. Hãy theo các môn đồ của Giăng Báp-tít, là những người vừa mới chôn thầy mình. Họ lặng lẽ bước đi trong nỗi buồn; vì một nhân chứng cho lẽ thật đã qua đời. Họ tìm đến Chúa Giê-xu (Ma-thi-ơ 14:12), và kể cho Ngài mọi điều mà kẻ thù của Đức Chúa Trời đã làm. Chúa Giê-xu nghe và cảm thông; và chúng ta há chẳng có thể tưởng tượng toàn thể đoàn môn đồ, với Thầy là "người chỉ huy ban nhạc," ngồi xuống nơi vắng vẻ (câu 13), và làm cho nơi ấy vang vọng tiếng kêu than thở, —
"Xin cứu giúp, Chúa ôi, vì người tin kính chẳng còn," &c.
Con mắt của Hội Thánh, được xức thuốc nhỏ mắt, từ đó về sau vẫn luôn có thể nhận ra trong thế gian những nét tương tự với cùng một tình trạng; và chưa bao giờ rõ ràng hơn lúc này. Do đó, Đa-vít, và Con của Đa-vít, và dòng dõi của Con Đa-vít, vẫn luôn thấy giọng điệu của bài ca này thích hợp để diễn đạt điều mà thế gian khiến họ cảm nhận. Horsley đặt tựa cho nó là, "Về những người tư tưởng tự do; sự xảo quyệt, táo bạo, và sự cắt bỏ cuối cùng của họ." Nhưng đây chỉ là một khía cạnh của nó. Đúng hơn, nó là,
Sự bảo đảm an ủi của Đấng Công Chính rằng lời của Chúa, dù bị nhạo báng, sẽ không thất bại.
THI THIÊN 13
1–6 ĐÂY là điều đã được gọi là "sự kháng nghị đầy cảm thương của Đấng Công Chính." Bóng tối có thể cảm nhận được; thời gian dường như dài dằng dặc; đêm trôi qua chậm chạp; hy vọng bị trì hoãn khiến lòng đau ốm; sự nặng nề đeo trên mí mắt của người canh thức.
"Lạy Chúa, Ngài sẽ quên tôi cho đến bao giờ?
Ngài sẽ giấu mặt Ngài khỏi tôi cho đến bao giờ?
Tôi sẽ chất chứa mưu kế trong linh hồn tôi — nỗi buồn trong lòng tôi hằng ngày cho đến bao giờ?
(Chất chứa những kế hoạch giải cứu mà tất cả đều kết thúc trong nỗi buồn.)
Kẻ thù sẽ tự tôn mình trên tôi cho đến bao giờ?"
Khi Đa-vít lang thang tại Giu-đê, và suy ngẫm về lời hứa đã bị trì hoãn lâu về Ngai vàng Y-sơ-ra-ên, ông có thể dùng những lời này trước hết. Khi ông không thấy dấu hiệu nào cho thấy quyền cai trị của Sau-lơ chấm dứt, và không thấy sự xuất hiện của Dòng Dõi Người Nữ, ông ở trong hoàn cảnh thích hợp để trở nên công cụ của Đức Thánh Linh trong việc viết ra cho mọi thời đại sau những lời có thể thốt lên cảm xúc của nỗi buồn chán chường u sầu.
Con của Đa-vít đã đến trong sự viên mãn của thời gian. Nhiều đêm tối tăm Ngài đã trải qua. Đôi khi chính bóng tối của sự chết cúi xuống trên Ngài. "Linh hồn Ta buồn rầu lắm cho đến chết!" Há Ngài không thể dùng câu 4 một cách thích hợp nhất, khi Ngài vác thập tự giá dọc theo "Via Dolorosa" sao? Ai thích hợp hơn Ngài để kêu cầu, —
"Xin đoái xem, xin nghe tôi, hỡi Chúa là Đức Chúa Trời của tôi (Ê-li! Ê-li!)
Xin làm cho mắt tôi sáng lên vì vui mừng,
Kẻo tôi ngủ trong sự chết!
Kẻo kẻ thù của tôi nói rằng: Ta đã thắng hơn hắn,
Kẻo những kẻ làm khổ tôi vui mừng khi tôi bị lay động!"
Các thầy tế lễ cả, các quan tổng đốc, các thầy thông giáo, người Pha-ri-si, người Hê-rô-đi-an, người Sa-đu-sê, các thầy tế lễ thường và dân thường, tất cả đều sắp sửa reo mừng chiến thắng nếu Ngài không sống lại từ kẻ chết; và một tiếng reo vui từ địa ngục sẽ đáp lại sự chế nhạo của họ nếu Ngài không chỗi dậy, và không tỏ mình là Vua của các vua.
Nhưng chẳng phải chỉ Đầu của chúng ta mà thôi, mọi chi thể trong thân thể Ngài cũng vậy, thường xuyên tìm thấy lý do để thốt lên những lời than phiền và sợ hãi như thế. Một tín hữu trong bóng tối — một tín hữu dưới sự cám dỗ — một tín hữu dưới áp lực của một thử thách kéo dài — một tín hữu trải qua những đêm dài đằng đẵng, và nằm thao thức trên giường mình, có thể tìm thấy ngôn ngữ thích hợp ở đây để bày tỏ cảm xúc của mình với Đức Chúa Trời, và càng thích hợp hơn vì nó gắn liền với bóng tối của Đấng Cứu Rỗi, và vì thế bảo đảm cho chúng ta về sự cảm thông của Ngài. Chúng ta cầm lấy cây đàn hạc mà Ngài đã dùng tại Ga-li-lê và Ghết-sê-ma-nê; và khi chạm vào dây đàn của nó, há chúng ta chẳng nhắc lại cho Đầu của chúng ta về sự nhớ lại "những ngày Ngài mang xác thịt" sao?
Thật vinh hiển biết bao, đối với Hội Thánh, khi hiệp cùng Đầu mình trong viễn cảnh của câu 5: —
"Nhưng về phần tôi (וַאֲנִי), tôi đã tin cậy nơi sự thương xót của Ngài," &c.
Nương cậy trên tình yêu của Cha giữa những lời kêu cầu buồn thảm này, Ngài chắc chắn, và trong Ngài họ chắc chắn, về một ngày vinh quang đang ló rạng — niềm vui đến vào buổi sáng. Câu 6 dự đoán trước không chỉ sự sống lại của chính Ngài, mà cả sự sống lại của các thánh đồ nữa, và vinh quang của vương quốc: —
"Tôi sẽ hát ngợi khen Đức Giê-hô-va, vì Ngài đã hậu đãi tôi."
Vinh quang càng dư dật hơn biết bao — niềm vui đã đến thay cho nỗi buồn, đầy tràn; sự thỏa nguyện vượt xa những "đề nghị rộng rãi nhất mà hy vọng đã đưa ra" cho linh hồn mệt mỏi. Và đây là kết cục phước hạnh của điều mà Calvin có lẽ đã gọi là, "QUOUSQUE DOMINE," và điều mà chúng ta có thể gọi là,
Đấng Công Chính kêu lên: Lạy Chúa, cho đến bao giờ?
THI THIÊN 14
1–7 KHI chúng ta đọc những câu này, chúng ta dường như đi từ bóng tối đến bóng tối sâu hơn; và khi câu 7 gợi ra một phương thuốc, thì dường như "một tia sáng đã được đánh ra từ bóng tối đặc quánh." Đa-vít đã viết Thi Thiên này dưới sự cảm thúc của Đức Thánh Linh, nhưng chúng ta không biết khi nào; có thể là trong những ngày ông ở đồng vắng, khi Giu-đa dường như gần như thờ ơ với Giê-hô-va như các vương quốc của dân ngoại. Tựa đề "Trên Mahalath," như trong Thi Thiên 88, đã được Hengstenberg xem là không phải tên của một nhạc cụ, mà có nghĩa là "Trên sự bệnh tật," căn bệnh đạo đức và sự ốm đau được mô tả trong Thi Thiên. Có lẽ tựa đề của Thi Thiên 88 ủng hộ quan điểm này. Nhưng sau hết, có thể có ý chỉ một nhạc cụ đặc biệt nào đó, dùng cho những chủ đề u sầu, và Gesenius đã tìm thấy cho nó một gốc từ Ê-thi-ô-pi có nghĩa là, "ca hát."
Đấng Mê-si-a là người nói hơn hẳn Đa-vít; vì dù Đa-vít có thể gọi chiên của nhà Y-sơ-ra-ên là "dân Ta," vì chúng được Chúa ban cho ông, nhưng chính Đấng Mê-si-a mới thường nói theo cách này. Ngài là người chăn chiên mà chúng ta nhận ra tiếng Ngài ở đây, nói rằng: "Chúng ăn nuốt DÂN TA." (câu 4.) Chính Ngài mô tả tình trạng của thế gian chúng ta — Ôi, thật khác xa thiên đàng mà Ngài đã lìa bỏ! Nhưng giữa cơn lũ, Ngài nhận thấy nước đang rút xuống. Ngài thấy sự lật đổ của kẻ vô đạo (câu 5), và sự giải cứu vĩ đại sẽ đến từ đâu, (câu 7) Sự giải cứu sẽ xuất hiện trên các tường thành Si-ôn. "Sự cứu rỗi bởi người Giu-đa mà đến." (Giăng 4:22.) Từ Y-sơ-ra-ên đến Đấng Cứu Rỗi, sinh tại Bết-lê-hem, nhưng bị đóng đinh, sống lại, thăng thiên tại Giê-ru-sa-lem. Từ Y-sơ-ra-ên cũng đến sự sống từ kẻ chết cho thế gian, khi Đấng Cứu Chuộc trở lại; vì, "Kìa, sự tối tăm sẽ bao phủ đất, và sự tối tăm dày đặc bao phủ các dân: nhưng Đức Giê-hô-va sẽ dấy lên trên ngươi, và vinh quang của Ngài sẽ thấy được trên ngươi. Và dân ngoại sẽ đến cùng ánh sáng của ngươi, và các vua đến cùng sự sáng chói lọi của sự dấy lên của ngươi," (Ê-sai 60:2, 3).
Vậy, chúng ta hãy đọc Thi Thiên này như bản tường trình của Chúa chúng ta về tình trạng mà trần gian và đám đông của nó được tìm thấy.
(Câu 1.) Hỡi Cha, chúng đang chối bỏ rằng Ngài có hiện hữu. Cả trái đất đầy dẫy những kẻ dại, là những kẻ nói trong lòng mình rằng: "Không có Đức Chúa Trời." Chúng bại hoại; chúng làm những việc làm gớm ghiếc; chẳng có ai làm điều lành.
(Câu 2.) Hỡi con cái loài người, tiếng kêu về sự gian ác của trần gian đã thấu lên trời. Chúa đã nhìn xuống để xem có ai hiểu biết và tìm kiếm Đức Chúa Trời chăng.
(Câu 3.) Than ôi! Điều đó hoàn toàn đúng theo tiếng kêu ấy, tất cả đều đã đi sai lạc. Tất cả đều trở nên ô uế. Chẳng có ai làm điều lành: KHÔNG, KHÔNG MỘT AI.
(Câu 4.) Thế mà chúng không thấy sự dại dột của mình. Ai đã mê hoặc chúng? Há chúng không có sự hiểu biết, mà ăn nuốt dân Ta, và không cầu khẩn Giê-hô-va sao?
(Câu 5.) Nhưng sự hư mất của chúng chẳng ngủ yên. Ngay tại nơi sự dại dột của chúng đã gây ra, tôi thấy chúng run rẩy. "Sự kinh hãi chụp lấy chúng; vì Đức Chúa Trời ở giữa dòng dõi người công chính."
(Câu 6.) Bây giờ miệng các ngươi ở đâu, miệng mà các ngươi đã nói: Ai là Chúa mà chúng ta phải phục vụ Ngài? Há đây chẳng phải là dân mà các ngươi đã khinh dể sao? (Các Quan Xét 9:38) Các ngươi đã làm nhục mưu kế của kẻ nghèo, vì người ấy lấy Chúa làm nơi nương náu. Các ngươi đã khinh dể đường lối của những người lấy Chúa làm sự khôn ngoan của mình; nhưng nay Chúa đã cười nhạo các ngươi.
(Câu 7.) Ôi, nguyện ngày ló rạng và bóng tối tan đi! Hãy đến mau, hỡi năm của những người được chuộc của Ta! (Ê-sai 63:4.)
"Nguyện Gia-cốp vui mừng và Y-sơ-ra-ên mừng rỡ,
Khi Chúa đem về những kẻ bị lưu đày của dân Ngài."
Nguyện thời đến khi trần gian sẽ nghe những tiếng reo vui của Y-sơ-ra-ên lúc mở cửa ngục của họ, lúc chấm dứt sự lưu đày của họ, lúc khôi phục sự thịnh vượng đã mất từ lâu của họ, lúc Người Chăn của họ trở lại để ở giữa họ. Vì khi trần gian nghe tiếng reo vui ấy, đó sẽ là dấu hiệu rằng giờ đây cuối cùng đã đến thời mà sự ứng nghiệm trọn vẹn sẽ xảy ra của lời hứa cho Áp-ra-ham rằng: "Trong dòng dõi ngươi, mọi dân tộc trên đất sẽ được phước."
Như vậy, Đấng Công Chính thật khảo sát thế gian đang nằm trong sự gian ác, và hướng mắt về bình minh của ngày, mỗi chi thể đồng cảm với Đầu. Chúng ta có thể mô tả Thi Thiên này như một sự trình bày về
Quan điểm của Đấng Công Chính về trần gian, và viễn cảnh của nó.
THI THIÊN 15
1–5 CHÚNG ta đã nghe về một "dòng dõi công chính" trong Thi Thiên trước, và ở đây có một người trong số họ như đại diện cho toàn thể. Không ai có thể nói là đã làm trọn các điều kiện, hay đạt tới nhân cách được phác họa ở đây, ngoại trừ Đấng Christ, nếu chúng ta xem xét vấn đề một cách nghiêm ngặt; mặc dù mỗi chi thể trong thân thể Ngài đều tuyên bố mình có sự vâng phục được kể cho của Ngài, và bày tỏ một mẫu mực tốt đẹp về hiệu quả của sự kể cho này trong việc tạo nên sự thánh khiết cá nhân. Chúng ta xem Thi Thiên này như mô tả Đầu của chúng ta trong sự thánh khiết cá nhân của Ngài, và các chi thể của Ngài như được làm nên thánh bởi Ngài.
Nói cách thức sự thánh khiết đạt được như thế nào là một việc, và khẳng định rằng sự thánh khiết trọn vẹn được sở hữu lại là một việc khác. Khi bạn mô tả một người thờ phượng trên Núi Thánh như một người thánh khiết, bạn không vì đó mà duy trì rằng sự thánh khiết của người ấy là tự mình có được, hay rằng đó là phẩm chất đầu tiên của người ấy. Càng không khẳng định rằng sự thánh khiết của tính cách đứng vào chỗ của huyết làm sạch lương tâm. Có nhiều mắt xích trong chuỗi vàng, và việc tôi chỉ vào một mắt xích trong số đó không hề can thiệp vào niềm tin của tôi về sự cần thiết của những mắt xích còn lại. Nếu tôi thấy có lời chép về Chúa chúng ta: —
"Ấy là Đấng Christ đã chết;
Thà, Ngài đã sống lại!
Ngài đang ở bên hữu Đức Chúa Trời!
Ngài cũng cầu thay cho chúng ta,"
Tôi có thể nêu lên một nét của Đấng Cứu Chuộc này, và có thể nói: "Đấng cứu chúng ta là Đấng đã sống lại;" nhưng khi nói như vậy, tôi không chối bỏ, mà đúng hơn tất yếu bao hàm, lời khẳng định rằng Ngài đã chết trước hết. Cũng vậy, nếu tôi nói: "Người được cứu là người có sự thánh khiết;" tôi không, khi nói điều này, chối bỏ rằng con người trước hết đã được làm sạch bởi huyết: trái lại, tôi hàm ý điều đó như một điều tất nhiên, tất yếu đi trước điều kia. Lại nữa, nếu tôi nói: "Thầy tế lễ ấy đã rửa tay và chân mình trong chậu rửa," tôi không chối bỏ, mà trái lại, tất yếu hàm ý rằng trước hết ông đã ở tại Bàn Thờ, và đã chạm đến huyết tại đó. Hay, một lần nữa, nếu tôi đọc I Ti-mô-thê 1:5, —
"Bấy giờ, mục đích của điều răn là tình yêu thương
Ra từ một tấm lòng trong sạch,
Và ra từ một lương tâm tốt,
Và ra từ đức tin không giả dối,"
Tôi có thể chú tâm vào mệnh đề ở giữa và nói rằng, tình yêu thương, hay lòng nhân ái, mà luật pháp nhắm tới, là sản phẩm của một "lương tâm tốt." Nhưng tôi, vì lời tuyên bố ấy, có chối bỏ chút nào rằng "đức tin không giả dối" là cần thiết để đạt tới một lương tâm tốt chăng? Thi Thiên của chúng ta cũng vậy, khi được tiếp nhận như nói về điều thuộc về các chi thể của Đấng Christ. Thi Thiên nói về "tấm lòng trong sạch" của họ; nhưng tấm lòng trong sạch ấy đến từ "một lương tâm tốt;" và lương tâm tốt ấy là kết quả của "đức tin không giả dối" nơi huyết.
Tuy nhiên, chỉ có Đầu của chúng ta mới có thể thực hiện trọn vẹn nhân cách được ban ở đây. "Thánh khiết cho Đức Giê-hô-va" ở trên mũ miện của Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm chúng ta, trong khi chúng ta, với tư cách là những thầy tế lễ thấp hơn, tiến bước theo dấu chân Ngài, để ở trong Đền Tạm.* Câu hỏi được đặt ra, câu 1, "Ai sẽ ở?" lưu lại, làm khách mãi mãi, trong cung điện của Vua và Đức Chúa Trời chúng ta? Câu 2 nói về sự trong sạch bề ngoài được đòi hỏi, và sự không gian dối bên trong. Câu 3, sự trong sạch của lời nói; câu 4, bạn bè; câu 5, tình yêu thương vô vị lợi và tự phủ nhận đối với những người lân cận của Ngài; câu 5, sự ngay thẳng, nếu Ngài đã một lần hứa thì Ngài sẽ không "đổi" lời hứa của mình lấy bất cứ điều gì thuận tiện hơn cho bản thân, và sẽ không quên tỏ ra tấm lòng của một người anh em trong những giao dịch hằng ngày. Đây là những dấu hiệu của một bản tánh được đổi mới, rất hiếm trong thế gian của chúng ta, và những dấu hiệu bày tỏ con người ấy là, "dù ở trong thế gian, nhưng không thuộc về thế gian." Trong câu 4, chúng ta có chìa khóa cho sự khác biệt giữa một người như thế và người của trần gian. "Người tôn trọng những kẻ kính sợ Đức Giê-hô-va;" lòng người ấy ở trong đoàn người kính sợ Giê-hô-va; và nếu vậy, thì chính người ấy chuộng sự đồng hành của Giê-hô-va hơn mọi sự khác. Người ấy là người có sự thông công với Đức Chúa Trời.
Nhưng chúng ta không được quên "Đền Tạm" và "Núi Thánh," nơi người này sẽ ở mãi mãi. Đền Tạm của Môi-se, mà trong thời Đa-vít, đã được dựng trên sườn đồi Si-ôn, là hình bóng của những điều lớn lao hơn. Trong hình bóng ấy, chúng ta thấy Đức Chúa Trời trong đám mây vinh quang trên nắp thi ân, ở cùng loài người, và Thầy Tế Lễ bước vào trong Ngày Chuộc Tội, đến trước sự hiện diện của Ngài. Tất cả điều này là hình bóng của điều nay đang ở trước mắt chúng ta trong ánh sáng rõ ràng hơn. Những người được chuộc bước vào cùng huyết của Đấng Cứu Chuộc qua bức màn đã xé rách, (vì Ngày Chuộc Tội nay là "hiện tại") đến với Đấng ở trên trời. Và khi Chúa trở lại, và "Đền Tạm của Đức Chúa Trời ở cùng loài người," — khi Đấng Christ, nắp thi ân thật, ở đây — thì chúng ta sẽ đến Đền Tạm ấy, và thấy Ngài, trên Núi Thánh ấy, nơi sự hiện diện của Ngài sẽ được bày tỏ. (Xem điều này đầy đủ hơn trong Thi Thiên 24.) Nhưng trong ngày ấy, không ai sẽ lên Núi ấy, hay đến gần Đền Tạm ấy, mà không được "nên thánh." Về điểm này, Khải Huyền 21:27 tương ứng với Thi Thiên của chúng ta — vào Thành Giê-ru-sa-lem Mới, "chẳng có vật gì ô uế hay làm điều dối trá được vào đó." Trên cổng thành có viết: "Không có sự thánh khiết thì không ai sẽ thấy Đức Chúa Trời."
Vậy, ở đây, chúng ta có trước mắt mình một sự mô tả về
Người cư ngụ trên Núi Thánh của Đức Chúa Trời.
THI THIÊN 16
1–11 KHÔNG phải chỉ tội lỗi mới đặc trưng cho thế gian của chúng ta. Sự khốn khổ đi đôi với tội lỗi. Và do đó, như Thi Thiên trước đã đặt trước mắt chúng ta một Đấng thánh khiết giữa một thế gian nằm trong sự gian ác, dù hít thở bầu không khí của nó, bước đi trên đường cái của nó, cầm nắm các vật của nó, và trò chuyện với cư dân của nó, thì Thi Thiên này bày tỏ một Đấng hạnh phúc, thật sự hạnh phúc, bất chấp một thế gian đầy những hồ chứa nứt vỡ chung quanh Ngài, và những tiếng thở dài đưa đến tai Ngài theo mỗi cơn gió. Đấng hạnh phúc này là "Người của Sự Sầu Khổ," — không ai khác ngoài Ngài! Vì Phi-e-rơ, trong Công Vụ 2:31, tuyên bố: "Đa-vít nói về Ngài!"
Đấng hạnh phúc này (được các kẻ được chọn của Ngài theo sau trong mọi thời đại) bước qua nhiều cảnh tượng khác nhau, và tại mỗi bước, bày tỏ sự thỏa lòng và hoàn toàn mãn nguyện với sự sắp đặt của Cha. Trong các câu 1, 2, Ngài kể lại, với niềm vui hài lòng, rằng Ngài đã phó thác mọi sự của mình vào tay ai: "Ngài là Chúa của tôi," — linh hồn tôi đã nói điều này với tất cả sức lực của mình. Và
"Sự tốt lành của tôi chẳng vượt trên Ngài;"
bất cứ điều gì tốt lành hay phước hạnh trong phần của tôi, cũng không có ý định thêm gì vào sự phước hạnh của Ngài, để che khuất Ngài; cũng không phải tôi để cho niềm vui mà tôi hưởng thay thế Đấng ban phước cho tôi.* Và há mỗi chi thể trong thân thể Ngài lại không đáp lại tất cả điều này sao! Ai trong số họ lại không đáp: "Chúa của tôi và Đức Chúa Trời của tôi! Ngài chính là mái che phước hạnh mà dưới đó tôi ngồi. Chúng tôi được phước trong Ngài; nhưng Ngài chẳng cần chúng tôi để ban phước cho Ngài!"
Thỏa lòng với Cha mình là Đức Chúa Trời, là Chúa, và là Đấng Bảo Vệ, Ngài cũng thỏa lòng như vậy với phạm vi mà Ngài phải hoạt động trong đó: "Chúa Giê-xu yêu Ma-thê, và em gái bà, và La-xa-rơ." Không ai trên đất, dường như đối với Ngài, lại dễ chịu và "đáng tôn trọng" (אַדִּירִים), (xem Thi Thiên 8:1) như các thánh đồ. Và Ngài cũng hài lòng không kém với sự tách biệt của mình khỏi mọi thần tượng và mọi sự thờ thần tượng. (Xem câu 3 và 4.) Và há mỗi chi thể trong thân thể Ngài lại không đáp: "A-men!" vui vẻ nhận biết đoàn người của chính mình là vòng tròn mà trong đó có "mọi sự vui thích" của họ sao? Nhưng thật là đầy dạy dỗ và kỳ diệu biết bao khi thấy, trong câu 5, sự mãn nguyện trọn vẹn như thế với việc làm của Chúa, và sự nhận biết ý muốn của Ngài như thế. Vì chính kẻ thù đã mang đến cho Ngài nhiều chén đắng để uống, giấm và mật đắng, — không phải là "kẻ thù," mà tệ hơn nhiều, một người bạn phản bội, đã đâm con dao găm vào lòng Ngài; thế mà trong tất cả điều này, Ngài thấy Chúa ban cho Ngài chén và phần của Ngài. Cũng đáng chú ý không kém khi nghe, trong câu 6, Người của Sự Sầu Khổ kể rằng đường dây của Ngài đã rơi vào những nơi tốt đẹp! Đấng không có chỗ nào để gối đầu, thật hạnh phúc biết bao! Sự mãn nguyện bình thản biết bao ngự trên vầng trán trầm tư của Ngài! Đất và địa ngục không thể hủy diệt phần phước hạnh của Ngài. Ngài đã (câu 7) tìm thấy sự thông công với Cha mình, khi những người khác ngủ, — trong các thung lũng và đồi núi hẻo lánh của Ga-li-lê, trên Núi Ô-li-ve, trong đồng vắng. Sự hiện diện và chăm sóc của Cha Ngài tự nó là một nguồn vui hưởng. (Câu 8.) Mọi người có thể tan tác và bỏ Ngài một mình; nhưng Ngài vẫn không cô đơn, vì Cha ở cùng Ngài.
Những niềm vui như thế vẫn làm vui lòng linh hồn của mỗi tín hữu, cũng như chúng đã làm tươi mới "Tác Giả và Đấng Hoàn Tất Đức Tin của chúng ta." Ngài đã uống những dòng suối này dọc đường, "vì vậy lòng Ngài vui mừng." Để Ngài có thể chịu đựng đến cuối cùng, và chịu đựng như một con người, Ngài đã nếm những chén cần thiết trong công việc khó nhọc của Ngài; và những chén làm tươi mới của Ngài thuộc loại mà chúng ta đã thấy ở trên. Chúng ta cũng vậy, có thể nếm cùng một thứ, và chúng ta cần cùng một thứ. Chúng ta cũng không kém cần điều tiếp theo trong câu 9, sự tin cậy chắc chắn trước viễn cảnh sự chết, và (câu 10) hy vọng về sự sống lại phước hạnh. Đầu của chúng ta đã đặt xác thịt Ngài trong mộ của Giô-sép, trông đợi kết quả tương lai, một sự sống lại mau chóng. Linh hồn Ngài không phải ở lâu tách biệt khỏi thân thể Ngài — ra khỏi Địa Đàng, linh hồn Ngài chẳng bao lâu sẽ trở lại, và vào ngày thứ ba sẽ hiệp lại với thân thể Ngài trước khi sự hư nát có thể bắt đầu. Nhưng chúng ta cũng vậy, các chi thể của Ngài, chắc chắn về sự trở lại của linh hồn chúng ta từ Địa Đàng để hiệp với thân thể chúng ta vào Buổi Sáng Phục Sinh, khi "thể hay hư nát này sẽ mặc lấy thể không hay hư nát." Và như vậy, đối với Đầu và các chi thể, sự thỏa lòng trọn vẹn của họ sẽ được thực hiện, và điều đó là mãi mãi. Ngài và họ sẽ bước đi trên con đường sự sống, và bước vào "sự vui mừng đầy trọn, những điều vui thích đời đời," — phước hạnh của vương quốc đời đời.
Giàu có như thế là những kho báu của Thi Thiên này đến nỗi một số người đã bị dẫn đến nghĩ rằng tựa đề khó hiểu, "Michtam," đã được đặt trước nó vì những kho vàng của nó. Vì כֶּתֶם được dùng về "vàng của Ô-phia," (ví dụ, Thi Thiên 45:9), và מִבְתַם có thể là một từ phái sinh từ gốc ấy. Nhưng vì có một nhóm năm Thi Thiên khác (tức là, 56, 57, 58, 59, 60) mang tựa đề này, mà nội dung thì khác nhau, nhưng tất cả đều kết thúc bằng giọng điệu chiến thắng, nên có lời gợi ý rằng bản Bảy Mươi có thể gần đúng trong Στηλογραφια của họ, như thể "Một Thi Thiên được treo lên hay khắc trên trụ để kỷ niệm chiến thắng." Tuy nhiên, càng giống hơn nữa là thuật ngữ, "Michtam" (giống như "Maschil"), là một thuật ngữ âm nhạc, mà ý nghĩa và cách dùng thật sự của nó chúng ta đã mất, và có thể chỉ khôi phục lại khi nhà Y-sơ-ra-ên được chuộc trở về nhà với những bài ca. Trong khi đó, nội dung của chính Thi Thiên này rất rõ ràng là —
Sự thỏa lòng của Đấng Công Chính với phần của Ngài.
THI THIÊN 17
1–15 VẪN cùng một giọng điệu — chỉ có điều ở đây tội lỗi và nỗi buồn của thế gian được đặt chung với nhau, và Đấng Công Chính được thấy ngước mắt lên trời, như Đấng chiến thắng chắc chắn trên cả hai. Trần gian, dù được nhìn từ đỉnh Phê-ô, hay cánh đồng Xô-phim, vẫn là cùng một trần gian sa ngã; và tiếng reo mừng của Vua Giê-su-run cũng chào đón tai chúng ta một cách biết ơn không kém, dù nó tình cờ được vang vọng lại từ vách đá nào của Pisgah. Thi Thiên này được gọi là Một Lời Cầu Nguyện, vì nó gồm những lời kêu cầu mạnh mẽ với Đức Chúa Trời.
Trong khi hoàn toàn thỏa lòng với phần của mình, Đấng Công Chính cho chúng ta biết có ít lý do biết bao để thỏa lòng với thế gian mà phần của Ngài đã một thời được đặt vào. Không hài lòng với sự phán xét của loài người, Ngài kêu cầu với Chúa, và câu 1 tương đương với hai lời ấy trong lời cầu nguyện của Ngài (Giăng 17:25), "Hỡi Cha công chính." Trước mặt Ngài, Ngài trình bày vụ việc của mình, trông đợi (câu 2, 3) sự đảo ngược bản án của thế gian. Cha đã "thử thách Ngài và chẳng tìm thấy điều gì." Há đó có phải là điều Ngài đã nhắc đến trong Giăng 14:30, khi nói về sự thử thách của Sa-tan chăng? Sự thử thách huyền nhiệm! Sự công chính toàn hảo! Trời và địa ngục đã thử thách nó; và cả sự thánh khiết của Đức Chúa Trời, lẫn sự ghen ghét của Sa-tan, đều không thể phát hiện một khuyết điểm nào. Chúng ta thấy Ngài kêu cầu với Cha về lòng Ngài (câu 3), về lời nói của Ngài (câu 4), và về đường lối của Ngài (câu 5) — chắc chắn về phán quyết từ môi miệng của chính Sự Thánh Khiết. Và, hiệp một với Ngài, mỗi tín hữu có thể đưa ra cùng một lời kêu cầu, với cùng một sự thành công, trong khi người ấy cũng được dẫn dắt, ngay trong chính hành động làm như vậy, để đặt bước chân mình vào dấu chân của Đấng Bảo Lãnh toàn hảo của mình. Trong câu 6, trọng tâm đặt trên Tôi (אַנִי); "Tôi đã kêu cầu;" hãy để người khác cũng làm như vậy.
Vẫn không hài lòng với loài người, trong các câu 6–8, Ngài dường như thổ lộ lòng mình với Cha, chăm chú nhìn vào tình yêu kỳ diệu được bày tỏ trong sự cứu chuộc, "lòng thương xót dịu dàng," hay "tấm lòng thương xót," nhờ đó "Đấng Bình Minh từ trên cao đã thăm viếng chúng ta," (Lu-ca 1:78).
"Hãy biệt riêng ra lòng nhân từ của Ngài, hỡi Đấng giải cứu những người tin cậy."
Các thánh đồ được gọi là "những kẻ tin cậy" (חוֹסים), và lời cầu nguyện là: "Hãy biệt riêng (Thi Thiên 4:3) cho tôi một ân huệ đặc biệt nào đó. Hãy làm cho ân huệ ấy hiện ra trong vẻ sáng chói riêng biệt của nó, hỡi Đấng giải cứu tôi là kẻ tin cậy nơi Ngài, và sẽ giải cứu mọi người khác chỉ đơn thuần tin cậy nơi Ngài qua tôi!" Chúng ta cũng có thể theo Ngài ngay vào nơi kín đáo của Đấng Chí Cao, khi ở câu 8, Ngài tiến lên và ngồi xuống dưới bóng cánh của uy nghi và tình yêu — an nghỉ trong "Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, Đấng mà dưới bóng cánh Ngài, người ấy đã đến để tin cậy." Và tại đây, chúng ta có thể, cùng với Đầu của mình, quan sát sự hỗn loạn của gian ác loài người, nhìn thấy (các câu 9–14) những cuộc tấn công, những cạm bẫy, cơn giận dữ như sư tử, những âm mưu của chúng, và, ở câu 14, sự xa xỉ cùng sự an nhàn trần tục của chúng.
"Xin giải cứu linh hồn tôi khỏi kẻ ác, bởi gươm của Ngài,
Khỏi loài người, bởi tay Ngài, hỡi Đức Giê-hô-va,
Khỏi loài người!" (Có lẽ, những con người mong manh, hay chết, nếu מֵתִיס được nối với מוּת nghĩa là chết.)
"Khỏi thế gian chóng qua!"
Đau buồn trước những cảnh tượng như thế, Đấng Công Chính bỗng đưa mắt nhìn vào tương lai, và trông đợi trước vinh quang của sự sống lại — một vinh quang sẽ làm cho sự huy hoàng của loài người trở nên lu mờ, và khiến dân của Chúa không còn một ước muốn nào chưa được thỏa mãn. Đầu của chúng ta đã hát, trong sự trông đợi sự sống lại của Ngài, và chúng ta, các chi thể của Ngài, hát, trong sự trông đợi sự sống lại của chúng ta, —
"Nhưng về phần tôi, tôi sẽ nhìn thấy mặt Ngài trong SỰ CÔNG CHÍNH." (Câu 15.)
Hỡi Cha công chính, hỡi Cha thánh (Giăng 17), con đến cùng Ngài, và, đã chết đối với tội lỗi mãi mãi, và đã thoát khỏi bùn lầy của thế gian, con sẽ đứng trước mặt Ngài là Đấng công chính trong vẻ đẹp của sự công chính thuần khiết. Và những sự bất mãn của con sẽ bị quên đi khi bước vào sự hưởng thụ ấy — Ngài hiện ra trong vinh quang để gặp con, và con được biến đổi theo vinh quang gặp con khi con trỗi dậy,
"Tôi sẽ được thỏa mãn khi hình ảnh của Ngài thức dậy" —
Hình ảnh này được nói đến trong Dân Số Ký 12:8. Đó là sự hiện ra của Đức Chúa Trời trong vinh quang của Ngài. "Vinh quang của Cha" (Rô-ma 6:4) đã gặp Đấng Christ tại ngôi mộ, và Ngài đã sống lại vinh hiển, cả hồn lẫn xác. Cũng sẽ như vậy với mỗi chi thể của Ngài. Đấng Christ là Sự Sống của chúng ta, sự hiện ra nhập thể của hình ảnh Đức Chúa Trời, sẽ hiện ra trong vinh quang; và chúng ta sẽ lập tức được biến đổi theo hình ảnh Ngài, "nhìn thấy Ngài như Ngài vốn có" (I Giăng 3:2). Sự hiện ra của vinh quang ấy, trong thế gian tối tăm của chúng ta, nơi vinh quang ấy đã bị lưu đày từ lâu, dường như được có ý chỉ bởi "sự thức dậy của hình ảnh Ngài." Thi Thiên 73:20 lại nói về điều ấy, và gán cho biến cố ấy sự bối rối đời đời của những người thế gian, những kẻ đã có phần và chén đầy đủ trong một thời gian.
Chính trong lúc hát những lời này, như chúng đứng trong bản thơ phổ nhạc, mà một trong các vị tử đạo Scotland của chúng ta, Alexander Home, đã bước từ đoạn đầu đài vào vinh quang. Với ánh mắt trang nghiêm và tâm hồn rực cháy, ông đã có thể giữa hàng ngàn người tụ họp mà bày tỏ sự an nghỉ và hy vọng của mình bằng những lời này, —
"Nhưng về phần tôi, chính mặt Ngài
Trong sự công chính tôi sẽ thấy;
Và với hình ảnh Ngài khi tôi thức dậy
Tôi sẽ được thỏa mãn."
Và ai trong tất cả các thánh đồ lại không cùng tham gia với ông? Ai lại không cất lên mọi mệnh đề của toàn bộ Thi Thiên? Ai lại không đồng cảm trong
Sự bất mãn của Đấng Công Chính đối với một thế gian hiện tại?
THI THIÊN 18
1–50 ĐÂY là một Thi Thiên về "Tôi Tớ của Đức Giê-hô-va," một danh hiệu ban cho người được kêu gọi vào những công việc đặc biệt cho Đức Chúa Trời. Thi Thiên đã được trao vào tay "Người Quản Nhạc" vào ngày mà Đức Giê-hô-va đã giải cứu khỏi mọi kẻ thù. Hoàn cảnh thật đặc biệt, và phong cách của bài ca cũng vậy. Như thế, câu 1, "Tôi sẽ yêu mến Ngài" được diễn đạt bằng từ ngữ khác thường אֶרֻחָם, mà chỉ có thể diễn đạt bằng một cách diễn giải như: "Lòng dạ tôi khao khát yêu mến Ngài."* Và rồi thuật ngữ tiếp theo, "Sức lực của tôi," חִזְקִי thật hiếm nhưng rất giàu ý nghĩa, tương đương với: "Đấng đã giữ tôi đứng vững vàng và chắc chắn."
Thi Thiên này có ý chỉ về một Đấng lớn hơn Đa-vít, nhưng hoàn cảnh của Đa-vít đã tạo nên một dịp thích hợp để ban cho Hội Thánh một bài ca như thể có thể hợp với Đấng Mết-si-a, và cũng hợp với mọi chi thể của Ngài. Hoàn cảnh của Đa-vít, vốn khiến ông thích hợp để trở thành phương tiện của sự truyền đạt thiêng liêng này, đã định hình ngôn ngữ; nhưng chúng ta không nên đẩy sự ám chỉ đến lịch sử của ông đi quá xa. Một số người đã cho rằng có sự ám chỉ trong các câu 7–15 đến một cơn bão nào đó đã giúp Đa-vít chiến thắng trong một dịp nào đó; nhưng chúng ta có thể hài lòng khi nhận xét rằng phong cách mang màu sắc của kinh nghiệm Đa-vít. Như thế, câu 2 mở rộng חִזְקִיְ của câu 1. "Đức Giê-hô-va là סֶלעָ của tôi:" vầng đá dốc đứng của tôi (như I Sa-mu-ên 23:28), mà kẻ thù thấy không thể tới được. "מְצוּדָה của tôi, đồn lũy" giữa những vầng đá như thế; giống như những đồn lũy tại Ên-ghê-đi, I Sa-mu-ên 23:29. "Đấng giải cứu tôi," không chỉ để tôi với sự phòng thủ của các vầng đá, mà chính Ngài can thiệp bằng cánh tay yêu thương của Ngài. "Đức Chúa Trời của tôi!" không chỉ là sự giải cứu cho tôi, mà là mọi sự, là tất cả trong tất cả đối với tôi! "צוּר của tôi," vầng đá vững chắc, bất động của tôi (Ê-sai 26:4), Đấng không bao giờ thay đổi. "Nơi Ngài tôi sẽ tin cậy." Trong một Đấng như thế, tôi há chẳng được thỏa lòng sao? Và khi tôi ra chiến trường, Đức Giê-hô-va này là "Thuẫn của tôi;" và nhờ Ngài tôi giành chiến thắng; "Sừng của sự cứu rỗi tôi!" Và khi tôi trở về trại quân của mình trên đỉnh cao xa kia, như I Sa-mu-ên 26:13 từng là đối với tôi, vượt xa tầm với của kẻ thù, tôi hát về Ngài như "Nơi Cao của tôi," đỉnh cao nơi tôi an nghỉ an toàn.
Nhưng Thi Thiên này có ý chỉ về Chúa Giê-xu một cách rất đặc biệt. Thi Thiên trình bày một lịch sử đặc biệt về một số phần trong những công việc hùng mạnh của Chúa chúng ta, tất cả được thuật lại theo cách mà các chi thể của Ngài (và Đa-vít cũng ở trong số đó) thường có thể dùng cho chính mình. Trong Hê-bơ-rơ 2:13, Phao-lô trích dẫn câu 2 như lời của Chúa chúng ta: "Tôi sẽ đặt lòng tin cậy nơi Ngài;" để cho thấy rằng Đấng Christ, với tư cách là anh em của chúng ta, đã nương cậy nơi Đức Chúa Trời, giống như chính chúng ta nương cậy sự yếu đuối của mình nơi sức mạnh toàn năng. Và một lần nữa, trong Rô-ma 15:9, ông trích dẫn câu 49, "Tôi sẽ xưng nhận Ngài giữa các dân ngoại," để cho thấy mối quan tâm sâu sắc của Đấng Christ đối với thế gian nói chung. Nhờ đó, chúng ta có, qua hai sự trích dẫn này — một từ phần đầu, một từ phần cuối — toàn bộ Thi Thiên được đánh dấu (nằm trong hai lời trích dẫn ấy) là thuộc về Đấng Christ một cách đặc biệt và trực tiếp.
Vậy thì, chính Anh của chúng ta là Đấng hát tại đây. (Hê-bơ-rơ 2:13.) Ngài bắt đầu bằng cách kể cho các em trẻ của Ngài biết Cha Ngài ("Cha của Ngài và Cha của chúng ta") đã làm gì cho Ngài trong ngày lòng Ngài buồn thảm. Ngài đang thuật lại một số điều kín giấu, mà không nơi nào khác ghi lại, nhưng lại khớp với thời gian của sự thống khổ tại Ghết-sê-ma-nê, và ba giờ tối tăm, và cơn động đất, và bức màn Đền Thờ bị xé rách — những việc đã xảy ra trước mắt những khán giả khác hơn là loài người, khi "vua chúa cầm quyền chốn không trung" bị lật đổ, và Cha, cùng các đạo quân thiên sứ của Ngài, đã tiến lên để giải cứu.
Việc nhắc đến "chê-rub" trong câu 10 không nên bị bỏ qua: "Ngài cưỡi trên một chê-rub." Như một vị vua hay chiến binh, Chúa được mô tả như đang ra đi trên xe chiến của Ngài; nhưng trong ngày đáng nhớ ấy, Ngài cưỡi lên một cỗ xe mà huy hiệu trên xe là chê-rub. Ngài ra đi trên xe chê-rub của Ngài, và điều này đủ để cho thấy sứ mạng mà Ngài đã ra đi: đó là sự cứu chuộc. Vì biểu tượng ấy là biểu tượng của sự cứu chuộc. Các chê-rubim trong địa đàng sau sự sa ngã; các chê-rubim trên nắp thi ân, với chân chạm vào huyết, và toàn bộ sức nặng đè trên hòm; các chê-rubim trên bức màn đã bị xé rách; — khắp mọi nơi, các chê-rubim (bốn sinh vật trong Khải Huyền 4) đều tượng trưng cho những người đã được chuộc. Thật đầy ý nghĩa đối với vũ trụ, khi Đức Giê-hô-va trỗi dậy với biểu tượng của sự cứu chuộc loài người, để ra đi trợ giúp Đấng Cứu Chuộc loài người.
Vậy, chúng ta hãy bắt đầu. Ca sĩ ngọt ngào chân thật của Y-sơ-ra-ên, Đấng sinh đầu giữa nhiều anh em, đứng trên bờ Biển Đỏ của Ngài, và hát, trong các câu 1 và 2, ân điển và vinh quang của Đức Chúa Trời Ngài. Đức Chúa Trời ấy thật tuyệt vời biết bao: "Sức lực của tôi, vầng đá của tôi,* đồn lũy của tôi," v.v. Rồi đến câu chuyện về cuộc xung đột kinh hoàng của Ngài. Ngài đi khắp chiến trường cùng chúng ta, và kể cho chúng ta về những tiếng kêu của Ngài đã thấu đến các tầng trời và lòng của Cha (câu 3–6) — một sự bình giải về Hê-bơ-rơ 5:7. Nhưng từ câu 7 đến câu 15, thật là một cảnh tượng đầy những biến cố khủng khiếp được mở ra trước mắt! "Những dây trói" của thợ săn "sự chết" đã vây quanh Ngài; và những "dòng nước của Bê-li-an" — những cơn lũ dâng đầy mọi điều ác của địa ngục và những người địa ngục — đang ào xuống trên Ngài, khi tiếng kêu của Ngài bắt đầu được để ý, và Cha đã trỗi dậy. Đất rúng động — khói và lửa đã được nhìn thấy bởi chính các thiên sứ từng chứng kiến khói và lửa trên núi Si-nai, làm chứng cho uy nghi của luật pháp; và chính các tầng trời đã cúi xuống khi Luật Pháp được ban ra cũng cúi xuống, chính sự tối tăm đã đi kèm cuộc giáng lâm ấy, vì giờ đây Đấng làm trọn Luật Pháp sắp trình bày luật pháp đã được làm trọn. Ngài đến với biểu tượng chê-rub, vì giờ đây sắp có sự cứu chuộc khỏi sự rủa sả của luật pháp. Nhưng không hề có sự giảm sút vinh quang của Ngài — không hề có sự che mờ uy nghi của Ngài; trái lại, vẫn có sự bao phủ của tối tăm như khi luật pháp được ban ra, và sau đó vẫn có ánh sáng rực rỡ chiếu ra. Mưa đá cũng vậy, như khi Ngài thắng kẻ thù của Ngài tại Bết-hô-rôn, đã chứng thực sự hiện diện của cùng một uy nghi và quyền năng: cùng một tiếng sấm đã cất tiếng, cùng những mũi tên chớp đã bay khắp nơi. Đó là Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên trong uy nghi của Ngài; phải, chính Đấng đã phơi bày lòng Biển Đỏ (các câu 14, 15), Đấng sau đó đã hiện ra trong những sự bày tỏ uy nghi còn lớn hơn nữa. Đó là một cảnh tượng không mắt phàm nào chứng kiến, nhưng, không nghi ngờ gì, "đã được các thiên sứ trông thấy."
Cuối cùng, Đấng Cứu Chuộc đã được giải cứu. "Ngài đã giơ tay từ trên cao, Ngài đã nắm lấy tôi, Ngài đã kéo tôi ra khỏi nhiều dòng nước" (Các câu 16–18). Vô ích thay, các thầy thông giáo và trưởng lão đắc thắng, niêm phong tảng đá ngôi mộ, và đặt lính canh; vô ích thay, Sa-tan vui mừng, như thể hắn đã nghiền nát dòng dõi của người nữ.
"Chúng đã đón trước tôi, (tức là, đến trước tôi, như thể ở giữa tôi và nơi ẩn náu của tôi,) trong ngày hoạn nạn của tôi."
Nhưng Giê-hô-va đã đến — sự sống lại tiếp theo, cùng mọi hậu quả của nó. Ngài đứng trong "một nơi rộng rãi;" và chẳng bao lâu ngồi xuống bên phải Đấng Uy Nghi trên cao. Và trong giờ ấy, mọi chi thể của thân thể Ngài thực tế đã "được sống lại với Ngài, và được ngồi với Ngài trong các nơi trên trời" — trong một căn phòng rộng rãi!
Và tất cả những điều này có được thực hiện theo luật pháp và sự công chính chăng? Luật pháp đã được tôn trọng lúc bấy giờ, và được tôn trọng và tôn cao mãi mãi, bởi mọi việc Đấng Cứu Chuộc đã làm. Các câu 20–26 tuyên bố điều ấy:
"Giê-hô-va đã thưởng cho tôi theo sự công chính của tôi.
"Theo sự trong sạch của tay tôi, Ngài đã báo đáp tôi.
"Vì tôi đã giữ các đường lối của Đức Giê-hô-va —
"Mọi sự phán xét của Ngài đều ở trước mặt tôi,
"Và tôi đã không gạt bỏ các luật lệ của Ngài khỏi tôi."
"Phải, tôi đã ngay thẳng trước mặt Ngài," v.v.
Từ nay trở đi, không gì ngăn trở việc áp dụng công trình cứu chuộc của Ngài về phía Đức Chúa Trời; và về phía loài người, không có gì được đòi hỏi ngoài sự nghèo khó trong tâm linh, sẵn lòng nhận một món quà. Sự kiêu ngạo, vốn đã gây ra sự sa ngã, ngăn trở sự trỗi dậy trở lại của kẻ đã sa ngã.
"Vì Ngài sẽ cứu dân nghèo khó,"
"Nhưng sẽ hạ thấp những ánh mắt kiêu ngạo," (câu 27).
Anh của chúng ta, sau khi đã đưa chúng ta đến đây trong lịch sử của Ngài, lại kể cho chúng ta về tình yêu của Cha đối với Ngài và dân Ngài, và Cha, Đấng đã trang bị cho Ngài cho cuộc chiến trước, đã trang bị cho Ngài đầy đủ như thế nào cho bất cứ điều gì còn lại cho Ngài phải làm. (Các câu 28–35). Cha yêu Con, và đã giao mọi sự vào tay Ngài. Ngài dường như bỗng nhắc Cha về điều này, (các câu 35, 36), để chuẩn bị cho những gì sắp đến, mà nói rằng, —
"Sự dịu dàng của Ngài đã LÀM CHO TÔI TRỞ NÊN VĨ ĐẠI."
Rồi tiếp theo là cuộc tấn công cuối cùng (đã trì hoãn lâu) vào những kẻ thù ngoan cố của Ngài.* (Các câu 37–42.) Rõ ràng đó là ngày Ngài tái lâm; vì chúng ta nghe tiếng kêu (c. 41), khi "không có ai cứu giúp:" Chủ đã trỗi dậy và đóng cửa lại. Đá và núi không thể che chở kẻ thù, cũng như hang Mác-kê-đa không thể che chở năm vị vua đã chạy trốn vào đó. Giô-suê của chúng ta gọi chúng ra, và đặt chính chân Ngài lên cổ chúng. (C. 40, so với Giô-suê 10:24). Và rồi trái đất được khuất phục dưới Ngài. (Câu 43, 44, 45). Ê-sai 52:15 được ứng nghiệm: các dân tộc đến cùng Ngài, như Nữ vương Sê-ba đã đến, bị thu hút bởi tin đồn về ân điển và vinh quang của Ngài.
Chỉ một mình Chúa được tôn cao trong ngày ấy. Vinh quang vang dội về Ngài (các câu 46–48); và "חַי יְהֹוָה" là khẩu hiệu, hay lời tung hô chúc mừng (I Các Vua 1:25, 31), của toàn thể trái đất — "Giê-hô-va hằng sống!" Người Giu-đa và dân ngoại được thấy hiệp một; vì Đấng Giải Cứu (câu 49–50) tuyên bố sự ca ngợi danh Giê-hô-va giữa các dân ngoại, trong khi Ngài tỏ lòng nhân từ "đối với Đa-vít và dòng dõi người mãi mãi."
Chúng ta rất nên cùng với mọi chi thể của Đầu chúng ta, "hơn cả những người đắc thắng" trong Ngài, và hưởng phần của mình trong mọi chiến thắng ấy cùng với Ngài, — chúng ta rất nên cùng cất lên lời thốt lên của câu 50,
"Hỡi Đấng làm cho lớn lao các sự cứu rỗi của Vua Ngài!"
Công trình cứu rỗi trọn vẹn do Vua đã được chỉ định của chúng ta thực hiện, được gọi là "יִשוּעוֹת;" và mọi điều này đều được thực hiện theo đường lối của quyền năng và uy nghi.
Nhưng giờ đây, hãy xem chúng ta cũng có thể hát tất cả những điều này như thế nào; như Đa-vít đã có thể hát, cũng như con của Đa-vít. Chúng ta hát về những sự giải cứu của mình, và luôn nhớ rằng nguồn gốc của chúng là sự trỗi dậy của Đức Chúa Trời vì chúng ta trong toàn bộ quyền năng của Ngài, vô hình nhưng vô cùng vĩ đại. Và rồi trong các câu 20–27, chúng ta, như Đa-vít, có thể nói trước mặt Chúa về sự công chính chúng ta đã nhận được, và về sự trong sạch chính Ngài đã ban tặng. Chính với mắt hướng về sự công chính của Đấng Christ được kể cho chúng ta, và Thánh Linh của Đấng Christ được ban cho chúng ta, mà chúng ta hát như vậy, khiêm nhường tuyên bố những gì Ngài đã làm cho chúng ta. Còn về các câu 28–36, chúng kể lại kinh nghiệm của chúng ta một cách sống động; và còn về các câu 37–45, chúng kể, trong trường hợp của chúng ta, về ngày chúng ta sẽ cùng chia sẻ với Đầu mình, trong việc giày đạp Sa-tan dưới chân mình, và khi Khải Huyền 3:9 sẽ được ứng nghiệm. Chúng ta là gì mà lại được kêu gọi tham gia vào một bài ca như thế! Chúng ta là gì, lạy Chúa, mà Con Ngài lại nên anh cả của chúng ta, và làm tất cả những điều này cho chúng ta! Xin giúp chúng ta mãi mãi yêu mến, phục vụ, tôn vinh, và theo trọn vẹn Đấng Cứu Rỗi ấy, Đấng đã được cứu khi Ngài thế chỗ chúng ta! Và nguyện chúng ta không bao giờ hát Thi Thiên này mà không có tình yêu cháy bỏng đối với Ngài, khi chúng ta nghĩ về
Đấng Công Chính được cứu và được tôn vinh.
THI THIÊN 19
1–14 ĐỨNG trên nền tảng của trái đất, nhưng ngoảnh mặt khỏi những gì trong đó chỉ là công việc của loài người, mắt của người nói trong Thi Thiên này trước hết đã dừng lại trên các tầng trời vinh hiển, rồi trên luật pháp tỏ ra Đấng ngự trong các tầng trời. Luật pháp ở đây tương đương với sự mặc khải; đó là תורָה; tức là, điều Ngài dạy dỗ.
Sẽ có một thời điểm khi, dưới ánh sáng bảy lần của Trời Mới, trải vòm của chúng trên Đất Mới, người ta có thể nói một cách nhấn mạnh hơn nữa so với bây giờ rằng, "không có tiếng nói, hay âm thanh rõ ràng,"
"Các tầng trời thuật lại vinh quang của Đức Chúa Trời."
"Ngày này sang ngày khác tuôn ra một dòng ngôn ngữ dạt dào," v.v.
Và rồi, chúng ta cũng sẽ đọc được luật pháp vinh hiển ấy, luật pháp nói về Giê-hô-va, tốt hơn — vì chúng ta sẽ thấy rõ hơn lúc bấy giờ so với bây giờ, luật pháp ấy "trọn vẹn" như thế nào, "chắc chắn" như thế nào, không bao giờ thất bại trong lời đe dọa hay lời hứa, "ngay thẳng" như thế nào, thật sự "đời đời" như thế nào; quý hơn "vàng ròng;" và có một "phần thưởng" tương lai cũng như hiện tại như thế nào trong việc tuân giữ luật pháp ấy! Nhưng tại sao ngay bây giờ chúng ta lại không thể tiến xa vào sự hiểu biết tất cả những điều này? "Luật pháp" của Ngài, tức là sự mặc khải ý muốn của Ngài (תוֹרָה, sự dạy dỗ), là "trọn vẹn," hay đầy đủ, không thiếu điều gì; và vì thế, nó có thể cung cấp cho linh hồn cần được "phục hồi" những gì phù hợp với trường hợp của linh hồn ấy. "Chứng cớ" của Ngài, tức là lời chứng của Ngài, (với sự ám chỉ ngầm đến Nhà Tạm Chứng Cớ), hay lời tuyên bố về điều gì thật sự tốt và xấu, ngọt và đắng, là "chắc chắn," đáng tin cậy như là chân thật, không giống như những suy đoán và hệ thống của triết học; và vì thế, đó chính là điều dành cho người dễ bị lầm lạc, và cho đến nay vẫn chưa có nguyên tắc dứt khoát, "người đơn sơ." Các "mạng lệnh" của Ngài (פִקּוּדִים) luôn luôn theo sự ngay thẳng. Những mệnh lệnh đặc biệt này của Ngài trong những hoàn cảnh đặc biệt (như mệnh lệnh tại Si-nai, không được chạm đến núi), là "ngay thẳng," khôn ngoan phù hợp với hoàn cảnh; và vì thế, thay vì trở nên nặng nề, chúng trở thành dịp của sự vui mừng. "Điều răn" của Ngài (מִצְוָה), từng giới răn đơn lẻ của toàn bộ Luật Pháp Đạo Đức (Rô-ma 7:12), là "trong sạch," rõ ràng, tươi đẹp, (בָּרָה Nhã Ca 6:9, 10), và vì thế là một đối tượng làm vui lòng, và sẽ truyền cho người tuân giữ nó (người nhúng gậy mình vào mật ong này, I Sa-mu-ên 14:27), sự vui vẻ và mạnh mẽ trong tâm trí, phát sinh từ lương tâm trong sáng và sự tự do khỏi sự hư hoại gặm nhấm. ("Làm sáng mắt," có nghĩa là làm mạnh mẽ; xem Ê-xơ-ra 9:8, v.v.) "Sự kính sợ" Ngài là ấn tượng trang nghiêm do các thuộc tính của Đức Chúa Trời gây ra trên linh hồn, như trên Gia-cốp tại Bê-tên. Sự dạy dỗ về điều này tự bản chất là "thanh sạch" (טהוֹרָה Lê-vi Ký 13:17), trong đó không có sự ô uế nào bị luật pháp kết án phải loại bỏ, không có sự ô nhiễm, và vì thế không có gì cần phải dời đi, "đứng vững đời đời." Nói tóm lại, các "sự phán xét" của Ngài, tức là các quyết định của Ngài về bổn phận của chúng ta, và các cách đối xử của Ngài hay các hành động quan phòng, tiếp nối các quyết định của Ngài, đều theo "chân lý," không thất thường: nguyên tắc vững chắc hướng dẫn chúng, "chúng hoàn toàn công chính."
Đã từng có một người trong thế gian của chúng ta đã dùng Thi Thiên này, và được Thi Thiên ấy dẫn dắt để chiêm ngưỡng vinh quang của Đức Chúa Trời, trong các tầng trời và trong luật pháp. Chúa và Đấng Cứu Rỗi của chúng ta đã yêu mến các công việc và lời của Cha Ngài. Ngài thường ngồi trên các núi cao của xứ Y-sơ-ra-ên, hay nhìn ra khắp các đồng bằng rộng lớn của xứ, rồi ngước lên vòm trời xanh trên tất cả, để thờ phượng Cha Ngài. Ngài thường mở "cuốn sách," hay ngồi lắng nghe lời sách ấy được đọc trong nhà hội. Ngài thấy điều ác khắp mọi phía; linh hồn thánh khiết của chính Ngài là chiếc tàu duy nhất mà cơn hồng thủy này chưa tràn ngập; và, với điều này trong tầm nhìn đầy đủ, Ngài thường có thể cầu nguyện: "xin giữ con khỏi những lỗi lầm kín giấu," (c. 12), cũng như "khỏi tội kiêu ngạo," trong một thế gian mà không ai thoát khỏi tội lỗi, và ít người quan tâm biết rằng mình phạm tội; và như thế, tôi sẽ được thấy,
"Ngay thẳng và vô tội đối với sự vi phạm đầy dẫy."*
Chúng ta có thể dễ dàng hình dung Thầy chúng ta dùng hai nhân chứng này cho vinh quang của Cha Ngài như thế. Chúng ta hãy dõi theo bước chân Ngài; chúng ta hãy xoay mắt khỏi sự hư không để chiêm ngưỡng vinh quang của Đức Chúa Trời.
Hai nhân chứng giống nhau và giúp đỡ lẫn nhau. Hengstenberg nhận xét rằng luật pháp đến từ cùng một nguồn như mặt trời và bầu trời, và do đó, có nhiều nét tương đồng. Rất có thể, sự mô tả đặc biệt về mặt trời ra đi như chàng rể và chiến binh (c. 5), với mọi hình ảnh vui vẻ và hân hoan mà nó gợi lên, đã được định ý để gợi cho chúng ta một đối tác trong bầu trời của các tầng trời thuộc linh, vốn được phản chiếu trong luật pháp. Đấng Christ là Mặt Trời, Chàng Rể, Chiến Binh, mà lời nói ("dây đo"† c. 4), và sự ra đi sẽ còn từ đầu này đến đầu kia của thế gian, và không gì bị giấu khỏi sức nóng của Ngài. Rồi Rô-ma 10:18 sẽ được ứng nghiệm một cách triệt để hơn. Nhưng ngay cả nếu hai nhân chứng không giống nhau, ít nhất chúng cũng giúp đỡ lẫn nhau, và cùng chỉ về một đối tượng; và hạnh phúc thay cho người được dẫn dắt nhờ đó đến vinh quang của Đức Chúa Trời. Vì thật vậy, có một "PHẦN THƯỞNG LỚN" (c. 11), cả trong hành động tuân giữ Sự Mặc Khải của Ngài, và như dấu ấn chấp thuận của Chúa cho việc chúng ta đã tuân giữ; một "phần thưởng" hiện tại và tương lai, như Hê-bơ-rơ 10:35 bày ra trước mắt chúng ta. Hạnh phúc thay những người được thấy "ngay thẳng và vô tội" (c. 13), vì "được tìm thấy trong Đấng Christ," được thấy "không vết, không chỗ trách được" (II Phi-e-rơ 3:14), ngay cả trong những ngày sau rốt khi sự bất chính đầy dẫy. Hỡi Giê-hô-va, xin chấp nhận sự suy ngẫm này, xin làm trọn những lời cầu nguyện này! Ngài là —
"Vầng đá của tôi," không bao giờ rời khỏi lời hứa của Ngài;
"Đấng Giải Cứu của tôi," khỏi mọi công việc ác (c. 14).
Người thờ phượng này hát như vậy, có lẽ vào lúc bình minh sớm. Nhưng giờ đây mặt trời đã lên — đã ra đi trên hành trình rực lửa của nó; khói của bàn thờ đang bay lên — những người bận rộn đang ở ngoài kia, mỗi người theo đuổi công việc riêng của mình, và người ấy phải tham gia cùng họ. Chúng ta dường như thấy người ấy đứng dậy khỏi nơi chiêm niệm yên tĩnh của mình, và trở lại với các bổn phận tích cực của mình trong một thời gian, được làm cho phấn chấn bởi những gì hai nhân chứng này cho Đức Chúa Trời đã bày ra cho linh hồn người ấy, để chúng ta suy ngẫm và áp dụng,
Những suy ngẫm của Đấng Công Chính về chứng cớ hai mặt cho vinh quang của Giê-hô-va
THI THIÊN 20
1–9 BIẾN CỐ điển hình nào, hay biến cố nào trong lịch sử Y-sơ-ra-ên có thể đã tạo nền tảng cho Thi Thiên này? Luther gọi nó là "tiếng kêu xung trận;" trong khi những người khác lại tưởng tượng nó thích hợp cho một dịp như khi thầy tế lễ thượng phẩm vào nơi chí thánh trong Ngày Chuộc Tội, và xuất hiện trở lại trước niềm vui của mọi người đang chờ đợi bên ngoài trong lời cầu nguyện lo lắng. Chúng ta nghĩ rằng chân lý có thể đạt được bằng cách tìm một cảnh tượng có thể kết hợp "tiếng kêu xung trận" và chức vụ thầy tế lễ, như cảnh tượng đã từng được trình bày trong Dân Số Ký 31:1–6, khi thầy tế lễ sốt sắng Phi-nê-a được sai đi đứng đầu các đạo quân Y-sơ-ra-ên ra trận. Đa-vít có thể đã được dẫn dắt để nhớ lại một cảnh tượng như thế, khi ông hát.
Đầy lòng sốt sắng cho Đức Chúa Trời của mình, Phi-nê-a, trong trang phục thầy tế lễ, và với sự trang nghiêm của thầy tế lễ — với "Thánh cho Đức Giê-hô-va" trên mũ tế lễ của ông — chuẩn bị cho cuộc xung đột với những kẻ thù xảo quyệt nhất của Giê-hô-va và Y-sơ-ra-ên. Chúng ta có thể cho rằng ông đang ở tại bàn thờ trước khi ra đi, dâng các của lễ của mình (c. 3), và cầu khẩn Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên (c. 4), giữa một đám đông rộng lớn trong trại, nhỏ và lớn, tất cả đều đồng cảm với công việc của ông. Xong việc này, ông cầm các nhạc cụ thánh và kèn bạc trong tay, và lên đường. Giờ đây có một khoảng chờ đợi đầy hồi hộp — nhưng chẳng bao lâu tin chiến thắng đến, và vị lãnh đạo thầy tế lễ xuất hiện trở lại, đội mão chiến thắng, dẫn kẻ bị bắt làm phu tù. Sự tin chắc được bày tỏ trong c. 5 không phải là vô ích, vì chiến thắng, hay "sự cứu rỗi," đã được ban cho.
Có lẽ đã có những lúc Đa-vít ở trong hoàn cảnh như thế, và vẫn còn những lúc bất kỳ chi thể nào của Hội Thánh cũng có thể, theo một nghĩa nào đó, ở trong tình trạng như vậy; trong khi "mọi người cùng khóc" với chi thể khóc, rồi "mọi người cùng vui mừng" trong niềm vui của chi thể ấy. Nhưng sự ám chỉ chính vẫn là về Con của Đa-vít, Chúa chúng ta. Ngài là Lãnh Đạo và Thầy Tế Lễ, Phi-nê-a chân thật, ra đi chống lại Ma-đi-an. Chính "Đấng Được Xức Dầu" (c. 5) là chủ đề chính.
Thi Thiên này là lời cầu nguyện mà Hội Thánh có thể được cho là đang dâng lên, nếu tất cả những người được chuộc đã đứng bên thập tự giá, hay tại Ghết-sê-ma-nê, trong ý thức đầy đủ về những gì đang diễn ra tại đó. Đấng Mết-si-a, khi đọc những lời này, hẳn biết rằng Ngài có ở nơi khác sự đồng cảm mà Ngài khao khát, khi Ngài nói với ba môn đồ: "Hãy ở lại đây, và tỉnh thức với Ta," (Ma-thi-ơ 26:38). Như thế, đây là một bài ca êm dịu của ca sĩ thánh của Y-sơ-ra-ên, để bày tỏ cảm xúc của những người được chuộc trong Đầu của họ, dù trong những khổ nạn của Ngài hay trong vinh quang tiếp theo sau. Trong các câu 1–4, họ cầu nguyện: —
"Giê-hô-va hãy nghe Ngài trong ngày hoạn nạn,
"Danh của (tức là, Đấng tự bày tỏ mình bằng việc làm là) Đức Chúa Trời của Gia-cốp bênh vực Ngài.
"Xin gửi sự giúp đỡ cho Ngài từ nơi thánh," nơi sự hài lòng của Ngài được thấy.
"Và ban phước cho Ngài từ Si-ôn," — không phải từ Si-nai, mà từ nơi của sự chấp nhận bình an, Si-ôn.
Khoảng dừng "Sê-la" trang nghiêm đến khi "của lễ" đã được nói đến, và rồi trong câu 5, họ vui mừng về thành công đã đội mão cho công việc của Ngài; và, hãy để ý, độc giả ơi, giờ đây họ nói về Ngài như một người dâng lời thỉnh cầu — "Chúa làm trọn mọi lời thỉnh cầu của Ngài." Há chẳng phải điều này nhận biết Ngài như hiện đang đặc biệt bận rộn trong việc chuyển cầu sao? áp dụng công việc đã hoàn tất của Ngài bằng cách cầu khẩn công việc ấy cho chúng ta? Đồng thời, điều này có thể nhắc chúng ta về lời cầu xin khác, mà Đấng Chuyển Cầu còn phải thưa, và để thưa lời ấy, mau chóng, Hội Thánh thường thúc giục Ngài, các câu 1–5, "Hãy xin Ta, và Ta sẽ ban cho con các dân ngoại làm cơ nghiệp của con." — (Thi Thiên 2:8) Trong các câu 6–8, họ lại vui mừng, "biết Đấng mình đã tin" (II Ti-mô-thê 1:12), cả về những gì Cha đã làm cho Ngài, và những gì Cha sẽ làm. Họ khước từ mọi căn cứ hy vọng không tìm thấy trong Vua Mết-si-a; bày tỏ ước muốn của linh hồn mình về sự giải cứu trọn vẹn, khi Ngài sẽ hiện ra sau cùng, và đáp lại, bằng sự cứu rỗi trọn vẹn (Hê-bơ-rơ 9:28), tiếng kêu liên tục của Hội Thánh Ngài, "Hãy đến! Lạy Chúa Giê-xu!" Câu 9 dạy chúng ta trông đợi cả những chiến thắng hiện tại và tương lai, bởi cánh tay của Vua chúng ta; và trong hy vọng về những chiến công xa hơn này, chúng ta thường ngước lên phía tay phải của Cha, và kêu lên: "Hô-sa-na!" —
"Hãy cứu, hỡi Chúa!" hay, Hãy ban chiến thắng, הוֹשִׁיעִהָ
"Xin Vua (Đấng đang ngồi tại đó) nghe chúng ta khi chúng ta kêu cầu."
Đây là một Thi Thiên khác biệt về các khía cạnh so với hầu hết các Thi Thiên khác, vì nó trình bày cho chúng ta,
Đấng Mết-si-a được cầu nguyện cho, và được cầu nguyện cùng, bởi dân đang chờ đợi của Ngài.
THI THIÊN 21
1–13 CHÚNG TA đã bước vào một loạt Thi Thiên trực tiếp hơn hướng mắt về một mình Đấng Mết-si-a làm chủ đề của chúng. Đây là Thi Thiên thứ hai trong loạt ấy. Nó tiếp nối chủ đề của Thi Thiên trước. Chúng ta lập tức được cho thấy Vua Mết-si-a, đã đắc thắng tại tay phải của Cha; và tuy vậy, với tư cách là Vua, sẽ còn đắc thắng hơn nữa trước khi mọi sự hoàn tất.
Đa-vít, giờ đây đang ngự trên ngôi tại Hếp-rôn, và sắp ngự trên một ngôi cao hơn tại Giê-ru-sa-lem, có thể là nguyên mẫu của cảnh tượng điển hình; nhưng chắc chắn ông không hơn thế. Chính về Vua của chúng ta mà Đức Thánh Linh phán.
Kế hoạch rất đơn giản. Từ câu 1–7, chúng ta có sự tôn cao của Đấng Mết-si-a sau những khổ nạn của Ngài: rồi câu 8–12, những hành động tương lai của Ngài khi Ngài trỗi dậy để quét sạch kẻ thù của Ngài; và câu 13, tiếng kêu của dân Ngài cho ngày ấy, như ngày hạnh phúc đã thành hiện thực của họ: —
"Hãy được tôn cao, hỡi Đức Giê-hô-va, trong sức mạnh của Ngài!
"Chúng tôi sẽ hát và ngợi khen quyền năng của Ngài."*
Đấng từng là "người của sự sầu khổ," và "xác thịt yếu đuối," giờ đây (c. 1), "vui mừng trong sức mạnh của Ngài, hết sức hoan hỉ." Và thật ngọt ngào cho chúng ta khi nghe câu 2, "Ngài đã ban cho Ngài ước muốn của lòng Ngài," nhớ lại, liên quan đến câu ấy, Giăng 11:42, "Con biết rằng Cha luôn nghe Con;" vì điều ấy bảo đảm với chúng ta rằng Ngài đã không lầm về chiều sâu tình yêu của Cha, hay sai lầm trong đức tin nơi lòng nhân từ trong mục đích của Cha đối với Ngài. Ngài biết điều gì ở trong loài người, nhưng Ngài cũng biết điều gì ở trong Đức Chúa Trời, và tuyên bố điều ấy cho chúng ta, niêm ấn điều ấy bằng khoảng dừng "Sê-la" của tư tưởng trang nghiêm. Cha đã "đến trước Ngài với," hay đúng hơn, đã đoán trước, đã vượt qua, những ước muốn của Ngài; vì đó là ý nghĩa của
"Vì Chúa đã đón trước Ngài bằng các phước lành của lòng nhân từ Ngài."
Và trong "mão triều bằng vàng ròng," đã đặt trên đầu Ngài, chúng ta thấy điều này được chứng thực, vì đó không phải là mão triều mà Ngài sẽ nhận được khi Ngài hiện ra. Hiện nay Cha đã ban cho Ngài mão triều được nhắc đến trong Hê-bơ-rơ 2:9, "Vinh quang và tôn trọng," nhưng đó là như một sự bảo đảm và bảo chứng cho điều gì đó hơn nữa và tốt hơn, "nhiều mão triều," (Khải Huyền 19:12).
Chúng ta hãy thường dừng lại để vui mừng rằng người của sự sầu khổ giờ đây hạnh phúc — "được phước nhất đời đời!" Ngài nuôi dưỡng giữa các hoa huệ. Chúng ta há chẳng vui mừng trong sự tươi mát của Đầu chúng ta — trong dầu thơm đổ trên Ngài — trong vinh quang ngự trên trán Ngài — trong nụ cười của Cha mà mắt Ngài luôn thấy! Các chi thể há chẳng vui mừng khi Đầu của chúng được làm cho vui mừng và được nâng cao như vậy sao? Những câu như câu 5, 6, há chẳng nên tạo thành những chủ đề ngợi khen thường xuyên của chúng ta sao?
Trong câu 4, những lời cầu nguyện của Ngài được nhắc đến — những lời cầu nguyện mà Ngài đã dâng trong những đêm cô đơn, khi Ngài làm cho các nơi hoang vắng của Ga-li-lê vang lên tiếng rên rỉ và tiếng kêu của Ngài — những lời cầu nguyện như Hê-bơ-rơ 5:7 kể lại, và như Thi Thiên 88:10, 11, đưa ra một mẫu. Ngài đã cầu xin được giải cứu khỏi sự chết và mồ mả — và, kìa! Giờ đây Ngài có "Sự sống đời đời" (Hê-bơ-rơ 7:16) trong toàn bộ quyền năng của nó. Câu 6 giống câu 9 về cấu trúc, và vì thế trình bày sự tương phản về ý nghĩa một cách mạnh mẽ hơn. Câu này là: "Ngài đã đặt Ngài làm phước lành;" câu kia là: "Ngài đã đặt chúng như một lò lửa."
Và tại đây chúng ta thấy rằng "Ngài là tác giả và Đấng làm trọn đức tin;" vì nếu những lời cầu nguyện và tiếng kêu của Ngài chứng tỏ Ngài thật sự có nhân tính của chúng ta trong sự yếu đuối vô tội, thì câu 7 cũng cho thấy linh hồn nhân tính thánh khiết của Ngài đã bám chặt lấy Cha bằng đức tin để được nâng đỡ, như cây thường xuân quấn quanh tháp. Trong điều này, Ngài là gương mẫu của chúng ta.
"Vua đã tin cậy nơi Đức Giê-hô-va." (Câu 7.)
Ngài là gương mẫu chân thật của đức tin, vượt trội mọi "trưởng lão đã được chứng tốt;" Ngài là "Đấng dẫn đầu và Đấng làm trọn đức tin;" Ngài đi đầu và Ngài đi cuối đoàn, trong các gương mẫu đức tin được ban ra trên sân khấu của thế gian này. (Hê-bơ-rơ 12:2.) Và tình yêu của Cha ngự trên Ngài đời đời; tình yêu ấy ("sự thương xót dịu dàng," câu 7) mà Ngài đã cầu nguyện trong Giăng 17:26, rằng tình yêu ấy cũng mãi mãi ở trên chúng ta.
Và giờ đây cảnh tượng thay đổi; vì, kìa! Ngài đã trỗi dậy!
"Tay Ngài tìm ra mọi kẻ thù của Ngài;
"Phải, tay Ngài tìm ra mọi kẻ ghét Ngài!
"Ngài đặt chúng trong lò lửa," v.v. (Câu 8, 9.)
Đó là sự trỗi dậy của Ngài để phán xét! Kẻ thù của Ngài trốn trong các hang và đá của trái đất, nhưng Ngài tìm ra chúng. Đó là ngày cháy như lò lửa (Ma-la-chi 4:1) cuối cùng đã đến. Đó là עתפְנֶיךָ; thời điểm Ngài hiện diện; ngày Ngài xuất hiện; "ngày của mặt Ngài" — mặt mà trước đó trời và đất chạy trốn. Kẻ thù của Ngài chạy trốn, và chúng diệt vong trong sự bất lực của mình, các mũi tên của Ngài đâm xuyên qua chúng, (Câu 12).
"Chúng đã lập một mưu kế mà chúng không thể thực hiện,"
thật sự là lịch sử của những cố gắng của loài người nhằm cản trở Đức Chúa Trời, từ ngày tháp Ba-bên cho đến ngày Ba-by-lôn và Kẻ Chống Christ cùng diệt vong. Và ai lại không muốn như vậy? Ai sẽ không cùng Hội Thánh hát bài ca: "Hãy trỗi cao, hỡi Đức Giê-hô-va, trong sức mạnh của Ngài?" — bài ca về
Niềm vui hiện tại và chiến thắng tương lai của Đấng Mết-si-a.
THI THIÊN 22
1–31 THẬT LÀ MỘT SỰ THAY ĐỔI! Thay vì những bài ca chiến thắng, chúng ta nghe tiếng rên rỉ của một người trong cơn đau đớn. Đó không phải là tiếng của những người reo hò vì làm chủ, như những bài ca trước của Si-ôn, mà là tiếng của một người kêu lên trong sự yếu đuối. Và tuy vậy, sự chuyển đổi đột ngột này hoàn toàn tự nhiên. Chúng ta đã thấy chiến binh — chúng ta đã thấy những thành quả của chiến thắng của Ngài — chúng ta đã thấy triển vọng về những kết quả vinh hiển xa hơn nữa từ chiến thắng ấy. Giờ đây, chúng ta được đưa đến chiến trường và được cho thấy chính trận chiến — trận chiến đã thực tế kết thúc cuộc xung đột với Sa-tan và mọi đồng minh của hắn. Chúng ta nghe tiếng ồn ào của cuộc tấn công khủng khiếp ấy. Đa-vít của chúng ta trong "sức mạnh không thể cưỡng lại của sự yếu đuối" đang ở trước mắt chúng ta, kêu lên trong cơn khủng hoảng của cuộc xung đột,
"Eli, Eli, lama sabacthani!"
những lời đã thốt ra trên thập tự giá, và được giữ nguyên từng âm tiết như chúng đã được Đấng Cứu Rỗi dùng lúc bấy giờ.
Một số người đã tìm cách pha trộn sự tin chắc của tín hữu với sự tin chắc của Đấng Christ trong Thi Thiên này. Nhưng Thi Thiên này quá khủng khiếp trong giọng điệu của nó để chấp nhận sự áp dụng này, mặc dù chúng ta có thể học từ gương mẫu của Đấng Christ, cũng như từ lời nói của Ngài, trên thập tự giá; như Phi-e-rơ vẫn thích chỉ cho chúng ta thấy trong thư thứ nhất của ông. Những lời của câu 1 có thể cho thấy rằng những tiếng kêu như thế đã được thốt ra hơn một lần trong những ngày đau đớn của Đấng Cứu Chuộc. Đã có những thời kỳ khác ngoài thập tự giá khi Cha sắp đặt gánh nặng của tội lỗi trên Ngài, và khi, trong một thời gian, Ngài lìa bỏ Ngài, bị bỏ rơi. Đó là những thời kỳ thử thách gay gắt nhất từng biết trong chiến tranh, vì đó là chiến tranh mà không gì có thể làm cạn kiệt các nguồn lực được đưa ra chống lại nhà vô địch, trong khi cũng có những sự tiếp trợ thiêng liêng về phía Ngài.
Kế hoạch của Thi Thiên này hiển nhiên ngay từ cái nhìn đầu tiên. Thi Thiên có hai phần; phần thứ nhất từ câu 1 đến giữa câu 21; phần thứ hai từ giữa câu 21 đến cuối. Phần thứ nhất là những khổ nạn của Đấng Mết-si-a; phần thứ hai là Ngài bước vào vinh quang của Ngài. Lần đến thứ nhất của Ngài là chủ đề của phần này; vương quốc vinh hiển của Ngài, được thiết lập đầy đủ khi Ngài tái lâm, là chủ đề của phần kia; và điều này hiển nhiên đến nỗi chúng ta sẽ rất vắn tắt trong các nhận xét của mình, để độc giả tự suy ngẫm, với lịch sử của Chúa trong các sách Phúc Âm* trước mắt cho phần thứ nhất, và mắt liếc qua các khải tượng trong sách Khải Huyền cho phần thứ hai.
Tựa đề thật lạ: "Trên Aijeleth Shahar" — theo nghĩa đen là "nai cái của buổi sáng." Đây có lẽ là một nhạc cụ nào đó được dùng cho những sáng tác có tính cách đặc biệt, trong đó niềm vui nhường chỗ cho nỗi đau đớn, rồi nỗi đau đớn lại nhường chỗ cho niềm vui. Con nai cái nhảy từ cao xuống thấp, từ thung lũng lên đỉnh đồi, trỗi dậy khỏi nơi ẩn náu yên tĩnh của nó, nơi nó đã nghỉ ngơi cho đến buổi sáng, khi gặp tiếng kêu của thợ săn. Việc đã từng có một nhạc cụ như thế được dùng, chúng ta không thể biết — đó chỉ là một sự phỏng đoán; đồng thời, thật thú vị khi nhận thấy cảnh tượng con nai cái, bị đánh thức vào buổi sáng khỏi sự nghỉ ngơi của nó (không phải để nhảy nhót tự do như Nép-ta-li trong Sáng Thế Ký 49:21, mà) để bị thợ săn đuổi bắt, tương ứng với câu chuyện bị bắt bớ được thuật lại tại đây, khi "chó vây quanh Ngài."
Không cố gắng khám phá những sự giàu có, những sự giàu có không thể dò được, của những tiếng kêu buồn thảm này, chúng ta hãy lắng nghe một vài tiếng vọng buồn của chúng. Trong câu 3, "Nhưng Ngài là thánh, hỡi Đấng ngự giữa sự ngợi khen của Y-sơ-ra-ên," chúng ta có một lời tuyên bố rằng Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên sẽ được ngợi khen hơn bao giờ hết vì sự thánh khiết của Ngài, bởi cách Ngài đối xử công bằng với Đấng kêu lên: "Sao Ngài lìa bỏ tôi?" Dù có vẻ lạ lùng, cuối cùng điều ấy sẽ trở thành một minh họa cho bản tính thánh khiết của Ngài; và nếu trước đây Ngài ngự giữa sự ngợi khen của Y-sơ-ra-ên, thì từ nay càng hơn nữa. Trong câu 4, nốt nhạc ấy, "Tổ phụ CHÚNG TA," (như trong Thi Thiên 40:5) từ những môi miệng như thế rất có thể chạm đến lòng chúng ta. Ngài không hổ thẹn, hỡi độc giả, khi gọi bạn và tôi là anh em của Ngài! Ngài đồng hóa chính Ngài với chúng ta! Tổ phụ chúng ta là tổ phụ của Ngài, để Cha của Ngài có thể là Cha của chúng ta. Thật giống Ngài, Đấng về sau (c. 22), gọi chúng ta là "anh em của tôi;" và Đấng trên đất đã nói, sau sự sống lại: "Hãy đi nói với anh em của Ta," (Ma-thi-ơ 28:10).
Chúng ta không dừng lại trên cánh đồng rộng lớn của nhận xét được mở ra cho chúng ta từ các câu 6–22. "Dân chúng," trong câu 6, đặc biệt là "dân riêng" của Ngài là Y-sơ-ra-ên. Lời chế nhạo, câu 8, tương đương với việc Ngài vẫn thích nói: "Hãy phó thác cho Đức Giê-hô-va!" điều mà Thi Thiên 37:5 diễn đạt đầy đủ hơn. Trong câu 20, "Đấng duy nhất của tôi" được hiểu là linh hồn được mô tả như thân yêu tựa con trai một.* Thật thích hợp biết bao cho môi miệng của Đấng đã hỏi câu hỏi đáng nhớ, trong Ma-thi-ơ 16:26.
Chính trong câu 21 mà dòng thủy triều chuyển hướng. Mệnh đề
"Ngài đã nghe tôi"
nên được tách riêng ra. Đó là tiếng kêu vui mừng. Nó giống như Lu-ca 22:43. Lời than thở của câu 2 giờ đây đã qua — giờ đây Ngài được nghe! Và việc Ngài giờ đây được nghe không chỉ là một phước lành cho riêng Ngài; Ngài chạy đi báo tin cho các môn đồ của Ngài: —
"Tôi sẽ rao truyền danh Ngài cho anh em tôi," (c. 22);
những lời đầy đặc tính của Đấng đã phán, Giăng 17:26, và hành động đầu tiên sau sự sống lại của Ngài là gửi tin cho các môn đồ của Ngài, bằng danh xưng "anh em của tôi," rồi sai họ đi khắp trái đất. Tình yêu đặc biệt của Ngài đối với Y-sơ-ra-ên cũng hiển hiện, như khi Ngài phán: "cho mọi dân tộc, bắt đầu từ Giê-ru-sa-lem" — "Cả tại Giê-ru-sa-lem và khắp xứ Giu-đê." Tại đây Ngài kêu gọi họ, —
"Hỡi dòng dõi Gia-cốp, hãy tôn vinh Ngài —
Vì Ngài đã không khinh dể sự hoạn nạn của kẻ nghèo khó." (c. 23, 24.)
Ngài đã không đối xử với tội nhân khốn khổ như một vật ô uế cần phải tránh xa (Lê-vi Ký 11:11), đi qua phía bên kia đường. (Lu-ca 10:31) Tất cả rồi sẽ còn ca ngợi Đấng làm cho lòng họ sống đời đời bằng cách nuôi dưỡng họ bằng của lễ này (câu 26). Câu 28 cho chúng ta thấy Vương Quốc đã đến, và Đấng Christ là Đấng Cai Trị giữa các dân tộc; vào thời ấy chúng ta thấy một bữa tiệc được mọi dân tộc cùng dự phần, và được những tội nhân sắp chết mất tuân giữ:—
“Tất cả những kẻ béo tốt (người giàu) trên đất sẽ ăn và thờ phượng. (Câu 29.)
Trước mặt Ngài, mọi kẻ xuống bụi đất đều sẽ quỳ lạy, (người nghèo)
Và kẻ không thể giữ cho linh hồn mình được sống,” (kẻ khốn cùng nhất trong những người nghèo).
Bản chất của bữa tiệc được chỉ ra ở câu 26, gồm có việc biết và nuôi mình bằng Đấng là Chiên Con Vượt Qua của chúng ta; cũng như trong Ê-sai 25:8, bữa tiệc đầy những vật béo tốt chính là Đấng Christ, được thấy và được biết, mặt đối mặt. Dân chúng của thời kỳ nghìn năm ấy là “dòng dõi” của câu 30. Nếu hiện nay loài người không phục vụ Ngài, thì dòng dõi của họ sẽ phục vụ — sẽ có một thế hệ trỗi dậy làm điều ấy. (“Hoc semen illi serviet,” Buchanan nói.)
“Dòng dõi sẽ phục vụ Ngài,
Sẽ thuật lại về Chúa cho thế hệ đến sau,
Những người ấy sẽ ra đi (trên sân khấu của thế gian) và rao truyền sự công chính của Ngài
Cho một dân sẽ được sinh ra, (Thi Thiên 102:18)
Vì Ngài đã làm xong việc ấy!”
Tiếng Hê-bơ-rơ rất cô đọng. Dường như עָשָׂה ở đây được dùng một cách cố ý theo lối tuyệt đối và không xác định, để hướng tâm trí chúng ta vào chính việc đang được làm. Một ngón tay chỉ vào cảnh tượng, và một tiếng nói cất lên עָשָׂה! có nghĩa là: “Ngài đã thực hiện xong!” Đây là việc làm, chứ không chỉ là lời nói. Đây là sự ứng nghiệm, chứ không chỉ là lời hứa. Kẻ nhu mì có thể ăn và được no nê! Vì kìa! có việc đã làm xong! sự thực hiện mọi điều mà Thi Thiên này mô tả, mọi điều mà Chúa Giê-xu đã có ý khi Ngài kêu lên: “Mọi việc đã hoàn tất.” Trong giờ ấy Ngài thấy những đau khổ của mình đã chấm dứt và vinh quang của mình đã bắt đầu, và có thể công bố chiến thắng qua sự đau khổ. Ôi, bài ca của Si-ôn này mới tuyệt vời làm sao! Đấng Mê-si-a ở mọi bước! bắt đầu bằng “Ê-li, Ê-li,” và kết thúc bằng Τετέλεσται, “Mọi việc đã hoàn tất.”
Đấng Mê-si-a mang thập tự giá, và đội vương miện.
THI THIÊN 23
1–6 SAU cuộc xung đột của Thi Thiên trước, và tia sáng chiến thắng rực rỡ của nó, chúng ta có thể đã nghĩ rằng một bài ca như bài ca mà chúng ta về sau tìm thấy trong Thi Thiên 24 hẳn sẽ tiếp nối ngay, dẫn chúng ta đến việc ngắm nhìn những cảnh chiến thắng mà người chịu khổ đã trông đợi. Nhưng, thay vào đó, chúng ta bỗng thấy mình ở trong sự bình an tĩnh lặng của thung lũng yên tĩnh nhất mà trí tưởng tượng có thể vẽ nên; nơi đó thấy một Đấng đang bước đi bên cạnh người chăn của mình mà hát rằng,—
“Giê-hô-va là Đấng chăn giữ tôi!
Tôi sẽ chẳng thiếu thốn gì.”*
Sự sắp đặt này dường như có chủ ý; sự êm dịu sau sự sôi động, sự tĩnh lặng của dòng nước lặng sau cơn giận dữ của bão tố, sự bình an thôn dã trước cảnh tượng thu hút và mê hoặc về quyền cai trị của Đấng Toàn Năng. Nó giống như khoảng dừng của thiên sứ của Milton,—
“Như một người trong hành trình dừng lại lúc giữa trưa,
Dù vội vã lên đường, thiên sứ trưởng cũng dừng lại như vậy,
Giữa thế gian đã bị hủy diệt và thế gian được phục hồi.”
Và, ngoài ra, thật là thích hợp biết bao khi giữa cuộc xung đột đã kết thúc thành công vì lợi ích của loài người và những kết quả vinh hiển của cuộc xung đột ấy, như được thấy từ ngai cai trị, lại xen vào một cái nhìn về trạng thái tâm hồn hướng về Cha, trong đó Đấng Đầu và các chi thể của Ngài đi qua đồng vắng của mình.
Hội Thánh đã áp dụng Thi Thiên này cho chính mình một cách độc chiếm đến nỗi (có thể nói như vậy) gần như quên mất rằng người chăn của nàng (“vị Chăn Chiên Vĩ Đại ấy!”) đã từng cần đến nó và đã vui mừng sử dụng nó. Chiên Con (hiện đang ở giữa ngai, sẵn sàng dẫn chúng ta đến những suối nước sống) đã từng được Cha Ngài dẫn dắt. Ngài đã nói với các môn đồ: “Dầu vậy, Ta không ở một mình, vì Cha ở cùng Ta,” (Giăng 16:32). Chẳng phải gánh nặng của bài ca Ngài là:—“Chúa là Đấng chăn giữ tôi; tôi sẽ chẳng thiếu thốn gì,” (Câu 1) đó sao? Khi Ngài nói, trong một dịp khác, (Giăng 10:14, 15,) “Ta biết chiên Ta, và chiên Ta biết Ta, như Cha biết Ta,” chẳng phải Ngài đang nói: “Ta dẫn dắt các ngươi như Cha Ta dẫn dắt Ta” đó sao? Nhưng hãy thử từng mệnh đề, và sẽ thấy mọi âm tiết đều có thể áp dụng không chỉ cho Đa-vít mà thôi, mà còn cho Con của Đa-vít, cho Hội Thánh và cho Đấng Đầu của Hội Thánh. Nếu câu 1 hát rằng: “Tôi sẽ chẳng thiếu thốn gì,” thì đó chỉ là sự tiếp nối lời chứng của Môi-se, Phục Truyền Luật Lệ Ký 2:7, “Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi — biết cuộc hành trình của ngươi qua đồng vắng lớn này: bốn mươi năm nay Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi đã ở cùng ngươi; ngươi chẳng thiếu thốn gì cả.” Đấng Christ và Hội Thánh của Ngài cùng nhau ôn lại những ngày đồng vắng của mình và ca ngợi Chúa. Bài ca của Chiên Con không kém trọn vẹn hơn bài ca của Môi-se.
Việc thỉnh thoảng lui về Biển Ga-li-lê, và những nơi hoang vắng, và Núi Ô-li-ve, đã đem đến cho Đấng Christ nhiều thời kỳ như câu 2 ca ngợi. “Ngài khiến tôi an nghỉ nơi đồng cỏ xanh tươi.” Các thánh đồ của Ngài biết rõ đó là thói quen của Ngài đối với trường hợp của họ, đến nỗi Nhã Ca không hỏi: “Ngài có cho bầy của Ngài nghỉ ngơi lúc giữa trưa chăng?” mà chỉ hỏi: “Ở đâu?” Và như Chúa của Hòm Giao Ước (Dân Số Ký 10:33) đã tìm cho Y-sơ-ra-ên một nơi để nghỉ ngơi, thì Cha cũng đã làm như vậy cho Y-sơ-ra-ên thật của Ngài, — vị Hoàng Tử với Đức Chúa Trời, — ban cho Ngài những giờ phút tươi mới giữa nỗi buồn của Ngài; như có lời chép: “Ngài ở bên hữu tôi, để tôi chẳng bị rúng động: vì vậy lòng tôi vui mừng,” (Công Vụ 2:25).
Trong những thời kỳ bị cám dỗ, hay sau những cuộc xung đột gay go với sự vô tín của loài người, Chúa đã “phục hồi linh hồn” Ngài (câu 3); nghĩa là, làm cho linh hồn ấy sống lại bằng những liều thuốc bổ, cũng như Ngài làm cho dân Ngài sau những thời kỳ như vậy, và sau những lúc chiến đấu với sự vô tín của chính họ. Và khi trong giờ hoạn nạn và tối tăm Ngài kêu lên: “Ta sẽ nói gì?” thì Cha đã “dẫn Ngài vào các lối công chính, vì cớ danh Ngài,” làm vinh hiển danh Ngài trong Con Ngài, như chúng ta đọc trong Giăng 12:27.
Chẳng phải chỉ một lần mà thôi, (mặc dù đặc biệt là khi Vườn Ghết-sê-ma-nê và Thập Tự Giá đã đến gần,) linh hồn Ngài đã ở trong “trũng bóng chết,” (câu 4). Nhưng Ngài đã vượt qua tất cả trong an toàn; ngay cả khi Ngài đến với bóng tối dày đặc của đồi Gô-gô-tha. Và Đấng đã dẫn Ngài qua sẽ không bao giờ bỏ mặc một môn đồ nào của Ngài phải ngã gục ở đó. Cây gậy và cây trượng* đã giết con gấu và con sư tử, đã khiến Đa-vít vững tin chống lại Gô-li-át; cũng vậy, chúng ta có được sự vững tin khi biết rằng Đấng Chăn Chiên của chúng ta đã tìm được một con đường an toàn xuyên qua bầy sói và những hiểm nguy.
Trong câu 5, bàn tiệc, dầu, và chén, có thể được minh họa trong trường hợp của Đấng Christ bằng ngày Ngài chịu báp-têm, bằng sự tỏ rạng vinh quang của Ngài, bằng một phép lạ như sự sống lại của La-xa-rơ, và bằng ánh sáng của cảnh Hóa Hình, cũng như bằng “thức ăn mà thế gian không biết,” và “sự vui mừng trong tâm linh” khi Ngài suy nghĩ về ý muốn của Cha — trong tất cả những phước hạnh ấy, bầy chiên vẫn thỉnh thoảng được chia sẻ, nhận được những lúc được tôn cao đôi khi, và những khoảnh khắc “vui mừng không xiết kể và đầy vinh quang.”
Ngay cả những cảnh khốn khổ ấy, mà bản chất của nỗi thống khổ được diễn tả bằng “Ê-li, Ê-li, la-ma sa-bách-ta-ni,” cũng không khiến Thầy nghi ngờ rằng “sự nhân từ và thương xót sẽ theo Ngài,” cho đến khi Ngài về đến nhà, nhà của Cha Ngài, với nhiều chỗ ở. Và có chi thể nào lại nghi ngờ việc Ngài kiên trì đến cuối cùng chăng? được yêu đến cuối cùng bằng tình yêu đã yêu Ngài trước hết, cho đến khi người ấy trở thành khách đời đời trong nhà của Cha Ngài?
“Nhà của Chúa” là gì, Bê-tên thật, nơi chiếc thang được dựng giữa đất và trời? Đền Tạm là hình bóng của điều ấy. Và Đấng Christ đã nói về hình ảnh thật khi, để lại bầy chiên ít ỏi của Ngài trong đồng vắng và giữa bầy sói, Ngài phán: “Trong nhà Cha Ta có nhiều chỗ ở,” (Giăng 14:1, 2). Đó là Giê-ru-sa-lem Mới; và Ngài đã lên ngồi bên hữu Cha để quy tụ những người được chọn của Ngài, rồi cuối cùng khiến thân thể họ sống lại trong vinh quang, để họ được bước vào sự hưởng thụ trọn vẹn Nhà ấy trong “vương quốc đã sắm sẵn cho những người được phước của Cha Ngài.” Vậy, hỡi bầy nhỏ, đừng sợ, vì Cha các ngươi vui lòng ban vương quốc cho các ngươi — và nếu vậy, các ngươi hẳn phải được giữ gìn cho vương quốc ấy; sự nhân từ và thương xót phải theo các ngươi mọi ngày trong đời các ngươi, đi sau cùng của trại quân, và không để một kẻ lạc loài nào phải hư mất. Bấy giờ mọi chiên trong đồng cỏ của Ngài sẽ biết trọn vẹn và sử dụng những lời của Thi Thiên này, Thi Thiên trình bày với sự giản dị không gì sánh được,
Kinh nghiệm của Đấng Công Chính về sự dẫn dắt của Đấng Chăn Chiên.
THI THIÊN 24
1–10 CÓ THỂ Đa-vít đã viết bài này khi hòm giao ước được rước lên Si-ôn. Mọi con mắt trong vũ trụ đều đang nhìn xem, và mọi tai đều đang lắng nghe trên trời, dưới đất, và dưới lòng đất. Giọng điệu của Thi Thiên này gợi lên trong tâm trí chúng ta Khải Huyền 5:2, 3; vì dường như có một tiếng công bố
“Đất thuộc về Đức Giê-hô-va!”
Và rồi: “Chính Ngài, chứ không phải ai khác, đã lập nó trên các biển bao quanh.”
Lời tuyên bố về quyền cai trị của Chúa được đưa ra trước sự lắng nghe của vũ trụ; và lời công bố thách thức một sự phủ nhận. Điều này được thực hiện trong câu 1, 2, và không một ai trên trời, dưới đất, hay trong địa ngục, được thấy là không tán thành lời tuyên bố về quyền tể trị của Giê-hô-va.
Giữa sự chú ý phổ quát của mọi loài thọ tạo, một tiếng hỏi rằng,
“Ai sẽ lên núi của Đức Giê-hô-va?
Và ai sẽ đứng trong nơi thánh của Ngài?” (Câu 3.)
Ý nghĩa của câu hỏi là thế này. Trong thế gian ấy có một đền tạm trên Si-ôn, là hình bóng của dinh thự mà Đức Chúa Trời đã sắm sẵn cho những người được cứu chuộc của Ngài. Ai sẽ bước vào và “đứng” (nghĩa là, giữ vững vị trí của mình) ở đó, nhận cả Đền Tạm ấy lẫn những điều tốt hơn mà nó là hình bóng làm nhà riêng của mình?
Tiếng ấy trình bày tính cách của người được chấp nhận trong câu 4,—“Kẻ có tay trong sạch;” nghĩa là, kẻ rửa mình trong nước của chậu rửa sau khi đã ở nơi bàn thờ. Hỡi những người Y-sơ-ra-ên, điều này đã được bày tỏ cho các ngươi rồi. Chẳng phải điều ấy mỗi ngày đều được phô bày trong đền tạm của các ngươi sao? Không thầy tế lễ nào bước vào nơi thánh cho đến khi đã rửa mình tại chậu rửa sau khi đã ở nơi bàn thờ, (Xuất Ê-díp-tô Ký 30:19). Hay, để diễn tả điều ấy mà không dùng hình bóng,—
“Kẻ có lòng trong sạch,
Kẻ chẳng hướng linh hồn mình về sự hư không,
Chẳng thề dối.” (Câu 4.)
Người ấy phải trong sạch, không bị buộc tội về tội lỗi đối với Đức Chúa Trời và loài người. Đây là người nhận được “phước lành” (Sáng Thế Ký 27:36); đây là người nhận được nó, không phải như Gia-cốp nhận bằng mưu mẹo, mà như phần thưởng của “sự công chính,” tức là được đối xử như người công chính bởi “Đức Chúa Trời của sự cứu rỗi.” Đấng Mê-si-a chính là người này.
Nhưng Y-sơ-ra-ên đã biết con đường để đạt được sự trong sạch này. “Nơi thánh” của họ đã trình bày cho họ, bằng hình bóng, sự chu cấp mà “Đức Chúa Trời của sự cứu rỗi” đã tỏ ra cho một tội nhân. Và vì vậy tiếng ấy công bố, (nói về một đoàn người giống như Người đã được mô tả),
“Đây là dòng dõi của những kẻ tìm kiếm Ngài:
Tìm kiếm mặt Ngài, hỡi Gia-cốp.” (Câu 6).
Dòng dõi của những người tìm kiếm Giê-hô-va là như vậy. Và lời khen ngợi thêm này được ban cho họ, ấy là: “Những kẻ siêng năng tìm kiếm mặt Ngài là Gia-cốp,” tức là, những người có quyền mang danh của dân riêng biệt — nếu chúng ta chấp nhận cách dịch của Hengstenberg. Nhưng, giữ lại bản dịch thông thường, chúng ta hiểu những lời ấy theo cách sau đây:— Những kẻ có tay trong sạch là những người thật sự tìm kiếm Giê-hô-va: và họ đang đi trên con đường thật để nhận được quyền trưởng nam của Gia-cốp và phước lành của Gia-cốp,—“Họ tìm kiếm mặt Ngài, hỡi Gia-cốp: họ không tìm Ê-sau, với sự béo tốt của đất, mà tìm Ngài, hỡi Gia-cốp, là người đã nhận được phước lành từ Chúa.”* Nếu chúng ta hiểu điều ấy liên quan đến việc sở hữu quyền trưởng nam và phước lành, nghĩa là, liên quan đến lời hứa về Đấng Mê-si-a và sự vượt trội hàm chứa trong đó, chúng ta thấy lý do đưa tên “Gia-cốp” vào. Một cách đúng đắn và trực tiếp, chỉ một mình Đấng Christ mới có thể đưa ra lời tuyên bố được xem là “trong sạch,” và trong mọi phương diện không tỳ vết. Chính Đấng Christ, trong thân vị của Ngài, được chấp nhận như vậy, và được công bố là công chính. Nhưng mọi điều Ngài làm và nhận lãnh đều vì lợi ích của dân Ngài; và do đó có những lời: “Đây là dòng dõi của những kẻ tìm kiếm Ngài,” có nghĩa là: Kìa! đây là một dòng dõi gồm những người như vậy.
Có một khoảng dừng, được biểu thị bằng “Sê-la” (câu 6), không khác mấy với khoảng dừng trong Châm Ngôn 1, giữa câu 23 và 24; và tiếng ấy, sau khi đã tuyên bố ai có thể hy vọng bước vào sự hiện diện của Chúa, bỗng nhiên loan báo rằng Vua của họ đã đến gần! Đấng trong sạch và công chính được chấp nhận chính là Vua!
“Hãy ngẩng đầu lên, hỡi các cổng;
Và hãy được cất lên, hỡi các cửa đời đời;
Và VUA VINH HIỂN sẽ ngự vào.” (Câu 7.)
Danh ấy, “VUA VINH HIỂN,”* từ đâu mà có? Chẳng phải từ đám mây vinh quang trong Nơi Chí Thánh đó sao? Chẳng phải Ngài được gọi như vậy vì Ngài là Hình Ảnh Thật của biểu tượng về sự hiện diện của Đức Chúa Trời đó sao? Và các cửa được gọi là “Đời Đời,” vì Đấng bước vào qua các cửa ấy sẽ giữ gìn mãi mãi và trong sự tươi mới đời đời cung điện và nơi thánh này mà Ngài làm cho chính mình trên Đất của chúng ta. “Rường nhà Ngài bằng gỗ bá hương, và kèo bằng gỗ tùng,” (Nhã Ca 1:17) vì Đấng Nâng Đỡ mọi sự đã đến. Đất giờ đây sẽ là nơi thánh và cung điện của Ngài — Đất đầy vinh quang của Ngài — Đất với Giê-ru-sa-lem Mới từ trời giáng xuống.
Chính Chúa, có lẽ, là Đấng hỏi cả vũ trụ đang kinh ngạc (cũng như Trưởng Lão đã hỏi Giăng đang kinh ngạc, Khải Huyền 7:13) về Đấng Yêu Dấu của Ngài, giờ đây được đem vào thế gian trong danh dự, vinh quang, và uy nghi, chứ không phải như khi Ngài đến lần đầu, trong sự hạ mình,
“Vua Vinh Hiển này là ai?” (Câu 8.)
Điều ấy giống như Giê-rê-mi 30:21, מִי זֶה, “Người này là ai mà đã cam kết lòng mình đến gần Ta? Chúa phán.” Và câu trả lời cũng là của Cha, Đấng nói về Con Ngài rằng Ngài đã giành được những chiến thắng và thắng trận trong các trận chiến, và nhờ đó đã đoạt được Vương Quốc. Nhưng khi lời công bố được lặp lại, và những người xem đang kinh ngạc, nửa tin nửa ngờ, lại đặt câu hỏi: “Vua này là ai?” thì câu trả lời của Cha là,—
“Đức Giê-hô-va vạn quân, ấy là Vua Vinh Hiển.”
nhờ đó công bố sự hiệp một của Vua chúng ta với Giê-hô-va, trước mặt mọi loài thọ tạo.
“Sê-la” kết thúc Thi Thiên — một khoảng dừng trang nghiêm trước khi dân chúng rời khỏi nơi họ đã nghe bài ca cao cả này.
Đây là một bài thánh ca vinh hiển cho Hội Thánh trong mọi thời đại. Phao-lô viết cho Cô-rinh-tô (I Cô-rinh-tô 10:26), đòi quyền của tín hữu đối với những vật thuộc về đất, trên cơ sở Thi Thiên này đòi quyền của Đức Chúa Trời đối với đất: “Đất thuộc về Chúa và mọi vật đầy dẫy trên đất.” Rõ ràng Phao-lô đã liên kết chính mình và các anh em thánh đồ của mình với “Vua Vinh Hiển,” trong đoàn tùy tùng của Đấng ấy chúng ta cũng trông đợi được bước vào qua các cửa đời đời. Thi Thiên mô tả cách chúng ta gia nhập đoàn rước hoàng gia, và nhờ đó tiến lên vinh quang cùng với Vua. Không có Thi Thiên nào, với sự cao cả và giản dị hùng vĩ như vậy, mô tả —
Con đường của Đấng Công Chính đến ngai vinh quang.
THI THIÊN 25
1–22 CÓ THỂ câu hỏi này đã thoáng qua tâm trí người đọc: Tại sao Thi Thiên này lại được đặt ngay sau một Thi Thiên như Thi Thiên 24? Chúng ta gần như nghĩ rằng mình có thể trả lời câu hỏi ấy; và nếu câu trả lời của chúng ta là đúng, nó cho chúng ta chìa khóa về cấu trúc của Thi Thiên. Chúng ta cho rằng sự giống nhau của câu 12 với phong cách của những câu cuối Thi Thiên 24 có thể giải thích sự đặt kề nhau này. Sự giống nhau ấy gần gũi hơn nhiều so với vẻ bề ngoài lúc đầu.
Như trong Thi Thiên 24:8 (giống như Giê-rê-mi 30:21) chúng ta đã thấy Đấng Mê-si-a được giới thiệu cho chúng ta chú ý bằng câu hỏi, מַי זהֶ מֶלֶךְ, thì trong câu 12 của Thi Thiên này chúng ta bỗng thấy câu hỏi được đặt ra,—
מִי זֶה הָאיִשׁ יְרָא יְהָוֹה
“Người này là ai mà kính sợ Chúa?”
Cho đến câu ấy, chúng ta có thể cho rằng tác giả Thi Thiên nói nhân danh một chi thể của Hội Thánh, như chính ông, giữa những cạm bẫy (câu 15) và những hoạn nạn (câu 17) vào thời kỳ Y-sơ-ra-ên cũng bị thử thách (câu 22) — những thời kỳ mà Đa-vít như một con gà gô trên núi. Chi thể này của Hội Thánh cầu xin sự giải cứu và hướng dẫn, kêu cầu lòng thương xót của Chúa. Ông tin chắc rằng Chúa “sẽ dẫn dắt kẻ nhu mì,” (tức là, những người từ bỏ ý riêng của mình theo ý Ngài) “trong sự xét đoán,” tức là, trên con đường lớn nơi mọi sự đều hợp pháp và đúng đắn. Tại câu 11, ông thốt lên lời kêu cầu: “Xin tha thứ sự gian ác của tôi vì cớ danh Ngài,” trút gánh nặng của mình xuống vì nó quá nặng đối với ông; “Vì nó lớn lắm.” Đến điểm này cảnh tượng thay đổi. Một câu trả lời đang đến với người cầu xin. Mắt ông hướng về Đấng Trọn Vẹn, Đấng dường như bỗng xuất hiện trước mắt.
“NGƯỜI NÀY LÀ AI mà kính sợ Chúa,
Đấng dạy người ấy con đường mà người ấy sẽ chọn?
Linh hồn người ấy an nghỉ thảnh thơi,
Và dòng dõi người ấy sẽ thừa hưởng đất.”
Ôi, khải tượng phước hạnh biết bao! Ôi, phác họa ngọt ngào biết bao về Đấng Mê-si-a và các phước hạnh của Ngài! Chính Ngài trong sự an nghỉ vinh hiển của Ngài, và dòng dõi Ngài đầy dẫy khắp đất! Ngay lập tức, trong câu 14, có thêm rằng một phần trong niềm hạnh phúc này thuộc về tất cả những ai kính sợ Chúa:—
“Bí mật của Chúa ở cùng những kẻ kính sợ Ngài,
Và Ngài sẽ tỏ cho họ giao ước của Ngài.”
Mọi phước hạnh của giao ước đều thuộc về các ngươi; những kho báu ẩn giấu của tình bạn với Chúa (“bí mật”) đều thuộc về các ngươi, hỡi người kính sợ Giê-hô-va. Sau khi đã thấy và nghe tất cả những điều này, tác giả Thi Thiên kêu lên,—
“MẮT TÔI HẰNG HƯỚNG VỀ CHÚA,”
Đấng ban cho những phước hạnh như vậy, hiện tại và tương lai, và nhờ đó khiến linh hồn tôi an nghỉ thảnh thơi, trong khi tôi ngắm nhìn Ngài. Và vì vậy ông lại cầu nguyện với đầy hy vọng và tin chắc. Khi ông đến câu 20, “Xin chớ để tôi bị hổ thẹn, vì tôi đặt lòng tin cậy nơi Ngài,” chúng ta được nhắc nhớ về Coriolanus lui về sảnh đường của Attius Tullus, và ngồi đó như một người lạ không nơi nương tựa, xin lòng hiếu khách của vua, mặc dù biết mình đáng phải chết dưới tay vua. Tác giả Thi Thiên phó mình cho lòng thương xót của một Đức Chúa Trời bị xúc phạm với những cảm xúc tương tự; “Tôi tin cậy nơi Ngài!”
Đáng chú ý là, trong suốt Thi Thiên này, những lời kêu cầu hướng về lòng thương xót và nhân từ của Chúa nhiều hơn là hướng về bất kỳ thuộc tính nào khác. Chỉ cần lòng thương xót của Ngài thức dậy, thì Ngài đã có một con đường công chính để tuôn đổ nó xuống. Trong Thi Thiên 26, như chúng ta sẽ thấy, thì khác. Nhưng ở đây, giọng điệu chung của mọi lời kêu cầu là giọng điệu của câu 5–8, 10, 11.
Đây là Thi Thiên theo mẫu tự đầu tiên một cách đầy đủ;* nghĩa là, trường hợp đầu tiên chúng ta gặp, trong đó mỗi câu bắt đầu bằng một chữ cái của mẫu tự Hê-bơ-rơ theo thứ tự liên tiếp. Dường như không có gì đặc biệt trong lối sáng tác này; và như để ngăn chúng ta khỏi ý nghĩ có điều bí ẩn nào trong đó, tính đều đặn ấy bị phá vỡ hai lần trong Thi Thiên này, cũng như trong hầu hết các Thi Thiên khác có cùng cấu trúc. Những sự bất đều đặn này cũng không phải là kết quả của việc sao chép cẩu thả; vì mọi bản viết tay đều đồng ý trong các bài đọc, và các bản dịch cổ cho thấy văn bản đã tồn tại trong tình trạng hiện nay từ thời xa xưa nhất. Bài học duy nhất mà việc sử dụng hình thức theo mẫu tự có thể dạy là thế này: Đức Thánh Linh đã sẵn lòng đặt lời của Ngài vào mọi khuôn mẫu của tư tưởng và lời nói của loài người; và bất cứ sự khéo léo nào mà con người có thể thể hiện trong những nỗ lực trí tuệ, người ấy nên dâng hiến những điều ấy cho Chúa của mình, khiến Ngài trở thành “An-pha và Ô-mê-ga” trong những công việc theo đuổi của mình.†
Vậy thì, đây là một Thi Thiên, trong đó các chữ cái của mẫu tự Hê-bơ-rơ được dùng để giúp trí nhớ và để thay đổi cấu trúc — tất cả đều nhằm giúp Hội Thánh trong mọi thời đại làm như tác giả Thi Thiên làm ở đây, ấy là, xưng tội và cầu xin sự tha thứ, giúp đỡ, hướng dẫn, giải cứu, với con mắt hướng về Đấng được đặt trước mặt chúng ta trong câu 12, “Người Này,” mẫu mực thật của sự kính sợ Đức Chúa Trời, và Đấng ban phước từ chính mình cho tất cả những ai kính sợ Chúa. Và ai lại chẳng nói cùng với Hội Thánh ở mọi xứ, và cùng với các linh hồn ở dưới bàn thờ, cũng như với Đa-vít ở đây,—
“Xin cứu chuộc Y-sơ-ra-ên, hỡi Đức Chúa Trời, khỏi mọi hoạn nạn của họ!” (Câu 22.)
Nếu ngày mà lời cầu nguyện ấy lần đầu được đáp lời khi Đa-vít được nâng lên ngai vàng là vinh hiển, thì ngày mà Đa-vít thật lên ngai của Ngài và an nghỉ thảnh thơi, và dòng dõi Ngài thừa hưởng đất, sẽ vinh hiển biết bao? Chúng ta hãy học cách sử dụng Thi Thiên này nếu chúng ta muốn bước vào trọn vẹn
Sự tin cậy của Đấng Công Chính nơi lòng thương xót của Chúa.
THI THIÊN 26
1–12 ĐẶC ĐIỂM phân biệt của Thi Thiên này, xét về giọng điệu của những lời kêu cầu, là nó nói rất nhiều về sự công chính trong tính cách của Giê-hô-va. Sau khi trong Thi Thiên trước đã nói nhiều về lòng thương xót của Ngài, thì thật là thích hợp trong Thi Thiên này khi vạch ra con đường mà qua đó những lòng thương xót này tuôn chảy đến cho tội nhân.
Chính Đấng Đầu của chúng ta nói ở đây cũng như các chi thể của Ngài. Chúng ta có thể xem Ngài như đang dạy các chi thể của Ngài tiếp nhận lời của Ngài, và thưa với Cha nhân danh Ngài.
“Xin xét đoán tôi, hỡi Chúa,” v.v., (Câu 1). Ai có thể nói như vậy một cách thích hợp hơn Đấng đã cầu nguyện lời cầu nguyện ấy và đã có cuộc trò chuyện ấy trong Giăng 17 —
“Xin tra xét tôi, hỡi Chúa, và thử tôi;
“Lòng và trí tôi đã được thử luyện” — như vàng được thử luyện, (Câu 2). Giăng 17:4.
Và ai có thể nói như Chúa Giê-xu, trong câu 3, một cách thích hợp hơn,—
“Sự nhân từ của Ngài ở trước mắt tôi; — (như Phục Truyền Luật Lệ Ký 6:8, thẻ trán.)
Và tôi đã bước đi trong lẽ thật của Ngài.”
Ngài không sợ mời gọi sự tra xét lòng và trí này, vì Ngài biết “sự nhân từ” của Chúa; và Ngài không sợ bị đuổi khỏi bất kỳ con đường yêu thích nào mà Ngài đang đi, vì ước muốn của Ngài là “bước đi thường xuyên trong lẽ thật của Ngài.” “Ta yêu Cha,” Chúa Giê-xu phán, (Giăng 14:31). “Ta đến để làm chứng cho lẽ thật,” (Giăng 18:37). Và chúng ta có thể cứ như vậy đi suốt Thi Thiên, và chỉ ra sự áp dụng của nó cho Ngài. Nhưng đặc biệt hãy chú ý câu 6, 7,—
“Tôi sẽ rửa tay tôi trong sự vô tội (tức là, tôi sẽ không chạm đến vật ô uế nào, như Sáng Thế Ký 20:5, Phục Truyền Luật Lệ Ký 21:6):
Tôi sẽ đi vòng quanh bàn thờ của Ngài, hỡi Chúa; (như Giê-ri-cô đã bị bao vây, Giô-suê 6:3)
Để tôi công bố bằng tiếng cảm tạ;
Và thuật lại mọi công việc kỳ diệu đã hoàn thành của Ngài.”
Ý nghĩa là, người ấy sẽ đi vòng quanh và vòng quanh bàn thờ, nhìn vào nó, nhìn vào máu trên chân bàn thờ, và máu trên mỗi chiếc sừng trong bốn sừng, hướng về bắc, nam, đông, và tây, và ngắm nhìn khói của lửa, và suy nghĩ về sinh tế đã chết ở đó, — tất cả đều trong tinh thần cảm tạ vui mừng, vì sự cứu rỗi đã được sắm sẵn cho loài người! Đó là một cuộc khảo sát công việc cứu chuộc, được Đấng Cứu Chuộc thực hiện; một cuộc khảo sát như thế mà mỗi chi thể trong thân thể Ngài thường thực hiện sau khi đã cảm nhận được quyền năng của sự tha thứ nhưng không, và trong khi hướng đến “sự vô tội.” Vì việc “đi vòng quanh” bàn thờ diễn ra sau khi được tha thứ: nó được thực hiện để ngắm nhìn bàn thờ một cách thong thả.
Chúa Giê-xu yêu mến các hình bóng, và Đền Thờ là hình bóng ấy, vì chúng bày tỏ công việc của Ngài;
“Hỡi Chúa, tôi đã yêu mến nơi ngự của nhà Ngài,
Và nơi vinh quang của Ngài ngự” — (Câu 8),
nơi Vinh Quang của Ngài ngự trị, và nơi Đức Chúa Trời được bày tỏ là công chính, trong khi vẫn nhân từ. Ngài ghét ý nghĩ về tội lỗi; và mặc dù “bị kể vào hàng những kẻ phạm tội,” Ngài vẫn ghê tởm đoàn lũ của chúng như ghê tởm địa ngục. (Câu 9, 10.) Và chẳng phải đây là cảm xúc của mỗi chi thể trong thân thể huyền nhiệm của Ngài sao? Và tất cả chẳng phải đều cùng nhau quyết tâm và cầu nguyện như trong câu 11 sao?
Chúng ta xem câu 12 như nói trước về tương lai. “Nơi bằng phẳng,” dường như là nơi an toàn, nơi không còn nguy hiểm sa ngã nào nữa; mặc dù nó cũng có thể diễn tả sự đứng vững chắc hiện tại của linh hồn trong tình yêu của Đức Chúa Trời. Dù sao đi nữa,—
“Trong các hội chúng, tôi sẽ chúc tụng Chúa” (câu 12),—
chỉ xa hơn những buổi nhóm họp của dân Đức Chúa Trời trên đất. Dù những buổi nhóm họp ấy có dễ chịu đến đâu, chúng cũng chỉ là hình bóng của những điều tốt hơn. Chúng chỉ là bóng của những đoàn người đông đảo, “những số không thể đếm được” trong vương quốc, và tiếng ca ngợi của họ chỉ là khúc dạo đầu cho những bài ca sẽ trỗi lên từ “những tiếng nói phước hạnh cất lên niềm vui,” khi Chúa đã quy tụ đoàn người đông đảo của Ngài mà không ai có thể đếm được. Cho đến khi ngày ấy rạng đông, chúng ta hãy sử dụng Thi Thiên này, để bước vào trọn vẹn sự đồng cảm với những lời kêu cầu của Đấng Công Chính và các chi thể của Ngài. Thi Thiên này, xuyên suốt, là sự thở ra của —
Sự tin cậy của Đấng Công Chính nơi sự công chính của Chúa.
THI THIÊN 27
1–14 ĐẤNG CÔNG CHÍNH không bước đi mà không gặp sự chống đối. Chúng ta được dẫn đến đây, tới một chiến trường; hay đúng hơn, tới một đỉnh cao, từ đó Đấng Công Chính quan sát các đạo quân thù nghịch đang dàn trận chống lại Ngài; và đứng bên cạnh Ngài, chúng ta nghe bài ca tin cậy của Ngài, và tiếng kêu nương cậy, khi Ngài ngước nhìn lên Chúa như “ánh sáng và sự cứu rỗi” của Ngài. Có phải Đấng Christ mà chúng ta nghe đang bày tỏ những gì linh hồn Ngài cảm nhận chăng? hay là một người trong số những người thuộc về Ngài đang gặp cùng những kẻ thù ấy? Cả hai đều đúng; vì Đa-vít đã được Đức Thánh Linh dạy dỗ để viết kinh nghiệm phước hạnh của Hội Thánh và Đấng Đầu của Hội Thánh. Kinh nghiệm của Hội Thánh ở đây là hiển nhiên. Chúng ta hãy suy ngẫm một chút về Chúa của nàng.
Phải chăng đây là “ánh sáng của thế gian” đang bước đi qua bóng tối, và nương mình nơi Cha Ngài? Thật là một minh họa tuyệt vời cho chính lời của Ngài, trong Giăng 16:32, 33, “Giờ sẽ đến, khi các ngươi sẽ bị tản lạc, mỗi người về nơi riêng của mình, và để Ta một mình; dầu vậy, Ta không ở một mình, vì Cha ở cùng Ta. Trong thế gian các ngươi sẽ có hoạn nạn: nhưng hãy vững lòng, Ta đã thắng thế gian.” Và rồi, ngay sau đó, những kẻ thù của Ngài đã “vấp ngã và ngã xuống,” (Câu 2). Bọn người, với Giu-đa dẫn đầu, “đã lùi lại và ngã xuống đất” (Giăng 18:6), như thể là dấu hiệu về sự ngã xuống trong tương lai của tất cả những kẻ ra chống lại Ngài; trong khi Giu-đa, thủ lĩnh của chúng, đã vấp phải đá góc nhà mà hư mất đời đời. Chắc chắn đến nỗi, trong câu 3, Ngài đã áp dụng cho chính mình, và cho tất cả những người công chính, những đạo quân bảo vệ mà Ê-li-sê đã thấy quanh Đô-than. (II Các Vua 6:15.) Lời của Chúa chúng ta: “Ngươi tưởng Ta không thể cầu xin Cha Ta, và Ngài sẽ lập tức ban cho Ta hơn mười hai đạo thiên sứ sao?” vừa là một sự nhắc đến đội quân canh giữ Ê-li-sê, vừa là sự bày tỏ lòng tin cậy mạnh mẽ của Thi Thiên này.
Những lời: “TRONG ĐIỀU NÀY tôi sẽ tin cậy,” nhắc chúng ta trở lại đức tin của câu 1, “Tôi sẽ tin cậy, rằng Giê-hô-va là ánh sáng, sự cứu rỗi, sức lực của tôi.”
Chúng ta có phong cách của Chúa chúng ta, có thể nói như vậy, trong câu 4. — “Một điều.” Ngài, Đấng trên đất đã chỉ ra “một điều còn thiếu,” cho vị Quan Trưởng: và “một điều cần thiết,” cho Ma-thê, tuyên bố chính Ngài đã cảm nhận gì về “một điều” ấy. Được thấy Chúa, trong đền thờ của Ngài nơi mọi sự đều nói về sự cứu chuộc, — ở đó được thấy “vẻ đẹp” của Cha, là bản chất của ước muốn trong linh hồn Ngài. “Vẻ đẹp” này, נֹעַם là cái nhìn hài lòng của Chúa; một cái nhìn như Cha đã ban, khi tiếng Ngài công bố: “Đây là Con yêu dấu của Ta, mà Ta hài lòng.” Nó cũng có nghĩa là, mọi điều khiến Đức Chúa Trời trở thành đối tượng của tình cảm yêu mến và vui thích đối với một linh hồn.* Không điều gì có thể đáng ước ao hơn đối với Đấng Christ, bằng cái nhìn chấp thuận này của Cha Ngài, nói lên, như nó đã làm, tình yêu của Ngài đến tột cùng. Và không điều gì đối với chúng ta là tội nhân, có thể sánh bằng cái nhìn yêu thương này; nó là bản chất của thiên đàng hiện nay, và thiên đàng đời đời. Nó là “một điều;” vì từ tình yêu thánh này mà mọi phước hạnh khác tuôn ra. Được thoáng thấy “vẻ đẹp” này trong đền thờ là mục đích của Chúa chúng ta; Ngài không theo đuổi bất kỳ công việc nào khác trên đất. Đa-vít, môn đồ thật này, giữa vinh quang của một vương quốc, cũng không theo đuổi điều gì khác. Trong ánh sáng của nụ cười Thiêng Liêng này, linh hồn chắc chắn về nhiều sự giải cứu, sự giải cứu khỏi mọi điều ác, và niềm vui đời đời; và có thể hát (câu 7) ngay cả bây giờ, như thể sự giải cứu trọn vẹn đã đến rồi. Sự chắc chắn thật về sự cứu rỗi tùy thuộc vào việc chúng ta thấy “vẻ đẹp” của Cha, — dung nhan hòa giải của Ngài, tấm lòng yêu thương của Ngài; khi thấy điều ấy, linh hồn cảm thấy chắc chắn vượt quá mọi đo lường, rằng tình trạng tương lai của mình sẽ tốt đẹp, vì tình yêu ấy quá sâu đậm không thể thay đổi; và vì vậy linh hồn “hát và đàn ca cho Giê-hô-va.”
Nhưng câu 8 lại có một chút buồn bã. Trong trường hợp của Chúa chúng ta, nó giống như Giăng 12:27, “Bây giờ linh hồn Ta bối rối,” sau một thời kỳ nghỉ ngơi bình an. Chưa bao giờ có một kinh nghiệm đa dạng và đầy đủ như kinh nghiệm của Chúa chúng ta trong bản tính loài người của Ngài; và chưa bao giờ có một kinh nghiệm mà các thánh đồ của Ngài thường xem là của chính mình như vậy. Tiếng kêu cầu giúp đỡ vang lên; và có lẽ những lời rời rạc của câu 9 là có chủ ý, vì đó là lời nói khó khăn của một người đang gặp hoạn nạn trích dẫn những lời hy vọng,—
“Lòng tôi thưa cùng Ngài rằng: Hãy tìm kiếm mặt Ta.”
Linh hồn tôi lặp lại cho Ngài chính lời kêu gọi và sự khích lệ của Ngài. Ngài đã bao lần truyền bảo chúng ta: “Hãy tìm kiếm mặt Ta?” Lòng tôi nhắc Ngài nhớ chính lời của Ngài; tôi sẽ không buông Ngài ra. Đối với tôi, và đối với con cái loài người, Ngài đã gửi ra một lời mời với ý nghĩa này: “Hãy tìm kiếm mặt Ta;” vì vậy, lòng tôi trong mọi nỗi khốn khổ của nó giơ lên trước Ngài lời kêu gọi này của Ngài. Tôi sẽ tìm kiếm mặt Ngài, và tôi sẽ thúc giục Ngài: “Xin chớ giấu mặt Ngài,” (câu 9).
Trong câu 10, cây đàn hạc hát về một trạng thái cô đơn, không bạn bè, mồ côi. “Cha tôi và mẹ tôi đã lìa bỏ tôi!” Nhưng ngay sau đó đức tin đáp lại: “Chúa sẽ tiếp nhận tôi.” (Giô-suê 20:4, Các Quan Xét 19:5) Chúa chúng ta, không nghi ngờ gì, đã cảm nhận như một con người nỗi khao khát được cảm thông và giúp đỡ của cha và mẹ. Nhưng vì thiếu sự cảm thông và giúp đỡ ấy, Ngài hướng về những gì Ngài tìm thấy trong Giê-hô-va; vì Chúa có tấm lòng của người cha, “Như người cha thương xót con cái mình, Đức Giê-hô-va thương xót những kẻ kính sợ Ngài,” (Thi Thiên 103:13); và cả tình cảm của người mẹ nữa, “Như người mẹ an ủi con mình thể nào, Đức Giê-hô-va sẽ an ủi các ngươi thể ấy,” (Ê-sai 66:13). Chúa chúng ta dùng những lời tương đương với “tiếp nhận tôi,” trong Ma-thi-ơ 25:43. (Hengstenberg)
Một nốt cao chói tai của cây đàn hạc chạm đến sự sỉ nhục và vu cáo, trong câu 12, “những kẻ làm chứng dối đã dấy lên.” Trong Ma-thi-ơ 26:62, 63, những kẻ làm chứng dối này đến chống lại Chúa chúng ta, trước mặt thầy tế lễ thượng phẩm; và trong dịp ấy, Chúa chúng ta, sau một thời gian dài im lặng, đã bùng lên với lời tuyên bố: “Từ nay các ngươi sẽ thấy Con Người ngồi bên hữu Đấng Quyền Năng, và đến trên mây trời.” Đây có phải là mạch suy nghĩ trong Thi Thiên này chăng? Vì câu 13 trình bày hy vọng được thấy điều mà Xa-cha-ri 9:17 nói đến như phần lớn vẫn còn trong tương lai, “sự nhân từ của Ngài.”
“Sự nhân từ của Chúa trong đất của kẻ sống.”
Chúa chúng ta đã bằng lòng, như một con người thật, nâng đỡ linh hồn mình bằng đức tin và hy vọng; nương cậy vào những gì Ngài biết về Cha Ngài, và làm cho nó sống động trong đau khổ và hoạn nạn, bằng “niềm hy vọng đặt trước mặt Ngài,” (Hê-bơ-rơ 12:2). Chẳng phải đây là lời chứng của Ngài (và lời chứng của tất cả các thánh đồ của Ngài đã sử dụng Thi Thiên này) về những lợi ích và phước hạnh của hy vọng sao? Những lời trong tiếng Hê-bơ-rơ diễn ra như sau —
“Nếu tôi không tin rằng sẽ thấy sự nhân từ của Chúa.” (Câu 13)
Không có câu “Tôi đã ngã lòng.” Đó là một câu chưa hoàn chỉnh. Có điều gì đó cần được bổ sung; nó giống như chính những lời của Chúa chúng ta trong Lu-ca 19:42, “NẾU ngươi đã biết!” — một câu không bao giờ kết thúc, và càng nhấn mạnh và vô cùng ý nghĩa chính vì lý do này. Ở đây, cũng có cùng một ý nghĩa. Đó là: “Ai có thể nói, lòng người nào có thể tưởng tượng, điều gì có thể đã xảy đến cho tôi, — nếu tôi không tin rằng sẽ thấy sự nhân từ của Chúa!” Đức tin, và “niềm hy vọng đặt trước mặt Ngài,” đã đưa Ngài qua giờ tối tăm nhất của Ngài. Và do đó, trong câu 14, Ngài để lại cho Hội Thánh trong mọi thời đại lời khuyên của một người đã tự mình thử nghiệm điều ấy, — “Hãy chờ đợi Chúa.” Hãy luôn hướng mắt về Chúa, trông đợi ánh sáng bừng lên và sự giúp đỡ sẽ đến.
Hội Thánh, và Đấng Đầu của Hội Thánh, có thể nhận mọi mệnh đề của Thi Thiên phước hạnh này làm của mình. Lời cam kết về lẽ thật của nó trong câu 5 đã được thấy là đã thực hiện một cách trung tín trong mọi thời đại. Chúa đã luôn giấu kín những người thuộc về Ngài trong những ngày gian ác, tìm một Áp-đia để nuôi các tiên tri của Ngài, hay sai họ đến Kê-rít, nơi quạ của Ngài sẽ mang thức ăn đến. Vì vậy sự tin cậy của Augustinô là sự tin cậy của mọi thánh đồ: “Qui tantum pignus dedit peregrinanti, non deseret pervenientem.” Chúng ta có thể gọi nó như sau,—
Sự khẳng định đầy tin cậy của Đấng Công Chính về sự an toàn khi cô đơn giữa những kẻ thù bao quanh.
THI THIÊN 28
1–9 TIẾNG KÊU lúc bắt đầu là lời kêu cầu hướng lên trời của một người trông đợi, trong tương lai (câu 9), sự cứu rỗi trọn vẹn cho dân của Chúa, và một thời kỳ khi Đấng Chăn Chiên của họ sẽ cho họ ăn trong đồng cỏ xanh tươi, và nâng họ lên làm cơ nghiệp của Ngài đến vị trí cao quý và cai trị của họ. Sự tin chắc thầm kín về kết cục cuối cùng này thấm nhuần bài ca của người ấy. Nếu Thi Thiên trước đã đưa chúng ta lên một cánh đồng Xô-phim, từ đó chúng ta có thể nhìn thấy các đạo quân đang đóng trại, thì Thi Thiên này cho chúng ta thấy từ cùng một độ cao những đoàn quân của kẻ gian ác bị tan vỡ và phân tán, để đáp lại lời cầu nguyện của Đấng cầu thay chống lại chúng. Chúng ta có thể tưởng tượng tác giả Thi Thiên, — dù là Đa-vít hay Con của Đa-vít,* Đấng Đầu của Hội Thánh, hay bất kỳ chi thể nào của Hội Thánh — đang lên một nơi cao, nhìn xuống các trại của kẻ gian ác, và ở đó lắng nghe tiếng vui đùa của chúng và chứng kiến cuộc vui chơi của chúng! Người ấy là một Môi-se, đang kêu cầu lên trời chống lại A-ma-léc. Có thể Đa-vít là “Đấng Được Xức Dầu” nguyên thủy của câu 8; nhưng ông là như vậy vì ông thốt ra những gì Chúa và tất cả những người thuộc về Ngài có thể dùng trong những ngày khác.
Tiếng kêu cầu trong câu 1 mãnh liệt và khẩn thiết biết bao! Không được lắng nghe, sẽ là chết! đó sẽ là nỗi tuyệt vọng đen tối của những kẻ xuống huyệt! Nhưng những lý do để được lắng nghe của người ấy thật mạnh mẽ, — “Tôi giơ tay lên hướng về Nơi Sấm Truyền Thánh của Ngài,” (câu 2). Đây là Nơi Chí Thánh, nơi Nắp Thi Ân đứng: vì “sấm truyền” là, trong tiếng Hê-bơ-rơ, “דְבִיר,” nơi Giê-hô-va phán với loài người, có lẽ nhắc đến lời hứa của Ngài trong Xuất Ê-díp-tô Ký 25:22, “Tại đó Ta sẽ gặp ngươi, và phán (דִבַּרְתִי) cùng ngươi.” Người cầu xin nhắc Đức Chúa Trời, bằng cách ngắn gọn này, về sự chu cấp của chính Ngài cho những tội nhân, và lời hứa phước hạnh của chính Ngài mỗi khi sự chu cấp ấy được dùng đến. Nếu chúng ta xem những lời ấy như được Đấng Christ thốt ra, thì thật thú vị biết bao khi thấy Ngài cầu xin với sự nhắc đến các hình bóng về thân vị và công việc của chính Ngài, trình bày chúng trước Cha vì chúng ta! Nếu chúng ta dùng chúng như lời của Đa-vít, hay bất kỳ thánh đồ nào, chúng vẫn truyền đạt cùng một lẽ thật, ấy là, lời cầu xin mạnh mẽ nhất có thể dâng lên từ đất đến trời được rút ra từ thân vị và công việc của Chúa Giê-xu. Không nghi ngờ gì, khi Đa-ni-ên cầu nguyện “với các cửa sổ mở ra trong phòng mình hướng về Giê-ru-sa-lem” (Đa-ni-ên 6:10), ông đã hướng mắt về “Nơi Sấm Truyền Thánh,” — về thân vị và công việc của Đấng đã được bày tỏ tại Giê-ru-sa-lem trong những hình bóng đầy ý nghĩa được tìm thấy trong Nơi Chí Thánh.
Trong câu 3, sự đồng cảm của Đấng Công Chính trong tình yêu thánh khiết của Đức Chúa Trời xuất hiện; và trong câu 4, sự đồng cảm của Ngài trong sự công chính của Đức Chúa Trời, ngay cả khi cơn thịnh nộ cháy bỏng của Ngài giáng xuống. Đó là sự tán thành trọn vẹn được bày tỏ — thậm chí, gần như là ước muốn tích cực. Nhưng điều ấy chỉ giống như những người được cứu chuộc trong Khải Huyền 19:1, 3, được phép reo lên “A-lê-lu-gia” trên những kẻ hư mất; hay như Đấng Cứu Chuộc (Lu-ca 13:9), trong ẩn dụ về Cây Vả, đã hứa cuối cùng sẽ ngừng cầu thay, và bảo chiếc rìu cứ vung lên.
Câu 5 là câu trả lời được thì thầm vào lòng ý thức của những người cầu nguyện; điều ấy gây nên sự cảm tạ và chiến thắng hân hoan trong Chúa, đức tin được hồi sinh ban thêm sức lực, (trong câu 6, 7, 8)* và làm dấy lên sự trông đợi những ngày tươi sáng đang đến gần, khi sự cứu rỗi trọn vẹn ra từ Si-ôn (câu 9), và sẽ không còn sự ngã lòng nữa. Mọi dòng chảy dường như đều chảy về phía ngày tương lai khi niềm vui sẽ không còn bị dồn nén trong những bờ hẹp, mà có phạm vi không giới hạn — dân chúng được “cứu” — “phước lành” đã đến — không còn sự rủa sả nữa — những người thừa kế đã đến với cơ nghiệp của mình, những người đồng thừa kế với Đấng là “Đấng Thừa Kế mọi sự” — Đấng chăn chiên dẫn họ đến những suối nước sống — và sự sỉ nhục đều đã tan biến!
Chúng ta diễn tả giọng điệu và nội dung của Thi Thiên nếu chúng ta mô tả nó như sau —
Lời kêu cầu và cảm tạ của những người công chính khi họ nhìn xem các trại của kẻ gian ác.
THI THIÊN 29
1–11 Sự chú ý của chúng ta được kêu gọi bảy lần đến “tiếng của Giê-hô-va,” phán ra sự uy nghi. Thi Thiên này trình bày một sự thờ phượng như Chúa Giê-xu (chính Ngài là “Đức Chúa Trời quyền năng”) có thể dâng lên Cha, trong những ngày Ngài còn trong xác thịt, khi lắng nghe giữa những ngọn đồi quanh Na-xa-rét, hay dưới chân Li-ban bên những nguồn của Giô-đanh hai nguồn, tiếng sấm đáng sợ của Cha Ngài. Những người được cứu chuộc cũng cảm nhận rằng những cảnh tượng như thế đem lại dịp để thờ phượng sự uy nghi và sự toàn năng của Thần Tánh. Đồng thời, điều này dường như đặc biệt hơn là một Thi Thiên thờ phượng dành cho Ngày lớn lao và đáng chú ý của Chúa, khi bài ca của Chiên Con sẽ được hát lên. “Lớn lao và lạ lùng thay các công việc của Ngài, Chúa là Đức Chúa Trời Toàn Năng — vì muôn dân sẽ đến và thờ phượng trước mặt Ngài; vì các sự phán xét của Ngài đã được bày tỏ,” (Khải Huyền 15:3). Theo cách nhìn này, đây là một Thi Thiên dâng lên, hơn là dành cho, Vua của chúng ta. Tiến sĩ Allix lập tức kết luận: “Thi Thiên này chứa đựng một lời khuyên giục mọi vua chúa trên thế gian hãy thuận phục đế quốc của Đấng Mê-si-a, sau khi Ngài đã tái lập dân Ngài, và đã ban bằng chứng lớn lao về sự báo thù của Ngài trên kẻ thù Ngài như Ngài đã làm trong thời Nạn Lụt.” Trong mệnh đề cuối cùng này, ông ám chỉ câu 10, và cách dịch đúng của câu ấy, (Hengstenberg, v.v.)
“Chúa ngồi trên Nạn Lụt, (יָשַׁב לַמַּבּוּל)
“Chúa ngồi đời đời, làm Vua.”
Chúng ta chắc chắn có thể áp dụng mọi mệnh đề của Thi Thiên này vào sự bày tỏ uy nghi của Chúa trong bất kỳ trận giông sấm dữ dội nào. Một người chứng kiến đầy kính sợ kêu lên khi tia chớp lóe lên và tiếng sấm vang rền: “Đức Chúa Trời của sự vinh hiển sấm vang!” (câu 5). “Tiếng của Giê-hô-va bẻ gãy các cây bá hương!” và khi nghe tiếng đổ vỡ, “Chúa đã bẻ gãy các cây bá hương của Li-ban!” Các lữ khách kể cho chúng ta về sự trang nghiêm và sức mạnh kinh khiếp của những trận bão ở phương Đông. Nhưng những tiếng sấm của Ngày Lớn Lao sẽ hơn hết thảy khơi dậy những khúc ca này dâng lên Chúa là Vua. Toàn thể mặt đất, và cả các tầng trời nữa, sẽ rúng động trong ngày ấy, khi “Chúa gầm thét từ Si-ôn, và phán tiếng Ngài từ Giê-ru-sa-lem,” (Giô-ên 3:16); trong khi xứ của Y-sơ-ra-ên, từ Li-ban ở phía bắc đến Ca-đe ở phía nam, sẽ ở trong vòng xoáy của trận bão ấy. Trong khi đó, an toàn như Nô-ê trong tàu của mình, Ngài và những người được cứu chuộc của Ngài chứng kiến trận bão quét qua, quật ngã kẻ ác; và họ bật lên bài ca này, (Xem Ê-sai 30:32):—
“Hãy dâng cho Chúa, hỡi các con trai của Đấng quyền năng, (tức là, hỡi những đấng quyền năng trên trời và dưới đất),
“Hãy dâng cho Chúa sự vinh hiển và sức mạnh.”
“Hãy dâng cho Chúa sự vinh hiển xứng với danh Ngài.” (Câu 1, 2.)
Giống như tiếng của đám đông lớn trên trời mà Giăng đã nghe (Khải Huyền 19:1), nói rằng,—
“Ha-lê-lu-gia!
“Sự cứu rỗi và vinh hiển!
“Và sự tôn trọng cùng quyền năng!
“Dâng cho Chúa là Đức Chúa Trời chúng ta!”
tiếp theo là lời kêu gọi “Hãy ngợi khen Đức Chúa Trời chúng ta — kẻ nhỏ và người lớn,” trong khi đoàn người hát ấy xuất hiện trong “vải gai mịn, sạch và trắng,” tương ứng với sự mô tả ở đây (câu 2),
“Hãy thờ phượng Chúa trong vẻ đẹp của sự thánh khiết”—
trong trang phục thánh, trong y phục nơi thánh, trong những áo choàng đẹp đẽ của chức tế lễ. Và rồi, một lần nữa, câu 9 dường như nói về mặt đất đầy dẫy vinh hiển của Ngài.
“Trong đền thờ Ngài mọi vật đều nói ‘Vinh hiển!’” (כֻּלּוֹ tất cả của nó — tất cả của đền thờ.)
Phước thay cho những ai mà Giê-hô-va này đứng về phía họ! (câu 11). Ngài có thể phán với linh hồn như Chúa Giê-xu đã phán với biển trong Mác 4:39: “Hãy yên lặng.” Rằng đây là ý nghĩa đầy đủ của Thi Thiên, chúng ta hoàn toàn có thể tin; và tuy nhiên ý nghĩa này không hề ngăn cấm chúng ta dùng Thi Thiên như một bài ca thích hợp dâng lên Chúa khi tôn vinh sự uy nghi của tiếng Ngài được nghe trong những trận bão quét qua xứ, từ Li-ban ở phía bắc đến Ca-đe ở phía nam; hay tiếng ấy được nghe trong lòng người ta, khi Ngài lay động lương tâm họ và phán sứ điệp ân điển của Ngài.
Đó là cùng một Chúa, và cùng một sự uy nghi, được bày tỏ trong những cảnh tượng của thiên nhiên, trong những việc làm của ân điển, và trong sự bùng nổ đầy đủ của vinh hiển. Chúa chúng ta, trong những ngày Ngài còn trong xác thịt, có thể đã dùng Thi Thiên này theo ba cách ấy, và chúng ta vẫn làm như vậy. Chúng ta tôn vinh sự ban cho hiện tại của Ngài về “sức mạnh” và về “sự bình an,” trong câu 11, trong khi vẫn chờ đợi sự trọn vẹn của cả hai trong ngày chúng ta sẽ nhận được “ân điển sẽ được đem đến cho chúng ta lúc Chúa Giê-xu Christ hiện ra.” Thi Thiên này vì thế thích hợp cho nhiều dịp, dù đặc biệt nhất là cho ngày của Chúa, vì xuyên suốt Thi Thiên là
“Sự thờ phượng của Đấng Công Chính dâng lên Đức Chúa Trời của sự vinh hiển, trong Ngày Bão Tố của Ngài.*
THI THIÊN 30
1–12 “Một Thi Thiên, một Bài Ca về sự Dâng Hiến Nhà; của Đa-vít.” Đó là tựa đề trong tiếng Hê-bơ-rơ, nói đến dịp mà tác giả của Thi Thiên được Đức Thánh Linh cảm động cầm lấy đàn hạc của mình, và gảy những dây đàn êm dịu mà buồn man mác. Người ta cho rằng “Nhà của Đa-vít” có nghĩa là ngôi nhà ấy,* hay đền thờ, mà Đa-vít muốn xây cất cho Chúa — một “nhà bằng gỗ bá hương — một nhà cho danh Ta” (II Sa-mu-ên 7:7–13.) Đa-vít đã không được phép xây ngôi nhà này; nhưng ông được phép ấn định nơi mà về sau nó sẽ được dựng lên, và dâng hiến địa điểm ấy — việc làm đó chắc chắn có thể được gọi là “Sự dâng hiến nhà.” Địa điểm ấy là sân đạp lúa của Ọt-nan trên núi Mô-ri-a. Trường hợp ấy được ghi lại trong I Sử Ký 21:26, Chúa đáp lời ông bằng lửa từ trời, đến nỗi Đa-vít kêu lên: “Đây là nhà của Chúa là Đức Chúa Trời!” (I Sử Ký 22:1.) Các hoàn cảnh hoàn toàn thích hợp để làm dịp cho một thi thiên, mà những âm điệu buồn man mác xen lẫn với những âm điệu vui mừng và tươi sáng. Tai vạ theo sau tội kiểm tra dân số đã hạ thấp tác giả Thi Thiên, đến tận cửa sự chết, vì gươm đã treo lơ lửng trên đầu ông; nhưng tiếng phán: “Đủ rồi!” đã nâng ông và dân ông lên lại. Buổi sáng của ngày ấy nổi lên trong mây mù và u ám báo điềm, nhưng mặt trời lặn của nó đã rải những tia sáng ngọt ngào nhất trên Giê-ru-sa-lem từ một bầu trời ngọc bích, và để lại một dân được tha thứ và một vua được tha thứ đang yên nghỉ trong ân huệ được phục hồi của Giê-hô-va.
Đa-vít của chúng ta có thể cất lên những âm điệu này, và nhận chúng làm của mình. Đã có một thời khi của lễ của Ngài được dâng lên, và đền thờ là thân thể Ngài được Cha chấp nhận. Ngài cũng đã từng bị hạ thấp, và đã được nâng lên (câu 1); đã kêu cầu, và đã được chữa lành (câu 2); đã được đem lên từ giữa những kẻ chết (câu 3). Ai có thể kêu gọi người ta hát cho Giê-hô-va hay như Ngài (câu 4), và “tôn vinh kỷ niệm về sự thánh khiết của Ngài” — tức là, tôn vinh bất cứ điều gì gợi nhắc sự thánh khiết ấy, và giữ nó trước mặt người ta. Chẳng phải sự thánh khiết đã chiếu sáng rực rỡ nhất trong mọi sự đau khổ của Ngài sao? Chẳng phải sự thánh khiết đã chiếu xuyên qua bóng tối của Can-vary sao? “Nhưng Ngài là thánh!” chẳng phải đó là ý tưởng an ủi đã nâng đỡ Ngài trên thập tự giá sao? Nếu sự phán xét nặng nề của Chúa trên Y-sơ-ra-ên, khi 70.000 người bị diệt vì một tội, đã cho Đa-vít thấy Chúa thánh khiết dường nào, thì chắc chắn sự thạnh nộ tuôn đổ dữ dội càng bày tỏ điều ấy cho Đa-vít thật của chúng ta, và cho mọi người thuộc về Ngài là các thánh đồ, nhiều hơn vô cùng. Tuy nhiên, cũng như cơn thạnh nộ ấy không phải là đời đời, vì thiên sứ đã tra gươm vào vỏ, thì cơn giận đổ ra trên Đa-vít thật “chỉ tồn tại trong một lúc,” và buổi sáng phục sinh của Ngài toàn là vui mừng (câu 5). Và một khi đã qua đi, nó không bao giờ trở lại. Được lập vững trên Vầng Đá không bao giờ thay đổi, Ngài đã có thể nói:
“Trong sự thịnh vượng của ta, ta sẽ không bao giờ bị rúng động.”
“Hỡi Chúa, Ngài đã ban sức mạnh cho núi ta bởi tình yêu của Ngài,” (các câu 6, 7)
Đã có lần “Ngài giấu mặt Ngài, và tôi bối rối,” và lời cầu nguyện của tôi khi ấy là lời cầu nguyện của một người tìm kiếm vinh hiển Ngài ngay cả trong u ám, và là người nài xin rằng “lẽ thật của Ngài” đã cam kết giải cứu tôi. Và Ngài đã giải cứu, với một sự giải cứu kêu gọi sự ngợi khen đời đời, và sự ngợi khen không bao giờ gián đoạn từ nay cho đến đời đời.
Vào buổi sáng phục sinh (chúng ta đã nói) Đấng Christ bắt đầu bước vào niềm vui này, vì chính lúc ấy Cha đã phán rõ ràng: “Đủ rồi! Hãy dừng tay ngươi lại” — ứng nghiệm hình bóng được ban trong gươm của thiên sứ đã tra vào vỏ tại địa điểm mà “Ngôi Nhà” được dâng hiến. Nhưng không một chi thể nào của Ngài, tất cả đều đã được (câu 2) chữa lành, lại không thể tìm thấy trong Thi Thiên này rất nhiều điều phù hợp với kinh nghiệm của chính mình.* Họ đã có “lúc cơn giận” của mình; khi Chúa đánh thức họ, và khiến họ biết tội lỗi mình, và nhỏ lên lương tâm họ một giọt thạnh nộ có thể khiến họ kêu cầu tha thiết xin giải cứu, dù Ngài sớm muốn lau sạch nó đi. Mỗi người trong “các thánh đồ của Ngài” đã biết “lúc cơn giận” này, tiếp theo là “sự sống trong ân huệ của Ngài,” từ giờ phút cơn giận của Ngài được quay đi. Từ đó trở đi họ đã nhiều lần có “đêm khóc lóc,” nhưng không bao giờ còn cơn giận nữa. Họ đã có những nỗi buồn của mình, sự khóc lóc đã nhiều lần “trú ngụ” trong nhà họ, và họ đã bước qua nhiều đồng vắng gào thét; nhưng luôn luôn tiếp theo là một “buổi sáng vui mừng,” một vài tia sáng ngọt ngào của tình yêu và ân huệ khiến họ cảm thấy đêm biến thành ngày. Và họ đang mong đợi rất sớm Buổi Sáng Phục Sinh của mình, khi niềm vui không pha tạp đến, niềm vui giống như niềm vui của Chúa mình lúc Ngài phục sinh. Chính lúc ấy họ sẽ, theo nghĩa cao nhất, ngồi trên Vầng Đá của các thời đại và có “tiếng reo vui” vào buổi sáng, hát một bài ca như thế này:
“Ta [chính ta] đang ở trong sự bình an! Ta sẽ không bao giờ bị rúng động!
“Hỡi Chúa, Ngài đã ban sức mạnh cho núi tôi bởi tình yêu của Ngài! [ám chỉ Si-ôn, nơi ngự của vương quyền.]
“Đã có lần Ngài giấu mặt Ngài, và tôi bối rối;
“Và tôi đã kêu cầu cùng Ngài, hỡi Chúa,
“Và tôi đã nài xin [bằng những lời như thế này];
“Có ích lợi gì trong huyết tôi?
“Bụi đất sẽ ngợi khen Ngài chăng?
“Chẳng phải sự thành tín của Ngài sẽ được tôn trọng khi cứu kẻ đầu tội nhân sao?
“Và nay Ngài đã biến sự than khóc của tôi thành nhảy múa;
“Ngài đã cởi bỏ bao gai của tôi và thắt lưng tôi bằng sự vui mừng,
“Để vinh hiển của tôi* hát ngợi khen Ngài, và không nín lặng.”
Và đồng lòng, mọi “thánh đồ” cùng hòa vào tiếng bùng nổ cuối cùng của lòng biết ơn ngây ngất, chính Đa-vít thật dẫn đầu bài ca —
“Hỡi Chúa, Đức Chúa Trời tôi, tôi sẽ cảm tạ Ngài đời đời!”
Và như vậy đi đến một kết thúc phước hạnh bài ca của người công chính này, mà chúng ta có thể gọi, có lẽ không phải là không thích hợp,
Bài Ca của Người Công Chính về Đêm Khóc Lóc và Buổi Sáng Vui Mừng.
THI THIÊN 31
1–24 Đầu và các chi thể của Ngài đều ở đây. Đầu đã phán (câu 5), trong giờ Ngài trút linh hồn: “Vào tay Ngài, con phó thác linh hồn con!” Và các chi thể của Ngài đã tiếp nhận lời Ngài biết bao lần, từ thời Ê-tiên đến Huss, và từ thời Huss đến giờ này.
Sự an toàn trong tay của Đức Chúa Trời hằng sống, và chỉ ở đó mà thôi, là chủ đề của Thi Thiên ai oán này; sự an toàn trong đời sống cũng như trong sự chết; sự an toàn khỏi những cạm bẫy của kẻ thù, và khỏi mọi nghịch cảnh, khỏi buồn rầu và sỉ nhục, khỏi vu khống và khinh miệt, khỏi sự ngã lòng cá nhân cũng như khỏi áp lực của nghịch cảnh bên ngoài. Đa-vít cần chủ đề của mình, Đa-vít thật càng cần hơn nữa, và những người theo Ngài sẽ không thôi cần đến nó cho đến khi câu mười chín được thực hiện trong tất cả sự bao la của nó.
“Ôi, sự nhân từ của Ngài lớn lao dường nào, mà Ngài đã dành cho những kẻ kính sợ Ngài!”
Hiện nay họ nhận được (như anh em của Giô-sép) những gánh lúa mì hảo hạng từ kho lúa này; nhưng họ sẽ còn đứng giữa kho ấy, và “kính sợ” (Ê-sai 60:8) vì chính sự bao la của nó.
Trong câu 6, có một đại từ nhấn mạnh, אַנִי q. d. khác với những kẻ xem trọng những sự hư không dối trá, về phần tôi, tôi tin cậy nơi Chúa. Trong câu 8, “phòng rộng” dường như là tình yêu vô hạn của Đức Chúa Trời, rộng như một đồng bằng trải dài vượt xa tầm mắt chúng ta. Lời than trong câu 11 giống như Ca Thương 4:15, nơi dân chúng được miêu tả là đối xử với Y-sơ-ra-ên bị lưu đày như một người phung: “Hãy lui ra, kẻ ô uế; hãy lui ra, hãy lui ra; chớ đụng đến!” và ép họ phải chạy trốn;* và câu 12 nhắc chúng ta nhớ đến Gióp trên đống phân tro, vì “bình vỡ” chỉ là một mảnh sành, giống như vật ông đã lấy để cạo mình. Nhưng câu 22 chứa một cách diễn đạt đáng để suy ngẫm, vì nó xuất hiện lại trong Thi Thiên 116:11. Đó là cách diễn đạt: “Trong sự vội vàng của tôi, בְחָפְזִי Các từ, בְּהָפְזָה xuất hiện trong II Sa-mu-ên 4:4, dùng về vú nuôi của Mê-phi-bô-sết vội vàng chạy trốn khi bà nghe tin dữ Giô-na-than bị giết trên Ghinh-bô-a. Trong Thi Thiên 48:6, động từ được dùng về các vua họp lại vội vàng chạy trốn; và trong I Sa-mu-ên 23:26, về Đa-vít vội vàng thoát khỏi tay Sau-lơ. Nó không bao giờ được dùng về sự thiếu kiên nhẫn, hay nóng nảy trong tâm thần, hay sự bực tức, hay tính khí bị kích động;† nó luôn luôn chỉ sự di chuyển nhanh chóng từ một địa phương này sang một địa phương khác. Nhưng đặc biệt cần lưu ý, từ cùng gốc חִפָּזוֹן được dùng về sự vội vàng mà họ phải ăn lễ Vượt Qua: như vậy Xuất Ê-díp-tô Ký 12:11, “Các ngươi sẽ ăn nó trong sự vội vàng;” Phục Truyền Luật Lệ Ký 16:3, “Ngươi đã ra khỏi xứ trong sự vội vàng;” và Ê-sai 52:12, báo trước điều ngược lại, “Các ngươi sẽ không ra đi trong sự vội vàng.” Từ tất cả điều này, chúng ta suy ra rằng trong đoạn trước mặt chúng ta, sự ám chỉ của tác giả Thi Thiên không phải là điều gì khác hơn là sự vội vàng của lễ Vượt Qua. Lời của ông có ý như sau: “Tôi đã nói khi tôi giống như một người dự lễ Vượt Qua, vội vàng ra khỏi Ê-díp-tô, tức là, khi tôi cảm thấy tình trạng của mình là tình trạng của một người phải vội vàng rời khỏi một dân đã xua đuổi mình.” Bị bỏ lại trong tình trạng này, tôi đã sẵn sàng nói: “Tôi bị cắt đứt” (câu 22), cũng như Y-sơ-ra-ên tại Biển Đỏ. Chúng ta đi đến cùng một kết luận, nếu chúng ta cho rằng tác giả Thi Thiên ám chỉ những hoàn cảnh nguy hiểm, và gần như tuyệt vọng, như những hoàn cảnh được ám chỉ khi từ gốc được dùng trong I Sa-mu-ên 23:26.
Trong các câu 17, 18, chúng ta nghe lời cầu nguyện của Đầu và các chi thể Ngài xin sự lật đổ kẻ vô đạo, ngôn ngữ của lời cầu nguyện ấy, cũng như sự ám chỉ đến điều ấy trong câu 20, nhắc chúng ta không thể cưỡng lại những lời xuất hiện trong lời tiên tri của Hê-nóc. Trong Thi Thiên này (như Horsley gợi ý), tiếng từ nơi sấm truyền tuyên bố số phận của chúng là:
“Chúng sẽ bất động trong địa ngục!
“Hãy làm cho môi dối trá phải nín lặng,
“Là môi nói những điều cay độc,
“Một cách kiêu ngạo và khinh miệt,
“Chống lại người công chính,”
Trong lời tiên tri của Hê-nóc, chúng ta tìm thấy nền tảng cho tiếng kêu của ông; và vì lời tiên tri của Hê-nóc đã được biết đến trong Hội Thánh vào thời Đa-vít, chẳng phải nó sẽ an ủi các thánh đồ của Chúa khi ấy, và chính Chúa khi Ngài đến sao?—
“Này, Chúa đến với mười ngàn thánh đồ của Ngài,
Để thi hành sự phán xét trên mọi người, và thuyết phục mọi kẻ vô đạo trong số họ,
Về mọi việc làm vô đạo mà họ đã vô đạo phạm phải,
Và về mọi lời nói cứng cỏi
Mà những tội nhân vô đạo đã nói chống lại Ngài.” (Giu-đe 14.)
Đối với sự can thiệp được mong đợi này, đáp ứng được ban ra trong các câu 19, 20, “Ôi, sự nhân từ của Ngài lớn lao dường nào!” trong đó chúng ta được nhắc nhớ đến kho nhân từ của Chúa, hay tình yêu, và nhận được lời hứa sẽ được giấu khỏi “sự tranh cãi của lưỡi.” Các câu 21, 22, chứa lời nhận biết đầy biết ơn —
“Đáng ngợi khen Chúa! vì Ngài đã tỏ cho tôi tình yêu lạ lùng!
“Trong một thành vững bền;” (tức là, đem tôi vào pháo đài của Ngài)
“Thành vững bền” này tương phản với “sự chạy trốn vội vàng” của câu 22, khi ông tưởng mình chắc chắn sẽ chết mất.
Nhưng một lần nữa, trong câu 23, người được giải cứu lên tiếng; “Chúa giữ gìn אֶמוּנִים những sự thành tín,” tức là, những lời hứa của Ngài; và rồi nhắc đến “phần thưởng dồi dào” của cơn thạnh nộ trên kẻ ác lúc Chúa đến, cũng như câu 19 đã nói về phần thưởng dồi dào của dân Ngài còn sẽ đến. Trong viễn cảnh về ngày ấy, các thánh đồ của Ngài được khuyên giục hãy bền lòng (câu 24); và phần nào cũng với sự ám chỉ đến vinh hiển sắp đến mà họ được gọi bằng tên: “Hỡi những kẻ trông cậy nơi Chúa.” Tuy nhiên, cả bây giờ, trong một thế gian gian ác hiện tại, và trong giờ chết, và trong lúc cuối cùng khi vinh hiển được tỏ ra, các thánh đồ đều được an toàn, cũng như Đầu của họ đã được an toàn. Đây là gánh nặng của bài ca Si-ôn này —
Người Công Chính, dù bị bỏ rơi, vẫn an toàn và được phước trong tay của Đức Chúa Trời hằng sống.
THI THIÊN 32
1–11 Chúng ta không thể không đồng ý với Ewald khi cho rằng từ trong tựa đề, “Maschil,” không chỉ về bất kỳ nhạc cụ nào, cũng không được dùng theo nghĩa “Giáo Huấn,” nhưng có liên quan đến điều gì đó nghệ thuật trong giai điệu, điều gì đó đặc biệt kêu gọi kỹ năng của người hát hay người chơi đàn hạc. Nó chắc chắn được dùng theo nghĩa như thế trong Thi Thiên 47:8, זַמְּרוּ מַשְׂכִּיל.* Có lẽ một Thi Thiên về lòng thương xót tha thứ đã được phổ theo một nhạc điệu đặc biệt, mà những người được tha thứ mới có thể cảm nhận được, giống như một số giai điệu thánh ca của chúng ta.
Việc nhắc đến “sự vi phạm,” “sự gian ác,” “tội lỗi,” gợi nhớ đến danh của Chúa được công bố cho Môi-se trong kẽ đá: “tha thứ gian ác, vi phạm, và tội lỗi,” (Xuất Ê-díp-tô Ký 34:7). Việc “kể cho” và “không kể cho” đã được hiểu rõ trong thời Đa-vít; vì chúng ta đọc (II Sa-mu-ên 19:19), Sê-mê-i xưng tội, mà vẫn xin rằng: “Xin chúa tôi chớ kể cho tôi.”
Chúng ta thường tiếp nhận Thi Thiên này như thể nó chỉ dành cho các chi thể của Đấng Christ mà thôi; nhưng chúng ta không nên quên rằng chính Đầu đã bước qua con đường tha thứ. Ngài đã đứng thay cho chúng ta, ở vị trí của chúng ta, ngay tại chỗ của chúng ta. Ngài đã đứng làm Đấng thay thế, và mọi tội lỗi của mọi người trong “đoàn đông lớn mà không ai có thể đếm được” đều ở trên Ngài, được đặt trên Ngài bởi sự kể cho. Vị trí của Ngài thật đáng sợ, thật sự kinh khiếp đối với Ngài khi bị kể là tội nhân, đến nỗi chỉ riêng điều này, ngoài cơn thạnh nộ và sự rủa sả, cũng đã đủ khiến Ngài kêu lên: “Ôi, phước thay cho người mà Chúa không kể tội cho.” Ngài đã câm lặng vì cớ chúng ta; xương cốt Ngài hao mòn; Ngài rên rỉ ngày qua ngày, và trong những giờ cô đơn lúc nửa đêm đã bị nỗi đau của chúng ta giữ cho thức. Hơi ẩm của Ngài (câu 4), hay sức sống dồi dào, đã bị biến đổi, “do (xem Hengstenberg) sự khô hạn của mùa hè, tức là, từ sức nóng quá độ của cơn thạnh nộ, giống như những sức nóng làm khô héo nhất của những ngày hè nóng nhất, khi mặt trời đang chiếu xuống dữ dội những tia nắng không thể chịu nổi trên mặt đất khô cằn. Trong trạng thái này Ngài đã xưng tội lỗi của chúng ta; đó chỉ là tội của chúng ta mà Ngài phải xưng; Ngài đã bày nó ra trước mặt Đức Chúa Trời trên thập tự giá; Ngài tiếp tục làm như vậy cho đến khi nó được tha thứ cho Ngài như Đấng thay thế của chúng ta.
Đầu của chúng ta chỉ có thể dùng những lời này theo một cách duy nhất ấy. Nhưng theo nghĩa cá nhân, từ kinh nghiệm cá nhân về cơn thạnh nộ, từ ý thức cá nhân về tội lỗi của chính mình, mỗi chi thể của Ngài không thể không dùng Thi Thiên như diễn tả những gì họ đã trải qua. Phải, mỗi người trong họ đã cảm nhận sự im lặng, sự già cỗi, sự gầm thét, sự khô cạn của hơi ẩm, và sự bày ra trước mặt Chúa toàn bộ tội lỗi và khốn khổ của trường hợp mình; và mỗi người cũng đã tìm được sự tha thứ. (Câu 5.)
“Ngài đã tha thứ sự gian ác của tội lỗi tôi.”
Ở đây có một khoảng dừng. Ở đây có “Sê-la.” Hãy dừng lại và suy ngẫm.
“Vì cớ này”—(עַל זֹאת), vì Ngài tha thứ tội lỗi,—
“Vì cớ này mọi người tin kính sẽ cầu nguyện cùng Ngài.”
Sự tha thứ là một phước hạnh lớn lao đến nỗi mọi điều khác đều có thể theo sau. Nếu Chúa tha thứ tội lỗi của chúng ta, thì tiếp theo chúng ta còn không thể xin điều gì nữa? Vì cớ này, vậy thì, dân Ngài cầu nguyện. Đầu của chúng ta chuyển cầu, vì của lễ Ngài dâng chính mình đã được chấp nhận; chúng ta cầu nguyện, vì qua Ngài chúng ta đã nhận được sự tha thứ, và có thể nhận được bất kỳ phước hạnh thật nào khác. Phải, chúng ta có thể nhận được phước hạnh như thế, đến nỗi “vào thời điểm (* לְ*) của những trận lụt nước lớn,” bất cứ khi nào đó là — dù là những tai họa cá nhân và quốc gia, hay những đợt sóng của trận lụt lửa, song song với trận lụt của Nô-ê, mà rồi sẽ cuốn đi kẻ vô đạo, — thì ngay cả lúc ấy chúng ta vẫn hoàn toàn an toàn. Người được tha thứ được giấu kín, được dạy dỗ, được hướng dẫn, được dẫn dắt bởi sự chăm sóc dịu dàng của Đức Chúa Trời. (Câu 7, 8.) Một Sê-la xuất hiện ở câu 7. Lẽ thật trang nghiêm đã được nói ra, mà người thờ phượng có thể suy ngẫm cho đến khi nó thấm vào lòng mình; và rồi một tiếng từ trời phán rằng mắt Ngài luôn ở trên họ. — “Và (Horne nói) kế tiếp quyền năng bảo vệ của Đức Chúa Trời, là viễn cảnh bảo đảm về mắt Ngài.” Người được tha thứ được nên thánh, dâng ý riêng mình cho Chúa, không giống như “ngựa và la không có sự hiểu biết, mà đồ trang sức của chúng là hàm thiếc và dây cương, vì chúng sẽ không đến gần trừ khi bị ép buộc.” Bất hạnh thay cho những ai không biết sự tha thứ! “Nhiều nỗi buồn” là phần của họ; trong khi lòng thương xót bao quanh người được tha thứ, đến nỗi “họ vui mừng, họ hớn hở, họ reo lên vì vui mừng!” Họ đã trước nếm niềm vui của vương quốc, “vui mừng và hớn hở;” dù chính khi vương quốc đến họ mới sẽ nói cách nhấn mạnh với nhau, cảm nhận lòng thương xót bao quanh mình, và không một trận lụt nào, cũng không một giọt lụt nào chạm đến một người nào trong họ: “Ha-lê-lu-gia! Chúa là Đức Chúa Trời Toàn Năng trị vì. Chúng ta hãy vui mừng và hớn hở, và dâng vinh hiển cho Ngài!” (Khải Huyền 19:7) Và ngay cả lúc ấy họ vẫn có thể dùng bài ca Si-ôn này; vì Đầu và các chi thể của Ngài sẽ thường ôn lại, như được làm ở đây,
Con đường tha thứ mà Đấng Công Chính đã bước qua.
THI THIÊN 33
1–22 Nốt cuối cùng của Thi Thiên trước là nốt đầu tiên của Thi Thiên này: “Hãy vui mừng trong Chúa, hỡi những người công chính!” Thi Thiên trước có nhiều âm điệu xưng tội và cầu nguyện: Thi Thiên này đầy dẫy sự ngợi khen; vì giờ đây người được tha thứ đang cầm lấy đàn hạc của mình trong lòng biết ơn:
“Hãy cảm tạ Giê-hô-va bằng đàn hạc,
Hãy gảy nhạc cho Ngài bằng nhạc cụ mười dây.”
Đây là một Thi Thiên rất đơn giản, nhưng đầy dẫy những cảm xúc mà một linh hồn được tha thứ tràn ngập. Không có tấm lòng nào tràn đầy những cảm xúc ấy như tấm lòng của Chúa Giê-xu; và các thánh đồ của Ngài học từ Ngài. Chính Ngài là Đấng sẽ dẫn đầu sự ngợi khen trong hội chúng lớn. (Thi Thiên 22:22.) Chúng ta hãy xem lần lượt các chủ đề được nêu lên.
Các câu 1–3 chuẩn bị chúng ta cho bài ca, làm rung động những dây đàn của lòng chúng ta. Và lời kêu gọi là cho một “bài ca mới” — một giai điệu cứu chuộc.
Các câu 4, 5, ngợi khen Chúa về bản tánh Ngài.
Các câu 6–9 ngợi khen Chúa về công việc sáng tạo của Ngài, mà sự quan phòng của Ngài vẫn tiếp tục.
Các câu 10, 11, ngợi khen Chúa về những mưu định của Ngài.
Các câu 12–19 ngợi khen Chúa về sự chăm sóc của Ngài đối với Hội Thánh Ngài, những người được chọn của Ngài, là những người chỉ được cứu bởi ân điển mà thôi (câu 16, 17), và được giữ gìn bởi ân điển (câu 18, 19).
Các câu 20–22 chứa đựng đáp ứng. Như đã được khuyên giục: “Hãy vui mừng trong Chúa,” (câu 1), — vậy chúng ta đáp lại: “Lòng chúng tôi vui mừng trong Ngài.” Đây sẽ là đáp ứng đời đời của các thánh đồ khi sự cứu rỗi còn đang chờ đợi đến. Khi ấy sự “chờ đợi” của họ (câu 20), sự chờ đợi giống như Gia-cốp, đã chấm dứt (Sáng Thế Ký 49:18); khi ấy (như câu 10, 11, cũng như Thi Thiên 2:1, hát lên) các dân đã nổi giận vô ích; và khi ấy, theo nghĩa đầy đủ nhất, “Đất đầy dẫy sự nhân từ của Chúa,” như Ô-sê 2:21, 22, đã mô tả một phần, và như các sê-ra-phim tôn vinh trong Ê-sai 6:3. Khi ấy đất sẽ đầy dẫy vinh hiển của Chúa, khi tình yêu, tình yêu cứu chuộc, tình yêu của Đức Chúa Trời của Tình Yêu, sẽ được mọi đất cảm nhận, chính Món Quà của Tình Yêu đang ở giữa. Vì thế đây là một Thi Thiên trong đó
Những người được tha thứ thờ phượng Chúa trong những mưu định và đường lối của Ngài.
THI THIÊN 34
1–22 Các Cơ Đốc nhân thời đầu thường hát Thi Thiên này khi cử hành Bữa Tiệc của Chúa — rất thích hợp. Một tác giả có tài viết về Thi Thiên này đã tự cho phép mình nói khá vội vàng: “Tựa đề do các biên tập viên Do Thái đặt ra, giống như hầu hết các tựa đề khác mà họ đã cho là thích hợp để gắn vào các Thi Thiên, rõ ràng không có liên hệ gì với chủ đề.” Giờ đây, chúng ta không biết một trường hợp nào mà không có liên hệ nào có thể truy ra giữa tựa đề và nội dung của các Thi Thiên; và việc đôi khi liên hệ này không mấy hiển nhiên ngay từ cái nhìn đầu tiên, dường như đối với chúng ta lại nói lên thiên về tính chân thực của nó hơn là chống lại nó. Một kẻ bịa đặt hẳn đã cố công gắn vào tác phẩm điều gì đó sẽ dễ dàng gợi ý cho độc giả như một dịp có thể xảy ra. Ở đây, dù sao đi nữa, trong tựa đề có đúng sự kết hợp giữa u ám và khả năng khiến chúng ta lập tức đồng ý với tính chân thực của nó — ngay cả ngoài việc chúng ta không có thẩm quyền nào để bác bỏ nó. Người ta thường nhận xét, như một hoàn cảnh đẹp đẽ và thích hợp nhất trong đời sống và kinh nghiệm của Đa-vít, người của Đức Chúa Trời, rằng những nốt nhạc đầu tiên của đàn hạc ông nên cất lên lời ngợi khen đúng vào lúc “ông đổi thái độ (tức là, che giấu trí tuệ của mình, hay cải trang lý trí của mình) trước mặt A-bi-mê-léc,* là người đã đuổi ông đi, và ông ra đi.” Lại bị xua đuổi, không nhà, không bạn, không nơi nương tựa, Đa-vít lê bước dọc theo đường cái của Phi-li-tin, với cả thế gian trước mặt ông, để chọn nơi nghỉ ngơi của mình; và dù ông không biết sẽ gối đầu ở đâu, ông vẫn tiến bước, hát rằng: “Tôi sẽ chúc tụng Chúa! Tôi sẽ chúc tụng Ngài luôn luôn: Lời ngợi khen Ngài sẽ hằng ở trong miệng tôi.” Chẳng phải ông đang nhớ lại kinh nghiệm quá khứ như một nguồn khích lệ, khi ông nói: “Tôi đã tìm kiếm Chúa, và Ngài đã nghe tôi, và giải cứu tôi khỏi mọi nỗi sợ hãi của tôi?” (Câu 4.) Từ chỉ “Họ đã nhìn xem” (הִבִּיטוּ) trong câu 5 là từ được dùng trong Dân Số Ký 21:9, khi Y-sơ-ra-ên nhìn lên con rắn bằng đồng; và trong Xa-cha-ri 12:10, khi họ nhìn lên Đấng mà họ đã đâm.* Và trong câu 6, “Người nghèo này đã kêu cầu,” không phải ai khác ngoài chính ông; — tôi là người đang dùng đàn hạc của mình để tôn vinh Ngài, — tôi là kẻ bị xua đuổi, — người nghèo này mà quý vị thấy trước mặt quý vị. Trong cùng một âm điệu vui mừng của đức tin, toàn thể thi thiên chảy tiếp, cho đến khi câu 20 vươn lên đến đỉnh cao của sự tin cậy, — “Ngài gìn giữ mọi xương của người, không một xương nào bị gãy”† — trong khi sự hủy diệt của mọi kẻ thù người được thấy trước là chắc chắn: “Điều ác sẽ giết kẻ ác.” Có hoàn cảnh nào có thể đem lại một dịp thích hợp hơn cho một thi thiên như thế được ban cho Hội Thánh chăng? Lợi dụng trạng thái và cảm xúc đặc biệt của Đa-vít, Đức Thánh Linh ban cho Hội Thánh một bài ca có thể phù hợp với Đầu của Hội Thánh, Đa-vít thật khi Ngài đến, và cũng có thể phù hợp với mỗi chi thể. Augustine viết: “Dicit Christus; dicat et Christianus;” vì Đầu và các chi thể đồng ý với nhau thật sự trong cảm xúc và kinh nghiệm.
Đây là một trong những thi thiên theo thứ tự mẫu tự, được sắp xếp cẩn thận để trí nhớ dễ dàng nắm bắt; nhưng lại không quá đều đặn đến nỗi khiến chúng ta nghĩ có điều huyền bí nào trong hình thức sáng tác ấy. Thật thú vị khi lưu ý rằng danh Giê-hô-va xuất hiện trong mỗi câu trừ ba câu.
Chúa chúng ta có thể dùng toàn bộ Thi Thiên này. Ngài có thể nói thật đúng như vậy: “Người nghèo này đã kêu cầu,” như Đa-vít; vì Ngài có thể chỉ đến Ghết-sê-ma-nê, và đến nhiều đêm “kêu khóc mạnh mẽ và nước mắt,” (Hê-bơ-rơ 5:7). Ai hơn Ngài có thể kể về thiên sứ phục vụ (câu 7), vì sau Sự Cám Dỗ, và vào mùa đau đớn trong Vườn, Ngài đã nhận được sự giúp đỡ như thế? Và chính Ngài là Đấng có thể nói: “Ngươi tưởng rằng Ta không thể cầu nguyện cùng Cha Ta, và Ngài sẽ lập tức ban cho Ta hơn mười hai đạo thiên sứ sao?” Ngay cả (trong câu 11) cách diễn đạt “Hỡi các con” đến từ môi Ngài tự nhiên hơn từ bất kỳ ai khác, vì chính Ngài là Đấng đã nói về toàn thể gia đình của Đức Chúa Trời như “Hỡi các con nhỏ của Ta.”
Người nói hẳn muốn kéo chúng ta đến với Chúa bằng cách kể cho chúng ta kinh nghiệm của chính mình. Chúng ta nên nối các câu 10, 11, lại với nhau. “Hỡi, hãy kính sợ Chúa; vì nơi Ngài có mọi điều có thể làm thỏa lòng linh hồn quý vị. Hãy đến cùng Ta, và Ta sẽ dạy quý vị sự kính sợ Chúa.” Đấng Christ là Đấng phán với chúng ta những lời của sự sống đời đời bằng cách tỏ ra Cha; và các môn đồ Ngài bước theo dấu chân Ngài. Sau khi đã dạy chúng ta sự “kính sợ Giê-hô-va” này, — tức là, kêu lên “A-ba, Cha,” mà cũng nhận biết Ngài là Giê-hô-va — dạy chúng ta, cũng bởi đó, sự sống thật là gì, — Ngài tiếp theo chỉ ra những kết quả. Ngài cho chúng ta thấy, trong các câu 12, 13, 14, những kết quả thánh hay hậu quả của sự kính sợ Chúa, — môi miệng, đời sống, sự theo đuổi của tấm lòng, tất cả đều hướng về một chiều hướng thánh. Sau điều này mọi sự đều an toàn cho họ (câu 15–21), trong khi “mặt của Chúa đối với kẻ làm ác,” như Trụ Mây đã đối với Pha-ra-ôn, để hủy diệt chúng.
Sự ám chỉ tiên tri của Thi Thiên này ở phần kết. Ở đó con mắt được xức dầu của Đa-vít, và Con của Đa-vít, và mọi dòng dõi của Đa-vít, nhìn thấy sự cuối cùng của những thử thách này. Những người công chính đến trong vương quốc, không một xương nào bị gãy, — cũng như Đấng Christ từ thập tự giá xuống, không một xương nào của Ngài bị gãy, để tỏ ra sự bất lực của kẻ thù Ngài trong việc thật sự làm hại Ngài. Họ thấy kẻ ác bị giết, và những kẻ ghét Đấng Công Chính bị “tuyên là có tội” và trở nên hoang vắng. Chẳng phải điều này đang dẫn chúng ta lên đến ngai mà từ đó án lệnh được phán ra: “Hãy đem những kẻ thù của Ta đến đây và giết chúng trước mặt Ta! Hãy lui ra, hỡi những kẻ bị rủa sả!”
Đàn hạc của Đa-vít vì thế tôn vinh,
Trải nghiệm của những người công chính về tình yêu của Chúa dưới thập tự giá.*
THI THIÊN 35
1–28 Có mối liên hệ này giữa Thi Thiên này và Thi Thiên trước, rằng trong cả hai chúng ta đều thấy “xương” được nhắc đến; trong Thi Thiên trước là “không bị gãy” (câu 20), trong Thi Thiên sau là “vui mừng” (câu 16). Trong cả hai, nữa, chúng ta thấy thiên sứ của Chúa hành động như công cụ của Chúa. Trong Thi Thiên trước thiên sứ hành động để bảo vệ và gìn giữ (câu 6), vì toàn bộ bài ca là về sự chăm sóc của Chúa; nhưng trong Thi Thiên sau thiên sứ hành động theo cách báo thù, như một công cụ trong việc giáng cơn thạnh nộ của Chúa (câu 5, 6), vì gánh nặng của Thi Thiên là một lời chuyển cầu kinh khiếp chống lại những kẻ ghét người công chính vô cớ.
Xuyên suốt đây là một Thi Thiên kinh khiếp. Chúng ta hãy đọc nó như lời của Chúa Giê-xu, và chúng ta thấy điều gì? Chúng ta thấy Ngài cầu nguyện cùng Cha xin giúp đỡ, và rồi đồng ý với số phận của những kẻ thù không ăn năn, tàn nhẫn của Ngài; đúng hơn, Ngài tuyên bố số phận ấy bằng chính môi Ngài, cũng như khi Ngài sẽ phán với cây vả không trái: “Hãy đốn nó đi,” và với những kẻ ở bên trái: “Hãy lui ra.” Chính trong tinh thần ấy Ngài phán:—
“Hãy để chúng bị hổ thẹn.
Hãy để chúng bị quay lui.
Hãy để chúng như trấu,
Hãy để thiên sứ của Chúa đánh hạ chúng.
Hãy để đường lối chúng tối tăm.
Hãy để thiên sứ của Chúa đuổi theo chúng.” (Câu 4, 5, 6)
Đây là án của chúng, được thốt ra bởi môi của Đấng Phán Xét. Đây không phải là ước muốn của một người báo thù; đây là lời phán của công lý, bị hoàn cảnh của các bên ép buộc phải nói lên trong sự nghiêm khắc. Chính Chúa chúng ta trích dẫn câu 19, “chúng ghét Ta vô cớ,” trong Giăng 15:25, vào buổi tối cuối cùng Ngài ở với các môn đồ trước khi chịu khổ. Vì khi ấy Ngài thấy mình ở đúng trong tình cảnh được mô tả rất nổi bật trong các câu 11, 12; — những nhân chứng dối dấy lên, — những người đền đáp cả sự nghiệp nhân từ của Ngài bằng cách cướp đi linh hồn Ngài.
Một bức tranh cảm động sâu sắc biết bao mà các câu 13, 14, 15, vẽ ra về đời sống của Đấng Cứu Rỗi vì chúng ta. Có thể điều ấy đã được thực hiện theo nghĩa đen tại Na-xa-rét; Đấng Christ có thể đã mặc bao gai khi nghe tin có người nào đó đau ốm, kiêng ăn vì người sắp chết mà linh hồn người ấy Ngài khao khát cứu — dù người ấy là kẻ thù cũng vậy. Chúa Giê-xu đã hành động như thể người ấy là “bạn hay anh em;” đúng vậy, Ngài cảm nhận nỗi đau buồn như người ta thường chỉ cảm nhận khi một người “mẹ” yêu dấu qua đời. Và Ngài cũng cảm nhận như vậy đối với cả thế gian khốn khổ này. Nhưng giờ đây, Ngài phán, khi ngày tai họa của Ta đã đến, chúng không cảm thông với Ta:—
“Chúng vui mừng và tụ họp lại.
Chúng tụ họp chống lại Ta, những kẻ khốn nạn!
Ngay cả những kẻ mà Ta không biết, xé Ta, và không ngừng.
Những kẻ đê tiện, là những kẻ nhạo báng vì một chiếc bánh (những kẻ nịnh hót), nghiến răng nghiến lợi với Ta.” (Câu 15, 16.)
Tiếng kêu của Ngài bay lên; những lời nài xin của Ngài đi lên trước mặt Cha công chính: “Chúa ơi, hãy đem linh hồn tôi trở lại khỏi những sự hoang tàn do những âm mưu phá hoại của chúng gây ra. Lời kêu gọi tha thiết (câu 23), “Đức Chúa Trời tôi, và Chúa tôi!” có thể đã ở trong tâm trí của Thô-ma trong dịp đáng nhớ ấy, Giăng 20:28. Chúng ta có đáp án trong các câu 26, 27:—
“Chúng hổ thẹn; chúng mặc lấy sự hổ thẹn.”
Đáp án này đưa chúng ta tiến tới ngày mà những kẻ đã khước từ Ngài sẽ nhận làm phần mình “sự hổ thẹn và sự khinh miệt đời đời;” trong khi những kẻ ủng hộ chính nghĩa công chính của Ngài —
“Hãy reo lên vì vui mừng, và hớn hở;
Họ kêu lên luôn luôn: Nguyện Chúa được tôn cao!
Là Đấng vui thích về sự thịnh vượng của các đầy tớ Ngài.”
Chẳng phải đây là “Ha-lê-lu-gia” của những người được cứu chuộc đã được vinh hiển sao? Chẳng phải đây là tiếng reo vui của họ, khi nỗi buồn và tiếng thở dài trốn đi sao? Và, một lần nữa, chẳng phải đây là âm thanh của đàn hạc và tiếng của Chiên Con mà chúng ta nghe, khi giữa niềm vui mừng hoan hỉ này Ngài phán, —
“Và lưỡi tôi sẽ nói về sự công chính của Ngài,
Về sự ngợi khen Ngài, suốt cả ngày.”
Xuyên suốt ngày vô tận của cõi đời đời, Chúa Giê-xu sẽ tự mình nói lên “sự ngợi khen” của Cha, và sẽ đặt sự nhấn mạnh rõ rệt lên “sự công chính” của Ngài — sự công chính ấy sẽ được bày tỏ cả trong số phận của những kẻ đã ghét Đấng Cứu Chuộc được dâng hiến, và trong sự cứu rỗi của những kẻ đã tiếp nhận Ngài. Không có điều gì trong tất cả những điều này mà dân Ngài không thể hoàn toàn tham dự, đặc biệt trong ngày mà quan điểm của họ về công lý sẽ rõ ràng và đầy đủ hơn bây giờ rất nhiều. Trong ngày ấy chúng ta sẽ có thể hiểu làm sao Sa-mu-ên có thể chặt A-gát ra từng mảnh, và các đạo quân tin kính của Y-sơ-ra-ên giết sạch tại Ca-na-an đàn ông, đàn bà và trẻ con, theo lệnh của Đức Chúa Trời. Chúng ta sẽ có thể, không chỉ hoàn toàn đồng ý với số phận: “Hãy để chúng bị hổ thẹn,” v.v., mà còn hát lên: “A-men, Ha-lê-lu-gia,” trên khói của sự tra tấn. (Khải Huyền 19:1, 2) Chúng ta nên phần nào bây giờ có thể dùng mọi câu của Thi Thiên này trong tinh thần mà Đấng Phán Xét đã phán, chúng ta cảm thấy mình là những người phụ tá của Ngài trong việc phán xét thế gian. (I Cô-rinh-tô 6:2) Dù sao đi nữa, chúng ta sẽ có thể dùng Thi Thiên này trong ngày mà những gì đã viết ở đây sẽ được hoàn thành trọn vẹn:—
Lời phán kinh khiếp của Đấng Công Chính về những kẻ ghét Ngài vô cớ.
THI THIÊN 36
1–12 Đấng mà Đức Thánh Linh dùng để viết lên bằng những âm điệu tư tưởng cao siêu và cảm xúc mãnh liệt này, là một người không hổ thẹn về Đức Chúa Trời mình. Đó là Đa-vít; và như trong Thi Thiên 18:1, ở đây ông cũng mô tả mình là “Đầy Tớ của Giê-hô-va.” Có lẽ việc dùng danh xưng này đặc biệt thích hợp trong một Thi Thiên bày tỏ cho chúng ta thật đầy đủ sự bội đạo của loài người và một thế gian nổi loạn. Đa-vít vinh hiển vì làm “Đầy Tớ” cho Đấng mà loài người lìa bỏ và khinh miệt.
Giống như Ba-la-am (Dân Số Ký 24:3 נְאֻם) nói nhân danh Chúa với Ba-lác, tác giả Thi Thiên cũng vậy, trong một kiểu mỉa mai, trình bày “sự vi phạm” như đang phán sấm truyền cho kẻ ác. Câu đầu tiên đọc như sau:—
“Sự vi phạm phán sấm truyền của nó cho kẻ ác trong lòng tôi! (tức là, lòng tôi vì thế nhận thức ý nghĩa của chúng,)
“Trước mắt hắn không có sự kính sợ Đức Chúa Trời!”—(Hengstenberg.*)
Và rồi ông trình bày bảy đặc điểm của người không có sự kính sợ Đức Chúa Trời. Tất cả điều này dọn đường cho sự tương phản, bản tánh và ý tưởng của Giê-hô-va đối với chúng ta, các câu 5–9. Ông cũng chưa xong cho đến khi ông đã cho chúng ta thấy Suối Sự Sống, được bao quanh bởi những người được cứu chuộc, và rồi chỉ đến sự hủy diệt của kẻ bị mất: “Kìa, chúng đã ngã xuống!” (câu 12), — những cảnh tượng đưa chúng ta tiến tới Ngày Lớn Lao và những kết quả của nó.
Thật là một Thi Thiên diệu kỳ! Đa-vít, và Con của Đa-vít, cùng mọi thành viên trong gia đình đức tin, hẳn luôn thấy nó thật hợp lòng mình; nó là một bức tranh về trần gian như vậy, và một cái nhìn thoáng qua về vinh quang của Thần Tánh cùng ân điển như vậy. Nó gợi lên sự giải cứu của mọi tạo vật, “người và thú”, và những dòng phước hạnh còn dành sẵn cho chúng ta. Nó đầy dẫy những ám chỉ đến lịch sử Cựu Ước—những ám chỉ khiến nó càng thêm thơm tho và đậm đà; như khi câu 7 hát về sự chăm sóc của Giê-hô-va đối với “người và thú”, nhờ đó gợi lên trước mắt chúng ta chiếc tàu của Nô-ê, và cầu vồng giăng trên tàu sau cơn lụt; hay khi câu 8 hát về “dòng sông”, như muốn nhắc chúng ta về những dòng suối tưới Địa Đàng (“dòng sông của những sự vui sướng của Ngài” עֵדֵן); hay khi nói đến “nguồn”, như muốn hướng suy nghĩ chúng ta đến Phục Truyền Luật Lệ Ký 30:20, nguồn của Y-sơ-ra-ên. Nó là một bài ca của Si-ôn như thế, chỉ có thể cảm nhận được bằng sự suy gẫm sâu sắc và thường xuyên—sự suy gẫm trang nghiêm như sẽ cố gắng ngước nhìn lên các tầng trời ấy (câu 5), nơi lòng thương xót ngự trị; thấu suốt những đám mây mà trong đó sự thành tín ẩn giấu; leo lên và khám phá những đỉnh núi đồ sộ của sự công chính (những núi của Đức Chúa Trời, xứng với sự vĩ đại của Ngài, vinh hiển và bao la); thả dây đo xuống vực thẳm không dò được của các sự đoán xét của Ngài (tức là, các sự xử lý quan phòng của Ngài); và cảm thấy mình được lôi cuốn bởi ân điển dẫn con người đến bóng của đôi cánh Đấng Toàn Năng, rồi đến những dòng sông vui sướng chảy ra từ nguồn sự sống. Nếu được hỏi phải mô tả những gì chúng ta thấy trong Thi Thiên này, chúng ta sẽ nói rằng, chúng ta thấy ở đây
Đấng Công Chính ngước nhìn lên Đức Chúa Trời của ân điển từ giữa một thế gian nằm trong sự gian ác.
THI THIÊN 37
1–40 CÓ bảy Thi Thiên theo mẫu tự, và đây là một trong số đó. Nó là một bài ca của Si-ôn, trong đó những chân lý quý báu được lưu giữ trong trí nhớ nhờ sự trợ giúp của những chữ cái đầu theo mẫu tự của mỗi câu. Nhưng, như thường lệ, có một điểm bất quy tắc (cụ thể là chữ ע bị bỏ sót), có lẽ để ngăn chúng ta gắn quá nhiều tầm quan trọng cho hình thức cấu trúc này.
Thanh gươm hai lưỡi sáng rực nơi đây; sự công chính và lòng thương xót cùng cưỡi ngựa qua cánh đồng trần gian. Nó là một bài ca thích hợp cho Hội Thánh và cho Đầu của Hội Thánh cũng vậy, và cho mọi thời đại trong lịch sử của Hội Thánh. Và thế mà một số câu lại phù hợp một cách chính xác đến lạ với những cảnh ngộ đặc biệt. Như vậy, các câu 31, 32 là một bức chân dung toàn thân của Đấng Công Chính—lời nói, tư tưởng, việc làm; trong khi Kẻ Chống Christ có thể được nói là đã ngồi làm mẫu cho bức tranh của hắn trong các câu 35, 36. “Tôi đã thấy kẻ ác,” v.v.
Chúa chúng ta dường như trích dẫn Thi Thiên này trong Ma-thi-ơ 5:5: “Phước cho những người nhu mì—họ sẽ hưởng đất.” Và trong Thi Thiên này, “một lúc nữa” được nói đến, “một lúc nữa” của sự chờ đợi kiên nhẫn của Hội Thánh, mà giờ đây chúng ta đã quá quen thuộc:
“Chỉ còn một lúc nữa, kẻ ác sẽ không còn.”
“Và những người nhu mì sẽ hưởng đất.” (Câu 10, 11.)
Các câu 37, 38 mô tả phần thưởng cuối cùng, “Sự Cuối Cùng”, của người trọn vẹn, và số phận cuối cùng, “sự cuối cùng”, của những kẻ vi phạm, trong Ngày Lớn, khi Đấng đến là Đấng có “phần thưởng của Ngài ở với Ngài”. Và vì vậy Thi Thiên kết thúc bằng cách quy mọi chiến thắng chỉ về Chúa mà thôi. (Câu 39, 40.)
Đề tựa chỉ đơn giản là “của Đa-vít”, và về phong cách của người cầm bút trong Thi Thiên này, chúng ta có thể nhận xét rằng, trong rất nhiều đoạn, chính lịch sử của ông đã cung cấp những minh họa nổi bật cho các tuyên bố giáo lý của ông.
Trong các câu 1–6, chúng ta có cách Chúa đối đãi với những người thuộc về Ngài. Ngài để họ bị thử thách và rèn luyện, trong khi kẻ ác thịnh vượng. Nỗi khốn khó của Đa-vít trong thời Sau-lơ cầm quyền, và lịch sử của Na-banh, có thể được nêu ra để minh họa các câu này. “Hãy ở trong Đất” có thể đưa chúng ta đến Sáng Thế Ký 26:34, hay đến I Sa-mu-ên 27:1, 2, để đối chiếu. Hãy chú ý đức tin và hy vọng cùng nhau được khuyên dạy trong các câu 5, 6, và hãy nhận xét rằng “sự đoán xét” rất có thể được dịch là “Sự quyết định về vụ kiện của ngươi theo hướng có lợi cho lẽ phải”, cũng như trong Ê-sai 42:3, 4; Giăng 12:31, và 16:11, nó có nghĩa là sự quyết định về cuộc tranh chấp đang chờ xử giữa Đức Chúa Trời và chúng ta, chống lại Kẻ Tố Cáo lớn.
Trong các câu 7–15, chúng ta có cách Chúa đối đãi với những kẻ thù của Ngài. Thay vì than phiền về gánh nặng, lo âu, bận tâm, và sợ hãi của chúng ta, và thay vì trút bỏ chúng trong sự thản nhiên khắc kỷ, chúng ta hãy “lăn chúng lên Chúa” (như câu 5), rồi “Hãy chờ đợi—hãy yên lặng”—có thể hiểu là, đứng yên tại Biển Đỏ, cho đến khi Đức Chúa Trời mở đường. “Những người nhu mì” là những người cúi mình trước ý muốn của Đức Chúa Trời; họ sẽ chắc chắn “hưởng đất” như Y-sơ-ra-ên đã từng bước vào sở hữu Ca-na-an. Đây là một lời hứa được lặp lại trong các câu 11, 22, 29, 34, như để nhắc đi nhắc lại rằng, “dù giờ đây các ngươi có ít của cải trần gian và những điều tốt đẹp của trần gian, mọi sự rồi sẽ thuộc về các ngươi, và kẻ vô đạo sẽ biến mất đời đời.”
Từ các câu 16–22, chúng ta có phước lành của Đức Chúa Trời trên tài sản của người tin kính, và lời rủa sả của Ngài trên những gì thuộc về kẻ ác. Điều này được thấy trong việc người tin kính được đầy đủ trong mọi lúc, và trong việc họ có thể (câu 21) ban cho người khác nữa; trong khi kẻ vô đạo bị héo hon, thậm chí bị suy sụp đến mức (câu 21) bị thấy là “đi vay mượn”, mà không thể trả lại. Tất cả điều này là một sự nếm trước về ngày tương lai được mô tả trong Ma-thi-ơ 25:34, 41, và được nhắc đến trong những lời này,
“Vì những người được Chúa ban phước sẽ hưởng đất,
Và những người bị Ngài rủa sả sẽ bị diệt trừ.”
Trong các câu 23–26, chúng ta có những sự tương phản mà ngay cả bây giờ cũng phân biệt số phận của hai hạng người này. Người tin kính được hướng dẫn; được nâng lên khi tai họa đã ập đến trên họ (câu 24); không bao giờ bị bỏ rơi (câu 25).
“Tôi chưa từng thấy người công chính bị bỏ rơi (bởi Đức Chúa Trời),
Cũng chưa (thấy) dòng dõi người (bị bỏ rơi) ngay cả khi trong cảnh nghèo khổ cùng cực.”
Trái lại, người công chính còn được ban khả năng tỏ lòng nhân từ với người khác (câu 26), và để lại phước lành cho dòng dõi mình. “Vì (như có người nói) lòng từ thiện chẳng những không làm cho nghèo đi, mà những gì đã cho đi, giống như hơi nước bốc lên từ đất, lại trở về trong những trận mưa phước lành.”
Từ các câu 27–33, chúng ta có một lời mời gọi ngầm hãy gia nhập với người tin kính, là những người được Chúa chăm sóc như vậy, trong việc nuôi dưỡng mọi điều thánh khiết. Có những điều được nói mà theo nghĩa đầy đủ của chúng chỉ được thực hiện nơi con người của Đấng Công Chính.
Trong các câu 34–40, chúng ta đi đến những kết cục cuối cùng của mọi sự. Hãy chờ đợi—“kẻ ác” kia, kẻ thật “đáng sợ” (עָרִיץ), sẽ sớm biến mất—Sau-lơ ấy, kẻ thù của ngươi ấy, Kẻ Chống Christ ấy, kẻ thù của Hội Thánh! Và đừng quên ghi nhận người trọn vẹn, “Vì đối với người trọn vẹn có một sự cuối cùng”, một אַחְרַיִת. “אַחְרַיִת” này là điều Ba-la-am nói đến trong Dân Số Ký 23:10, sự cuối cùng trong ngày sau rốt, thời kỳ phục sinh.
Và giờ đây, chúng ta hãy trở lại với một số cách diễn đạt, trong đó chúng ta thấy một sự tương đồng rõ rệt với cách nói của Chúa chúng ta khi Ngài còn ở trên đất. Chúng ta đã nhận thấy ở câu 22 sự tương đồng với Ma-thi-ơ 25:34, 41, những người “được phước” và những người “bị rủa sả”; nhưng không kém phần đáng chú ý là năm lần lặp lại “hưởng đất”, vì Chúa chúng ta trích dẫn nó trong Ma-thi-ơ 5:5, khi hứa ban phước hạnh vẫn còn trong tương lai. Thêm vào đó là “một lúc nữa” của câu 10, như Chúa đã dùng trong Giăng 16:16–19, và cũng có “sự cuối cùng” song song với “sự cuối cùng của thời đại” của Chúa chúng ta trong Ma-thi-ơ 13:19. Với tất cả những cách diễn đạt này trước mắt, chúng ta há chẳng thể nói rằng chính Thầy là người phát ngôn chính của Thi Thiên này sao? Nó đúng là môi miệng của Con Đa-vít thốt ra, cũng như là ngòi bút của Đa-vít viết ra. Và đây là chủ đề của nó—
Đấng Công Chính làm cho lòng chúng ta yên tĩnh bằng cách dạy chúng ta phân biệt giữa người tin kính và kẻ ác.
THI THIÊN 38
1–22 NƠI ĐÂY là “Kẻ cư ngụ nói rằng, Tôi bị bệnh”—Đa-vít, và mọi tín hữu cùng với ông, và Đầu của mọi tín hữu, Con của Đa-vít, khi Ngài bước vào vị trí của mình trong thế gian chúng ta với tư cách là Kẻ Cư Ngụ, Đấng sẽ chữa lành bệnh tật của người khác. Một tác giả khẳng định một cách gay gắt rằng, “Đó là một lời cầu nguyện tiên tri của Đấng Christ; nó hoàn toàn không có sự liên hệ cá nhân nào với Đa-vít” (Tucker); trong khi một trong các giáo phụ xưa bằng lòng nói rằng, “Thật khó mà không áp dụng cho Đấng Christ một Thi Thiên mô tả cuộc thương khó của Ngài một cách sinh động như thể chúng ta đang đọc nó trong các sách Phúc Âm. (Valde durum et contrarium est, ut ille Psalmus non pertineat ad Christum ubi habemus tarn apertam passionem ejus tanquam ex Evangelio recitetur.”—Aug). Chúng ta bằng lòng nhận xét rằng giọng nói của người đang nói chẳng khác nào giọng nói của người nói trong Thi Thiên 6, như câu 1 trong cả hai Thi Thiên cũng đủ để chứng minh. Nó cũng không khác Thi Thiên 22, như các câu 21 và 22 sẽ gợi lên ngay (Thi Thiên 22:29). Khó khăn trong việc cho rằng Chúa Giê-xu đã dùng Thi Thiên này, như để mô tả cảm xúc và tình trạng của Ngài, khi Ngài gánh lấy tội lỗi chúng ta bởi sự kể cho, hoàn toàn không lớn hơn trong một số đoạn của Thi Thiên 40 và 69 mà hầu như không ai nghi ngờ là những lời phán của Ngài. Có một chút ánh sáng chiếu rọi vào cảm xúc của Chúa chúng ta dưới sự kể cho tội lỗi chúng ta, nếu chúng ta xem câu 5 là một lời tuyên bố về sự gớm ghiếc của Ngài đối với tội lỗi Ngài đang mang: “Các vết thương của tôi hôi thối và thối rữa”—tức là, có một sự ghê tởm không thể diễn tả trong những vết thương đang mưng mủ của tôi, những vết thương mà tôi đã phải chịu “vì sự dại dột của tôi”, cụ thể là, sự dại dột đã được kể cho tôi (như trong Thi Thiên 69:5), sự dại dột, sự mê muội và tội lỗi của dân tôi. Ngài đã chán ngán việc mặc lấy chiếc áo độc hại của tội lỗi chúng ta; Ngài đã chán ngán việc thấy bệnh phong của chúng ta xuất hiện trên con người không tì vết của Ngài; Ngài đã mệt mỏi và buồn thảm, và khao khát thời điểm Ngài sẽ “hiện ra không có tội lỗi”, (Hê-bơ-rơ 9:28).
Chính như vậy mà chúng ta có thể hiểu Thi Thiên này đã được Đấng Christ dùng, và đồng thời cũng thích hợp, dù theo một cách khác, cho những người đã được Đấng Christ cứu chuộc, là những người cảm nhận sự bại hoại và tội lỗi cá nhân của mình. Và trong cả hai trường hợp, đề tựa đều thích hợp, “Để nhắc nhớ”—cũng như trong Thi Thiên 70. Thi Thiên nói về Đức Chúa Trời dường như quên lãng người đau khổ, đến nỗi một tiếng kêu vang lên, tương đương với, “Lạy Chúa, xin nhớ đến Đa-vít và mọi nỗi khốn khổ của người.”
Thật là một tiếng kêu trong câu 1, “Lạy Chúa, xin chớ quở trách tôi,” v.v., trên môi miệng của Đầu, hay của các chi thể. Nó truyền đạt một sự linh cảm lo sợ về một đợt sóng thịnh nộ sắp đến nữa, sẵn sàng vỡ tung trên linh hồn đã bầm dập. “Nếu có thể được, xin cho chén này qua khỏi tôi!” Thật là một tiếng rên rỉ trong câu 2, “Vì các mũi tên của Ngài đâm chặt vào, hay, lún sâu vào tôi”—một trong những mũi tên ấy chúng ta đã thấy trên cây cung trong Thi Thiên 7:12—những mũi tên hút cạn máu sự sống. Thật là một cảnh tượng choáng ngợp trong câu 4, “Các tội lỗi của tôi đã tràn qua đầu tôi,”—giống như thủy triều dâng lên trong khi người ấy đang ở trong vùng thủy triều. Thật là nỗi đau quặn thắt được miêu tả trong câu 6, “Tôi bị đau đớn hành hạ, tôi cúi xuống rất thấp. Ngày qua ngày tôi bước đi trong buồn rầu.”
Thật khủng khiếp trong chính sự bình tĩnh của chúng là các câu 9 và 10:
“Lạy Chúa, mọi ước muốn của tôi đều ở trước mặt Ngài,
Và tiếng rên rỉ của tôi chẳng giấu được Ngài.
Lòng tôi hồi hộp, sức lực tôi suy tàn,—
Ánh sáng của mắt tôi—ngay cả ánh sáng ấy cũng không còn ở lại với tôi;”
vì khóc lóc và buồn rầu đã làm mờ mắt; một tình trạng mà các chi thể của Ngài đôi khi đã bị đưa đến, như khi môn đồ đáng chú ý kia ở vùng Cao nguyên Scotland đã khóc đến mù mắt, vì buồn rầu về tội lỗi, sau khi bà được thức tỉnh. Và rồi đám mây u ám khép lại quanh Ngài, câu 11, “Những người yêu mến và bạn hữu đứng xa,—ở đây không có sự cảm thông nào. Sự u ám của Ngài cũng không sớm qua đi; vì câu 17 nhắc lại lời than buồn,
“Tôi sẵn sàng khập khiễng,” tức là, ngã xuống và bị vỡ tan,
vì Đấng giữ gìn Y-sơ-ra-ên dường như đã quên tôi, và không “giữ chân tôi khỏi trượt ngã”, (Thi Thiên 121:3),
Sự giải cứu được thấy trước trong câu 21, “Hãy mau đến giúp tôi;” để cứu tôi khỏi những kẻ đối với tôi giống như Sa-tan (câu 20); và sự đầy trọn của nó cuối cùng được hàm chứa và gói ghém trong “Ôi! Giê-hô-va, sự cứu rỗi của tôi.” Nếu Giê-hô-va là sự cứu rỗi của tôi, thì Ngài đối với tôi là như Ngài đã đối với Môi-se tại Biển Đỏ (Xuất Ê-díp-tô Ký 15:2), và sự đắc thắng của tôi chắc chắn và trọn vẹn. Đầu và các chi thể của Ngài có một sự cứu rỗi từ Giê-hô-va với phạm vi kỳ diệu—bắt đầu trong sự phục sinh của Đầu, và sẽ được hoàn tất khi mọi chi thể phục sinh.
Vậy hãy đọc, trong cả hai cách áp dụng, Thi Thiên này mô tả
Bệnh phong của tội lỗi bị người công chính gớm ghiếc.
THI THIÊN 39
1–13 TRONG Thi Thiên trước, các câu 13, 14 giống với câu đầu tiên ở đây, và vì lý do này hai Thi Thiên đã được đặt cạnh nhau. Nhưng ngoài ra, ở đây có một người mà chúng ta có thể gọi là “Ghê-rê-sôm”, vì ông là một khách lạ trong một đất lạ, và ông là cùng một người nói (dù người ấy là ai) như trong Thi Thiên trước. Vì, nếu Thi Thiên kia đã nói như vậy, “Tôi nói, Tôi sẵn sàng khập khiễng” (câu 16), thì Thi Thiên này bắt đầu bằng, “Tôi nói, Tôi sẽ cẩn thận về các đường lối tôi;” và nếu Thi Thiên kia nói về việc “câm lặng” (câu 14), thì Thi Thiên này cũng nói như vậy trong câu 2; và nếu Thi Thiên kia nói, câu 15, “Tôi trông cậy nơi Ngài”, thì Thi Thiên này cũng nói, câu 7, “Hy vọng của tôi ở nơi Ngài.”
Đề tựa không cho chúng ta biết gì hơn rằng đã có một ban hợp xướng âm nhạc, trong đó, có lẽ, “Giê-đu-thun” có thể đã là tên của ca trưởng, người được giao phó việc chăm sóc nó. Nhưng chỉ thoáng nhìn nội dung cũng cho thấy một tinh thần lữ khách, một người đang hành trình qua một thế gian hư không, và cầu nguyện ở mỗi bước đi để được dạy dỗ và giữ gìn trong ý muốn của Đức Chúa Trời. Đấng Christ, khi “học vâng lời” và đồng hóa chính Ngài với chúng ta (như trong câu 12), có thể dùng Thi Thiên này, cầu khẩn Cha Ngài trong câu 4; cảm thông với thân thể yếu đuối của chúng ta trong câu 5, “Ngài đã ban cho tôi một vài gang tay làm độ dài của những ngày tôi: và đời tôi như không tồn tại trước mặt Ngài;” tuyên bố bản án “Hư Không và Phiền Muộn” trên mọi điều thế gian này bày ra, dù tốt đẹp và xinh xắn đến đâu trước mắt (câu 6), và trong câu 7 quay về với Giê-hô-va, là nguồn duy nhất của phước hạnh. Trong các câu 9, 10, không những mọi tín hữu có thể tìm thấy kinh nghiệm của chính mình, hay kinh nghiệm đáng lẽ phải là của mình dưới sự thử thách, mà Chúa Giê-xu cũng có thể đã dùng những lời này. Trên đất, Ngài đã nói, “Phải, thưa Cha, vì điều đó đẹp ý Cha,” đồng thời cầu nguyện rằng, “Nếu có thể được, xin cho chén này qua khỏi tôi.” Gương mặt héo hon của Con Người, trong đó không còn thấy gì của “Vua trong vẻ đẹp của Ngài”, có thể được mô tả trong những lời của câu 11. Giống như câu 5, câu này được tiếp nối bằng một “Sê-la”, kêu gọi sự suy nghĩ thầm lặng. Nhưng xen lẫn với mọi lời than thở buồn thảm của lữ khách, chúng ta há chẳng nhận ra hy vọng và sự mong đợi của ông về một điều tốt đẹp hơn sắp đến sao? “Sự hư không” của câu 6 há chẳng giống như sự hư không của Rô-ma 8:20 sao, vì nó được tiếp nối bằng câu 7, “Hy vọng của tôi ở nơi Ngài.” Có “Hy Vọng” cho thế gian này! sự “hư không” của nó có thể nhường chỗ cho thực tại của phước hạnh. Một người Y-sơ-ra-ên, giữa sự dư dật của Ca-na-an, có thể cảm nhận điều này, như I Sử Ký 29:15 cho thấy, và như Lê-vi Ký 25:33 đã dạy họ cảm nhận. Và câu 13 há chẳng phải là một tiếng kêu kiểu Sam-sôn (Các Quan Xét 16:28) để được đưa qua cơn khủng hoảng của một cuộc đấu tranh cuối cùng sao! Tín hữu và Chúa của mình có thể tìm thấy ở đây một lời cầu xin vô cùng thích hợp. Alexander cũng nhận xét Thi Thiên này đầy dẫy những sự nhắc đến Gióp như thế nào: như chương 7:19, 14:6, và 10:20, 21. Nhưng “Xin tha cho tôi để tôi được tươi tỉnh lại”, là một lời cầu nguyện rằng mọi điều trong Ngài mà tội lỗi đã làm héo hon có thể được đổi mới, và linh hồn buồn rầu của Ngài được tươi tỉnh lại bằng ân điển thiêng liêng. Tác giả Thi Thiên như vậy mô tả Đấng Christ khi còn ở trên đất, và đồng thời mọi người trong gia đình Ngài trong khi đi qua trần gian này đến vương quốc. Đó là,
Đấng Công Chính là Lữ Khách và Khách Lạ.
THI THIÊN 40
1–17 “Tôi đã chờ đợi, tôi đã chờ đợi Giê-hô-va,” tôi đã chẳng làm gì khác ngoài chờ đợi, (Alexander). Nơi đây có một người kêu lên, “Kìa! Tôi đến để làm theo ý muốn Ngài, hỡi Đức Chúa Trời.” Chúng ta không thể không nhận ra Đấng Mê-si-a nơi đây, ngay cả nếu chúng ta đã không có sự trợ giúp của tác giả thư Hê-bơ-rơ 10:5–10. Những tội lỗi mà người ấy nói đến trong câu 12 đều là của chúng ta* đã được kể cho Ngài. Ngài có thể nói, “Và tôi là một tội nhân trước mặt Ngài, mặc dù tôi chưa bao giờ phạm tội.” Đấng Christ phán suốt Thi Thiên, thật độc quyền đến nỗi tín hữu ở đây phải tiếp nhận những lời này không phải như kinh nghiệm của chính mình (trừ khi người ấy có thể theo Đấng Christ để thu lấy chiến lợi phẩm), mà như kinh nghiệm của Đấng Thủ Lãnh của sự cứu rỗi, trong việc chiến đấu trận chiến đã kết thúc trong sự đắc thắng đời đời. Chỉ bằng cách vận dụng mà ngay cả các câu 1–3 cũng có thể được tín hữu dùng để mô tả trường hợp của chính mình. Đấng Christ là Giô-sép và Giê-rê-mi của hố này.
Hãy đọc câu 4, và suy gẫm về điều mà Đấng là Ngôi Lời gợi ý—“Những tư tưởng của Đức Chúa Trời đối với chúng ta!” Vô số những tư tưởng yêu thương của Ngài đối với chúng ta! Những khu rừng với vô số lá của chúng, cỏ trên mọi đồng bằng và núi non của đất với vô số ngọn của nó, cát trên mọi bờ của mọi sông và biển, sóng của mọi biển và giọt nước của mọi đợt sóng của mọi biển, các ngôi sao trên trời—không một điều nào trong số đó, cũng không tất cả cộng lại, có thể cho một ý niệm đầy đủ về “Những tư tưởng của Ngài đối với chúng ta!”—“không có gì sánh được với Ngài”—không có gì để giúp diễn đạt một tuyên bố. Và chiều sâu của tình yêu trong mỗi tư tưởng ấy! Ai có thể ngồi xuống và suy gẫm về những điều kỳ diệu của sự cứu chuộc? Ai lại không bối rối?
Giờ đây toàn bộ Thi Thiên có đây là chủ đề của nó. Từ các câu 1 đến 3, một bản tóm tắt về cách Đức Chúa Trời đối đãi với Đấng Cứu Rỗi, kết thúc trong việc tập hợp các đám đông đến với Ngài như Si-lô. Các câu 4 và 5, sự thờ phượng các mục đích của Đức Chúa Trời; và từ câu 9 đến cuối, chúng ta được chứng kiến phần nào phong cách mà trong đó các mục đích vinh hiển này được đưa đến sự hoàn thành, trong sự đến và chịu khổ thật sự của Đấng Cứu Rỗi. Hãy xem Ngài vâng lời; hãy xem Ngài rao truyền danh Giê-hô-va trong sự rộng lớn và đầy trọn của nó, bất cứ nơi nào Ngài đến, trong các làng mạc, thị trấn, thành phố, các nhà hội, đền thờ, các buổi nhóm ngoài trời, “Tôi đã rao truyền sự công chính, và tôi sẽ không kiềm giữ môi mình trong bất cứ thời gian tương lai nào.” Hãy nghe trong câu 12 những tiếng rên rỉ không thể diễn tả của Ngài, khi “buồn rầu cho đến chết”. Rồi hãy nghe Ngài trong câu 15 báo trước sự hoang tàn của Y-sơ-ra-ên, và của những người khác giống như họ, vì họ đã khước từ Ngài; trong khi câu 16 vẽ cho chúng ta thấy “sự vui mừng và bình an trong đức tin” hiện tại, với kết quả tối hậu trong các thời đại sắp đến, trong niềm vui của Vương Quốc. Thật vô tận nếu chúng ta dừng lại ở những gợi ý phong phú và dồi dào mà hầu như mỗi câu đều mang lại.* Đó là một cẩm nang về Lịch Sử của sự cứu chuộc. Đó là
Đấng Mê-si-a được bày tỏ như Của Lễ chuộc tội một lần đủ cả của chúng ta, và mọi sự cứu rỗi của chúng ta.
THI THIÊN 41
1–13 SỰ quan tâm buồn thảm gắn liền với Thi Thiên này đã khiến nó trở nên nổi tiếng trong Si-ôn. Chúa chúng ta đã trích dẫn nó như của chính Ngài, trong đêm Ngài bị phản bội (xem Giăng 13:18, so với câu 9), khi Ngài thấy kẻ phản bội ngồi vào bàn Lễ Vượt Qua với Ngài, và ngồi xuống bên tay trái Ngài, gần đến nỗi Ngài có thể trao cho hắn miếng bánh, và cùng chấm với hắn trong đĩa. Tuy nhiên, giọng điệu thì phù hợp với gia đình Ngài cũng như với chính Ngài; họ có thể dùng nó trong Ngài.
Chính Chúa là Đấng phán, “Phước cho người hành động khôn ngoan đối với người nghèo,” câu 1; cũng là Đấng đã phán “Phước cho những người hay thương xót!” và cũng là Đấng trong ngày Ngài đến sẽ phán, “Hãy đến, hỡi những người được ban phước; Ta đã đau ốm, và các ngươi đã thăm viếng Ta.” Ngài khích lệ chúng ta làm việc lành nhân danh Ngài, đặc biệt đối với những người trong gia đình đức tin. Những gì được viết từ câu 1 đến 3 là một lời hứa mà Bát-xi-lai có thể đã nhận lấy; và Ê-bết-mê-léc, người đã kéo Giê-rê-mi lên khỏi hố; và Ô-nê-si-phô-rơ, người đã thường làm cho Phao-lô được tươi tỉnh; và những người phụ nữ xứ Ga-li-lê, Su-sanh-na và những người khác, là những người đã phục vụ Đấng Christ bằng của cải của mình; và những người con gái thành Giê-ru-sa-lem, là những người đã tỏ lòng cảm thông với Ngài khi Ngài vác thập tự giá, thương xót gương mặt héo hon của Ngài.
Có lẽ trong câu 4, Đấng Christ có thể được hiểu là đang nói, “Chính tôi, chính tôi, đã làm điều đó cho người khác, và vì vậy, tôi đòi hỏi phước lành. Nhưng kẻ thù của tôi đối đãi với tôi khác hẳn biết bao! Mọi phép lạ nhân từ của tôi đều bị quên lãng, ký ức về mọi ơn ích nghìn lần của tôi bị chìm đắm trong sự ác độc của chúng; chúng mong tôi chết, “Khi nào Ngài sẽ chết;” và “danh Ngài sẽ tiêu vong chăng?” (Câu 5.) “Nếu hắn đến thăm tôi,” (tức là, để do thám tôi), hắn đi ra, nói rằng,
“Một điều đáng rủa sả nào đó bám chặt vào hắn.” (Câu 8, theo nghĩa đen, “được hàn chặt vào hắn.”)
Nhưng kết cục sẽ làm chúng thất vọng; tôi sẽ không hề sai lầm dù chỉ một lần, và tôi sẽ sớm đứng bên tay phải của Ngài;
“Kẻ thù của tôi sẽ không đắc thắng trên tôi:
Và về phần tôi, Ngài nâng đỡ tôi trong sự ngay thẳng của tôi,
Và đặt tôi trước mặt Ngài đời đời.” (Câu 12.)
Trong điều này, Ngài dự đoán trước phần thưởng của sự vâng lời cho đến chết của Ngài, và “sự vinh hiển sẽ đến sau”, như chúng ta cũng có thể làm.
Trong viễn cảnh này, thật thú vị khi nghe Ngài nói, “Chúc tụng Giê-hô-va, Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên,” (câu 13). Đấng bị khước từ và khinh rẻ đã không quên hay từ bỏ dân tộc đã khước từ Ngài. Ngài sẽ là Vua của họ, “Vua của dân Do Thái”, dù họ đóng đinh Ngài; Ngài định dành ân điển và vinh hiển cho họ trong ngày sau rốt. “Thưa Thầy, Thầy là Con Đức Chúa Trời; Thầy là Vua của Y-sơ-ra-ên.” Và “A-men và A-men” ấy, thật ngọt ngào biết bao khi nó thốt ra từ môi miệng của Đấng Chứng Nhân Thành Tín, Đấng vui thích mở đầu những lời phán quan trọng của mình bằng “Thật vậy, thật vậy”, Αμην, Αμην, và là Đấng đóng dấu của Ngài vào Thi Thiên phước hạnh này (giống như Phao-lô làm trong một số thư tín của ông), như muốn nói rằng, “Chữ ký của tôi, Đấng Chứng Nhân Thành Tín, bằng chính tay tôi.”
Đấng Công Chính không được thương xót trong lúc cần thiết của Ngài.
THI THIÊN 42
1–11 NGƯỜI DO THÁI bắt đầu Quyển II bằng Thi Thiên này. Có ít nghi ngờ rằng sự phân chia bốn phần của Sách Thi Thiên là tùy ý, và được gợi ý bởi hoàn cảnh duy nhất rằng “A-men” tình cờ xuất hiện ở cuối Thi Thiên 41, 72, 89, và 106, là những Thi Thiên kết thúc các phần khác nhau. Chữ Maschil có liên quan đến âm nhạc. Còn về các con trai của Cô-rê, hậu duệ của Cô-rê phản loạn, mà con cái của ông, được ân điển tha cho, đã giữ một phần nổi bật trong sự thờ phượng bằng ca hát tại Đền Thờ, thì họ chỉ là những người nhận, chứ không phải những người viết Thi Thiên. Có lẽ những người Lê-vi ở với Đa-vít (II Sa-mu-ên 15:24) bao gồm các con trai của Cô-rê.
Nơi đây là con nai trong đồng vắng đang khao khát những suối nước mà nó chưa đạt được. Nó đứng trên một bờ dốc xuống (עַל), con suối,—nước vẫn chưa với tới được. Đó là tình trạng linh hồn của tác giả Thi Thiên. “Ôi, ước gì tôi được thấy mặt Đức Chúa Trời!” là ý nghĩa của câu 2; và câu 4 là linh hồn tự đáp lại chính mình, nói rằng, trong sự nhớ lại những niềm vui quá khứ giờ đây bị giữ lại, “Tôi sẽ suy nghĩ về điều đó, và tuôn đổ linh hồn tôi trong chính tôi.”
Bản Bảy Mươi đã dịch điều này rất gần với những lời được dùng trong Ma-thi-ơ 26:38, và Giăng 12:27.
“Vì sao ngươi (‘μεριλυπος’ Bản Bảy Mươi) rất buồn rầu, hỡi linh hồn tôi?
Và vì sao ngươi (ταρασσεις με) bối rối trong tôi?”
Chúa chúng ta, cũng như mọi người đau khổ và buồn rầu trong dân Ngài, có thể dùng Thi Thiên này, khi, với tư cách là Đa-vít thật, Ngài bị đuổi ra, không phải bởi một người con, mà bởi Cha Ngài vì cớ chúng ta—bị đuổi xa khỏi thiên đàng hơn Hẹt-môn hay Giô-đanh, hay “Đồi Nhỏ”, so với Si-ôn và Đền Tạm, nghe những vực nước sâu gọi nhau, và tập hợp nước của chúng, như khi cơn lụt, các thác nước đổ xuống tàu từ trên cao, trong khi những nguồn phun trào nâng tàu lên từ bên dưới.* Tuy nhiên, Ngài biết kết cục: “Vì niềm vui đặt trước mặt Ngài, Ngài đã chịu đựng thập tự giá.” Ngài có thể hát trong u ám, “Tôi sẽ còn ngợi khen Ngài, sự cứu rỗi của mặt tôi, và Đức Chúa Trời của tôi!” Cách đọc ở lề là, “Sự hiện diện của Ngài là sự cứu rỗi;” nhưng câu 11 chống lại điều này. Ý nghĩa là, tôi sẽ ngợi khen Ngài như Đấng sẽ thay đổi hình dạng héo hon của tôi, và ban cho tôi vẻ đẹp; Đấng sẽ thay đổi sự hạ mình của tôi thành sự tôn cao; Đấng trong trường hợp của tôi, rồi sau đó trong trường hợp của toàn dân tôi, sẽ đổi đồng vắng và cát khô cằn của nó lấy vương quốc và những dòng sông vui sướng của nó.
Nỗi đau đớn nhất của Đấng Christ, phát sinh từ sự sỉ nhục và khinh miệt, là nỗi đau Ngài cảm nhận khi chúng gieo rắc sự nghi ngờ về tình yêu và sự thành tín của Cha Ngài (câu 10), “Đức Chúa Trời của ngươi ở đâu?” Theo mức độ sự nên thánh tiến triển, các chi thể của Ngài cũng cảm nhận điều này, quên đi vinh hiển của chính mình, và chỉ chú tâm vào vinh hiển của Ngài. Trong cách dùng chính yếu của Thi Thiên, lời nhạo báng này sẽ được Đa-vít cảm nhận khi kẻ thù của ông ám chỉ rằng dù Đức Chúa Trời đã xức dầu cho ông làm vua, Ngài vẫn không thể đưa ông đến vương quốc của mình: hay ngay cả nếu “các con trai của Cô-rꔆ đã viết Thi Thiên này, (như Hengstenberg nghĩ), thì cũng sẽ có cùng một cảm xúc nơi họ đối với lời nhạo báng ném vào vị lãnh đạo tận hiến ấy, mà sự nghiệp của ông họ đã ủng hộ, khi đến với ông tại Xiếc-lác. (I Sử Ký 12:6.) Nhưng Đức Thánh Linh đã dựa trên những hoàn cảnh này mà lập nên một bài ca của Si-ôn, vốn được dành cho Vua của Si-ôn, và mọi hoàng tử của Ngài trong hành trình đến ngai vàng và vương quốc. Chúa Giê-xu có thể đặc biệt nhớ đến Thi Thiên này, và hát nó với các môn đồ của Ngài trong ngày đáng chú ý ấy, khi tại Xê-sa-rê Phi-líp (Ma-thi-ơ 16:13), Ngài hỏi người ta đang nói gì về Ngài? Trong ngày ấy, Hẹt-môn ở trong tầm mắt, và nguồn đôi của Giô-đanh ở ngay bên cạnh Ngài, và một “Đồi Nhỏ” nào đó gần họ, một “Mi-xa”,* mà, để đối chiếu, gợi lên trong tâm trí những Đồi Si-ôn. Trong ngày ấy, có lẽ, Đầu của Hội Thánh đã đặc biệt dùng Thi Thiên này, và khắc ghi nó trong lòng các môn đồ của Ngài, là những người sau đó sẽ không bao giờ không hát nó (cũng như chúng ta), với sự tươi tỉnh gấp đôi trong ý nghĩ rằng nó đã an ủi Thầy, bày tỏ, như nó bày tỏ,
Đấng Công Chính trong sự mệt mỏi của Ngài ngước nhìn lên Cha để được tươi tỉnh.
THI THIÊN 43
1–5 NHIỀU tác giả xưa và nay xem Thi Thiên này là một phần của Thi Thiên trước. Họ đã không thấy rằng giọng điệu giờ đây vui tươi và hy vọng hơn. Con nai giờ đây đang nhảy chồm tới những suối nước. Tác giả Thi Thiên đang đòi quyền được tươi tỉnh của mình, và dự đoán nó như đã ở ngay trên môi mình. Sự u ám của “ban đêm” (42:8) và của “than khóc” (câu 2) sẽ được đổi lấy ân huệ hay “ánh sáng” (câu 3), và “chân lý”, tức là, sự ứng nghiệm của những lời hứa đã ban cho ông (A-ben E-xơ-ra) sẽ sớm cho thấy ông đã không bị “quên lãng” (42:9); và chẳng bao lâu Đức Chúa Trời của ông sẽ là bài ca mừng rỡ của ông, “niềm vui của niềm vui ông”, và cây đàn hạc sẽ ca tụng gương mặt hài lòng của “Ê-lô-i, Ê-lô-i”, Đức Chúa Trời của tôi, Đấng có lần dường như đứng xa.
Đối với Đấng Christ và các chi thể của Ngài, niềm vui cao nhất (được nói đến trong câu 4) đến từ Bàn Thờ, với của lễ được chấp nhận của nó. Đấng Christ đã phục sinh, và Đấng Christ đã thăng thiên, được chỉ ra trong đó; và chính trong sự phục sinh và thăng thiên của Ngài mà chúng ta thấy của lễ được chấp nhận, và lòng chúng ta học được niềm vui thật. Chắc chắn nguồn vui này sẽ còn được mở ra cho chúng ta đầy đủ hơn nữa khi Ngài hiện ra lần thứ hai “không có tội lỗi” để đem lại sự cứu rỗi, và mọi kẻ thù đều bị đặt dưới chân Ngài. Ngài cũng sẽ vui mừng tươi mới trong ngày ấy, uống lấy dòng suối mát nhất trong những suối nước hằng mong mỏi. Trong khi đó, chúng ta hãy đọc và hát Thi Thiên này trong sự tin cậy vui mừng, như
Đấng Công Chính đòi quyền được tươi tỉnh đầy trọn của Ngài.
THI THIÊN 44
1–26 DƯỜNG NHƯ có một loạt bắt đầu ở đây và kéo dài đến Thi Thiên 50, trong đó Đầu được các chi thể trong thân thể Ngài ngỏ lời, và các hiện tượng khác nhau trong hành động của Ngài được mô tả. Thi Thiên này, được giao phó cho “Các Con Trai của Cô-rê”, là tiếng kêu của Đa-vít và bất kỳ môn đồ chân thật nào khác của Chúa, trong những thời kỳ thử thách, khi các chứng nhân nói tiên tri trong bao gai. Nó không hẳn là một Thi Thiên quốc gia, mà là một Thi Thiên cho Hội Thánh Hoàn Vũ, vì các câu 17–22, khiêm nhường phản đối (điều mà Y-sơ-ra-ên với tư cách một quốc gia không thể làm) sự gắn bó vững vàng, không lay chuyển với danh Ngài; và trong Rô-ma 8:36, được Phao-lô áp dụng như để bày tỏ tình trạng của tín hữu trong một thế gian bắt bớ. Chữ Maschil là một sự nhắc đến âm nhạc.
Đó là tiếng kêu, hay lời kêu cầu, của những con chiên bị giết thịt gửi đến Người Chăn của chúng. Chúng bắt đầu bằng cách nhớ lại những việc lớn lao của Ngài thay cho dân Ngài khi ra khỏi Ai Cập. Chúng đặt mọi trọng tâm của sự giải cứu ấy nơi chính Ngài, nơi cánh tay thánh của Ngài mà thôi. (Câu 2.)
“CHÍNH NGÀI (אַתָּה) đã đuổi dân ngoại ra,” v.v.
“Ngài” này mang tính nhấn mạnh, khá giống với cách dùng đại từ trong Ê-xê-chi-ên 37:3, “CHÍNH NGÀI (אַתָּה), và không ai khác, biết;” và rồi câu 5, “Ta (אֲנִי), và không ai khác, sẽ khiến Thần sự sống nhập vào các ngươi.” Hay giống như đại từ (Khải Huyền 4:11), “Vì chính Ngài (συ), và không ai khác, đã tạo dựng mọi vật.” Rồi trong câu 5, có một chữ הוּא đầy nhấn mạnh, “Hỡi Đức Chúa Trời, Ngài là Đấng ấy, Vua của tôi.”
Không kém phần ý nghĩa là đơn âm tiết kia (câu 9),—
“NHƯNG (אַף) Ngài đã từ bỏ.”—
Một khoảng lặng Sê-la (câu 8) đã trong chốc lát khiến cây đàn hạc im tiếng; và khi các dây đàn của nó lại được chạm đến, thì đó là để thở ra lời than khóc. Dường như nó đảo ngược trường hợp được nêu trong Lê-vi Ký 26:44, nơi, sau cơn hoạn nạn dài, có hy vọng về việc dời đi tai họa được mở đầu bằng וְאַף, mà người Do Thái đã ghi dấu vì lý do này là “một וְאַף bằng vàng”, nói lên, như nó nói, về một sự thay đổi sang thịnh vượng. Ở đây thì hoàn toàn khác! Thủy triều đã rút, và không thấy triển vọng nó dâng trở lại! Chúng ta bị bán với giá rẻ mạt nhất, như thể người chủ chỉ mong tống khứ bầy chiên của mình khỏi tay. (Câu 12.) Chúng ta là một lời đàm tiếu (câu 14), và bị làm cho hổ thẹn bởi “kẻ thù và kẻ báo thù”, là kẻ mà Ngài có thể dễ dàng khiến im lặng. (Thi Thiên 8:2.)
Và thế mà bầy chiên không nhận Người Chăn nào khác ngoài Giê-hô-va. Lời phản đối của chúng không hề dè dặt.
“Ngài đã bẻ gãy chúng tôi, (và đặt chúng tôi nằm bất lực,) trong nơi của rồng,
Và bao phủ chúng tôi bằng bóng sự chết,
Nếu chúng tôi đã quên danh Đức Chúa Trời của chúng tôi—
Hay (nếu) chúng tôi đã giơ tay ra với một thần lạ”—
Chúng ta bị cắt đứt khỏi xã hội của đồng loại, chúng ta bị xua đuổi vào hang và động, chúng ta chạy trốn đến nơi rắn là những cư dân duy nhất, chúng ta đang nấn ná trên bờ vực của mồ mả. Thế mà chúng ta có thể kêu lên “NẾU chúng tôi đã quên!” “Nếu” này là một hình thức khẳng định mạnh mẽ. Đó là cùng một hình thức mà Chúa chúng ta dùng trong Lu-ca 19:42, “NẾU ngươi đã biết”—thì phước lành hẳn đã đến. Nó giống như Xuất Ê-díp-tô Ký 32:32, “Vậy bây giờ, nếu Ngài muốn tha tội cho họ.” Nó giống như Thi Thiên 95:7, “Ngày nay, nếu các ngươi nghe tiếng Ngài”—thì các ngươi sẽ vào sự yên nghỉ.
Sau khi đưa ra lời phản đối này, chúng thêm rằng, “Há Đức Chúa Trời sẽ không tìm ra điều này sao?” Ngài biết mọi sự; Ngài biết chúng ta yêu Ngài; Ngài biết “bụng chúng ta đang bò sát đất”, như con rắn.
“Hãy thức dậy, sao Ngài ngủ, hỡi Chúa?” (Câu 23.)
Hy vọng ló dạng. Đức Chúa Trời của chúng sẽ nghe. Ngài cho phép chúng đánh thức Ngài, và chúng theo một cách nào đó kêu lên xuyên qua các bức màn của Lều Ngài, “Hãy trỗi dậy! sao Ngài ngủ?” (bản Sách Cầu Nguyện.) Biểu Ngữ của Đấng Giải Cứu xuất hiện xuyên qua u ám. Đấng Cứu Rỗi đang ngủ thức dậy trước tiếng kêu của các môn đồ Ngài, và sắp trỗi dậy để làm yên cơn bão “Vì cớ lòng thương xót của Ngài” (câu 26),—vì cớ tình yêu dịu dàng Ngài dành cho chúng. Trong Ngày Sau Rốt, chúng ta sẽ thấy, điều được hàm ý bởi sự trỗi dậy này, trong vinh hiển đầy trọn của nó, là gì.
Thi Thiên này là như vậy—
Tiếng kêu của những con chiên bị giết thịt gửi đến Người Chăn.
THI THIÊN 45
1–17 LỜI kêu cầu gửi đến Người Chăn, bởi bầy chiên bị dẫn đến chỗ giết thịt, đã được nghe. Nơi đây là điều Hengstenberg gọi là một “lời đáp ứng đúng thực tế”. Người Chăn, khi nghe tiếng be be của bầy mình, xuất hiện trong vinh hiển để giúp chúng; nhưng xuất hiện trong tư cách một Đấng Chinh Phục Hùng Mạnh. Chiên Con chính là Sư Tử của chi phái Giu-đa.
Đề tựa ban cho Thi Thiên này tương ứng với những lời rực rỡ và chủ đề của nó. “Trên Hoa Huệ”, nhạc cụ hoa huệ, một nhạc cụ nào đó của Đền Thờ, đặc biệt thích hợp cho việc cử hành những chủ đề tươi mới, sáng sủa và xinh đẹp. “Cho các con trai của Cô-rê”, và “Cho Nhạc Trưởng”—sự phục vụ của Ca Trưởng, và sự giúp đỡ của toàn thể ban hợp xướng các ca sĩ đều được huy động. Nó cũng là “Maschil”, điều đòi hỏi kỹ năng nơi nhạc sĩ vì là sản phẩm của kỹ năng lớn lao nơi Ca Sĩ của Y-sơ-ra-ên, Đấng viết ra nó, dù người ấy là Đa-vít hay Sa-lô-môn, và dù dịp sáng tác của nó có phải là các lễ cưới tại triều đình hoàng gia hay không. Và một lần nữa; nó là “Một bài ca về tình yêu”; hay đúng hơn “về Đấng Được Yêu”, cụ thể là, Cô Dâu. Ít nhất chữ “יְדִידות” có thể có nghĩa này. Nó được dùng trong Giê-rê-mi 12:7, như một thuật ngữ chỉ Y-sơ-ra-ên trong khi Y-sơ-ra-ên là Người Được Yêu của Đức Chúa Trời (Vợ của Đức Chúa Trời), và Ngài là Chồng; và vì vậy nó tương ứng với Giê-đi-đia, “Người Được Yêu của Giê-hô-va”, cũng như Su-la-mít tương ứng với Sa-lô-môn. Nếu vậy, đó là một Bài Ca về Cô Dâu, cũng như về Vua, Chàng Rể.
“Lòng tôi sôi lên với những lời tốt đẹp.
Công việc của tôi là vì Vua!
Lưỡi tôi là ngòi bút của một người viết sẵn sàng!” (Câu 1).
Quả thật đột ngột và nồng nhiệt—Đức Thánh Linh như vậy dùng các năng lực và cảm xúc của khí cụ loài người để chỉ ra bản chất hứng khởi của chủ đề.
“Ngài được tô điểm bằng vẻ đẹp giữa các con trai loài người!”
Động từ được dùng có một hình thức bất thường, và có thể được dịch là “Đẹp thay, đẹp thay Ngài là”, (Alexander).
“Ân điển tuôn đổ trên môi Ngài.”
Mọi điều hấp dẫn, mọi điều duyên dáng trong tính cách và hình thức, trong nét mặt và biểu hiện, đều được hàm ý trong chữ “ân điển”. Nó không phải là điều chúng ta thường gọi bằng tên ấy; nó là một thuật ngữ chỉ điều phù hợp với con người và lôi kéo mắt người khác đến với người ấy. Nó được dùng như vậy (Châm Ngôn 4:9), “Nàng sẽ ban cho đầu ngươi một vòng hoa ân điển, một mão vinh hiển nàng sẽ trao cho ngươi”—sự khôn ngoan như vậy khoác lên con người vẻ đẹp đạo đức. Nó cũng như vậy trong Thi Thiên 84:11—“Chúa sẽ ban ân điển và vinh hiển”—vật trang sức của vẻ đẹp, mão của vinh hiển. Tất cả điều này, trong sự hoàn hảo đầy trọn, được tìm thấy trong con người của Đấng Mê-si-a; mọi điều thích hợp để thu hút và giữ chặt ánh nhìn của linh hồn; mọi điều đẹp đẽ trong sự xuất sắc; mọi điều lôi cuốn trong sự thánh khiết và giá trị uy nghi.
Giờ đây đến câu 3,
“Chiến Sĩ! hãy đeo gươm của Ngài nơi hông Ngài, (Horsley).
Đây là “Đấng Hùng Mạnh” mà Ê-sai (9:5) gọi là “Đức Chúa Trời Hùng Mạnh”. Ngài là גִּבּוֹר, Đấng tiến ra để chiến thắng, và thế mà hành động thay cho “sự nhu mì, chân lý và sự công chính” (xem Khải Huyền 19:15), hay theo nghĩa đen hơn, “thay cho sự nhu mì và chân lý”; việc làm ấy trong một sự nghiệp như vậy chính là “sự công chính”. “Nơi hông Ngài”, chúng ta tìm thấy một danh trong Khải Huyền 19:16 hoàn toàn phù hợp với גִבּוֹר ở đây, “Vua của các vua, Chúa của các chúa”.
“Các mũi tên của Ngài đã được mài sắc!
Các dân tộc ngã xuống dưới Ngài!
Chúng (các mũi tên của Ngài) ở trong lòng của những kẻ thù của Vua!”
Ngài đạt đến Ngai Vàng, và ngồi xuống, các kẻ thù của Ngài đã trở thành bệ chân Ngài. Đấng Mê-si-a, như vậy ngồi trên ngai trong sự uy nghi tỏ tường, được ngỏ lời trong các câu 6, 7, bằng danh “Đức Chúa Trời”;
“Ngai của Ngài, hỡi Đức Chúa Trời, còn đời đời vô cùng.”
“Đức Chúa Trời của Ngài đã xức dầu cho Ngài, hỡi Đức Chúa Trời!” (So sánh Hê-bơ-rơ 1:8, 9, trong tiếng Hy Lạp, và chắc chắn là cách dịch đúng của tiếng Hê-bơ-rơ.)
Mọi sự đã sẵn sàng cho Hôn Lễ: “một dược, lô hội và quế bì” (Nhã Ca 3:6) đã được chuẩn bị cho ngày Đính Hôn này, mang ra khỏi “các cung điện ngà voi” để giúp cho niềm vui, hay nói cách khác, để hoàn tất các sự sắp xếp vui mừng của ngày hoan hỉ thiên thượng này.
“Từ cung điện ngà voi, tiếng đàn hạc (מִגִּי) làm cho Ngài vui mừng,”
(lấy מִנִּי để có nghĩa là “nhạc cụ có dây”.—Tholuck.)
Các "con gái của vua" hầu cận quanh ngài, những "người quý giá," tức là những người có giá trị cao, dường như giống như "con gái của Giê-ru-sa-lem" trong Nhã Ca; và nhất là phần này của Thi Thiên nhắc chúng ta nhớ đến Nhã Ca 6:8, 9: "Có sáu mươi hoàng hậu, tám mươi cung phi, và vô số trinh nữ." Chúng ta ngờ rằng cả trong Nhã Ca ấy lẫn ở đây, những người này tiêu biểu cho các đạo quân thiên sứ. Họ là dân bản xứ của xứ thiên thượng ấy — không phải như Cô Dâu, được đem vào đó từ một miền đất xa lạ. Cô Dâu, hay Hoàng Hậu, là Hội Thánh được cứu chuộc, gồm các thánh đồ người Giu-đa và người Ngoại, một Thân Thể duy nhất của những người được cứu chuộc được nhắc đến trong Hê-bơ-rơ 11:39, 40.
Theo cách hiểu này, chúng ta không còn thấy khó khăn nào nữa. "Dù cho," ca sĩ ngọt ngào hát rằng, "Dù cho các công chúa đầy dẫy triều đình của ngươi đều thuộc hàng cao quý nhất, như là các con gái của các vua, thì Hoàng Hậu vẫn trổi hơn hết trong vàng Ô-phia! Không ai sánh được với nàng! Nàng được tôn trọng, và đáng được tôn trọng, trên hết mọi người!"
Một khoảng lặng tiếp theo. Cô Dâu được phán bảo trước về ngày ấy. Có thể hiểu là: "Há ngươi chẳng muốn, vì đây là định mệnh vinh hiển của ngươi, lìa bỏ mọi mối liên hệ trước kia sao? Há ngươi chẳng muốn, hỡi con gái, trở nên như Rê-bê-ca đi đến cùng Y-sác sao? Đấng Toàn Năng này là Chúa của ngươi; hãy trở nên như Sa-ra đối với Áp-ra-ham." (Sáng Thế Ký 18:12; I Phi-e-rơ 3:5, 6.)
Nhưng khung cảnh vẫn chưa được bày ra đầy đủ trước mắt chúng ta. Ca sĩ ngọt ngào lại gảy đàn hạc lên một điệu cao vút, để mô tả sự huy hoàng của quyền cai trị mà Cô Dâu sở hữu nhờ quyền của Chàng Rể.
"Con gái của Ty-rơ sẽ ở đó với một lễ vật.
Những người giàu có trong dân (עם) sẽ cầu xin ân huệ của ngươi." (Câu 12.)
Điều này nói về Hội Thánh Vinh Hiển, Vợ của Chiên Con, cai trị trên một thế giới đã khuất phục, trong những ngày ngàn năm. "Ty-rơ" được lấy làm mẫu của các dân Ngoại, và ở nơi khác được nhắc đến như đóng một vai trò trong những thời kỳ hạnh phúc này (xem Ê-sai 23:18); trong khi "những người giàu có trong dân" là người Do Thái trong sự thịnh vượng được phục hồi của họ. Hội Thánh vinh hiển cùng cai trị với Đấng Christ trên các dân tộc trên đất. Hội Thánh vinh hiển ở cùng Đấng Christ trên ngai của Ngài, dù ngai ấy ở đâu, trong khi Ngài cai trị dân và các nước dưới cả bầu trời, dân Ngoại và người Do Thái, Ty-rơ và Dân.
"Các trinh nữ, bạn bè của nàng" là, chúng ta nghĩ, cũng giống như trong câu 9 và như Nhã Ca 6:8, "vô số trinh nữ," tức là các đạo quân thiên sứ. Những vị này cùng dự phần trong niềm vui của cảnh tượng này, cũng như họ đã cảm thông với sự giáng sinh của Chàng Rể tại Bết-lê-hem. Còn về nàng, nàng toàn là huy hoàng, và "thêu vàng" là y phục của nàng, tức là thứ vải quý giá nhất và hiếm có nhất trong cõi tạo vật.
Và (không dừng lại quá lâu nơi những câu lôi cuốn chúng ta nán lại từng bước), cuối cùng vang lên điệu cuối cùng. Hoàng Hậu, hay Cô Dâu, được phán bảo trong câu 16. Điều này giống như Sáng Thế Ký 24:60 và Ru-tơ 4:11, là sự bày tỏ một ước nguyện về sự sinh sôi nảy nở về sau của Cô Dâu. Hội Thánh Vinh Hiển, cùng cai trị với Đấng Christ, sẽ thấy lời cầu nguyện của mình được đáp lời và công lao của mình được tôn vinh, trong những phước hạnh sẽ được đổ xuống trên Đất trong những ngày ngàn năm vui mừng ấy.
"Thay vì các tổ phụ của ngươi," những người đã đầy dẫy đất trong những ngày trước của ngươi "sẽ là con cái của ngươi." Đất sẽ có những thế hệ mới của nó, những thế hệ của những người thánh khiết, — "mà ngươi có thể lập làm các quan trưởng khắp đất" — mỗi người đều xứng đáng làm quan trưởng, người yếu nhất trong họ cũng như Đa-vít, và Nhà Đa-vít như Thiên Sứ của Chúa.
"Như vậy các dân tộc sẽ ca ngợi ngươi đời đời vô cùng!"
Đây là sự kết thúc của bài Ca Hôn Lễ cao vời nhất từng được hát lên. Đó là điều mà Milton gọi là
"Bài ca hôn lễ khôn tả,
Trong vương quốc phước hạnh nhu mì của niềm vui và tình yêu."
Đó là Đất được Thiên Đàng dạy hát lên tình yêu vô hạn của thiên đàng dành cho con người. Đó là khúc dạo đầu cho Bài Ca Mới. Mỗi mệnh đề trong đó đều là giai điệu, và mỗi ý tưởng trong đó đều là sự cao siêu; nhưng nó đúng là điều chúng ta có thể mong đợi được thốt ra khi chủ đề đang bàn là —
Đấng Mê-si-a, Đấng Toàn Năng, xuất hiện như Vua và Chàng Rể.
THI THIÊN 46
1–11 TRƯỚC bình minh của ngày ấy của Chàng Rể và Cô Dâu, của Tiệc Cưới, đất sẽ rung chuyển vì những biến động; chiến tranh, tin đồn về chiến tranh, động đất, đói kém, dịch bệnh, tất cả hợp lại khiến người ta bối rối. Nhưng ở đây chúng ta thấy cũng Đấng Toàn Năng ấy ban sức mạnh cho những người thuộc về Ngài trong những thời kỳ nguy hiểm này.
Tựa đề thật đặc biệt, "trên Alamoth," gợi ý "một dàn hợp xướng gồm các trinh nữ," như thể Dàn Trinh Nữ này được chọn để hát một Thi Thiên kể về những hiểm nguy, sợ hãi và kinh hoàng dẫy đầy, để tỏ ra rằng ngay cả những trinh nữ yếu đuối cũng có thể trong ngày ấy hát lên không chút sợ hãi vì có "Đấng Toàn Năng" đứng về phía mình. Họ và "các con trai của Cô-rê" cùng hòa vào điệu cao vút đầy tin cậy này. Tất cả chúng ta đều biết Lu-thơ xưa thường hát Thi Thiên này trong những lúc hiểm nguy và kinh hoàng, và nhiều người đã làm như vậy trong mọi thời đại.
Họ hát về Giê-hô-va là "sự giúp đỡ rất hiện diện," hay theo nghĩa đen hơn, "Ngài được tìm thấy là sự giúp đỡ thật chân thật," נִמְצָא, cũng là từ ấy ở đây như trong I Sa-mu-ên 13:16, "hiện diện cùng Sau-lơ;" II Sử Ký 35:18, "Giu-đa và Y-sơ-ra-ên hiện diện," hay được tìm thấy tại vị trí của mình; và I Sa-mu-ên 21:3, "bất cứ điều gì hiện diện" — tức là ở trong tầm tay. Ngài đã chứng tỏ mình là sự giúp đỡ trong tầm tay.
Dòng sông trong câu 4 ám chỉ đến sông Ơ-phơ-rát của Ba-by-lôn, và sông Ti-gơ-rít của A-si-ri. Giê-ru-sa-lem không có những dòng lũ hùng vĩ như vậy để khoe khoang. Thế mà Giê-ru-sa-lem cũng có một dòng sông. Nàng có "dòng nước Si-lô-ê" của mình, chảy êm đềm từ Đền Thờ của nàng (Ê-sai 8:6–8), dòng nước có thể bị những người hùng mạnh khinh thường, thế mà lại là vinh quang của Giê-ru-sa-lem. Vinh quang của nàng là, Giê-hô-va ở trong Đền Thờ của nàng, từ dưới tảng đá của Đền Thờ ấy chảy ra Si-lô-ê; và như vậy "Có một dòng sông ở đó, làm vui mừng thành của Đức Chúa Trời này." Hoặc, nếu đây không phải là ý chính, thì sự ám chỉ là về cũng dòng Si-lô-ê ấy khi nó sẽ chảy ra từ Đền Thờ (xem Giô-ên 3:18; Ê-sai 33:21; Ê-xê-chi-ên 47:1–16), và sẽ chữa lành bất cứ điều gì nó tắm gội; vượt xa những dòng nước hùng vĩ của Ơ-phơ-rát và Hi-đê-ke, vốn chở những chiến thuyền kiêu hãnh của các bạo chúa.
Chiến thắng sẽ đến ngay khi thời điểm đã định của Chúa đến; "khi buổi sáng xuất hiện," như tại Biển Đỏ. (Xuất Ê-díp-tô Ký 14:27). Chính Chúa sẽ mời gọi người ta đến xem chiến thắng của Ngài: "Hãy đến mà xem!" (câu 8), và nghe Ngài công bố quyền được tôn cao của chính Ngài. Trước lời công bố này, dân của Ngài reo lên đáp lại, câu 7 và 11, mỗi câu đều được đánh dấu (như câu 5) bằng "Sê-la."
"Đức Giê-hô-va vạn quân ở cùng chúng ta!
Đức Chúa Trời của Gia-cốp là nơi nương náu của chúng ta!"
(מִשְּׁגַב của chúng ta, hơn là מַחְסַהֶ của câu 1.)
Nhằm bày tỏ
Đấng Toàn Năng đứng về phía người công chính, giữa những cơn quặn đau dữ dội nhất của đất.
THI THIÊN 47
1–9 CÓ người đã áp dụng Thi Thiên này cho sự thăng thiên của Đấng Christ; nhưng nó nói về sự tái lâm của Ngài. Đấng Toàn Năng ngự yên bình trên ngai của Ngài. Chúng ta được nhắc lại Thi Thiên 45:9. Dân hạnh phúc của Ngài đứng quanh Ngài, hân hoan trong lễ đăng quang của Ngài, như Y-sơ-ra-ên (dùng một hình ảnh yếu ớt) đã vui mừng đến nỗi đất vang rền, khi A-tha-li, kẻ soán ngôi, bị phế truất, và Vua thuộc dòng Đa-vít được tỏ ra sau thời gian ẩn náu lâu dài của Ngài. Bấy giờ họ vỗ tay (II Các Vua 11:12) để tỏ niềm vui ngây ngất của mình, như ở đây cả trái đất được mời gọi làm vậy; vì ngay cả rừng cây, cây cối và sông ngòi cũng được mô tả ở nơi khác như cùng hòa vào niềm ngây ngất phước hạnh này (Ê-sai 55:12); Thi Thiên 98:9), khi Vua của chúng ta thiết lập Đất Mới trong trật tự được tái sinh của nó.
Câu 2, 3, 4, cho thấy Vua đã đến để làm gì, tức là, để chọn "sự tuyệt hảo," hay Xứ tuyệt hảo, "của Gia-cốp." Bao phủ trên cảnh hạnh phúc này, tác giả Thi Thiên chèn vào "Sê-la" của mình — một khoảng lặng để suy gẫm. Nhưng câu 5 phá vỡ sự im lặng trầm tư bằng một tiếng reo hò hướng về Đấng Em-ma-nu-ên của chúng ta — vì chính Ngài là Đấng được tôn vinh là "Đức Chúa Trời" —
"Hãy hát ngợi khen Đức Chúa Trời!
Hãy hát ngợi khen!
Hãy hát ngợi khen Vua của chúng ta!
Hãy hát ngợi khen!
Vì Đức Chúa Trời là Vua trên cả trái đất!
Hãy hát ngợi khen cách thông sáng.
Đức Chúa Trời cai trị trên các dân tộc!
Đức Chúa Trời ngự trên ngai thánh của Ngài!"
Quanh Đức Chúa Trời Nhập Thể và Vua của chúng ta, các quan trưởng của Y-sơ-ra-ên tụ họp lại — "các quan trưởng của Đức Chúa Trời của Áp-ra-ham" — dòng dõi Áp-ra-ham giờ đây nhận đầy đủ những phước hạnh đã hứa cho tổ phụ của họ, và cả trái đất được phước trong ông. Khắp nơi, "các thuẫn của đất," các quan trưởng của đất, những người xưa kia, giống như "các thuẫn" được nhắc đến trong Ô-sê 4:18, thay vì bênh vực dân mình, lại cướp bóc và bóc lột họ, giờ đây tụ họp quanh Đức Chúa Trời của chúng ta để nhận thẩm quyền từ Ngài và dùng thẩm quyền ấy cho Ngài. Ngài là Vua của các vua. Ngài là Chúa của các chúa. Và đây là sự ca tụng đầy nhiệt thành về
Đấng Toàn Năng trên ngai của trái đất.
THI THIÊN 48
1–14 CHỦ ĐỀ về lịch sử của Đấng Toàn Năng vẫn còn được tiếp tục. Đấng Toàn Năng là vua, đã bước vào quyền cai trị của Ngài, ngự trên ngai của Ngài, cai trị trong sự công chính. Nhưng thủ đô của Ngài ở đâu? Ở tại Giê-ru-sa-lem. Tại đây Ngài tỏ mình ra; và nhờ vinh quang của sự hiện diện của Ngài tỏa ra trên "Thành của Vua Lớn" ấy, sáng hơn ánh sáng của bảy ngày, thế mà dịu dàng và êm dịu hơn những sắc màu ngọt ngào nhất của buổi chiều, Giê-ru-sa-lem trở nên
" 'Niềm vui của cả trái đất.
(Niềm vui) của các phía* phương bắc." (Giê-rê-mi 6:22.)
Nàng đã trở nên niềm vui của đất, gần và xa, nguồn vui cho những miền xa xôi nhất của đất. Giờ đây Ê-sai 24:23 được ứng nghiệm. Giờ đây Giê-ru-sa-lem được làm nên "đẹp đẽ về vị trí," hay, được đặt cao trên các đồi của nó trong vẻ đẹp, theo một nghĩa khác với trước kia. Giờ đây Si-ôn được tôn cao trên các núi, và đạt được sự trổi hơn đã được thiết lập trên các đồi.
Và nếu cần những liên tưởng để làm cho bất cứ nơi nào trở nên hoàn toàn hấp dẫn, thì những liên tưởng ấy không thiếu ở đây. Những việc như vậy đã được làm tại đây, đến nỗi sự lật đổ của San-chê-ríp, theo một cách nào đó, bị lu mờ. Các vua của đất đã tụ họp lại kéo lên, "họ đi qua" trong tất cả sự phô trương của trận chiến, và Chúa đã làm tan tác họ; và Ngài viết tại đây lời "Veni, vidi, vici" của Ngài, cho mọi dân tộc.
"Họ đã thấy!
Họ đã kinh ngạc!
Họ đã bối rối!
Họ đã vội vã rút lui!" (Câu 5.)
Việc ấy giống như khi gió đông quăng những tàu của Ta-rê-si lên đá. (Câu 7.) Việc ấy bao gồm trong nó mọi điều được ghi lại là kỳ diệu trong những thành tựu của các ngày trước; các sự kiện hiện tại giờ đây hoàn toàn sánh kịp với mức độ của những việc lành trước kia,
"Như chúng ta đã nghe, chúng ta cũng đã thấy,
Trong thành của Đức Giê-hô-va vạn quân." (Câu 8.)
Khoảng lặng Sê-la trang nghiêm xảy ra tại đây; rồi chúng ta nhìn ra một cảnh yên bình, Đức Chúa Trời được biết đến khắp đất. (Câu 10.) "Ngươi được ngợi khen ở bất cứ nơi nào danh ngươi được biết đến," hay đúng hơn, giờ đây cuối cùng ngươi đang nhận được lời ca ngợi xứng đáng với danh vinh hiển của ngươi. Si-ôn vui mừng, nước mắt của Giu-đa được lau khô, trong khi một tiếng mời gọi mọi người đến xem xét các lũy của thành của Vua Lớn, để họ có thể thuật lại từ đời này sang đời khác. Các lũy thật vững chắc, vì sự hiện diện của Chúa, Giê-hô-va Sa-ma, là bức tường lửa, trên các thành lũy của bức tường ấy các công dân hạnh phúc bước đi trong an ninh, hát rằng,
"Đức Chúa Trời này là Đức Chúa Trời của chúng ta đời đời vô cùng;
Ngài là Đấng dẫn dắt chúng ta ngay cả vượt qua sự chết." (Tholuck, "ngay cả vượt khỏi sự chết.")
Mệnh đề cuối cùng này bị hiểu lầm rất nhiều, nó không phải là, "Đấng dẫn dắt chúng ta cho đến sự chết," vì các từ là יְנֲהֲגֵנוּ עַל מוּת "sẽ dẫn dắt chúng ta vượt qua sự chết." Chắc chắn điều đó có nghĩa là, "Chính Ngài là Đấng dẫn dắt vượt qua sự chết đến sự phục sinh" — vượt qua Giô-đanh vào Ca-na-an. Từ עַל được dùng trong Lê-vi Ký 15:25 với nghĩa "VƯỢT KHỎI," liên quan đến thời gian, và đây há chẳng phải là ý nghĩa ở đây sao? "Vượt khỏi thời gian của sự chết?" Cho đến khi sự chết đối với chúng ta đã qua đi? Cho đến khi chúng ta đã đứng trên ngôi mộ của sự chết? Phải: Chính Ngài là Đấng dẫn dắt chúng ta tiến đến chiến thắng cuối cùng này; Ngài nuốt sự chết trong chiến thắng, và dẫn dắt chúng ta chà đạp trên sự chết. Và khi xem xét như vậy, chúng ta dễ dàng nhận ra mối liên kết đẹp đẽ của tư tưởng nối Thi Thiên này với Thi Thiên tiếp theo.
Đây là sự ca tụng về
Đấng Toàn Năng trở nên vinh quang của Giê-ru-sa-lem.
THI THIÊN 49
1–20 Đấng toàn năng không bao giờ nghỉ ngơi cho đến khi Ngài đã "dẫn dắt chúng ta vượt qua sự chết" (48:14), đến sự đầy dẫy phước hạnh của Sự Phục Sinh trong vương quốc. Thật hạnh phúc gấp ba lần những ai sẽ hưởng điều đó! Nhưng ai sẽ kể được sự khốn khổ của những kẻ bị loại khỏi phước hạnh ấy? Chính sự khốn khổ này là chủ đề của Thi Thiên này. Chắc chắn như hạnh phúc đời đời của những người được cứu chuộc là sự diệt vong khốn khổ của những kẻ không được cứu chuộc; và Thi Thiên này là bài ai ca về họ.
Chính Đấng Cứu Chuộc phán "ẩn dụ" này, bài diễn thuyết nặng nề này, mà về các chủ đề của nó đối với thế gian chẳng hơn gì một câu đố khó hiểu — "một lời nói tối tăm." Nhưng dẫu vậy, "những điều đã được giữ kín từ buổi ban đầu" (Ma-thi-ơ 13:35), được bày tỏ tại đây trong sự oai nghiêm trang trọng của chúng, trong tầm quan trọng đáng sợ của chúng, trong lẽ thật và sự chắc chắn của chúng. Đấng Mê-si-a tại đây phán "sự khôn ngoan" (חָכְמוֹת) và "sự thông sáng," như trong Châm Ngôn 1:20, bày tỏ những điều sâu nhiệm của Đức Chúa Trời cho con người. Chính Đấng Mê-si-a phán (câu 5), "Vì sao ta phải sợ trong những ngày gian ác, khi sự gian ác nơi gót chân ta bao quanh ta?" Đấng Mê-si-a trong thế gian gian ác của chúng ta, bị các con trai của Bê-li-an truy đuổi, những kẻ muốn chà đạp Ngài, bị bao quanh bởi các đạo quân của địa ngục, hít thở bầu không khí của thế gian ô uế này, bước đi giữa những cạm bẫy của nó, có thể phá vỡ tất cả mà không hề hấn gì, và báo trước sự hủy diệt sắp xảy đến cho mọi kẻ thù.
Con người không có phương tiện nào để trả cho Đức Chúa Trời tiền chuộc của mình (Xuất Ê-díp-tô Ký 21:30), dù người ấy mang đến cái giá đắt đỏ nhất mà đất có thể cung cấp. Người ấy "phải bỏ điều đó mãi mãi" (Bản Cầu Nguyện Chung); người ấy không thể đạt đến số tiền bị đòi hỏi; người ấy thậm chí không thể đưa ra điều có thể đủ để chuộc mạng sống khỏi mồ mả. Hãy xem các thế hệ chết đi, biến mất, nhường chỗ cho các thế hệ khác, tất cả đều là mồi của sự hư nát; thế mà những kẻ dại vẫn tiếp tục hy vọng sự bất tử cho chính mình. Hãy nghĩ về sự mê muội này; hãy dừng lại, suy gẫm; cây đàn hạc sẽ im lặng một thời gian để bạn suy ngẫm điều đó — "Sê-la!"
Nhưng hãy vén bức màn lên! Những con trai của sự dại dột ấy ở đâu? Trong mồ mả; "Sự chết dẫn dắt họ vào đồng cỏ của nó," như chiên của nó (Hengstenberg); và
"Những người công chính sẽ cai trị họ vào buổi sáng.
Vẻ đẹp của họ tiêu tan;
Mồ mả là nơi ở của mỗi người trong họ." (Câu 14.)
Sự Phục Sinh Thứ Nhất được mô tả trong vài nét này, Sự Phục Sinh của Những Người Công Chính. Họ sống và cai trị — có quyền cai trị — trong khi "những kẻ chết còn lại không sống lại cho đến khi một ngàn năm đã xong." (Khải Huyền 20:5.) Và để dập tắt mọi nghi ngờ ngay từ khi chúng sinh ra, Đấng Cứu Chuộc tuyên bố mình chắc chắn về sự phục sinh; và nếu Ngài chắc chắn, thì họ cũng vậy, vì Ngài là trái đầu mùa, là bảo chứng cho sự phục sinh của họ.
"Chắc chắn, (אַךְ) Đức Chúa Trời sẽ cứu chuộc linh hồn tôi khỏi tay mồ mả; Vì Ngài sẽ cứu chuộc tôi." (Câu 15.)
Ngài sẽ tiếp nhận tôi như Hê-nóc đã được tiếp nhận, tiếp nhận tôi lên nơi an nghỉ vinh hiển. (Xem Sáng Thế Ký 5:24, cùng một từ, לָקַח) Vậy hãy nghe, tóm lại toàn bộ vấn đề. Những kẻ gian ác sẽ không bao giờ thấy "ánh sáng" của "buổi sáng" ấy (câu 14); phải, (câu 20), "con người trong sự thịnh vượng," ngay cả Kẻ Chống Christ trong lúc quyền lực của hắn đang lên cao, "giống như loài thú; hắn sẽ bị nhổ tận gốc," (Hengstenberg) — hắn không có phần hay cơ nghiệp với những người được phước.
Trong những điệu như vậy, chính Đấng Cứu Chuộc thốt lên bài ai ca buồn thảm này
Bài Ai Ca của Những Người Công Chính về những kẻ không được cứu chuộc.
THI THIÊN 50
1–23 "Ên, Ê-lô-him, Giê-hô-va, đã phán!"* Theo tiếng Hê-bơ-rơ là như vậy. Đã đi đến cuối — đã hát về tiếng kêu của những người được chọn, về lời đáp cho tiếng kêu của họ trong sự xuất hiện của Đấng Toàn Năng, về sự bảo vệ của Đấng Toàn Năng, về ngai mà Ngài ngự, về thành nơi vinh quang của Ngài ngự, và về chính Ngài trong vinh quang — đã hát cả bài ai ca buồn thảm về những kẻ không có phần trong cơ nghiệp của những người công chính — tác giả Thi Thiên được Đức Thánh Linh dẫn dắt gảy đàn hạc lên một điệu khác có cùng bản chất. Tại đây ông trình bày những nguyên tắc phán xét hướng dẫn quyết định của Vua "ngự trên ngai thánh của Ngài," và cai trị từ "trong Si-ôn."
Đó là ngày của Rô-ma 1:18. Các tầng trời giờ đây không còn im lặng; các thiên sứ đến cùng Đức Chúa Trời của thiên đàng. Vinh quang của Chúa, và sự tập họp của các thánh đồ quanh Ngài (xem II Tê-sa-lô-ni-ca 2:1), những người trên của lễ đã bước vào giao ước với Ngài, được ca tụng trong câu 1–6, và khoảng lặng Sê-la trang nghiêm đã cho chúng ta thời gian để dán mắt vào cảnh tượng, Chúa bỗng nhiên phán, lý luận với con người về những ý tưởng sai lầm của họ về con đường cứu rỗi (câu 7–15). Rồi tiếp theo là nếp sống tội lỗi của họ (câu 16–22). Trong câu 22d từ נא được nhấn mạnh — "Hãy suy xét điều này, tôi nài xin các ngươi, hỡi những kẻ quên Đức Chúa Trời." Con người đối đãi với Đức Chúa Trời như thể Ngài là một hữu thể cần được phục vụ, thay vì là một Đấng ban ơn nhân từ, có chủ quyền. Con người hành động trước mặt Đức Chúa Trời như thể Đức Chúa Trời thánh khiết là một người giống như chính mình. Nhưng sự cuối cùng đến. Không ai sẽ bước vào vinh quang, không ai được tỏ cho thấy "sự cứu rỗi của Đức Chúa Trời," tức là, sự cứu chuộc hoàn tất vinh hiển của Ngài (như Phao-lô đã nói đến, Rô-ma 13:11, và Phi-e-rơ, I Phi-e-rơ 1:5) lúc Chúa xuất hiện, ngoại trừ người "sắp đặt đường lối mình cho ngay thẳng;" tức là, người điều chỉnh đời sống mình theo quy tắc như câu 5; nói cách khác, theo quy tắc Phúc Âm — người dọn đường mình theo sự dọn đường đã được Chúa tỏ ra cho mình. Người muốn làm như vậy phải bắt đầu tại bàn thờ (câu 5), và tại đó "dâng tế lễ," hay, "dâng lời ngợi khen," như câu 14 cũng đã tuyên bố. Người ấy phải bắt đầu bằng việc thừa nhận những ơn phước của Giê-hô-va dành cho chúng ta là tội nhân, đáp lại bài ca của các thiên sứ tại Bết-lê-hem về một Đấng Cứu Rỗi đã sinh ra, và đáp lại tiếng kêu của Đấng Cứu Rỗi, "Mọi việc đã trọn," bằng sự tiếp nhận vui mừng của linh hồn mình đối với công việc đã trọn ấy. Đây là "sự sắp đặt đường lối" — và việc tuyên bố điều này là mục đích của Thi Thiên này. Nó trình bày, tại môi miệng của chính Đấng Thẩm Phán Công Chính,
Những nguyên tắc sẽ hướng dẫn sự phán xét của Đấng Công Chính tại sự tập họp của các thánh đồ.
THI THIÊN 51
1–19 "SỰ giàu có, quyền lực," (một tác giả nổi tiếng nói), vinh quang của một vương quốc, đều không thể trình bày cũng không thể dẹp bỏ dòng thác tội lỗi, dòng thác đặt vua và kẻ ăn mày ngang hàng nhau." Không ai đã xem xét kỹ lưỡng những sự sa ngã của chính mình, và than khóc chúng cách đắng cay hơn, "vạch trần những xương sườn sắt của nỗi khốn khổ," hơn Đa-vít, trong Thi Thiên này. Chúng ta đã thấy một loạt khá dài kết thúc trong Thi Thiên 1. Thi Thiên trước mắt chúng ta đứng ở một vị trí biệt lập. Nó không phải là một phần của bất cứ loạt nào. Nó có một đặc điểm mà không Thi Thiên nào trước đó đã thể hiện, vì nó được viết (và tựa đề bằng tiếng Hê-bơ-rơ xác thực sự thật này) nhân dịp Đa-vít ngoại tình, và những nỗ lực đáng ghê tởm của ông nhằm che giấu việc ngoại tình của mình bằng vụ giết người thuộc loại đê hèn nhất. Giờ đây, không một hoàn cảnh nào như thế này có thể chứa đựng bất cứ điều gì tương ứng dù xa xôi nhất với bất cứ hoàn cảnh nào trong đời sống của Đấng Bảo Lãnh, Con của Đa-vít. Trái lại, Thi Thiên này xa vời việc thích hợp để bày tỏ công việc của Đấng Bảo Lãnh đến nỗi dường như nó được đưa vào tại điểm này để dẫn chúng ta nhìn lại những bài ca trước kia của Đa-vít, và nói về những điều đã được trình bày trong đó, "Chắc chắn Đa-vít này, người tại đây xuất hiện như một người phung khắp mình, với một tấm lòng xấu xa như hành động tệ hại nhất trong đời ông, không thể là Đa-vít mà những điều vinh hiển như vậy trước kia đã được nói về?" Khi xem xét dưới ánh sáng này, Thi Thiên trước mắt chúng ta thích hợp, cả bởi tựa đề lẫn nội dung của nó, để hướng chúng ta trong các Thi Thiên khác đến Đa-vít thật, là Đấng mà những điều cao vời của các Thi Thiên trước đã được hát về.
Tiếp theo, vì Thi Thiên này đến ngay sau một Thi Thiên trình bày những nguyên tắc phán xét trước mắt chúng ta, thật không phải là không thú vị khi quan sát rằng nó rơi vào vị trí của nó rất thích hợp. Vì tại đây chúng ta thấy một tội nhân — một tội nhân cá nhân — nhận thức vị trí của mình tại tòa án ấy, và đồng ý với các quyết định của một tòa án nơi mà không gì ngoài công lý được tự do thi hành. Tội nhân thừa nhận trong câu 4 rằng tội của mình hoàn toàn là của mình, và được phạm trong sự chống đối trực tiếp với Đấng Thánh; và ông thú nhận sự dại dột của mình trước cả vũ trụ.
"Hầu cho ngươi được xưng công chính, trong vấn đề của luật pháp do ngươi công bố,
Và được trong sạch, liên quan đến sự phán xét do ngươi tuyên bố trên kẻ vi phạm luật pháp."
Ông không thấy gì trong các điều khoản của luật pháp là quá nghiêm khắc, cũng không thấy gì trong hình phạt kèm theo là quá nghiêm trọng. Việc dùng דָבְרֶךָ có thể là một sự tham chiếu đến Xuất Ê-díp-tô Ký 20:1, nơi Mười Điều Răn được gọi là הַדְּבָרִיﬦ.
Việc ấy giống như thể Đức Chúa Trời đã in nhật ký của Đa-vít, và, để hạ ông xuống, trao nó cho "người Trưởng ban nhạc," để cả Y-sơ-ra-ên có thể biết sự ăn năn đắng cay của ông, và có thể nói, về thực chất, điều mà Augustine viết, ("Non ergo cadendi exemplum propositum est, sed si cecideris resurgendi. Tu hoc amas in David, quod in se odit David?") "Đó không phải là một gương về việc sa ngã vào tội lỗi được đặt trước mặt ngươi, mà là gương về việc đứng dậy nếu ngươi đã ngã. Ngươi có yêu nơi Đa-vít điều mà chính Đa-vít ghét nơi mình không?"
1. Những tiếng rên sâu sắc cầu xin lòng thương xót tha thứ, từ hố ô uế. (Câu 1, 2)
2. Sự xưng tội, và sự thừa nhận luật pháp công chính của Chúa. (Câu 3, 4)
3. Một cái nhìn kinh hãi vào nguồn gốc của mọi tội lỗi thực tế. (Câu 5)
4. Sự giải thoát khỏi sự giả dối, dại dột, và tội lỗi, phải đến từ một mình Đức Chúa Trời. (Câu 6, 7) "Hãy tẩy sạch tội lỗi tôi bằng bài hương," như người phung được tẩy sạch.
5. Tiếng của một Đức Chúa Trời đã hòa giải được nghe lại. (Câu 8) Có lẽ chính ý tưởng về Sự Phục Sinh đã gợi lên "xương cốt vui mừng."
6. Trên nền tảng của sự tha thứ triệt để; lời cầu nguyện được dâng lên cho sự thánh khiết triệt để và bền vững. (Câu 9, 10) "Hãy đổi mới cho tôi ơn của một tâm thần vững chắc (נָכוֹן)."
7. Ông tìm kiếm sự thánh khiết bền vững, cũng như sự tương giao bền vững. (Câu 11)
8. Niềm vui của sự cứu rỗi trọn vẹn (tức là, cả sự tha thứ lẫn sự thánh khiết) được tìm kiếm, và sự hiện diện của Đức Thánh Linh, là trang bị thật và tự nhiên cho sự hữu ích trong tương lai. (Câu 12) "Xin nâng đỡ tôi bằng Đức Thánh Linh, Đấng rộng rãi," — cao quý.
9. Những nỗ lực sẽ được thực hiện vì lợi ích của người khác. (Câu 13)
10. Nỗi buồn vì đã, trong những ngày qua, làm hại người khác được bày tỏ. (Câu 4, mệnh đề đầu tiên.)
11. Điệu kết thúc của lòng biết ơn thờ phượng. (Mệnh đề cuối cùng của câu 14, và 15, 16, 17.)
12. Một lời cầu nguyện kết thúc cho vinh quang của Đức Chúa Trời trong xứ và trên đất. (Câu 18, 19.)
Ước muốn vinh quang của Đức Chúa Trời này, dấu hiệu không bao giờ sai của một linh hồn tương giao với Đức Chúa Trời, được bày tỏ bằng những lời cho thấy hy vọng cũng như đức tin. "Hãy làm ơn cho Si-ôn vì chính cớ ngươi, như một hoa quả của ý muốn tự do của ngươi," בִרְצוֹנְךָ. Đây là ý nghĩa; như thể ông nói, "Tôi đã cho ngươi cớ để lìa bỏ vương quốc và dân của tôi, và thậm chí từ bỏ Si-ôn, nơi hòm của ngươi đứng; nhưng há ngươi chẳng muốn tỏ ra ân điển tự do sao?"
"Hãy xây dựng các tường thành của Giê-ru-sa-lem!"
Hãy làm cho dân của ngươi tại Giê-ru-sa-lem mạnh mẽ chống lại kẻ thù của họ; hãy xây dựng* thành này mà tôi đã lấy từ người Giê-bu-sít và đang tìm cách làm đẹp, dù tội lỗi của tôi có thể khiến ngươi trả nó lại cho người Ca-na-an. Hãy làm cho Si-ôn và Giê-ru-sa-lem mạnh mẽ trong các lũy của chúng như ngươi sẽ còn làm trong ngày sau rốt. (Thi Thiên 48:11)
"Bấy giờ ngươi sẽ hài lòng với các của lễ công chính."
Tại chỗ mà danh ngươi đã bị báng bổ bởi tôi, ngươi sẽ còn được tôn trọng, nếu thay vì sự phán xét ngươi ban cho chúng ta chiến thắng và hòa bình. Chúng ta sẽ làm chứng về ngươi cho mọi xứ bằng "các của lễ theo quy tắc và mức độ công chính" (Lê-vi Ký 19:36), và bằng "bò con," như פָרים "bê con của lễ tạ ơn" của chúng ta. (Ô-sê 14:3) Thành Giê-ru-sa-lem này sẽ là một nơi mà tại đó sự chuộc tội được công bố, và lời ngợi khen của ngươi được hát lên bởi những người được tha thứ của ngươi, mà những tấm lòng ăn năn, tan vỡ của họ sẽ là của lễ tạ ơn hằng ngày. (Câu 17)
Kết quả cuối cùng này đặc biệt đạt được dưới thời Sa-lô-môn. Nhưng ngoài những điều chúng ta đã trình bày như là ý nghĩa chính, há chẳng có một cái nhìn vào tương lai sao? Há điệu này chẳng có ý như sau: — Hãy mau chóng đem đến vinh quang cuối cùng của Si-ôn, và bấy giờ sẽ không còn những gương xấu khiến kẻ thù có cớ báng bổ, không còn những sự sa ngã, không còn những lần vấp ngã; bấy giờ ngươi sẽ được tôn trọng đầy đủ như Đức Chúa Trời của sự chuộc tội và được ngợi khen đầy đủ bằng những bê con của môi miệng chúng ta. Hãy mau chóng đem đến ngày vinh quang của Giê-ru-sa-lem dưới thời Sa-lô-môn thật.
Thi Thiên này của Đa-vít là như vậy —
Tiếng kêu của tội nhân tan vỡ tấm lòng hướng về Đức Chúa Trời của ân điển.
THI THIÊN 52
1–9 THI THIÊN này ban đầu được viết khi Đô-ê báo tin cho Sau-lơ chống lại Đa-vít. Khi sắp xếp các Thi Thiên, thật tự nhiên khi đặt nó sau Thi Thiên vừa rồi, vì những cuộc tấn công mà nó mô tả chắc chắn sẽ được lặp lại dưới hình thức nào đó nhân dịp Đa-vít sa ngã, và thậm chí sau khi ông được phục hồi lại ánh nắng đầy đủ của sự tương giao thiêng liêng. Kẻ thù của Dòng Dõi Người Nữ chưa bao giờ trong bất cứ thời đại nào thiếu cớ để vu khống và sỉ nhục, và hắn sẽ không ngừng cho đến khi Chúa đến và hắn bị quăng ra ngoài hoàn toàn.
Trong câu 1, "người dũng sĩ" là גִבּוֹר, cũng như Nim-rốt được gọi trong Sáng Thế Ký 10:9; chính là sự đối lập về tính cách với "אֵל־גִבּוֹר," "Đức Chúa Trời toàn năng," (Ê-sai 9:6,) Đấng sẽ hủy diệt hắn.
Trong câu 5, được kết thúc bằng Sê-la đầy ý nghĩa, cách dịch đúng của mệnh đề giữa là, "Ngài sẽ nhổ ngươi ra khỏi Lều Tạm;" không chỉ nhắc chúng ta lại những trường hợp như Cô-rê, hay bất cứ kẻ phản loạn nào mà Chúa đã đuổi ra khỏi trại thánh của Y-sơ-ra-ên, mà còn hướng chúng ta về trước đến thời điểm khi "Lều Tạm của Đức Chúa Trời sẽ ở cùng loài người." Vào ngày ấy ngươi sẽ không có chỗ trong số những người được phước; họ sẽ thấy ngươi bị nhổ lên cách dễ dàng, và sẽ hưởng "tiếng cười" của Đấng ngự trên các tầng trời (Thi Thiên 2:4), và của Sự Khôn Ngoan mà ngươi đã khinh thường (Châm Ngôn 1:26), nhưng Đấng ấy bấy giờ nhạo cười tai họa của ngươi. Bấy giờ người ta sẽ không nói về Con của Đức Chúa Trời (như họ có thể nói trong ngày Ngài hạ mình), mà sẽ nói về những kẻ thù bị hủy hoại của Ngài, —
"Kìa người ấy!" (Câu 7)
Suốt lịch sử của họ, những người Y-sơ-ra-ên thật có thể tiếp nhận và làm của mình những lời của câu 8, nhưng họ sẽ còn hát nó hay hơn nữa vào ngày Kẻ Chống Christ bị hủy diệt hoàn toàn, khi họ trở nên "Cây Ô-liu" một lần nữa. (Rô-ma 11:17) Đồng thời chính Con của Đa-vít, Đấng Christ, là Đấng hơn ai hết có thể hát Thi Thiên này, và hơn ai hết có thể làm của mình những lời này: —
"Ta là cây ô-liu xanh tươi trong nhà của Đức Chúa Trời." (Câu 8)
Chính Ngài là người Y-sơ-ra-ên thật, Đấng "tiếp tục ở trong sự nhân từ của Đức Chúa Trời" (Rô-ma 11:17, 22), tình yêu dịu dàng của Đức Chúa Trời của Ngài luôn như sương trên cành của Ngài. Ngài sẽ, vào Ngày Ngài Xuất Hiện, cất lên nốt chủ đạo của lời ngợi khen về những kẻ thù bị lật đổ đời đời, dâng lên "Ha-lê-lu-gia" của Khải Huyền 19:2, — "Vì ngươi đã làm điều đó." Không gì kém hơn kết quả này là điều chúng ta trông đợi và mong chờ; và Đấng Christ cùng với chúng ta đang trông đợi sự tỏ ra của tính cách Thiêng Liêng ấy, "chờ đợi danh ngươi," (như trong Thi Thiên 75:1) khi danh ấy sẽ được tỏ ra trong những hành động phán xét. Khi xem xét như vậy, Thi Thiên này có thể được đặt tên là,
Hy vọng của Đấng Công Chính khi bị nói xấu khắp nơi.
THI THIÊN 53
1–6 NHẠC CỤ không rõ "Mahalath" (xuất phát từ gốc Ê-thi-ô-pi "hát"), được chọn tại đây làm nhạc cụ cho "người Trưởng ban nhạc" sử dụng. Và âm nhạc sẽ được chọn lựa cẩn thận, vì Thi Thiên này, giống như một số Thi Thiên khác, mang dấu "Maschil."
Tình trạng của đất cần được chúng ta cảm nhận sâu sắc. Thế gian nằm trong sự gian ác cần chiếm nhiều suy nghĩ của chúng ta. Tội lỗi to lớn, sự ô uế không thể tưởng tượng được, chủ nghĩa vô thần gây phẫn nộ không thể diễn tả được của tỉnh đã sa ngã này trong vương quốc của Đức Chúa Trời, có thể là chủ đề cho sự suy gẫm và than khóc không ngừng của chúng ta. Để khắc sâu điều đó hơn nữa nơi chúng ta, vì vậy Thi Thiên này lặp lại điều đã được hát trong Thi Thiên 14. Đó là cùng một Thi Thiên, chỉ với vài từ thay đổi; đó là "hàng trên hàng, luật trên luật;" những nốt buồn thảm nhất, ảm đạm nhất của đàn hạc lại vang lên bên tai chúng ta. Không phải Chúa muốn giữ chúng ta luôn luôn hay quá lâu một cách không cân xứng giữa những cảnh buồn thảm, vì ở nơi khác Ngài lặp lại theo cách tương tự giai điệu khải hoàn nhất ấy, Thi Thiên 60:6–12; 108:6–13; nhưng thật tốt khi thỉnh thoảng trở lại cánh đồng trống nơi tất cả chúng ta đã được tìm thấy, bị quăng ra ngoài trong sự suy đồi ghê tởm.
Có một sự khác biệt đáng chú ý. Đó là trong câu 5. Những lời của Thi Thiên 14:5 được nhắc đến, nhưng được thay đổi để bày tỏ nhiều hơn về sự chiến thắng và thắng lợi về phía những người bị khinh thường của Đức Chúa Trời; vì hai đoạn ấy như sau: —
Thi Thiên 53
"Ở đó họ sợ hãi lớn lao nơi không có sự sợ hãi,
Vì Đức Chúa Trời đã làm tan tác xương cốt của kẻ đóng trại nghịch cùng ngươi.
Ngươi đã làm cho chúng hổ thẹn!
Vì Đức Chúa Trời đã khinh thường chúng!"
Thi Thiên 14
"Ở đó họ sợ hãi lớn lao,
Vì Đức Chúa Trời ở trong dòng dõi của những người công chính.
Các ngươi đã làm hổ thẹn mưu kế của kẻ nghèo khó,
Vì Chúa là nơi nương náu của người."
Ngoài việc thay "Ê-lô-him" cho Giê-hô-va xuyên suốt, những thay đổi trong Thi Thiên trước mắt chúng ta dường như được thực hiện có chủ ý để tuyên bố cách nhấn mạnh sự lật đổ hoàn toàn của những kẻ gian ác. "Ngươi" được nhấn mạnh trong câu 5, và giống như Ê-sai 37:22, câu ấy bày tỏ chiến thắng trên những kẻ gian ác. Thuật ngữ được dùng trong câu 6 cần được lưu ý. Trong Thi Thiên 14:6 đó là, "Ôi, ước gì sự cứu rỗi, יְשׁוּעַת, đã đến;" trong Thi Thiên này đó là "những sự cứu rỗi" "יְשֻׁעוֹת" sự giải cứu đầy đủ, trọn vẹn. Trên những căn cứ này, những người cho rằng Thi Thiên 14 (xin xem), có thể được đọc như bản tường trình của Con Người về trái đất lúc Ngài Đến Lần Thứ Nhất, và Thi Thiên 53 như sự mô tả của Ngài về tình trạng và triển vọng của nó lúc Ngài Đến Lần Thứ Hai.* có thể đúng. Tại đây chắc chắn có nói nhiều hơn về chiến thắng đầy đủ; đến nỗi trong khi chúng ta đã đặt cho Thi Thiên 14 tựa đề "Cái nhìn của Đấng Công Chính về trái đất và triển vọng của nó," chúng ta có khuynh hướng trình bày nội dung của Thi Thiên này là —
Cái nhìn của Đấng Công Chính về trái đất, và chiến thắng của dân Đức Chúa Trời.
THI THIÊN 54
1–7 TỰA ĐỀ là như chúng ta đã gặp trước đây, "Trên Neginoth" và "Maschil;" và dịp mà nó lần đầu được viết được nhắc đến là thời điểm khi những người Xíp báo tin chống lại Đa-vít.
Gánh nặng của Thi Thiên này đơn giản là — người ta nên trông cậy vào phương nào để được giúp đỡ trong lúc hoạn nạn? Hoàn toàn trông cậy vào Chúa. "Xin cứu tôi bởi danh ngươi" (câu 1), nhắc chúng ta nhớ đến Giăng 17:11. Chúng ta được giữ gìn nhờ sự bày tỏ các thuộc tính của Đức Chúa Trời thay cho chúng ta, lẽ thật, lòng thương xót, tình yêu, quyền năng, sự khôn ngoan, sự thánh khiết. Chúa của chúng ta đã được Cha giữ gìn như vậy, khi Ngài cầu nguyện bằng những lời của câu 1, dùng chúng như của chính Ngài, và ban cho Hội Thánh của Ngài một gương về sự giữ gìn an toàn ấy nơi chính Ngài. Khoảng lặng Sê-la đầy suy tư trong câu 3 được tiếp nối cách đẹp đẽ bởi "Kìa" của câu 4. Có thể hiểu là, lời cầu nguyện thầm lặng tiếp theo là sự tin chắc về một lời đáp.
Chính trong câu 6 và 7 mà tương lai ló dạng trước mắt chúng ta. Đa-vít, Con của Đa-vít, và tất cả những ai theo Con của Đa-vít, có thể vui mừng trong triển vọng về của lễ tạ ơn sẽ được dâng lên ấy. Khi được giải cứu khỏi mọi hoạn nạn, chúng ta sẽ nhìn kẻ thù của mình với sự đắc thắng; vì như Calvin nhận xét (được Hengstenberg trích dẫn), "Chỉ cần mắt được trong sạch, và chúng ta có thể cách tin kính và thánh khiết làm mới lại mình bằng những sự bày tỏ công lý của Đức Chúa Trời." Đó sẽ là thời điểm của tiếng ha-lê-lu-gia trong Khải Huyền 19:1–4, tất cả đều do danh Ngài được tôn vinh, danh Ngài được tỏ ra là "tốt lành." (Câu 6)
Vì vậy chúng ta có trong Thi Thiên ngắn này,
Sự giúp đỡ của Đấng Công Chính tìm thấy trong danh của Chúa.
THI THIÊN 55
1–23 TỰA ĐỀ giống như của một số Thi Thiên trước, "trên Neginoth," "Maschil," và rồi "của Đa-vít." Chúng ta có thể đọc những điệu này như bày tỏ cảm xúc của Đa-vít trong một số mùa gian truân đặc biệt, và như kinh nghiệm của Hội Thánh của Đấng Christ trong mọi thời đại; vì chúng ta thấy nhiều, rất nhiều, điều hoàn toàn phù hợp với nhân tính trong trạng thái cảm xúc bị khuấy động mãnh liệt, và tình cảm bị tổn thương đến tận cùng. Thế mà vẫn chính nơi Chúa Giê-xu, Người Sầu Khổ, mà Thi Thiên này tìm thấy sự minh họa đầy đủ nhất của nó. Chính linh hồn của Ngài đã bị khuấy động đến tận đáy bởi những cảnh như được mô tả tại đây. Việc Chúa chúng ta trích dẫn Thi Thiên 41:9 gần như tương đương với việc trích dẫn câu 13, chúng giống nhau về lời lẽ đến thế.
Chính sự gian ác của những kẻ gian ác dấy lên tiếng kêu than này, và khiến Ngài nói,
"Tôi than thở trong lời kêu ca của tôi;" hay, "hãy để mặc cho nỗi buồn của tôi tuôn trào." (Câu 2)
Không phải là không có khả năng Chúa chúng ta, vốn có nhân tính thật, thường thốt lên ước nguyện đầy ý nghĩa này (câu 6), "Ôi, ước gì tôi có cánh như chim bồ câu," khi thấy chim cu bay ra từ những cây ô-liu trên Núi Ô-liu qua Giê-ru-sa-lem đầy tội lỗi, thành mà Ngài thấy "bạo lực và tranh chấp" — "gian ác, lừa dối, và xảo trá, không bao giờ vắng mặt khỏi các đường phố của nó." Hoặc ở đó, hoặc đứng trên một số ngọn đồi quanh Na-xa-rét, Ngài có thể chứng kiến chuyến bay nhanh nhẹn, yêu tổ ấm của chim bồ câu,* và nghe tiếng kêu gợi lên hòa bình của nó, và được dẫn đến sự thốt lên đầy cảm xúc mạnh mẽ này, hoàn toàn không phải là không thích hợp với Đấng đã vui mừng biết bao trong ý nghĩ, "Và giờ đây tôi không còn ở trong thế gian nữa! Giờ đây tôi đến cùng Cha, Cha Thánh," (Giăng 17:11). Đấng mà người ta tưởng Ngài giống cách mật thiết (Ma-thi-ơ 16:14), tiên tri hay khóc Giê-rê-mi, đã thốt lên cảm xúc bị tổn thương của mình bằng những điệu tự nhiên mang hình thức tương tự, "Ôi, ước gì tôi có một chỗ trọ trong đồng vắng," dù chỉ là chỗ của khách bộ hành! (9:2). Nhưng Thi Thiên gia buồn thảm tại đây vươn lên cao hơn mức này một bậc —
"Tôi sẽ ở lại trong đồng vắng." (Câu 7)
Và rồi có khoảng lặng Sê-la, như có trong giữa câu 19, cho thấy trạng thái bình tĩnh, trang nghiêm của linh hồn trong đó những điều này đã được thốt lên.
Lời cầu nguyện trong câu 9 nhắc chúng ta nhớ đến Ba-bên, nơi ngôn ngữ của trái đất bị chia rẽ để sự kiêu ngạo có thể bị hạ nhục mãi mãi, và những mục đích của nó bị phá hỏng không thể cứu vãn; trong khi câu 15, "hãy mau xuống âm phủ," lập tức gợi nhớ số phận của Cô-rê và bè đảng của ông, những kẻ đã khước từ Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm thật, và Vua của Chúa trong Giê-su-run. Chúa chúng ta mô tả Y-sơ-ra-ên trong câu 13, dân "thuộc về Ngài" (Giăng 1:11), dù, đặc biệt, là Giu-đa, một trong những người được Ngài tin cậy, người đã nhận Ngài làm Thầy; và "kẻ ngang hàng với ta" có nghĩa là, "Ngươi, kẻ đã ở bên cạnh ta trên cơ sở bình đẳng, như thể ngang hàng với ta." Ngài cho phép họ hư mất trong sự không tin, vì họ đã khước từ Thầy Tế Lễ và Vua thật. Ngài không còn đóng vai Đấng Cầu Thay cho những kẻ như vậy, mà đứng trên họ như một Quan Án, tuyên bố số phận của họ. Và rồi trong câu 16, 17, chúng ta nghe Ngài bày tỏ sự tin chắc về sự giải cứu đầy đủ. "Mười hai đạo quân thiên sứ," mà bất cứ lúc nào Ngài cũng có thể gọi đến giúp mình, đã đến, hay đúng hơn Ngài thấy họ đang trên đường đến.
"Vì có nhiều người ở cùng tôi.
Đức Chúa Trời nghe và đáp lời,
Phải, Ngài ngự trên ngai đời đời!" Sê-la. (Câu 19)
Đó là một cái nhìn thoáng qua về sự đền bù trong tương lai cho mọi điều sai trái, trong Ngày Báo Thù và Năm của Những Người Được Cứu Chuộc. Trước viễn cảnh này, câu 22 mời chúng ta trút gánh nặng của mình lên Chúa, bất cứ gánh nặng ấy là gì, ngay cả khi đó là sức nặng đè bẹp của sự bắt bớ, sỉ nhục, và phản bội. Chúa sẽ "cung cấp" như Giô-sép đã làm, Sáng Thế Ký 45:11, và như I Các Vua 4:7. "Những người tin kính sẽ không bị lay động mãi mãi;" Chúa sẽ dấy lên để quăng kẻ thù vào "hố hủy diệt" ("hồ lửa" của Khải Huyền 20:15), nơi mà Kẻ Chống Christ chìm xuống đời đời.
Trong câu cuối cùng có điều gì đó mang tính tam đoạn luận rút gọn; vì trong khi mệnh đề, "Những kẻ khát máu và dối trá sẽ không sống được nửa số ngày của mình" tiên báo và phác họa số phận của chúng, là bị cắt đứt bởi sự phán xét đến không đúng lúc, thì mệnh đề đáp lại, "Còn tôi sẽ tin cậy nơi Ngài" lại không nói lên điều đối nghịch đúng nghĩa nào, không có sự phán xét nào có lợi cho người tin kính. Thế nhưng nó vẫn hàm chứa điều tương đương với một lời tuyên bố rằng phần của người ấy sẽ ngược lại với phần của kẻ khát máu và dối trá. Nó tương đương với việc nói. Chúng ta đi những con đường khác nhau—chúng đi trên con đường rộng, nơi sự hủy diệt ập đến với chúng thật nhanh, còn tôi đi trên con đường an toàn của đức tin nơi Ngài, nơi tôi sẽ sớm gặp Đấng mà khi chưa thấy tôi đã yêu mến, và Đấng mà tôi đã tin, dù cho đến nay tôi vẫn chưa thấy Ngài. Vậy thì, Thi Thiên này há chẳng phác họa—
Tâm hồn mệt mỏi của Đấng Công Chính an nghỉ trong sự chắc chắn về điều Chúa sẽ làm.
THI THIÊN 56
1–13 Lý do khiến sự sợ hãi chiếm ưu thế trong một tâm hồn tin kính vào những lúc nguy hiểm và hoạn nạn được Augustine diễn đạt một cách châm ngôn, "Magnitudinem mali vides, potestatem medici non vides." "Ngươi thấy sự lớn lao của điều ác; còn quyền năng của thầy thuốc thì ngươi không thấy." Đức tin thấu suốt điều không thấy được chạm đến trường hợp ấy. Thi Thiên này, trong các câu 1, 2, trình bày những hiểm nguy và điều ác trong sự lớn lao của chúng, ngày nào cũng cảm nhận, ngày nào cũng lặp lại những cuộc tấn công mãnh liệt của chúng; nhưng các câu 3, 4 tuyên bố phương thuốc chữa trị.
"Trong ngày tôi sợ hãi, tôi sẽ tin cậy nơi Ngài." (Câu 3.)
Đây chẳng khác gì tiếng của Thầy, của Đấng đã phán trong Giăng 14:1, 27, "Lòng các ngươi chớ bối rối, hãy tin Đức Chúa Trời;" "Ta ban sự bình an cho các ngươi; chẳng phải như thế gian ban cho mà Ta ban cho các ngươi. Lòng các ngươi chớ bối rối, cũng đừng sợ hãi."
"Đức Chúa Trời, tôi sẽ tôn cao—Lời của Ngài." (Câu 4.)
Tôi sẽ để lòng mình an nghỉ nơi Đức Chúa Trời; tôi sẽ ngợi khen Đức Chúa Trời (אְהַלֵּל בְ, như trong Thi Thiên 44:9, và như trong câu 10 một lần nữa); tôi sẽ ngợi khen Đức Chúa Trời với lòng tôn kính đặc biệt đối với "Lời của Ngài"—những lời hứa của Ngài, vốn không giống như những lời hứa của thế gian.* Đa-vít có thể đã nhắc đến lời hứa đặc biệt của Chúa dành cho ông về dòng dõi sẽ đến,—một lời hứa tất nhiên hàm ý sự bảo tồn ông để lời hứa ấy được ứng nghiệm. Con của Đa-vít cũng đã để mắt đến cùng một lời hứa ấy dưới một khía cạnh khác, khía cạnh hàm ý cam kết ban sức mạnh và ban chiến thắng. Mỗi người tin kính, trong những giờ tối tăm, đều quay về với lời hứa ấy, mà nói với linh hồn mình rằng, "Đấng đã không tiếc Con của chính mình, thì há lại chẳng cùng với Con ấy mà ban cho chúng ta mọi sự cách nhưng không sao?" Chính như vậy mà Chúa "tôn cao Lời của Ngài," khiến Lời ấy được cảm nhận là nổi bật nhất và hấp dẫn nhất đối với những tội nhân trong mọi cách Ngài bày tỏ chính mình. (Thi Thiên 138:2.)
Thế gian cứ tiếp tục, thêm tội lên tội. Thế gian cứ tiếp tục, hằng ngày tìm cách lật đổ Đức Chúa Trời bằng cách lật đổ dân của Ngài; cũng như nó đã tìm cách lật đổ Đức Chúa Trời bằng cách lật đổ Con của Ngài. (Các câu 5, 6.) Nhưng
"Há chúng sẽ thoát khỏi nhờ (על) sự gian ác sao?" (Câu 7.)
Chúng đã lập giao ước với sự chết và âm phủ; giao ước ấy há sẽ đứng vững sao? Không; nếu chúng thoát khỏi nhờ sự gian ác của mình, nhờ sự táo bạo trong việc thách thức Đức Chúa Trời, thì đó sẽ là một kết quả hoàn toàn khác với những cách Đức Chúa Trời đã đối xử trong quá khứ.
"Đức Chúa Trời, trong cơn thịnh nộ, đã hạ các dân tộc xuống" (câu 7);
và Ngài sẽ lại làm như vậy vào ngày mà cơn giận của chúng nóng cháy nghịch cùng Ngài. (Khải Huyền 11:18.)
Mặt khác, Ngài chưa bao giờ không ghi nhớ những cuộc lang thang và nước mắt của dân thuộc về Ngài. נוֹד, "sự lang thang," của họ, và נֹאד, "bình" của Ngài (một điều diễn đạt hơn nhiều so với bình đựng nước mắt La Mã), tương ứng với nhau đến nỗi mỗi giọt nước mắt họ rơi trong những cuộc lang thang của mình đều ở trong bình ấy của Ngài; như thể Ngài đã đồng hành cùng họ suốt hoang mạc của họ, và không hề để một giọt nào rơi xuống đất. Bình của Ngài và sách ghi nhớ của Ngài đã gìn giữ những giọt nước mắt quý báu ấy; và nếu vậy, chúng ta có lý do chính đáng nào để vui mừng (các câu 9–11), và để lặp lại
"Đức Chúa Trời, tôi sẽ tôn cao—Lời Ngài!"*
Tôi sẽ ngợi khen Giê-hô-va, và vì sao? "Lời" ấy, đã được nhắc đến, câu 4, giải thích mọi sự. Ngài đã phán, Ngài đã hứa; mọi sự sẽ tiến triển tốt đẹp, và rồi sẽ đến kết cục vinh hiển—
"Tôi sẽ bước đi trước mặt Đức Chúa Trời trong ánh sáng của kẻ sống." (Câu 13.)
Điều này, dù không nhất thiết chỉ giới hạn ở tương lai, nhưng chắc chắn đưa chúng ta tiến về những ngày của Giê-ru-sa-lem Mới, khi Đấng là "Sự Sống," và chính vì là Sự Sống mà là "Ánh Sáng" của loài người, sẽ bước đi cùng những người được Ngài cứu chuộc trong vương quốc. Chính Ngài là tấm gương lớn lao của điều này. Mỗi giọt nước mắt của Ngài đều quý báu, mỗi bước chân của Ngài đều được ghi dấu; sách ghi nhớ có một bản ghi về những điều ấy thật mênh mông, đầy đủ và trọn vẹn đến nỗi, nếu nó được công bố ở đây, "Tôi tưởng rằng chính thế gian cũng không thể chứa hết các sách sẽ được viết ra." Ngài đã sống lại vào ngày thứ ba, "bước đi trong ánh sáng của kẻ sống;" không còn là tù nhân trong bóng tối của mồ mả; không còn chịu đựng sự u ám của cơn thịnh nộ của Cha Ngài; không còn bước qua thung lũng tối tăm nơi tình yêu bị rút lại; bước vào sự sáng chói vô tận của ân huệ thiêng liêng bên tay phải. Lộ trình của một tín hữu giống như lộ trình của Ngài, cũng kết thúc trong buổi trưa không mây của vinh quang phục sinh này. "Ôi, xin cho buổi sáng vinh hiển ấy đến (Horne nói), khi những người được cứu chuộc sẽ hát lời ngợi khen đời đời dâng lên Đức Chúa Trời của sự cứu rỗi, vì Ngài đã giải cứu linh hồn họ khỏi sự chết, và chân họ khỏi vấp ngã, để họ bước đi trước mặt Ngài trong đất của kẻ sống."
Có một điểm chúng ta chưa lưu ý. Tựa đề của Thi Thiên này thật đặc biệt. Nó là "Michtam," giống như Thi Thiên 16 (xin xem Thi Thiên ấy) và nhiều Thi Thiên khác; nhưng nó cũng là "Upon Jonath-elem-recho-kim." Hengstenberg dịch tựa đề này là "Con bồ câu lặng lẽ giữa những người xa lạ;" điều này chắc chắn diễn đạt đúng nội dung của Thi Thiên, vì Thi Thiên là hơi thở của Đấng đã không lấy lời rủa sả đáp lại lời rủa sả, nhưng đã rên rỉ những nỗi buồn của mình vào tai của Đức Chúa Trời mình. Tuy nhiên, vì chúng ta có lý do để tin rằng tất cả những tựa đề này đều chỉ về điều gì đó trong âm nhạc mà các Thi Thiên được phổ theo, nhất là khi עַל, "Upon," được đặt ở đầu, chúng ta nghiêng về ý nghĩ rằng những từ này chỉ ra điều gì đó về nhạc cụ và giai điệu; chắc chắn, một giai điệu và một nhạc cụ phù hợp với chủ đề, và được dùng trong những dịp có hứng thú buồn bã, như "Bồ câu giữa những người xa lạ" có thể gợi lên. Dù theo cách hiểu nào, tựa đề cũng tương ứng với điều chúng ta thu thập được làm nội dung của Thi Thiên, được viết ra bởi sự cảm thúc, khi Đa-vít đã đặt mình vào tay người Phi-li-tin, và "sợ hãi lắm" (I Sa-mu-ên 21:12), cụ thể là,
Lời của Đức Chúa Trời giúp Đấng Công Chính, giữa những cuộc lang thang của mình, trông đợi sự an nghỉ cuối cùng.
THI THIÊN 57
1–11 Chúng ta đã nói về tựa đề của Thi Thiên trước là đặc biệt, và phù hợp với chủ đề được bàn đến. Chúng ta cũng có thể nói như vậy về tựa đề của Thi Thiên này, "Al-taschith," nghĩa là, chớ hủy diệt; vì nó phù hợp, dù được xem là một thuật ngữ âm nhạc hay là chỉ ra tinh thần được thở ra xuyên suốt. Tuy nhiên, chúng ta không nghĩ rằng nó được lấy từ Phục Truyền Luật Lệ Ký 9:26, cũng không phải từ I Sa-mu-ên 26:9,* nơi tâm tình ấy xuất hiện, trong trường hợp này được thưa với Đức Chúa Trời, trong trường hợp kia với con người. Chúng ta ngờ rằng đó là một thuật ngữ âm nhạc nào đó, có lẽ liên quan đến những ý niệm cao cả được nuôi dưỡng về cây đàn hạc và những nhạc cụ đệm theo nó,—"Ære perennius," "bất hoại," vốn chung cho mọi dân tộc như một tính từ dành cho các tác phẩm thi ca và âm nhạc.
Đấng Christ là Đấng Phát Ngôn chính, bước vào những khó khăn của chính Ngài và những khó khăn của Hội Thánh Ngài. Giọng điệu cũng giống như giọng điệu chúng ta gặp trong Giăng 12:27, 28, "Thưa Cha, xin cứu con! Thưa Cha, xin làm vinh hiển danh Cha!" Nhưng dân của Ngài cũng có thể dùng mọi lời trong đó. Có lẽ lời cầu nguyện của người thâu thuế được rút ra từ câu 1, "Ôi Đức Chúa Trời, xin thương xót con." (Lu-ca 18:13.) Những tai họa, hay đúng hơn là những "điều ác" (הַוּוֹת) của một thế gian độc ác và một địa ngục độc ác được nói đến, nhưng được nói đến để hướng sự chú ý của chúng ta vào phương tiện chiến thắng. Phương tiện chiến thắng là (câu 2) "Đức Chúa Trời Chí Cao," Đức Chúa Trời "Đấng hoàn thành mọi sự," bất chấp kẻ thù;* đó cũng là Đức Chúa Trời, làm điều này với "sự thương xót và lẽ thật,"—những thuộc tính nổi bật trong sự cứu chuộc, lòng nhân từ đối với kẻ có tội phù hợp với sự Ngài trung thành với mọi điều miệng Ngài đã phán ra. "Sê-la," câu 3, làm cho những lời này thêm sức mạnh đặc biệt, "Kẻ nuốt chửng khịt mũi chế nhạo tôi! Sê-la," Hãy dừng lại, hỡi linh hồn tôi, và suy ngẫm; vì, kìa! Đức Chúa Trời sai sự giúp đỡ đến. Còn về loài người, họ như sư tử, hung bạo; hoặc nếu bạn nhắc đến những đường lối bí mật của họ, thì họ cũng đáng ngờ không kém; vì lưỡi của họ chế giễu mọi điều thánh khiết. (Các câu 4, 6) Họ đã rơi vào chính hố của mình—và một "Sê-la" khác kêu gọi chúng ta suy ngẫm. Nhưng Đức Chúa Trời, Đức Chúa Trời trong vinh quang của Ngài, xin cho tôi luôn ở trong tay Ngài (các câu 5, 7)! Lòng tôi đã vững bền, vinh quang của tôi (tức là, linh hồn tôi) bùng lên thành bài ca, "Tôi đánh thức bình minh buổi sáng" để hát lời ngợi khen Ngài. Vì Ngài đầy dẫy lòng thương xót dịu dàng vươn cao trên các tầng trời, cũng như lẽ thật trải rộng đến tận các đám mây,—lòng thương xót và lẽ thật như đã được cầu xin trong câu 3, và vốn tỏa sáng rực rỡ trong mọi hành động cứu chuộc của Ngài. Kết cục ắt phải là vinh quang về cho chính Ngài, vinh quang vô hạn, vinh quang trên các tầng trời, vinh quang trên khắp đất. Một trận lụt vinh quang sẽ bao phủ đất này trên những ngọn núi cao nhất của nó, thậm chí, bao phủ cả thiên đàng, trên những đỉnh cao nhất của nó. Mắt của tác giả Thi Thiên đang chăm nhìn vào các thời đại sẽ đến trong Trời Mới và Đất Mới, nơi có sự công chính ngự trị. Đa-vít "trong hang đá," ngay trước mặt Sau-lơ, đã được Đức Thánh Linh dạy dỗ để hát như vậy cho chính mình dùng, và cho Hội Thánh dùng, và cho Con Người dùng trong những ngày Ngài mang xác thịt.
Đấng Công Chính liên kết sự giải cứu của mình với vinh quang của Giê-hô-va.
THI THIÊN 58
1–11 THOLUCK cho rằng Đa-vít được dẫn dắt để viết Thi Thiên này nhân dịp Giô-áp giết Áp-ne. Dù sao đi nữa, nó cũng có thể phù hợp với biến cố ấy. Đấng Công Chính lý luận với kẻ không tin kính trong viễn cảnh về số phận của chúng. Đây là một Thi Thiên "Al-taschith" và "Michtam" khác, xét về phần đệm âm nhạc của nó.
Một khó khăn gặp chúng ta trong câu 1, một số người dịch tiếng Hê-bơ-rơ bằng cách thay đổi một chữ cái, (tức là, אֵלִים thay cho אֵלֶם,) "Hỡi những kẻ quyền thế, các ngươi có nói sự công chính chăng?" những người khác giữ nguyên אֵלֶם như một động từ, "Vậy thì công lý im lặng sao?" (Phục Truyền Luật Lệ Ký 1:16), hoặc, "Vậy thì các ngươi thật sự câm lặng, đến nỗi các ngươi không chịu nói điều phải sao?" Horsley diễn đạt như sau, "Các ngươi có thật lòng suy ngẫm khi các ngươi nói về sự công chính chăng?"
Thi Thiên này được gửi đến "con cái loài người" (câu 1), không chỉ gửi đến các nhà cai trị, dù cũng gửi đến các nhà cai trị, vì họ cũng thuộc về con cái loài người. (Xem Thi Thiên 82:6.)
"Kẻ ác bị lìa bỏ (khỏi Đức Chúa Trời) từ trong lòng mẹ;
Những kẻ nói dối đã lạc lối ngay khi vừa mới sinh ra." (Câu 3.)
Chúng thuộc về "dòng dõi của con rắn;" và, như con rắn hổ mang, chúng giấu tai mình trong bụi đất, để khỏi bị mê hoặc, dù người mê hoặc có hát hay và lâu đến đâu. Loài người chôn vùi lương tâm mình trong những sự thuộc về đất, và chặn lại âm thanh quyến rũ của tin tức về tình yêu dành cho kẻ có tội. Do đó, sự phán xét đến. "Khốn cho ngươi, Cô-ra-xin"—Khốn cho ngươi, hỡi đất, là đất đã nghe những lời mời gọi của tình yêu cũng như những đòi hỏi của luật pháp. Trong các câu 6–9 cơn thịnh nộ được bày tỏ mà dưới đó kẻ quyền thế tan chảy "như con ốc sên," gợi lên (người ta cho rằng) ý tưởng về vệt bẩn thỉu hay dấu vết mà những sự ô uế thú tính của chúng thường để lại phía sau. Vinh quang của chúng chẳng hơn gì "một thai sảy." Chính lúc Con Người đến thì điều ấy ập đến với chúng. Chúng đang mưu tính nhiều điều và hoạch định những mưu đồ lớn lao, nhưng "trước khi nồi của chúng cảm nhận được ngọn lửa gai cháy rực," trước khi những mưu đồ tham vọng của chúng đạt được, "Ngài cuốn chúng đi bằng một cơn bão,"—cả xanh lẫn khô, cả nhừ lẫn sống (כְמוֹ חַי כְמוֹ־חָרוֹן), những công việc đã hoàn thành và chưa hoàn thành của chúng, và chính chúng nữa, cùng với mọi ước muốn đã thỏa mãn và mọi ước muốn chưa thỏa mãn của chúng. Có bảy hình ảnh so sánh: răng sư tử bị bẻ gãy; các dòng nước chảy đi; cây cung gãy đôi; con ốc sên hao mòn dần; thai sảy hầu như không thể nói là đã từng tồn tại; những cái nồi không bao giờ có thời gian cảm nhận sức nóng; cơn lốc cuốn chúng làm nạn nhân của nó.
Chắc chắn, khi nhìn thấy Sô-đôm, Gô-mô-rơ, Át-ma, và Sê-bô-im bị hủy diệt, các thiên sứ đã thấy lý do để vui mừng và hát, "Hallelujah." Sự gian ác đã bị quét sạch; đất được nhẹ bớt gánh nặng; sự công chính, sự công chính của Đức Chúa Trời, được tôn cao lắm; tình yêu đối với các tạo vật khác của Ngài được bày tỏ trong việc giải thoát chúng khỏi khu vực lân cận của những sự ô uế địa ngục như vậy. Trên cùng những nguyên tắc ấy, (tuy nhiên, đi sâu hơn nữa vào tâm trí của Cha, và đồng cảm trọn vẹn với sự công chính của Ngài,) chính Chúa Giê-xu và mỗi chi thể của Ngài sẽ kêu lên "Hallelujah" trên các đạo quân bị tàn phá của Kẻ Chống Christ. (Khải Huyền 19:3).
"Người công chính sẽ vui mừng khi người thấy sự báo thù,
Người sẽ rửa chân mình trong máu của kẻ ác." (Câu 10.)
Người sẽ được tươi mới khi kết thúc hành trình của mình (Giăng 13:5; Lu-ca 7:44; Sáng Thế Ký 18:4), Người sẽ lau sạch mọi bụi đường, và chấm dứt sự mệt mỏi của nó bằng cách bước vào niềm vui lạ lùng, niềm vui thiêng liêng ấy trước tội lỗi bị hủy diệt, sự công chính được tôn trọng, luật pháp được tôn cao, sự báo thù được thực hiện vì sự sỉ nhục đã gây ra cho Thần Tánh, sự chiến thắng của Đấng Thánh trên kẻ không thánh. Đó không chỉ là thời điểm niềm vui ấy bắt đầu,—mà còn là dịp và nguyên nhân của niềm vui ngây ngất trong ngày ấy.
Nhưng điều gì tiếp theo bây giờ? Người ta nói, câu 11, וְיֹאמַר אָדָם, "Và người ta sẽ nói." Há đây chẳng phải là hiệu quả trên thế gian nói chung trong việc khiến họ biết Đức Chúa Trời của mình, luật pháp của Ngài, sự công chính của Ngài, sự ghét tội lỗi của Ngài, tình yêu của Ngài đối với dân thuộc về Ngài sao? Bây giờ Giăng 17:23 sẽ được ứng nghiệm. Khi thấy Đấng Christ và nàng dâu của Ngài, Hội Thánh, chiến thắng và vinh hiển, "Thế gian sẽ biết rằng Cha đã sai Ngài, và Cha đã yêu thương họ như Cha đã yêu thương Đấng Christ." Khi họ ngắm nhìn vinh quang trên ngôi của Ngài và của họ, họ sẽ thú nhận, "Quả thật có phần thưởng cho người công chính!" và sẽ quỳ gối mà nói về Đấng ngự trên ngôi vinh hiển của Ngài, cùng với các quan trưởng của Ngài là những người thật sự ban hành sự công chính (Ê-sai 32:1), "Quả thật, Đức Chúa Trời phán xét đất!" Chính quyền của đất đã đến trong tay của Đấng Công Chính và các thánh đồ của Ngài; có Đức Chúa Trời, có Đức Chúa Trời là Đấng phán xét!
Ôi, ước gì con cái loài người nghe trong ngày hôm nay của mình! Ôi, ước gì mọi tai đều được mở ra để nghe những lời này về
Đấng Công Chính lý luận với kẻ không tin kính trong viễn cảnh về ngày báo thù.
THI THIÊN 59
1–17 "Dân thuộc về Ngài đã không tiếp nhận Ngài." Người Ca Sĩ Ngọt Ngào của Y-sơ-ra-ên biết cảm giác bị những người đáng lẽ phải là bạn thân thiết nhất của mình ruồng bỏ là như thế nào; và chính trong một trong những dịp ấy, khi cha vợ của ông sai một toán người đến bắt ông, sống hay chết, khỏi chính nhà của ông (I Sa-mu-ên 19:14), mà Đa-vít đã được Đức Thánh Linh dạy dỗ để tuôn đổ linh hồn mình trong những lời kêu cầu mạnh mẽ này đối với sự công chính và lòng thương xót. Có lẽ chính tại Ra-ma, khi nghỉ ngơi một thời gian trong nhà của Sa-mu-ên, mà Thi Thiên này được viết ra—một Thi Thiên cho chính Đa-vít—một Thi Thiên cho Con của Đa-vít, khi Ngài cũng bị dân thuộc về Ngài ruồng bỏ—một Thi Thiên cho mọi môn đồ của Ngài khi họ, trong các thời đại sau này, cảm thấy rằng môn đồ chẳng lớn hơn Thầy. Đây là một Thi Thiên "Al-taschith" và "Michtam" khác, giống như những Thi Thiên chúng ta đã thấy,
Nếu một môn đồ, bị bắt bớ "vì cớ sự công chính," có thể tự tin dùng ngôn ngữ của câu 4, mà nói rằng, "không phải vì bất kỳ tội lỗi đặc biệt nào nơi tôi, cũng không phải vì sự không thánh khiết chung chung, nhưng vì tôi thuộc về Ngài; mà không thể chỉ ra điều gì để biện minh cho sự thù địch của họ"—nếu một môn đồ có thể dùng ngôn ngữ này, thì Thầy càng có thể hơn nữa. Và trong ý thức bị ghét chỉ vì "cớ sự công chính" này, Đầu và các chi thể cầu xin sự giúp đỡ của Giê-hô-va với tư cách là
1. "Đức Chúa Trời vạn quân," và vì vậy có khả năng; 2. "Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên," và vì vậy sẵn lòng. (Câu 5.)
Dường như chính Y-sơ-ra-ên bội đạo (Tholuck nói, "Y-sơ-ra-ên có tâm trí ngoại giáo") là đối tượng được mô tả chủ yếu trong câu 5 như "dân ngoại" q. d., những con cái của Áp-ra-ham này giờ đây là con cái của ma quỷ—những người Y-sơ-ra-ên đã trở thành dân Goim! (So sánh Ê-sai 1:10) Họ có tính cách và hành vi giống như những con chó trong thành phố, lảng vảng tìm mồi, ăn những thứ dơ bẩn của thành phố, quét qua các đường phố của nó như thể để quét sạch những người tin kính khỏi đó. Nhưng Giê-hô-va—Đấng mà trong Thi Thiên 2:4 đã được thấy trên ngôi vinh hiển của Ngài chế nhạo các vua trên đất trong những nỗ lực hư không của chúng—cười nhạo những kẻ bội đạo bất lực này. Trong câu 7, tác giả Thi Thiên than thở mà thốt lên, "Vì có ai là người nghe chăng?" Và rồi (câu 8) như một người tin chắc nơi Đức Chúa Trời, ông kêu lên,
"Sức mạnh của Ngài!" (Phải, đây là đồn lũy của chúng ta—ý tưởng ấy lóe lên niềm hy vọng xuyên qua linh hồn—
"Sức mạnh của Giê-hô-va!")—"Tôi sẽ trông đợi nơi Ngài." (Câu 9)
"Tội lỗi của miệng chúng" có thể đặc biệt là sự chúng công khai từ chối ân điển của Đấng Mê-si-a. Rồi, một lời cầu thay dâng lên, giống như lời cầu thay của Ê-li chống lại Y-sơ-ra-ên—một lời cầu xin rằng những kẻ bội đạo mù lòa này có thể bị phân tán, dù không bị hủy diệt khỏi mặt đất.* Lời cầu nguyện trong câu 13—
"Hãy tiêu diệt chúng, trong cơn thịnh nộ hãy tiêu diệt chúng cho đến khi chúng không còn nữa"—
nhắc chúng ta nhớ đến I Tê-sa-lô-ni-ca 2:16, "Cơn thịnh nộ đã đến trên chúng đến cùng cực" (ἐίς τελος.) Xét như một dân tộc, như một vương quốc, chúng đã bị "tiêu diệt" nhưng xét như một dân, chúng đã bị "phân tán," và loài người đến tận cùng trái đất được dạy dỗ về Đức Chúa Trời của Gia-cốp bởi số phận của chúng. Đó là một số phận báo ứng vì cách chúng đã đối xử với người công chính. Một "Sê-la" trang nghiêm tiếp theo, giống như "Sê-la" trong câu 5 đã khép lại lời cầu xin sự can thiệp thiêng liêng, để chúng ta suy ngẫm về sự phán xét kinh khủng ấy, Gia-cốp bị đuổi đến tận cùng trái đất! (câu 13) Giờ đây chúng như những con chó đói theo một nghĩa khác với khi chúng gầm gừ với người tin kính—chúng lảng vảng khắp thế gian để tìm thức ăn. (Các câu 14, 15) Bất chấp chúng, Đấng Công Chính hưng thịnh, hát về Giê-hô-va, Đấng quyền năng và đầy lòng thương xót, và trông về một thời điểm khi Ngài sẽ còn hát lớn hơn nữa—một buổi sáng sau một đêm tối tăm, tức là, buổi sáng phục sinh, "Buổi sáng, khi những cám dỗ đã qua đi; buổi sáng, khi đêm của thế gian này đã qua; buổi sáng, khi chúng ta không còn sợ hãi những cạm bẫy của kẻ cướp, của Ma Quỷ và các thiên sứ của nó; buổi sáng, khi chúng ta không còn bước đi nhờ ngọn đèn của lời tiên tri, nhưng chiêm ngưỡng chính Lời của Đức Chúa Trời, như Mặt Trời" (Augustine).
Trong câu 11, Đấng Công Chính dường như thấy gươm treo lơ lửng trên Y-sơ-ra-ên bội đạo, như khi gươm ấy treo lơ lửng trên Giê-ru-sa-lem trong những ngày của cơn dịch bệnh đã cắt đứt 73.000 người Y-sơ-ra-ên. Khi thấy gươm hủy diệt này, Ngài kêu lên, "Chớ giết chúng!" Ngài xin giảm nhẹ số phận của chúng, tức là điều đã được ban cho—sự phân tán của chúng thay cho sự tận diệt của chúng. Hãy để chúng như Ca-in, Sáng Thế Ký 4:12; "khiến chúng lang thang." Tuy nhiên, Ngài hoàn toàn đồng ý với Chúa về việc chúng đáng chịu cơn thịnh nộ đến cùng cực, và bày tỏ sự đồng ý trọn vẹn này trong các câu kết thúc. Vì vậy đây là một Thi Thiên trong đó Đầu và các chi thể trình bày một lời kêu cầu chống lại Y-sơ-ra-ên bội đạo, rồi đồng ý với sự hoang tàn kéo dài của chúng, trong viễn cảnh về lòng thương xót cuối cùng sẽ bừng lên khỏi bóng tối, "vào Buổi Sáng." Đó là
Lời kêu cầu của Đấng Công Chính chống lại Y-sơ-ra-ên bội đạo, dâng lên quyền năng và lòng thương xót của Chúa.
THI THIÊN 60
1–12 Người Ca Sĩ Ngọt Ngào đã sống qua những ngày u ám của Sau-lơ. Ngồi vững vàng trên ngôi của mình, ông thấy các đạo quân của mình ra đi và trở về đội vương miện chiến thắng. Một trong những chiến thắng của ông, do Giô-áp giành được, là chiến thắng trên vua Xô-ba, là vua, dường như, đã thuê những người Mê-sô-pô-ta-mi (A-ram-na-ha-ra-im) đứng về phía mình. Khi những chiến lợi phẩm từ sông Ơ-phơ-rát (II Sa-mu-ên 8:3) được mang vào, đàn hạc của Đa-vít thức tỉnh, được Đức Thánh Linh chạm đến. Nó hát về một ngày hạnh phúc hơn sẽ đến—hạnh phúc hơn cả ngày chiến thắng của Y-sơ-ra-ên trong quê hương sinh ra của tổ phụ Áp-ra-ham của họ—một ngày khi những vết nứt của Y-sơ-ra-ên sẽ được chữa lành đời đời, và những kẻ thù mạnh nhất của Y-sơ-ra-ên sẽ bị khuất phục đời đời.
Đôi khi chính dân tộc hát, đôi khi chính người lãnh đạo dân tộc hát. (Xem câu 1, 5, 9.) Thi Thiên này có thể được Y-sơ-ra-ên dùng, hoặc được Chúa của Y-sơ-ra-ên dùng như một người trong số họ. Nhưng "trên Shushan-eduth" là gì? Nó hẳn phải liên quan đến "niềm vui," hoặc đến "hoa huệ," (שׁוּשַׁן), và có thể nói về một nhạc cụ nào đó như Thi Thiên 45 và Thi Thiên 80 nhắc đến. Nhưng chưa có tác giả nào đến gần sự chắc chắn hơn về "Eduth" ngoài việc nó có thể ám chỉ Y-sơ-ra-ên như dân tộc đã có "Lời Chứng" (עֵדוּת), hay Hòm Chứng Ước. "Để dạy dỗ"—như thể nhắc lại bài ca của Môi-se, Phục Truyền Luật Lệ Ký 31:19, và cho thấy rằng đây cũng là một bài ca dân tộc như bài ca ấy.
Có thể nói Thi Thiên này tiếp nối niềm hy vọng được bày tỏ ở cuối Thi Thiên trước. Sự phân tán của Y-sơ-ra-ên không kéo dài đời đời. Dù họ đã bị tan vỡ, và dù Đức Chúa Trời đã đặt vào tay họ một chén thịnh nộ làm họ choáng váng (Ê-sai 51:22), nhưng họ sẽ trỗi dậy. Chén của họ không phải là chén mộc dược của kẻ tử tội làm tê liệt nỗi đau ngay trước khi chết và bị diệt vong hoàn toàn. Dù Y-sơ-ra-ên bị tan vỡ, và đất của họ bị xé rách ghê gớm hơn gấp ngàn lần so với những cuộc chiến của Đa-vít hay bất kỳ sự hoang tàn nào trong thời của ông từng đe dọa, nhưng sự hoang tàn ấy sẽ chấm dứt. (Xem câu 4)
"Ngài đã ban một Cờ Hiệu cho những kẻ kính sợ Ngài."
Đây là tiếng của Y-sơ-ra-ên thừa nhận món quà Giê-hô-va ban cho họ là Đấng Mê-si-a. Đấng Mê-si-a là cờ hiệu hay biểu ngữ, Ê-sai 11:10.
"Để được giương cao như một cờ hiệu, vì cớ lẽ thật."
Việc giương cao biểu ngữ này*—nói cách khác, việc thừa nhận lẽ thật của Đức Chúa Trời, hay sự ứng nghiệm lời hứa cổ xưa của Ngài cho A-đam, cho Áp-ra-ham, cho mọi tổ phụ—Y-sơ-ra-ên có thể trông đợi ân huệ; và họ tìm thấy ân huệ ấy. Vì thình lình, câu 5, Đấng Mê-si-a xuất hiện, chính Ngài thúc giục lời cầu xin của họ, và tại câu 6 Ngài nhận được câu trả lời thuận lợi; "Đức Chúa Trời phán trong sự thánh khiết," (hay, như Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên,) và ban cho điều mà người cầu xin mong muốn, Si-chem, ở phía tây sông Giô-đanh, nơi bàn thờ đầu tiên của Gia-cốp được dựng lên, và nơi ông đã mua mảnh đất đầu tiên (Sáng Thế Ký 33:18) và nơi mà về sau sự hủy diệt đe dọa cả gia đình yếu đuối vì tội ác của Lê-vi và Si-mê-ôn, giờ đây được chiếm lại trong bình an. Su-cốt, ở phía đông sông Giô-đanh, nơi Gia-cốp lần đầu tiên dựng một nơi ở (Sáng Thế Ký 33:17), và những lều trại cho gia súc, như một người có ý định ở lại, tiếp theo được nhận làm sở hữu vĩnh viễn. Vùng đất về phía đông ngoài sông Giô-đanh, dưới tên Ga-la-át, nơi có ngọn núi nổi tiếng về dầu thơm chữa lành, tượng trưng cho sự chữa lành cho Y-sơ-ra-ên, và là một trong những quận đầu tiên được Y-sơ-ra-ên định cư và cư ngụ, tiếp theo xuất hiện, cũng như về phía tây Ma-na-se, ở phía đối diện; như vậy cho thấy sự dang cánh bao phủ bề rộng của đất. Ép-ra-im, đầy quyền năng, xuất hiện như để húc kẻ thù bằng sừng của mình (Phục Truyền Luật Lệ Ký 33:17), trong khi Giu-đa xuất hiện như "Đấng Ban Luật Pháp," hay "Đấng Cai Trị," chi phái của Đấng Mê-si-a. Các dân tộc chung quanh quy phục; Mô-áp đứng như một nô lệ dưới chân chủ mình; Ê-đôm nhặt chiếc dép bị chúa mình ném xuống dưới chân mình (Hengst.);† và Phi-li-tin bị buộc phải đón nhận vua với những tiếng hô chiến thắng.
"Hỡi Phi-li-tin, hãy reo mừng ta là Đấng Chiến Thắng!"
Và quyền năng nào đã hoàn thành tất cả những điều này? Ai là Đấng dẫn dắt dân tộc chiến thắng và vua của họ đến thành vững chắc? thậm chí đến các đồn lũy của Ê-đôm, và đến chiến trường của Ê-đôm trong ngày sau rốt? (Ê-sai 63:1) Chính là Đức Chúa Trời đã từng ruồng bỏ họ—chính Đức Chúa Trời đã phân tán họ. Vinh hiển thuộc về Chúa vạn quân, và chỉ thuộc về Ngài mà thôi! Y-sơ-ra-ên và Đấng Lãnh Đạo của Y-sơ-ra-ên nương cậy nơi Ngài, và nhờ vậy mà hành động dũng cảm—như Ba-la-am, khi chỉ về Mô-áp và Ê-đôm, đã báo trước từ lâu (Dân Số Ký 24:18, 19). Và như vậy khung cảnh của Thi Thiên 59 cuối cùng đã được đảo ngược một cách tốt đẹp.
Đấng Công Chính cầu xin, và vui mừng trong, sự phục hồi của Y-sơ-ra-ên.
THI THIÊN 61
1–8 "TRÊN Neginah" (giống như Neginoth, không rõ nghĩa), và "của Đa-vít" và có lẽ được hát tại Ma-ha-na-im, (Tholuck). Trong đời này, mỗi chi thể của Hội Thánh có một số phận đa dạng—lúc nghỉ ngơi, rồi bị rối loạn; lúc hy vọng, rồi sợ hãi; lúc là người chiến thắng, rồi là người chiến đấu. Ngồi trên Vầng Đá của Các Thời Đại, ngồi vững vàng không lay chuyển, người ấy có lúc thấy bầu trời đẹp và mặt trời sáng; rồi, đám mây dày lan tỏa bóng tối trên thiên nhiên; chẳng bao lâu, tia sáng lại xuyên qua, nhưng chẳng bao lâu mọi sự lại mù mịt một lần nữa. Vì đó là sắc thái chắc chắn của cuộc lữ hành của chúng ta ở đây, chúng ta vui mừng khi thấy sự cảm thông với điều ấy được bày tỏ bởi Đức Chúa Trời của chúng ta là Đấng biết rõ thể chất của chúng ta, và được bày tỏ bởi việc Ngài thường xuyên chuyển đổi trong Các Bài Ca của Si-ôn từ một trạng thái tâm trí này sang một trạng thái tâm trí khác, và từ một khía cạnh này của trường hợp của chúng ta sang một khía cạnh khác.
Đây là Đầu và các chi thể của Ngài trong tình trạng cô đơn. Như thể được gợi lên bởi trường hợp của Y-sơ-ra-ên bị phân tán, ngôn ngữ (trong câu 2) được dùng giống như ngôn ngữ chúng ta gặp trong Phục Truyền Luật Lệ Ký 30:11 và Nê-hê-mi 1:9. Chúa của chúng ta có thể dùng Thi Thiên như vậy trong những ngày Ngài hạ mình, hướng về Cha, như trong Giăng 14:28, "Vầng Đá cao hơn Ta," cao hơn con người là Chúa Giê-xu Christ, cao hơn mọi chi thể của Ngài. Vầng Đá này tỏa bóng của nó trên những người ở dưới nó. "Sê-la" ở câu 4 cho chúng ta thời gian để ngắm nhìn sự an nghỉ lặng lẽ của người tin kính dưới cánh của Đức Chúa Trời, và rồi chúng ta nghe lời thừa nhận bình tĩnh của câu 5, điều có thể nhắc chúng ta nhớ đến Thi Thiên 22:25. Giọng điệu của Bài Ca thay đổi; mọi sự sau đó là hy vọng, sự trông đợi chắc chắn, một tương lai phước hạnh được nhận thức như đã ở ngay trước mắt. "Ngài sẽ ngồi (trên ngôi) trước mặt Đức Chúa Trời đời đời, (câu 7).
Hai điều chúng ta hãy đặc biệt lưu ý. "Lòng thương xót và lẽ thật" (câu 7) là những thuộc tính bảo tồn người ấy. Bây giờ, "lòng thương xót và lẽ thật" là những nét nổi bật của phước hạnh của sự cứu chuộc; Đức Chúa Trời có thể phán, "Hãy sống," mà vẫn làm điều này mà không rút lại bản án, "Ngươi chắc chắn sẽ chết." Đám mây trụ của Đấng Christ là "lòng thương xót và lẽ thật;" đám mây trụ của Cơ Đốc nhân cũng vậy. Đấng Christ, bằng cách hài hòa, đã tôn cao những sự trọn lành này của Thần Tánh; Cơ Đốc nhân tôn cao chúng bằng cách chỉ Cha về chúng như đã được hài hòa. Như vậy lời cầu nguyện này được đáp lời,
"Ôi, xin chuẩn bị lòng thương xót và lẽ thật;
Xin cho chúng bảo tồn người!"
Có lẽ từ bất thường מַז, "chỉ định," "chuẩn bị," đã được chọn vì gợi lên sự liên hệ đến ma-na, lương thực trong đồng vắng. Xin ban cho một sự cung cấp lòng thương xót và lẽ thật giống như ma-na. Đây là thức ăn đời đời của chúng ta trong khi chúng ta ở trước mặt Đức Chúa Trời!
Một điều khác đáng được lưu ý ngắn gọn là câu 6, "Vua." Tước hiệu của Đa-vít là, "Vua," dù là một kẻ lang thang trong các hoang mạc của Giu-đa; Con của Đa-vít cũng có cùng tên và tước hiệu ấy; và nhờ quyền của Đầu mình, các môn đồ của Đấng Christ nhận vương quyền dưới Ngài, và trông đợi với hy vọng và sự mong chờ những ngày Ngài hiện ra cách tỏ tường làm Vua trong vương quốc không có cùng. Ở đây, vậy, chúng ta có
Đấng Công Chính, khi bị ruồng bỏ, trông đợi ngày Phục Hồi của mình.
THI THIÊN 62
1–12 Thi Thiên này có ba phần, mỗi phần bắt đầu bằng אַך, "thật vậy;" các câu 1, 4, 9. Đã có một "Vầng Đá" được nói đến trong Thi Thiên 61:2. Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên từ lâu đã được biết dưới tên ấy, kể từ khi Gia-cốp, Môi-se, và An-ne, đã dùng Vầng Đá, với nhiều tính chất của nó về bóng mát, nơi trú ẩn, sức mạnh, sự vững chắc, phẩm giá, để ban cho một dân tộc quen với những hoang mạc và cát bằng phẳng một biểu tượng về Đấng Không Thay Đổi mà kẻ bất lực có thể nương náu. Vầng Đá này nổi bật xuyên suốt Thi Thiên này. Lúc bắt đầu, linh hồn của người nói được thấy ở dưới Vầng Đá như nơi trú ẩn của mình—người ấy an nghỉ trong bóng mát của nó, và trên sức mạnh của nó.
"Chỉ nơi Đức Chúa Trời linh hồn tôi mới an nghỉ!" (Horsley.) Ngài là một vầng đá, trong khi kẻ thù giống như một "bức tường nghiêng và một hàng rào đã bị xô đẩy"—sắp sụp đổ. Như vậy người ấy có thể hát,
"Thật vậy, trong Đức Chúa Trời
Linh hồn tôi được an nghỉ." (Các câu 1 và 6)
Kẻ thù và những kẻ bắt bớ cay đắng ở chung quanh người ấy, và điều này giữ người ấy rất gần Nơi Ẩn Náu luôn luôn. Chúng ta có ở đây linh hồn của Đấng Công Chính—Đấng Christ và các chi thể của Ngài—nương náu nơi Giê-hô-va trong khi sự gian ác bao quanh họ, và sự bắt bớ thử thách họ. Chúng ta nghe họ kêu cầu Ngài, và thúc giục lẫn nhau làm như vậy (câu 8), gắn thêm "Sê-la" trang nghiêm.
"Hãy tin cậy nơi Ngài luôn luôn, hỡi dân sự" (עָם, Y-sơ-ra-ên thật của Đức Chúa Trời!)
"Sự đánh giá của chúng ta về con người (người ta đã nói) tùy thuộc vào sự đánh giá của chúng ta về Đức Chúa Trời;" và ở đây Đức Chúa Trời được cảm nhận là vinh hiển vĩ đại nhất. Con cái loài người (câu 9) chỉ là hơi nước; sự vĩ đại của chúng, ngay cả khi nó sẽ bừng lên đến sự lộng lẫy của quyền cai trị của Kẻ Chống Christ, chỉ là ảo ảnh. Bản án chống lại nó đang trên đường đến. Bạn đã có thể nghe Đức Chúa Trời phán; đó không phải là tưởng tượng. Hai điều đã được Đức Chúa Trời của chúng ta tuyên bố, tức là, Ngài sẽ hạ kẻ kiêu ngạo xuống, và Ngài có lòng thương xót cho dân thuộc về Ngài. Như từ Si-nai, cũng như từ Vầng Đá, chúng ta nghe một tiếng nói bảo rằng Giê-hô-va là Đức Chúa Trời Toàn Năng, và đồng thời cũng đầy lòng thương xót.
"Một điều Đức Chúa Trời đã phán,
Hai điều tôi đã nghe—
tức là, Quyền năng thuộc về Đức Chúa Trời;
Và lòng thương xót cũng thuộc về Giê-hô-va!" (Các câu 11, 12.)
Trong sự chắc chắn này chúng ta trông đợi Ngày Lớn của Chúa—ngày mà một thế gian bị quản lý sai lầm sẽ được sắp đặt lại—một ngày chắc chắn sẽ đến, và chắc chắn sẽ làm chúng ta thỏa lòng khi nó đã đến,
"Vì Ngài báo trả cho mỗi người tùy theo công việc của người ấy."
Khi đoàn ca sĩ, mà người đứng đầu là Giê-đu-thun, cùng hát Thi Thiên này, những người tin kính trong Y-sơ-ra-ên sẽ cảm thấy linh hồn mình được nâng lên đến những đỉnh cao của sự tin chắc, đồng cảm với
Đấng Công Chính, khi bị đe dọa, trông cậy nơi Vầng Đá để được giúp đỡ.
THI THIÊN 63
1–11 Có thể chính gần Biển Chết, trên đường đến chỗ cạn của sông Giô-đanh, mà tác giả Thi Thiên lần đầu tiên hát bài ca này. Đây là một Thi Thiên lần đầu tiên được những người trung thành của Đa-vít nghe trong đồng vắng Giu-đa; nhưng thật sự là một Thi Thiên cho mọi người tin kính nào trong đồng vắng khô cằn của thế gian có thể hát—"Mọi nguồn suối của tôi đều ở nơi Ngài"—một Thi Thiên cho Đa-vít—một Thi Thiên cho Con của Đa-vít—một Thi Thiên cho Hội Thánh trong mọi thời đại—một Thi Thiên cho mỗi chi thể của Hội Thánh trong xứ mệt mỏi! Thật là sự bảo đảm, thật là ước muốn mãnh liệt, thật là niềm vui tràn đầy linh hồn trong Đức Chúa Trời, chỉ trong Đức Chúa Trời mà thôi—trong Đức Chúa Trời là nguồn nước sống duy nhất giữa một đồng vắng vô biên! Hy vọng, cũng vậy, có những khải tượng của nó ở đây; vì nó thấy kẻ không tin kính diệt vong (các câu 8, 9, 10), và Vua trên ngôi được bao quanh bởi một đoàn người thề trung thành với Giê-hô-va. Hy vọng thấy cho chính mình điều Ê-sai 65:16 mô tả—mọi miệng "thề bởi Đức Chúa Trời của lẽ thật;" và điều Khải Huyền 21:27 đã báo trước, miệng của "kẻ nói dối" bị đóng kín đời đời—tất cả những kẻ tìm kiếm các thần khác, và tin cậy nơi các đấng cứu rỗi khác, đã qua đi đời đời. Và khi chúng ta đọc tất cả những điều này như được nói về Đấng Christ, mỗi câu trở nên sâu sắc hơn biết bao. Sự khao khát Đức Chúa Trời của Ngài! Khải tượng về Đức Chúa Trời của Ngài! Sự đánh giá của Ngài về lòng nhân từ của Đức Chúa Trời! Linh hồn Ngài được thỏa mãn! Miệng Ngài đầy lời ngợi khen! Linh hồn Ngài theo sát Đức Chúa Trời!
"Ôi Đức Chúa Trời, Ngài là El của tôi" Đấng quyền năng. Ngài là sự toàn năng của tôi. Chính Đức Chúa Trời này là Đấng Ngài vẫn tìm kiếm. כֵן của câu 2 và của câu 4 thật thú vị. Trong câu 2 sức mạnh của nó là như sau—"Có gì lạ đâu khi tôi khao khát Ngài đến vậy; có gì lạ đâu khi những ý nghĩ đầu tiên của tôi vào buổi sáng hướng về Ngài; có gì lạ đâu khi chính xác thịt tôi khao khát Ngài! Ai lại không, là người đã thấy những gì tôi đã thấy? Tôi đã ngắm nhìn Ngài trong nơi thánh như vậy, thấy quyền năng* và vinh quang của Ngài!" "Sự như vậy" giống như II Phi-e-rơ 1:17, "Tiếng như vậy!" Và rồi, nếu quá khứ đã được ban phước cách tuyệt vời như vậy, thì viễn cảnh của tôi cho tương lai cũng không kém phần như vậy. Tôi thấy niềm vui vô biên đang đến như thủy triều; "tôi sẽ chúc tụng Ngài như vậy trong khi tôi còn sống!" (câu 4) Phải; trong các thời đại sẽ đến, cũng như trong nhiều khoảnh khắc hạnh phúc trên đất, linh hồn tôi sẽ được no nê như với tủy và mỡ! Và khi câu 7 cho chúng ta thấy linh hồn ở dưới bóng cánh của Đức Chúa Trời, vui mừng, chúng ta có thể nói, điều ấy không chỉ giống như "con chim được che chở khỏi sức nóng của mặt trời giữa những tán lá sum suê cất lên tiếng hót vui vẻ của nó," mà còn là linh hồn an nghỉ ở đó như thể bước vào đám mây vinh quang, giống như Môi-se và Ê-li.
Hỡi thế gian! hãy đến và xem
Đấng Công Chính tìm thấy những mạch nước trong Đức Chúa Trời.
THI THIÊN 64
1–10 Có lẽ chính là phỏng đoán rằng Đa-vít có thể đã được dẫn dắt để viết Thi Thiên này khi vẫn còn là một thanh niên tại triều đình của Sau-lơ, khi ở đó nhận ra những mưu mô và lừa dối của các triều thần. Chúng ta có thể minh họa nó bằng cách nhắc đến trường hợp của Giô-sép và nhiều kẻ thù của ông. Ở đây Đấng Công Chính, hay "Đấng Trọn Vẹn" (câu 4), được trình bày trước chúng ta—một tên gọi áp dụng cho Đấng Christ trong ý nghĩa đầy đủ nhất của nó, nhưng cũng được áp dụng cho các chi thể của Ngài, vì họ là "Trọn Vẹn" trong mục đích và trong viễn cảnh, nhắm đến toàn bộ ý muốn của Đức Chúa Trời mình trong lòng và trong đời sống một cách không thiên vị. Nhưng thế gian ghét những người như vậy, như các anh em của ông đã ghét Giô-sép; thế gian giăng bẫy, và phóng những mũi tên độc ác vào họ. "Những tay cung đã bắn vào họ"—vào Giô-sép của chúng ta và dòng dõi của ông. Ông nói, câu 5, "Chúng sẽ kể về việc giấu bẫy," và chúng nghĩ không có mắt nào đang nhìn chúng.
"Chúng tìm kiếm sâu vào sự gian ác," (để tìm ra mưu đồ chết chóc nhất).
"Chúng ta đã chuẩn bị sẵn rồi! Đây là một kế hoạch đã chín muồi!" (Đây là tiếng hô của chúng về âm mưu đã được sắp đặt kỹ lưỡng của chúng.)
"Và mỗi người đều kín đáo,
Và lòng dạ sâu xa." (Câu 6)
Nhưng có một Đấng khác cũng là Tay Cung: "Đức Chúa Trời đã bắn vào chúng." Đức Chúa Trời có cây cung của Ngài, và thời điểm của Ngài đang đến, (câu 7). "Mọi lời nói cứng cỏi của chúng," sẽ bị đưa ra xét xử khi Chúa đến (Giu-đe 15); và nếu chúng đã làm người khác bị thương nặng nề, thì chúng cũng sẽ lần lượt bị thương nặng nề như vậy. Số phận của chúng sẽ giống như số phận của Cô-rê (câu 8), khi toàn thể Y-sơ-ra-ên chạy trốn khi nghe tiếng kêu (Dân Số Ký 16:34).
"Ngài đã quật chúng xuống! Lưỡi của chúng quay lại chống chính chúng." (Câu 8.)
Toàn thể trái đất sẽ nhận biết những đường lối công chính của Đức Chúa Trời. Đó là ngày của những người được Ngài Cứu Chuộc thường được nói đến, rất lâu được trông đợi—ngày mà Người Công Chính sẽ "bước vào niềm vui của Chúa mình," và thốt lên thật lớn những sự vui mừng và khoe mình trong Ngài.
"Đấng Công Chính sẽ vui mừng trong Chúa,
Và chạy đến nương náu nơi chỉ một mình Ngài;
Và mọi người ngay thẳng trong lòng sẽ khoe mình." (Câu 10.)
Vậy thì, há chúng ta không thể mô tả bài ca Si-ôn này như một bài ca trong đó chúng ta tìm thấy
Giô-sép của chúng ta và dòng dõi của ông đoán trước số phận của những tay cung đã bắn vào họ.
THI THIÊN 65
1–13 "Một thi thiên của Đa-vít; một bài ca chân thật" là ý nghĩa của tựa đề, nhờ đó mô tả giọng điệu thịnh hành xuyên suốt. Có thể (như một số người nghĩ) nó được sáng tác vào thời Lễ Vượt Qua, khi bó lúa đầu mùa của vụ thu hoạch lúa mạch thường được dâng lên.
Mỗi nốt nhạc trong bài ca này nói lên cảm xúc của một linh hồn hạnh phúc ôn lại quá khứ, và thấy lòng thương xót dồi dào lúc bấy giờ và bây giờ. Đấng Mê-si-a và những người được Ngài cứu chuộc—Chiên Con và 144.000 người của Ngài—có thể hát bài ca ấy trên Núi Si-ôn của họ, và chúng ta có thể hát bài ca ấy bây giờ. Đầu dẫn dắt đoàn ca, và đây là nội dung của bài ca—
“Hỡi Đức Chúa Trời, sự ngợi khen thuộc về Ngài!” một sự ngợi khen như thế khiến người thờ phượng phải “lặng yên,” vì đề tài quá lớn lao cho cây đàn hạc của mình gánh nổi.* Nay lời khấn nguyện đã được làm trọn cho Ngài! “Hỡi Đấng Nhậm Lời Cầu Nguyện, đến cùng Ngài (phải, thậm chí đến tận Ngài, עֲד), là Đấng Chí Thánh, mọi xác thịt nay đều đến.” Các tội lỗi của chúng ta (những tội lỗi đã được kể cho Đầu của chúng ta) một thời đã thắng hơn chúng ta (như Sáng Thế Ký 7:24, יִגְבְרוּ) như nước lụt, vượt qua những ngọn đồi cao nhất; nhưng Ngài tẩy sạch chúng đi, và chúng ta hát rằng: “Phước cho người mà Ngài khiến đến gần Ngài như một thầy tế lễ” (Thi Thiên 65:4). Phải, thật có phước, vì người ấy sẽ ở trong sân Ngài, và tại đó được thỏa mãn với điều tốt lành; nhà Ngài, nơi thánh của Ngài, ban cho người ấy những kho tàng trên trời. Khi chúng ta kêu cầu Ngài, những việc đáng sợ (những việc vinh hiển và uy nghi vượt trội đến nỗi gieo rắc sự kính sợ chung quanh) chính là câu trả lời của Ngài. Ngài là Đức Chúa Trời của sự cứu rỗi, bày tỏ ân điển của Ngài theo cách lôi kéo sự tin cậy của mọi đầu cùng đất. Ngài cũng là Đấng Tạo Hóa, làm cho núi non vững chắc! và là Đức Chúa Trời quan phòng, làm lặng sóng cuồng nộ của biển cả xao động nhất, và bởi các dấu lạ kỳ diệu của Ngài (“các dấu hiệu,” אוֹתוֹת) khiến những miền đất xa xôi, những xứ mặt trời lặn và mặt trời mọc, phương đông và phương tây, phải kính sợ và vui mừng,
Và giờ đây, chúng ta hãy cùng nhau ca hát về hành động tột đỉnh của mọi hành động, bày tỏ ân điển, sự sáng tạo, và sự quan phòng trong một việc — sự đối đãi của Ngài với Trái Đất này, mà Ngài sẽ đổi mới thành địa đàng. Một thời chúng ta đã hát: “Loài người là gì mà Ngài thăm viếng người?” và nay chúng ta hát: “Ngài thăm viếng chỗ ở của người, và khiến nó đầy dẫy sự sung túc!” Phải, “Ngài chăm sóc đất, và tưới nước cho nó.”
“Suối của Đức Chúa Trời đầy nước. (Heng.)
Ngài sắm sẵn (Horsley: làm cho chắc chắn) lúa mì cho họ, vì kìa! Ngài đã sắm sẵn như vậy!” (C. 9.)
Một bàn tiệc dọn đầy sự sung túc là chừng nào cho trái đất một thời khô cằn ấy! Ấy là “như vậy (כן như trong Thi Thiên 63:3) Ngài đối đãi như Đức Chúa Trời, với sự rộng rãi vô hạn.” Cơn mưa thấm đất đổ xuống trên những luống cày của nàng.
“Ngài san bằng những ruộng đã cày của nó;
Ngài làm cho nó ẩm ướt bằng những trận mưa;
Ngài ban phước cho mầm non của nó.
Ngài đội mão cho năm, để làm cho nó thành một năm tốt lành;
Bánh xe chiến xa của Ngài nhỏ giọt sự béo tốt.
Chúng nhỏ giọt trên đồng hoang nay đã có đồng cỏ (những cánh đồng cỏ);
Các đồi được thắt đai bằng sự vui mừng.”
Thật là một thế giới đổi khác! Và mỗi mùa chúng ta đều thấy một phần của điều ấy được bày tỏ. Nhưng sự trở lại hằng năm của mùa xuân và mùa hè sau mùa đông là hình bóng của ngày hè của Trái Đất, khi nó sẽ được đổi mới. Bấy giờ, còn hơn cả bây giờ, người ta sẽ hát rằng:
“Đồng cỏ mặc lấy bầy chiên;
Các thung lũng được phủ đầy lúa mì!
Chúng reo mừng! Chúng cất tiếng hát!
Ai mà, khi đọc Thi Thiên uy nghi này, lại không dường như nghe chính giai điệu phát ra từ dân vui mừng của Trái Đất Mới ấy? Nguyên thủy, nó có thể đã được hát như một “Thi Thiên của Đa-vít, một bài ca sống động,” tại Lễ Lều Tạm, khi xứ hạnh phúc của Y-sơ-ra-ên và các chi phái thịnh vượng của họ bày ra một cảnh tượng tự nhiên gợi lên những ngày tương lai của một trái đất được đổi mới — thời hoàng kim của trái đất trở lại. Tuy nhiên, nó ở trên một âm điệu cao hơn nhiều so với điều ấy; nó là Bài Ca của Chiên Con, trong khi Ngài dẫn những người đã được vinh hiển của Ngài đến các suối nước sống, và cho họ thấy thế giới cũ của họ cuối cùng trình bày một đối tác của thiên đàng — toàn là địa đàng trở lại, và tốt hơn cả địa đàng. Chẳng phải là như vậy sao.
Những lời cầu nguyện đổi thành những lời ngợi khen vì các phước lành tuôn đổ trên Trái Đất?
THI THIÊN 66
1–20 Một שִׁיר מִזְמוֹר khác (như 65:1), vừa là một Thi Thiên trang nghiêm, vừa là một bài ca sống động của Đền Thờ. Nó đặc biệt là bài ca của Đấng Mê-si và Hội Thánh của Y-sơ-ra-ên — một thứ bài ca Biển Đỏ, tuy nhiên được hát trong Ca-na-an,
“Hãy cất tiếng reo mừng!
Hỡi cả trái đất, hướng về Đức Chúa Trời!
Hãy bày tỏ vinh hiển của danh Ngài!
Hãy dâng vinh hiển (cho Ngài) làm lời ngợi khen Ngài”
Rồi, dẫn chúng ta đến những cảnh tượng như đã được nói đến trong Thi Thiên 65:5 —
“Hãy nói cùng Đức Chúa Trời: Các công việc của Ngài thật đáng sợ dường nào!”
Có một sự trang nghiêm như ở Bê-tên trong những cảnh tượng này, dù chúng đưa chúng ta đến ngay cổng thiên đàng —
“Cả trái đất sẽ thờ phượng Ngài.
Chúng hát! Chúng hát danh Ngài!” Sê-la.
Khoảng lặng Sê-la này chia Thi Thiên thành các phần vào những lúc thích hợp, và ám chỉ một sự thay đổi cảnh tượng hay giọng điệu. Tại đây, như thường lệ, nó cho thời gian để suy ngẫm trang nghiêm; rồi một lời mời được ban cho loài người hãy “Đến mà xem.” Như Giăng 1:26, 27, tại Lần Đến Thứ Nhất của Đấng Christ, và Khải Huyền 6:3, 5, 7, trong các biến cố dẫn đến Lần Đến Thứ Hai của Ngài —
“Hãy đến mà xem các công việc của Đức Chúa Trời!
Thật đáng sợ trong sự đối đãi của Ngài với con cái loài người” (C. 5)
Và khi chúng ta đã ngoái nhìn lại những phép lạ tại Biển Đỏ và sông Giô-đanh, và đã thấy Ngài vẫn là Đấng ấy đời đời, vẫn chinh phục các dân tộc, một tiếng “Sê-la” khác cho chúng ta thời gian để dừng lại và thờ lạy. Nhưng cây đàn hạc chẳng bao lâu lại được gảy lên (c. 8),
“Hãy chúc tụng Đức Chúa Trời chúng ta, hỡi các dân tộc” (עַמִּים, không phải như Thi Thiên 62:8)*
Người Giu-đa nay đang mời gọi các dân Ngoại; vì người Giu-đa là sự sống từ kẻ chết cho thế gian. Họ kể lại cách Đức Chúa Trời của họ đã tinh luyện họ; cách Ngài “đặt áp lực lên hông họ,” là nơi của sức mạnh; thế mà Ngài đã khiến các thử thách của họ tác động như một lò lửa để cất đi cặn bã. Ngay cả אֱנ שׁ là “những con người mỏng manh” cũng đã được làm cho mạnh mẽ chống lại họ; thế mà Y-sơ-ra-ên đã đi qua đồng hoang và nước lụt; và cuối cùng, đã đến được
“Nơi giàu có” (c. 12) — sự sung túc — sự tươi mát. (רְוָיהָ).
Mỗi người trong số họ, cũng như Lãnh Tụ của họ, đều mời gọi các dân Ngoại như vậy; và họ làm điều ấy bằng gương mẫu, chứ không chỉ bằng lời nói —
“Tôi sẽ vào nhà Ngài với các lễ vật;
Tôi sẽ làm trọn các lời khấn nguyện của tôi cho Ngài.
Tôi sẽ dâng những sinh tế béo làm của lễ thiêu,
Cùng với những con chiên đực có mùi hương trầm. Sê-la. (C. 13, 14)
Một khoảng lặng nữa — như sự lặng của Đấng Khôn Ngoan trong Châm Ngôn 1:23. Rồi một lần nữa, giọng hát và nhạc cụ cùng nhau vang lên một lời mời vui vẻ hãy đến gần mà lắng nghe Đấng Mê-si và Hội Thánh của Y-sơ-ra-ên —
“Hãy đến, hãy nghe, và tôi sẽ thuật lại,
Hỡi tất cả những ai kính sợ Đức Chúa Trời,
Điều Ngài đã làm cho tôi.” (C. 16)
Ngài đã là (c. 17) “Đấng Nhậm Lời Cầu Nguyện” đối với tôi (Thi Thiên 65:2); vì tôi vừa kêu cầu Ngài thì Ngài đã đáp lời — biến lời cầu nguyện của tôi thành lời ngợi khen. Giá tôi đã tìm kiếm những “sự hư không dối trá,” hay đã thử những nẻo cong queo, tôi hẳn đã thất bại trong việc tìm được kết quả phước hạnh này. Nhưng Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, Đấng Thánh, đã được tôn kính.
“Quả thật Đức Chúa Trời đã nghe,
Ngài đã lắng nghe tiếng cầu nguyện của tôi.” (C. 19)
Nhưng con đường đến phước hạnh này là bởi một nẻo thánh, câu 18 Đấng Mê-si đã tôn cao luật pháp; và trong Ngài, chúng ta là những người đến cùng Đức Chúa Trời qua huyết và sự công chính của Ngài cũng làm như vậy, và như thế sẽ hát cùng một bài ca, và chúc tụng cùng một Đức Chúa Trời.
“Ngài đã không quay khỏi lời cầu nguyện của tôi!
Ngài đã không quay khỏi sự thương xót của Ngài khỏi tôi!”
Một sự tương đương gần gũi với Khải Huyền 5:8, nơi những bình vàng, đầy những lời cầu nguyện của các thánh đồ, được các thánh đồ giơ lên, và được Đấng Nhậm Lời Cầu Nguyện thừa nhận trong ngày ấy. Chẳng những không quay khỏi lời cầu nguyện của tôi, kìa! Ngài đã làm vượt quá bội phần mọi điều tôi cầu xin. Thay vì quay khỏi sự thương xót của Ngài khỏi tôi, kìa! Ngài đã đưa tôi đến Nơi Giàu Có! Bài Ca ấy là của
Đấng Mê-si và Y-sơ-ra-ên đã được chuộc của Ngài ngợi khen Đức Chúa Trời hay nhậm lời cầu nguyện.
THI THIÊN 67
1–7 Một lần nữa Hội Thánh Giu-đa nổi bật trong “Thi Thiên” trang nghiêm này, được hát như một “Bài Ca” sống động, trên đàn Negineth. Họ cầu xin sự tuôn đổ của phước lành đầy đủ mà Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm của họ, là Chúa Giê-xu, sẽ ban phát qua phương tiện của họ trên khắp trái đất.
Ngôn ngữ của câu 1 dẫn chúng ta đến Dân Số Ký 6:24, 25, và rất thích hợp; vì thời điểm ấy là Lần Đến Thứ Hai của Chúa, khi, với tư cách là Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm thật, Ngài bước ra khỏi Nơi Chí Thánh để chúc phước cho dân sự. Tiếng “Sê-la” ở cuối câu 1 và câu 4, trong cả hai trường hợp, đều rất có ý nghĩa, chỉ ra, như nó vẫn làm, những khoảng lặng trong ý nghĩa và cảm xúc, cũng như trong âm nhạc.
“Nguyện Đức Chúa Trời thương xót chúng ta
Và ban phước cho chúng ta!
Và chiếu ánh sáng mặt Ngài
(Hầu cho ánh sáng ấy) ở cùng chúng ta.” (אִתָּנוּ Xem Hengst.)
Xin ban phước cho chúng ta và dẫn dắt chúng ta trong đường lối Ngài, (cách Ngài đối đãi với dân Ngài), hầu cho bởi chúng ta, đường lối Ngài được biết trên đất, như đã được báo trước trong Sáng Thế Ký 12:3, và từ những ngày ấy, trong A-mốt 8:14; Ê-sai 60:1, 2; Công Vụ 15:15–17; Rô-ma 11:15, và nhiều chỗ khác.
“Các dân tộc (עַמִּים) sẽ ngợi khen Ngài, hỡi Đức Chúa Trời;
Các dân tộc sẽ ngợi khen Ngài! (C. 3)
Dân riêng, הָעַם, tại đây hân hoan trông đợi thời điểm khi עַמֹּיִם, toàn thể dân Ngoại, sẽ ngợi khen Đức Chúa Trời và Đấng Cứu Rỗi của họ, và điều ấy qua phương tiện của họ.
“Hãy để các chi phái (của đất, những לְאֻמִּים từng nổi loạn chống lại Ngài, Thi Thiên 2:1) vui mừng và ca hát,
Vì Ngài xét đoán (tức là, cai trị) các dân tộc (עַמִּים) một cách công chính,
Và đối với các chi phái của đất (לְאֻמִּים) Ngài dẫn dắt họ” (Ê-sai 58:11, Hengst.)
Và một lần nữa, trước viễn cảnh hạnh phúc ấy, họ kêu lên: “Ha-lê-lu-gia!” vì họ lặp lại bài ca của mình —
“Các dân tộc (עַמִּים) sẽ ngợi khen Ngài, hỡi Đức Chúa Trời,
Các dân tộc sẽ ngợi khen Ngài! tất cả mọi người trong số họ!” (C. 5)
Và nay Trái Đất, cũng như xứ Pa-lét-tin, sinh ra hoa lợi của nó, vì sự rủa sả đã qua đi, và phước lành ngự trên nó (Lê-vi Ký 26:4), Y-sơ-ra-ên vui mừng trong sự truyền đạt phước lành của họ cho mọi người —
“Đất sinh ra hoa lợi của nó!
Đức Chúa Trời, Đức Chúa Trời chúng ta, ban phước cho chúng ta!
Đức Chúa Trời ban phước cho chúng ta!
Và họ kính sợ Ngài!
Mọi đầu cùng đất!”
Horsley nói, đây là “Một bài thánh ca cho Lễ Lều Tạm, tiên tri về một sự trở lại chung của thế gian với sự thờ phượng Đức Chúa Trời.” Tiến sĩ Allix đặt tên cho Thi Thiên này là “Lời Cầu Nguyện của Hội Đường cho Lần Đến Thứ Hai của Đấng Mê-si, khi đế quốc của Ngài sẽ được mở rộng trên mọi dân tộc, và những phước lành thuộc thể đã được hứa cho người Giu-đa trong nhiều lời tiên tri sẽ được ban cho họ.” Nhưng mô tả nó như vầy thì đơn giản hơn, và có lẽ chính xác hơn —
Lời Cầu Nguyện của Y-sơ-ra-ên cho phước lành mà Đấng Mê-si sẽ ban cho họ, vì cớ cả trái đất.
THI THIÊN 68
1–35 Một “Thi Thiên và Bài Ca” khác, của Đa-vít, người ca sĩ ngọt ngào của Y-sơ-ra-ên. Như những ngày gian truân của Đa-vít đã cung cấp nhiều dịp cho những Thi Thiên thích hợp, mà Con của Đa-vít và Hội Thánh của Ngài về sau sẽ dùng trong những thời kỳ thử thách của họ, thì mùa thịnh vượng hơn, khi Hòm Giao Ước đã được Đa-vít rước trong đoàn rước lên Núi Si-ôn, và sau đó được Sa-lô-môn đưa lên Mô-ri-a, dường như đã cung cấp một dịp thích hợp cho bài ca khải hoàn này. Nó đã được gọi là “Cuộc diễu hành huy hoàng.” Chắc chắn nó toàn là việc lần theo những bước đi uy nghi của Chúa trong những lần Ngài ra đi vì Hội Thánh của Ngài, từ Đồng Hoang trở đi cho đến chốn nghỉ ngơi cuối cùng.
Kế hoạch như sau:—
C. 1–3. Những điệu mở đầu, tôn vinh Giê-hô-va là Đấng toàn năng làm tan tác kẻ thù, toàn năng khiến bạn hữu hân hoan vui mừng.
C. 4–6. Những đặc điểm chung về đường lối của Ngài — ân điển cho kẻ bất lực — cho mọi kẻ không khước từ sự giúp đỡ của Ngài.
C. 7–9. Đường lối của Ngài, với Y-sơ-ra-ên trong Đồng Hoang — uy nghi vinh hiển và sự ban phát đầy ân điển.
C. 10–14. Đường lối của Ngài, trong việc đưa Y-sơ-ra-ên vào Ca-na-an — sức mạnh không thể cưỡng lại của một Vua vì cớ dân của Ngài.
C. 15–17. Đường lối của Ngài, trong việc đặt ngai Ngài trên Si-ôn, khi hòm được rước lên đó — quyền tối thượng.
C. 18–23. Đường lối của Ngài, trong việc bày tỏ cách tiêu biểu trên Si-ôn về một Đấng Cứu Rỗi đã thăng thiên, là mùi thơm của sự sống cho dân Ngài, dù là mùi thơm của sự chết cho những kẻ khước từ Ngài.
C. 24–31. Đường lối của Ngài, trong việc Hòm về sau được dời đến đền thờ trên Mô-ri-a — Y-sơ-ra-ên tụ họp quanh nó (c. 26, 27), và các dân Ngoại tuôn đến Si-lô tại đó (c. 29, 31). Tất cả điều này tiêu biểu cho sự đến của Chúa, với tư cách là Sa-lô-môn thật.
C. 32–35. Lời tôn vinh kết thúc dâng lên Vua của các vua khi ôn lại toàn bộ, và thấy “Vương Quốc Đã Đến.”
Dường như đó là kế hoạch. Việc đi vào đầy đủ chi tiết sẽ vượt quá giới hạn của chúng ta, vì hầu như mỗi câu đều phong phú và chất chứa ý nghĩa. Tuy nhiên, một vài gợi ý có thể hữu ích, về một số mệnh đề khó hơn. Một số người dịch câu 1 là “Đức Chúa Trời sẽ trỗi dậy,” nghĩa là, sẽ luôn luôn như vậy, như họ đã hát trong Dân Số Ký 10:35, và Các Quan Xét 5:31.
Trong câu 4, những người đã được xưng công chính, hát trước mặt Đấng xưng công chính cho họ, kêu lên: “Hãy dọn đường cho Đấng cưỡi qua đồng hoang” (עֲרָבוֹת) hay đồng bằng; là Thiên Sứ của Giao Ước đã cứu chuộc họ khỏi mọi điều ác. Ấy là Vua của họ mà họ tôn vinh như vậy, và vì thế họ cất tiếng kêu: “Hãy sắm sẵn đường!” như trong Ê-sai 40:3, và như Giăng Báp-tít đã làm khi ông thấy Vua của vương quốc đã đến gần. Danh Ngài là “Gia,” יהּ bày tỏ sự đầy đủ của hữu thể và sự hoàn hảo; và Horsley còn muốn thêm vẻ đẹp nữa.
Trong câu 5, hoàn cảnh bất lực của Y-sơ-ra-ên tại Ê-díp-tô, hoàn cảnh bất lực của Trái Đất từ sau Sự Sa Ngã, tình trạng của tội nhân, “không có sức mạnh,” đều có thể tìm thấy tại đây. “Quan xét của người góa bụa,” hàm ý việc Ngài quản lý và cai trị công việc của những kẻ không còn ai khác can thiệp giúp, giống như Ghi-đê-ôn, hay bất kỳ quan xét nào của Y-sơ-ra-ên, đã sắp đặt lại một quận rối loạn, và gánh lấy gánh nặng lo toan của nó. Và chẳng phải Gia-cơ 1:27 ám chỉ câu này sao, vì chúng ta có “kẻ mồ côi,” “người góa bụa” rồi sau đó là “sự thánh khiết,” của Đức Chúa Trời mà chúng ta phục vụ?
Trong câu 8, việc phê chuẩn giao ước tại Si-na-i, trong những hoàn cảnh uy nghi đáng sợ, là đề tài; và câu 9 nói về “cơn mưa ân tứ” (Hengst.) đã theo Y-sơ-ra-ên suốt qua Sa Mạc — ma-na, chim cút, nước từ vầng đá — khi cơ nghiệp của Đức Chúa Trời đóng trại trên đất đá cứng và cháy nắng của đồng hoang mệt mỏi ấy.
Rồi, trong câu 10, đoàn quân Y-sơ-ra-ên “an cư trên Đất Ấy,” tức là, Đất Hứa nổi tiếng, luôn hiện ra trước mắt. Chúa “ban lời phán” — (như trong Thi Thiên 68:11) — như thể tại mỗi bước đi đã có sự lặp lại, giống như Giô-suê 6:16: “Hãy reo hò, vì Đức Giê-hô-va đã ban xứ cho các ngươi!” và những đám đông đáp lại, ngay cả những phụ nữ của Y-sơ-ra-ên, cũng công bố chiến thắng, và ca hát, như Mi-ri-am đã hát tại Biển Đỏ,
“Các vua của các đạo quân chạy trốn! Chúng chạy trốn!
Và người đàn bà ở lại nhà chia chiến lợi phẩm.” (C. 12.)
Giê-hô-va chinh phục dễ dàng dường nào! Và nay, “Các ngươi nằm xuống giữa các biên giới, và như những con bồ câu;” hay đúng hơn, những kẻ từng “nằm giữa các nồi” nay giống như con bồ câu đã tắm mình trong các dòng suối, và đang phơi mình dưới ánh mặt trời mà những tia sáng chói lọi của nó lấp lánh trên lông nó với ánh bạc và vàng. Phải, Giê-hô-va làm tan tác các vua thật dễ dàng. “Đã có tuyết trên Xanh-môn.” Họ ngã xuống trước mặt Ngài như tuyết biến mất giữa những đỉnh núi rậm rừng của Xanh-môn (Các Quan Xét 9:48) trong ngày giông bão.*
Y-sơ-ra-ên nay đang nghỉ ngơi, Hòm Giao Ước ở đâu? Không phải trên Ba-san, tức là, dãy An-ti-li-ban, dù đó là một “núi của Đức Chúa Trời,” một ngọn núi như gợi nhớ người ta về quyền năng của Đấng làm cho núi non vững chắc bởi sức mạnh Ngài (Hengst.) — cũng không phải trên những ngọn đồi cao khác như Tha-bô, Li-ban, hay Cạt-mên. Si-ôn thấp kém hơn được chọn, và Đấng Chủ Tể tối thượng đến đó với mọi đạo quân của Ngài. Tại đó Ngài ngự, như trong một trại — trong Nơi Chí Thánh ấy, nơi kết hợp sự bày tỏ của công lý và lòng thương xót tại nắp thi ân — vì “Si-na-i ở trong nơi thánh” (סִנַי בַקּדשֶׁ). Ngài hiện diện tại đây cũng như khi luật pháp được ban trên Si-na-i. Tại đó, dù không thấy được trừ phi bằng con mắt đức tin, Ngài cai trị, hùng mạnh hơn trong các đạo quân thiên sứ trên trời của Ngài so với bất kỳ vua nào với các chiến xa của mình, đến nỗi Y-sơ-ra-ên không còn cần sợ một Gia-bin với chín trăm chiến xa bằng sắt của hắn (Các Quan Xét 4:2). Một con mắt được xức dầu, (như con mắt của ông trong II Các Vua 6:17,) có thể thấy những đạo quân này trong đất Y-sơ-ra-ên bất cứ lúc nào, dưới sự cai trị của vua Y-sơ-ra-ên.
Đã thăng lên Si-ôn, không còn lang thang từ nơi này sang nơi khác, Hòm là trung tâm của phước lành cho Y-sơ-ra-ên — tại đó những người thờ phượng nhận được các ân tứ; tại đó những lợi ích hằng ngày được ban phát. Và trong điều này đã được tiêu biểu hóa Đấng Cứu Rỗi, không còn là kẻ lang thang trên đất từ nơi này sang nơi khác, ngồi bên hữu Đức Chúa Cha, và tuôn đổ các ân tứ của Ngài xuống loài người — hình ảnh đối ứng vĩ đại hơn vô hạn so với hình bóng, và các ân tứ của Ngài thiêng liêng và dồi dào hơn vô hạn (Ê-phê-sô 3:8). Tại đây có (c. 7) một tiếng “Sê-la,” dấu hiệu của sự suy ngẫm trang nghiêm; vì trong đây có một mầu nhiệm lớn lao của tình yêu thương (c. 19). Các lời ấy được dịch theo nghĩa đen là: “Ngài đã nhận các ân tứ giữa loài người.” Tại đây có một cấu trúc hàm ý cho “đã nhận, và, đã ban ra giữa loài người (Ê-phê-sô 4:8), ngay cả giữa những kẻ phản loạn.” Rồi tiếp theo là: “Tại sự ngự trong lều của Gia Ê-lô-him” (như c. 16), tức là, vào lúc Ngài dựng lều của Ngài. Nhưng, có sự ám chỉ: 1. Đến hình bóng trên Si-ôn; 2. Đến những ngày Ngài Đến Lần Thứ Nhất; 3. Đến Sự Ngự Trong Lều vẫn còn trong tương lai, Khải Huyền 21:3.
Nhưng một lần nữa, hãy để cây đàn hạc hát về Đấng đã được tôn cao như vậy, hùng mạnh để cứu, và hùng mạnh để thắng hơn kẻ thù của Ngài. Giê-hô-va là “Đức Chúa Trời của sự cứu rỗi chúng ta,” và “Sê-la” kêu gọi chúng ta suy ngẫm. Rồi điều ấy được lặp lại,
“Đức Chúa Trời (của Y-sơ-ra-ên) là Đức Chúa Trời đối với chúng ta, về các sự cứu rỗi. (לְמוֹשׂעוֹת)
Và thuộc về Giê-hô-va là những lối thoát, về sự chết” (לָמָּוֶת). (C. 21.)
Ngài đập tan kẻ thù của Ngài thành từng mảnh, chẻ da đầu đầy tóc của chúng khỏi cái đầu mà mũ chiến đã bị đánh bay khỏi đó. Phải, Chúa phán rằng:
“Ta sẽ đem hắn (kẻ thù) trở lại từ Ba-san,
Ta sẽ đem hắn trở lại từ những vực sâu của biển.” (C. 22.)
Dù chúng có lấy Ba-san cao ngất làm pháo đài của mình, hay ẩn mình trong các hang động của vực sâu. (Xem A-mốt 9:3; Áp-đia 4.)
Nhưng mọi sự vẫn chưa kết thúc. Hòm lại di chuyển! Nó di chuyển đến Mô-ri-a — đến đền thờ của Sa-lô-môn. Rồi hãy xem đoàn rước vua (c. 24), và nghe những bài ca của hàng ngàn người hạnh phúc dưới triều đại của Vị Hoàng Tử Hòa Bình ấy —
“Hãy chúc tụng Đức Chúa Trời trong các hội chúng,
Đức Giê-hô-va (trong các hội chúng hiện có), từ nguồn của Y-sơ-ra-ên.”
Tại đó các chi phái tụ họp được trông thấy; phương nam gửi Bên-gia-min, một thời là “người cai trị của họ,” (như nó đã gửi Sau-lơ, I Sa-mu-ên 14:7, và như thế trở thành chi phái chinh phục) và Giu-đa, hoàng tử của họ, hay có lẽ là “thành lũy của họ.”* Phương bắc được đại diện bởi Sa-bu-lôn và Nép-ta-li. Như vậy Đức Chúa Trời đã ban sức mạnh cho họ. Và các dân Ngoại cũng ở đó (c. 29). Thật là một hình bóng của những ngày sau rốt, khi Sa-lô-môn thật, Hoàng Tử Hòa Bình, đã đến từ bên hữu Đức Chúa Cha về ngai của Ngài — từ Si-ôn đến Mô-ri-a! Bấy giờ, đầy đủ hơn so với những ngày của Sa-lô-môn thứ nhất, người ta sẽ hát rằng:—
“Ngài đã quở trách Quái Thú của Lau Sậy,
(Con hà mã, giống như lê-vi-a-than, là hình bóng của Kẻ Chống Christ.)
Hội chúng của những kẻ hùng mạnh (những con bò đực, Thi Thiên 22:12),
Với những con bò con của các dân tộc.” (C. 30.)
Những vua hùng mạnh này và thần dân của họ — những con bò đực và bò con — cùng với lãnh tụ của họ, bị quở trách và hủy diệt; và cùng với những kẻ này, kẻ thờ lạy ma-môn, “kẻ cúi mình với những miếng bạc;” hay đúng hơn,
“Kẻ phủ phục mình trên những miếng bạc.”
Các dân tộc ưa thích chiến tranh bị tan tác, vì đó là triều đại của Hoàng Tử Hòa Bình. Ê-díp-tô gửi các hoàng tử đến Si-ôn, và Ê-thi-ô-bi vội vã quy phục Đức Chúa Trời. Và như vậy chúng ta được dẫn đến điệp khúc kết thúc — tiếng reo mừng trên trái đất nay đã được giải thoát và đặt dưới quyền cai trị của Giê-hô-va —
“Hỡi các vương quốc của đất, hãy hát cho Đức Chúa Trời!
Hãy ca ngợi Chúa!
Đấng cưỡi trên trời của các tầng trời xưa” (שְׁמֵי קֶדֶם),
(tức là, Đấng nhận lãnh làm lãnh địa của Ngài chốn sâu kín nhất của thiên đàng đời đời.)
“Kìa! Ngài thốt ra một tiếng hùng mạnh khi Ngài phán.” (C. 33.)
Ngài kêu gọi vũ trụ ngợi khen trong câu 34. Nhưng ngay cả trong tiếng ha-lê-lu-gia phổ quát ấy cũng có sự nổi bật dành cho Y-sơ-ra-ên — “Uy nghi của Ngài ở trên Y-sơ-ra-ên” (c. 34), như thể đất Y-sơ-ra-ên là điểm của vũ trụ nơi vinh hiển được bày tỏ của Ngài sẽ được thấy trong ánh rạng đặc biệt của nó —
“Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên! Ngài là Đức Chúa Trời đáng sợ từ các nơi thánh của Ngài!” (C. 35.)
“Ban sức mạnh và quyền năng cho dân (riêng)! Phước thay Đức Chúa Trời!”
Hãy để mọi linh hồn kêu lên: “Phước thay Đức Chúa Trời!” Hãy để đó là tiếng kêu từ lòng của trái đất mãi mãi. Và đừng để nó không phải là của chúng ta, trong khi chúng ta lần theo một bản ghi chép như thế này,
Sự dẫn dắt của Đấng Mê-si đối với Y-sơ-ra-ên và Hội Thánh từ Đồng Hoang vào Chốn Nghỉ Ngơi cuối cùng.
THI THIÊN 69
1–36 Một bài ca thảm thiết sâu sắc. Nó được trích dẫn bảy lần (và không có Thi Thiên nào khác được trích dẫn thường xuyên như vậy) trong Tân Ước như lời phán của Đấng Mê-si. Tại sao nó được nói là “Trên Hoa Huệ,” chúng ta không thể biết, cho đến khi chúng ta biết thêm về nhạc cụ ấy là gì. Nó dường như nói về niềm vui; và nếu vậy, nó phù hợp với Thi Thiên này ở chỗ trong đó nỗi buồn kết thúc trong niềm vui.
Kế hoạch của nó rất đơn giản. Có ba phần.
I. Từ câu 1–21, những sự đau khổ của Đấng Mê-si được chính Ngài thuật lại. Thật là một sự thể hiện của “niềm đam mê phi thường” trong tiếng kêu “Xin cứu tôi” (c. 1), từ môi của Đấng Cứu Rỗi! Dưới biển thịnh nộ, đang chìm trong bùn nhơ ở tận đáy ngục tù của tù nhân này (xem Giê-rê-mi 38:6), tiếng của Đấng Mê-si được nghe thăng lên cùng Đức Chúa Cha. “Bùn nhơ và vũng lầy” tượng trưng cho sự ghê tởm mà Ngài cảm thấy đối với tội lỗi. Ngài mệt mỏi vì kêu cầu, vì trong nhân tính thật, thực của Ngài, Ngài có mọi kinh nghiệm của một người đang đau đớn, là người, trong những giờ chậm chạp, nặng nề của bóng tối và đau khổ, cảm thấy như thể nó sẽ không bao giờ kết thúc. Ngài kiệt sức vì kêu cầu Đức Chúa Trời của Ngài; Ngài không được ai cảm thông, vì kẻ thù ở mọi phía, và tất cả điều này ngay lúc Ngài không lấy đi của họ, mà đang khôi phục những phước lành mà họ đã đánh mất. (C. 4.) Về sự ngu dại và sự vi phạm được kể cho Ngài, Ngài trình bày trước Đức Chúa Trời —
“Chúa ơi, Ngài biết VỀ sự ngu dại của tôi” (לְאִוַּלְתִי)
Ngài biết lịch sử của sự ngu dại và tội lỗi được đặt lên trách nhiệm của tôi, và tại sao tôi lại đứng chịu trách nhiệm về điều ấy. Ngài kêu cầu Ngài như Đấng có thể giúp đỡ, vì Ngài là “Đức Chúa Trời của các đạo quân,” và đã chứng tỏ là sẵn lòng, vì Ngài là “Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên” (c. 6). Trong khi vì yêu thương loài người mà Ngài chịu khổ, thì cũng là để tôn vinh Đức Chúa Trời (c. 7), “vì cớ Ngài.” Ngài “khóc cạn linh hồn mình bằng sự kiêng ăn” (c. 10), vì lợi ích của loài người, thế mà họ nhạo báng Ngài. Ngài trút nỗi buồn của mình vào lòng Đức Chúa Trời của Ngài (c. 13), vào lúc (có lẽ tại Na-xa-rét) Ngài là “bài ca của kẻ say rượu,” tức là, bài châm biếm נְגִינוֹת (Ges.), như Gióp 30:9, Ca Thương 3:14.
“Những kẻ ngồi tại cổng nói về tôi;
Và những bài ca của kẻ say rượu (cũng vậy),”
“Còn tôi, tôi cầu nguyện cùng Ngài, hỡi Giê-hô-va.”
Rồi Ngài thêm vào (dù dấu câu trong bản dịch của chúng ta cho nghĩa khác đi), trong một đoạn mà Ê-sai 49:8 dường như ám chỉ đến —
“Hỡi Đức Chúa Trời, trong thì giờ được nhậm (tức là, thì giờ khi Ngài vui lòng),
Trong sự dư dật của lòng thương xót Ngài, trong lẽ thật của sự cứu rỗi Ngài,
Xin hãy đáp lời tôi!”
Hãy nghe và đáp lời tôi khi Ngài thấy là thích hợp, khi Ngài vui lòng. Hãy để có một thì giờ được nhậm. Giê-hô-va, trong Ê-sai 49:8, đáp lại tiếng kêu này — “Trong thì giờ được nhậm Ta đã nghe ngươi” — vui lòng với công việc của ngươi, Ta ban cho ngươi mọi điều ngươi ao ước. Tiếng kêu tại các câu 14–16 song song với Hê-bơ-rơ 5:7, và lời than thở về sự thiếu cảm thông (c. 20) nhắc chúng ta nhớ lại cách ngay cả ba môn đồ được ưu ái của Ngài cũng đã ngủ thiếp đi trong cơn thống khổ của Ngài; vì tại đây Ngài tìm kiếm những người an ủi với thập tự giá trước mắt (c. 21). Thật vậy, cả đời Ngài có thể được nói là một đời mà Ngài ăn mật đắng, và uống giấm, nỗi buồn và cay đắng là phần hằng ngày của Người Đau Khổ — tuy vậy, sự ám chỉ chính là đến cảnh kết thúc đời Ngài, cảnh tại Can-va-ry. Và do đó, ngay sau điều này, giọng điệu thay đổi, và chúng ta thấy mình ở trong một cảnh khác. Ngài đã hoàn thành công việc của Ngài; và những kẻ đã đóng đinh Ngài đã ra đi không hề xúc động.
II. Từ c. 22–28, đề tài là, cách những sự đau khổ của Đấng Mê-si trở thành “mùi thơm của sự chết” cho kẻ không tin. Nó giống Châm Ngôn 1:22, 23. Ngài từ bỏ họ, phán rằng: “Hãy để bàn của họ trở thành bẫy cho họ,” vì họ chỉ ban cho Con Yêu Dấu mật đắng và giấm, “và làm sự báo trả và làm cái bẫy.” — (Theo Mendelssohn dẫn Phillips, và nhiều người khác; và theo Rô-ma 11:9). Sự hủy diệt ập đến với họ vào những lúc không ngờ tới, giống như I Các Vua 13:20, trong trường hợp của nhà tiên tri bất tuân; và “chỗ ở của họ hoang vắng,” như Ma-thi-ơ 23:38 nhấn mạnh mà đe dọa.* Chén tội lỗi đang đầy dần lên, từng giọt một, và Đấng Mê-si không can thiệp, mà trái lại, phán cùng Đấng ghi chép nó trong sách của Ngài: “Hãy thêm tội lỗi vào tội lỗi, và đừng bao giờ để họ được xưng công chính.” Đó là “mùi thơm của sự chết.” Thay vì “Hãy đến cùng Ta!” thì nay là: “Đừng để họ đến!”
III. Từ c. 29–36, đề tài là, “mùi thơm của sự sống” từ những sự đau khổ của Đấng Mê-si. Chính Ngài được giải cứu và vinh hiển, được Giê-hô-va chấp nhận như hình bóng đầy đủ của, hay Đấng làm trọn mọi của lễ bằng thú vật thanh sạch, “bò đực, và bò đực có sừng với móng chẻ,” (c. 31). Tội nhân dứt bỏ chính mình, “kẻ khiêm nhường,” tìm thấy tại đây nguồn vui của mình, sự chấp nhận của mình với Đức Chúa Trời. Loài người khắp nơi trên cả trái đất đều có thể nhờ đó được phước trong Ngài; và trời đất vui mừng về sự hoàn thành. Y-sơ-ra-ên, kẻ một thời đã khước từ Ngài, bấy giờ sẽ thuộc về Ngài, chứng tỏ rằng Ngài có thể làm mềm lòng những kẻ cứng lòng nhất, và tha thứ cho những kẻ có tội nhất. Như vậy, Thi Thiên này là —
Những sự đau khổ nhiều mặt của Đấng Mê-si là mùi thơm của sự chết cho Kẻ Không Tin, và mùi thơm của sự sống cho Kẻ Tin.
THI THIÊN 70
1–5 Người ta đã nói bởi một số người rằng Thi Thiên này là một lời cầu nguyện dựa trên Thi Thiên 69. Có thể hiểu như vậy. Tựa đề dường như có nghĩa là, một Thi Thiên “để nhắc Đức Chúa Trời nhớ” — chính Đấng Mê-si là Đấng đứng đầu trong những người nhắc nhở Đức Chúa Trời. Hãy so sánh לְהַזְכִיר này với Ê-sai 62:6, nơi những người cầu nguyện không ngừng được gọi là הַמַּוְכיִריִם אֵת יְהֹוָה Các lời ấy được lấy từ Thi Thiên 40:13.
Chúng ta có trong câu 1, tiếng kêu; trong các câu 2, 3, một lý do cho tiếng kêu được nghe, tức là tội lỗi của kẻ thù Ngài; trong câu 4, một lý do khác cho cùng điều ấy, tức là lợi ích của những người yêu mến Chúa; trong câu 5, lý do thứ ba, tức là những quyền đòi của chính Ngài nơi Đức Chúa Trời về sự giải cứu khỏi tình trạng hạ mình và buồn rầu này. Và như vậy tiếng kêu bay lên trời trên đôi cánh của ba luận cứ mạnh mẽ chắc chắn sẽ được đáp lời trong “Vinh Quang Sẽ Theo Sau,” hàm ý trong “sự giúp đỡ.”
Đó là một Thi Thiên như mọi thành viên của Hội Thánh thường đã có dịp dùng, trong sự cảm thông với Đa-vít, và trong đó người ấy được Con của Đa-vít cảm thông, dù cầu xin sự giúp đỡ hiện tại hay vội vã đến ngày Ngài Đến, ngày mang lại sự giúp đỡ và giải cứu đầy đủ — “Xin chớ trì hoãn!” Nhưng dù vậy, hơn hết Đấng Mê-si là Đấng mà tiếng Ngài được nghe tại đây. Nó có thể được gọi, với sự tham chiếu đến Hê-bơ-rơ 5:7,
Một trong những tiếng kêu mạnh mẽ của Đấng Công Chính vì sự giúp đỡ mau chóng.
THI THIÊN 71
1–24 Phần Thứ Ba của Sách Thi Thiên (theo sự phân chia của người Giu-đa) bắt đầu, không phải không thích hợp, bằng một bài ca thảm thiết nhưng dễ chịu cho thời gian chúng ta kiều ngụ tại đây, bao gồm cả viễn cảnh lẫn hồi tưởng. Đầu của chúng ta cũng có thể hát nó, khi trong mọi nỗi khốn khó của chúng ta Ngài đã khốn khó. Tuy nhiên, người ta sẽ hỏi, làm sao Đấng Christ có thể dùng những câu như câu 9 và 18, vì những câu này dường như hướng về sự yếu đuối của tuổi già. Lời đáp cho khó khăn cảm nhận được này là, những lời diễn đạt này được Ngài dùng trong sự cảm thông với các chi thể của Ngài, và trong trường hợp của chính Ngài, chúng biểu thị tình trạng tương đương với tuổi già. Tuổi già của Ngài đã đến trước khi Ngài tròn ba mươi ba tuổi, như Giăng 8:57 được cho là hàm ý; vì “những người kiệt sức sống nhanh” Barclay dường như đưa ra ý nghĩa đúng trong những dòng sau đây;—
“Đã già và yếu vì đau đớn và buồn rầu
Trước khi những năm tháng của Ngài tròn một nửa.*
Ngoài ra, các lời ấy có nghĩa là: “Xin chớ lìa bỏ tôi từ nay trở đi, ngay cả khi tôi sống đến tóc bạc” Đây là một quan điểm truyền đạt sự an ủi quý giá cho những người cao tuổi, là những người có thể sẵn sàng nói rằng Đấng Christ không thể hoàn toàn bước vào cảm xúc của họ, vì chưa từng trải qua sự yếu đuối suy tàn của tuổi già, sự suy nhược, sự suy tàn, những bệnh tật thể xác rất thử thách tinh thần. Nhưng Thi Thiên này cho chúng ta thấy rằng thực ra Ngài đã trải qua giai đoạn kiều ngụ ấy của chúng ta, kiệt sức và hao mòn trong thân thể và cảm xúc, vì đã sống quá nhiều trong một thời gian quá ngắn. Các chi thể cao tuổi của Hội Thánh Ngài có thể tìm thấy sự cảm thông ngọt ngào của Ngài được thốt ra trong Ê-sai 46:3, 4; và tại đây họ có thể gần như thấy Ngài học bài học ấy theo cách của con người, khi Ngài cúi mình dưới sức nặng của những yếu đuối của chúng ta. Vì lý do này, trong số những lý do khác, thi thiên này đã được Robert Blair, một trong những tổ phụ tin kính của chúng ta, đặc biệt quý trọng. Ông thường gọi nó là “Thi thiên của ông.”
Những lời diễn đạt như câu 6, “luôn luôn” câu 8, “cả ngày,” câu 15, “cả ngày,” có thể được minh họa bằng lời bình luận của Augustine:— “In prosperis, quia consolaris; in adversis, quia corrigis; antequam essem, quia fecisti; quum essem, quia salutem dedisti: quum peccâssem, quia ignovisti, quum conversus essem, quia adjuvisti: quum perseverâssem, quia coronâsti.”
Kế hoạch của Thi Thiên thật thú vị, Chúng ta có, từ các câu 1–4, lời cầu nguyện; các câu 5–8, những động cơ cho sự tin cậy; các câu 9–13, lời cầu nguyện; các câu 14–17, sự tin cậy được bày tỏ; câu 18, lời cầu nguyện; câu 19 đến cuối, sự tin cậy được tuyên bố rộng rãi.
Trong câu 7, “điều kỳ lạ” có nghĩa là, một quái vật, một cảnh tượng phi thường.
Chúng ta phải hiểu câu 16 hơi khác với bản dịch của chúng ta. Nó có thể đọc như sau (như 66:13) —
“Tôi sẽ tiến bước, (suy nghĩ) về những việc làm hùng mạnh của Chúa Giê-hô-va.
Tôi sẽ tôn vinh sự công chính của Ngài (trong việc làm những việc hùng mạnh này); Chỉ một mình Ngài!”
Không dâng vinh hiển nào cho kỹ năng và lòng dũng cảm của con người (Thi Thiên 44:3), và tìm thấy nơi chính Giê-hô-va một đề tài đầy đủ cho lời ngợi khen, Đầu và mọi chi thể đều tiến bước. Sự tin cậy của Ngài và của họ hướng về quyền năng, và sự khôn ngoan, và tình yêu thương của Đấng dẫn dắt chiếc thuyền, không khoe khoang về sức mạnh của chiếc thuyền mong manh để chống chọi với những đợt sóng của đại dương bị bão tố quật tơi tả.
Có những tia sáng quý giá cho chúng ta về thời thơ ấu của Đấng Mê-si trong các câu 5, 6, 17, khi chúng ta lắng nghe Thi Thiên này như được hát bởi môi Ngài. Rồi sau đó, trong phần kết, từ câu 20 đến 24, sự giải cứu-phục sinh là đề tài. Đầu đã hưởng mọi điều Ngài đã trông đợi; các chi thể chắc chắn cũng sẽ như vậy. Chẳng phải chúng ta thấy (các câu 22–24) đoàn người đã được chuộc — một trăm bốn mươi bốn ngàn người với Chiên Con — trên Núi Si-ôn, và nghe những người gảy đàn đang gảy đàn hạc của họ trong niềm hạnh phúc không mây mù của ngày ấy sao?
“Tôi cũng vậy (cũng như các thiên sứ), ngợi khen Ngài bằng đàn sắt,
Lẽ thật của Ngài, hỡi Đức Chúa Trời!
Tôi ca ngợi Ngài bằng đàn hạc,
Hỡi Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên!
Môi tôi vui mừng khi tôi hát về Ngài,
Và linh hồn tôi mà Ngài đã cứu chuộc.
Phải, lưỡi tôi (cũng như lưỡi của các thiên sứ) cả ngày nói về sự công chính của Ngài (xem câu 16):
Vì đã bị hổ thẹn, chìm trong bối rối, là những kẻ tìm hại tôi!”
Kẻ Chống Christ và mọi kẻ thù bị hủy diệt đời đời; Đấng Christ và Hội Thánh của Ngài thắng hơn và cai trị. Đây là sự trông đợi dẫn đến những điệp khúc kết thúc của sự vui mừng ngây ngất này.
Chúng ta có thể tham chiếu đến Hê-bơ-rơ 3:6, như gợi ý bản chất của toàn bộ Thi Thiên; vì nó còn là gì khác hơn
Sự tin cậy của Đấng Công Chính về niềm hy vọng đến cuối cùng?
THI THIÊN 72
1–20 Như ל trong mọi tựa đề khác diễn đạt thứ tự, tựa đề, לִשְׁלֹמֹה được nhiều người (như Rosenmuller, Tholuck, Hengstenberg) dịch là: “Một Thi Thiên của Sa-lô-môn.” Nhưng vậy thì câu 20 sao? Nó dường như chỉ để lại một lựa chọn duy nhất;— Thi Thiên không phải trực tiếp của Đa-vít (được thốt ra, như một số người nghĩ, liên quan đến II Sa-mu-ên 23:1–5), nhưng nó hẳn phải gián tiếp là của Đa-vít; được truyền khẩu cho Sa-lô-môn, và được Sa-lô-môn công bố, là người đã nhận nó từ môi Đa-vít cho mục đích này, và là người nói ở cuối rằng lời cầu nguyện của cha mình sẽ được đáp ứng hoàn toàn khi cảnh tượng này được thực hiện. Nó sẽ không đến nỗi không phù hợp với các biến cố của I Các Vua 1, và có thể là Đức Thánh Linh đã ban bài ca này cho cây đàn hạc của Đa-vít, khi ông trao nó cho Sa-lô-môn cùng với vương miện của mình, nhân dịp lễ đăng quang của ông trong thung lũng Ghi-hôn, gần Hồ Trên nơi Ê-sai về sau đã đứng tiên báo sự giáng sinh của Em-ma-nu-ên, Sa-lô-môn thật.
Trong câu 1, các thần dân cầu nguyện cho Vua của họ, Hội Thánh cầu nguyện cho Đầu của nàng, như trong Thi Thiên 20. Họ cầu xin rằng Vua đã được xức dầu của họ, là Con của Vua của các vua,* sẽ được sai đi để cai trị họ. Họ cầu xin điều này bằng cách yêu cầu rằng mọi thẩm quyền vương giả sẽ được giao phó cho Ngài, và mọi phẩm chất vương giả được ban cho. Họ đang ám chỉ, trong lời yêu cầu này, đến ý muốn đã được tỏ ra của Chúa, đến sắc lệnh của Ngài đã được ban ra trong Thi Thiên 2:6, 7, 8. Dường như họ nói rằng:
“Hãy đặt sách luật của Ngài vào tay Đấng là Vua của chúng ta;
Hãy mặc cho Ngài, Con của Ngài, sự công chính, là chiếc áo vương giả ấy!”
Đồng thời, có thể chính tác giả Thi Thiên đang cầu nguyện — Đa-vít cầu cho Sa-lô-môn, Đấng Mê-si cầu cho chính Ngài. Rồi tiếp theo là bức tranh rực rỡ về phước hạnh được trông đợi, khi vua này bắt đầu triều đại công chính của mình. Các thi sĩ và tiên tri của Y-sơ-ra-ên không biết đến thời hoàng kim nào mà trung tâm và sự sống của nó lại không phải là Đấng Mê-si, Đức Chúa Trời nhập thể. Địa Đàng được phục hồi có những dòng suối; Đấng Mê-si là nguồn của chúng. Địa Đàng được phục hồi phải có một A-đam không thể sa ngã, để các cảnh của nó không bao giờ bị tàn úa, cũng không bị con rắn xưa là ma quỷ xâm nhập vào những nơi ẩn náu của nó. Tiến sĩ Allix nói đúng về Thi Thiên này là Thi Thiên của “Hội Thánh và hội đường về vương quốc vinh hiển của Đấng Mê-si tại Lần Đến Thứ Hai của Ngài” Thật yên tĩnh sâu lắng biết bao, mà cũng thật rực rỡ biết bao, là mọi cảnh tượng! Nếu quả thật bài thánh ca thời trung cổ, “Dies iræ, dies illa,” (một bài thánh ca do loài người sáng tác), đã gây ảnh hưởng làm cho trang nghiêm và khiến kính sợ trên hàng ngàn người trong tai họ nó đã được hát, thì chẳng phải khúc ca vinh hiển này sẽ để lại những ấn tượng không bao giờ phai mờ về niềm hy vọng sáng như ban trưa, sắp được thực hiện, trên mọi thánh đồ có tấm lòng cảm nhận sao?
Những đồi và núi (c. 3) nổi bật trong đất Y-sơ-ra-ên, những đồi và núi, cũng vậy, của cả trái đất, thường thì khô cằn, những đồi và núi mà chân của những sứ giả khác thường đã đứng trên đó (Ê-sai 40:9), nhưng chưa bao giờ có sứ giả nào được phước như những sứ giả đến thăm chúng nay — những đồi và núi này bày tỏ những dấu hiệu của hòa bình, tức là, hoa lợi dồi dào, “vì cớ sự công chính” — vì Đấng Công Chính đã đến ngự trong Trái Đất Mới này. Kẻ Chống Christ và mọi kẻ áp bức bị lật đổ (c. 4); những vùng đông dân của trái đất kính sợ Ngài, và sẽ tiếp tục kính sợ Ngài trong hòa bình, cho đến khi mặt trời và mặt trăng còn tồn tại, mặt trời và mặt trăng ấy mà lúc bình minh của sự sáng tạo đã được định để chiếu sáng trái đất và dẫn dắt loài người giữ các lễ thánh cho Chúa, (Sáng Thế Ký 1:14). Chúa Giê-xu ở đó. Giống như những “cơn mưa rơi dồi dào” chạm đến tận rễ của cỏ đã cắt (c. 6), Ngài cũng vậy đối với trái đất sau khi nó đã bị cắt bởi lưỡi hái của chiến tranh, và mọi hình thức hủy diệt và thịnh nộ. Ngài làm nó sống lại, như những cơn mưa dịu dàng của mùa hè khiến cỏ mọc lên trong sức sống mới, khoác lên đất một tấm áo xanh tươi dày dặn và phong phú hơn trước — như Layard* kể cho chúng ta biết làm sao trong mùa xuân đất bụi của Mê-sô-pô-ta-mi sẽ đổi diện mạo, trong một đêm những đồng bằng trở thành đỏ tươi sáng, hay xanh thẫm nhất qua sự nở rộ của hoa, trong khi các đồng cỏ khoác lên màu xanh lục bảo của những đồng cỏ tươi tốt nhất, khiến ngay cả người Bê-đô-in hoang dã, khi vui hưởng cỏ thơm và không khí thơm ngát, cũng phải thốt lên: “Đức Chúa Trời đã ban cho chúng ta niềm vui nào bằng niềm vui này!”
Sự giàu có của các dân tộc đối nghịch, Sê-ba và Sê-ba (Mê-rô-ê và A-rập), được biệt riêng cho Ngài, khi họ mang đến “các lễ vật” (c. 10), hay cống phẩm, II Các Vua 3:4.
“Những người Sa-bê-an da ngăm và vua của Pan-cha-ia
Sẽ mang trầm hương, một dược, và hương thánh đến;
Mọi vua sẽ dâng sự tôn kính cho Vua;
Mọi dân tộc sẽ nhận Ngài làm Chúa của mình.” (Sandys.)
Ngài là Gióp thật (xem 29:12) là Đấng giải cứu kẻ nghèo (c. 12); “Ngài nhìn kẻ nghèo với lòng thương xót” (Fry), hay “cảm thông với” (Horsley), kẻ nghèo và người túng thiếu (c. 13). Ngài cứu chuộc họ khỏi sự xảo quyệt và tàn bạo của Sa-tan, khỏi Sa-tan như con rắn, và Sa-tan như con sư tử, “khỏi sự lừa dối và khỏi sự bạo ngược.”
Chúng tôi đồng ý với gợi ý của Keble trong bản thơ của ông về sách này, rằng câu 15 ám chỉ lời chào mừng quen thuộc dâng lên các vua: “Hỡi vua, nguyện vua sống đời đời.” Lời ấy như sau—
“Phải, nguyện người sống!
Và vàng của Sê-ba được dâng cho người!
Và nguyện người cầu nguyện cho mọi người luôn luôn.”
Đại từ ngôi thứ ba וֹ được dùng để diễn đạt “mọi người”, tức là, mọi người trong số các thần dân của người. Họ tôn thờ người và thờ phượng; người chuyển cầu và làm Đấng Trung Bảo cho họ đời đời.
Và những cảnh tượng lạ lùng về sự màu mỡ và vẻ đẹp sẽ được thấy biết bao, như câu 16 chỉ ra! Lúa mì đến tận đỉnh đồi xào xạc như cành bá hương trên Li-ban; trong khi Thành, tức thủ đô (Thi Thiên 87), phát triển về dân số như vô số ngọn cỏ, tất cả đều thánh khiết, tất cả đều ngợi khen Vua mình, trình bày cảnh tượng của một thành phố mẫu mực cho thế gian.
Và giờ đây lời hứa với Áp-ra-ham được ứng nghiệm đến mức tối đa: “trong dòng dõi ngươi, mọi dân tộc trên đất sẽ được phước” (Sáng Thế Ký 22:18), lời hứa được lặp lại rất nhiều lần; vì danh của Đấng Mê-si-a (câu 17) “sinh ra dòng dõi kế tiếp”, tức là, tự đổi mới, đạt được sức sống tươi mới, “đời đời” (Hengstenberg). Mọi dân tộc được phước trong Ngài, và mọi người đều gọi Ngài là đáng chúc phước.
Vậy hãy hát, như các câu 18, 19 hát, bằng cả tấm lòng và tiếng nói cho đến đời đời—
“Đáng chúc phước thay Giê-hô-va!
Đức Chúa Trời (không có đối thủ), Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên!
Đấng duy nhất (không cần sự giúp đỡ của bất cứ ai) làm những công việc kỳ diệu.
Và đáng chúc phước thay danh vinh hiển của Ngài đời đời!
Phải, nguyện cả trái đất được đầy dẫy vinh quang của Ngài!
A-men, và a-men!”
Triển vọng về sự hoàn thành này làm đầy lòng của Người Ca Hát Ngọt Ngào của Y-sơ-ra-ên; nó không để lại cho ông điều gì nữa để ước muốn. Ông đã đạt đến đỉnh cao và tột cùng của khát vọng và hy vọng. Có lẽ những lời cuối cùng của câu 19 nên được nối với câu 20, và đọc như sau—
וְאָמן כָּלוּ תפלּוֹת
דָּוִד בֶּן־יִשָׁי
Tiếng “A-men” của toàn bộ Thi Thiên rơi vào tai ông từ chính những dây đàn hạc của ông, và ông bắt lấy nó và lặp lại như sau—“Phải, a-men! Các lời cầu nguyện của Đa-vít, con trai của Y-sai, đã chấm dứt.”
“Nguyện như vậy! Ý Ngài trên đất nay đã được làm trọn,
Đa-vít, con trai của Y-sai, chẳng còn gì để tìm kiếm nữa.”
Và như vậy, những khát vọng riêng biệt của mỗi cá nhân đều sẽ được thỏa mãn trong vương quốc ấy, được thỏa mãn vì đã hòa tan trong dòng lũ phước hạnh. Có ai từng cầm lấy Thi Thiên trước hay Thi Thiên tiếp theo, trong lúc mệt mỏi, nản lòng, và thất vọng? Hãy nhìn về phía trước và thấy ở đây
Những hy vọng của Đấng Công Chính được thực hiện trong vinh quang của vương quốc.
THI THIÊN 73
1–28 Một LOẠT các sự kiện lịch sử bắt đầu ở đây, liên quan đến vị trí của Y-sơ-ra-ên trong thế gian (73), đến đền thờ của họ (74), đất đai của họ (75), các việc làm của Đức Chúa Trời trong đó (76, 77), sự đối xử của Đức Chúa Trời trong những ngày đã qua (78), sự hoang tàn của Y-sơ-ra-ên (79), và lời cầu nguyện về điều đó (80).
“Thi Thiên của A-sáp;” có lẽ là một trong những bài đặc biệt được hát theo sự chỉ định của Ê-xê-chia tại bàn thờ (II Sử Ký 29:30): và còn gì thích hợp hơn để hát ở đó khi khói bốc lên và huyết đổ ra đã tuyên bố theo hình bóng về ân tứ không thể tả xiết của Giê-hô-va, và dường như nói rằng: “Phải, Đức Chúa Trời thật tốt lành với Y-sơ-ra-ên!” (II Sử Ký 5:13)
Thật hay biết bao khi nó tiếp nối Thi Thiên trước! Như thể A-sáp đã hát bài ấy, và ngay sau đó đã cảm thấy mọi phỏng đoán và nỗi sợ thiếu đức tin của mình tan biến trước những triển vọng khải hoàn được bày ra ở đó cho dân của Đấng Mê-si-a. Đây là một Thi Thiên, không phải về chính Đấng Mê-si-a, mà về “dân Ngài” (câu 10), về “Y-sơ-ra-ên” (câu 1); về các chi thể, chứ không phải Đầu. Nó được thốt ra trước mặt Đầu; nhưng nó kể lại cách các chi thể của Ngài thường suýt bị “vấp phạm vì Ngài” (Lu-ca 7:23). Nếu A-sáp sống vào thời Hê-rốt, những phỏng đoán đầy nghi ngờ như được bày tỏ trong các câu 3–9 có thể đã dấy lên trong tâm hồn ông, khi thấy Giăng Báp-tít trước tiên trong ngục tối, rồi trong nấm mồ, trong khi Hê-rốt cai trị và sống xa hoa trụy lạc. Horsley nhận xét về từ đầu tiên אַך: “Nó diễn tả tâm trạng của một người đang suy ngẫm một câu hỏi khó khăn, mà người ấy rất quan tâm và khó có thể đi đến kết luận.”
Câu 4 nên được dịch là—“Chẳng có dây trói của sự chết nào cho chúng” (Horsley); “chúng chẳng bao giờ bị xiềng xích bởi sự chết” (Hengstenberg), tức là, chẳng có hoàn cảnh nào mang đến sự chết trong phần số của chúng. Chúng thoát khỏi những phiền toái và sỉ nhục mà dân của Đức Chúa Trời gặp phải (xem I Cô-rinh-tô 10:13); “sự kiêu ngạo” của chúng là “chuỗi trang sức” của chúng (câu 6), và (câu 7) “trí tưởng tượng của lòng chúng tràn ra”—tức là, thốt ra, hay trút ra;
“Chúng nói về sự áp bức từ trên cao” (câu 9) (Hengstenberg);
như thể chúng ở ngoài tầm nguy hiểm, cao vút trên vầng đá của mình; hoặc như Sandys xưa kia dịch câu này: “Chúng nói như sấm từ bầu trời giông bão.” Do đó,
“Dân Ngài trở lại nơi đây” (câu 10);
tức là, dân của Đức Chúa Trời trở lại tâm trạng được mô tả trong câu 2, hoặc trở lại cảnh tượng gây ra những phỏng đoán thiếu đức tin này. Để trích dẫn Sandys một lần nữa, vì ông diễn đạt đúng ý—
“Người lành chẳng hiếm khi, vì cớ gương xấu của chúng, mà lạc lối.”
Câu 12 giống biết bao lời của một người thất vọng: “Thế mà chúng thịnh vượng đời đời,” hay theo nghĩa đen hơn: “Chúng là những kẻ thịnh vượng đời đời!” Nhưng giờ đây, khả năng gây cớ vấp phạm cho người khác chợt đến trong tâm trí ông; và ngay lập tức cũng chính Đức Thánh Linh, Đấng đã gợi lên suy nghĩ ấy, dẫn A-sáp trong tư tưởng của ông (như một số người hiểu lời của câu 17) đến nơi thánh. Đứng ở đó, chính ý nghĩ về Đấng Thánh trên Ngai của Ngài cũng đủ nhắc ông nhớ đến kết cục tất yếu của những kẻ vô đạo này; nhưng đặc biệt hơn là sự nhớ lại rằng có một ngày sống lại—một ngày khi Đức Chúa Trời sẽ trỗi dậy và làm tan biến những giấc mộng về hạnh phúc trần gian này (câu 20).
“Hỡi Chúa, khi Ngài tỉnh thức, (xem Thi Thiên 17:15) Ngài sẽ khinh dể vẻ huy hoàng của chúng,
Như người ta khinh dể một giấc mộng, khi người ấy tỉnh giấc khỏi nó!”
Kể lại nỗi đau buồn và xấu hổ của mình vì sự vô tín như vậy, thú nhận mình là một con thú* hay loài vật ngu muội, ông vẫn quay lại để hát rằng, bất chấp tất cả những điều này, Đức Chúa Trời đã không lìa bỏ ông, và sẽ không bao giờ lìa bỏ—
“Và tôi luôn luôn ở cùng Ngài!
Và Ngài nắm chặt tôi bằng tay phải của Ngài.”† (Câu 23.)
Tôi ở trong đồng vắng, và Ngài là Đấng dẫn dắt tôi, và sẽ “tiếp nhận tôi”, như Ngài đã làm với Hê-nóc (Sáng Thế Ký 5:24, cùng một từ). Những lời Hê-bơ-rơ có phần hơi tối nghĩa, nhưng điều này có thể là vì các ý tưởng tuôn trào qua tâm trí của tác giả Thi Thiên, quá đa dạng và quá nhanh. Chúng được dịch theo nghĩa đen như sau—
“Ngài sẽ dẫn dắt tôi bằng sự khuyên dạy của Ngài.
Và sau đó, vinh quang! Ngài sẽ tiếp nhận tôi!”
Chẳng khác gì Thi Thiên 49:15—“Đức Chúa Trời sẽ chuộc linh hồn tôi khỏi âm phủ” (tương đương với “sau đó, vinh quang!”) “vì Ngài sẽ tiếp nhận tôi.”
Như vậy Đức Chúa Trời là “vầng đá của lòng tôi”; lòng tôi nương dựa nơi Ngài như trên một nền tảng vững chắc. Mọi kẻ thù, và mọi kẻ ác thịnh vượng, từ điểm này trở đi đều được nhìn thấy như đã bị hủy diệt. Chẳng có gì lạ. Vì vinh quang đã đến chưa? Vinh quang của vương quốc đã rạng đông trên chúng ta chưa? Chính Chúa đã đón tiếp chúng ta vào chưa? Ngài đã ban cho chúng ta một chỗ bên cạnh Ngài chưa? Vậy thì, từ đỉnh cao này chúng ta nhìn xuống và thấy sự bất lực và hủy diệt của Kẻ Chống Christ và mọi kẻ chống đối Đức Chúa Trời như thế, “là những kẻ hành dâm lìa bỏ Ngài.” (So sánh Khải Huyền 17:5, “mẹ của các gái mại dâm.”) Trong khi đó chúng ta đến gần Đức Chúa Trời, trở lại Địa Đàng, hưởng sự thông công đã mất của chúng ta; và công việc lớn của chúng ta là ngợi khen Ngài, mọi đám mây của sự quan phòng nay đã tan đi, và không còn sự vô tín nào ngăn trở chúng ta “thuật lại mọi công việc của Ngài.”
Giọng điệu của Thi Thiên này, đặc biệt là phần sau, giống như Gia-cơ 5:7, 8—“Hỡi anh em, hãy nhẫn nhục cho đến kỳ Chúa đến.” Chủ đề nổi bật có thể nói là,
“Dân của Đấng Mê-si-a suýt bị vấp phạm vì Ngài.”
THI THIÊN 74
1–23 “Maschil” nhắc chúng ta đến một điều gì đó (như đã nhận xét ở nơi khác) trong cách phổ nhạc cho Thi Thiên, hay cách chơi đàn hạc, mà chúng ta chẳng biết gì. Như trong Thi Thiên trước, trong bài này tên của A-sáp cũng xuất hiện. Tuy nhiên, một số người cho rằng A-sáp này là một nhân vật sau này thuộc cùng một gia đình tin kính. Patrick chấp nhận ý tưởng rằng ông có thể là A-sáp, người “giữ rừng của vua” (Nê-hê-mi 2:8), và do đó có một số ám chỉ đến cây bá hương và những điều tương tự. Thật hấp dẫn trí tưởng tượng khi hình dung A-sáp được dẫn dắt để soạn bài thánh ca u buồn này giữa những cánh rừng hoang vắng của Đất nước nay đã hoang tàn của ông! Nhưng tất cả những gì chúng ta có thể nói là, chắc chắn đây là tác phẩm của một A-sáp sống lâu sau thời Đa-vít, người có lẽ là một trong gia đình được nhắc đến trong E-xơ-ra 3:10 (vì II Sử Ký 20:14 thì quá sớm), và vì vậy có thể chính là “người giữ các rừng của vua”
Sự hoang tàn của đất và dân Y-sơ-ra-ên được bày ra trước mặt Chúa. Đầu của Hội Thánh, Đấng đã khóc thương Giê-ru-sa-lem trên Núi Ô-li-ve, và than khóc sự hủy diệt quá chắc chắn của họ, có thể dùng những lời này, và trút chúng vào tai của Cha. Mọi tấm lòng của người Y-sơ-ra-ên sẽ rung động khi hát một giai điệu trang nghiêm như vậy. Mọi linh hồn của tín hữu nên hoàn toàn bước vào nỗi buồn cho Y-sơ-ra-ên xưa kia mà bài này dạy chúng ta.
“Các dấu hiệu” của câu 4 và câu 9, là những biểu tượng thánh. Những cột trụ đầy ý nghĩa, “Bô-ách và Gia-kin,” biển đồng, bàn thờ, các chậu rửa, nắp thi ân với các chê-ru-bim, chân đèn, và những thứ tương tự, tất cả đều đã biến mất. Các tiêu chuẩn của kẻ thù lại xuất hiện trong nơi thánh! Ôi, khác biệt biết bao (cả về ý nghĩa lẫn hình thức) giữa bức màn che giấu hòm giao ước vì Giê-hô-va ở đó, và các cờ hiệu của Ba-by-lôn, những thứ đã chứng tỏ quá rõ ràng rằng Giê-hô-va đã lìa bỏ cơ nghiệp của Ngài! “Các nhà hội” có thể có nghĩa là những nơi các trưởng lão họp lại để khuyên bảo và cầu nguyện với dân chúng. (Tholuck.)
Trong câu 5, một số người dịch câu này với ý như sau:—“Kẻ thù tự làm cho mình trông giống, và được biết đến như, một kẻ giơ rìu lên đốn cây,” áp dụng nó cho cùng một chủ đề như câu 6. Nhưng bản dịch của chúng ta cho ý nghĩa hay hơn. Khi đền thờ đang được xây dựng, mọi người đốn một cây bá hương trên Li-ban để giúp vào công trình vinh hiển ấy đều được coi là nổi danh; trong khi đó nay, người ta đã trở nên nổi tiếng bằng cách dùng “đục và chùy” để phá hủy công việc chạm khắc và hoa văn trên các bức tường của nơi thánh.*
Trong câu 9, “không có đấng tiên tri” giống như Ca Thương 2:9. Trong câu 11 chúng ta có “Hãy rút (nó) ra khỏi lòng Ngài”—theo nghĩa đen, כַּלִּהִ, “hoàn tất—hủy diệt.” Điều này nhằm diễn tả một điều khủng khiếp hơn nhiều so với “rút bàn tay ra khỏi lòng”; đó là tiếng kêu cầu “sự hủy diệt trên kẻ thù”; và, như Hengstenberg nói, “sự tiêu diệt phát ra từ lòng của Đức Chúa Trời, khi tay phải của Ngài đang lúc nghỉ ngơi.” Chúng ta há chẳng nên thêm rằng, “từ lòng ấy mà Con Ngài đã đến!” cũng như lửa trên Sô-đôm là “từ trời, từ Đức Chúa Trời.” Lời kêu cầu này trình bày cho trí tưởng tượng của chúng ta hình ảnh người cầu khẩn ngước nhìn lên lòng của Vua mình, để xem tay phải ấy có bắt đầu được rút ra chăng! Sau đó, các lý do để tin cậy được nhắc lại. Không ít hơn bảy lần từ nhấn mạnh “אַתָּה” được dùng, “ngôi thứ hai bảy lần” (Hengstenberg), trong khi các việc làm của Ngài được bày ra; chia rẽ Biển Đỏ, làm khô cạn “dòng sông chảy mãi” (câu 15), và những điều tương tự; và ngay lập tức người cầu khẩn, như thể nhờ đó được thêm sức mới cho hy vọng, thúc giục lời nài xin của mình—
“Chớ phó chim cu của Ngài cho đám đông tham lam,” (Phillips). (Câu 19.)
Nếu Thi Thiên này được viết bởi một A-sáp sau này, câu 20, nói về giao ước liên quan đến những nơi tối tăm của đất, có thể ngầm ám chỉ những lời tiên tri như Ê-sai 60:1–3. Các dân tộc được nói đến, trong Khải Huyền 11:18, là đang ở đúng trong tình trạng được nói đến ở đây vào phần cuối, khi Chúa trỗi dậy để phán xét đất, và khiến các vương quốc trở thành “Vương Quốc của Đức Chúa Trời chúng ta, và của Đấng Christ của Ngài.” Trường hợp của Y-sơ-ra-ên sẽ được lưu tâm trong ngày ấy; những oan ức của Y-sơ-ra-ên sẽ được báo trả; tội lỗi của Y-sơ-ra-ên được tha thứ; nỗi buồn của Y-sơ-ra-ên được xoa dịu. Đó sẽ là ngày khi lời kêu than này sẽ tìm được, từ tay Đấng nghe tiếng của chính Con Ngài, Đầu của chúng ta, và của các chi thể của Con Ngài, một sự công nhận đầy đủ về điều này
Lời kêu cầu của cơ nghiệp bị phân tán gửi đến Đức Chúa Trời toàn năng của Y-sơ-ra-ên.
THI THIÊN 75
1–10 Cũng A-sáp ấy lại cầm đàn hạc, theo sự thúc giục của Đức Thánh Linh, để viết một bài ca, giống như nhiều bài của Đa-vít (xem Thi Thiên 57), đã được đánh dấu “Al-taschith,” và được gọi là “Một Bài Ca,” sống động trong chủ đề, và đầy sức sống trong từng dòng.
“Chúng tôi đã ngợi khen Ngài, hỡi Đức Chúa Trời! Chúng tôi đã ngợi khen Ngài!
Và (nay cuối cùng) danh Ngài đã gần,
Các công việc kỳ diệu của Ngài đang rao truyền danh ấy.”
Đây là tiếng kêu vui mừng của dân Đấng Mê-si-a, những người thấy Ngài ở gần bên, và có thể hòa cùng Ê-sai 25:9: “Kìa! Đây là Đức Chúa Trời chúng ta!” Những tiếng hô-sa-na của họ đang trở thành những tiếng ha-lê-lu-gia. Và chính Đấng Mê-si-a đáp lại, như trong Ê-sai 63:1, 2, giải thích đường lối của Ngài. Ngài nhắc đến lời của họ về việc “danh Ngài nay đã gần,” sự tỏ lộ đã lâu bị che giấu về thân vị Ngài và các việc làm đã hứa của Ngài, “Ta sẽ chọn một thời điểm đã định” (Hengstenberg), hay đúng hơn như sau:
“(Đúng như vậy) vì nay Ta được ngày đã định! (Công Vụ 1:7.)
Ta (אֲנִי, khác với những kẻ soán ngôi trên đất), phán xét cách ngay thẳng.”
Đất và các cư dân của nó đã tan chảy.
Ta là Đấng (אָנֹכי) đã giữ vững các trụ của nó. Sê-la.” (Câu 2, 3)
Ngài đã cân các trụ và vì vậy biết rõ, và có quyền sắp đặt đất. Sau một khoảng lặng, Đấng Mê-si-a mở môi để thốt ra các án phạt. Ngài nói với các dân tộc bội đạo, với Kẻ Chống Christ đứng đầu chúng (câu 4)—
“Ta phán (אָמַרְתִּי, lời đã ra khỏi môi Ta) với kẻ khoác lác: Đừng khoác lác nữa,” v.v.
Sẽ chẳng có sự giúp đỡ nào đến với các ngươi từ phương đông hay phương tây, tức là, từ đất liền hay biển cả; không, cũng chẳng từ đồng vắng (מִמְּדְבַּר) có đoàn lữ hành nào mang đến cho các ngươi điều gì để ngẩng đầu lên;
“Vì Đức Chúa Trời đang phán xét ngay bây giờ!” (câu 7). (Như Thi Thiên 75:7, כִי אֱלֹהִים שֹׁפֵט).
Và các tiến trình phán xét được bắt đầu, sự đảo ngược các án bất công, và việc đổ ra “Chén” khủng khiếp ấy (câu 8). Giăng (Khải Huyền 14:10) đã thấy chén này, đầy “rượu không pha trộn,” tức là, không một giọt nước nào để làm dịu chất độc dữ dội của nó; nhưng ở đây nó “đầy sự pha trộn,” tức là, đầy mọi thành phần mạnh, khiến vị của nó càng đắng hơn, và chất độc thịnh nộ của nó càng chắc chắn hơn. Rượu đỏ như máu của sự báo thù này là phần đã được đong đếm cho mọi kẻ ác trên đất, lớn hay nhỏ.
Tại câu 9, Đấng Mê-si-a dường như kết thúc tiến trình bằng cách chỉ ra kết quả chung. Như trong Thi Thiên 2:7, một lời tuyên bố đầy đủ được đưa ra về các án này trước tai họ—
“Và Ta (אֲנִי, Đấng có quyền làm như vậy), tuyên bố điều này là một điều đã được định vững đời đời;”
và rồi quay về phía những người được phước của Ngài, mời họ cùng Ngài ngợi khen, Ngài có thể được nói là kêu lên: “Ha-lê-lu-gia!”
“Nguyện tôi hát (אֲזַמְּרָה) cho Đức Chúa Trời của Gia-cốp!
Và tôi sẽ chặt đứt mọi sừng của kẻ ác” (trong khi bài ca của tôi dâng lên).
Như kết quả cuối cùng của toàn bộ, kìa!
“Các sừng của Đấng Công Chính được tôn cao!”
lời tiên tri được ứng nghiệm; điều An-ne đã hát trong I Sa-mu-ên 2:10, và rất nhiều người khác nữa, nay đã xảy ra; vì “danh Ngài đã gần,” vương quốc của Ngài đã đến. Và như vậy, trong khi luôn nhắc đến lời cầu xin của Thi Thiên 74, A-sáp đã hát
Sự đáp lời của Đấng Mê-si-a cho dân Ngài đang trông đợi sự đến của Ngài.
THI THIÊN 76
1–12 MILTON ca ngợi “các thánh đồ bất khả xâm phạm,” các đạo quân thánh canh giữ ngai của Đức Chúa Trời. Nhưng gia đình các thánh đồ trên đất cũng có thể nhận danh hiệu ấy ngang bằng với họ, vì bất khả chiến bại và bất khả xâm phạm trong Vua của mình. A-sáp hát về những người này “trên Neginoth” (xem Thi Thiên 4), và dùng “bài ca” sống động cho những khúc ca khải hoàn của mình.
Ông nhìn lại quá khứ, khi Đức Chúa Trời làm cho Ngài nổi danh là Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, ngự trên Si-ôn, bẻ gãy tại đó (שַּׁמָּה, hướng về đó, giống như “Giê-hô-va-Shammah” của Ê-xê-chi-ên, 48:35, tức là, mắt và lòng Ngài luôn hướng về họ) “những mũi tên chớp sáng của cung,” ban danh tiếng cho Si-ôn vượt trên mọi đồi núi và vương quốc khác. Mọi việc đều do Đức Chúa Trời của Gia-cốp làm cho dân Ngài. “Sê-la” (câu 3) bảo chúng ta dừng lại để suy ngẫm điều này, như nó lại làm trong câu 9. Bởi Ngài, “những kẻ cứng lòng đã trở thành mồi”; chúng “ngủ sâu giấc ngủ của mình”; bởi Đấng có thể ban cho kẻ thù cùng một “lời quở trách” mà Ngài đã ban cho những dòng nước dâng cao (Thi Thiên 114:7), khiến chiến binh và xe chiến trận của hắn đều bất động và chết lặng trong trại im lặng. Ôi, chính “Ngài” (אַתָּה) là Đấng đáng kính sợ, chỉ một mình Ngài (אַתָּה)! Và chúng ta cũng có thể nhận thấy, việc dùng tên “Sa-lem,” (câu 2) cũng có ý nghĩa. Nó nhắc chúng ta về triều đại của Mên-chi-xê-đéc, và ám chỉ sự tàn sát các vua, những người mà các Áp-ra-ham của Đức Chúa Trời đã thắng hơn.
Và mãi mãi sẽ là như vậy. Mãi mãi sẽ là một câu hỏi không thể trả lời được: “Ai sẽ đứng nổi trước mặt Ngài khi Ngài nổi giận?” (câu 7), cho đến ngày lớn và đáng sợ ấy khi cả trái đất, khi nhìn thấy ngai Ngài, sẽ hỏi: “Ai sẽ có thể đứng nổi?” (Khải Huyền 6:17). Và rồi các câu 8, 9, sẽ được ứng nghiệm một cách nhấn mạnh nhất—
“Từ trời Ngài đã tuyên bố sự phán xét (דִין, xem Đa-ni-ên 7:10, דִינָא יתֶבַ).
Đất kính sợ, và được yên nghỉ! (שָׁקָטָה, giống như Giô-suê 14:15, và Ê-sai 14:7)
Khi Đức Chúa Trời trỗi dậy để phán xét,
Cứu mọi người nhu mì trên đất. Sê-la.”
Há chẳng phải đây là ngày Đấng Cứu Rỗi đến để trị vì sao?—ngày khi kết quả của mọi sự sẽ được thấy rõ nhất—ngày khi mọi thánh đồ với con mắt được xức dầu sẽ thấy rằng mọi biến cố đều hướng đến vinh quang của Đức Chúa Trời mình—ngày khi họ sẽ hát hay hơn bây giờ rất nhiều,
“Quả thật cơn giận của loài người ngợi khen Ngài.
Ngài thắt lưng mình bằng phần còn lại của cơn giận;”
biến nó thành hữu dụng, ngay cả từng hạt nhỏ nhất của nó?
Vậy hãy thề nguyện, và thực hiện lời thề nguyện, hỡi Y-sơ-ra-ên! Một dân tộc gần gũi với Ngài (Thi Thiên 148:14). Hãy dâng lễ vật cho Đấng là đối tượng thật của sự kính sợ, cho Đấng đã cắt đứt, như trong mùa hái nho (בְצֹר, như Khải Huyền 14:18), hơi thở, sự sống, của các vua chúa; cho Đấng đáng sợ đối với các vua trên đất. Nếu Giê-hô-va này bênh vực chúng ta, ai có thể chống lại chúng ta? Ngay bây giờ chúng ta hãy hát bài này
Bài ca dâng lên Đấng Toàn Năng, Đấng là nỗi kính sợ của Y-sơ-ra-ên và của Đất.
THI THIÊN 77
1–20 “Dành cho Giê-đu-thun,” ban hợp xướng mà Giê-đu-thun và Hê-man chủ trì (I Sử Ký 16:42). Họ sẽ hát nay một thi thiên ai oán. Những dây đàn hạc của A-sáp đang rên rỉ theo làn gió đêm lạnh lẽo. Thay vì đắc thắng trong Đấng Toàn Năng, Đấng mà mọi người phải kính sợ, A-sáp đầy những nỗi sợ không tốt lành, những nỗi sợ phát sinh từ những đám mây quanh tâm hồn ông. Chúa chúng ta trên đất đã có những thay đổi trong tâm hồn như chúng ta thấy trong Thi Thiên này. Một ngày, dưới các tầng trời mở ra tại Giô-đanh; một ngày khác, trong bóng tối của đồng vắng gào thét; một buổi tối, lên đồi Biến Hình; một buổi tối khác, bước vào Ghết-sê-ma-nê. Và cũng vậy với mọi chi thể trong thân thể Ngài. Không phải tình yêu của Đức Chúa Trời họ thay đổi đối với họ, và cũng không phải chính họ cảm thấy tình yêu ấy cạn kiệt; nhưng những sự quan phòng và thử thách lạ lùng, và những cám dỗ đánh đập tâm hồn, che khuất mặt trời bằng những màn sương tối của chúng.
Chúng ta thấy, trong các câu 1–4, thời kỳ tối tăm được mô tả một cách trầm tư và ai oán nhất. “Trong ban đêm tay tôi giơ ra, và không tê dại,” (Alexander). Và “Sê-la” ở giữa đó, câu 3, dường như cho chúng ta thời gian để quan sát tình cảnh ảm đạm của tâm hồn.
Trong các câu 5–9 chúng ta có sự nhớ lại những ngày xưa, dẫn đến câu hỏi vô cùng u buồn—“Há Ên (Đức Chúa Trời Toàn Năng) đã quên làm ơn sao.”
Há Ngài đã trong cơn giận đóng kín nguồn
Của tình yêu đời đời của Ngài chăng?
Và một “Sê-la” khác nữa để chúng ta dừng lại và suy ngẫm.
Tại câu 10, nguyên nhân của sự tối tăm. “Đây là bệnh tật của tôi” (Giê-rê-mi 10:19). Hoàn cảnh hiện tại của thân thể tôi, và những sự quan phòng đè nặng xung quanh, đã khiến mắt tôi quay khỏi tình yêu của Đức Chúa Trời. Tholuck dịch nó là: “Sự hoạn nạn này của tôi là sự thay đổi của tay phải của Đấng Chí Cao”; nhưng chúng tôi thích một quan điểm khác, tức là, sau khi buồn bã thừa nhận “Đây là sự yếu đuối của tôi,” ý nghĩ chợt lóe lên: “Những năm của tay phải của Đấng Chí Cao!” Phải, hãy để tôi nhớ lại những gì Ngài đã làm!
Tại câu 11, ánh sáng bừng lên—Đức Chúa Trời được thấy, vẫn đầy quyền năng để cứu. A-sáp được dạy dỗ bởi “những năm của tay phải của Đấng Chí Cao,” thấy “đường lối Ngài trong nơi thánh”; và trong những “kỳ công” xưa kia như Xuất Ê-díp-tô Ký 15:11. Ông thấy Đức Chúa Trời cứu chuộc “các con trai của Gia-cốp” khỏi cuộc lưu đày Ai Cập của họ, và làm điều đó để nhắc chúng ta nhớ đến “Giô-sép,” một thời bị tách khỏi các anh em mình, nhưng sau đó là đầu của tất cả họ, (11–15). Một “Sê-la” nữa lại bảo chúng ta suy ngẫm, và Thi Thiên kết thúc bằng cách thuật lại một số kỳ công của Ngài trong sự quan phòng. “Đường lối của Đức Chúa Trời trong nơi thánh” (câu 13) gợi lên những suy nghĩ trầm tĩnh về “Đường Lối của Ngài trong Biển.” (Câu 19)
Có một ngày sắp đến khi chúng ta, cùng với Đấng Christ là Đầu của chúng ta, sẽ hát về sự dẫn dắt an toàn của Hội Thánh đến nơi an nghỉ của nàng, bằng những lời như thế này, nhớ lại biết bao lần dọc đường chúng ta đã sẵn sàng hỏi: “Há Đức Chúa Trời đã quên làm ơn sao?” Chúng ta được dạy dỗ bởi đàn hạc của A-sáp, trong những lúc thất vọng, để “nhớ lại những ngày xưa,” và tin chắc rằng Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên đang sống—Đức Chúa Trời của đêm Lễ Vượt Qua, Đức Chúa Trời của Biển Đỏ, Đức Chúa Trời của Trụ Mây, Đức Chúa Trời của Si-nai, Đức Chúa Trời của đồng vắng, Đức Chúa Trời của Giô-đanh,—Đức Chúa Trời, chúng ta cũng có thể thêm, của Calvary, và Đức Chúa Trời của Bê-tha-ni, Đấng sẽ dẫn dắt chúng ta như Ngài đã dẫn dắt Y-sơ-ra-ên, ngay cả khi đất lại rung chuyển, cho đến ngày khi Ngài đến để soi sáng phần nào về “đường lối Ngài đã ở trong biển, và các lối đi của Ngài ở trong các vùng nước lớn, và các bước chân của Ngài” vốn là một điều huyền bí. A-sáp đã là công cụ của Đức Thánh Linh để khích lệ chúng ta ở đây, bằng cách bảo chúng ta nhìn vào bức tranh này về
Đấng Công Chính dưới đám mây nhớ lại các việc làm trước kia của Chúa.
THI THIÊN 78
1–72 “Maschil,” ám chỉ âm nhạc. “Của A-sáp,” người đã viết Thi Thiên 74.
Hãy xem Chúa Giê-xu trong thuyền, dạy các ẩn dụ. Hãy so sánh Ngài ngày hôm ấy bên bờ biển với Người Ca Hát ở đây, người mà lời nói, dù không mới mẻ cũng không tối nghĩa, vẫn nhằm truyền đạt những ý nghĩa ẩn giấu. Từ câu 2, so sánh với Ma-thi-ơ 13:34, 35, chúng ta được dẫn đến kết luận rằng A-sáp ở đây đã được hướng dẫn để báo trước Đấng Mê-si-a, Đấng Tiên Tri, tỏ lộ tâm trí và đường lối của Đức Chúa Trời, nơi những điều ấy bị che giấu khỏi tầm mắt của người thường. Xuyên suốt Thi Thiên này có một “nền tảng giáo huấn ẩn giấu” (Hengstenberg), được ám chỉ tại câu 2, cũng như Chúa Giê-xu, khi nói những điều rất hiển nhiên và rõ ràng về hạt giống và người gieo giống, men và cây cải, vẫn luôn nhằm dẫn các môn đồ đến “nền tảng giáo huấn ẩn giấu”—đường lối của Đức Chúa Trời đối với con người, và của con người đối với Đức Chúa Trời.
Chúng ta có thể dễ dàng tin rằng Thầy của chúng ta, khi dùng Thi Thiên này, sẽ không ngần ngại nói, câu 3, “Chúng tôi đã nghe,” đồng nhất Ngài với chúng ta; vì Ngài làm như vậy trong Thi Thiên 22:4, “Các tổ phụ chúng tôi,” của các ngươi và của tôi; và Ngài làm như vậy trong Lời Cầu Nguyện Ngài đã dạy chúng ta, “Lạy Cha chúng tôi ở trên trời,” của tôi và của các ngươi. Mặt khác, khi nói, câu 4, “Chúng tôi sẽ không giấu chúng khỏi con cái của họ,” há Ngài chẳng đang mang giọng điệu của Thần Tánh sao? Vì đó chính là tiếng nói chúng ta nghe trong Sáng Thế Ký 18:19, “Há Ta sẽ giấu Áp-ra-ham điều Ta làm sao?”
Ngài trình bày trước chúng ta một cách cảm động nhất đường lối của Đức Chúa Trời đối lập với đường lối của con người! Như vậy, câu 5, lòng thương xót của Đức Chúa Trời đối với dân tộc còn non trẻ. Các đấng tiên tri, thầy tế lễ, người Lê-vi, Môi-se, Đền Tạm, tất cả đều được hàm ý trong “Ngài đã lập một chứng cớ trong Y-sơ-ra-ên”; và tất cả đều nhằm làm cho sự hiểu biết và tình yêu đối với Giê-hô-va vinh hiển trở nên bền vững giữa họ. Đây là một hành động của ân điển; vì câu 8 nhắc lại sự bướng bỉnh của tổ phụ họ, “cứng đầu, phản nghịch, không ngay thẳng, không trung tín với Đức Chúa Trời.” Thật vậy, đường lối của Ngài chẳng phải đường lối của chúng ta; và chẳng bao lâu thế hệ sau đó đã bày tỏ sự bại hoại của tổ phụ mình, từ chối đối mặt với A-nác (câu 9; xem Dân Số Ký 13:33, và 14:1–4), và đi đến nơi Đức Chúa Trời muốn.
Nhưng, một lần nữa, lòng thương xót dẫn dắt của Ngài từ Ai Cập trở đi (câu 17). Nhiều biết bao! Mỗi điều kỳ diệu biết bao! Tất cả đều không xứng đáng biết bao, tất cả đều bền vững biết bao! Biển Đỏ rẽ ra, đám mây, vầng đá bị đập! Thế mà chúng đã chọc giận Đấng Chí Cao!
Một lần nữa, lòng thương xót không trách mắng của Ngài (câu 18–29). Lịch sử về ma-na cho thấy điều này—tràn đầy những kỳ công của Ân Điển! Vì hãy xem cơn mưa hằng ngày đến với một dân tộc vô ơn nhất, hay quên, và vô tín biết bao! “Mỗi người đều ăn,” như Xuất Ê-díp-tô Ký 16:16; mỗi người đều có ô-me của mình mỗi ngày.
Một lần nữa, lòng thương xót sửa phạt của Ngài (câu 30–33). Ngài thử thách chúng bằng những sự sửa phạt của người cha, và trong một thời gian những đứa con ương ngạnh cảm nhận được. Nhưng những điều này cũng chẳng có ích gì. Vậy Ngài sẽ bỏ chúng sao? Không, Ngài còn có lòng nhân từ dự trữ cho chúng.
Một lần nữa, ông hát về lòng thương xót nhẫn nhục lâu dài của Ngài (câu 34–41). Giữa sự ngang ngược, Ngài thương xót biết bao! Dịu dàng biết bao! Cảm thông biết bao!
“Vì Ngài nhớ rằng chúng chỉ là xác thịt,
Một luồng gió qua đi, và không trở lại nữa.
Và trong suốt thời gian này chúng đã sỉ nhục Ngài.” (“Đặt một dấu trên Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên.”—Hengstenberg.)
Nhưng để làm sâu sắc thêm sự đối lập, ông hát về các sự phán xét của Ngài trên kẻ thù của chúng (câu 42–53); rồi về lòng thương xót tại Ca-na-an cho chính chúng, (câu 54–58); và về sự sửa phạt tại Ca-na-an, (câu 58–64). Đức Chúa Trời vĩ đại biết bao! Dân tộc này là gì! Đấng kia vinh hiển trong ân điển biết bao! Kẻ kia chìm sâu trong tội lỗi biết bao! Lòng thương xót phải hạ mình xuống thấp biết bao để giúp một dân tộc như vậy!
Nhưng ông vẫn còn một nốt nhạc nữa để ngợi khen ân điển. Lòng thương xót của Ngài trong thời Đa-vít (câu 65 đến cuối), khi Chúa trỗi dậy, quyết tâm phá đổ mọi rào cản đối với tình yêu của Ngài, đánh bại kẻ thù, và dựng đền tạm của Ngài trên vị trí cố định tại Giê-ru-sa-lem, và ban cho dân Ngài Đa-vít, hình bóng của một Đa-vít tốt hơn sẽ đến—
“Và Ngài đã xây nơi thánh của Ngài, như những cung điện cao vời;
Như trái đất, Ngài đã lập nó vững bền đời đời” (Câu 69.)
Đây sẽ mãi là một địa điểm nổi tiếng, “khổng lồ về mặt đạo đức” (Hengstenberg), và sẽ không như Si-lô, bị bỏ rơi đời đời. Có những điều lớn lao sắp đến, đang chờ đợi chính địa điểm ấy. Hình bóng của cảnh tượng trong thời Đa-vít vẫn chưa được thực hiện đầy đủ. Tại câu 70, Người Ca Hát hướng mắt về điều Ê-xê-chi-ên (34:23) đã báo trước,—Đa-vít và Đền Tạm của ngày sắp đến ấy, khi “Đấng Yêu Dấu” của chúng ta, được dẫn từ máng cỏ Bê-lem lên ngai vàng, sẽ chăn dắt Y-sơ-ra-ên và Gia-cốp, với lòng ngay thẳng và bàn tay khéo léo—hành động khôn ngoan, được tôn cao, được ca ngợi, và rất cao trọng. Ân điển sẽ đạt đến đỉnh cao lúc ấy. Đất của chúng ta sẽ tắm mình dưới mặt trời gay gắt giữa trưa của ân điển, ân điển không còn bị cản trở và khinh thường, không còn bị quên lãng và chối bỏ, không còn bị không tin và ghét bỏ. Hãy mau đến, Đấng “Chứng Nhân” Thành Tín và Chân Thật! Hãy mau đến, và lại ở giữa chúng ta, không chỉ là Vua, không chỉ là Thầy Tế Lễ, mà còn là
Đấng Mê-si-a, Đấng Tiên Tri, Đấng chỉ cho chúng ta rằng đường lối của Đức Chúa Trời chẳng phải đường lối của chúng ta.
THI THIÊN 79
1–13 MỘT bài nữa trong các “Thi Thiên của A-sáp”—tiếng kêu, rõ ràng, của Si-ôn góa bụa vào tai của Đấng Thẩm Phán công chính; một tiếng kêu như Đầu của chúng ta (Lu-ca 18:7) mô tả Hội Thánh nói chung đang cất lên trong Những Ngày Sau Rốt. Nó phù hợp với Hội Thánh trong Y-sơ-ra-ên thời A-sáp, và với Hội Thánh bị phân tán khắp đất trong Những Ngày Cuối Cùng này, và cũng sẽ phù hợp không kém với Y-sơ-ra-ên trong những ngày hoạn nạn cuối cùng của họ, (Xa-cha-ri 14:1, v.v.).
Nó kể về sự tử đạo (1–3), với một phần còn sót lại ở phía sau, kêu cầu Chúa với phần nào quyền năng đáng sợ mà chúng ta cảm nhận được trong tiếng kêu của các linh hồn dưới bàn thờ (Khải Huyền 6:9)—tức là, “Hãy đổ cơn thịnh nộ của Ngài trên Kẻ Chống Christ (xem II Tê-sa-lô-ni-ca 1:8), và trên các dân tộc không biết Ngài và bắt bớ dân Ngài,
“Cũng như chúng đã đổ huyết của các đầy tớ Ngài.” (Câu 3.)
Khi họ xưng nhận (câu 8) “các tội lỗi trước kia,” há đây chẳng phải là, trên môi của Y-sơ-ra-ên, một sự thừa nhận về sự vô tín của tổ phụ họ, khi Giê-ru-sa-lem vang lên rằng—“Huyết của Ngài ở trên chúng tôi và trên con cái chúng tôi”? Điều này chắc chắn bao gồm cả điều đó, và cả sự thờ hình tượng của họ nữa, trình bày tiếng kêu đã được mong đợi từ lâu được nói đến trong Lê-vi Ký 26:45, khi nghe tiếng kêu ấy Chúa sẽ trỗi dậy, và khi “họ bị hạ xuống rất thấp,” sẽ làm ứng nghiệm Phục Truyền Luật Lệ Ký 33:16, khi Ngài thấy rằng sức lực của họ đã mất. “Nguyện sự báo thù huyết của đầy tớ Ngài được biết đến,” (câu 10).
Khi (câu 11) chúng ta nghe họ nài xin: “Nguyện tiếng thở than của tù nhân đến trước mặt Ngài,” chúng ta nhớ đến Ma-na-se trong ngục tối A-si-ri của ông. Chúng ta dường như thấy Y-sơ-ra-ên đảm nhận vị trí của Ma-na-se, và nhận được sự tha thứ kỳ diệu của Ma-na-se. Họ cũng chẳng giống Ma-na-se mà thôi, nhưng ngoài ra còn là “con cái của sự chết,” בְּנֵי תְּמוּתָה, tức là, phải chịu một sự chết liên tục; vì תְּמוּתָה hơn hẳn מוּת cũng như “νεκρσις” hơn hẳn “θανατος” (xem Beza về II Cô-rinh-tô 4:10). Và rồi có “sự sỉ nhục” đè nặng trên họ, bản chất của sự sỉ nhục ấy (giống như “sự sỉ nhục của Ai Cập,” Giô-suê 5:9, Dân Số Ký 14:13) đã là: “Há Đức Chúa Trời có thể hoàn thành các lời hứa của Ngài chăng? Đức Chúa Trời của họ ở đâu?” (Câu 10.)
Giai điệu từ những linh hồn được giải thoát vang lên bên tai chúng ta tại câu 13. Những đồng cỏ xưa, Sa-rôn, Cạt-mên, Ba-san, được những con chiên đã mất từ lâu chiếm lại; và đây là điệp khúc ngợi khen của những người được Chúa cứu chuộc, trở về Si-ôn với bài ca và niềm vui đời đời:
“Và chúng tôi là dân Ngài, và là chiên của đồng cỏ Ngài!
Chúng tôi sẽ dâng lời ngợi khen Ngài đời đời!
Chúng tôi sẽ ghi lại lời ngợi khen Ngài cho mọi thế hệ!”
Chúng ta cũng vậy, thuộc về Hội Thánh nói chung, sẽ hòa cùng tiếng ha-lê-lu-gia này, và tham dự vào bài ca đời đời này dâng lên Giê-hô-va thành tín—cũng chính Giê-hô-va nhập thể ấy, Đấng đã từng khóc trên Núi Ô-li-ve, trên Giê-ru-sa-lem sắp trở thành đống đổ nát. Vì vậy, cùng với họ, chúng ta hãy hiệp nhau cất lên điều này
Tiếng kêu của Si-ôn góa bụa gửi đến Đấng Thẩm Phán Công Chính.
THI THIÊN 80
1–19 Mặt trời trên bầu trời chiếu sáng không một gợn mây trên cánh đồng Austerlitz, nơi một kẻ chinh phục trái đất đang giành lấy danh tiếng của mình; và mặt trời sáng chói ấy đã được những kẻ chiến thắng công nhận là sự đi kèm thích hợp cho điều họ coi là một ngày quá vinh quang trong các chiến thắng của nó. Có thể chính dựa trên nguyên tắc phù hợp biểu tượng bên ngoài với bản chất của chủ đề đang bàn, mà các nhạc sĩ trong đền thờ đã chọn cho Thi Thiên này một nhạc cụ gọi là “Shoshannim-eduth.” Trong Thi Thiên 45 chúng ta có nhắc đến “Shoshannim,” và trong Thi Thiên 60 chúng ta có “Shushan-eduth,” ám chỉ, như một số người tưởng tượng, niềm vui hay hoa huệ nở rộ sẽ lan khắp đất, khi dân tộc duy nhất sở hữu “Chứng Cớ” của Đức Chúa Trời sẽ nhận được lời đáp cho những lời cầu nguyện này. Nhưng hơn thế nữa chúng ta không thể nói gì.*
Đây lại là một lời cầu nguyện của A-sáp, đầy những lời nài xin thay cho Y-sơ-ra-ên. Dường như họ có trước mặt mình Ê-sai 63:11, “Bấy giờ Ngài nhớ lại những ngày xưa.” Họ nhắc Ngài nhớ đến những ngày của Giô-sép, khi (Sáng Thế Ký 49:24) Chúa đã nuôi dưỡng họ một cách kỳ diệu tại Ai Cập. Rồi đến những ngày đền tạm, khi lần đầu tiên, kể từ những ngày Ê-đen, Chúa được biết là ngự giữa các chê-ru-bim, trên nắp thi ân. Họ nhắc Ngài nhớ đến thời kỳ đồng vắng (câu 2), khi cuộc hành trình của họ được vui mừng bởi sự hiện diện của Ngài, “Ép-ra-im, Bên-gia-min, và Ma-na-se” nhìn lên Trụ Vinh Quang khi nó dâng lên trước mặt họ, Đấng dẫn dắt và đồng hành trên đường đi của họ (xem Dân Số Ký 10:22–24). “Hỡi Đức Chúa Trời, xin đem chúng tôi trở lại! Xin khiến mặt Ngài chiếu sáng! Và mọi sự sẽ lại tốt đẹp!”
Họ kêu cầu quyền năng của Ngài, câu 4, “Hỡi Đức Chúa Trời vạn quân” (câu 4 và 7), và tình yêu của Ngài đối với dân Ngài (câu 4). Vì sao cơn giận của Ngài bốc khói, khước từ khói hương nói lên ân huệ? Thay vì những lễ hội vui mừng (câu 5), chúng tôi khóc lóc thảm thiết, và kẻ thù chia nhau tài sản của chúng tôi làm chiến lợi phẩm, thay vì sự an toàn mà tổ phụ chúng tôi đã hưởng khi phục vụ Ngài (Xuất Ê-díp-tô Ký 34:24). “Hỡi Đức Chúa Trời vạn quân, xin đem chúng tôi trở lại! Xin khiến mặt Ngài chiếu sáng! Và mọi sự sẽ tốt đẹp!”
Một lần nữa đàn hạc vang lên với hồi ức u buồn về quá khứ. Ký ức nhớ lại thời khi Y-sơ-ra-ên là Cây Nho của Chúa—biểu tượng của Đấng là Cây Nho Thật. Được đem ra khỏi Ai Cập, và được làm cho lan rộng (Ê-sai 5:2), nó đầy khắp đất. Những đồi núi của Giu-đa ở phía nam, vùng bá hương của Li-ban ở phía bắc (câu 11), biển Địa Trung Hải lớn ở phía tây, và sông Ơ-phơ-rát ở biên giới xa phía đông, tất cả đều là chứng nhân cho sự sum suê của Cây Nho. Hoang tàn biết bao nay! “Hỡi Đức Chúa Trời vạn quân, xin trở lại, chúng tôi cầu xin! Xin từ trời nhìn xuống, và xem! Xin thăm viếng cây nho này.”
Một số người nghĩ rằng trong câu 17 họ đang thừa nhận Đấng Mê-si-a, gọi Ngài bằng tên: “Người của tay phải Ngài,” “Nhánh đã được làm cho mạnh vì chính Ngài.” Targum Can-đê nói rằng, đây là “Vua Mê-si-a.” Những người khác cho rằng các tên này thuộc về Y-sơ-ra-ên; vì Y-sơ-ra-ên là Bên-gia-min của Đức Chúa Trời, và là cây gậy mạnh của Đức Chúa Trời để cai trị các dân tộc. Các lời trong nguyên văn chắc chắn chỉ về Đấng Mê-si-a; vì chúng không phải là “con trai của tay phải Ngài” mà là אִישׁ יִמִינֶךָ, “Người của tay phải Ngài,” và “con người mà Ngài đã làm cho mạnh vì chính Ngài,” בֶּן אָדָם; về điểm này giống như Thi Thiên 8:4. Ngay cả nếu các thuật ngữ này thích hợp với Y-sơ-ra-ên như dân được Đức Chúa Trời yêu mến, thì ở đây vẫn chỉ đơn thuần là một ám chỉ đến sự thật ấy, trong khi Đấng thật sự sở hữu danh ấy là Đấng Mê-si-a, Y-sơ-ra-ên thật của Đức Chúa Trời. Và nếu vậy, thì câu 17 là Y-sơ-ra-ên, trong Ngày Sau Rốt, kêu “Hô-sa-na!” với Đấng Christ, và vì vậy được hưởng điều mà lời Ngài đã ngầm hứa trong Ma-thi-ơ 23:39—“Các ngươi sẽ không thấy Ta từ nay CHO ĐẾN khi các ngươi nói rằng: Phước cho Đấng đến trong danh của Chúa.” Họ cầu nguyện: “Xin lập Ngài làm quan trưởng của chúng tôi—xin tay Ngài ở trên Ngài, chỉ định Ngài vào chức vụ của Ngài, như Môi-se đã làm với Giô-suê,” (Dân Số Ký 27:23). Và như vậy họ có thể tuyên bố mình được nhóm họp và ban phước với phước hạnh đầy đủ hơn tổ phụ mình, những người, bởi tay của Đức Chúa Trời ở trên họ, đã được E-xơ-ra (7:9), và Nê-hê-mi (2:18) dẫn lên; vì họ tuyên bố Đấng Mê-si-a là lãnh tụ của mình, E-xơ-ra thật, “Đấng Giúp Đỡ,” và Nê-hê-mi thật, “sự an ủi của Chúa.” Há Thi Thiên 110:1 tự nó không đủ để biện minh cho tên gọi: “Người của Tay Phải Ngài” sao?
“Giê-hô-va, Đức Chúa Trời vạn quân, xin đem chúng tôi trở lại!
Xin khiến mặt Ngài chiếu sáng trên chúng tôi!
Và chúng tôi sẽ được cứu” (נִוָּשֵּעָה là lời đáp cho “Hô-sa-na!” הוֹשִׁיהָנָא).
Há chúng ta chẳng nên cảm thông với những lời kêu cầu này sao? Há chúng ta chẳng nên trình bày trường hợp của chính mình cùng với họ sao? Xin lập, hỡi Chúa, Đấng Mê-si-a làm quan trưởng của chúng tôi, Đấng lãnh đạo linh hồn chúng tôi, và mỗi chúng tôi sẽ được cứu! Chúng tôi kêu lên: “Hô-sa-na!” הוֹשִׁיהָ נָא, và Ngài sẽ ban một lời đáp khiến chúng tôi hô vang trở lại נִוֹּשֵׁעָה. Phải, Hội Thánh của Ngài trên khắp đất, hỡi Chúa là Đức Chúa Trời vạn quân, đồng lòng hiệp nhau dâng lên Ngài,
Những lời nài xin của Y-sơ-ra-ên cho sự phục hồi trọn vẹn.
THI THIÊN 81
1–16 A-SÁP là tác giả của Thi Thiên này. Dù nó có được viết (như một số người cho rằng) cho lễ Vượt Qua của Ê-xê-chia hay không, chúng ta không cần dừng lại để tìm hiểu (II Sử Ký 30:2). Điều đó không ảnh hưởng đến quan điểm của chúng ta về tâm trí của Đức Chúa Trời—tấm lòng, lòng thương xót sâu xa, được bày tỏ trong từng dòng,—hơi thở của tình yêu dịu dàng. Chúa luôn rất hài lòng với tiếng kêu như hai Thi Thiên trước đã dâng lên; vì lòng Ngài hướng về dân Ngài; và Ngài ở đây cho biết Ngài đã khao khát họ biết bao, ngay cả trong sự bội nghịch của họ. Nó “trên Gittith” giống như Thi Thiên 8.
Trong những câu đầu tiên (1–3), có phải tiếng của Y-sơ-ra-ên chúng ta nghe chăng? Há chẳng phải là tiếng của Đầu của Hội Thánh và của Y-sơ-ra-ên, Đấng đồng nhất Ngài với chúng ta và với họ sao? Há chẳng phải là Đấng Mê-si-a, Đấng ban luật pháp và Đấng cứu chuộc của Y-sơ-ra-ên sao? Hiểu rằng người nói xuyên suốt là Ngài, mang lại sự hiệp nhất và sức mạnh tuyệt đẹp cho toàn bộ. Chính Ngài, chúng tôi cho rằng, là Đấng triệu tập họ bằng những lời sống động, mời gọi này:—
“Hãy hát lớn cho Đức Chúa Trời là sức mạnh của chúng ta!
Hãy cất tiếng reo vui cho Đức Chúa Trời của Gia-cốp!
Hãy lấy âm nhạc (זִמְרָה giọng hát và nhạc cụ), và mang trống cơm đến,
Đàn hạc êm dịu và đàn psaltery!
Hãy thổi kèn trong tháng (tức là, tháng A-bíp, Xuất Ê-díp-tô Ký 12:1)
Vào ngày trăng tròn, vào ngày lễ của chúng ta (tức là, Lễ Vượt Qua),
Vì đây là luật lệ cho Y-sơ-ra-ên,
Một luật pháp liên quan đến (לְ về sự thờ phượng.—Hengstenberg) Đức Chúa Trời của Gia-cốp.” (1–4)
Rồi có nhắc đến “Giô-sép,” vì sự liên hệ đến Lễ Vượt Qua gợi lại trong trí những ngày ở xứ Ê-díp-tô, khi Giô-sép là người chăn của Y-sơ-ra-ên tại Gô-sen; và có nói rằng lễ này đã được lập làm một “chứng cớ,” tức là, chứng về sự nhân lành và lòng thương xót tha thứ của Chúa.
“Khi Ngài ra đi nghịch cùng xứ Ê-díp-tô;” (để hủy diệt nó bằng các tai họa)
“Khi tôi nghe một ngôn ngữ mà tôi chẳng biết;” (không phải tiếng của Y-sơ-ra-ên, vốn rất quen thuộc với tôi, như người ta biết bạn mình)
Và khi đã đồng hóa mình với Y-sơ-ra-ên như thế — người chăn với bầy chiên — Ngài nói bằng chính danh mình về những gì Ngài đã làm cho họ. Ngài đã đem họ ra khỏi cảnh nô lệ,* lúc họ ra đi; và Ngài thường lý luận với họ, như tại Si-na-i, khi tiếng sấm rền vang từ những đám mây dày vốn là màn của trại Ngài, và từ trụ mây —
“Ôi! ước gì ngươi chỉ nghe tiếng ta mà thôi!
Khi sấm rền vang trên đầu ngươi.
Và chớp lóe trước mắt ngươi,
Khi ta thử thách ngươi,
Nơi Mê-ri-ba, nước ngươi dâng lên!” (Barclay.)
Có “Sê-la,” khoảng lặng để suy ngẫm nghiêm trang, ở đây. Rồi lời trách cứ bắt đầu, dịu dàng, nhưng tha thiết và thấu suốt (8–12), cho đến khi, sau khi nói câu 12, “Hãy để chúng đi theo mưu chước riêng của chúng,” như Phục Truyền Luật Lệ Ký 29:18, dường như Ngài thu lại lời mình, bộc lộ cơn bùng nổ cảm xúc nồng nàn ấy, câu 13 —
“Ôi, ước gì dân ta nghe theo ta!
Ước gì Y-sơ-ra-ên đi trong đường lối ta!”
Bày tỏ chính Chúa Giê-xu ấy, mà lời nói và nước mắt của Ngài, khi Ngài nhìn xem Giê-ru-sa-lem, được ghi lại trong Lu-ca 19:41. Chính Đấng phán đó tiếp tục nói như vậy về những gì họ đã mất bởi sự bướng bỉnh của mình —
“Ta hẳn đã sớm khuất phục kẻ thù của chúng,
“Những kẻ ghét Giê-hô-va hẳn đã phải khuất phục Ngài.”
Và, mặt khác, Ngài (Giê-hô-va) hẳn đã nuôi họ bằng “lúa mì chắc hạt,” — ám chỉ những lời hứa giao ước xưa giàu có, Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:14, 33:14. Tất cả điều này (Đấng Mê-si-a nói), Giê-hô-va đã sẵn lòng làm. Phải, những lời hứa giao ước này, từng lời một, cho đến mật từ vầng đá (Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:13), Ta hẳn đã ban cho ngươi cách dồi dào, cho đến khi ngươi chẳng còn thiếu thốn gì nữa.*
Như vậy từ đầu đến cuối, trong Thi Thiên này, chúng ta nghe
Lời than thở dịu dàng của Đấng Cứu Chuộc Y-sơ-ra-ên về việc dân Ngài khước từ ân điển của Ngài.
THI THIÊN 82
1–8 Tên của A-sáp có ở Thi Thiên 1, trong đó những cảnh tượng nghiêm trọng và những lời trách cứ của Ngày Lớn được trình bày; và ở đây cũng vậy, tên ông được đặt trước lời quở trách và cảnh báo đầy thẩm quyền đáng sợ này —
Chúng ta thấy, câu 1, Đấng Thẩm Phán đang xem xét các nhà cai trị trên đất.
“Đức Chúa Trời đã đứng trong hội của các đấng quyền năng.” (Thi Thiên 82:1.)
“Ngài xét đoán giữa các thần,” (tức là, các quan xét trên đất, Xuất Ê-díp-tô Ký 22:28, Giăng 10:34.)
Chúng ta nghe tiếng Ngài (câu 2), và chúng ta nhận ra trong đó Đấng phán với chúng ta, “Hỡi những kẻ đơn sơ, còn bao lâu” trong Châm Ngôn 1:22. “Sê-la” kết thúc điều đó, đóng một ấn nghiêm trang lên những lời ấy.
Chúng ta lại lắng nghe (câu 3, 4); Ngài đang tuyên bố những quy tắc đáng lẽ phải hướng dẫn họ — những quy tắc mà chính Đấng Thẩm Phán đã luôn hành động theo đó — bênh vực kẻ nghèo; can thiệp nơi không có sự giúp đỡ nào của loài người đứng về phía kẻ bị áp bức; duy trì sự công bằng; làm những việc ân điển và ân huệ vô vị lợi.
Chúng ta được cho biết về sự khinh thường trút lên Ngài (câu 5), vì có nói rằng, “Chúng chẳng để ý” (chúng coi thường Đức Chúa Trời và Đấng Christ của Ngài), v.v.; và hệ quả là, “Các nền của đất bắt đầu lung lay,” (so sánh Ê-sai 24:20); và chúng ta nghe tiếng của Đấng Thẩm Phán Vĩ Đại (câu 6) —
“Ta đã phán! (אֲנִי, tức là, Đây nay là án phạt của các ngươi — Ta long trọng tuyên bố điều đó) —
Các ngươi là các quan xét (mang danh Đức Chúa Trời, như câu 2);
Tất cả các ngươi đều là con trai của Đấng Chí Cao!”
Đó là danh lớn của các ngươi, mà các ngươi yên tâm nương cậy. Nhưng
“Thật các ngươi sẽ chết, như những người khác đã chết;
Các ngươi sẽ ngã xuống, như những người quyền quý khác đã ngã xuống.”*
Ngày của các ngươi đang đến! Các thánh đồ đang cất lên tiếng kêu lớn của câu 8, mời Đấng Mê-si-a, Đức Chúa Trời thật, Con của Đấng Chí Cao (Giăng 10:34), Đấng Quyền Năng, Đấng Thẩm Phán và Đấng Cai Trị, hãy trỗi dậy và tiếp nhận cơ nghiệp của Ngài, vì Ngài là “đấng thừa kế mọi sự;” và trở nên Ốt-ni-ên, Ê-hút, Sam-ga, Ba-rác, Ghê-đê-ôn, Thô-la, Giai-rơ, Giép-thê, Sam-sôn và Sa-mu-ên thật, Đấng sẽ xét đoán, hay cai quản và trị vì, một thế gian bị quản lý sai lầm. Chúng ta hát bài ca Si-ôn này vào tai Ngài, thúc giục Ngài mau đến; và chúng ta hát bài ca ấy cho nhau trong hy vọng vui mừng, trong khi các nền của đất dường như lệch khỏi đường lối, vì ở đây chúng ta tìm thấy
Đấng Mê-si-a, Đấng Thẩm Phán thật của một thế gian bị cai trị sai lầm.
THI THIÊN 83
1–18 Một bài ca và thi thiên của A-sáp; sôi nổi, mà vẫn nghiêm trang; vì trong đó có cả chiến thắng lẫn báo thù. Lời kêu cầu trong Thi Thiên trước lên Đấng Thẩm Phán, bởi A-sáp nhân danh Đấng Mê-si-a và dân Ngài, cùng một tinh thần với lời cầu nguyện dài hơn và đầy đủ hơn này của cùng một A-sáp. Thời đại thì như nhau. Dù hoàn cảnh của tác giả Thi Thiên đã tạo nên một thời điểm thích hợp, theo quan điểm của Đức Thánh Linh, để ban Thi Thiên này cho Hội Thánh — có phải như hoàn cảnh dưới triều Giê-hô-sa-phát (II Sử Ký 20:14) hay không — thì dường như có thể rằng Đấng biết lòng người đã thấy không chỉ một lần cùng một sự thù ghét đối với Y-sơ-ra-ên ấy mang hình thức một âm mưu liên kết của mọi dân tộc chung quanh. Thậm chí như vậy đã từng xảy ra không chỉ một lần đối với nước Anh, nơi ẩn náu của những kẻ ẩn mình của Đức Chúa Trời; và thậm chí như vậy, nếu bức màn được vén lên, có thể thấy là đúng ngay giờ này đối với những kẻ thù của chân lý Tin Lành. Và hơn nữa, Ngày Sau Rốt sẽ phơi bày một sự liên kết của các vua và các dân nghịch cùng Chiên Con và số ít trung tín của Ngài — một sự liên kết sẽ gặp sự tiêu diệt trên đồng bằng Mê-ghi-đô, ứng nghiệm cách trọn vẹn nhất lời cầu nguyện và những mong đợi của Thi Thiên này, câu 9, 10, 11. Thật là một bài ca cho những ngày khi Kẻ Chống Christ sẽ được cả thế gian lấy làm lạ! Bài ca thấm đượm một giọng kinh ngạc trước sự nhịn nhục lâu dài của Chúa.
Từ câu 1 đến câu 8, nơi “Sê-la” mở đầu khoảng lặng, lời cầu nguyện dâng lên, bày ra trước Chúa như (Công Vụ 4:29) vẻ đe dọa của những kẻ thù Ngài, là những kẻ hướng sự ác ý của chúng chống lại “những kẻ ẩn mình của Ngài” (câu 3) — tức là, dân Ngài, không phải là những người không được biết đến hay mờ nhạt, mà được giấu như báu vật của Ngài. (Xem Thi Thiên 27:5) Những kẻ vốn đều ghen ghét lẫn nhau, như Phi-lát và Hê-rốt, nay là bạn bè —
“Chúng đồng lòng bàn bạc từ đáy lòng” (câu 5).
Chúng lập giao ước nghịch cùng Ngài!”
Một vòng tròn dường như được vẽ quanh đất Y-sơ-ra-ên; những thợ săn đã vây kín con mồi — Ê-đôm và Ích-ma-ên ở phía nam; Mô-áp và người Ha-ga-rít cư ngụ gần Ga-la-át (I Sử Ký 4:18), ở phía đông, cùng với Ghê-banh (tức là, Ghê-ba-lên, nghĩa là vùng núi non, từ tiếng Ả-rập Djebel, vùng mà thủ phủ là Pê-tra, hay Sê-la), và Am-môn, và A-ma-léc xưa; và ở phía tây Phi-li-tin và Ty-rơ — tất cả những dân này kêu gọi A-si-ri đến giúp, để từ phía bắc đổ xuống những đạo quân không thể chống cự của nó! “Con cái của Lót,” những dân tộc mà, vì quan hệ họ hàng của tổ phụ chúng, lẽ ra có thể được trông đợi sẽ bênh vực Y-sơ-ra-ên, lại đi đầu chống lại Y-sơ-ra-ên trong giao ước bất nghĩa này.
Nhưng đức tin thấy hạm đội này tan tác, chắc chắn như hạm đội của Tây Ban Nha đã tan tác trên bờ biển của chúng ta.
“Hãy đối xử với chúng như Ma-đi-an!
Như Si-sê-ra! như Gia-bin!
Tại khe Ki-sôn!
Tại Ên-đô chúng đã bị diệt vong!
Chúng đã trở nên phân bón cho đất! (Câu 9, 10.)
Tất cả điều này, đúng vào lúc chúng đang nói, “Chúng ta sẽ chiếm lấy những nơi ở của Đức Chúa Trời” (câu 12), các thành của Y-sơ-ra-ên, được Đức Chúa Trời của chúng bảo vệ.* Chúa đáp lời cầu nguyện của chúng — “Hãy làm cho chúng như một cái bánh xe” nghiền nát lúa và đập rơm ra từng mảnh (Phillips), hay như lông cây kế trong cơn lốc của bão tố.
Kết cục giống như kết quả của sự phán xét thường được Ê-xê-chi-ên tuyên bố, ví dụ 30:26, 35:15, 38:23, 39:28.
“Người ta tìm kiếm danh Ngài, hỡi Giê-hô-va! (Câu 16.)
Và lại nữa —
“Và chúng biết rằng Ngài — chỉ một mình danh Ngài là Giê-hô-va!
Đấng Chí Cao trên khắp đất!”
Trận Hạc-ma-ghê-đôn của Những Ngày Sau Rốt, kết thúc bởi sự hiện đến của Chúa, khi chân Ngài đứng trên Núi Ô-li-ve, và Ngài tóm lại (có thể nói như vậy) mọi chiến thắng của thời xưa trong chiến thắng duy nhất đó, sẽ dẫn đến danh tiếng của Chúa lan rộng khắp đất, và danh duy nhất của Ngài được thừa nhận. Thật là một đáp lời vinh hiển cho
Lời cầu nguyện của Những Kẻ Ẩn Mình chống lại mưu chước xảo quyệt của những kẻ thù của Đấng Mê-si-a.
THI THIÊN 84
1–12 THOLUCK đã gợi ý rằng Thi Thiên này có thể đã được hát tại Ma-ha-na-im, trong lúc Đa-vít chạy trốn. Nhưng, dù sao đi nữa, nó dành cho mọi thời đại. Giờ đây chúng ta ở cùng những “kẻ ẩn mình” của Chúa trong xứ yên tĩnh của họ, nơi họ chờ đợi Đức Chúa Trời của mình. Chúng ta thấy ở đây niềm vui của họ, thiên đàng trần thế của họ. Họ có thể thấy từ xa “lều của kẻ ác,” như Ba-la-am từ các tảng đá của mình đã thấy Y-sơ-ra-ên; nhưng họ không cảm thấy ghen tị, họ không ham muốn gì những xa hoa ở đó, họ không tìm kiếm danh tiếng được kể là một trong những “người có danh tiếng” ấy. Giống như Thi Thiên đầu tiên “theo điệu Ghi-tít” mà chúng ta đã gặp (Thi Thiên 8), “Thi Thiên này của, hay cho, các con trai Cô-rê,”* tôn vinh những sự tuyệt vời của danh Chúa, vì nó trình bày cho chúng ta cảnh tượng dễ chịu về một đoàn người thờ phượng đi lên nhà của Chúa.
Cuộc hành hương ấy của Y-sơ-ra-ên, đến nơi Chúa đã đặt danh Ngài, có ý nghĩa hơn những gì mắt thấy. Nó nói về những khách hành hương khác, những người trong các thời đại sau sẽ đi qua thế gian với lòng hướng về Chúa, và hy vọng của họ đặt nơi việc thấy Ngài được bày tỏ vào cuối cuộc hành hương của họ theo một cách khác với cách họ biết Ngài dọc đường. Nó cũng bao gồm hành trình của Đấng, với tư cách là Trưởng Đoàn Hành Hương, sẽ đi cùng con đường ấy, chia sẻ cùng những gian khổ, cảm thấy cùng những khao khát, hy vọng cùng một nơi an nghỉ, và bước vào cùng một sự hưởng trọn vẹn ân điển và vinh quang của Cha.
Vậy thì, chính Đấng Công Chính và các chi thể của Ngài trên đường đến Si-ôn, “thành của Đức Chúa Trời hằng sống,” tạo nên cốt lõi của Thi Thiên.
Chúng ta thấy họ lên đường, câu 1, 2. “Đáng yêu mến biết bao (יְדִידִוֹת) là đền tạm của Ngài,” họ nói với “Đức Giê-hô-va vạn quân,” với cảm xúc sâu xa hơn Dân Số Ký 24:5, vì họ yêu nơi chốn bởi vì họ yêu chính Đấng ấy. Họ nói với nhau trong câu 2, “Linh hồn tôi mong mỏi, phải, thậm chí ngất đi vì sân của Chúa.”
“Lòng tôi và thịt tôi hát vui mừng
Hướng về Đức Chúa Trời, Đấng Hằng Sống!”
Tiếp theo chúng ta thấy những vật trên đường thu hút sự chú ý trong chốc lát, và giúp đỡ cho suy nghĩ của họ, câu 3.
“Thật* chim sẻ đã đến được nhà mình,
Và chim én đến được tổ mình,
Nơi nó đã đặt con non của mình!”
Và chim sẻ này là ai? Chẳng phải như Thi Thiên 11:2, là tên gọi cho kẻ yếu đuối không nhà đó sao? Chim én này là ai, một kẻ lang thang đến một miền khác, dù ở đây một thời gian? Đó chính là khách hành hương (Hengst). Khách hành hương đồng hóa mình với những chim trời này, và có lẽ nghĩ đến gia đình mình trong khi hát về tổ —
“Bàn thờ của Ngài, hỡi Đức Giê-hô-va vạn quân (xem Dân Số Ký 4:31, bàn thờ của lễ thiêu và bàn thờ xông hương)
Vua tôi và Đức Chúa Trời tôi!”
Chim sẻ hành hương đã tìm thấy bàn thờ của Ngài, hỡi Đức Giê-hô-va vạn quân! Chim én khách lạ đã tìm thấy bàn thờ của Ngài! Chúng không thể là nhà cho chim chóc, nhưng đối với người thì chúng là như vậy. Đó là nhà và tổ! Bàn thờ chuộc tội ấy của lễ thiêu nói lên sự bình an! Bàn thờ xông hương bằng vàng ấy mở ra sự chấp nhận qua công đức vô hạn của của lễ đã dâng; đây là nhà tôi, tổ tôi;† vì ở đây có Đức Chúa Trời, Đức Chúa Trời tôi và Vua tôi, Đấng sẽ chăm sóc tôi, bênh vực tôi, trở nên mọi sự trong mọi sự cho tôi.
Khách hành hương (câu 4, tiếp theo là khoảng lặng “Sê-la”), dường như nghỉ ngơi dọc đường — ông ở dưới một cây vả nào đó, bên một giếng nước nào đó. Ông nghĩ về những người không bao giờ rời xa Chúa, và thèm muốn phước hạnh của họ. Nhưng ông đứng dậy, câu 5, 6, và tiếp tục hành trình, được an ủi và thêm sức bởi ý nghĩ rằng những người có “sức lực nơi Ngài” đã được phước rồi — và
“Trong lòng họ có các đường lối,”
những đường lối hành hương, những con đường đã được đắp cao để đi lại. Thật phước hạnh khi có quyết tâm bước đi trên những đường lối này, thay vì lười biếng ở nhà (Giê-rê-mi 31:21). Họ sẵn lòng chịu gian khổ và bất tiện, nhận lấy những gì họ gặp, ít hay nhiều.
“Đi qua trũng Ba-ca,*
Họ làm cho nó thành một giếng nước —
Phải, những vũng nước mà mưa đã đổ đầy.”
Dù nước có ít đến đâu, chút ít đó cũng đủ cho họ trên đường đi. Đối với họ, nó là một giếng nước. Họ chỉ thấy “những vũng nước” mà mưa đầu mùa đã (chỉ vừa) phủ kín” — nhưng họ hài lòng với sự cung cấp dọc đường. Đối với họ, nó tốt và đủ như thể những cơn mưa mùa thu nặng hạt đã đổ đầy giếng. Khách hành hương quên đi sự cung cấp ít ỏi tại một quán trọ, khi họ có sự dồi dào trong tầm mắt ở cuối đường. Dân Y-sơ-ra-ên đi lên dự Lễ Vượt Qua coi nhẹ việc thiếu nước, vì lòng họ đã đặt nơi việc đến được Giê-ru-sa-lem. Anh Cả của chúng ta, Đấng dẫn đầu đoàn hành hương, đã chịu những gian khổ như vậy vì niềm vui đặt trước mặt Ngài — phải, thậm chí đã chịu “khát” trên thập tự giá dưới cơn thịnh nộ vô hạn — và trong điều này Ngài đã nêu gương cho chúng ta, cũng như đã hoàn thành sự cứu rỗi.
Trong câu 7 chúng ta thấy đoàn hành hương đến thành phố.
Trong câu 8, 9, chúng ta nghe lời cầu nguyện của họ khi đã đến —
“Hỡi Đức Chúa Trời, xin xem khiên của chúng con! (vị trí của מָגֵן thật đặc biệt)
Hãy nhìn mặt Đấng Được Xức Dầu của Ngài!”
Thầy tế lễ của Y-sơ-ra-ên là “khiên và đấng được xức dầu” đối với những người thờ phượng; Đấng Christ là tất cả điều này trong hình bóng ứng nghiệm. Chính Đấng Christ cũng có thể dùng lời cầu nguyện này. Đồng hóa mình với đoàn hành hương, có thể cho rằng họ đang chỉ về Ngài mà nói, “Hỡi Đức Chúa Trời, xin nhìn xem khiên của chúng con!” Trong khi chính Ngài có thể được cho là đang tiếp lời cầu xin bằng cách kêu gọi sự chú ý của Chúa đến chính mình — “Hãy nhìn mặt Đấng Được Xức Dầu của Ngài.”
Và giờ đây, câu 10, 12, bạn được nghe lời tường thuật về nơi ấy do những người đã đến đó thuật lại. Dân Y-sơ-ra-ên hẳn đã ca ngợi nơi thánh của Đức Chúa Trời như vậy với đồng bào mình; nhưng những người đến được vương quốc, mà tất cả điều này chỉ là hình bóng, thì họ sẽ không nói gì về vinh quang, vẻ đẹp, phước hạnh và bình an? Nếu một ngày trong sân điển hình của Chúa đã thỏa lòng đến vậy, thì một ngày trong vương quốc sẽ ra sao? Và nếu một ngày, thì Ngày Đời Đời sẽ ra sao, — “dies sempiternus, cui non cedit hesternus, quem non urget crastinus?” (August.)
“Vì Chúa là mặt trời và là khiên;
Đức Chúa Trời ban ân điển và vinh quang;
Chúa không từ chối điều tốt lành nào
Khỏi những người bước đi ngay thẳng.”
Chúa là tất cả sự sáng và không có bóng tối, và là tất cả sự an toàn. Ngài ban “sự tôn trọng và vinh quang,” (xem Châm Ngôn 4:9, v.v.). Ngài không để một ước muốn nào không được thỏa mãn. Không một ai trong vương quốc ấy mà không luôn hát (và ôi, ước gì mọi người trên đất đều nghe điều đó ngay bây giờ!) —
“Hỡi Đức Giê-hô-va vạn quân, phước cho người tin cậy nơi Ngài!”
Đây là lời bộc lộ chân thành của mỗi người đã hành trình đến đó; lời chứng không dè dặt và không giới hạn, về
Đấng Công Chính trên đường đến thành của Đức Chúa Trời Hằng Sống.
THI THIÊN 85
1–13 KHI Y-sơ-ra-ên không còn là khách hành hương đến thành của Đức Chúa Trời nữa, Chúa đã khiến họ theo một nghĩa khác trở thành khách hành hương và người lạ, “các chi phái có bước chân lang thang và tấm lòng mỏi mệt.” Sự lưu đày tại Ba-by-lôn chỉ là một sự nếm trước của nhiều thế kỷ lưu vong và áp bức. Nhưng, mặt khác, sự phục hồi dưới thời E-xơ-ra và Nê-hê-mi, suy cho cùng, cũng chỉ là một sự nếm trước của sự phục hồi cuối cùng của dân tộc ấy, vẫn được yêu thương vì cớ các tổ phụ của họ. “Các con trai Cô-rê” đã hát bài ca này, có lẽ trước tiên bên các dòng sông Ba-bên, rồi tại Giê-ru-sa-lem khi vài nghìn người trở về.
Họ cầu xin sự giải cứu trọn vẹn, từ câu 1 đến câu 7. Gánh nặng của lời cầu xin là; “Lạy Chúa, Ngài đã từng nhân từ trong những thời khác, Ngài đã từng trong những ngày xưa xoay lại cảnh lưu đày của Gia-cốp; Ngài đã tha tội cho người” — dừng lại giữa chừng trong lúc ôn lại, “Sê-la” — rồi trở lại với lời nài xin của họ.
“Há Ngài chẳng làm cho chúng con sống lại sao? (ban sự sống lại cho chúng con)
Và dân Ngài (không còn bị tản lạc nữa) sẽ vui mừng trong Ngài.” (Câu 6)
Và “sự sống” ấy đối với họ như một dân tộc (תְחַיֵינוּ) là điều Phao-lô nhắc đến như “sự sống từ kẻ chết đến cho thế gian,” (Rô-ma 11:15)
Họ nhận được một đáp lời, câu 8. Dân chúng như một thân thể (Hengst.) bỗng nghe một tiếng từ Đấng Thánh. “Xin cho tôi nghe điều Đức Chúa Trời là Chúa phán!” Có thể chính thầy tế lễ của họ, với tư cách là đại diện của dân tộc, là người nói, אֶשְׁמְעָה “Xin cho tôi nghe,” trong trường hợp đó chúng ta có thể thấy Đấng Christ, Thầy Tế Lễ lâu nay bị họ khước từ, trở nên Đấng Cầu Thay cho họ, và đem đến cho họ sứ điệp của Chúa từ Nơi Chí Thánh thật. Dân tộc đang chờ đợi, và đại diện của họ nói, “Xin cho tôi nghe” — vì điều đó đáng nghe, đó là tin vui vinh hiển,
“Vì Ngài phán bình an cho dân Ngài!”
những lời giống như lời của Giê-rê-mi — “Ý tưởng bình an chứ không phải tai họa!” Nhưng, ngoài ra, dường như Ngài còn nói về việc họ trở nên công cụ, như “sự sống từ kẻ chết,” trong việc ban phước cho các dân tộc; vì trong khi Ngài phán bình an, đó là cho Y-sơ-ra-ên, nhưng không chỉ cho họ mà thôi, đó là cho
“Dân Ngài, và các thánh đồ của Ngài.
Và họ sẽ không trở lại sự dại dột nữa!”
Thời kỳ phước hạnh ngàn năm đã đến. Thời kỳ bày tỏ ân điển cách trọn vẹn đã đến. Người Giu-đa và người Ngoại sẽ gặp nhau, như Đa-vít và A-ra-u-na, tại bàn thờ trên Mô-ri-a.
“Thật vậy, (אַךְ như Thi Thiên 73:1) sự cứu rỗi của Ngài gần kề những người kính sợ Ngài,
Để vinh quang cư ngụ trong Đất của chúng ta.”
Sự cứu rỗi của Y-sơ-ra-ên đã ra từ Si-ôn. Đấng Cứu Rỗi đã đến, Đấng Cứu Chuộc, “sự vinh quang,” “theo nghĩa đầy đủ nhất, là hình bóng ứng nghiệm của đám mây vinh quang. Và thật là một sự bày tỏ đầy đủ các thuộc tính thiêng liêng nay trong sự cứu rỗi của những tội nhân Giê-ru-sa-lem, những tội nhân Ma-na-se, những linh hồn không tin!* Đấng Cứu Chuộc ở đó, và do đó “ân điển và lẽ thật” đã gặp nhau, vì “sự thương xót và lẽ thật” ở đây, là “ân điển và lẽ thật” của Giăng 1:17, mà Đấng Mê-si-a là bình chứa đầy đủ, là nguồn sống. “Sự công chính và bình an” cũng vậy — vì đây là Mên-chi-xê-đéc thật, Đấng “trước hết là vua công chính, rồi là vua bình an” Các thuộc tính hài hòa của Đấng Thánh chiếu sáng rực rỡ trên Y-sơ-ra-ên đã được phục hồi; những kẻ này, từng là những kẻ không tin tội lỗi nhất, minh họa trong sự trở lại của mình mọi thuộc tính mà thập tự giá đã tôn cao. Họ được tiếp nhận trên các nguyên tắc công chính và lẽ thật, cũng như tình yêu và sự thương xót, vì được tiếp nhận qua sự chuộc tội của Đấng Christ; và rồi họ phản chiếu những thuộc tính này (như biển phản chiếu bầu trời phía trên) trong đời sống của mình. “Những gì đã được kết hợp như các thuộc tính trong Đấng Christ, thì không nên bị tách ra như các đức tính trong một Cơ Đốc nhân, là người có thể học để giống Chúa và Thầy phước hạnh của mình bằng cách tuân theo quy tắc sống ngắn gọn nhưng trọn vẹn này, Hãy tỏ lòng thương xót và nói lẽ thật; hãy làm điều công chính và theo đuổi bình an.” (Horne.) Y-sơ-ra-ên đã được phục hồi và trở lại bước đi trong một xứ lạ lùng! vì trời trên họ là sự công chính, và đất dưới chân họ sinh ra lẽ thật. Lời không hề sai chạy của Đức Chúa Trời được minh họa qua họ bằng nhiều cách, đến nỗi dường như “Lẽ thật mọc lên như hoa của xứ họ” khi mưa đã qua đi; và rồi, mọi sự được thực hiện trong sự công chính, tội lỗi của họ được tha thứ qua huyết chuộc tội; đến nỗi, “sự công chính” là tán che của họ, “nhìn xuống từ trời.”* “Một tấm thảm lẽ thật! Một tán che công chính!”
“Thật Giê-hô-va ban điều tốt lành; (Xuất Ê-díp-tô Ký 33:19)
Và đất chúng ta sinh hoa lợi.”
Trong câu 13 sự chú ý của chúng ta lại được hướng đến việc tôn cao “sự công chính” của Ngài; vì giờ đây hơn bao giờ hết, bản tính của Ngài được biểu lộ là “công chính,” vì đó là công việc của một Đấng Cứu Chuộc làm trọn luật pháp, không còn bị Y-sơ-ra-ên khước từ nữa, mà được đón nhận cách hết lòng, đã đem lại những thay đổi vinh hiển này trên dân tộc.
“Sự công chính đi trước Ngài,
Và đặt bước chân Ngài trên đường lối.” (Câu 13)
Bước chân Ngài không bị chật hẹp khi Ngài bước đi qua đất Y-sơ-ra-ên; chính sự công chính, như một “sứ giả hoàng gia đi trước,” dọn đường cho bước chân Ngài. Đó là
Việc đem sự lưu đày của Y-sơ-ra-ên trở về, như những người công chính mong đợi.
THI THIÊN 86
1–17 ĐÃ có rất nhiều, rất nhiều điều về bản tính đặc biệt của Đức Chúa Trời, danh vinh hiển của Ngài, được bày tỏ trong phần cuối của Thi Thiên trước. Điều này có thể giải thích vì sao tiếp theo đó là một Thi Thiên khác, “Lời cầu nguyện của Đa-vít,” cũng đầy dẫy gần như ngang bằng về bản tính của Giê-hô-va. Nốt chủ đạo của Thi Thiên này là danh Giê-hô-va.
Từ câu 1 đến câu 4, người thờ phượng trình bày trường hợp của mình; “nghèo khó, thiếu thốn,” tạo nên một lý lẽ trong sự chúng ta đến gần Đấng mà chúng ta có thể nói về Ngài rằng, “Dù Ngài vốn giàu, song vì chúng ta Ngài đã trở nên nghèo” (ân điển của Ngài là dường ấy!), “hầu cho chúng ta nhờ sự nghèo khó của Ngài mà trở nên giàu,” (II Cô-rinh-tô 8:9). Có sự nhấn mạnh trong câu 4 ở những lời, “vì hướng về NGÀI” — chẳng hướng về ai khác, “con nâng linh hồn con lên.” Nhưng vậy thì, lời nài xin trong câu 2, “Xin bảo tồn linh hồn con, vì con là người thánh?” là gì? Đó là חָסִיד, và chúng ta có thể liên hệ ngay đến Thi Thiên 4:3, — “Hãy biết rằng Chúa đã biệt riêng người חָסִיד cho chính Ngài.” Có phải vẫn là một chi thể nghèo khó và thiếu thốn của Đấng Christ đang cầu nguyện chăng? Chi thể nghèo khó ấy là חָסִיד; người ấy là một thánh đồ, được biệt riêng cho Chúa, và được Chúa yêu thương, và có điều mà Thi Thiên 4:3 đã nói đến. Người ấy được biệt riêng cho Chúa; người ấy là một bình trong đền thờ; Chúa sẽ nhận lời nài xin, “Xin giữ bình trong đền thờ khỏi bị làm ô uế hay vỡ nát.” Và khi Chúa Giê-xu cầu nguyện như vậy, Chúa Giê-xu, הָסִיד thật, thì tiếng kêu ấy có sức mạnh dường nào!
Tại câu 5 người thờ phượng bắt đầu nói cho chúng ta biết điều người thấy nơi Đức Chúa Trời — Đức Chúa Trời của tình yêu và ân điển —
“Lạy Chúa, Ngài là tốt lành (tình yêu), và bản tính của Ngài vốn hay tha thứ,
Dồi dào trong sự thương xót (như Xuất Ê-díp-tô Ký 34:6) đối với mọi người kêu cầu Ngài.”
Chính cảnh tượng này khơi dậy những lời cầu xin trong câu 6, 7, rồi một cái nhìn khác lại hướng về Chúa.
Tại câu 8 Chúa được thấy là vô song trong lòng và trong tay; và tấm lòng đầy tràn của tác giả Thi Thiên cảm thấy (câu 9) rằng có đủ ở đó để khích lệ, không chỉ riêng người, mà cả các dân tộc, đến gần và thờ phượng. Đó là một nốt nhạc từ bài ca của Môi-se, Xuất Ê-díp-tô Ký 15:11.
Rồi tại câu 10 người lại nhìn về phía ngai và Đấng ngồi trên ngai, và thấy sự vĩ đại của Ngài nơi chính Ngài và các việc lớn của Ngài, điều đó dẫn đến lời cầu nguyện trong câu 11, xin được hướng dẫn trong đường lối của mình. Thật là một vấn đề khéo léo thuộc linh khi trước hết nhìn vào Chúa như vậy, rồi, với linh hồn mình thấm đẫm các thuộc tính của Ngài, tuôn đổ những ước muốn của mình. “Xin giữ lòng con hướng về một điều, là kính sợ danh Ngài!” (Tholuck.)
Nhưng tại câu 12, 13, người nhớ lại lòng nhân từ trong quá khứ của Đức Chúa Trời mình, những gì Ngài đã làm cho người rồi; và như vậy người được khích lệ để xin những gì người cần bây giờ, khi bị bao quanh bởi những kẻ thù kiêu ngạo, (câu 14).
Một lần nữa, tại câu 15, người ngắm nhìn ánh rực rỡ của tình yêu thiêng liêng; và ngay sau đó thốt ra lời cầu xin cho những nhu cầu đặc biệt của mình, trong câu 16. Người trích dẫn Xuất Ê-díp-tô Ký 34:7, và trông đợi ân huệ như Môi-se đã tìm được. Và rồi, thu thập lòng tin mạnh mẽ từ nhiều cái nhìn người đã có về Đức Chúa Trời của mình, những lời trong câu 16, 17, là một lời cầu xin kết thúc, trong đó người nhắc đến Xuất Ê-díp-tô Ký 23:2, “con trai của người nữ tỳ Ngài” (“verna”), kẻ nô lệ sinh ra trong nhà Ngài, và xin một dấu hiệu (một אוֹת), một dấu hiệu như cầu vồng về cơn thịnh nộ đã qua đi đời đời (Sáng Thế Ký 9:12), và sự thương xót uốn cong trên người như một tán che.
Chúng ta hãy nghĩ về Chúa Giê-xu thốt ra câu 8 với Cha Ngài; và Chúa Giê-xu giữa những kẻ thù như câu 14 nói đến; về Chúa Giê-xu, “thật là tôi tớ Ngài,” câu 16, và về Chúa Giê-xu xin một “dấu hiệu tốt lành.” Trong trường hợp của Ngài, dấu hiệu ấy sẽ là sự chiến thắng phục sinh; đây sẽ là sự “giúp đỡ và an ủi” thật cho mọi “Ê-bên-ê-xe” khác được dẫn đến chiến thắng cuối cùng ấy. הוֹשִׁיעָה của câu 16, là “hô-sa-na” của Thi Thiên 118:25, cả hai đều được đáp lời bởi Vua Mê-si-a cưỡi ra trong chiến thắng vinh hiển. Và đây sẽ là sự “giúp đỡ và an ủi” đầy đủ, cũng như chén “sự cứu rỗi” tràn đầy: được ban cho mỗi chi thể nữa! Trong câu 9 có thể có một cái nhìn thoáng qua, một ánh nhìn lướt qua, về thời điểm của điều này — khi mọi dân tộc sẽ đến và thờ phượng. Đã có một thời Y-sơ-ra-ên hát câu 8 tại Biển Đỏ; đã có một thời Hội Thánh hát câu ấy trước thập tự giá; có một thời sắp đến khi Đấng Christ và mọi chi thể của Ngài sẽ hát câu ấy trước ngai, khi mọi vương quốc cùng nhau đến để thừa nhận và thờ phượng danh Giê-hô-va, được bày tỏ trong các việc làm cứu chuộc đầy ân điển của Ngài. Vậy thì, đây là chủ đề của Thi Thiên này —
Đấng Công Chính, trong ngày khốn khó của mình, đặt đức tin và hy vọng của mình nơi bản tính của Giê-hô-va.
THI THIÊN 87
1–7 “MỘT THI THIÊN, một bài ca, cho các con trai Cô-rê” — một tựa đề tương tự như nhiều Thi Thiên trước. “Repletus Spiritu Sancto” (Augustine nói), “civis iste, et multa de amore et desiderio civitatis hujus volvens secum, tanquam plura intus se meditans erupit in hoc. Multa secum in silentio de illa civitate parturiens, clamans ad Dominum erupit etiam in aures hominum, ‘Fundamenta ejus,’ ” v.v. Ông cho rằng công dân Si-ôn này, người hát về Si-ôn, đắm chìm trong tâm hồn và đầy dẫy Đức Thánh Linh đến nỗi bỗng thốt lên, như thể vô tình bộc lộ cảm xúc tràn đầy của mình —
“Nền móng của Ngài ở trên các núi thánh!”
hay như được dịch chính xác hơn —
“Thành đã được lập của Ngài ở trên các núi thánh!”
Chúng ta xem đây là một Thi Thiên trong đó Giê-ru-sa-lem được tôn vinh là “thành của Vua Vĩ Đại,” và điều này phần nào liên quan đến quá khứ, nhưng trọn vẹn hơn nữa liên quan đến tương lai, khi Ê-sai 33:20–24 sẽ được ứng nghiệm. “Hãy nhìn xem Si-ôn,” Ê-sai nói — và đây là một người đang nhìn xem — giống như Giăng, đang ngắm nhìn Giê-ru-sa-lem Mới và xem xét sự huy hoàng của nó. Những ngọn núi này, Mô-ri-a, Si-ôn, Ô-li-ve, từ lâu nổi tiếng trong Y-sơ-ra-ên, giờ đây được trang điểm bằng một thành phố mà
“Những điều vinh hiển được nói về nó.”
hay như một số người dịch —
“Những điều vinh hiển đã được nói trong ngươi.”
Chúa yêu mến nó hơn mọi nơi ở khác* của Gia-cốp, hay mọi thành khác của Ngài, như đã được công bố từ xưa, Phục Truyền Luật Lệ Ký 12:5. Chính tại đây Ngài sẽ mãi mãi được biết đến là “Giê-hô-va Sa-ma,” Ê-xê-chi-ên 48:35. Và đây là “một thi thiên, một bài ca” về thời vinh hiển ấy.
Chúng ta hãy giữ “Giê-hô-va Sa-ma” trước mắt như nốt chủ đạo của Thi Thiên. Tác giả Thi Thiên nói —
“Tôi sẽ nhắc đến Ra-háp và Ba-bên cho mọi người quen biết tôi hay.
Kìa Phi-li-tin, và Ty-rơ, cùng Ê-thi-ô-pi!”
Sau khi nói điều này, người thuật chuyện đầy kinh ngạc về vinh quang của Giê-ru-sa-lem bỗng dừng lại, như thể muốn cho chúng ta thấy rằng thật là vô lý khi nói về những nơi này cùng một hơi với Si-ôn. Như nhà thơ Ba Tư (xem Tiến sĩ Clark) giới thiệu một người nói rằng, “Ai Cập hay Sy-ri, hay bất cứ điều gì trên đất hay dưới biển, có thể khoe khoang danh tiếng gì, khi so sánh với Shi-raz? Những nơi ấy chỉ là làng mạc; chỉ nơi này mới là một thành phố.” Tác giả Thi Thiên ở đây cũng vậy. Hãy nói về Ai Cập, Ai Cập kiêu hãnh (רַהַב), hãy nói về Ba-by-lôn, hãy nói về Phi-li-tin, hãy nói về Ty-rơ! Hãy nói về Ê-thi-ô-pi xa xôi! Hãy nói về những nơi này để so sánh — không, không bao giờ! Đây là niềm tự hào của tôi đối với những người biết tôi —
“Tôi đã sinh ra tại đó” (שָׁם) trong thành phố đằng kia, trên các núi thánh!
Vì “người này” không có nghĩa gì khác hơn chính người nói.* Người tiếp tục trong sự phấn khích ngây ngất của mình, kể thêm về danh tiếng của thành phố, với giọng điệu như thế này: Tôi thật có thể vinh hiển vì là công dân của Si-ôn, vì nhiều người sẽ tự hào về mối liên hệ của họ với nó khi các thành phố của các dân tộc đã từ lâu bị lãng quên. Tôi tự hào về mối liên hệ của tôi với nó, và nhiều người sẽ tiếp lấy niềm tự hào của tôi.
“Về Si-ôn sẽ có lời rằng,
Người này và người kia đã sinh ra trong nàng. (אִישׁ וְאִישׁ).
Và Đấng Chí Cao sẽ lập vững nàng.” (Câu 5.)
Phải, tác giả Thi Thiên nói, sẽ là như vậy; và tôi thật hạnh phúc vì thuộc về thành phố hạnh phúc ấy; vì chính Chúa, chứ không chỉ loài người, sẽ công bố sự trổi hơn của nó, và ban cho tôi vị trí của tôi như một trong những công dân của nó.
“Chúa sẽ ghi chép, khi Ngài đăng ký các dân tộc,†
Người này (tức là, tôi là người đang hát) đã sinh ra tại đó.” (שַׁם).
Tôi thật hạnh phúc! là người sẽ cư ngụ trong thành phố ấy. Tôi thật hạnh phúc gấp ba lần! Rồi, vẫn nói với tất cả sự đột ngột của cảm xúc sâu xa —
“Và cả những người hát, cũng như những người chơi nhạc cụ,”
sẽ ở đó, làm đầy thành phố bằng sự ngợi khen và niềm vui thánh; và đây sẽ là gánh nặng của bài ca đời đời của chúng ta —
“Mọi nguồn suối (suối phun) của tôi đều ở trong Ngài!”
Trong Ngài, hỡi Si-ôn, nơi Giê-hô-va Sa-ma ngự đời đời! trong ngươi tôi đã tìm được sự an nghỉ của mình. Tôi đã lần theo các dòng suối phước hạnh lên đến đầu nguồn của chúng! Giê-ru-sa-lem được cứu chuộc, được phục hồi, trở thành thủ đô của một thế gian được cứu chuộc và phục hồi, và là mẫu mực của một thủ đô thánh cho các dân tộc, sẽ là như vậy. Nó có thể được xem như do chính Chúa Giê-xu hát, Đấng đã nói, “Sự cứu rỗi đến từ người Giu-đa” (Giăng 4:22), không hổ thẹn gọi mình là một trong chúng ta, và vinh hiển trong thành phố do Đức Chúa Trời là Cha Ngài xây dựng — chứ không phải trong vinh quang của thế gian mà Sa-tan đã chỉ cho Ngài trên núi cao của sự cám dỗ. Trong trường hợp đó, việc Ngài “sinh ra tại đó” liên quan đến lời Ngài, “Ngày nay Ta đã sinh ra ngươi” — sự phục sinh và vinh quang của Ngài. Hoặc nó có thể được cất lên trong môi miệng của bất kỳ khách hành hương và người lạ nào đang tìm kiếm “Thành có nền móng;” thành phố mà Đức Chúa Trời đã chuẩn bị và cho là xứng đáng với chính Ngài, để ban cho những kẻ mệt mỏi của Ngài làm nơi an nghỉ đời đời, và mà về phần mình, họ tiếp nhận với sự kinh ngạc biết ơn, ý thức rằng ngay cả nếu nó đã là một Ca-bun (I Các Vua 9:13), họ cũng không thể nói rằng mình đã đáng được hơn thế. Vì Giê-ru-sa-lem trần thế được phục hồi, và trở thành nơi bày tỏ của Chúa trên ngai Ngài, sẽ đối với “Giê-ru-sa-lem mới” như sân ngoài dẫn đến nơi chí thánh bên trong. Vậy hãy hát lên, hỡi khách hành hương, — hãy hát lên, hỡi Hội Thánh của Đức Chúa Trời,
Sự vinh hiển của nơi mà Đấng Công Chính sẽ được bày tỏ.
THI THIÊN 88
1–18 NGƯỜI TA đã nói về một số nhà thơ của chúng ta, rằng lời nói sống động của họ đã đặt nhiều cảm xúc hơn vào những cụm từ cụ thể so với những gì những cụm từ ấy tự chúng truyền đạt, và rằng do đó những người biết các nhân vật ấy đã thấy nhiều ý nghĩa hơn trong ngôn ngữ của họ so với những người xa lạ có thể thấy. Liên quan đến cùng một sự thật đó, người ta đã nói, “Ai lại muốn chia tay với một chiếc nhẫn chứa tóc của một người bạn đã chết? mà một thợ kim hoàn chỉ trả cho nó giá trị của vàng mà thôi.” Trong nhiều sáng tác của các nhà thơ đầy cảm xúc sâu sắc của chúng ta, có “sợi tóc của người bạn đã chết trong vàng.” Các câu thơ của họ không được cân đo trên cái cân, và xét đoán, chỉ bằng phong cách và cách diễn đạt. Để đọc chúng đúng, chúng ta nên có thể gợi lên chính con người đã viết, và làm cho câu thơ rực sáng với cảm xúc nồng nàn của người ấy.
Nếu điều này có thể nói về những sáng tác chỉ của loài người, thì huống chi về một Thi Thiên như Thi Thiên trước mắt chúng ta đây? Ngôn ngữ thật lạ lùng và vô cùng buồn thảm; mà tuy vậy, rõ ràng người nói còn buồn sâu sắc hơn nhiều so với lời nói của người bày tỏ, và đầy sự bình tĩnh vâng phục, trong khi người cúi linh hồn mình dưới cơn bão. Hê-man, cháu của Sa-mu-ên, là công cụ truyền đạt Thi Thiên này cho Hội Thánh, có lẽ trong một dịp nào đó khi bị thử thách cách lạ lùng — gần như bị choáng ngợp — nhưng dầu vậy, trường hợp của người chỉ là hình bóng của một Đấng đã chìm xuống
———“Dưới một biển cả dữ dội hơn,
Và bị nhấn chìm trong những vực sâu hơn người.”
Hê-man là người, trong I Sử Ký 15:17, đứng cạnh A-sáp, và cùng với Ê-than, người viết Thi Thiên tiếp theo. Hê-man đã chọn nhạc cụ thích hợp nhất, không nghi ngờ gì, cho một tác phẩm u sầu sâu sắc như vậy; và điều này có thể được hiểu bởi “Ma-ha-lát,” nếu bắt nguồn từ gốc từ có nghĩa là “hát,” (xem Gesenius). Hengstenberg dịch nó như danh từ có nghĩa là “bệnh tật, hay khốn khổ,” như trong tựa đề của Thi Thiên 53. Tuy nhiên, chúng ta đồng ý với hầu hết các nhà giải thích rằng đó là một nhạc cụ, chính nhạc cụ ấy được dùng để hát Thi Thiên 53, nơi bệnh tật và sự ốm đau nặng nề của thế gian được hát lên trong những giai điệu buồn thảm như vậy. Chính nhạc cụ ấy sẽ được dùng để hát những nỗi buồn của Đấng đã mang lấy bệnh tật của thế gian. Và rồi “Lê-a-nốt” có nghĩa là, “liên quan đến sự khốn khổ,” sự khốn khổ như được mô tả bởi chính thuật ngữ ấy trong câu 7 và câu 9. Thật vậy, một số người nối thuật ngữ “Lê-a-nốt” với “Ma-ha-lát,” như thể nó đã tạo thành một tên gọi kép cho nhạc cụ mà Hê-man đã dùng. Nhưng ngay cả nếu đúng như vậy, từ nguyên vẫn sẽ chỉ đến một điều gì đó u sầu, một điều gì đó thuộc về sự khốn khổ, trong những dịp mà nó sẽ được dùng đến.
“Chúng ta có trong Thi Thiên này tiếng nói của Đấng Cứu Chuộc chịu khổ của chúng ta,” Horne nói; và nội dung có thể được trình bày vắn tắt như sau —
1. Tiếng than thở thảm thiết của Đấng chịu khổ, câu 1, 2. Nó rất giống Thi Thiên 22:1, 2.
2. Linh hồn Ngài vô cùng sầu thảm, thậm chí đến chết, câu 3, 4, 5. Từ “tự do,” trong bản dịch của chúng ta, là חָפְשִׁי, đúng ra chỉ sự tách biệt khỏi những người khác, và ở đây được Junius và Tremellius dịch là, “bị tách ra khỏi mọi giao tiếp và liên hệ với loài người, không có gì chung với họ, giống như những người bị bệnh phong, và bị đưa đi đến những nơi ở riêng biệt.” Họ trích dẫn II Sử Ký 26:21.
3. Cảm xúc của Ngài về địa ngục, câu 6, 7. Vì Ngài cảm thấy nhà tù của Đức Chúa Trời, và bóng tối của cơn thịnh nộ tối tăm nhất của Đức Chúa Trời. Và “Sê-la” cho thời gian để suy ngẫm.
4. Cảm xúc của Ngài về sự xấu hổ và bất lực, câu 8. “Người nhà của Ngài không tiếp nhận Ngài.”
5. Những ảnh hưởng của sự thống khổ trong linh hồn lên thân thể Ngài, câu 9.
6. Sự vâng phục của Ngài đối với Chúa, câu 9. Đó chính là giọng điệu của Ghết-sê-ma-nê, “Dầu vậy, không theo ý muốn của con!”
7. Hy vọng được nâng đỡ về sự phục sinh, câu 10 (với một khoảng lặng nghiêm trang, “Sê-la”), 11, 12. “Xứ bị quên lãng,” và “nơi tối tăm,” diễn tả thế giới vô hình, mà đối với những người ở phía bên này của bức màn, thì quá xa lạ, và nơi những người bước vào đó đối với chúng ta dường như đã mãi mãi bị những người họ bỏ lại quên lãng. Những việc kỳ diệu của Đức Chúa Trời sẽ được tỏ ra ở đó. Sẽ có chiến thắng đạt được trên sự chết và mồ mả: “sự nhân từ” của Đức Chúa Trời đối với loài người, và “sự thành tín” của Ngài, cam kết Ngài sẽ làm điều mới mẻ này trong vũ trụ. Đấng Mê-si-a phải trở lại từ nơi ở của cõi vô hình; và đến kỳ, Hê-man, cũng như mọi chi thể khác của thân thể Đấng Mê-si-a, cũng phải trở lại. Phải, những việc kỳ diệu của Đức Chúa Trời sẽ được biết đến tại miệng mồ. Sự công chính của Đức Chúa Trời, trong việc ban điều thỏa mãn công lý thay cho các chi thể của Đấng Mê-si-a, đã được bày tỏ cách vinh hiển, đến nỗi sự phục sinh phải tiếp theo, và xứ bị quên lãng phải nhả những kẻ chết của nó ra. Hỡi buổi sáng của niềm vui vượt trội, hãy mau đến! Đấng Mê-si-a đã sống lại; khi nào mọi người thuộc về Ngài sẽ sống lại? Cho đến khi ngày ấy rạng đông, họ phải cất lên những lời trách cứ thảm thiết của Đầu mình, và nhắc nhở Đức Chúa Trời của họ trong những giai điệu của Hê-man về điều Ngài còn phải hoàn thành.
“Há Ngài sẽ tỏ những việc kỳ diệu cho kẻ chết sao,” v.v.
8. Sự bền đỗ của Ngài trong lời cầu nguyện tha thiết, câu 13, 14.
9. Những nỗi khốn khổ kéo dài và nhiều mặt của Ngài, câu 15, 16, 17.
10. Nỗi cô đơn của tâm hồn ông, câu 18. Hengstenberg dịch mệnh đề cuối của câu này sát nghĩa hơn — “Vương quốc tối tăm của kẻ chết thay cho mọi bạn hữu của tôi.” Ôi, u ám khôn tả! được hoàn tất bởi nét tối cuối cùng này — mọi sự cảm thông từ khắp mọi phía đều hoàn toàn bị rút đi! Thật là trơ trọi! Chìm dần từ u ám này sang u ám khác, từ vực sâu này sang vực sâu khác, và mọi đợt sóng đều cuốn qua ông, và cơn thịnh nộ, như một ngọn núi ghê gớm, đang “đè nặng” hay đặt sức nặng của nó lên con sâu bị nghiền nát! Ngay cả Thi Thiên 22 cũng không nghiêm trang khiến người ta phải kính sợ hơn, vì trong Thi Thiên vô cùng u sầu này chỉ có một tia sáng an ủi xuyên qua màn u ám dày đặc, đó là sự sống lại được trông đợi, nhưng vẫn còn xa. Với giá đắt như thế, sự cứu rỗi đã được mua bởi Đấng là sự sống lại và sự sống. Chính Ngài đã vật lộn để được sống và sống lại thay cho chúng ta — và giá đã trả như thế chính là lý do vì sao đối với chúng ta sự cứu rỗi là miễn phí. Và vì vậy chúng ta nghe trong niềm vui nghiêm trang tiếng đàn hạc của Giu-đa do Hê-man gảy lên, để khiến tâm hồn chúng ta phải kính sợ không phải vì những nỗi buồn của chính ông,* mà vì điều mà Horsley gọi là “Lời than khóc của Đấng Mê-si,” hay đầy đủ hơn,
Những ngày đêm sầu khổ của Đấng Sầu Khổ.
THI THIÊN 89
1–52 Tiêu đề gán Thi Thiên này cho “Ê-than người Ếch-ra-hít,” như Thi Thiên trước là của “Hê-man người Ếch-ra-hít.” Có lẽ họ được gọi là “người Ếch-ra-hít,” nghĩa là, con cháu của Xê-rách, như một tên gọi danh dự, vì tài năng âm nhạc của họ. Vì, trong I Sử Ký 2:6, chúng ta thấy các cháu của Giu-đa mang những tên này, và trong I Các Vua 4:31, họ được nói đến là nổi tiếng về tài năng ca hát, vì là “con trai của Ma-hôn, nghĩa là, con trai của ca đoàn.” Do đó, về sau, những ca sĩ Lê-vi nổi bật trong lĩnh vực này được gọi là “người Ếch-ra-hít,” có thể hiểu là, những Handel hay Mozart. Và đây là một bài “Maschil.”
Chủ đề ở đây được triển khai theo sự phát triển tiến dần. Ông sẽ hát, câu 1, về sự thương xót và sự thành tín của Chúa; nói cách khác, về “sự thương xót chắc chắn của Đa-vít,” được Ê-sai 55:3 nói đến. Dường như ông đang suy ngẫm trong tư tưởng về lời Chúa phán với Đa-vít, II Sa-mu-ên 7:14. Bị ấn tượng bởi giao ước trang trọng ấy, ông hát, câu 2 —
“Ta đã phán, Sự thương xót sẽ được xây dựng đời đời!”
Không như tháp Ba-bên, bị bỏ dở dang rồi bị phá hủy, mà được xây lên hướng về trời, một cảnh tượng đáng biết ơn đối với Đức Chúa Trời và loài người —
“Hỡi các tầng trời! Sự thành tín của Ngài, Ngài sẽ lập vững trong đó!”
Chính Chúa đáp lại sự bày tỏ đức tin này trong các câu 3, 4, rõ ràng nhắc đến lời Ngài đã hứa với Đa-vít trong II Sa-mu-ên 7. Khi tiếng Ngài đã thốt ra lời chứng ấn chứng của Ngài, thì có một sự tạm dừng trang trọng — “Sê-la!” Chúa đã phán! Và rồi sự im lặng bị phá vỡ bởi lời ngợi khen hân hoan, câu 5 —
“Các tầng trời sẽ ngợi khen việc kỳ diệu của Ngài;
Sự thành tín của Ngài cũng vậy, trong hội chúng của các thánh đồ.”
Các thiên sứ không sa ngã, và hội chúng lớn của những người đã được cứu chuộc, sẽ còn hiệp nhau ngợi khen Đức Chúa Trời mà sự thương xót của Ngài đã được hứa cho Đa-vít. Sự Tái Lâm của Đấng Mê-si sẽ là thời điểm đặc biệt cho lời ngợi khen ấy, khi những người được chọn đã tụ họp của Ngài, “hội chúng của các thánh đồ,” nhìn xem nền tảng của phước hạnh mình, và ôn lại con đường mà Ngài đã dẫn dắt họ đi qua. Mỗi khi một hội chúng các thánh đồ ngày nay, trong thời kỳ thu thập này, hiệp nhau tôn vinh Chúa như thế, chúng ta có một hình bóng của ngày sắp đến ấy; đặc biệt khi họ hiệp nhau như thế vào ngày Sa-bát nghỉ ngơi, chính nó cũng là một hình bóng. Và những giai điệu tiếp theo là một mẫu cho chúng ta về những chủ đề có thể có của Bài Ca của Chiên Con.
Đây là những lời ngợi khen của ông. Từ câu 6 đến câu 18, Ê-than hát về vinh quang và sự vĩ đại vô song của Chúa, được các thánh đồ cảm nhận, cũng như các thiên sứ, là con trai của các đấng quyền năng. Ngài là “Đức Chúa Trời vạn quân,” không thể cưỡng lại trong quyền năng, mà vẫn không một lần nới lỏng đai của sự thành tín đối với giao ước của Ngài. “Sự thành tín ở xung quanh Ngài!” (câu 8). Chính Đức Chúa Trời trong Đấng Christ là Đấng mà Ê-than ngợi khen; chính Ngài là Đấng khi Ngài tái lâm mang danh, “Thành Tín và Chân Thật” (Khải Huyền 19:11), và là Đấng có “sự thành tín làm đai lưng của Ngài,” (Ê-sai 11:5). Ngài là Đấng cai trị biển bão tố, và Ai Cập kiêu ngạo; là Đấng Sáng Tạo của các tầng trời vinh hiển, và của đất cùng sự đầy dẫy của nó; là Đấng lập nên đất của Y-sơ-ra-ên, Đấng đã định cho Tha-bô và Hẹt-môn* đứng giữa đất ấy làm chứng về các việc làm của Chúa. Đây chính là Giê-hô-va; và Ngài vừa công chính vừa yêu thương —
“Sự công chính và sự phán xét là nền tảng mà ngai Ngài đứng trên,
Sự thương xót và lẽ thật đứng trước mặt Ngài.” (Câu 14.)
Phước thay cho những ai biết Ngài! những ai đã nghe và đã hòa vào “tiếng vui mừng,” nghĩa là, tiếng reo vui mà Y-sơ-ra-ên cất lên cho vị vua này (Dân Số Ký 23:21), khi họ thờ phượng Ngài trong các lễ trọng thể của họ (Lê-vi Ký 25:9). Phước thay cho dân ấy! Họ bước đi trong ánh sáng của Ngài! Họ trông đợi ngày mà tiếng reo vui sẽ được cất lên khi Ngài Đến, và khi họ sẽ không còn ánh sáng nào khác để bước đi ngoài ánh sáng chiếu ra từ Đức Chúa Trời và Chiên Con. Vì vậy họ cứ tiến bước ngày qua ngày —
“Vì cái khiên của chúng ta, nó thuộc về Chúa (לְ);
Và vua của chúng ta, vua thuộc về Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên.”
(Đấng bảo vệ chúng ta chính Ngài cũng được Chúa bảo vệ.) (Câu 18.)
Tuy nhiên, một lời tuyên bố đầy đủ và rõ ràng hơn được ban ra từ câu 19 trở đi, về nguồn gốc của mọi sự vui mừng này. Cái khiên và vua của Y-sơ-ra-ên là hình bóng của một Đấng khác mà Giê-hô-va ban cho Y-sơ-ra-ên và cho trái đất —
“Ngài đã phán trong khải tượng với các thánh đồ của Ngài,” nghĩa là, dân Ngài. (Câu 19.)
Ngài đã bày tỏ cho các thánh đồ của Ngài, qua Na-than và những người khác, mục đích của Ngài là sai Đấng Mê-si đến trong dòng dõi Đa-vít; và từ câu 19 đến câu 28, điều này được hát lên bằng những giai điệu cao vời. Ngài đã đặt Ngài làm nơi chứa đựng sự giúp đỡ; và Ngài nói Ngài sẽ nâng đỡ Ngài, tôn vinh Ngài, mở rộng vương quốc Ngài, tôn cao danh Ngài lên tột đỉnh. Hơn nữa (câu 29–34), Ngài sẽ không bị thất vọng về vinh quang và phước hạnh đã hứa của Ngài ngay cả bởi sự bất trung của con cái Ngài; vì ngay cả chúng (câu 35–37), khi bất trung, cũng phải được đem trở lại với Ngài, để Ngài không thiếu một niềm vui nào. Lẽ thật của Ngài đã cam kết điều này, chắc chắn như khi Ngài lập cầu vồng làm “chứng cớ của Ngài trên các tầng trời” cho Nô-ê.
Một sự tạm dừng “Sê-la” tiếp theo. Ôi, ước gì cảnh tượng này được thực hiện! Ôi, ước gì mọi người đều đã đến!
Nhưng, than ôi, cho đến nay những điều này vẫn chưa đến. Chúng ta phải bám lấy sự thành tín của Ngài. Vì hiện tại (các câu 38–45) sự hoang tàn và tai họa đáng ngại đầy dẫy. Một sự tạm dừng “Sê-la” nữa tiếp theo; người thờ phượng đang buồn rầu suy ngẫm cảnh tượng, và tự hỏi mình sẽ làm gì; và chẳng bao lâu sự thành tín của Chúa được nhớ lại rút ra lời cầu nguyện từ môi miệng ông, tiếng kêu (câu 46) —
“Cho đến chừng nào, hỡi Chúa”———
kèm theo lời nài xin rằng ngày tháng đang trôi qua, và hàng triệu người trên đất cứ mãi biến mất khỏi cảnh đời, không ai có thể chống lại cú đánh ấy —
“Người mạnh mẽ nào sống mà chẳng thấy sự chết?
Người sẽ giải cứu linh hồn mình khỏi tay của mồ mả chăng? Sê-la!” (Câu 48.)
Có thể câu này (với chữ מִי גֶבֶר) chỉ về Đấng Mê-si được trông đợi từ lâu, như thể nói rằng —
“Đấng sẽ sống mà không chết ở đâu?
Đấng sẽ giải cứu linh hồn mình khỏi tay của mồ mả ở đâu? Sê-la!”
Một đợt bùng nổ khác của khát khao nồng cháy tiếp theo sự tạm dừng trầm tư này, các câu 49–51, — một lời kêu cầu tình yêu của Chúa trong những ngày trước, được thúc đẩy bởi việc xét rằng danh Ngài bị sỉ nhục nơi các đầy tớ Ngài, và bởi một sự nhắc đến cảm động về Môi-se, trong Dân Số Ký 11:12, và câu trả lời đầy ân điển mà ông nhận được khi được truyền “bồng ẵm trong lòng” dân cứng cổ ấy —
“Tôi mang nhiều dân tộc trong lòng tôi.
Vì các kẻ thù của Ngài, hỡi Chúa, đã sỉ nhục,
Chúng đã sỉ nhục bước chân của Đấng Mê-si Ngài!”
Chúng đã được nghe nói về Sự Đến của Ngài; nhưng Ngài trì hoãn, và chúng nhạo báng sự chậm trễ này; chúng chất điều đó lên tôi. “Bước chân” được Targum, và Kinchi, giải thích là “sự chậm chạp trong bước đi của Ngài,”* nhưng bởi những người khác thì tương đương với toàn bộ chuyển động hay đường lối của Đấng Mê-si. Trong cả hai trường hợp, lời chế nhạo của những kẻ nhạo báng, II Phi-e-rơ 3:4, và Ma-la-chi 2:17, đều được bao gồm — “Lời hứa về sự đến của Ngài ở đâu? Đức Chúa Trời của sự phán xét ở đâu?”
Nhưng đức tin vẫn bền vững, thậm chí còn thực hiện kết cục vui mừng, (câu 52) —
“Ngợi khen Đức Giê-hô-va đời đời!
A-men, và a-men!”
Hãy để điều đó đến, hãy để điều đó đến? (γενοιτο, γενοιτο! Bản Bảy Mươi) hay đúng hơn, làm chứng cho sự chắc chắn rằng tất cả những điều này sẽ đến, không một điều nào thất bại; vì chủ đề từ đầu đến cuối đã là —
Giao ước thành tín với Đấng Mê-si và Dòng Dõi của Ngài.
THI THIÊN 90
1–17 Phần IV của Sách Thi Thiên, theo sự phân chia của người Do Thái, bắt đầu tại đây. Tuy nhiên, tách Thi Thiên 90 khỏi Thi Thiên 89 theo cách này là không thích hợp, vì Thi Thiên sau trình bày sự thành tín bền vững của Đức Chúa Trời là Chúa, trong khi Thi Thiên trước cho thấy nhu cầu về giao ước thành tín ấy, vì tội lỗi và sự yếu đuối của con người. Có lẽ việc nhắc đến ở cuối Thi Thiên 89 về lời của Môi-se, trong Dân Số Ký 11:12, phần nào đã dẫn đến vị trí của Thi Thiên này ngay sau nó.
Tiêu đề, “Lời cầu nguyện của Môi-se, người của Đức Chúa Trời,” là một tiêu đề mà tính xác thực của nó chúng ta không có cơ sở nào để tranh cãi, vì mọi bản chép tay đều có nó. Một số người làm giảm hứng thú của tiêu đề này bằng cách hiểu nó theo nghĩa bóng, như thể tất cả những gì muốn nói là Thi Thiên này là một lời cầu nguyện thích hợp cho người, giống như Môi-se, là một khách lữ hành trong đồng vắng của thế gian. Nhưng tốt hơn nhiều là hiểu nó đúng như nó viết — một lời cầu nguyện và thi thiên thật sự của Môi-se, có lẽ được viết vào khoảng thời gian của biến cố khủng khiếp ấy, Dân Số Ký 11, hoặc, vào năm thứ 38 của hành trình trong đồng vắng, khi chính ông đã phạm tội đến nỗi bị cấm vào đất. Một số người thậm chí còn xác định Pisgah là nơi ông đã hát lên đầy trầm tư như thế.
Môi-se, than khóc về án lệnh đã ban ra trên Y-sơ-ra-ên, và đã thấy trước cảnh cát sa mạc phủ lên những bộ xương trắng của hàng ngàn người đã theo ông, hát về ba chủ đề này —
(a) Từ câu 1–10, Không có gì bền vững được tìm thấy ngoài Giê-hô-va. Ngài là מַעוֹן, không phải một cái lều trong sa mạc, mà là một nơi cư trú cố định (câu 1); và sẽ còn như thế vinh hiển hơn nữa, (Horne).
“Ngài khiến chúng trở về sự tan nát, (nghĩa là, làm sụp đổ khối bụi đất);
Và phán rằng, Hãy trở lại, hỡi con cái loài người,” (có thể hiểu là, hãy để án lệnh đã ghi trong Sáng Thế Ký 3:19, diễn ra theo dòng của nó).
Con người tàn phai dù án chết của mình bị hoãn lại, và ngay cả khi người, giống như những người trước cơn lụt, sống tiếp đến một ngàn năm. Tất cả những điều này là vì tội lỗi, — tội lỗi mà con mắt thánh của Đức Chúa Trời không thể bỏ qua, vì dung nhan Ngài được nói đến (câu 8) như מְאוֹר, một vật phát sáng. Và rồi thời gian rút ngắn bảy mươi năm luôn nói lên giới hạn của con người. Ngày tháng chúng ta trôi qua như “một câu chuyện,” hay “một tiếng thốt ra,” hay “một tiếng thở dài,” hay “một ý nghĩ;” và nếu có tám mươi năm, thì רַהְבָּם, điều mà họ tự hào (Rahab của họ), trở thành lao khổ và đau đớn. (Hengst.)
(b) Trong các câu 11, 12, ông hát về, Không có gì có thể đứng vững trước cơn thịnh nộ của Chúa —
“Ai biết được quyền năng của cơn giận Ngài, (Thi Thiên 90:11)
Và cơn thịnh nộ của Ngài, lên đến mức độ của sự kính sợ Ngài?
Ai biết, hay quan tâm đến, cơn thịnh nộ của Ngài theo cách thích hợp với điều mà sự trọn vẹn của Ngài đòi hỏi. Ôi, ước gì biết được như thế để nhờ đó được dẫn đến sự khôn ngoan —
“Xin khiến chúng con biết (điều đó), khi đếm các ngày của chúng con!
Để chúng con đem lòng mình đến sự khôn ngoan.”
(c) Nhưng trong các câu 13–17, ông hát về Những ngày của Sự Khôi Phục Mọi Sự — những ngày mà “Chúa trở lại,” nghĩa là, “quay khỏi cơn thịnh nộ của Ngài,” và an ủi các đầy tớ Ngài — những ngày, khi đêm tối đã qua, và khi “vào buổi sáng” (בַבֹּקֶר, câu 14) Chúa làm cho dân Ngài được thỏa mãn, để họ mãi mãi vui mừng — những ngày giống như những gì Chúa Giê-xu nói đến, Giăng 16:20–22, khiến nỗi thống khổ không còn được nhớ đến nữa — những ngày mà công việc của Chúa xuất hiện trong quyền năng, và vinh quang của Ngài được tỏ ra — những ngày, khi “vẻ đẹp (נֹעַם, xem Thi Thiên 27:4,*) của Chúa,” cái nhìn hài lòng của Ngài, ngự trên mọi dân Ngài, và trên khắp trái đất. Về những ngày như thế, thời của Đa-vít và Sa-lô-môn là một hình bóng, và thời của Im-ma-nu-ên trên đất cùng các sứ đồ của Ngài cũng là một mẫu mực phần nào. Nhưng sự đầy đủ vẫn còn là điều được trông đợi, sẽ được đem đến cho chúng ta khi Chúa hiện ra.
Đấng hiền lành hơn Môi-se, Đấng Christ trên đất, có thể dùng Thi Thiên này trong sự cảm thông với chúng ta. Như trong Thi Thiên 102:3, 10, 11, Ngài than khóc về tội lỗi, và hậu quả của tội lỗi, mà Ngài bởi sự kể cho đã bị làm cho phải chia sẻ, thì ở đây Ngài cũng có thể nói như một người trong chúng ta suốt cả bài.
Thi Thiên rất cổ xưa này, “Lời cầu nguyện của Môi-se, người của Đức Chúa Trời,” có gánh nặng là
Tội lỗi và sự yếu đuối của con người dẫn đến tiếng kêu cầu cho những ngày tốt đẹp hơn.
THI THIÊN 91
1–16 “Đức Chúa Trời Nhập Thể! linh hồn nào biết
Quyền năng huyền nhiệm của danh Ngài,
Sẽ ở trong sự nghỉ ngơi không xao động
Và chẳng sợ giờ thử thách.”
Đấng Mê-si, Đấng mà các Thi Thiên trước đã hát về, và là Đấng mà mọi ca sĩ ngọt ngào của Y-sơ-ra-ên đều hướng đến, đang nổi bật trước chúng ta tại đây. Trái ngược với sự thất bại hoàn toàn của con người trong chính mình, đây là sự an toàn của Đấng Mê-si trong Đức Chúa Trời của Ngài. Ngoài ra (theo cách thường thấy của tất cả những bài thánh ca này dành cho Hội Thánh trong mọi thời đại), dòng dõi của Đấng Mê-si cũng được bao gồm, là những người, dù tự mình như lau sậy, nhưng trong Đầu của mình thì như cây hương bách của Đức Chúa Trời.
Hình ảnh được lấy từ lịch sử của Y-sơ-ra-ên. Như vậy, câu 1 nói về “Đấng Toàn Năng,” Đấng “Shaddai” đã phán với Áp-ra-ham, Sáng Thế Ký 17:1; câu 5, đêm Vượt Qua, và sự thoát khỏi dịch bệnh của Đa-vít; và điều tương tự, trong một khía cạnh khác, trong các câu 6, 7, 8. Chưa nói đến việc nhắc đến trong câu 2 về Đền Tạm và Nơi Chí Thánh của nó, các câu 3, 4, ám chỉ đến Giê-hô-va như chim ưng (Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:11) đã nâng đỡ Y-sơ-ra-ên. Cũng không kém, các câu 11–13, nơi những con bọ cạp của sa mạc, và các thú vật của “đồng vắng hoang vu, gào thét” đang hiện ra, cũng như những tảng đá lửa và hố sập của sa mạc, cần một bàn tay thiên sứ làm công việc đã được thiên sứ của giao ước làm trong Trụ Mây. Ngay cả câu 15 cũng đầy dẫy những sự nhắc đến như thế; “sự kêu cầu” và “sự hoạn nạn” giống như Thi Thiên 81:7, nơi những nỗi khốn khổ của Y-sơ-ra-ên là chủ đề; “sự giải cứu,” cũng vậy, và rồi “sự tôn vinh” nhắc chúng ta nhớ đến Y-sơ-ra-ên được làm vinh hiển trước mắt các dân tộc; trong khi “sự dài ngày” đưa chúng ta trở lại những lời hứa như Phục Truyền Luật Lệ Ký 11:21.
Vậy thì, Thi Thiên này có thể được xem như tụ họp quanh Đấng Mê-si và dòng dõi Ngài mọi sự can thiệp đầy ân điển và vinh hiển của Chúa thay cho dân Ngài từ ban đầu; và mọi lời hứa của Chúa. Chính Đấng Christ là Đấng thực hiện câu 1 một cách trọn vẹn, (như Sa-tan dường như đã biết khi hắn dùng Thi Thiên này trong sự cám dỗ, Lu-ca 4:10, 11) —
“Người nào ngồi trong nơi kín đáo của Đấng Chí Cao
Sẽ trải qua đêm (nghĩa là, những giờ tối tăm nhất của mình) dưới bóng của Đấng Toàn Năng;
Nói với Giê-hô-va rằng, ‘Ngài là Nơi Ẩn Náu của tôi,’ v.v.”
Chúng ta chỉ đơn giản lưu ý rằng אֹמַר rất tự nhiên có thể được dịch như phân từ hiện tại, “Người ngồi, nói với Giê-hô-va.” Dân của Đấng Christ, trong mức độ của họ, cũng có thể được mô tả như thế; vì chẳng phải đức tin tin cậy “ngồi trong nơi kín đáo của Đấng Chí Cao,” đi vào qua bức màn đã rách sao? Và trong mức độ họ làm như thế, trong cùng mức độ ấy họ nhận và hưởng các phước hạnh được trình bày sau đó. Thật thú vị khi lưu ý trong câu 6 chữ דֶבֲר và chữ קֶטֶב mà Ô-sê 13:14 ám chỉ đến, khi nói rằng vào buổi sáng phục sinh Ngài sẽ là dịch bệnh và sự hủy diệt cho sự chết. Cơn sốt dịch bệnh thối rữa thường đến vào ban đêm trong khi bệnh nhân đang ngủ; bệnh theo mùa hạ chí tấn công trong sức nóng của mùa gặt một người đang ở ngoài trời, và cắt đứt người ấy, có lẽ trước buổi tối. Chính sự an toàn khỏi những hiểm nguy như thế mới được nói đến. Tất cả những phước hạnh này đều bắt nguồn từ và dựa trên câu 1, vị trí của Đấng nhận lãnh chúng “dưới nơi kín đáo của Đấng Chí Cao.” Do đó, câu 9 lại đưa điều này ra nổi bật một lần nữa, và trong tiếng Hê-bơ-rơ hình thức của nó thật đặc biệt. Người nói rằng,
“Vì Ngài, hỡi Chúa, là nơi tin cậy của tôi!”
và ngay lập tức một tiếng từ trời* dường như đáp lại rằng, “Vâng,
“Ngươi đã lấy Đấng Chí Cao làm nơi ở của ngươi.” (Thi Thiên 91:9.)
Và cùng một tiếng ấy thốt ra lời chúc phước tiếp tục cho đến cuối. Đó là tiếng của chính Chúa, vì câu 14 có những lời của Phục Truyền Luật Lệ Ký 7:7 —
“Vì người đã đặt tình yêu mình nơi Ta,
Vì vậy Ta sẽ giải cứu người.
Ta sẽ đặt người lên cao
Vì người đã biết danh Ta.”
Nội dung của Thi Thiên nhắc chúng ta nhớ đến Giăng 17, khi Chúa cầu xin những đặc quyền và phước hạnh của chính Ngài xuống trên các môn đồ Ngài. Lời cuối này giống biết bao với Giăng 17:6–25, nơi Con Nhập Thể mô tả các môn đồ Ngài (câu 14) bằng cùng đặc điểm ấy, “Họ đã biết Ngài.” “Sự dài ngày,” trong câu 15, tương ứng với Ê-sai 53:10, “Ngài sẽ kéo dài ngày của Ngài,” nhưng ở đây nói về sự sống lại và sự sống đời đời cho dòng dõi của Đấng Mê-si cũng như cho chính Ngài.
Còn một điều nữa chúng ta hãy lưu ý —
“Ta sẽ tỏ cho người thấy sự cứu rỗi của Ta.”
Sự cứu rỗi này là sự cứu chuộc trọn vẹn — mọi vinh quang đã được Đấng Cứu Rỗi mua chuộc cũng như mọi ân điển. “Sự cứu rỗi” được dùng ở đây như trong Thi Thiên 50:23, trong Rô-ma 13:11, I Tê-sa-lô-ni-ca 5:8, Hê-bơ-rơ 9:18, I Phi-e-rơ 1:5, và nhiều đoạn khác. Nó nói về ngày còn sắp đến, khi Khải Huyền 12:10 sẽ được hát lên, và mọi vinh quang chưa biết của Giê-ru-sa-lem Mới và Vua của nó sẽ bùng lên trước mắt chúng ta. “Tất cả những lời hứa này,” Giám mục Horner nói, “đã được ứng nghiệm cho Đầu đầy ân điển và Đấng Đại Diện của chúng ta. Những năm trung gian bay nhanh đi, và buổi sáng được trông đợi từ lâu ấy hãy trỗi dậy, khi Đấng đã đi chuẩn bị một chỗ cho chúng ta sẽ trở lại và đem chúng ta về với Ngài, để nơi nào Ngài ở, chúng ta cũng ở đó!”
Augustine nói về Thi Thiên này rằng, “Psalmus iste de quo Dominum nostrum Jesus Christum tentator tentare ausus est.” Và chúng ta có thể nói về nó rằng, nó bày tỏ
Hơn cả những phước hạnh của Y-sơ-ra-ên đặt trên Đấng Mê-si và dòng dõi Ngài.
THI THIÊN 92
1–15 KHI chúng ta đã đến được ngày Sa-bát đời đời, “Bài Ca hay Thi Thiên cho ngày Sa-bát” này sẽ được hưởng trọn vẹn. Nói cách khác, khi những lời cuối cùng của Thi Thiên 91 được ứng nghiệm, “Ta sẽ tỏ cho người thấy sự cứu rỗi của Ta,” thì Thi Thiên này sẽ có vị trí thích hợp nhất của nó, được hát, như sẽ được hát, trong sự yên lặng và bình an của ngày đời đời, khi các công việc đã xong — công việc sáng tạo, công việc cứu chuộc, phải, và cả công việc quan phòng nữa — khi các Pha-ra-ôn đã chìm trong biển sâu, và khi không có âm thanh nào ngoài tiếng đàn sắt và đàn hạc phá vỡ sự yên tĩnh Sa-bát — được hát, nữa, bởi Chúa của ngày Sa-bát, không chỉ lúc bắt đầu “sự nghỉ ngơi vinh hiển” của Ngài, mà thường xuyên, khi các thời đại sắp đến trôi qua — được hát để nhớ lại quá khứ! Bài ca vinh hiển, vinh hiển! được mọi chi thể của Đấng Christ tiếp lấy, bởi mọi người gảy đàn hạc hiện diện trong hội chúng của những người được cứu, bởi mọi ca sĩ ngọt ngào của bài ca mới! Người diễn giải Chaldee gán bản gốc cho “người đầu tiên là A-đam,” quên rằng ông ta không thể nhắc đến “nhạc cụ mười dây,” cũng không nhắc đến “Li-ban.” Các tác giả Do Thái nói chung gán nó cho Môi-se, mà trong môi miệng ông chắc chắn việc nhắc đến “cây chà là,” như cây ông có thể thấy tại Ê-lim, và đến “cây hương bách trên Li-ban,” và ngọn núi tốt đẹp mà ông khao khát được thấy, sẽ rất thích hợp. Nó được truyền lại cho Hội Thánh trong mọi thời đại, bất kể hoàn cảnh nào mà nó được ban ra lần đầu, và bất kể ai là người cầm bút.
Nó được hòa điệu, chúng ta đã lưu ý, theo những giai điệu của ngày Sa-bát đời đời.* Nhưng tuy vậy, nó cũng không kém phần thích hợp cho mọi ngày Sa-bát hiện nay, vì mỗi ngày Sa-bát nói lên theo hình bóng về “sự nghỉ ngơi còn lại cho dân của Đức Chúa Trời.” Một linh hồn đã được cứu chuộc sẽ hát nó vui vẻ khi thức dậy vào ngày Chúa Nhật; ngày nghỉ ngơi của chúng ta mà trên đó Chúa Giê-xu đã hoàn thành công việc phục sinh của Ngài, và ngày mà Ngài dường như, bởi chính hành động của Ngài, đã biệt riêng ra làm “ngày Chúa Nhật.” Bình minh của ngày, sau đêm tối, bình minh của ngày không còn lao khổ trước mặt, không thể không dường như một hình bóng ngọt ngào, hay biểu tượng, về “sự nhân từ” của Chúa xuất hiện trong sự cứu rỗi sau một đêm tội lỗi; trong khi ngày tươi sáng tiếp theo, với những giờ hưởng thụ và bình an, trình bày một biểu tượng và mẫu mực cũng thật về “sự thành tín” đời đời nâng đỡ phần của Ngài, làm trọn mọi lời hứa mà sự thương xót đã ban. Và do đó, vào buổi sáng (có lẽ trên con chiên buổi sáng trên bàn thờ), “Ngài tỏ ra sự nhân từ của Đức Chúa Trời,” và vào các buổi tối, (tiếng Hê-bơ-rơ בַּלַּילוֹת) (có thể là, trên con chiên buổi tối,) ông ngợi khen Chúa vì đã thực hiện mọi kỳ vọng của mình, chứng tỏ Ngài là một Đức Chúa Trời “thành tín.” Ông dùng mọi nhạc cụ ngợi khen mà đền tạm hay đền thờ có thể cung cấp, phải, thêm một nhạc cụ vào tất cả các nhạc cụ khác, đó là הִגָּיוֹן, “sự suy ngẫm trang trọng trong lòng” để đệm đàn hạc. Vì đây dường như là ý nghĩa rõ ràng duy nhất của עַלֵי הִגָּיוֹן. Nó ở trên những dây lòng, có thể nói như thế, cũng như trên dây đàn hạc.
Nhưng những tư tưởng nào là những tư tưởng kêu gọi những cảm xúc như thế? Các câu 4, 5, 6, là câu trả lời. Những פָעָלִים, מַעֲשִׂים, מַחְשְׁבוֹת, “công việc, việc làm, tư tưởng” của Đấng Chí Cao — những kế hoạch của Ngài, và những kế hoạch của Ngài đã được hoàn thành, trong sáng tạo, cứu chuộc, quan phòng. “Người ngu muội,” người xác thịt, “một người-thú” (Alex), không hiểu những điều này; nhưng những người thuộc linh của Chúa thì hiểu, nhìn thấy vinh quang của Ngài trong mọi hành động, và nhận biết chiều cao, chiều sâu, chiều dài, và chiều rộng của tình yêu, cũng như sự thánh khiết, trong tất cả những điều ấy.
Một trong những kế hoạch huyền nhiệm và công việc huyền nhiệm này của Đức Chúa Trời luôn là cách Ngài đối xử với các kẻ thù của Ngài. Ngài để chúng thịnh vượng lâu dài. Nhưng ngày Sa-bát (mọi ngày Sa-bát dẫn chúng ta đến nơi thánh mà tại đó chúng ta suy xét về cuối cùng của chúng, và thấy những kẻ bắt bớ bị chôn vùi trong Biển Đỏ của chúng), và đặc biệt là ngày Sa-bát lớn làm trọn mọi điều, đến để vén màn khỏi phần này trong đường lối của Chúa. Chúa được thấy cuối cùng càng vinh hiển hơn;
“Nhưng Ngài, hỡi Chúa, là Đấng CAO (מָרוֹם) đời đời!” (Câu 8.)
Ngài được thấy vô cùng được tôn cao, thậm chí, được đặt trên đỉnh cao của sự tôn cao — chiều cao, hay sự tôn cao trong trừu tượng!
Một trong những đường lối kỳ diệu khác của Đức Chúa Trời là những thử thách của dân Ngài. Nhưng ngày Sa-bát cũng làm sáng tỏ những điều này nữa. Thật vậy, mỗi ngày Sa-bát cho một mẫu mực của điều này, khi người thờ phượng tin kính đi ra đến nơi thánh, trông đợi những sự tươi mới của sự nghỉ ngơi cuối cùng, và nói khi ngày trôi qua —
“Nhưng sừng tôi, Ngài sẽ tôn cao như sừng của con kỳ lân (hay reem);
Tôi được xức dầu tươi mới.” (Câu 10.)
Những sự trông đợi này, không nghi ngờ gì, chỉ là những sự nếm trước của những sự hưởng thụ và mặc khải của ngày Sa-bát đời đời; nhưng chúng là những dấu hiệu của phước hạnh của nó. Mệnh đề ấy, “được xức dầu tươi mới” thật đặc biệt, từ ngữ là בַּלֹּתִי một thuật ngữ được dùng trong Dân Số Ký và Lê-vi Ký (ví dụ, 2:4, 5), để chỉ “thấm đẫm dầu,” được thấm đẫm dầu một cách dồi dào. Và sự dồi dào của sự tươi mới này, sự tràn đầy của dầu xức này, dẫn người hát đến những sự tươi mới khác, dồi dào và đáng ước ao không kém —
“Người công chính sẽ thịnh vượng như cây chà là,*
Người sẽ lớn lên như cây hương bách trên Li-ban,” (rễ người đã cố định).
Đây có phải là Chúa Giê-xu không? Ngài có phải là Đấng Công Chính không? Có thể, Ngài được nhắc đến như Đấng Công Chính mẫu mực, mẫu mực trọn vẹn duy nhất thật sự của những cây chà là và cây hương bách của Đức Chúa Trời, dù các chi thể của Ngài trong Ngài cũng được chia phần. Thật vậy, chẳng phải Ngài là A-đam thật, Đấng tiếp lấy bài ca Sa-bát này với tất cả lòng và linh hồn của Ngài sao? Vào buổi sáng phục sinh của Ngài, và vào buổi sáng phục sinh của dân Ngài, nó thích hợp với Ngài hơn bất kỳ ai khác.
Nếu các ngày Sa-bát hiện nay là những ngày ân điển cho loài người, thì ngày Sa-bát lớn ấy sẽ là gì? Ôi, các thánh đồ khi ấy sẽ là gì! Nếu hiện nay có lời rằng,
“Chúng được trồng trong nhà của Chúa!
Chúng thịnh vượng trong sân của Đức Chúa Trời chúng ta!” (Câu 13.)
thì càng hơn biết bao khi “nhà của Đức Chúa Trời” là “cung điện” của Vua Vĩ Đại! — khi các sân trần thế được thay thế bởi các sân trên trời, cũng như các sân hình bóng của Y-sơ-ra-ên đã được thay thế bởi các sân thuộc linh.
Trong “tuổi già” chúng ta mong đợi những người kính sợ Chúa như thế được thấy giống như Si-mê-ôn và An-ne; nhưng sự tăng trưởng của họ sẽ là gì sau hết thời đại này đến thời đại khác trải qua trong ngày Sa-bát đời đời trong vương quốc! “Mập mạp và thịnh vượng!” sung mãn và mạnh mẽ, như những người được Ê-sai 65:20 mô tả. (Fry.)
Tất cả những điều này — sự hủy diệt cho các kẻ thù của Đức Chúa Trời, phước hạnh đời đời và sự tăng trưởng cho dân Ngài — sẽ chứng tỏ lẽ thật của điều mà trong mọi thời đại đã được hát lên, trong sự tin cậy của đức tin, Thi Thiên 25:8. Nó sẽ
“Tỏ ra rằng Chúa là ngay thẳng.” (Câu 15.)
Nó sẽ chứng tỏ rằng đường lối của Giê-hô-va, cũng như lời nói của Ngài, đều đứng về phía sự thánh khiết. Mỗi linh hồn riêng lẻ trong vương quốc sẽ được phép nhận Ngài làm của riêng mình — “Ngài là vầng đá của tôi” (như Đấng Đầu đã nói trong Thi Thiên 89:26), “và không có sự bất chính nào trong Ngài.”
Bài ca Sa-bát này kết thúc như thế, bài ca đã được Tiến sĩ Allix đặt tên là, “Một lời tiên tri về hạnh phúc của người Do Thái trong ngày Sa-bát lớn mà Phao-lô nói đến trong Hê-bơ-rơ 4,” nhưng có thể còn được mô tả hay hơn như là
Bài ca Sa-bát của Đấng Công Chính, trông đợi sự nghỉ ngơi và thịnh vượng cuối cùng.
THI THIÊN 93
1–5 Từ môi miệng của A-đam chưa sa ngã có thể đã thốt ra tiếng reo vui, “Chúa là Vua!” Điều đó đúng khi ấy, nhưng cũng không kém phần đúng khi ông nhìn xem tạo vật đã sa ngã, và chính mình cùng dòng dõi mình bị hủy hoại. “Đức Chúa Trời trị vì!” là cầu vồng của hy vọng. Vì vậy, cũng vậy, trong mọi thời đại, dân của Đức Chúa Trời đã nhắc lại lẽ thật này, và đã được khích lệ giữa những sự quan phòng cau có. Nhưng tuy vậy, Vua của họ vẫn vô hình, và kế hoạch cai trị của Ngài còn bị bao phủ trong sự tối tăm. Thi Thiên của chúng ta nhắc đến tất cả những điều này, nhưng còn nhắc đến nhiều hơn nữa.
Chúng ta đã nghe bài ca Sa-bát của những người được cứu chuộc trong ngày “Sự Nghỉ Ngơi còn lại.” Bây giờ, ngày Sa-bát Đời Đời đồng thời với Vương Quốc. Các thánh đồ được vinh hiển sẽ bước vào sự hưởng thụ ngày trước trong mọi khía cạnh đa dạng của sự nghỉ ngơi tích cực; các thánh đồ còn trên đất sẽ có phần của mình trong ngày sau khi nó đến, được cai trị bởi các thánh đồ đang trị vì, và bởi Vua mà đối với Ngài những người ấy là vua (Khải Huyền 1:6). Đây là chủ đề của Thi Thiên trước chúng ta.
Khi Chúa bởi một tiên tri xức dầu cho Giê-hu làm vua, chúng ta được kể rằng những người xung quanh ông đã thổi kèn, nói rằng, “Giê-hu trị vì!” (II Các Vua 9:13, מָלַךְ như ở đây.) Vì vậy Đấng Mê-si được xức dầu của Chúa được công bố là vua bởi mọi tiếng nói và tấm lòng trong lãnh thổ của Ngài —
“Chúa là Vua!”
Áo choàng của Ngài không chỉ là phô trương, và sức mạnh của Ngài cũng không chỉ là quyền lực của các đạo quân đi theo Ngài.
“Ngài mặc lấy sự uy nghi!
Chúa mặc lấy!
Ngài đã thắt lưng mình bằng sức mạnh!”
Cũng không phải chỉ có thế là điều sẽ cung cấp vấn đề cho sự kinh ngạc, vui mừng và ngợi khen. Việc tôn Ngài là Giê-hô-va trong bản tánh chúng ta lên ngôi này có mối liên hệ mật thiết với hạnh phúc của thế gian chúng ta.
“Thế gian cũng được lập vững;
Nó không lung lay.” (Xem Thi Thiên 93:1.)
Nghĩa là, nếu chúng ta được phép diễn giải những lời ấy,
“Nó được làm cho vững chắc bây giờ, sau mọi sự rung chuyển của nó;
Nó nghỉ ngơi khỏi mọi sự xáo động của nó, và không còn lung lay nữa.”
Ngai của Giê-hô-va (một lần được thấy trong Xuất Ê-díp-tô Ký 24:10 trong vài giờ), giờ đây được trải ra trên đất, theo mục đích cổ xưa của Đức Chúa Trời, và khi họ ngước nhìn lên nó, họ hát,
“Ngai Ngài đã được lập từ xưa,
Chính Ngài từ đời đời.”
Từ chiều cao của ngai bất động ấy, các thánh đồ, cùng với Vua của mình, nhìn xuống các kẻ thù đã trở thành bệ chân của mình. Họ hát về quá khứ — các kẻ thù ấy đã tụ họp nhau như thế nào — “Hỡi Chúa, các dòng nước đã cất tiếng lên;” nhưng trong chốc lát cả vũ trụ đã chứng kiến sự bất lực của chúng —
“Chúa vinh hiển nơi cao (ἐν ὐψιστοῖς, Lu-ca 2:14, 19:38),
Hơn tiếng của những dòng nước hùng vĩ,
Hơn những đợt sóng biển.”
Vương Quốc đã đến, Vương Quốc thường được cầu nguyện, khao khát nồng nhiệt, trông đợi từ lâu; và sự đến của nó đã thực hiện mọi hy vọng.
“Các chứng cớ của Ngài rất chân thật.” (Câu 5).
Giô-suê của chúng ta (Giô-suê 23:14), có thể kêu gọi mọi người làm chứng rằng không một điều nào đã thất bại trong mọi điều tốt lành mà Chúa Đức Chúa Trời đã phán, (so sánh Khải Huyền 21:5, và 22:6). Mọi điều vinh hiển đã được phán, và mọi lời hứa của Ngài, đã được xác chứng, chính Ngài là “thành tín và chân thật,” (Khải Huyền 19:11). Và những đặc điểm của chính quyền hạnh phúc của Ngài không giống những đặc điểm đã đánh dấu mọi lãnh thổ trước đây trên đất. Cung điện của Ngài, hay “nhà,” (xem Thi Thiên 92:15), không giống những triều đình vui vẻ, phóng túng của các vua trần thế — sự thánh khiết ở đó; chỉ có sự thánh khiết mới thích hợp ở đó. Và, có thêm rằng,
“Hỡi Chúa (tất cả những điều này sẽ còn) đến đời đời.”
Các dịch giả Bản Bảy Mươi cảm thấy có một mối liên hệ thật sự như thế giữa điều này và Thi Thiên trước, đến nỗi họ đặt tên cho nó là, “Εἰς τῆν ἡμεραν τοῦ σαββατου ὁτε κατῳκισται ἡ γῆ,” “Cho ngày Sa-bát, khi đất đã được ổn định” — rõ ràng nhắc đến tiêu đề của Thi Thiên 92, “Một bài ca cho ngày Sa-bát.” Nhưng chúng ta thích mô tả nó với việc nhắc đến Khải Huyền 11:15, như là
Vương quốc của Đấng Mê-si làm yên sự náo động của các dân tộc.
THI THIÊN 94
1–23 Vậy thì, Vương Quốc, và Vua của nó, đã được trông đợi trước, hay đúng hơn được thực hiện như thể đã đến rồi. Với viễn cảnh này trước mắt, Hội Thánh bị áp bức và Đầu của Hội Thánh kêu cầu sự báo thù — hòa vào tiếng kêu của Khải Huyền 6:10, từ dưới bàn thờ; chỉ cho Quan Án thấy “Ngày báo thù,” Ê-sai 63:4; nhắc lại cho Ngài nhớ những lời của bài ca của Môi-se, Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:41.
Lời kêu cầu được đưa ra bằng những tiếng kêu thấu trời, các câu 1, 2. Những lý do cho lời kêu cầu, mạnh mẽ và quyết liệt, được đưa ra, các câu 3–7. Thế gian được cảnh báo rằng lời kêu cầu đã được đệ trình, các câu 8–11.* Khi đã làm xong điều này, Hội Thánh và Đầu của Hội Thánh chúc tụng Chúa vì chính những sự đối xử kêu gọi sự báo thù ấy, vì những sự ấy là những sự sửa phạt dạy dỗ và nên thánh cho dân Ngài, dù các kẻ thù của họ không có ý giúp họ đạt đến mão triều của mình. Họ cũng chúc tụng Chúa vì đã bày tỏ những kết cục cuối cùng, “dạy dỗ họ từ luật pháp của Ngài,” nghĩa là, báo trước cho họ trong các trang Lời đã được mặc khải của Ngài về điều sắp xảy đến, để họ có sự bình an giữa cơn bão (câu 12–14). “Sự phán xét sẽ trở lại với sự công chính!” họ kêu lên: đã lâu sự phán xét dường như ngự trong các đường phố, hay đứng xa. Nhưng đến thời điểm của Đức Chúa Trời, Quan Án đến (câu 3), và sự phán xét về với người công chính — công lý minh oan cho chính nghĩa của họ.
Từ câu 16 đến cuối, chúng ta nghe cùng những người ấy khích lệ chính mình chờ đợi thêm một thời gian. Khi linh hồn tôi bối rối bởi những tư tưởng vô tận, khi mọi kế hoạch giải cứu của con người dường như hư không, nơi nương náu của tôi là chính Ngài, Đức Chúa Trời của mọi sự yên ủi! Những dòng suối cho kẻ khát ở trong Ngài biết bao. Quá khứ, nếu nó mang đến lo âu, thì không bao giờ không mang đến sự giúp đỡ, trong khi tương lai trình bày viễn cảnh về sự lật đổ hoàn toàn của sự không tin kính —
“Ngai của sự bất chính có liên minh với Ngài chăng? (Có phải nó đã “trở thành bạn của Ngài chăng? Ewald.)
Đặt ra sự gian ác (hay, sự khốn khổ, Hengst.) bởi quyền của luật pháp!” (Câu 20)
Câu hỏi tự nó chứa đựng câu trả lời của chính nó; và ngay trong lúc này cũng có một nơi ẩn náu —
“Giê-hô-va sẽ là nơi cao của tôi,
Và Đức Chúa Trời của tôi (sẽ là) vầng đá ẩn náu của tôi,”
cho đến khi Ngài trỗi dậy trong ngày thịnh nộ của Ngài để cắt đứt chúng mãi mãi. Như vậy, bắt đầu bằng lời cầu nguyện,* Thi Thiên kết thúc bằng lời tiên tri; bắt đầu bằng một lời kêu gọi tha thiết, nó kết thúc bằng sự tin cậy của đức tin về một câu trả lời, và vang lên trong tai chúng ta
Tiếng kêu của Hội Thánh bị áp bức và Đầu của Hội Thánh về ngày báo thù.
THI THIÊN 95
1–11 “Niềm vui thánh trong Đức Chúa Trời, không phải sự bất hòa hay chán nản, xuất hiện trong giao ước cũ như tâm tình nền tảng của sự thờ phượng.” Tholuck đã nói thật đúng như thế về những lời kêu gọi vui mừng bắt đầu rất nhiều Thi Thiên này.
Vua và Vương Quốc, Quan Án và sự báo thù của Quan Án, đang trong tầm mắt, đang vội vã đến, gần như ở ngay cửa.* Với những viễn cảnh trang trọng này ảnh hưởng đến họ, bầy chiên và người chăn giờ đây được nghe mời gọi mọi người bước vào ràn trong khi còn là ngày ân điển. Augustine cảm nhận mối liên hệ này khi ông viết — “Venturus est! præveniamus faciem ejus in confessione.”
“Hỡi, hãy đến, chúng ta hãy hát vui vẻ cho Giê-hô-va (Phục Truyền Luật Lệ Ký 28:47),
Chúng ta hãy cất tiếng reo vang cho vầng đá của sự cứu rỗi chúng ta!
Chúng ta hãy đến sớm trước mặt Ngài (có thể hiểu là, trước khi Ngài kêu gọi), với lời ngợi khen;
Chúng ta sẽ cất tiếng reo vang trong các thi thiên cho Ngài.” (Câu 1, 2.)
Ngài vĩ đại, và Ngài là Đấng Tối Cao trên hết (câu 3); vực sâu và đỉnh cao đều thuộc về Ngài (câu 4); biển và đất (câu 5); Ngài là Đấng Tạo Hóa của chúng ta — và “ĐẤNG TẠO HÓA” tương đương với Đức Chúa Trời đã làm cho chúng ta trở thành tất cả những gì chúng ta là trong ân điển, như một dân tộc và như những cá nhân. Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:6 minh họa điều đó. Cũng vậy trong Thi Thiên 100:2, và nhiều chỗ khác. Đức Chúa Trời của chúng ta là người chăn đối với chúng ta là những người vinh hiển trong phước hạnh được Ngài chăn dắt, và được Ngài bênh vực cũng như hướng dẫn (câu 6, 7) —
“Hôm nay, ôi, ước gì các ngươi nghe tiếng Ngài!”
Đây là sức mạnh của câu 7, אִם תִשְׁמָעוּ, giống như Xuất Ê-díp-tô Ký 32:32, “Và bây giờ, ôi, ước gì Ngài tha tội cho họ!” và giống như Lu-ca 19:42, “Ôi, ước gì ngươi đã biết!” Đó là một lời kêu gọi vô cùng tha thiết gửi đến những người được nói đến để lắng nghe tiếng ấy, tức là, lời kêu gọi của Đức Chúa Trời; trong khi câu 8, trong cùng một hơi thở, nài xin họ đừng giống như Y-sơ-ra-ên tại Mê-ri-ba và Ma-sa — “như Mê-ri-ba, như ngày Ma-sa trong đồng vắng.” Chỉ xin chúng ta đừng không lưu ý rằng, trong khi chính bầy chiên nói trong các câu 1–7, thì chính Người Chăn tiếp lấy những lời khuyên răn của họ, và tự mình thúc giục chúng về nhà từ câu 8 đến cuối, dùng luận cứ mà bởi Đức Thánh Linh cũng được gửi đến chúng ta trong Hê-bơ-rơ 3.
Có điều gì rất mạnh mẽ trong lời khuyên răn này, khi liên hệ với những hoàn cảnh làm phát sinh nó. Tự chúng, sự bùng nổ của tình yêu thờ phượng, và sự tuôn trào đầy đủ của tình cảm trong các câu 1–7 không thể không thuyết phục; nhưng khi tiếng của chính Chúa được nghe (một tiếng như thế, dùng những lời nài xin mãnh liệt!) chúng ta không thể tưởng tượng lời khuyên răn được đẩy xa hơn nữa. Chỉ sự không tin mới có thể chống lại tiếng này; chỉ sự không tin mù quáng, độc ác mới có thể đẩy lùi
Bầy chiên và Người Chăn cùng nhau mời gọi mọi người ngay bây giờ bước vào ràn.
THI THIÊN 96
1–13 MỘT SỐ người nói rằng bất cứ nơi nào “bài ca mới” xuất hiện, thì đó là một bài ca hát trực tiếp cho Đấng Mê-si, Dù sao đi nữa, Ngài luôn nổi bật, vì sự bày tỏ của Thần Tánh trong tất cả những Thi Thiên như thế là một chủ đề nổi bật.
Lời kêu gọi của Thi Thiên trước đến vào một thời điểm quan trọng, đó là, trong khoảng thời gian giữa tiếng kêu cầu báo thù trong Thi Thiên 94, và câu trả lời cho tiếng kêu ấy trong Thi Thiên 96. Vì chính khi Vương Quốc và Vua Sắp Đến vừa ở ngay trước mắt, thì Thi Thiên 96 được hát lên.
Bản thảo đầu tiên của bài ca này xuất hiện trong I Sử Ký 16. Cảnh tượng ấy là một hình bóng. Có niềm vui vì đất được nghỉ ngơi, và hòm của Đức Chúa Trời được nghỉ ngơi giữa đất. Và “Nếu tạo vật (Horne nói) được trình bày như vui mừng trước việc thiết lập vương quốc ân điển, thì niềm vui sẽ lớn hơn biết bao khi vương quốc vinh hiển đến gần, khi, vào lúc phục sinh mọi sự, con người, được tạo mới, sẽ trở lại những ngày tuổi trẻ của mình, để bắt đầu một mùa xuân bất diệt, và mãi mãi trẻ trung.”
Điều này hòa hợp với Khải Huyền 14:7, và 19:1–11. Lúc mới sinh ra, công trình sáng tạo đã có những bài ca vui mừng từ các sao mai, các con trai của Đức Chúa Trời (Gióp 38:7); vậy thì công trình sáng tạo được đổi mới há lại không có những bài ca của mình (Ê-sai 62:10)? Và chính Đất há lại không hát lên niềm hạnh phúc của mình? Không phải các thiên sứ được mời hát, dù chắc chắn họ sẽ cùng hòa ca; mà đó là một thế giới đã được cứu chuộc — và những con người của thế giới được cứu chuộc ấy sẽ rao truyền sự cứu rỗi, không phải chỉ trong vài khoảnh khắc, mà là “ngày qua ngày.” Khi rao truyền sự cứu rỗi, họ sẽ chủ yếu rao truyền vinh quang của Đấng đã thực hiện sự cứu rỗi ấy (câu 1–10) — những việc kỳ diệu của Ngài, sự vĩ đại của Ngài, sự đáng ngợi khen của Ngài, sự đáng kính sợ của Ngài, sự hư không của mọi thần khác, tài năng sáng tạo của Đức Chúa Trời chúng ta, Đấng đã dựng nên các tầng trời —
“Vinh quang và uy nghi là những kẻ tùy tùng không thể tách rời khỏi Ngài:
(Không phải những sự phô bày thoáng qua, như Ê-xơ-tê 1:4 ghi lại.)
“Quyền năng và sự rực rỡ ở trong nơi thánh của Ngài.” (Câu 6.)
(Những nguyên mẫu của mọi sự huy hoàng vương giả đều ở trong cung điện của Ngài.)
“Hãy dâng cho Giê-hô-va, hỡi các gia tộc của các dân tộc;
Hãy dâng cho Giê-hô-va vinh quang và quyền năng.
Hãy dâng cho Giê-hô-va vinh quang xứng với danh Ngài!
Hãy đem của lễ,* và vào trong hành lang Ngài!
Hãy thờ phượng Giê-hô-va trong (sự rực rỡ thật của nơi thánh) vẻ đẹp của sự thánh khiết.
Hãy run sợ trước mặt Ngài, hỡi cả đất!
Hãy rao truyền giữa các dân tộc rằng: Giê-hô-va là Vua!”
Hậu quả là, có điều ngược lại với Thi Thiên 83:5. Phải, hãy nói điều này nữa cho loài người biết,
“Thế gian đứng vững; nó không còn lung lay nữa!
Ngài xét đoán các dân với sự ngay thẳng!”
Trước lời loan báo này, có một tiếng reo vang làm bầu trời rung chuyển — một tiếng reo như tiếng reo tại Cô-rinh-tô, khi tiếng “Soter, Soter!” vang khắp không trung, và những con chim đang bay, kinh ngạc, chao đảo và rũ cánh xuống. Đó là đất đang vui mừng (Khải Huyền 19:5) vì giờ đây điều đã được báo trước trong Rô-ma 8:19–21 về sự giải thoát của toàn thể công trình sáng tạo cuối cùng đã được hoàn thành —
“Vì Ngài đến! Vì Ngài đến!
Để xét đoán đất!”
Nghĩa là, để đặt đất vào trật tự,† để làm Ghi-đê-ôn và Sam-sôn của đất, để làm Đấng cai trị đất, để làm trọn mọi điều mà Sách Các Quan Xét mô tả về chức vụ của một quan xét. Như Hengstenberg nói, đó là “một sự xét đoán đầy ân điển”, không phải chỉ là thời điểm xét xử các vụ kiện hay tuyên án — đó là một ngày hân hoan. Đó là ngày hạnh phúc nhất mà thế gian chúng ta từng thấy. Ai lại không khao khát ngày ấy? Có ai lại không cầu nguyện cho ngày ấy? Đó là ngày vinh quang của Đấng Quan Xét, cũng như ngày tự do của thế gian chúng ta — ngày mà “sự xét đoán thế gian này” (Giăng 12:31, và 16:11), vốn đã được thập tự giá của Ngài khởi đầu và bảo đảm, được hoàn tất bằng sự triệt hạ hoàn toàn quyền cai trị của Sa-tan, và sự cất bỏ lời rủa sả. Tất cả những điều này được báo trước ở đây; và vì thế chúng ta đặt tên cho Thi Thiên này là
Vinh quang thuộc về Đấng đến để xét đoán đất.
THI THIÊN 97
1–12 CHÚNG TA tiến thêm một bước nữa. Trong Thi Thiên này, Đấng Mê-si đã đến trong vinh quang — Ngài không chỉ được trông đợi và báo trước. Và ở đây, những hậu quả của sự Đến của Ngài, trong sự hủy diệt các kẻ thù của Ngài và các thần tượng của chúng, được ca ngợi. Trong Hê-bơ-rơ 1:6 có một lời trích dẫn câu 7 — “Hỡi các אֱלֹהִים, hãy thờ phượng Ngài”, các thần, hay các thiên sứ, như trong Thi Thiên 8:5. Khi trích dẫn lời ấy, tác giả Kinh Thánh mở đầu bằng một dấu mốc thời gian rõ ràng — “Khi Ngài lại đem Con đầu lòng vào thế gian” — thời điểm Ngài tái lâm —
“Giê-hô-va cai trị! Hỡi đất,* hãy nhảy múa vui mừng! (Horsley, תָּגֵל.)
Hỡi vô số miền của đất, hãy vui mừng.”
“Nền tảng của ngai Ngài” (xem Thi Thiên 89:15) được tạo thành bởi “Sự công chính và sự xét đoán”, trong khi “mây” là màn che của ngai ấy. Và rồi sự xét đoán trên các thần tượng được mô tả, bằng ngôn ngữ mượn từ sự hiện ra của Chúa tại Si-na-i, (câu 3, 4). Khi trong câu 6 có chép,
“Các tầng trời rao truyền sự công chính của Ngài,”
ý nghĩa tương ứng với Rô-ma 1:18; điều đó tương đương với việc nói rằng giờ đây Chúa từ trời, từ các tầng trời đã mở ra của Ngài, đứng lên bênh vực sự công chính. Từ thời đại này qua thời đại khác, các tầng trời dường như lặng lẽ lắng nghe, như thể gần như dửng dưng trước tiếng kêu của tội lỗi; nhưng giờ đây không còn như vậy nữa. Tại câu 7, các thiên sứ được kêu gọi: “Hỡi các thần” (Hê-bơ-rơ 1:6); và được kêu gọi thờ phượng “Đấng” giờ đây xuất hiện, tức là Đấng Christ, Đấng giờ đây lại đến trong thế gian (Hê-bơ-rơ 1:6). Các thiên sứ đã hiện diện, và đã thờ lạy Ngài tại Bết-lê-hem, trong lần Đến đầu tiên của Ngài, nay lại thờ lạy. Y-sơ-ra-ên và cả đất nói chung vui mừng, chứng kiến những “sự xét đoán” của Ngài, tức là những sự xử lý quan phòng của Ngài. Nhưng đặc biệt các thánh đồ của Ngài, những người đã lâu cầu nguyện và chờ đợi, giờ đây thấy rằng mình đã chờ đợi không uổng công; và do đó có lời khuyên trong câu 10, và lời hứa trong câu 11, một câu được minh họa bởi Ê-xơ-tê 8:16 theo một khía cạnh —
“Ánh sáng đã gieo cho người công chính.”
Vào những luống đất do cày của hoạn nạn và cám dỗ tạo ra, Đức Chúa Trời gieo những hạt giống của niềm vui về sau. Đấng Christ, “Đấng Công Chính”, là Đấng đầu tiên dự phần vào mùa gặt vui mừng này, phong phú như nước mắt, nỗi khốn khổ, nỗi buồn của Ngài — và niềm vui đồng nghĩa với “ánh sáng”, vì sự vui vẻ của ánh sáng, và vì dòng ánh sáng dồi dào từ mặt trời có thể là biểu tượng cho những ân tứ và phước lành sẽ được đổ xuống trên Đấng Công Chính và các chi thể của Ngài. Thật thú vị khi lưu ý rằng một sự ám chỉ rõ ràng đến Đầu và các chi thể được chứa đựng trong sự thay đổi số ít — số nhiều trong các mệnh đề của câu 11 —
“Ánh sáng đã gieo cho Đấng Công Chính, צַדִּיק
Và sự vui mừng cho những người ngay thẳng trong lòng,” (những người giữ theo luật của Ngài).
Tất cả phước hạnh này, ngay trong giờ xét đoán giáng trên các thần tượng và những kẻ thờ thần tượng, rất xứng đáng gợi lên niềm vui mừng mà Thi Thiên của chúng ta bắt đầu và kết thúc. Và “sự thánh khiết” của câu 12 có thể nhắc chúng ta rằng mọi niềm vui này là kết quả của việc Giê-hô-va cuối cùng đã đem sự thánh khiết của chính Ngài vào một thế giới sa ngã. Đó là một bài ca phước hạnh về
Sự tái lâm của Đấng Mê-si, và những kết quả của sự tái lâm ấy đối với đất.
THI THIÊN 98
1–9 RYLAND (trong “Psalms restored to Messiah,”) cho rằng vì người Do Thái tin rằng Môi-se đã viết Thi Thiên 90 trở đi cho đến Thi Thiên 98, nên có thể chính Thi Thiên này là điều mà Khải Huyền 15 ám chỉ, như “Bài ca của Môi-se và Chiên Con.” Điều này khó có thể đúng; nhưng Thi Thiên này phù hợp với thời điểm ấy. Vương quốc và Vua đã đến; phước hạnh của ngày hạnh phúc ấy đã được ca ngợi. Nhưng cây đàn hạc chưa thể im lặng! Lại một bài ca nữa cùng một giọng! Lại một giai điệu ngọt ngào và trang nghiêm nữa cùng một chủ đề; nhưng với điểm đặc biệt bổ sung này, sự thành tín của Chúa đối với Y-sơ-ra-ên,
Hengstenberg nhận xét rằng Thi Thiên này đầy những ám chỉ đến Ê-sai. Dù sao, Thi Thiên này và Ê-sai, dù sách nào ra đời trước, cũng đáp ứng nhau, như sê-ra-phim đáp sê-ra-phim, ca ngợi những “việc kỳ diệu”, “sự cứu rỗi bằng tay hữu Ngài”, “cánh tay thánh của Ngài”, “sự công chính được bày tỏ của Ngài”. Và há câu trong câu 2,
“Ngài đã nhớ đến lòng thương xót và chân lý của Ngài,”
không thể được xem là tương đương với “đầy ân điển và chân lý” trong Giăng 1:17 sao? Ân điển và chân lý ấy giờ đây sẽ được bày tỏ cho Y-sơ-ra-ên cách đặc biệt, vì Đấng là nguồn của ân điển và chân lý ấy sẽ ngự giữa họ — ngai Ngài giăng trên Giê-ru-sa-lem như cầu vồng bắc ngang đồng bằng bên dưới, và vương trượng Ngài vung lên trên khắp đất đến tận cùng trái đất.
“Hãy hát cho Giê-hô-va với đàn hạc!
Với đàn hạc và tiếng đàn cầm!
Với kèn loa và tiếng kèn trumpet (như khi rước hòm giao ước lên Si-ôn, và như trong I Các Vua 1:34, khi Sa-lô-môn được xức dầu làm vua).
Hãy trỗi lên khúc nhạc du dương
Trước mặt VUA, là Giê-hô-va!”
Và như lúc bắt đầu một triều đại tại Y-sơ-ra-ên, chúng ta đọc thấy tiếng reo: “Nguyện vua sống lâu!” (II Các Vua 11:12, và 9:13,) “Giê-hu làm vua!” và như họ vỗ tay (II Các Vua 11:12), cũng như reo hò và thổi kèn (II Các Vua 9:13), thì chúng ta cũng thấy mọi sự công nhận Vua ấy trong Thi Thiên này — “Các sông vỗ tay”, và “các đồi reo vui”, vì vị vua đã được báo trước trong những lời cuối cùng của Đa-vít nay đã đến (II Sa-mu-ên 23:3), để cai trị loài người trong sự kính sợ Chúa.
Đây là Thi Thiên duy nhất được gọi đơn giản là מִזְמֹר, “Thi Thiên”, không có thêm chữ nào. Một số người nói rằng lý do là vì có rất nhiều câu chứa một dạng nào đó của gốc từ זָמַר, các câu 1–8, v.v. Hengstenberg giải thích điều này bằng cách cho rằng đây là phần đệm trữ tình cho Thi Thiên mang tính tiên tri trực tiếp hơn đứng trước nó, và là tiếng vọng trữ tình của phần thứ hai của Ê-sai. Ít nhất cũng đáng chú ý rằng một bài ca của Si-ôn, vốn hân hoan vì sự đến của Vua như vậy, lại được gọi một cách nổi bật là מִזְמֹר; như thể Thi Thiên của các Thi Thiên chính là Thi Thiên ca ngợi
Y-sơ-ra-ên, và cả Đất nói chung, được phước trong sự tái lâm của Đấng Mê-si.
THI THIÊN 99
1–9 VUA và vương quốc đã đến và đã được thiết lập, tác giả Thi Thiên hát về những nguyên tắc cai trị. Sự thánh khiết là luật lệ. Giê-hô-va thánh khiết như khi Ngài bày tỏ chính mình cho Y-sơ-ra-ên ngự giữa các chê-ru-bim. Hay đúng hơn, ý tưởng dường như là Giê-hô-va, trong khi làm trọn hình bóng được bày ra qua việc Ngài ngự giữa các chê-ru-bim bằng cách ngự với loài người tại Si-ôn, tuy nhiên vẫn thánh khiết đến nỗi đất phải sấp mình trước Ngài, và các dân tộc run sợ.
“Họ ngợi khen danh Ngài!
Vĩ đại và đáng sợ, Ngài là thánh!
Và* sức mạnh vương giả yêu mến sự xét đoán!”
Đây là bài ca của họ, vì Ngài đã thiết lập sự xét đoán trong Gia-cốp. Họ kêu gọi những người khác cùng tham gia (câu 5), bảo họ sấp mình trước “bệ chân Ngài”, tức là hòm giao ước của Ngài, nơi Ngài bày tỏ chính mình cho những người đến thờ phượng.
“Ngài là thánh” (câu 5),
Đây là một trong những luận cứ của họ; một luận cứ khác là: Môi-se và A-rôn, những lãnh đạo của Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng, ở đó; và Sa-mu-ên, vị quan xét đầu tiên trong xứ, ở đó. Những người này, và những người như họ, thường kêu cầu Chúa và được đáp lời, trong những ngày thử thách của họ, khi Ngài phán với họ từ trụ mây.
“Họ đã giữ các chứng cớ của Ngài” —
đây là một mô tả rút gọn về đời sống vâng phục của tất cả các thánh đồ này — cũng như Giăng 17:6, “Họ đã giữ lời của Ta”, là lời mô tả của Thầy về các môn đồ của Ngài.
“Ngài đã ban cho họ một bộ luật,”
ám chỉ một đoạn như Phục Truyền Luật Lệ Ký 33:4, nơi luật pháp được kể vào số những phước lành hàng đầu của Y-sơ-ra-ên. Phải, xưa nay vẫn luôn như vậy; Giê-hô-va đáp lời họ, và tha thứ cho họ, nhưng vẫn là
“Một Đức Chúa Trời báo trả vì các gian ác của họ.”
Ngài vẫn như vậy đời đời. Công chính, ghét tội lỗi, ngay thẳng! Và rồi lần thứ ba, như thể để khiến đất đáp lại bài ca của thiên đàng (Ê-sai 6:3, Khải Huyền 4:8), tác giả Thi Thiên tôn cao sự thánh khiết của Giê-hô-va —
“Hãy thờ phượng tại núi thánh của Ngài,
Vì Giê-hô-va Đức Chúa Trời chúng ta là thánh!”
Xuyên suốt, đây là một Thi Thiên công bố những sự trọn vẹn không tì vết của Vua,
Đấng Mê-si cai trị trong sự thánh khiết.
THI THIÊN 100
1–5 VUA và vương quốc đã đến. Và sự thánh khiết giờ đây cầm vương trượng của một thế gian hạnh phúc, kìa cả đất như một hội chúng vĩ đại đang cất tiếng ngợi khen, chúc tụng, và tạ ơn, được Đấng Mê-si, Nhạc Trưởng Trưởng, dẫn dắt!
Tựa đề của Thi Thiên là: “Một thi thiên để tạ ơn.” Từ ngữ, תוֹדָה, từ ngữ được dùng trong Lê-vi Ký 7:12 cho các của lễ tạ ơn, khi những người biết ơn đem đến cho Chúa bột mịn, dầu, và rượu, như dấu hiệu của lòng cảm nhận sâu xa về những phước lành đã ban. Vậy thì, ngày dâng của lễ tạ ơn của Đất đã đến —
“Hãy trỗi khúc nhạc du dương cho Giê-hô-va!
Hỡi cả đất!”
Họ hát, trong câu 2, về sự cứu chuộc của Ngài, chứ không phải về công việc sáng tạo. Họ nói: “Ngài đã dựng nên chúng ta”, tức là đã dựng nên chúng ta thành con người như chúng ta hiện nay, một dân thuộc về Ngài; như trong Thi Thiên 95:5, I Sa-mu-ên 12:6, và Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:6. Không phải chúng ta đã tự làm cho mình thuộc về Ngài (xem Ê-xê-chi-ên 29:3).
“Chính Ngài (chứ không phải chúng ta) đã dựng nên chúng ta
Thành dân Ngài, và bầy chiên mà Ngài chăn dắt.” (Câu 3)
Và về thi thiên này cho mọi dân tộc, lời tạ ơn này vì sự cứu chuộc, lời bày tỏ này của mọi tấm lòng và mọi môi miệng trên đất và trên trời, bài ca này của cả gia đình Đức Chúa Trời, của những người được vinh hiển từ nơi của họ, và của các dân tộc được cứu trên đất từ nơi của họ, thì gánh nặng vẫn là lời xưng tụng xưa cũ và quen thuộc dành cho Giê-hô-va —
“Giê-hô-va là tốt lành — (I Giăng 4:8, ‘Đức Chúa Trời là tình yêu thương).’
Lòng thương xót Ngài còn đến đời đời,”
đã được hát tại bàn thờ từ lâu, II Sử Ký 5:13, và 7:3, và I Sử Ký 16:34, Ê-xơ-ra 3:11, và Giê-rê-mi 33:11. Thêm vào đó họ hát —
“Và chân lý Ngài còn từ đời này qua đời kia.”
Ngài đã làm trọn mọi điều Ngài từng phán! Ngài sẽ tiếp tục làm trọn đời đời mọi điều Ngài đã bắt đầu làm trọn! Đấng “đầy ân điển và chân lý” chắc chắn là người dẫn đầu bài ca này (Thi Thiên 22:22), dù Ngài không được nhắc đến cách đặc biệt; và đó chính là một sự bùng nổ vui mừng và biết ơn ngây ngất như sẽ đáp lại lời mời từ ngai, Khải Huyền 19:5–7. Vì vậy chúng ta gọi Thi Thiên này là —
Lời tạ ơn chân thành của Hội Chúng Vĩ Đại được Đấng Mê-si dẫn dắt.
THI THIÊN 101
1–8 CHÚNG TA lại đi xuống thung lũng. Đấng Công Chính ở trước mặt chúng ta, tự đặt ra cho mình những quy tắc ngay thẳng sẽ được bày tỏ trong vương quốc của Ngài. Chúng ta có thể hình dung Ngài đang dạo bước trong thung lũng Giô-sa-phát, trong khi vẫn chỉ đang trên đường đến vương quốc. Thi Thiên tiếp theo (102) cho chúng ta nghe những lời than thở của Ngài, và cho chúng ta thấy những sự an ủi của Ngài; và loạt bài tiếp tục, cho đến khi chúng ta đến cuối Thi Thiên 108, nơi chúng ta nghỉ ngơi dưới cờ chiến thắng.
Nốt nhạc đầu tiên của Thi Thiên dẫn chúng ta đến bản tính thật của Giê-hô-va, ân điển nhưng cũng là sự thánh khiết của danh phước hạnh của Ngài.
“Tôi sẽ hát về lòng thương xót và sự xét đoán!”
Đây là “Arma virumque cano” của Y-sơ-ra-ên. Chủ đề ngợi khen của Y-sơ-ra-ên không bao giờ là con người, mà luôn là Giê-hô-va. Đây là “Một Thi Thiên của Đa-vít”; và vì vậy, chúng ta hãy xem đó là lời bày tỏ của Đa-vít khi ông trông đợi việc thiết lập ngai của mình tại Giê-ru-sa-lem — nhưng như hình bóng của Con Đa-vít, khi Ngài sẽ nhận vương quốc đã được báo trước trong Ê-sai 9:7, cũng như hiện nay khi Ngài cai quản Hội Thánh, tức là “nhà của Ngài” (Hê-bơ-rơ 3:6).
Toàn bộ Thi Thiên có thể được một tín hữu sử dụng. Khi người ấy nhớ lại “đêm đáng ghi nhớ” trong lịch sử của mình, thời điểm thoát khỏi ách nô lệ, người ấy sẽ hát về “lòng thương xót và sự xét đoán”, và không kém hơn khi người ấy ôn lại con đường Đức Chúa Trời đã dẫn dắt mình từ đó, pha trộn những sự sửa phạt với lòng khoan dung. Và rồi, những ước muốn và quyết tâm của người ấy về con đường mình phải theo, giống như những điều được thốt ra ở đây bởi Đầu của người ấy. Tuy nhiên, chính về Đấng Christ mà mọi mệnh đề nói đến cách đầy đủ nhất. Đa-vít chỉ có thể dùng Thi Thiên này trong mức độ mà một tín hữu có thể dùng.
“Con đường trọn vẹn”, trong câu 2, nhắc chúng ta nhớ đến Áp-ra-ham trung tín (Sáng Thế Ký 15:1), mà dòng dõi của ông, là Đấng Christ, vâng theo điều đã được truyền dạy khi ấy; và chúng ta cũng không kém được nhắc nhở, bởi אַשְׁכִילָה, “Tôi sẽ cư xử khôn ngoan”, hay “bước đi cách khôn ngoan”, về Đa-vít, trong I Sa-mu-ên 18:14, 15, bày tỏ một hình bóng đã được ứng nghiệm hơn thế nữa nơi Đấng mà Ê-sai (53:1–3) đã ca ngợi bằng những vần thơ cao cả. Nếu Ngài hỏi, như một người mỏi mòn mong đợi một người bạn dường như chậm trễ, “Khi nào Ngài sẽ đến cùng tôi?” thì đó chẳng qua cũng là ngôn ngữ mà Đa-vít có khuynh hướng dùng trong những ngày lang thang của mình, và ngay cả tại Hếp-rôn, khi vương quốc vẫn chỉ mới một nửa thuộc về ông — “Khi nào Ngài sẽ ban cho tôi vương quốc đã hứa của tôi? Khi nào Ngài sẽ đến cùng tôi với vinh quang mà tôi sẽ đến với dân tôi?”
Ngài thấy ngày ấy như thể đã đến rồi, và kể lại Ngài sẽ cai trị ra sao, từ các câu 3–7. Há chúng ta không thể nói rằng mầm mống của Sách Châm Ngôn ở đây — những mầm mống được triển nở dưới ánh nắng của triều đại Sa-lô-môn? Không còn nghi ngờ gì về sự tương đồng trong nhiều cách diễn đạt đặc trưng (ngay cả như việc dùng từ מְלָשוֹנִי, câu 5, không xuất hiện lại ở nơi nào khác ngoài Châm Ngôn 30:10); và thật vậy, những câu này đã phác thảo điều mà cuốn sách vĩ đại về sự khôn ngoan thực tiễn ấy triển khai, những quy tắc sống thánh khiết, theo đó mọi thần dân của vương quốc Đấng Christ sẽ được hướng dẫn — những nguyên tắc của nền pháp lý thiêng liêng sẽ được áp dụng cho các chi tiết cai trị trong mọi tỉnh và mọi nhà. Với sự chân thật mà Áp-sa-lôm là người xa lạ, Ngài có thể nói: “Ước gì tôi được lập làm quan xét trong xứ, để bất cứ người nào có việc kiện tụng hay khiếu nại đều có thể đến cùng tôi, và tôi sẽ xử công bằng cho người ấy,” (II Sa-mu-ên 15:4). Dậy sớm và đứng bên đường gần cổng thành, Áp-sa-lôm giả vờ nhiệt thành vì lợi ích của công lý và của đồng bào mình, cũng như Kẻ Chống Christ vẫn còn có thể giả vờ; nhưng Đấng Christ sẽ ngồi trên ngai xét đoán đời đời, là hình bóng thật của mọi quan xét trung tín, buổi sáng ngồi tại cổng thành —
Từ buổi sáng này sang buổi sáng khác, tôi sẽ diệt hết mọi kẻ ác trong xứ,
Cắt bỏ khỏi thành của Chúa mọi kẻ làm điều gian ác.
Những lời kinh khiếp! Những lời của chính Chúa Giê-xu ấy, Đấng, khi giảng giải trên Núi Phước về luật pháp mà Ngài đến để vâng giữ, đã tuyên bố ý định loại bỏ mọi kẻ giả vờ không thánh khiết muốn được Ngài ưu ái: “Hỡi những kẻ làm điều gian ác, hãy lui ra khỏi Ta,” (Ma-thi-ơ 7:23). Và như vậy Ngài sẽ ngồi trên “ngai Đa-vít” (Ê-sai 9:7), để sắp đặt và củng cố ngai ấy, và để cai trị khắp đất. Bấy giờ sẽ được biết rõ rằng việc “hát về lòng thương xót và sự xét đoán” (câu 1) chính là hát về Đấng Christ cai trị “nhà của chính Ngài”. Và như vậy Thi Thiên này trình bày cho chúng ta
Những quy tắc cai trị thánh khiết của Đấng Công Chính.
THI THIÊN 102
1–28 NHÀ LẬP PHÁP Hy Lạp, Zaleucus, đã nêu gương về chính các luật pháp của mình, ngay cả trong những hình phạt nặng nề nhất, bằng cách gánh một nửa hình phạt xứng đáng của con trai mình; và người ta đọc về việc ấy, và ca ngợi nó. Nhưng Đấng Lập Pháp của chúng ta, Đức Chúa Trời trên hết mọi sự, đã làm lu mờ mọi hành động tôn kính luật pháp như vậy bằng sự đau khổ vô hạn mà Ngài trong bản tính loài người của chúng ta đã chịu đựng, để tôn vinh luật pháp của thiên đàng và cứu những kẻ phạm tội đáng bị diệt vong. Ánh chớp của một ngọn nến còn có tỉ lệ với ánh sáng rực rỡ của mặt trời luôn cháy sáng hơn là hành động của Zaleucus này, vốn do lòng thiên vị gia đình mình thúc đẩy, so với sự tôn vinh dành cho luật pháp và công lý bởi Đấng Cứu Chuộc thiêng liêng của chúng ta. Vì tình yêu đối với luật thánh ấy. Trong Thi Thiên này, chúng ta có thể thấy Đấng mà Thi Thiên 101 đã ca ngợi, đang tôn vinh những quy tắc ngay thẳng mà ở đó Ngài đã công bố. Vì ở đây chúng ta thấy Đấng Công Chính, Chúa Giê-xu, đang đặt nền tảng cho vương quốc của những người được cứu chuộc của Ngài, bằng cách thỏa mãn đầy đủ những đòi hỏi của công lý thay cho họ.
Chính Đấng Christ, trong những ngày Ngài hạ mình, đang ở trước mặt chúng ta. Tựa đề đã được diễn thành thơ như sau,
“Đây là lời cầu nguyện của kẻ than khóc khi người kiệt sức,
Và thở ra lời than của mình cùng Cha Đời Đời,” (Keble).
Sự đơn giản của tiếng Hê-bơ-rơ thật đầy ý nghĩa — “Lời cầu nguyện của kẻ thiếu thốn khi người bị áp đảo, và tuôn đổ lời than thở của mình trước mặt Chúa.” “Kẻ thiếu thốn” chính là Đấng Christ, Đấng “dù giàu có, nhưng vì cớ chúng ta đã trở nên nghèo khó, để nhờ sự nghèo khó của Ngài mà chúng ta trở nên giàu có.” Một tín hữu cũng có thể tiếp nhận Thi Thiên này, vì phần lớn Thi Thiên bày tỏ điều mà các chi thể thường cảm nhận trong khi cùng nhìn xem mặt Cha như Đấng Christ đã tìm kiếm.
Lời than thở buồn thảm của Ngài chiếm từ câu 1 đến câu 11, rất giống với nỗi đau sâu sắc của Thi Thiên 22. Nhiều ám chỉ làm sâu sắc thêm ý nghĩa của các lời, truyền đạt ý tưởng rằng mọi điều từng buồn thảm nơi những người khác đều được tìm thấy trong một “Người Sầu Khổ” này. Nỗi buồn của An-ne và Đa-vít, vốn đã lấy đi mọi sự thèm ăn (I Sa-mu-ên 1:7;* II Sa-mu-ên 12:17), và ngay cả nỗi kinh hoàng trống rỗng của Sau-lơ (I Sa-mu-ên 28:20), đều được tìm thấy nơi Ngài —
“Lòng tôi bị đánh đập, và héo hon như cỏ,
Đến nỗi tôi đã quên ăn bánh mình” (Câu 4)
Với giá đắt như vậy, Ngài đã mua cho những tín hữu tin nơi danh Ngài đặc ân “ăn thịt mình với lòng vui mừng và đơn sơ, ngợi khen Đức Chúa Trời”, như được minh họa nơi những người tại Lễ Ngũ Tuần (Công Vụ 2:46). Ngài giống như “con bồ nông nơi đồng vắng” (đôi khi thấy tại Hồ Ga-li-lê, hay bên bờ Nước Mê-rôm,) khi nó đã rời bỏ các bạn đồng hành nơi những chỗ hoang vắng của chúng, và nán lại một mình, ủ rũ và sắp chết; hay như “con cú trong những nơi hoang vu”, đôi khi lảng vảng quanh các đống đổ nát, đôi khi ngồi trên một thân cây rỗng, cô đơn, ngay cả giữa trưa, như các lữ khách đã quan sát tại Pa-lét-tin (xem Narrative of Mission to the Jews, chương v.); hay như một con chim sẻ đơn độc, tách khỏi đoàn vui vẻ của đồng loại, buồn bã trên mái nhà.† Ngài giống như Gióp trong tro bụi, nước mắt hòa với thức uống của mình, bị vứt bỏ, hay bị hạ xuống thấp giờ đây, nhưng đã từng được nâng lên cao (câu 9, 10), những ngày của Ngài như bóng đổ.
Nhưng, như một thiên sứ đã thêm sức cho Ngài tại Ghết-sê-ma-nê, thì tư tưởng về những mục đích của Cha Ngài nâng đỡ Ngài ở đây. Tại câu 12, Ngài ngước lên, như thể nói: “Nhưng, hỡi Cha! Con không nghi ngờ Ngài (xem Thi Thiên 22:3); Ngài đối với con vẫn như từ đời đời; Ngài là Giê-hô-va;
“Kỷ niệm về Ngài còn từ đời này qua đời kia.” (Câu 12)
Nghĩa là, danh Ngài được bày tỏ qua những việc làm yêu thương, và được lưu lại trong sử sách cho các đời sau, không bao giờ thay đổi.
“Chính Ngài sẽ trỗi dậy (אַתָּהּ תָקוּﬦ), và thương xót Si-ôn;
Vì thì giờ ban ân huệ cho nàng, thì giờ đã định, đang đến” (כִּי בָא, xem Thi Thiên 96:13).
Vào thời điểm ấy, “Các tôi tớ Ngài thương xót (יְחֹנֵנוּ) chính bụi đất của Si-ôn”; họ cảm thấy buồn thương vì nó. Vào thời điểm ấy, sẽ có những công cụ không kém phần hiệu quả như Nê-hê-mi trong thời của ông (xem Nê-hê-mi 3:3–4, và 4:4) để sửa chữa những nơi hoang tàn của nàng; và vào thời điểm ấy, các dân tộc sẽ không ngăn trở mà sẽ giúp thúc đẩy công việc, khi thấy vinh quang của Chúa. “Vì” — như thể đã thấy điều ấy được hoàn thành, thị kiến quá rõ ràng (câu 17, 18) —
“Vì Chúa đã xây dựng Si-ôn!
Và vinh quang của Ngài đã được thấy!
Ngài đã đoái đến lời cầu nguyện của kẻ khốn cùng,
Và đã không khinh dể lời cầu nguyện của họ” (Xem Thi Thiên 22:24)
Ngài đã nghe lời cầu nguyện của những người giúp đỡ Si-ôn, cũng như lời cầu nguyện của Đấng vốn là “Kẻ Khốn Cùng” một cách nổi bật — הָעֲרְעָר, trần trụi mọi sự, không có nơi nào để gối đầu; giống như (theo nghĩa của từ ấy) cây thạch nam trong đồng vắng (Giê-rê-mi 17:6), giống như một cây trơ trọi đơn độc. Sự hạ mình này kết thúc trong sự tôn cao; một thế hệ tương lai sẽ thấy điều ấy; vì bản tính của Chúa được biết đến như Đấng giúp đỡ những kẻ khốn khổ, bày tỏ ân điển của Ngài trong sự giải cứu họ; và Ngài vẫn luôn “nhìn xuống” (Phục Truyền Luật Lệ Ký 26:15) trên Y-sơ-ra-ên với những cảm xúc như vậy, giải cứu (như Ngài đã giải cứu Phi-e-rơ trong những ngày sau) vào những lúc người ta tưởng sẽ thấy tù nhân đến hồi kết. Ngài sẽ nhìn xuống (câu 20),
“Để nghe tiếng rên rỉ của Người Tù (Đấng Christ),
Để phóng thích những con cái của sự chết.” (Xem Ê-sai 61:1; các chi thể của Đấng Christ, và Y-sơ-ra-ên trong số đó)
Và đoàn người được giải cứu này sẽ bày tỏ lời ngợi khen Ngài trong ngày Đấng Mê-si xuất hiện trong vinh quang giữa các dân tộc, là Si-lô mà cuối cùng mọi họ hàng và dân tộc đều quy tụ về.
Thị kiến tươi sáng, vinh quang là vậy! Từ vườn Ghết-sê-ma-nê, với chén ở trên môi, Đấng Christ thấy ngai — vinh quang, trong khoảnh khắc, bùng lên xuyên qua bóng tối. Nhưng nó qua đi; Ngài cảm thấy mình vẫn còn trong thung lũng, và cảm giác yếu đuối và khốn khổ của Ngài trở lại. “Buồn rầu cho đến chết”, linh hồn Ngài kêu lên —
“Ngài đã làm suy yếu sức lực* của tôi trên đường;
Ngài đã rút ngắn các ngày của tôi.
Tôi nói: Hỡi Đức Chúa Trời tôi!
Xin chớ cất tôi đi giữa các ngày của tôi.” (Câu 23, 24)
Xin chớ cất tôi đi, xin chớ để tôi chìm xuống, trước khi công việc Trung Bảo của tôi được hoàn thành.
Chính tại đây (xem Hê-bơ-rơ 1:10–12) tiếng nói từ Cha phán với Ngài. Chính trước tiếng kêu này mà sự im lặng trên cao bị phá vỡ. Cha phán những lời thêm sức và hy vọng.
“Các năm của Ngài còn đến mọi thế hệ! (בְּדוֹר דוֹרים, nghĩa là, trong chiều sâu của các thời đại đã qua, ‘thế hệ của các thế hệ’. Không như câu 12, לְדֹר וָדֹר)
Từ xưa Ngài đã đặt nền móng của đất,
Và các tầng trời là công việc của tay Ngài,” v.v. (Câu 24, 25)
Con Đời Đời không thể kiệt sức hay thất bại. Ngài phải là Đấng chiến thắng. Ngài phải đi lên an toàn từ sự hạ mình này đến ngai mà Ngài đã từ đó giáng xuống. Phải, việc tạo dựng các tầng trời và đất này một lần nữa thuộc về Ngài.
“Những điều này sẽ hư mất, nhưng Ngài còn lại —
Những điều này sẽ mòn đi như áo.”
Và khi chúng đã mòn đi,
“Ngài sẽ đổi chúng như áo choàng (y phục rực rỡ, Gesen),
Và chúng sẽ được đổi mới” (יִחֲלִיפוּ).
Từ ngữ chỉ “đổi” hàm chứa trong nó (xem Schultens về Châm Ngôn 31:8) điều gì đó kế tiếp điều khác, חָלַף, (gốc của từ “Caliph”,) mang trong nó ý niệm căn bản về sự thay thế. Từ này được dùng trong tiếng Ả Rập về cây cối, khi chúng được đổi mới, bởi một sự nở hoa mới, vào mùa xuân; nó được dùng bởi Gióp (14:14) về sự thay đổi Phục Sinh của ông; nó được dùng trong Ê-sai 9:9 — “Chúng ta sẽ lấy cây bá hương thay cho cây sung.” Nếu vậy, chúng ta thấy rất rõ ràng sự bảo đảm chứa đựng trong những lời này, rằng Đấng Christ không chỉ phải chịu khổ, mà còn phải bước vào vinh quang của Ngài nữa. Chắc chắn như lúc ban đầu Ngài là Đấng Tạo Hóa vinh quang của mọi sự, nhưng đã vui lòng hạ mình xuống thế gian chúng ta như một người sầu khổ, thì cũng chắc chắn như vậy Ngài phải một lần nữa tạo dựng các tầng trời và đất sa ngã này một lần nữa — không còn là Người Sầu Khổ nữa, mà được bày tỏ như Con Đời Đời.
Trong vinh quang ấy, con cái của Ngài sẽ được chia sẻ — trong niềm hạnh phúc không thay đổi ấy, họ “nhận một vương quốc không thể lay chuyển” (Hê-bơ-rơ 12:28). Hiện nay họ thường uống chén của Ngài; họ có phần nào nỗi buồn của Ngài; trong nhiều thời đại, số phận của họ trên đất đã giống như Ngài — buồn thảm. Nhưng cuối cùng, ngày vinh quang của Ngài rạng đông, và “con cái của các tôi tớ Ngài” sẽ không còn là những kẻ xa lạ và lang thang nữa; mà (יִשְׁכֵנו) “sẽ tiếp tục”, hay dựng lều và được cố định. Con cái của Áp-ra-ham, Y-sác, và Gia-cốp, “các tôi tớ Ngài” có thể được ám chỉ cách đặc biệt; ít nhất, họ không bị quên lãng. Vì giờ đây các thánh đồ của Ngài bước vào sự chiếm hữu Đất, và dòng dõi Y-sơ-ra-ên thời thiên hi niên thừa hưởng Xứ của họ, được Chúa và các thánh đồ được vinh hiển của Ngài cai trị. Và như vậy chúng ta hiểu Thi Thiên này, bắt đầu trong khốn khổ, kết thúc trong vui mừng. Đó là
Lời than thở và những sự an ủi của Đấng Mê-si trong những ngày Ngài hạ mình.
THI THIÊN 103
1–22 CÁC THÁNH ĐỒ tại Scotland đã thường hát Thi Thiên này biết bao lần trong những ngày họ cử hành lễ Tiệc Thánh của Chúa! Nhờ đó Thi Thiên này đặc biệt được biết đến tại xứ chúng ta. Nó cũng liên hệ đến một trường hợp đáng chú ý trong thời của John Knox. Elizabeth Adamson, một người nữ đã dự nghe ông giảng “vì ông đã mở ra suối nguồn thương xót của Đức Chúa Trời cách đầy đủ hơn những người khác”, đã được dẫn đến Đấng Christ và đến sự yên nghỉ, khi nghe Thi Thiên này, sau khi chịu đựng sự đau đớn tâm hồn đến nỗi bà nói, về những cơn đau đớn thể xác hành hạ: “Một nghìn năm chịu khổ hình này, và gấp mười lần nữa cộng thêm, cũng không thể so sánh với một phần tư giờ khốn khổ của linh hồn tôi.” Bà đã xin nghe lại Thi Thiên này trước khi qua đời: “Chính trong khi tiếp nhận Thi Thiên này mà linh hồn khốn khổ của tôi lần đầu nếm biết lòng thương xót của Đức Chúa Trời, điều mà giờ đây còn ngọt ngào hơn đối với tôi, dù tất cả các vương quốc trên đất có được ban cho tôi để sở hữu.”
Về Thi Thiên này, khi xem xét tiếp sau Thi Thiên trước, chúng ta có thể nói: Hoa trái của công việc Đấng Mê-si xuất hiện — vinh quang cho Đức Chúa Trời, thiện ý cho loài người. Chúng ta có thể thốt lên: Kìa Đấng Cứu Chuộc và những ân tứ của Ngài! Vì đây là bài ca của một người được cứu chuộc bên cạnh Đấng Cứu Chuộc. Sự tha thứ là lòng thương xót hàng đầu và trước nhất trong các lòng thương xót được ca ngợi. Về giọng điệu, nó có thể được so sánh với Mác 2:5, 9.
1. Những Ân Tứ đã nhận (câu 1–5) được ca ngợi, không chỉ bằng môi miệng, mà bằng cả linh hồn. Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời giờ đây không quên Ngài khi Ngài đã ban phước cho họ (Phục Truyền Luật Lệ Ký 6:12; 8:11, 12), vì các phước lành không chỉ là tạm thời, và các bệnh tật được chữa lành không chỉ là thể xác (Xuất Ê-díp-tô Ký 15:26; Phục Truyền Luật Lệ Ký 29:23). Sức mạnh được ban, khiến họ giống như chim đại bàng bay cao, và sẽ được ban khi thân thể phục sinh được ban cho, là sự cất bỏ những điều ác của tội lỗi. Một từ ngữ không thường dùng được dùng trong câu 5, “Đấng đã làm thỏa mãn עֶדְיֵךָ bằng điều tốt lành”; được một số người dịch là “miệng ngươi”; bởi Hengstenberg là “vẻ đẹp” của ngươi, hay đồ trang sức, tức là linh hồn ngươi; bởi Gesenius và những người khác là “tuổi tác” của ngươi; và bởi một số người, đơn giản là “chính ngươi”. Sự bùng nổ ca hát đầy dẫy, phong phú, tràn đầy này đã dẫn đến việc dùng một thuật ngữ hiếm như giọng điệu của bài ca. Thuật ngữ “đội mão” bày tỏ sự ban cho phẩm giá cũng như ân huệ, và sự ám chỉ đến chim đại bàng có nghĩa là, làm cho tôi lại trẻ trung, và nhờ đó bay cao như chim đại bàng.
2. Những Người Nhận Ân Tứ (câu 6, 7). — Những người bị áp bức, những người không nơi nương tựa, đã là những người nhận lòng thương xót của Ngài. Đó là cách Giê-hô-va ban cho cách đầy ân điển như vậy. Ngài là Giê-hô-va, Đấng đã bày tỏ “các đường lối” của Ngài cho Môi-se (các nguyên tắc hành động của Ngài), và bày tỏ “các công việc” của Ngài cho Y-sơ-ra-ên, trong những ngày họ bị nô lệ.
3. Đấng Ban Tặng, nguồn gốc của những phước lành này (câu 8–18). — Ngài là Giê-hô-va ấy, mà danh Ngài Môi-se đã nghe (Xuất Ê-díp-tô Ký 34:6) tại tảng đá Hô-rếp — một danh phong phú hơn về những dòng suối cho các linh hồn khát khao, hơn tảng đá Hô-rếp bị đập cho Y-sơ-ra-ên khát khao. Đây là Nguồn Gốc — “Hay thương xót, hay làm ơn, chậm nóng giận, đầy dẫy lòng thương xót.” Đây là bảy dòng suối từ nguồn gốc ấy: — a, Tình yêu không trách móc (câu 9); rồi, b, Tình yêu ban phước cho những kẻ không xứng đáng (câu 10); c, Tình yêu vô hạn về phạm vi (câu 11); d, Tình yêu triệt để về bản chất (câu 12); e, Tình yêu rất dịu dàng (câu 13); f, Tình yêu cảm thông với chúng ta (câu 14, 15, 16); Tình yêu không suy tàn (câu 17, 18).
4. Vương Quốc của Đấng Ban Tặng. — Trong câu 19, chúng ta thấy rằng nhiều dòng suối này đưa chúng ta ra đại dương — vì chúng ta được dẫn trước hết đến Ngai trên các tầng trời, rồi đến Vương Quốc cai trị trên khắp đất.
5. Sự bùng nổ cuối cùng của Lời Ngợi Khen dành cho Đấng Ban Tặng. — Các sao mai cùng hát vang, và các con trai của Đức Chúa Trời reo mừng, khi thấy công trình sáng tạo phát xuất từ tay Đấng Tạo Hóa. Càng có lý do hơn nữa cho một bài ca khác như vậy; phải, và một bài ca cao quý hơn nhiều, vì chủ đề càng cao cả hơn. Các thiên sứ phải dự phần, đem hết sức lực của mình vào công việc này — công việc ngợi khen này. Mọi đạo binh của Giê-hô-va, mọi tôi tớ của Giê-hô-va, mọi tạo vật của Giê-hô-va, vô tri cũng như hữu tri (Thi Thiên 104:4), tại mọi nơi trong lãnh thổ của Ngài, phải cất lên lời tạ ơn, ngợi khen, và chúc tụng. Đó là Khải Huyền 5:13 được báo trước. Người nghe bài ca ấy, há người ấy lại không được kể là người được phước sao? Được phước gấp nghìn lần sao? Nhưng chính người ấy sẽ ném mão triều hạnh phúc của mình dưới chân Chúa mình — “Hỡi linh hồn ta, hãy chúc tụng Chúa!” kết thúc như khi bắt đầu bài
Bài ca của một người được cứu chuộc bên cạnh Đấng Cứu Chuộc.
THI THIÊN 104
1–35 MỘT trong các thi sĩ của chúng ta đã nói —
“———Bài ca sầu thảm
Rốt cuộc, chỉ là một bài ca trần thế”
Nó không được lưu giữ mãi trên thiên đàng, cũng không trong vương quốc vinh hiển; vì ở đó lời ngợi khen, “từ những tiếng nói được phước thốt lên niềm vui”, tràn đầy nhiều nơi ở. Thi Thiên trước đã cho chúng ta thấy niềm vui sắp đến này, phát sinh từ những nguồn thiêng liêng — linh hồn vui hưởng Đức Chúa Trời, tắm mình trong tình yêu thánh của Ngài, biết Ngài, vâng lời Ngài, phục vụ Ngài, chúc tụng Ngài, thấy Ngài như Ngài vốn có, và ở với Ngài đời đời. Thi Thiên này kêu gọi sự chú ý của chúng ta đến vinh quang của Đức Chúa Trời chúng ta được bày tỏ trong thế giới vật chất rồi, và sẽ còn được bày tỏ trong đó đầy đủ hơn nữa.
Nốt nhạc chính, “Hỡi linh hồn ta, hãy chúc tụng Chúa!” là nốt mà Thi Thiên được cất lên. Cùng một linh hồn được cứu chuộc ấy, với đôi mắt được xức dầu, đã thấy Giê-hô-va trong các công việc Cứu Chuộc, nay thấy Ngài ở đây trong các cảnh Sáng Tạo — trong các cảnh của đất cũ và đất mới. Với Sách Sáng Thế Ký (chương 1) trong tay, người ấy khảo sát công việc ngày thứ nhất (câu 1, 2),* áo choàng ánh sáng của Đức Chúa Trời, và một vài nếp gấp của nó phủ trên đất mới được tạo dựng. Không giống như trang phục của các vua trần thế, “vinh quang và uy nghi” (được tượng trưng bằng ánh sáng,) là áo choàng của Ngài, những vạt áo ấy trang điểm cho đất, vốn là bệ chân của Ngài.† Rồi công việc ngày thứ hai (câu 3–5) — “Ngài làm các phòng cao của Ngài bằng nước”; nghĩa là, chính những nước trong mây là những cây đà mà sàn của phòng cao trong cung điện của Ngài được đặt lên. — Ngài khiến gió làm việc cho Ngài như các thiên sứ, và chớp nhoáng làm chức vụ tôi tớ.‡ Công việc ngày thứ ba, trong đó nền tảng của đất chúng ta được dọn sạch, được ca ngợi từ câu 6 đến câu 18 — “Về vực sâu, Ngài bao phủ nó (וֹ) như bằng áo choàng” (xem Hengstenberg). Há điều này không có nghĩa là, vào ngày thứ ba, Chúa lần đầu chiếu sáng trên các nước bao phủ đất, và đứng trên các đồi, rồi, tiếng nói từ Vinh Quang ra lệnh cho các nước ấy trở về giường của chúng? Và như vậy các suối bắt đầu chảy giữa các đồi, và đã chảy từ đó đến nay, lừa rừng đến uống, chim chóc giữa những cây lá sum suê, phủ trên các suối (עֲלֵיהְם, câu 12), cất lên những tiếng hót vui vẻ, “sống đời sống âm nhạc của chúng” — Chúa hạ mình chăm sóc mọi tạo vật, phải, và mọi ngọn cỏ, và cây ô-liu cho dầu cho loài người, và cây nho, và lúa mì; cho các cây bá hương nữa, và các cây thông hay cây bách trên Li-ban, nơi chim nhỏ và cò cao lớn đều tìm được tổ; trong khi dê rừng và chuột đồng vui đùa giữa các tảng đá bên dưới. Trên cảnh này, công trình sáng tạo ngày thứ tư tỏa ánh sáng của nó (câu 19–24). Mặt trời và mặt trăng đi ra để điều hòa loài người và thú vật, bằng sự luân phiên ngày và đêm. Và cảnh sáng tạo ngày thứ năm cũng không bị quên lãng. (câu 25, 26) — những kỳ quan của biển; các sinh vật sống của đại dương mênh mông. Nếu loài người đã tìm được ích lợi từ đại dương ấy, và đã thả tàu của mình trên đó, thì khi làm vậy, người ấy đã khám phá một vài ích lợi mà kho báu của Chúa giấu ở đó cho người ấy có thể được áp dụng; đồng thời, công việc của loài người có vẻ yếu ớt biết bao, khi bạn quan sát thấy Chúa đã lập nên những vùng nước hùng vĩ này làm nhà và nơi cư ngụ tự nhiên của những quái vật như “Lê-vi-a-than mà Ngài đã tạo dựng để nó vui đùa trong đó.” Về công việc ngày thứ sáu, nó đã được giới thiệu tại câu 21–23 — loài người và thú vật. Vì Thi Thiên không phải là lịch sử, mà là một sự ôn lại công trình sáng tạo bởi một trong những tạo vật đang cư ngụ trên đất ấy, nên có thể là loài người và thú vật đã được giới thiệu khi hát về những ích lợi của mặt trời và mặt trăng đối với chúng ta — càng hơn nữa, vì công việc thủ công của loài người, “những chiếc tàu”, không thể được nói đến mà không giới thiệu loài người trước.
Sự quan phòng là công trình sáng tạo được tiếp tục từ giờ này qua giờ khác, từ thời đại này qua thời đại khác; và về điều này, các câu 27, 28, 29 hát lên, xen vào tư tưởng về “công trình sáng tạo bị bắt phục sự hư không” (câu 29).
Mỗi mùa xuân, chúng ta có một mẫu mực về quyền năng của Đấng Tạo Hóa, để đổi mới đất. Có thể, một phần, sự đổi mới hằng năm này, khi mùa đông đã qua và đi, là điều mà câu 30 ám chỉ. Ngay cả nếu đúng như vậy, tuy nhiên, nó còn chứa đựng, bên cạnh đó, lời hứa và triển vọng về sự đổi mới cuối cùng của đất tại “Thời Kỳ Phục Hồi Mọi Sự”; vì chỉ bấy giờ chúng ta mới biết ý nghĩa ẩn chứa trong những lời,
“Ngài làm mới mặt đất.”
Nếu, tại câu 24, lời thốt lên đầy tôn thờ đã tự nhiên bật ra từ môi người chiêm ngưỡng: “Hỡi Chúa! Các công việc Ngài thật nhiều dường bao! Trong sự khôn ngoan Ngài đã tạo dựng tất cả!” thì nó sẽ lại bật ra từ những nhân chứng ngưỡng mộ của Công Trình Sáng Tạo Mới ấy. Và rồi đoàn hợp xướng ấy sẽ được nghe từ trời và đất cùng nhau;
“Vinh quang của Chúa sẽ còn đến đời đời!
Chúa sẽ vui mừng về các công việc của Ngài!” (Câu 31.)
Họ sẽ nói về Ngài trong các bài ca của họ —
“Chính Ngài là Đấng đã nhìn (הַמַּבִּיט) trên đất và đất run rẩy!
Ngài chạm đến các núi, và chúng bốc khói.”
Người này sẽ kêu lên với người kia —
“Trọn đời tôi sống, tôi sẽ hát cho Chúa;
Trong suốt thời gian tồn tại của tôi (đời đời), tôi sẽ ngợi khen Đức Chúa Trời tôi.
Ngọt ngào, khi nghỉ ngơi nơi Ngài, sẽ là sự suy ngẫm của tôi!
Tôi (אַנֹכִי, dù không ai khác nên làm) sẽ vui mừng trong Chúa.”
Cuối cùng đã đến “Đất Mới, nơi sự công chính ngự trị”; vì “những kẻ có tội bị tiêu diệt (như trong Dân Số Ký 14:35), những kẻ ác không còn nữa.” Ngay cả trong sự trông đợi bây giờ, chúng ta không thể không cùng hòa vào tiếng “Hỡi linh hồn ta, hãy chúc tụng Chúa!” và tiếng “Ha-lê-lu-gia” kết thúc sự ca ngợi vinh quang của Chúa này —
Vinh quang của Chúa được bày tỏ trong Đất được tạo dựng và Đất được đổi mới.
THI THIÊN 105
1–45 Mười lăm câu đầu tiên được viết ra lúc rước Hòm Giao Ước lên, I Sử Ký 16. Chúng nói rằng chính ân điển có chủ quyền cai trị trên mọi sự — chính là một Đức Chúa Trời có chủ quyền. Từ một thế gian sa ngã, Ngài lấy người nào Ngài muốn — từng cá nhân, từng gia đình, từng dân tộc. Ngài đã chọn Y-sơ-ra-ên từ lâu, để họ trở nên đối tượng của ân điển, và đất của họ trở nên sân khấu bày tỏ ân điển ấy. Ngài sẽ còn trở lại cùng Y-sơ-ra-ên, khi những ngày của Vương Quốc Vinh Hiển của Ngài đến gần; và Y-sơ-ra-ên sẽ được dự phần đầy đủ — phần đầy đủ nhất và phong phú nhất — trong các phước hạnh của Ngài, cả thuộc thể lẫn thuộc linh. Trong những ngày ấy, bài ca này sẽ lại được hát lên —
“Hãy cảm tạ Đức Giê-hô-va, hãy cầu khẩn danh Ngài!
Hãy rao truyền giữa các dân ngoại những công việc của Ngài,” vân vân.
Mời gọi, bằng những giọng điệu như thế (câu 1–8), toàn thể Y-sơ-ra-ên hãy thuật lại về Đức Chúa Trời cứu chuộc của họ giữa các dân tộc; “Ngài, Đức Giê-hô-va, là Đức Chúa Trời của chúng ta” (câu 7). Họ kể lại các ơn ích của Ngài, từ thời Áp-ra-ham trở đi cho đến khi họ bình an bước vào chiếm hữu Ca-na-an — hình bóng của sự yên nghỉ phước hạnh hơn còn dành cho họ và cho chúng ta dưới quyền Giô-suê thật. Giao ước (câu 8, 9) là nền tảng vững chắc của ân huệ đã bày tỏ cho họ; và chính Giao ước ấy (câu 42) là lý do Chúa đặt viên đá chóp lên công trình. Đó là “ân điển, ân điển,” từ đầu đến cuối. Và lời kêu gọi lặp đi lặp lại dành cho các thánh đồ hãy “rao truyền các việc làm của Đức Chúa Trời” thở ra một tinh thần truyền giáo, và chúng ta là những người biết các việc lớn lao của Can-vơ và của Lễ Ngũ Tuần cũng nên cảm nhận như vậy. Horne cũng nhận xét rất hay về câu 2: “Hát — trò chuyện, — âm nhạc và lời trò chuyện là hai điều mà nhờ đó tâm trí con người nhận được điều lành lớn lao hoặc điều hại lớn lao. Những ai lấy Giê-hô-va làm chủ đề của cả hai sẽ hưởng thiên đàng trên đất.”
1. Vậy Thi Thiên chọn những biến cố có thể chạm đến lòng người nhất. Như sự nhỏ bé của Y-sơ-ra-ên, ngay cả sau khi đã thành một dân tộc, cùng sự yếu đuối và những cuộc lang thang của họ (câu 12–15). Họ đã đi “từ vương quốc,” một xứ đã hứa cho họ, (מִמַּמְלָכָה) “đến một dân ngoại quốc.”
“Từ vương quốc này sang vương quốc khác,
Một đoàn nhỏ lưu lạc:
Từ nơi này sang nơi khác bị bắt phải lang thang —
Những khách lạ trên đất lạ.” (Barclay.)
Thế mà họ là những người “được xức dầu;” dầu của Đấng đã biệt riêng họ ra ở trên đầu họ; và vì thế họ được an toàn (câu 15). Ngài đã tách biệt họ cho chính Ngài, và lập họ làm “các tiên tri của Ngài” — những người dạy ý muốn của Ngài cho các dân tộc khác trên đất.
2. Lịch sử của Giô-sép tiếp theo được chọn làm đề tài; vì tại đó Giê-hô-va được thấy hạ kẻ cao xuống và nâng kẻ thấp lên; lại dùng một công cụ bị khinh dể để làm một đấng giải cứu vinh hiển. Có điều gì đó rất sinh động trong ngôn ngữ của câu 16, “Ngài gọi nạn đói đến,” trình bày nạn đói như tôi tớ đang chờ lệnh của Ngài, (Horne). Cũng sinh động không kém là bản dịch sát nghĩa của câu 17, “Ngài sai một người đi trước họ” — nhưng bằng cách nào? Đối với mắt người ta thì dường như chẳng có sự sai phái nào; nhưng điều đó đã lộ ra từ việc này: “Giô-sép bị bán làm tôi mọi.” Ở đây một lần nữa là ân điển — ân điển tuôn chảy trong những dòng kênh không ai ngờ tới (câu 16–24).
3. Cảnh nô lệ tại Ê-díp-tô tiếp theo, nhưng chỉ để mở đường cho sự cứu chuộc — sự cứu chuộc bởi quyền năng, và sự cứu chuộc đã công bố cơn thịnh nộ của Giê-hô-va trên những kẻ phản nghịch (câu 25, 26). Chúng ta thấy Giê-hô-va cất khỏi những kẻ phản nghịch chống lại ý muốn Ngài phước hạnh của ánh sáng, phước hạnh của nước cho cơn khát của họ, phước hạnh của sự êm ấm trong gia đình, phước hạnh của mưa làm cho đất màu mỡ, phước hạnh của hoa lợi do cây nho và cây vả, cỏ và lúa sinh ra, thậm chí phước hạnh của sức khỏe và của sự sống (27–36). Mặt khác, phước hạnh của Ngài ngự, trong ân điển có chủ quyền, trên những người được Ngài cứu chuộc (câu 37–43) — phước hạnh ngược lại với những tai họa giáng trên Ê-díp-tô ấy, cộng thêm sức mạnh, sự an toàn khỏi kẻ thù, sự dẫn dắt, sự chu cấp thức ăn và nước uống theo ý quan phòng.
“Ngài đem dân Ngài ra với sự vui mừng,
Những người được chọn của Ngài với bài ca vui vẻ.”
Nhưng tất cả những điều này — không phải vì cớ họ — chỉ vì giao ước thánh của Ngài. “Ân điển, ân điển,” thấm nhuần các đường lối của Ngài; và ân điển dẫn họ vào chiếm hữu cơ nghiệp của họ (câu 44); nhưng dẫn họ đến đó để tôn vinh Đức Chúa Trời cứu chuộc của họ, cũng như sẽ xảy ra khi họ trở về lần cuối —
“Để các mạng lệnh của Ngài được tuân giữ,
Và luật pháp của Ngài được gìn giữ.
Ha-lê-lu-gia!”
Dù chúng ta xem người ca sĩ ngọt ngào ở đây là Đa-vít, hay là Con của Đa-vít, Đấng đã ngồi trong trụ mây trên các trại của Y-sơ-ra-ên, thì chủ đề vẫn như nhau.
Chúa được tôn vinh trong các việc cứu chuộc của Ngài đối với Y-sơ-ra-ên.
THI THIÊN 106
1–48 Chúng ta vẫn đang đi qua cùng một cánh đồng. Chúng ta vẫn đang lắng nghe những việc làm đầy ân điển của Chúa đối với một dân tộc trong số những người được Ngài chuộc — tức là Y-sơ-ra-ên. Đó là một phần khác trong lịch sử của họ được ôn lại, nhưng trong phần này cũng có nhiều ân điển, ân điển có chủ quyền, như trong phần đầu. Và vì thế nó mở đầu, như phần trước, bằng sự ngợi khen và lòng kinh ngạc thờ phượng —
“Ha-lê-lu-gia! Hãy ngợi khen Đức Giê-hô-va!
Vì Ngài là tốt lành! Vì sự thương xót của Ngài còn đến đời đời.
Ai có thể thuật lại những việc quyền năng của Đức Giê-hô-va?
Ai có thể tỏ ra hết thảy sự ngợi khen Ngài?”
Cách duy nhất mà loài thọ tạo thậm chí có thể cố gắng tỏ ra sự ngợi khen Ngài một cách đúng đắn, là bằng sự phục vụ liên tục và ngày càng tăng thêm — “Phước cho những người giữ sự phán xét công minh, và những người làm điều công chính luôn luôn.” Ân huệ của Chúa đối với Y-sơ-ra-ên của Ngài đã lớn lao đến nỗi người ca sĩ ngọt ngào, dù là ai — Đa-vít, như trong I Sử Ký 16, hay Chúa của Đa-vít, trong thời của Ngài — trong khi nhớ đến ân huệ và tình yêu đặc biệt ấy, đã thốt lên (câu 4, 5), —
“Hãy nhớ đến tôi, lạy Chúa, với ân huệ (đã bày tỏ cho) dân Ngài!
Hãy thăm viếng tôi với sự cứu rỗi của Ngài! (như đã làm nên cho họ.)
Để tôi được thấy điều tốt lành của những người được chọn của Ngài,
Và được vui mừng trong niềm vui của dân tộc Ngài,*
Và được vinh hiển cùng cơ nghiệp của Ngài.”
Nếu hình bóng đã cung cấp chất liệu ngợi khen như thế, thì thực thể sẽ ra sao? Nếu vương quốc Y-sơ-ra-ên ấy đã cung cấp những bằng chứng về tình yêu của Giê-hô-va như thế, thì Vương Quốc sắp đến sẽ ra sao?
Để tôn cao ân điển của Chúa, người ta xưng nhận tội lỗi của Y-sơ-ra-ên — sự quên lãng, sự vô ơn, sự ích kỷ (câu 6–15); rồi sự phản nghịch, sự thờ thần tượng, sự vô tín hay lằm bằm, sự tham dục và sự dâm đãng; sự vô tín bền bỉ, sự sao nhãng bổn phận, sự hòa mình theo thế gian ngoại giáo (câu 16–39). Cảnh này nối tiếp cảnh khác được bày ra trước mắt chúng ta, trong đó Y-sơ-ra-ên được thấy ô uế, nhơ nhuốc, nhuộm đầy tội lỗi đến tận cốt lõi. Thế mà Chúa đã cứu họ, khi họ quay khỏi các đường lối của mình (câu 40–46), làm trọn lời hứa trong Lê-vi Ký 26:12, và đáp lại lời cầu nguyện (I Các Vua 8:47), để lại cho mọi thời đại.
Phải; những cảnh ân điển đối với những kẻ hèn hạ nhất, vô ơn nhất, ương ngạnh nhất này là dành cho mọi thời đại, để dẫn họ đến tiếng kêu trong câu 47, —
“Hãy cứu chúng tôi, hỡi Đức Giê-hô-va, Đức Chúa Trời của chúng tôi!
Và nhóm họp chúng tôi khỏi các dân ngoại.”
Y-sơ-ra-ên phải cất lên tiếng kêu ấy trong những ngày sau rốt này. Y-sơ-ra-ên sẽ sớm cất lên tiếng ấy. Chẳng bao lâu nữa, họ sẽ cầm lấy đàn hạc của Đa-vít, và của Sa-lô-môn, và của A-sáp, và của Hê-man, và của các con trai Cô-rê, và dùng tất cả những bài ca này; và bài này cũng ở trong số đó — bài này ở trong số những bài đầu tiên. Trong ngày ấy, thay vì nói “A-men” với lời rủa sả trang trọng, như trong Phục Truyền Luật Lệ Ký 27:15–26, dân chúng sẽ đồng lòng nói “A-men” với bài ca tạ ơn dâng lên Giê-hô-va, Đấng đã nhóm họp họ khỏi các dân ngoại.
“Ngợi khen Giê-hô-va, Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên,
Từ đời đời cho đến đời đời!
Và nguyện toàn thể dân chúng (הָעָﬦ) nói rằng, A-men!
Ha-lê-lu-gia!”
Nhờ đó mà bày tỏ
Chúa được tôn vinh trong sự nhẫn nhục lâu dài của Ngài đối với Y-sơ-ra-ên, và trong sự nhóm họp cuối cùng của họ.
THI THIÊN 107
1–43 Vừa khi tiếng kêu dâng lên của Thi Thiên trước chưa dứt, thì câu trả lời* đã đến. Vì ở đây toàn thể Y-sơ-ra-ên đã được nhóm họp. Chúng ta nói, toàn thể Y-sơ-ra-ên; vì chính Y-sơ-ra-ên là đối tượng của Thi Thiên này một cách đặc biệt. Đồng thời, theo cùng nguyên tắc khiến chúng ta chấp nhận mọi chi thể trong thân thể của Đấng Christ được dự phần trong những hy vọng và đức tin của Đa-vít, và trong sự tin cậy và chiến thắng của Con Đa-vít, chúng ta thấy đây là một Thi Thiên mà mọi người trong số những người được Đức Chúa Trời cứu chuộc, trong bất kỳ thời đại nào, đều có thể đồng cảm, và có thể hát với ý quy về chính mình.
Hengstenberg cho rằng Thi Thiên này đặc biệt thích hợp cho một lễ tạ ơn quốc gia vui mừng, như Lễ Lều Tạm trong thời E-xơ-ra (chương 3), sau khi vài đoàn người Y-sơ-ra-ên bị tản lạc đã trở về đất của họ. Nếu nó thích hợp trong những hoàn cảnh như thế, thì càng thích hợp hơn nữa khi toàn thể Y-sơ-ra-ên, từ mọi xứ họ bị tản lạc, đã trở về quê hương. Và vì thế mà Tiến sĩ Allix mô tả nó — “Một Bài Thánh Ca của Hội Đường, được nhóm họp từ cuộc tản lạc cuối cùng của nó” — có thể áp dụng cho ngày đã được báo trước trong Ê-sai 11:11, khi Chúa khôi phục phần sót lại của dân Ngài, lần thứ hai, “khỏi A-si-ri, và khỏi Ê-díp-tô, và khỏi Pha-trốt, và khỏi Cút, và khỏi Ê-lam, và khỏi Si-nê-a, và khỏi Ha-mát, và khỏi các cù lao ngoài biển.” Một số người đã kinh nghiệm những thử thách của tổ phụ họ trong đồng vắng (câu 4–7); một số đã ra khỏi nhà tù (câu 10–14); một số đã bị bệnh tật làm cho hao mòn (câu 17–20); những người khác đã suýt bị biển nuốt chửng (câu 23–30); — tất cả đều đã chứng kiến lời rủa sả của Chúa trên chính đất và dân tộc của mình vì tội lỗi, và nay đã trở nên nhân chứng của phước hạnh khi tội lỗi được cất đi. Một dân tộc đã có, và sẽ có, kinh nghiệm như thế là dân tộc thích hợp nhất trong tất cả để làm hình bóng, hay làm khuôn mẫu, về sự Đức Chúa Trời bày tỏ các đường lối của Ngài trong ân điển, cho người ta thuộc mọi dân tộc, mọi chi phái, và mọi thứ tiếng mà Ngài cứu chuộc. Chính những sự bày tỏ như thế khiến “người công chính thấy và vui mừng;” chính những cái nhìn như thế về các đường lối của Đức Chúa Trời khiến “mọi sự gian ác phải ngậm miệng lại” (câu 42); và chính như thế mà người ta khám phá ra những ý tưởng của Giê-hô-va cao hơn ý tưởng của chúng ta.
“Người nào khôn ngoan sẽ suy xét những điều này,
Và sẽ hiểu biết các sự thương xót (חַסְדֵי) của Đức Giê-hô-va.”
Vương quốc sẽ là thời gian và nơi chốn cho một cuộc tra xét kỹ lưỡng và thấu đáo về các đường lối đã qua của Chúa. Chúng ta thử tra xét ngay bây giờ, và những gì chúng ta nhận biết được là vô cùng ích lợi. Nhưng mắt chúng ta còn mờ. Ôi, ước gì đến thời mà Y-sơ-ra-ên, và chúng ta ở bên cạnh họ, sẽ nhìn lại các đường lối của Chúa, những đường lối như được mô tả ở đây, và hiểu được bản tánh của Chúa cùng lòng nhân từ của Chúa! Từ những đỉnh cao của vinh hiển, chúng ta sẽ có thể nhìn sâu xuống tận đáy của ân điển.
Nhưng chẳng có gì lạ khi Thi Thiên kết thúc như thế, khi chúng ta suy ngẫm về nhiều chủ đề ngợi khen và tạ ơn của nó. Những lời đầu tiên của nó chứa đầy ý tưởng về Giê-hô-va — “Vì Ngài là tốt lành.” Chẳng phải đây (như chúng ta đã thấy trong Thi Thiên 100) là phiên bản Cựu Ước của “Đức Chúa Trời là tình yêu thương?” (I Giăng 4:8.) Và rồi, “Vì sự thương xót của Ngài còn đến đời đời.” Chẳng phải đây là dòng suối tuôn chảy từ nguồn Tình Yêu? — dòng suối không bao giờ cạn, mà bên bờ nó “những người được Đức Giê-hô-va cứu chuộc” bước đi, “những người mà Ngài đã cứu chuộc khỏi tay kẻ thù” (Hengstenberg, “tay của sự hoạn nạn,” צַר). Sự phong phú trong ý nghĩa của những mệnh đề này cũng không hề giảm đi vì chúng ta biết rằng, thỉnh thoảng, chúng là điệp khúc của bài ca nơi bàn thờ. Khi hòm giao ước đến nơi an nghỉ của nó (I Sử Ký 16:34), họ đã hát cho Chúa — “Vì Ngài là tốt lành; vì sự thương xót của Ngài còn đến đời đời!” Trong đền thờ của Sa-lô-môn, các ca sĩ và những người chơi nhạc cụ đang làm cho những bức tường rực rỡ của ngôi đền mới dựng vang lên những lời ấy, khi vinh hiển giáng xuống (II Sử Ký 5:13); và đó cũng là những lời tuôn ra từ môi miệng của những người thờ phượng vừa kinh sợ vừa vui mừng, là những người đã thấy lửa giáng xuống trên bàn thờ (II Sử Ký 7:3). Và trong thời E-xơ-ra (3:11), một lần nữa, ngay khi bàn thờ vừa dựng lên, họ đã hát cho Chúa — “Vì Ngài là tốt lành; vì sự thương xót của Ngài đối với Y-sơ-ra-ên còn đến đời đời.” Đức Chúa Trời của chúng ta được biết là “Tình Yêu,” bên cạnh của lễ chuộc tội. Giê-rê-mi, (33:11) cũng cho thấy Y-sơ-ra-ên được khôi phục sẽ vui mừng ra sao trong danh này.
Hãy suy ngẫm tiếp về kinh nghiệm của những người được Ngài cứu chuộc, “từ đông và tây,” xa cách nhau biết bao; và từ “phương bắc,” vùng tối tăm nhất trên đất, và từ “biển” (יָם), vùng đầy bão tố. Họ đã chứng kiến những cảnh lạ lùng, và tình yêu của Đức Chúa Trời trong tất cả những cảnh ấy. Hãy nghĩ đến những người lang thang trong đồng vắng (câu 4) đang sống lại lịch sử của tổ phụ họ, và nối vào đó cơn khát và sự tuyệt vọng của Ha-ga và Ích-ma-ên — họ đã được giải cứu sau hết, và được dẫn đến thành, đến Giê-ru-sa-lem (Targum và Hengstenberg) — thành nơi họ tìm thấy chỗ ở của Đức Chúa Trời, và nơi họ được lập cho cư ngụ.
“Nguyện những người này ngợi khen Đức Giê-hô-va vì sự nhân từ của Ngài,
Và vì những việc kỳ diệu của Ngài đối với con cái loài người;
Vì Ngài làm cho linh hồn khao khát được thỏa mãn (שֹׁקֵקָה, đi đây đi đó luống công),
Và làm cho linh hồn đói khát được đầy dẫy điều tốt lành” (טוֹב; chính danh của Ngài, câu 1.)
Hãy nghĩ đến một cảnh khác. Kia là một nhà tù (câu 10), và tại đó bạn gặp những kẻ vi phạm, như Ma-na-se hay Sê-đê-kia, bị hạ xuống thấp, vì họ đã khinh dể lời của (אֵל) Đức Chúa Trời Quyền Năng, và bị bỏ lại trong ngục tối để suy xét các đường lối của mình. Tiếng kêu của họ dâng lên đến nắp thi ân — họ được giải cứu; họ được ban phước.
“Nguyện những người này ngợi khen Đức Giê-hô-va vì sự nhân từ của Ngài,” vân vân.
Hãy nghĩ đến một cảnh khác — giường bệnh, “Kẻ ngu dại bị khổ sở vì đường lối vi phạm của mình,” (câu 17). Hãy nghe tiếng rên rỉ, hãy nhìn đôi mắt lờ đờ, hãy quan sát nỗi đau đớn khôn xiết của những người sắp chết này. Nhưng, giống như người được mô tả trong Gióp 33:19–23, là người mà Đấng Giải Nghĩa đến cùng, những người này kêu cầu Chúa và tìm được sự thương xót.
Và với những người bị bão tố vùi dập (câu 23) cũng vậy, là những người trong một thời gian giống như Giô-na và các thủy thủ đi cùng ông.* Chúa truyền lệnh, và gió bão nổi lên, (câu 25).
“Đấng nâng các lượn sóng của Ngài lên;” (tức là, các lượn sóng của Giê-hô-va, Thi Thiên 42:7; Giô-na 2:3),
Nhưng yên lặng biết bao khi Giê-hô-va nghe tiếng kêu của họ! — giống như biển Ga-li-lê buổi sáng hôm ấy khi Thầy nổi dậy và quở gió cùng sóng bằng lời “Hãy yên lặng; hãy lặng đi.” Khi ấy có cần phải khuyên người ta thờ phượng và ngợi khen nữa không? Há họ chẳng kêu với nhau rằng, “Người này là ai?” Cũng vậy ở đây; khi “các lượn sóng của họ” (câu 29) — tức là, các lượn sóng đã quăng quật họ, do Đức Chúa Trời sai đến (câu 25), và đã trở nên khủng khiếp đối với họ — được Đấng nghe tiếng kêu của họ làm cho lặng yên.
“Nguyện những người này ngợi khen Đức Giê-hô-va vì sự nhân từ của Ngài,” vân vân.
Nguyện họ ngợi khen Ngài tại nơi các trưởng lão ngồi họp lại — cùng bàn luận về các đường lối của Đức Chúa Trời.
Nhưng nay Y-sơ-ra-ên, từ mọi xứ, gặp nhau trên chính đất của mình — Pa-lét-tin. Họ thấy xứ ấy đã trở nên hoang vu và tiêu điều, như Sô-đôm (Phục Truyền Luật Lệ Ký 29:23), dù trước kia như vườn Ê-đen; và họ thừa nhận đó là vì “sự gian ác của những kẻ cư ngụ tại đó,” (câu 34). Họ nhớ lại khi tổ phụ họ ra khỏi đồng vắng, họ đã gặp một xứ đượm sữa và mật; và đối với họ, đó là đổi đồng vắng lấy các suối nước — tại đó họ cư ngụ, xây dựng các thành của mình, dựng nên Giê-ru-sa-lem, và tại đó họ sinh sôi nảy nở (câu 35–38). Chính tội lỗi đã “làm cho họ suy giảm,” và “đổ sự khinh dể trên các quan trưởng của họ,” (câu 39, 40). Đức Chúa Trời là tốt lành; Đức Chúa Trời là Tình Yêu. Đức Chúa Trời hẳn đã ban phước cho họ đời đời, và chẳng bao giờ bẻ gãy một mắt xích nào của sợi dây xích, nếu không vì tội lỗi. Và nay Ngài đã trở lại cùng họ trong tình yêu tự do.
“Ngài đặt kẻ nghèo khó lên cao,
Và làm cho các gia đình thuộc về Ngài, như một bầy chiên.” (Câu 41.)
Há Y-sơ-ra-ên đã được nhóm họp lại sẽ không chúc tụng Chúa sao? Và há toàn thể trái đất sẽ không nghe, không thấy, và không học biết sao?
“Người công chính sẽ thấy và vui mừng,
Và mọi sự gian ác sẽ ngậm miệng lại.
Người nào khôn ngoan sẽ suy xét những điều này,
Và sẽ hiểu biết các sự thương xót của Đức Giê-hô-va.”
Bằng những lời kết thúc như thế, mọi người đều được mời đến và gia nhập với những người được Chúa cứu chuộc, trong các phước hạnh của họ và trong bài ca vui mừng của họ, giúp họ dâng lên cho Chúa bài ca này
Bài ca tạ ơn từ Y-sơ-ra-ên đã được nhóm họp và từ những người được cứu chuộc.
THI THIÊN 108
1–13 Ngài đã đem họ đến bến bờ mà họ mong ước!
“Hỡi Đức Chúa Trời! Lòng tôi đã vững bền —
Lòng tôi đã vững bền.”
Không còn bị sóng gió vùi dập, không còn lang thang nữa.
“Tôi sẽ hát và ngợi khen;
Hãy thức dậy, hỡi vinh hiển của tôi, hãy thức dậy!”
Một lời kêu gọi để mừng một chiến thắng lớn hơn chiến thắng của Đê-bô-ra (Các Quan Xét 5:12) — “Hãy thức dậy, hỡi vinh hiển của tôi” — tức là, lưỡi tôi, chi thể tốt nhất tôi có cho mục đích này; hay là, lòng tôi (Hengstenberg), thích hợp để trở nên cây đàn hạc có thể vang lên danh Ngài.
“Hãy thức dậy, hỡi đàn sắt và đàn hạc!
Tôi sẽ đánh thức buổi sáng!”
Vì sự thương xót của Ngài thật lớn lao — sự thương xót đã được hát lên gần đây (Thi Thiên 107:1, và câu 43). Nó là “từ trên các tầng trời” (מְעַל שְׁמַיﬦ); tức là, giáng xuống trên chúng ta, như những giọt mưa làm cho đất màu mỡ rơi xuống. Cũng như “Bình an trên đất,” trong Lu-ca 2:14, trước hết đã là “Bình an trên trời” (Lu-ca 19:38).
Chúng ta đã gặp những lời của Thi Thiên này trong hai Thi Thiên khác — tức là, Thi Thiên 57 và 60. Nhưng ở đây những phần vui mừng và đắc thắng của hai Thi Thiên ấy được nối lại làm một, để thành một giai điệu cao vời (“Một bài ca, một thi thiên,” như Thi Thiên 30 trong phần tiêu đề), mừng sự trở về của Y-sơ-ra-ên và sự đắc thắng của Đấng Mê-si-a.* Đấng Mê-si-a, cùng toàn thể Y-sơ-ra-ên với Ngài, và mỗi thánh đồ “vui mừng cùng Giê-ru-sa-lem” (Ê-sai 65:18), thốt lên Thi Thiên này. Đấng Mê-si-a, với tư cách là Đấng Lãnh Đạo, phán, trong câu 9, nhân danh chính Ngài (một sự thay đổi có chủ ý so với Thi Thiên 60:8) —
“Mô-áp Ta sẽ dùng làm chậu để rửa chân Ta (khi cuộc hành trình đã xong),
Trên Ê-đôm Ta sẽ ném giày của Ta (như người ta làm đối với đầy tớ mình),
Trên Phi-li-tin Ta sẽ cất tiếng reo mừng.”
Cả trong Thi Thiên này lẫn trong Thi Thiên 60, những lời trong câu 10 — “Ai sẽ dẫn tôi đi?” — đều ở thì hiện tại phân từ, מיִ יוֹבֵל — “Ai là Đấng lãnh đạo tôi?” — do đó vừa có thể áp dụng cho quá khứ, vừa có thể hướng về tương lai; giống như câu trong Hê-bơ-rơ 13:7, “Hãy nhớ Τῶν ἡγουμέων ὑμῶν,” những người lãnh đạo của các ngươi. Người phán hỏi —
“Ai là Đấng dẫn tôi đến thành vững bền?
Ai đã dẫn tôi vào Ê-đôm?
Há chẳng phải Ngài sao, hỡi Đức Chúa Trời, là Đấng đã từ bỏ chúng tôi,
Và đã không ra đi cùng các đạo quân của chúng tôi?”
Rồi, tiến bước trong danh Chúa, và từ bỏ sức mạnh của loài người, Ngài và những người thuộc về Ngài bước vào chiếm hữu, mà rằng —
“Nhờ Đức Chúa Trời chúng ta sẽ làm việc dũng cảm;
Chính Ngài là Đấng giày đạp các kẻ thù của chúng ta.”
“Chính Ngài là Đấng giày đạp Sa-tan dưới chân chúng ta.” nguyện mỗi thánh đồ đáp lại; và, khi ngày của Y-sơ-ra-ên đã đến, mỗi thánh đồ sẽ thấy mình được phước trong phước hạnh của họ. Và như thế Hội Thánh sẽ hiệp cùng
Đấng Mê-si-a, thay mặt cho Y-sơ-ra-ên đã được khôi phục, cất tiếng reo mừng chiến thắng.
THI THIÊN 109
1–31 Một loạt bốn Thi Thiên liên kết với nhau bắt đầu tại đây, khởi đầu với Đấng Mê-si-a trong tình trạng thấp hèn của Ngài. Đó là một nhận xét xưa như thời các Giáo phụ, rằng Thi Thiên này trình bày cho chúng ta “Những sự thương khó của Đấng Christ,” và Thi Thiên tiếp theo ca ngợi “Vinh hiển sẽ đến sau.” Chúng ta ở đây đi xuống Thung Lũng Hạ Mình, để từ đó chúng ta có thể ngước lên nhìn chiều cao của Sự Tôn Cao. Đấng Christ ở đây đang chịu đựng sự chống đối của những kẻ có tội, và cuối cùng gặp kẻ phản bội. “Et tu, Brute!” là giọng điệu của lời than thở. Các Giáo phụ gọi nó là “Thi Thiên về Ích-ca-ri-ốt,” vì Phi-e-rơ đã áp dụng nó một cách đặc biệt (Công Vụ 1:16–20) cho Giu-đa. Đồng thời, chúng ta có thể xem Giu-đa như đầu lĩnh thực sự của dân tộc Do Thái trong mưu toan táo bạo của họ nhằm truất ngôi Con của Đức Chúa Trời. Án phạt đã tuyên bố, và các lý do của nó, áp dụng cho người Do Thái như một dân tộc, cũng như cho kẻ cầm đầu băng đảng đã bắt Chúa Giê-xu. Trong những lời của câu 1,
“Xin chớ nín lặng, hỡi Đức Chúa Trời của sự ngợi khen tôi,”
chúng ta nghe Đấng Cứu Rỗi tiếp nhận cách Y-sơ-ra-ên xưng hô với Giê-hô-va; vì Môi-se dùng cách ấy (Phục Truyền Luật Lệ Ký 10:21) khi bày tỏ cảm nghĩ rằng trong suốt cuộc hành trình trong đồng vắng của mình, ông đã chứng nghiệm Giê-hô-va là đủ cho mình trong buồn rầu, sợ hãi, bối rối, đau khổ, cám dỗ, và vì thế luôn luôn tìm thấy lý do để ngợi khen Ngài. Giê-rê-mi, Giê-rê-mi hay khóc lóc, tan nát trong tâm hồn, và gặp sự phản bội trong nhà bạn bè mình, đã có thể gọi Giê-hô-va bằng cùng danh ấy (17:14), “Ngài là sự ngợi khen của tôi!” Chúa Giê-xu đồng hóa chính Ngài với các thánh đồ của Ngài — “trong mọi sự đã chịu cám dỗ giống như chúng ta.” Phải, và nếu có lúc Ngài ngước lên cùng Cha và nói, “Ngài là sự ngợi khen của tôi!” khi nghĩ đến những phước hạnh đã nhận được, thì cũng không kém, có lúc khác, như một người trong chúng ta khi cần thêm sự giúp đỡ, Ngài lại nói về chính mình như thế này: “Tôi là sự cầu nguyện,” (câu 4).
Đấng Christ phán từ câu 1–5 như một người bị kẻ thù vây quanh, giống như Sa-ma giữa người Phi-li-tin trong cánh đồng đậu lăng (II Sa-mu-ên 23:12); rồi thình lình mắt Ngài dừng lại nơi kẻ cầm đầu đoàn người, tội nhân cao lớn và nổi bật nhất trong số nhiều ngàn người mà hắn dẫn đến mồi. Há chúng ta chẳng có thể nói rằng câu 6, với cách tách riêng một kẻ thù nào đó một cách đột ngột, chỉ tay vào hắn, và truyền cho tia sấm sét của Đức Chúa Trời giáng xuống đầu hắn, giống như lời của nhà truyền đạo Phúc Âm: “Trong khi Ngài còn đang nói, kìa! Giu-đa, một trong mười hai sứ đồ!” Cũng như Giu-đa đã nói với những kẻ hắn dẫn đi rằng: “Chính người đó, hãy bắt giữ lấy;” thì Con Người cũng nói với Cha rằng: “Chính hắn đó! Hãy để hắn chết!”
Chúng ta xem lời tuyên bố án phạt khủng khiếp, từ câu 6 đến câu 20, chẳng khác gì một bản sao (nếu chúng ta có thể nói như vậy) của bản án của Cha trên kẻ phản bội đã bán Con Yêu Dấu vì ba mươi miếng bạc. Đấng Christ tuyên bố án ấy, và thuận theo án ấy — “Nguyện điều ấy xảy ra như vậy!”
“Nguyện kẻ gian ác được đặt cai trị trên hắn;
Và nguyện Sa-tan đứng bên tay phải hắn.” (Câu 6.)
Lại nữa, —
“Nguyện các con cái hắn lang thang, cứ lang thang mãi,
Nguyện chúng đi ăn xin, và tìm kiếm (thức ăn) giữa những đống đổ nát của chính nhà cửa chúng.”
Rồi Ngài phán, —
“Nguyện tội lỗi của chúng luôn ở trước mặt Chúa, để Ngài cắt đứt kỷ niệm về kẻ có tội khỏi mặt đất;
Vì hắn đã không nhớ tỏ lòng thương xót (tệ hơn Sáng Thế Ký 40:23),
Nhưng đã bắt bớ Đấng nghèo khó và thiếu thốn;
Đấng đã tan nát trong lòng cho đến chết!” (Câu 16)
Thầy của chúng ta đã có câu này, về thực chất, trên môi Ngài đúng vào giờ Giu-đa đang trên đường đến Ghết-sê-ma-nê để phản bội Ngài; vì Ma-thi-ơ 26:38 cho chúng ta biết Chúa Giê-xu đã nói về việc “buồn rầu CHO ĐẾN CHẾT;” đó là hình thức của câu nói ở đây, “tan nát trong lòng cho đến chết” נִכְאֵה לֵבָב לְמוּתָה. (Xem về Thi Thiên 79:11, về sức mạnh của מוּתַה)
Chúng ta không được bỏ qua câu 18 mà không lưu ý rằng trong giọng điệu của nó có một sự ám chỉ đến Dân Số Ký 5:21, 22, 24 — người vợ bất trung. Lời rủa sả của nàng phải thấu vào ruột gan nàng; “nước gây ra lời rủa sả sẽ vào trong nàng;” và một lời rủa sả như thế giáng trên Giu-đa bất trung, kẻ vi phạm lời cam kết của mình với Chúa, và cũng giáng trên Y-sơ-ra-ên nói chung, là những người đã lìa bỏ Ngài như một “người vợ phản bội lìa bỏ chồng mình,” và đã phạm tội ngoại tình chống lại Chàng Rể.
Sau sự bày tỏ này về sự gớm ghiếc của Giê-hô-va đối với mọi kẻ thù của Đấng Mê-si-a, từ Giu-đa trở xuống, Đấng Cứu Rỗi lại nhìn lên Cha, phó thác mọi sự cho Ngài.
“Còn Ngài, hỡi Giê-hô-va, là Chúa của tôi!” (Câu 21.)
Đối với chúng ta, thật là sự an ủi ngọt ngào khi có thể nói rằng: “Người Yêu Dấu của tôi thuộc về tôi, và tôi thuộc về Ngài!” Há đối với Con Người lại kém ngọt ngào hơn sao?
“Xin hành động vì tôi, vì cớ danh Ngài!”
Lạy Cha, xin tôn vinh danh Ngài! Xin tôn vinh chính Ngài ngay cả trong sự đau khổ tiếp diễn của tôi (câu 22–25). Vì Ngài lại kêu lên,
“Vì tôi nghèo khó và thiếu thốn (אָנֹכִי chính tôi là người mà Ngài đã giúp đỡ rồi),
Và lòng tôi bị thương tổn trong tôi.
Như bóng xế chiều tôi ra đi (đêm đã gần),
Tôi bị quăng qua quăng lại như con cào cào” (cơn bão đã bắt đầu).
Những luồng gió từ địa ngục, và từ đất, cuốn tôi đi, như những cơn gió mạnh cuốn những con cào cào, tìm cách quét tôi xuống vực sâu.
Một lần nữa (câu 26–28) lời cầu nguyện dâng lên từ Đấng đã nói trong câu 4 rằng: “Tôi là sự cầu nguyện;” và sau đó là sự ngợi khen. Vì Ngài thấy sự giải cứu đang trên đường đến, và kết thúc bằng sự ngợi khen “Đức Chúa Trời của sự ngợi khen Ngài” (câu 1) như Ngài đã bắt đầu, thờ phượng ân điển của Giê-hô-va, Đấng giải cứu kẻ bất lực, đứng bên tay phải của người ấy. Và trong “Sự Cứu Rỗi” này bao gồm vinh hiển và phước hạnh, vinh hiển và phước hạnh của vương quốc. Cây đàn hạc sắp sửa hát về chủ đề này bằng những nốt nhạc lớn hơn; và vì thế, chủ đề ấy chẳng qua chỉ được gợi ý lúc kết thúc. Thật là một Thi Thiên!
Những lời cầu nguyện và ngợi khen của Đấng Mê-si-a về sự phán xét trên Giu-đa và những kẻ giống như Giu-đa.
THI THIÊN 110
1–7 “Bàn tay phải của kẻ nghèo khó!” đã vang lên trong những dòng kết thúc của bài ca trước — “bàn tay phải của Đấng Nghèo Khó,” tức là, Đấng Mê-si-a trên đất trong sự hạ mình của Ngài. Nhưng giờ hãy ngước lên; Đấng “nghèo khó và thiếu thốn này được tôn cao! Chúa đã “cứu Ngài.” Chúng ta không còn thấy Giu-đa nữa; nhưng chúng ta thấy Đấng mà Giu-đa đã phản bội, và Đấng mà Y-sơ-ra-ên đã đồng lòng khước từ, được tôn cao lên bên tay phải của Đức Chúa Trời.
“Giê-hô-va phán cùng Chúa tôi, (אֲדֹנִי)
Hãy ngồi bên tay phải Ta.”
Một đoạn thường được trích dẫn — vì nó chứa một lẽ thật đáng ghi nhớ.* Chúng ta thấy nó được chính Đấng Mê-si-a trích dẫn để dẫn Y-sơ-ra-ên thừa nhận Ngài lớn hơn Đa-vít, Ma-thi-ơ 22:44. Nó được trích dẫn trong Hê-bơ-rơ 1:13, để chứng minh Ngài cao hơn các thiên sứ rất nhiều. Nó được Phi-e-rơ đưa ra, Công Vụ 2:34, để bày tỏ Ngài vừa là Chúa vừa là Đấng Christ. Nó được nhắc đến trong Hê-bơ-rơ 10:12, 13, như tuyên bố rằng Chúa Giê-xu đã hoàn thành một cách thỏa đáng những gì Ngài đã đảm nhận để thực hiện trên đất, “Một của lễ duy nhất cho đến đời đời,” và từ nay về sau Ngài ở trên ngôi vinh dự thiêng liêng ấy “chờ đợi cho đến khi các kẻ thù của Ngài được đặt làm bệ chân Ngài” — ngày Ngài Tái Lâm.
Trong câu 1, Chúng ta có vinh hiển cá nhân của Đấng Mê-si-a được tôn cao do Cha tuyên bố. Ngài ngồi trong vinh dự cao nhất (xem I Các Vua 2:19; Thi Thiên 45:9) cho đến ngày đến để nhận vinh dự còn lớn hơn nữa, tức là, sự hạ bệ hoàn toàn các kẻ thù của Ngài, là những kẻ sẽ bị đặt làm bệ chân Ngài, ám chỉ (Giô-suê 10:24) đến năm vua. Rồi xứ sẽ được yên nghỉ.
Trong câu 2, Lời hứa của Cha dành cho Ngài về sự khuất phục mọi kẻ thù của Ngài. “Cây gậy” là מַטֵּה, không phải vương trượng, mà là cây gậy sửa phạt, giống như cây gậy của Môi-se, đã dùng để giáng sự phán xét trên Ê-díp-tô.
Trong câu 3, Lời hứa về một dân tộc, yêu thương, thánh khiết, không tì vết, và đông hơn người ta có thể đếm được.
Trong câu 4, Chức vụ của Ngài với tư cách là Thầy Tế Lễ Vua, được thi hành đặc biệt trong việc đem dân tộc đông đảo vô số này đến cùng chính Ngài rồi ban phước cho họ. Ngài là Mên-chi-xê-đéc, nhưng trên một vương quốc hùng mạnh, và Ngài cầu thay cho và ban phước cho các Áp-ra-ham của Ngài.
Trong câu 5, 6, Những chi tiết được đưa ra về việc Ngài rời khỏi bàn tay phải.
Và câu 7 là bản tóm tắt toàn bộ sự nghiệp của Ngài.
Nhưng, chúng ta nên lưu ý, trong câu 5, 6, ống kính tiên tri đã chuyển hướng như thế nào. Cho đến nay (câu 1–4) mắt chúng ta đã chăm chú nhìn vào Con Được Tôn Cao, trong khi Đa-vít thuật lại trong lời tiên tri những gì Cha sẽ làm cho Ngài “trong ngày quyền năng của Ngài” — tức là, ngày được nhắc đến, Khải Huyền 11:17, khi Ngài nắm lấy quyền năng lớn lao của mình và trị vì, ngày Ngài Tái Lâm. Nhưng nay, trong câu 5, chúng ta được dẫn đến cùng Cha; vì chính Ngài là Đấng “sẽ sai Chúa Giê-xu đến,” (Công Vụ 3:20; I Ti-mô-thê 6:15). Và chính với mắt hướng về Cha mà chúng ta phải đọc câu 5.
“Chúa (אְדֹנָי theo tiếng Canh-đê, ‘Shecinah’) ở bên tay phải ngươi,” (Hỡi Giê-hô-va). Xem câu 1.
Hay, có lẽ, còn chính xác hơn nữa, trong tinh thần thờ phượng vui mừng và hy vọng,
“Chúa (Adonai) ở bên tay phải ngươi!
Ngài đã đánh xuyên qua các vua trong những ngày thịnh nộ của Ngài!
Ngài sẽ tranh chiến cùng các dân tộc,
Ngài đã đánh hạ Đầu của trái đất trong toàn bộ phạm vi của nó!”
Mệnh đề cuối cùng này, nói về một kẻ tiếm quyền đã đòi quyền đối với thế gian của chúng ta, là sự tương phản với câu 7, trong đó chính sự tôn cao của Ngài trên trái đất được công bố bằng việc “ngẩng đầu lên” (xem Sáng Thế Ký 40:13, 20, vân vân).
“Ngài sẽ uống nước khe bên đường:
Vì vậy Ngài sẽ ngẩng đầu lên.”
Giờ chúng ta có thể quay lại để thảo luận một số khó khăn của bài ca đắc thắng tráng lệ này. Chúng ta sẽ lưu ý hai điều — một trong việc mô tả đạo quân của Ngài, câu 3; điều còn lại trong bản tóm tắt sự nghiệp của Ngài, câu 7.
Chúng ta đọc trong câu 3: “Dân của Ngài sẽ tự dâng mình làm của lễ tự nguyện cho Ngài, trong ngày quyền năng của Ngài” — chính họ dâng mình làm của lễ sống. Sự ám chỉ có lẽ là về nhiều của lễ tự nguyện được đem đến bàn thờ của Y-sơ-ra-ên, — tất cả những của lễ ấy, cũng như các của lễ chay và các của lễ quán của họ, đã tuyên bố rằng dân của Đức Chúa Trời là một dân tộc dâng chính mình cho Ngài, hồn, thân thể, và tâm linh không giữ lại điều gì. Và đã có một hình bóng xưa trong Các Quan Xét 5:2, đạo quân của Ba-rác — giống như đại hội lớn này từ mọi chi phái, trong khi những kẻ giống như Mê-rốt phải diệt vong cùng kẻ thù. Đạo quân này, đạo binh của Chúa này, có thể đặc biệt chỉ về Y-sơ-ra-ên như một dân tộc, vào lúc Đấng Christ Tái Lâm; nhưng nếu vậy, thì đó là Y-sơ-ra-ên về sau trở nên trung tâm điểm hiệp nhất cho các dân tộc đã được cải đạo trên khắp trái đất. Cũng có thể có sự ám chỉ đến phần còn lại trong đạo binh của Chúa trong ngày ấy, các thánh đồ vinh hiển của Ngài “là những người hầu hạ Ngài,” và cùng trị vì với Ngài trên các dân tộc này của trái đất, và trên mười hai chi phái của Y-sơ-ra-ên. Nhưng sự ám chỉ đầy đủ là về tất cả những đoàn người đông đảo này cùng nhau, được nhóm họp đến Si-lô khi Ngài Đến. Những người này sẽ được mặc trang phục như các thầy tế lễ: được trang hoàng lễ hội; vì,
“Trong vẻ đẹp của sự thánh khiết,”
là một câu nói lấy từ Xuất Ê-díp-tô Ký 19:6 và 28:4 (so sánh Châm Ngôn 31:25, הָדרָ לְבֹשַׁה). Nó được dùng thường xuyên, và dường như luôn nhắc chúng ta trở lại trang phục của chức tế lễ, hay của người Lê-vi;* vì vậy chúng ta phải hiểu đạo binh của Đấng Mê-si-a như khi ấy được bày tỏ là “một dân tộc gồm các thầy tế lễ,” để dâng lên sự ngợi khen và phục vụ của trái đất.
“Từ lòng buổi sáng
Là sương của tuổi trẻ Ngài.”
“Đoàn quân trẻ trung của Ngài như sương vì vẻ đẹp” (Hengstenberg); một số người cũng nói, trong sự nối tiếp không ngừng; và chúng ta phải thêm, cũng vì số lượng nữa. Nhưng, há chẳng có ý tưởng khác này sao — họ đến thình lình như sương xuất hiện, được thấy cùng một lúc dưới ánh sáng của Mặt Trời Công Chính vừa mọc? Và há chúng ta chẳng có thể nhận thêm một ý tưởng nữa từ Hengstenberg, “tất cả đều được sinh ra từ trên cao” — như Gióp 38:28 có thể khiến chúng ta nhớ lại? Bản dịch theo vần điệu của Tate và Brady đã diễn đạt một số quan điểm này như sau: —
“Nguyện tất cả (được cứu chuộc khỏi đêm lầm lạc)
Xuất hiện đông đảo và sáng ngời
Như những giọt sương mai trong suốt.”
Nhưng giờ chúng ta hãy lưu ý ngắn gọn câu 7, “Ngài sẽ uống nước khe bên đường.” Các nhà giải nghĩa xưa và nay đều lúng túng không biết quyết định ý nghĩa thật sự như thế nào. Ý tưởng, rất phổ biến trong chúng ta, cho rằng mệnh đề này báo trước những sự thương khó của Đấng Christ, rất hiếm khi được tìm thấy nơi các nhà giải nghĩa xưa.* Những lời ấy đã được Junius và Tremellius hiểu từ lâu là có nghĩa: “Ngài sẽ kiên định tiến lên đến chiến thắng, như các tướng lãnh đầy nghị lực hành động, là những người, khi truy đuổi kẻ thù đã tan chạy, không dừng lại để thỏa mãn mình trong ăn uống.”† Hengstenberg và những người khác về cơ bản tán thành quan điểm này. Trong khi một số ít cho rằng có thể có sự ám chỉ đến Sam-sôn tại Ra-mát Lê-hi (như thể những lời ấy nói về Đấng Christ có một nguồn suối kín đáo để bổ sức khi cần), phần lớn dường như nghiêng về việc lấy Ghi-đê-ôn làm hình bóng diễn đạt ý tưởng này tốt nhất. Tiến lên đến chiến thắng, Đấng Mê-si-a, giống như Ghi-đê-ôn, “mệt mỏi mà vẫn truy đuổi” khi ông vượt qua Giô-đanh, sẽ không dừng lại cho đến khi mọi sự đều thắng. “Ngài sẽ không thất bại cũng không nản lòng cho đến khi Ngài đã lập sự phán xét công minh trên đất.” Có lẽ ý tưởng đầy đủ là thế này: — Sự nghiệp của Ngài đã thành công không gì ngăn cản được, giống như sự nghiệp của Ghi-đê-ôn; vì Ngài đã không để điều gì giữ Ngài lại, cũng không lùi bước trong công cuộc vì bất kỳ sự mệt nhọc nào, cũng không dừng lại để thỏa mãn xác thịt. Nếu chúng ta hiểu như vậy, thì trong những lời ấy vừa chứa đựng Sự Hạ Mình vừa chứa đựng Sự Tôn Cao của Con Người; và Phi-líp 2:8, 9 cung cấp một lời bình giải.
Và như thế cây đàn hạc hát về Con của Đa-vít và Chúa của Đa-vít. Há chúng ta chẳng có thể đặt tên cho Thi Thiên là,
Đấng Mê-si-a, ở Bên Tay Phải, chờ đợi cho đến khi các kẻ thù của Ngài được đặt làm bệ chân Ngài?
THI THIÊN 111
1–10 Một Thi Thiên Theo Thứ Tự Mẫu Tự. Nó có thể được hát ngay bây giờ, theo cùng cách mà nó có thể đã được hát từ lâu trong đền thờ; nhưng nó cũng thích hợp cho ngày được mô tả trong Khải Huyền 19:1, 3, 4, ngày của nhiều tiếng “Ha-lê-lu-gia,” như Thi Thiên này bắt đầu và nhắc lại, Đấng Mê-si-a có thể hát nó trên đất và trong vương quốc, và mỗi chi thể của Ngài cũng vậy.
Kế hoạch thật đơn giản. Trong câu 1 chúng ta nghe về “Hội chúng (cuộc họp thân mật) của những người ngay thẳng,” dù đó là những hội chúng như đang nhóm họp hiện nay, hay là đoàn người đông đảo sẽ nhóm họp vào Ngày Lớn trong vương quốc, “Hội Chúng.” Trong câu 2 chúng ta có chủ đề ngợi khen, các công việc của Giê-hô-va, là điều thu hút sự chú ý của mọi người trong những cuộc họp này, “Các công việc của Giê-hô-va được tìm kiếm theo mọi ước muốn của họ,” (Hengst). Họ tìm thấy “sự uy nghi và vinh hiển” trong đó; họ tìm thấy (câu 4) “Ngài đã dựng một đài kỷ niệm cho các công việc kỳ diệu của Ngài,” tức là, đã làm cho chúng chắc chắn được ghi nhớ như khi người ta dựng một đài kỷ niệm. Đến câu 7, tính không thay đổi của các đường lối Ngài là ý tưởng chủ đạo, xuất hiện lại trong câu 8 và 9. Và rồi bài ca ngọt ngào này của Si-ôn kết thúc với (câu 10) lời bày tỏ trang trọng về sự thỏa lòng trọn vẹn trong Chúa và trong các đường lối của Ngài.
Thật đáng lưu ý rằng câu 10 hát rằng,
“Sự khởi đầu của sự khôn ngoan là sự kính sợ Giê-hô-va.”
Gióp đã tuyên bố lẽ thật ấy cho con cái loài người trong những thời đại sớm nhất, 28:28. Về sau, Sa-lô-môn (Châm Ngôn 1:7) đã tuyên bố điều ấy với tất cả thẩm quyền của sự khôn ngoan và vĩ đại vô song của mình. Nhưng ở đây, Đấng Mê-si-a và các chi thể của Ngài có thể được xem là đang hát điều ấy, không chỉ trên đất, mà còn trong vương quốc — trong “Hội chúng của những người ngay thẳng.” Họ sẽ thuật lại đời đời rằng mọi sự khôn ngoan thật đều được tìm thấy trong Chúa. Cho đến khi họ biết Ngài, không một ai trong họ biết được điều gì có thể làm thỏa lòng; nhưng trong việc biết Ngài, tất cả đều tìm thấy sự sống đời đời. Từ Suối Nguồn Khôn Ngoan này họ uống đời đời. “Thánh thay và đáng kính sợ thay danh Ngài!” Trong đó có sự khôn ngoan — những ai biết danh ấy (và Đấng Mê-si-a đã đến để bày tỏ danh ấy trọn vẹn) sẽ được phước đời đời. Những người như thế sẽ là
Bài Ha-lê-lu-gia của Đấng Mê-si-a và các chi thể của Ngài khi ôn lại quá khứ.
THI THIÊN 112
1–10 Một Thi Thiên Theo Thứ Tự Mẫu Tự nữa. Thi Thiên 111 đã ca ngợi bản tánh và các đường lối của Chúa; bài ca này ca ngợi các phước hạnh của những người thuộc về Ngài, và nói về nhiều điểm mà dân của Đức Chúa Trời giống như Đức Chúa Trời. Giống như bài trước, nó là một bài ca “Ha-lê-lu-gia,” thích hợp để Đấng Mê-si-a hát, và để mỗi chi thể của Ngài hát, ở đây trên đất và về sau trong vương quốc. Nó nói về phần thưởng của những người thuộc về Chúa, trong khi việc mô tả bản tánh của họ ngăn ngừa bất kỳ sự nhầm lẫn nào về những người được nói đến.
Từ câu 1, những nét tính cách đánh dấu người thật sự kính sợ Đức Chúa Trời được lưu ý, đưa chúng ta trở lại câu 10 của Thi Thiên 111. Chính Đấng Mê-si-a bày tỏ những nét ấy một cách hoàn hảo; Ngài là “mạnh mẽ,” גִבּוֹר, vượt xa tên chinh phục được nhắc đến trong Sáng Thế Ký 10:8.
Trong câu 2, 3, phước hạnh, đi theo bản tánh này như bóng đi theo hình, được bày ra trước mắt chúng ta; và như yếu tố cao trọng nhất của phước hạnh, mệnh đề: “Ánh sáng mọc lên trong sự tối tăm cho người ngay thẳng,” cho thấy rằng mọi sự tối tăm của người ngay thẳng, những thử thách, buồn rầu, cám dỗ của người ấy, sẽ kết thúc trong ánh sáng. Đó là một mệnh đề quý báu, có thể áp dụng cho ngày buồn rầu của Đấng Christ, và có thể áp dụng cho ngày của mỗi chi thể, cho chúng ta biết về những sự giải cứu hiện tại đã được chuẩn bị cho người công chính, và về sự giải cứu lớn lao khi “ánh sáng” của Ngày của Đức Chúa Trời xuất hiện (Ma-la-chi 4:2).
Trong câu 4, 5, những nét giống Đức Chúa Trời được nói đến. Trong những nét ấy, Đấng Mê-si-a là gương mẫu lớn lao; hay thương xót và đầy ân điển (Xuất Ê-díp-tô Ký 34:6), và công chính.
“Phước cho người! (Ê-sai 3:10)
Người tỏ ân huệ và cho vay mượn!”
Trong câu 6–8, hạnh phúc vững chắc, không thay đổi của người ấy được công bố. Người ấy “không bao giờ bị lay động;” người ấy được Đức Chúa Trời ghi nhớ đời đời, như thầy tế lễ thượng phẩm luôn mang tên của Y-sơ-ra-ên trên lòng mình. Không tin tức nào có thể làm người ấy choáng ngợp; người ấy được vững lập đời đời.
Trong câu 9, những “chén nước lạnh” của người được nói đến. “Người đã ban cho kẻ nghèo;” vì như Đấng Christ đã làm (Công Vụ 20:35), mỗi chi thể cũng luôn coi ban cho thì có phước hơn nhận lãnh. Và “sự công chính” này, tức là cách ăn ở công chính, không bị quên lãng; nó được ghi vào sách kỷ niệm (xem câu 3, và II Cô-rinh-tô 9:9).
Trong các câu 10, 10, chiến thắng của người được công bố. Người được tôn cao; kẻ ác bị ngã đổ đời đời. Đây là ngày Vinh Quang — thời điểm của phần thưởng. Thật đúng biết bao về Đấng Christ là Đầu! “Sừng của Người được tôn cao.”
Và như vậy, mọi dòng suối thánh cuối cùng đều đổ vào đại dương vinh quang, gặp gỡ nó trong ngày Đấng Mê-si-a và các chi thể của Ngài cùng được vinh hiển. Và đây là chủ đề của Thi Thiên này mà người công chính thường có thể hát trong nhà mình với sự trông đợi vui mừng —
Sự báo đáp của Đấng Mê-si-a và dòng dõi của Ngài.
THI THIÊN 113
1–9 Người Do Thái đã truyền lại truyền thống rằng Thi Thiên này, cùng với những Thi Thiên tiếp theo cho đến Thi Thiên 118, đều được hát trong Lễ Vượt Qua; và chúng được gọi là “Bài Ca Hallel Lớn.” Truyền thống này cho thấy, dù sao đi nữa, rằng người Do Thái xưa đã nhận ra trong sáu Thi Thiên này một mối liên hệ gắn bó nào đó. Tất cả đều ca ngợi Đức Chúa Trời là Đấng Cứu Chuộc, trong một khía cạnh nào đó của bản tính cứu chuộc của Ngài; và đã như vậy, trong khi chúng thích hợp với lễ Vượt Qua, chúng ta có thể thấy chúng thích hợp biết bao trên môi của Đấng Cứu Chuộc, trong Phòng Cao của Ngài.* Như sau —
Trong Thi Thiên 113, Ngài đã hát ngợi khen Đấng cứu chuộc khỏi vực sâu nhất.
Trong Thi Thiên 114, Ngài đã hát ngợi khen Đấng đã từng cứu chuộc Y-sơ-ra-ên, và sẽ lại cứu chuộc Y-sơ-ra-ên.
Trong Thi Thiên 115, Ngài đã cất lên bài ca — trên các thần tượng đã ngã đổ của trần gian — cho Đấng ban phước cho Y-sơ-ra-ên và thế gian.
Trong Thi Thiên 116, Ngài đã hát bài ca phục sinh tạ ơn của mình bằng sự trông đợi trước.
Trong Thi Thiên 117, Ngài đã dẫn đầu bài ca ngợi khen của hội chúng lớn.
Trong Thi Thiên 118, (ngay trước khi rời Phòng Cao để đi đến Ghết-sê-ma-nê), Ngài đã tuôn đổ câu chuyện về sự đau khổ, xung đột, chiến thắng, và vinh hiển của Ngài.
Thi Thiên của chúng ta, như vậy, bắt đầu bằng lời mời được lặp lại hai lần gửi đến mọi đầy tớ của Đức Chúa Trời hãy cùng nhau ngợi khen. Đôi khi, đối với linh hồn, “cô tịch là bạn đồng hành tốt nhất” là đúng; nhưng trong vấn đề ngợi khen, điều ngược lại thường có thể được giữ. Sự hiệp thông của những linh hồn đồng điệu là sự giúp đỡ tốt nhất cho mỗi linh hồn riêng lẻ; mỗi tiếng nói trong đám đông lớn chạm đến những sợi dây lòng của người ca sĩ ngọt ngào ở đằng kia, như gió chạm đến đàn hạc Ê-ô-li. Do đó, rất nhiều Thi Thiên bắt đầu bằng “Hallelujah!” kêu gọi những người chung quanh cùng ngợi khen — không phải vì “người gảy đàn bằng cây đàn của mình” muốn ủy thác bổn phận phước hạnh này cho người khác, mà vì người tìm cách điều chỉnh linh hồn mình bằng cách nghe tiếng của họ dâng lên. Hơi ấm của lòng họ đốt cháy lòng người.
Những người được mời (câu 1) ngợi khen là “các đầy tớ của Giê-hô-va;” tất cả những người (như Nê-hê-mi 1:10 mở rộng những lời này) mà Ngài đã cứu chuộc. Thời điểm (câu 2) để ngợi khen đặc biệt là “từ nay trở đi,” kể từ ngày của sự cứu chuộc này. Nơi chốn (câu 3, 4) mà sự ngợi khen sẽ được cử hành là khắp cả đất, không phải chỉ riêng đất Y-sơ-ra-ên; vì mọi dân tộc đều phải nghe điều Giê-hô-va đã làm trên sân khấu của đất ấy. Đối tượng của sự ngợi khen (câu 5) là Giê-hô-va, Đấng mà họ đã hát tại Biển Đỏ, “Ai giống như Ngài?” (Xuất Ê-díp-tô Ký 15:11)
“Ai giống như Giê-hô-va Đức Chúa Trời chúng ta?
Đấng được tôn cao, về nơi ngự của Ngài (ὁ ἐν ὑψηλοις κατοικῶν. — Bản Bảy Mươi)
Đấng cúi xuống thấp, về sự nhìn xem của Ngài! (τὰ ταιπέινκ ἐφορῶν. — Bản Bảy Mươi)
Trên trời, và dưới đất!” (Câu 5, 6)
Tiếp theo là chủ đề đặc biệt của sự ca tụng (câu 7, 8, 9) — điều Ngài làm cho kẻ sa ngã. Bài ca của An-ne trong I Sa-mu-ên 2:5, 6, 7, 8 dường như được giữ trước mắt, cũng như chính lời của Đức Chúa Trời phán với Đa-vít, II Sa-mu-ên 7:8, 9, tất cả để cung cấp ngôn ngữ thích hợp nhằm diễn tả các hành động cứu chuộc. Và người “đàn bà son sẻ” đã lâu trong câu 9, trong khi nhắc chúng ta nhớ đến Sa-ra, Rê-bê-ca, Ra-chên, vợ của Ma-nô-a, Ê-li-sa-bét, những người cuối cùng đều được đầy dẫy niềm vui, có thể chỉ về một và cùng một thời kỳ trong lịch sử thế gian để được minh họa đầy đủ và cuối cùng, như Ê-sai 54:1 cũng vậy. Ê-sai dường như cố ý ám chỉ Thi Thiên này như đang nhận được sự ứng nghiệm trọn vẹn khi công việc chịu khổ của Đấng Mê-si-a (Ê-sai 53) đưa đến phước hạnh vô hạn cho Y-sơ-ra-ên và thế gian. Sự cứu chuộc được ca tụng bao gồm vinh quang cũng như ân điển; vì chúng ta có các quan trưởng (câu 8) được nói đến, và những người này “ngồi” với họ, trở thành bạn đồng hành của những người cao quý — như vậy được tôn cao tột bậc, dù trước kia chỉ xứng với địa ngục thấp nhất. Đó là cách diễn đạt song song với “ngai vinh quang” của An-ne (I Sa-mu-ên 2:8). Và kìa! người trước kia son sẻ trong nhà “ngồi làm mẹ vui mừng của các con trai.” Dù chúng ta xem người nói là Đấng Christ đang ngợi khen Cha, hay là Hội Thánh của Đấng Christ, và mỗi chi thể của Đấng Christ đang ngợi khen Cha vì cớ Đấng Christ, chủ đề không thể bị nhầm lẫn. Đó là
Sự ngợi khen Đấng cứu chuộc khỏi vực sâu nhất.
THI THIÊN 114
1–8 MỖI giọt nước mắt rơi trên bàn thờ bằng vàng sẽ có vẻ như bằng vàng, vì vàng chiếu xuyên qua; và những vật tầm thường được dâng trong các bình của đền thánh sẽ trở nên thánh. Cũng vậy đối với các sự kiện lịch sử được nhắc đến trong những bài ca Si-ôn này. Ngay cả khi chúng tự nó không kỳ diệu, chúng vẫn không thể không được cảm nhận là khác hẳn mọi sự kiện khác, vì được ca tụng một cách tinh tế trên cây đàn hạc của Y-sơ-ra-ên.
Thi Thiên này hát về quá khứ, và cả về tương lai nữa. Quá khứ kéo dài từ câu 1 đến câu 6, thời điểm
“Khi Y-sơ-ra-ên, được Chúa yêu dấu,
Ra khỏi đất nô lệ.”
Khi chúng ta thấy trong câu 1, như trong Thi Thiên 81:5, Ai Cập được nói đến như một đất mà dân chúng có “tiếng lạ,” dường như có thể rằng sự ám chỉ là về việc họ là một dân không thể nói về Đức Chúa Trời, như Y-sơ-ra-ên có thể; cũng như Sô-phô-ni 3:9 nói về “môi thanh sạch,” tức là môi kêu cầu danh Chúa. Trong câu 2, “Giu-đa” (Bản Bảy Mươi Ιὀυδὰια) được tiếp nối bằng một động từ giống cái, cả để cho thấy rằng đó không phải là đất, mà là dân, và cũng để nhắc chúng ta về sự bất lực của họ lúc bấy giờ. Đó là, nói cách khác, “con gái của dân ta.” Và trong cùng câu ấy, chúng ta nghe về “nơi thánh của Ngài,” như trong Thi Thiên 87:1, mà không nêu tên người, vì lòng đầy dẫy về Ngài. Đức Chúa Trời đã ngự trong trại quân, khiến lòng của dân chúng thành “nơi thánh” của Ngài, và lấy các chi phái làm Vương Quốc của Ngài; trong khi Biển Đỏ và Si-na-i làm chứng về sự hiện diện và quyền năng của Ngài. Thật là một đặc ân khi có một vị vua như vậy! Thật là một phước hạnh khi được Đấng Thánh ngự trong mình!
Có một thời tương lai khi điều tương tự sẽ lại xảy ra, và câu hỏi lại được hỏi, “Hỡi biển, cớ sao ngươi chạy trốn?” Vì (câu 7, 8) các câu kết dường như song song với A-ghê 2:6, và Hê-bơ-rơ 12:26, khi cả đất sẽ bị rung động trước sự hiện diện của Đấng mà sự hiện diện của Ngài đã tác động đến Si-na-i, Biển Đỏ, và Giô-đanh như vậy. Âu-tinh cũng nói — “Illa quoque miracula, cum in illo populo fierent, præsentia quidem, sed non sine futurorum significatione, gerebantur.” Và Tiến sĩ Allix nói — “Đó là một sự suy ngẫm về việc ra khỏi Ai Cập, và về những phép lạ đã thay đổi trật tự của thiên nhiên; từ đó tác giả thánh đã nâng tâm trí của dân sự mình lên đến những tư tưởng về sự cứu chuộc của họ, khi Đấng Mê-si-a, xuất hiện để giải cứu họ, sẽ gây ra những thay đổi tương tự trong thế gian,” Xem Mi-chê 7:15–17, Ê-sai 11:15. Và trong ngày đó, họ sẽ ra khỏi ách thống trị nghiền nát của một quyền lực đã giày đạp Giê-ru-sa-lem dưới chân, “mà tiếng ngươi sẽ không hiểu,” (Phục Truyền Luật Lệ Ký 28:49).
Dù trên môi của Giê-xu tại bàn tiệc Vượt Qua trong phòng cao, khi dùng bài này như một phần của Bài Ca Hallel Lớn, hay trên môi của bất kỳ chi thể nào của Ngài, bài ca vẫn là một bài ca về
Sự ngợi khen Đấng đã cứu chuộc, và sẽ lại cứu chuộc, Y-sơ-ra-ên của Ngài.
THI THIÊN 115
1–18 Nhà truyền giáo A-đô-ni-ram Giút-sơn đã bị chặn lại giữa những mưu đồ đầy tham vọng, và được dẫn đến phủ phục dưới chân Chúa mình bởi câu đầu tiên của Thi Thiên này, “Chẳng phải cho chúng tôi.”
“Chẳng phải cho chúng tôi” này có liên quan đến bản tính không xứng đáng của những người nhận lãnh. Đức Chúa Trời chúng ta ban cho một cách rộng rãi; và hơn nữa Ngài ban cho như không ai khác ban cho; vì (như Milton hát) Ngài ban cho,
“Không một lời trách móc tốt lành nào kèm theo.”
Chính nét đặc biệt thiêng liêng này trong sự ban cho của Ngài, hơn mọi điều khác, phải thúc giục chúng ta vội đến ngai của Ngài với lòng biết ơn và sự ngợi khen tôn thờ. “Sự thương xót và chân lý” của Ngài (câu 1) là Gia-kin và Bô-ách của chương trình cứu chuộc; ân điển của Ngài, hay tình yêu, hay sự thương xót của Ngài, thúc đẩy sự ban Con Ngài, và chân lý của Ngài, hay sự trung thành với mọi lời Ngài từng phán, với mọi luật pháp Ngài từng ban, với mọi thuộc tính của bản tính Ngài, là những sự bày tỏ nổi bật của danh Ngài. Vậy thì, khi dâng lời ngợi khen, những người được Ngài cứu chuộc há chẳng nên luôn nhắc đến “sự thương xót và chân lý” — đến “ân điển và chân lý đến bởi Chúa Giê-xu Christ” sao? Chính như vậy chúng ta dâng cho Ngài “vinh quang trên các tầng trời cao nhất.”
Nhưng hãy đối chiếu Giê-hô-va với bất kỳ thần nào khác. Tại sao dân ngoại lại nói, “Xin cho biết, (נָא) Đức Chúa Trời của các ngươi ở đâu?” Hãy lấy bản mô tả ngắn gọn của Môi-se trong Phục Truyền Luật Lệ Ký 4:28, và mở rộng ra như đã làm ở đây. Các thần tượng bằng vàng và bạc có miệng, nhưng không ban lời khuyên nào cho kẻ thờ lạy chúng; có mắt, nhưng không thấy sự sùng kính cũng không thấy nhu cầu của những kẻ phục vụ chúng; có tai, nhưng không nghe tiếng kêu than hay bài ca ngợi khen của chúng; có lỗ mũi, nhưng không ngửi hương thơm dâng lên trước hình tượng của chúng; có tay, nhưng tia sét mà chúng dường như cầm (như thần Jupiter Tonans về sau), chỉ là một brutum fulmen, chúng không thể phóng ra; có chân, nhưng chúng không thể bước đến giúp kẻ sa ngã. Than ôi! chúng thậm chí không thể thì thầm một âm tiết đáp lại, hay lầm bầm trong cổ họng mình! Và như con người trở nên giống thần của mình, (chứng kiến những kẻ thờ thần tượng Ấn Độ mà sự tàn ác của họ chỉ là phản chiếu của sự tàn ác của các thần của họ), thì các thần của dân ngoại này vốn “không có linh hồn, nên kẻ thờ lạy cũng trở nên không có linh hồn,” (Tholuck).
Hỡi Y-sơ-ra-ên hạnh phúc! hãy tin cậy nơi Giê-hô-va —
“Vì đối với mọi người như vậy, Ngài là sự cứu giúp,
Là cái khiên và sự phòng thủ.” (Bản dịch cổ nhất)
“Sự giúp đỡ của họ” có nghĩa là “sự giúp đỡ của những người làm như vậy.”* Một số hiểu như thể một dàn hợp xướng đã thốt ra những lời này để đáp lại. Dù theo cách nào, ý nghĩa cũng rõ ràng. Hỡi Y-sơ-ra-ên nói chung! hỡi nhà A-rôn! hỡi mọi người kính sợ Đức Chúa Trời! hãy chỉ tin cậy nơi Ngài; vì tất cả các ngươi đều có thể nói câu 12, 13.
Trong các câu 14, 15, phước hạnh thời sau rốt của Y-sơ-ra-ên được nhắc đến. Đức Chúa Trời của họ mà họ đã ngợi khen tuyên bố phước hạnh, một phước hạnh giống như sự sáng tạo (Sáng Thế Ký 1:28), trên họ, qua miệng của Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm của Ngài, chúng ta có thể cho là vậy; và trong trường hợp đó, thật thích hợp biết bao khi được thốt ra bởi Chúa Giê-xu trong đêm Ngài bị phản nộp, trong khi dùng những lời này tại bàn tiệc Vượt Qua:
“Nguyện Giê-hô-va gia thêm cho các ngươi (Phục Truyền Luật Lệ Ký 1:11),
Cho các ngươi và cho con cái các ngươi!
Nguyện các ngươi được ban phước bởi Giê-hô-va,
Đấng dựng nên trời và đất!”
Điều đó giống như Mên-chi-xê-đéc chúc phước cho Áp-ra-ham trong danh của Đức Chúa Trời Chí Cao, “Đấng sở hữu trời và đất.” Những người nhận lãnh phước hạnh đáp lại bằng những lời kết —
“Về các tầng trời — các tầng trời thuộc về Giê-hô-va!
Và chính Ngài ban đất cho con cái loài người!”
Phải, và chính Ngài sẽ ban đất, trong vẻ đẹp được đổi mới của nó, cho con cái loài người. Chúng ta mắc nợ Ngài mọi sự. Há Ngài không đáng được ngợi khen — ngợi khen trên chính đất của Ngài sao?
“Chính những người không phải kẻ chết sẽ ngợi khen Giê-hô-va,
Chứ không phải những kẻ đi xuống nơi yên lặng (Ê-sai 26:14):
Còn chúng ta, nguyện chúng ta chúc tụng Giê-hô-va (וַאֲנַחְנוּ נְבָרֵךְ)
Từ nay cho đến đời đời! Hallelujah!”
Thật là một hành động ngợi khen sốt sắng biết bao! — một bài ca, bất chấp các thần tượng.
Sự ngợi khen Giê-hô-va, nguồn tối cao của muôn vàn phước hạnh cho mọi người kính sợ danh Ngài.
THI THIÊN 116
1–19 NẾU điều kỳ diệu lớn nhất mà mắt sẽ từng thấy, tai từng nghe, và lòng người cùng thiên sứ từng nghĩ đến, là sự hy sinh của Đức Chúa Trời được bày tỏ trong xác thịt, “Thần Tánh đã tiêu hao vì phúc lợi của con người!” thì chúng ta cũng không cần lấy làm lạ rằng cây đàn hạc của Si-ôn cứ trở lại mãi mãi với chủ đề này. Đây là chủ đề trước mắt chúng ta ở đây, vì Thi Thiên này là bài ca phục sinh của Đấng Christ, được hát bởi chính môi Ngài trong phòng cao tại Lễ Vượt Qua, trong sự trông đợi trước bóng tối của Ghết-sê-ma-nê và Can-vary qua đi vào vinh quang.
Phao-lô, trong II Cô-rinh-tô 4:13, 14, đưa ra nốt nhạc chủ đạo — “Chúng ta có cùng một tinh thần đức tin, như có chép rằng, Tôi đã tin, nên tôi đã nói (Thi Thiên 116:10), chúng ta cũng tin, nên cũng nói.” Phao-lô nói, chúng ta tiếp tục lời chứng của mình như Giê-xu đã làm, tin tưởng, như Ngài đã tin, rằng Cha sẽ khiến chúng ta sống lại cuối cùng trong vinh quang, dù hiện nay chúng ta “mang trong mình sự chết (την νεκρωσιν, הַמַּוְתָה của Thi Thiên 116:15) của Chúa Giê-xu.”
Người ta đã nhận thấy bởi Hengstenberg (người đã nói một cách đẹp đẽ về người nói ở đây như đang thốt ra “lời tạ ơn với giọt lệ trong mắt”), rằng có sự tương đồng với giọng điệu của Thi Thiên này trong bài viết của Ê-xê-chia, khi ông đã bị bệnh, và được khỏi bệnh (Ê-sai 38). Có thể trường hợp của Ê-xê-chia có ý định cung cấp một hình bóng sống động về Đấng Cứu Rỗi trong một số chi tiết. Cũng rất đúng rằng trong một ý nghĩa và mức độ nào đó, mỗi chi thể của Đấng Christ đều có thể hát, “Tôi yêu mến Chúa,” và nói điều đó, cũng theo đúng phong cách của tác giả nguyên thủy. “Tôi yêu mến! vì Chúa đã nghe” — quá tràn ngập niềm vui và tình yêu, “đến nỗi ban đầu chỉ bày tỏ tình cảm mà không tuyên bố đối tượng của nó, nghĩ rằng cả thế gian hẳn phải biết người được nói đến là ai — giống như Ma-ri Ma-đơ-len, Giăng 20:15,” (Horne). Tuy nhiên, chính Thầy, hơn là các môn đồ, là người nói ở đây. Chúa Giê-xu là Ê-xê-chia thật, Đấng duy nhất có thể nhận lấy mọi điều được viết ở đây, vì đã trải qua những cơn đau đớn dữ dội hơn, và đạt được một sự phục sinh thật hơn, so với Ê-xê-chia có thể ca tụng khi ông đi lên, vào ngày thứ ba, đến nhà của Chúa.
Chỉ có Đấng Christ mới có thể nói, theo nghĩa đầy đủ của từ này, chính âm tiết đầu tiên của Thi Thiên; vì các lời trong nguyên văn như sau, “yêu mến! vì Chúa đã nghe tiếng tôi, lời khẩn nguyện của tôi!”
“Tôi yêu mến!” (אָהַבְתִי giống như, ἐστηκα, Khải Huyền 3:20. “Tôi đã làm như vậy, và vẫn còn làm như vậy”)
Không phải là, “Tôi rất hài lòng vì Chúa đã nghe;” không, còn hơn thế nữa nhiều. Giống như người chỉ vào Phục Truyền Luật Lệ Ký 6:5, “Ngươi phải yêu mến Chúa” — וְאָהַבְתָ יְהוֹהָ אֵת, mà thốt lên, “Tôi đã làm như vậy, và sẽ luôn làm như vậy!” Và rồi, như bằng chứng của tình yêu này (không phải như nguyên nhân, xem Lu-ca 7:47), người thêm rằng, “Vì kìa, Chúa đã làm chứng về tình yêu của tôi bằng cách nghe lời cầu nguyện của tôi.” Phải; những giọt lệ và tiếng kêu mạnh mẽ ấy, mà Hê-bơ-rơ 5:7 nhắc đến, là bằng chứng về tình yêu của Ngài đối với Cha; và việc Cha nghe và giúp đỡ là bằng chứng về tình yêu của Cha đối với Con.
“Và tôi sẽ kêu cầu bao lâu tôi còn sống.”
Theo nghĩa đen, “trong những ngày của tôi,” בְיָמיַ như trong II Các Vua 20:19, Ê-sai 39:8 (Hengst.) Há không có một sự ám chỉ ngầm đến sự cầu thay của Ngài sao? và cụm từ này há không nhắc chúng ta nhớ đến Rô-ma 5:10, “được cứu bởi sự sống của Ngài,” và Hê-bơ-rơ 7:16 sao?
Y-sơ-ra-ên có thể dùng những lời này tại bàn tiệc Vượt Qua của họ, coi những nỗi buồn và sự nô lệ ở Ai Cập như một thứ mồ mả, và nhớ lại cuộc trốn chạy khỏi Ai Cập, và việc đi qua Biển Đỏ, khi mọi sự giúp đỡ của con người đều đã thất bại. Đó giống như một sự phục sinh — một lối đi lên khỏi mồ mả. Tuy nhiên, tất cả chỉ là bóng mờ không hoàn hảo về Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời, Con yêu dấu của Ngài. Thế gian là Ai Cập của Ngài, nơi nô lệ của Ngài, cảnh đau khổ của Ngài; và, trong đêm Ngài rời bỏ mãi mãi những công việc và gạch của Ai Cập này, mọi sự giúp đỡ của con người đều thất bại đối với Ngài — thậm chí không một môn đồ nào dâng cho Ngài sự cảm thông. Do đó, chính Ngài — chỉ một mình Ngài — mới có thể hát một cách chân thật như vậy, như câu 11,
“Tôi đã nói trong lúc vội vã của tôi” (tức là, trong khi vội vã rời khỏi Ai Cập, như Y-sơ-ra-ên trong đêm Vượt Qua),
“Mọi người đều là kẻ nói dối;”
vì thuật ngữ này hoàn toàn là thuật ngữ của đêm Vượt Qua, חֳפְזִי. Nó không phải là sự run sợ trong tâm trí, không phải là sự bực bội, không phải là sự báo động, không phải là sự xáo trộn của linh hồn, mà thuật ngữ này chỉ ra; nhưng đó là sự trốn chạy hay thoát thân vội vã của Y-sơ-ra-ên trong đêm đáng ghi nhớ ấy. Xem điều này được bàn luận trong Thi Thiên 31:22. Bản dịch theo vần điệu cổ của Tate và Brady là đúng —
“Vì trong lúc trốn chạy của tôi, mọi hy vọng được giúp đỡ
Từ con người bất tín đều đã mất.”
Và như vậy bản Targum có בְמֲערְקִי, “trong lúc trốn chạy của tôi.” Giám mục Patrick và một số người khác đã nhận thấy đây là ý nghĩa thật.*
Những nhận xét này giúp chúng ta hiểu phạm vi và kế hoạch của Thi Thiên. Đấng Cứu Rỗi bắt đầu (câu 1–4) với Chúa và các ơn phước của Ngài; rồi (câu 5, 6) ca tụng một số nét hấp dẫn trong bản tính của Ngài, “Giê-hô-va hay thương xót,” trong khi Ngài vẫn là “công chính,” “và Đức Chúa Trời chúng ta bày tỏ lòng thương xót,” (מֵרַחֵם); và Ngài làm điều này bằng cách “giữ gìn kẻ đơn sơ,” tức là những người mà Sa-tan có thể dễ dàng lừa dối. Và giờ đây Ngài đưa ra một lịch sử đầy đủ hơn về sự đau khổ và sự giải cứu của Ngài (câu 7), “Tôi đã bị hạ thấp,” và Chúa đã không cho phép kẻ thù chiến thắng Ngài trong giờ kinh khủng của nỗi khốn khổ tột cùng của Ngài; “Ngài đã giúp tôi,” (câu 7, 8). Ngài dường như bày tỏ cho chúng ta một số tư tưởng đã nâng đỡ Ngài — một số “niềm vui đặt trước mặt Ngài” đã giúp Ngài chịu đựng. Chúng là như sau — diễn giải các lời một chút (các câu 9, 10, 11) —
“Tôi sẽ còn bước đi trước mặt Giê-hô-va
Trong các đất (בְאַרְצוֹת của kẻ sống,” (tức là, các miền vinh quang, không phải nơi ở của kẻ chết).
“Tôi có đầy đủ lòng tin cậy! Đó là lý do vì sao tôi đã thường xuyên tuyên bố sự phục sinh của tôi.”
Không phải là tôi không có những cám dỗ ngược lại. Tôi đã bị khốn khổ hơn những người khác.
“Tôi (אֲנִי) đã bị khốn khổ nhiều.”
Phải; và cũng bị bỏ rơi nữa, đến nỗi
“Tôi đã nói, trong lúc vội vã ra đi của tôi,
Mọi người đều là kẻ nói dối.”
Mọi điều thuộc về con người đều làm thất vọng sự trông đợi (câu 8); כֹזֹבֵ như trong Giê-rê-mi 15:18. Nhưng giờ đây, khi cầm lấy chén lễ quán và đổ nó trên bàn thờ như một dấu hiệu tạ ơn† (câu 12, đến cuối), Ngài ngước lên cùng Chúa, và bày tỏ sự thỏa mãn hoàn toàn của Ngài nơi Ngài, thốt ra lời cảm tạ, ngợi khen, chúc tụng, lời thề nguyện, trong khi trông đợi về kết quả của mọi sự, trong một dân tộc được giải phóng và nhóm lại vào vinh quang; vì điều này được chứa đựng trong những lời thường được lặp lại, (tương đương với “sự nhóm họp của chúng ta lại cùng Ngài,” II Tê-sa-lô-ni-ca 2:1),
“Trước mặt toàn thể dân sự của Ngài.”
Điều này được tuyên bố hai lần (câu 14 và 18), bằng ngôn ngữ đặc biệt —
“Tôi sẽ trả các lời thề nguyện của tôi cho Chúa,
Phải, tôi sẽ trả trước mặt toàn thể dân sự của Ngài; (hay, trước mặt — xin hãy để tôi làm điều đó — toàn thể dân sự của Ngài.)
Quý báu (là họ) trước mắt Chúa;
Ngay cả sự chết thuộc về các thánh đồ của Ngài.” (חַמַּוְתָה לַחֲסִידיָו)
Dòng cuối cùng của câu này khá đặc biệt. Từ chỉ sự chết khá đặc biệt, tương ứng, như chúng ta đã lưu ý trước đây, với tiếng Hy Lạp νεκρωσις (giống như תְמָוְתָה trong Thi Thiên 79:11), trong khi nó không thể được cấu tạo với יָקרָ, “quý báu,” vì giới tính. Do đó, chúng ta có thể nối “quý báu” với “dân sự của Ngài” (như chúng ta thấy trong Thi Thiên 72:14, Ê-sai 42:4), và có thể hiểu mệnh đề tiếp theo như một sự tuyên bố rằng ngay cả sự đau khổ như vậy, những cơn đau như sự chết, cũng không phải là bằng chứng rằng Giê-hô-va đã quên dân sự của Ngài — “ngay cả về sự đau khổ như sự chết của họ, họ vẫn quý báu trước mắt Ngài.”* Mọi điều liên quan đến dân sự của Ngài đều khiến Ngài quan tâm, mọi sợi tóc trên đầu họ đều được đếm. Với con mắt hướng về một đoạn như thế này, Phao-lô hẳn đã thốt lên một cách say sưa — “Mọi sự đều thuộc về các ngươi, thế gian, sự sống, sự chết!” (I Cô-rinh-tô 3:22, 23.) Há tất cả những điều này không ràng buộc tôi với Ngài sao? “Tôi là đầy tớ của Ngài.” Ai sẽ phân rẽ tôi khỏi tình yêu của Đức Chúa Trời? Hallelujah. (Câu 19) Đó là
Bài Ca Phục Sinh Tạ Ơn của Đấng Cứu Chuộc.
THI THIÊN 117
1–2 “TRƯỚC MẶT toàn thể dân sự của Ngài!” Sự nhóm họp của chúng ta lại cùng Ngài! Điều này đã được nghe trong phần kết của Thi Thiên trước. Vì vậy giờ đây chúng ta dường như được đưa vào trong một khoảnh khắc ngắn ngủi vào hội chúng mà Đấng Cứu Chuộc đứng dẫn đầu sự ngợi khen của họ. Thật là một Hallel! từ “mọi dân tộc” và “mọi chi phái” (אֻמִּים), như trong Khải Huyền 5:9.
“Lớn như tiếng của biển cả,
Qua muôn vàn người đang hát.”
Họ ca tụng, như trong Thi Thiên 115:1, và thường xuyên vào những lúc khác, lòng thương xót, tình yêu dịu dàng của Đức Chúa Trời mà đối với chúng ta là גָבַר “mạnh mẽ,” thắng hơn như nước lụt đã thắng hơn các đỉnh núi (Sáng Thế Ký 7:24, יגְבְרוּ), và cả chân lý của Ngài, đi đôi với chân lý trong sự cứu chuộc của con người.
Phao-lô trích dẫn bài ca ngắn này trong Rô-ma 15:11 (điệu hát thiên thượng này mà thiên sứ có thể kêu lên với thiên sứ, hay một người được cứu chuộc với đồng bạn của mình), để nhắc chúng ta rằng Cờ Hiệu trên Can-vary đã được dựng lên cho mọi dân tộc, dân ngoại cũng như người Do Thái. Vậy thì, chúng ta hãy thỉnh thoảng nhớ lại bài ca này, và cùng với đó khuyên nhủ nhau ngợi khen. Khi làm như vậy, chúng ta đang dùng những lời mà Thầy đã dùng trong phòng cao, và những lời mà Ngài sẽ lại dùng khi “Ngài uống rượu mới với chúng ta trong Vương Quốc của Cha Ngài.” Vì chính Ngài đặc biệt là người nói trong
Lời Kêu Gọi Hội Chúng Lớn Ngợi Khen.
THI THIÊN 118
1–29 LUTHER đã viết trên tường phòng học của mình, “Thi Thiên 118 là Thi Thiên của tôi, mà tôi yêu mến. Nếu không có nó, cả hoàng đế lẫn vua, dù khôn ngoan và thận trọng, lẫn các thánh đồ, cũng không thể giúp tôi,” Tholuck).
Vẫn nhớ rằng có lý do để tin rằng Chúa chúng ta đã dùng những Thi Thiên này, vốn tạo thành “Bài Ca Hallel Lớn,” trong đêm cuối cùng Ngài ngồi với các môn đồ tại bữa tiệc Vượt Qua, và giờ đây đặc biệt nhớ rằng đây là bài thánh ca mà trong trường hợp đó họ hẳn đã hát ngay trước khi “Ngài đi đến Núi Ô-li-ve,” mọi câu sẽ hiện ra được chiếu sáng với sức hấp dẫn đặc biệt.
“Điều gì dường như làm đẹp lòng, thì đối với Ngài nay càng làm đẹp lòng hơn.”
Kế hoạch của nó như sau: — Trong các câu 1–4, “Hỡi Y-sơ-ra-ên hãy nói,” vân vân, Đấng Cứu Rỗi đang kêu gọi người khác giúp Ngài ngợi khen; tại câu 5 bắt đầu câu chuyện tạ ơn của Ngài; trong khi các câu 6, 7, nêu lên một tiên đề thánh, được chứng thực trong trường hợp của chính Ngài, và để lại cho mọi người thuộc về Ngài sử dụng, với ý nghĩa này —
“Nguyện Giê-hô-va ở cùng tôi! Tôi không sợ hãi.
Loài người có thể làm gì cho tôi?
Nguyện Giê-hô-va ở cùng tôi, giữa những người giúp đỡ tôi!
Rồi tôi sẽ nhìn kẻ thù của tôi trong chiến thắng.”*
Trong tất cả những điều này, mọi chi thể của Đấng Christ đều có thể tham gia, cũng như trong Rô-ma 8:31 chúng ta thấy Phao-lô, và những người mà nhân danh họ ông nói, dùng ngôn ngữ táo bạo không kém. Cũng không cần sự giúp đỡ nào khác (các câu 8, 9), vì “bụi đất của con người và đất sét vương giả” không thể thêm vào sức mạnh của Chúa. Tiếp tục câu chuyện của mình, từ các câu 10 đến 13, Ngài kể về sức mạnh của kẻ thù Ngài. Thuật ngữ dùng cho sự hủy diệt của chúng (câu 10), אֲמִילָם, có thể đã được chọn vì nó gợi lên ý tưởng rằng những kẻ thù này đều là מוּל, “không chịu cắt bì” (Hengst), và vì vậy Ngài là Đa-vít thật tiến ra chống lại Gô-li-át này (I Sa-mu-ên 17:36).
“Trong danh của Chúa (tôi tiến ra)! vì tôi sẽ tiêu diệt chúng.”
Đây dường như là sức mạnh của כִי mặc dù một số người chèn thêm, “Tôi thề rằng.” Hình ảnh bầy ong (câu 12) đưa tâm trí chúng ta đến người A-mô-rít, trong Phục Truyền Luật Lệ Ký 1:44; Ngài đuổi theo và tiêu diệt chúng. Rồi, kẻ thù đặc biệt (c. 13) dường như được nói đến, đó là ai? Ngài đang nói với một người nào đó, “Ngươi đã xô đẩy dữ dội:” Ngài đang nói với cả đạo quân như một người sao? đạo quân của mọi dân tộc sao? hay Ngài đang chỉ ra thủ lĩnh của chúng? Nếu ý tưởng sau cùng này được chấp nhận, chúng ta có thể cho rằng chúng ta thấy Con Rắn đang chiến đấu với Dòng Dõi của Người Nữ, “cú xô đẩy dữ dội” ấy là việc Con Rắn làm dập gót chân của Đấng Cứu Rỗi.
Hãy xem tiếp chiến thắng đã giành được chỉ nhờ sự giúp đỡ của Giê-hô-va (các câu 14–16). Như Môi-se, người lãnh đạo đạo quân, đã hát trong Xuất Ê-díp-tô Ký 15:2, “Chúa là sức mạnh của tôi, sự cứu rỗi của tôi,” Đấng Giê-xu cũng hát như vậy; nhưng đồng thời cũng có những người cùng chia sẻ chiến thắng. Hãy lắng nghe!
“Tiếng vui mừng và cứu rỗi trong các trại của người công chính!”
Và họ hát điều gì: —
“Bàn tay phải của Chúa đã làm việc dũng mãnh.”
Họ hát điều này như tại Biển Đỏ; và ba lần họ hát về bàn tay phải ấy đã giành được một chiến thắng lớn hơn vô cùng.
Nhưng tiếp theo Ngài nhắc đến sự chết, và chiến thắng của Ngài trên nó (câu 17, 18). Lời rủa sả, “Ngươi sẽ chết,” nay không thể giáng trên tôi; nó đã qua rồi; nó đã cạn kiệt:
“Tôi sẽ không chết; vì tôi sẽ sống!”
Đó là tiếng của Giê-xu; “Ta là Đấng sống” (Khải Huyền 1:18), “và Ta đã chết, và kìa, Ta sống đời đời!” Và như Ngài đã thêm khi đó, “Và Ta có chìa khóa của Âm phủ và của sự chết,” vì vậy ở đây Ngài thêm (các câu 19, 20) —
“Hãy mở cho tôi các cổng công chính!”
— các cổng của đền thánh trên trời đóng lại trước tội lỗi, và chỉ đón nhận điều gì thanh sạch và công chính. Đền thờ dưới đất là hình bóng của đền thờ tốt hơn ở trên trời.
“Đây là cổng của Giê-hô-va” (cổng “công chính” này);
“Người công chính đi vào bởi đó.”
Ngài bước vào mà hát (câu 21), “Tôi sẽ ngợi khen Ngài, vì Ngài đã nghe tôi, và đã trở thành sự cứu rỗi của tôi.” Ngay sau đó tiếng reo chúc mừng nổi lên từ “người công chính” là những người đi vào sau Ngài. Chính họ là những người hát từ các câu 22 đến 26, vui mừng về “hòn đá” đã trở thành đầu, hay hòn đá chính của góc nhà, hòn đá góc nền tảng, gánh trọng lượng của hai bức tường và nối cả hai lại — một hình ảnh đẹp đẽ về Đấng Christ hòa giải Đức Chúa Trời với con người, cũng như nối kết mọi người được cứu thành một. Chính họ cũng hát, “Đây là ngày mà Chúa đã làm” tức là, đã biệt riêng ra, đã thánh hóa (עָשֹהָ như trong Phục Truyền Luật Lệ Ký 5:15, לַעֲשׂוֹת) — ngày chiến thắng của Đấng Cứu Rỗi. Và rồi một tiếng reo khác nổi lên từ Y-sơ-ra-ên, nhận biết Vua và Chúa của họ nay đã sống lại và được vinh hiển —
“Phải, lạy Chúa, hô-sa-na! (tức là, xin cho chúng tôi một phần trong chiến thắng của Ngài).
Phải, phải, lạy Chúa, xin ban sự thịnh vượng!”
Một tiếng reo khác từ Y-sơ-ra-ên hạnh phúc! —
“Phước cho Đấng đến! trong danh của Chúa!”
Và nhìn, dường như, vào những người tùy tùng của Ngài — “người công chính,” của câu 20 — họ lại reo lên,
“Chúng tôi tuyên bố các ngươi được phước (đó là số nhiều ־כֶﬦ),
Hỡi các ngươi là người thuộc nhà của Chúa.”
Trong những giọng điệu như vậy, chiến thắng của Đấng Cứu Rỗi được trình bày, khi Ngài đã thắng hơn sự chết và mồ mả. Khi chính Ngài hát Thi Thiên của mình, mắt Ngài há lại không nhìn về phía trước, không chỉ đến sự Phục Sinh, mà còn đến sự Thăng Thiên, khi Ngài bước vào “các cổng công chính” ở trên — nhưng không kém phần đến sự Tái Lâm của Ngài và việc Ngài đi vào cùng những người được chuộc của Ngài vào Giê-ru-sa-lem Mới, khi họ cùng nhau “đi vào qua các cổng vào trong thành,” (Khải Huyền 22:14). Các đám đông, những người gần như vô tình (nhưng mang tính tiên tri, theo nghĩa mà Cai-phe đã nói tiên tri, Giăng 11:51) đã áp dụng câu 26 cho Ngài, rốt cuộc đã trình bày một hình bóng của chiến thắng lớn lao và cuối cùng mà tại đó vô số người được chuộc sẽ cất tiếng kêu, “Hô-sa-na!” Trong ngày đó, Y-sơ-ra-ên, với đôi mắt đã mở ra, sẽ cùng nhau chúc tụng Ngài, và chúc tụng mọi người thuộc về Ngài, dù họ đã lâu là những người xây nhà đã loại bỏ hòn đá đã thử nghiệm ấy. Và nét cuối cùng này của cảnh tượng dẫn chúng ta đến việc lưu ý câu 27, nơi Y-sơ-ra-ên đặc biệt nhìn lên Ngài và kêu lên,
“Giê-hô-va là Đức Chúa Trời (אֵל Đấng hùng mạnh); và đã chiếu sáng trên chúng tôi,” (Xuất Ê-díp-tô Ký 13:21, Tít 2:11, ἐπεφανη).
Họ thấy điều đã lâu bị che khuất khỏi mắt họ; họ thấy Giê-xu người Na-xa-rét là Đấng Cứu Rỗi, Đức Chúa Trời của họ, Giê-hô-va. Trong sự kinh ngạc biết ơn tràn đầy, họ khuyên nhủ nhau dâng các của lễ tạ ơn, vội vã đến bàn thờ,
“Hãy buộc của lễ” (חג như Ê-sai 29:1, vân vân) “bằng dây thừng chắc chắn!” (בַּעֲבֹתִים).
“Chúng ta hãy mau đến các sừng của bàn thờ!”
Dòng cuối cùng thật đặc biệt; vì עַד קַרְנוֹת “đến các sừng,” khó có thể nối với động từ buộc, theo nghĩa là, Giữ chặt con sinh tế cho đến khi bạn đến các sừng của bàn thờ. Từ עַד đúng hơn là một tiểu từ chỉ nơi chốn. Trong Ca Thương 3:40 nó xuất hiện như sau: “Chúng ta hãy tra xét và thử các đường lối mình; và chúng ta hãy trở lại (chúng ta hãy đi) cùng Chúa!” Và vì vậy chúng ta hiểu nó ở đây. Dân tộc được khôi phục và biết ơn đang vội vã mang các của lễ ngợi khen của mình đến Đức Chúa Trời và Vua của mình, khích lệ lòng nhiệt thành của nhau; “Sursum corda!” đến bàn thờ! đến bàn thờ! mà các sừng của nó giương lên cho thấy huyết của của lễ.
Dường như chính Đấng Cứu Chuộc, nay được bao quanh bởi đám đông vô số người được chuộc này, nơi Ngài thấy công lao của linh hồn Ngài và được thỏa mãn, là Đấng kết thúc Thi Thiên (trong các câu 28, 29) bằng lời tạ ơn Cha Ngài vì những kết quả này, và bằng lời mời (như tại câu 1) gửi đến cả vũ trụ hãy cùng nhau ngợi khen Đức Chúa Trời của tình yêu. Trong sự trông đợi trước những kết quả này, Ngài, trong những ngày Ngài Đến Lần Đầu, đã hát nó như bài thánh ca của Ngài trong khi đứng dậy khỏi bàn để đi đến vườn Ghết-sê-ma-nê; nhưng tại sự Tái Lâm của Ngài, Ngài sẽ hát nó với giọng điệu của người hơn cả kẻ chiến thắng, đã nhận ra toàn bộ. Chúng ta có thể đặt tên cho một Thi Thiên chứa đựng những biến cố khuấy động như vậy, quá khứ và tương lai,
Cuộc Xung Đột, Chiến Thắng, và Vinh Hiển của Đấng Cứu Chuộc, được chia sẻ bởi những người được Ngài chuộc.
THI THIÊN 119
MỘT NGƯỜI LỮ KHÁCH VÀ KẺ LẠ, ĐƯỢC LUẬT PHÁP CỦA CHÚA DẪN DẮT, NGÀY VÀ ĐÊM, CHO ĐẾN KHI NGƯỜI ĐẾN ĐƯỢC THÀNH PHỐ.
Những nét đặc biệt theo thứ tự chữ cái của Thi Thiên này rất nổi tiếng, mỗi phần bắt đầu bằng một chữ cái mới, và mỗi dòng hay câu của phần đó bắt đầu bằng cùng một chữ cái, cho đến khi mọi chữ cái của bảng chữ cái Hê-bơ-rơ đã được dùng hết. Có thể còn hơn cả sự tưởng tượng trong nhận xét rằng danh của Đấng Christ, “Đấng An-pha và Ô-mê-ga” — tương đương với việc tuyên bố Ngài là tất cả những gì mà mọi chữ cái của bảng chữ cái có thể diễn tả — có thể đã ám chỉ đến nét đặc biệt này của Thi Thiên này, — một Thi Thiên mà trong đó (ngoại trừ câu 84 và 122, những ngoại lệ làm cho quy tắc càng rõ rệt hơn) mỗi câu đều nói về sự mặc khải của Đức Chúa Trời về chính Ngài cho con người, dưới một hay một thuật ngữ khác trong mười hai thuật ngữ, 1. luật pháp, 2. chứng cớ, 3. đường lối, 4. điều răn, 5. giới mệnh, 6. sự phán xét, 7. lời, 8. chân lý, 9. sự công chính, 9. sự thành tín, 11. lệ luật, 12. danh. Nếu vậy, nó mang thêm ý nghĩa cho danh hiệu ấy của Chúa — Ngài không chỉ là đầu tiên và cuối cùng, mà là tất cả ở giữa; Ngài là tất cả những gì sự mặc khải có thể diễn tả.
Trong Thi Thiên 19, chúng ta đã cố gắng xác định những sắc thái ý nghĩa khác nhau trong “Luật Pháp,” “Chứng Cớ,” vân vân. Những điều này vẫn đúng ở đây; chỉ có điều chúng không được coi là loại trừ lẫn nhau. Nhưng các dịch giả của chúng ta thật không may đã đưa vào một số sự lẫn lộn trong các thuật ngữ được dùng trong Thi Thiên này, bằng cách dịch từ Hê-bơ-rơ חֻקִּיﬦ, “Lệ Luật,” thuật ngữ này không phải là thuật ngữ đã được dùng khi dịch פִקּוּדִים, trong Thi Thiên 19:8. Do đó, trong Thi Thiên này, “Lệ Luật” có nghĩa là những sự ấn định của luật pháp nghi lễ, nói cách khác, những điều đã được quy định cho Y-sơ-ra-ên bởi sắc lệnh của Giê-hô-va qua מְחֹקֵק “người ban lệ luật” của họ.* Mặt khác, các dịch giả của chúng ta dịch פִקּוּדִיﬦ bằng “GIỚI MỆNH,” luôn luôn như vậy trong Thi Thiên này. Từ này (פִקּוּד) mà chúng ta đã thấy trong Thi Thiên 19:8, biểu thị những chỉ thị đặc biệt được ban trong những hoàn cảnh đặc biệt. Dĩ nhiên, những bài học được dạy bởi những chỉ thị đặc biệt và những sự ấn định này được bao gồm, như một phần chính trong sự suy ngẫm và vui thích của tác giả Thi Thiên.
Nhưng thật đáng chú ý rằng một Thi Thiên, mà chúng ta có thể cho là thuộc về Đấng Christ, và là lời phán đặc biệt của Ngài hơn hầu hết các Thi Thiên khác, lại có, trong ngôn ngữ của nó, một số khó khăn đã ngăn cản nhiều người áp dụng nó cho Chúa Giê-xu chút nào. Tuy nhiên, chúng ta nghĩ rằng những khó khăn ấy là những khó khăn có thể giải thích được. Chúng là những điều này, tức là, các câu 67, 71, 75, và 176. Câu 67 là khó khăn thật sự nghiêm trọng duy nhất, vì nó dường như gán “đi lạc” cho người nói — שׂגֵג luôn luôn có nghĩa là một sự phạm tội nào đó, có thể là do vô ý, nhưng vẫn là một sự lệch khỏi tiêu chuẩn của luật pháp. Fry và một số người khác cố gắng tranh cãi điều này, nhưng đã thất bại. Vậy thì, chúng ta phải hiểu Chúa chúng ta dùng một câu như thế này ra sao? Chúng ta đề xuất giải pháp sau đây: — Ngài đã nói trong câu 66, “Tôi đã tin nơi các điều răn của Ngài” — “Tôi đã giữ trung thành với điều Ngài đã phán.” Rồi tiếp theo là lời tuyên bố về sự gắn bó còn vững chắc hơn với lời của Chúa. Ngài nói, “Tôi đã không cần nỗi buồn và sự xấu hổ của lỗi lầm đã trải qua để thúc đẩy tôi vào đường lối của Ngài. Không có sự dạy dỗ này, mà rất thường, bởi những hối tiếc cay đắng của nó, dẫn những kẻ bướng bỉnh đến cùng Ngài, tôi đã được giúp để giữ chặt lời Ngài — ‘Trước khi tôi bị khốn khổ, tôi đã giữ lời Ngài.’ ”
“Tôi chưa bị khốn khổ, như một người đi lạc,
Và tôi vẫn giữ lời Ngài.”
Cách dịch thông thường của אֲנִי שׂגֵנ “TÔI ĐÃ ĐI LẠC,” hay “TÔI ĐANG đi,” không thể biện hộ được; nó phải là “Tôi đang đi lạc.” Cách dịch chúng ta đề xuất song song với ויָלָדוּ — בְּטֶרֶם תָבוֹא, trong Xuất Ê-díp-tô Ký 1:19, về mặt cấu trúc của טֶרֶם, và mang lại ý nghĩa hiển nhiên và tự nhiên nhất của toàn bộ mệnh đề. Nhưng rồi, có thể hỏi, há khó khăn của câu 176 không lớn bằng sao: “Tôi đã đi lạc như một con chiên lạc?” Không phải vậy; vì ở đây thuật ngữ là תָּעִיתִי theo nghĩa lang thang như người không có nhà. Đó là từ của Áp-ra-ham trong Sáng Thế Ký 20:13, “Đức Chúa Trời đã khiến tôi lang thang (הִתְעוּ אֹתִי אֱלֹהִים) khỏi nhà cha tôi.” Nó rất thích hợp trên môi của Đấng đã rời bỏ quê hương trên trời của mình để trở thành người lạ ở đây, để trở thành (như Fry nhận xét) “như một con chiên mà không ai nhặt lấy” (Ê-sai 13:14). Thật vậy, từ này dường như giống với từ đã cho tên Ả Rập El Tyh cho một phần của sa mạc nơi Y-sơ-ra-ên đã lang thang. Và nếu đúng như vậy, thì những khó khăn của các câu 71, 75, là tất cả những gì còn lại; cả hai đều được giải quyết bằng cách tham chiếu đến Hê-bơ-rơ 5:8, “Dù Ngài là Con, Ngài vẫn học vâng lời qua những điều Ngài đã chịu khổ.”
Chúng ta không thể không nghĩ rằng “Các Bài Ca Đi Lên,” tất cả đều mang dáng vẻ lữ khách, được mở đầu một cách thích hợp bởi Thi Thiên này, vì nó thở ra kinh nghiệm của một người lữ khách, với “nỗi buồn lặng lẽ dịu dàng” (Hengstenberg) trong giọng điệu của người, được gặp gỡ và an ủi bởi Đức Chúa Trời của mọi sự an ủi. Nếu chúng ta chấp nhận ý tưởng Thi Thiên này là một loại cẩm nang cho người lữ khách, chúng ta có thể nối kết các phần khác nhau của nó; và chúng ta có thể làm như vậy dù chúng ta đọc nó như lời phán của Chúa của những người lữ khách, hay của một người trong đoàn của Ngài.
1–8 (Câu 1) Người lữ khách lên đường. Các chứng cớ của Đức Chúa Trời là cây gậy của người. Chúa của những người lữ khách có thể thốt lên câu 1, như Ngài đã thốt lên Ma-thi-ơ 5:3, 4, 5, “Phước cho những kẻ hay thương xót!” Tội lỗi dẫn đến khốn khổ; sự thánh khiết dẫn đến phước hạnh, vốn còn hơn cả niềm vui rất nhiều. Ngài nhìn dọc theo con đường, suy ngẫm trong linh hồn mình về việc người bước đi trong các nẻo phước hạnh nên là người như thế nào, cho đến khi tại câu 8 Ngài giơ cây gậy lên cho cuộc hành trình, mà nói rằng —
“Tôi sẽ tuân giữ các lệ luật của Ngài!
Ngài sẽ không lìa bỏ tôi hoàn toàn!” (Xem câu 43; và so sánh I Sa-mu-ên 27:1 với II Sa-mu-ên 7:15)
9–16 Người lữ khách đã thật sự lên đường. Các chứng cớ của Đức Chúa Trời làm cho cuộc hành trình êm xuôi. Chúa của những người lữ khách có thể được cho là đang thu hút sự chú ý của những người theo Ngài bằng câu hỏi này, câu 9, và bằng câu trả lời của nó, tương ứng như thể, với Giăng 17:7, và 15:3. Ngài thở ra một quyết tâm vững chắc để lấy Lời làm kim chỉ nam của mình —
“Tôi thuật lại bằng môi miệng tôi,*
Mọi sự phán xét của miệng Ngài,” (như trong câu 7, những sự đối đãi của Ngài trong sự quan phòng, và những nguyên tắc hướng dẫn chúng như đã được Ngài trình bày).
17–24 Người lữ khách thấy viễn cảnh mở ra trước mắt mình. Người tìm kiếm những khám phá trên con đường của mình, bất chấp những khó khăn bên ngoài, và cầu nguyện, “Xin mở mắt tôi và tôi sẽ nhìn xem!” Rồi, như thể bị chói lòa, người thốt lên, “Những điều kỳ diệu từ luật pháp của Ngài!” Lời biện hộ của người là, —
“Tôi là người lạ trên đất.” (Câu 19.)
Đây không phải là xứ sở nơi tôi tìm thấy kho báu và nhà của mình, tôi cũng sẽ không ở đây lâu. Ông dùng điều này như nó được dùng trong I Sử Ký 29:11, một luận cứ mà Con của Đa-vít, cũng như Đa-vít nhân danh bất kỳ chi thể nào của Đấng Christ, đều có thể dùng. Khi tìm kiếm những sự tỏ bày này, ông nhìn lại những ngày của Pha-ra-ôn, câu 21. Đến câu 22, ông nhớ lại việc Y-sơ-ra-ên bước vào một nơi rộng rãi khi họ vượt qua sông Giô-đanh, “Hãy lăn khỏi tôi sự sỉ nhục;” — như Giô-suê (câu 9) nói về việc nó được lăn đi tại Ghinh-ganh, khi Chúa bày tỏ sự thành tín của Ngài trong việc đưa Y-sơ-ra-ên vào đất của họ, nhờ đó làm im lặng những lời chế nhạo của Ai Cập. Và câu 23, “Vì tôi tớ Chúa suy gẫm các luật lệ của Chúa,” nhắc chúng ta nhớ đến Giô-suê 1:6. “Hãy nhớ rằng, (Horne nói,) Đấng duy nhất, theo nghĩa chặt chẽ và không giới hạn của các lời này, có thể nói, ‘Tôi đã giữ các chứng cớ của Chúa,’ đã chịu mức độ ‘sỉ nhục và khinh dể’ tột cùng vì cớ chúng ta, và đã nhẫn nhục dưới tất cả, cho đến khi Đức Chúa Trời ‘cất’ nó khỏi Ngài bằng một sự phục sinh vinh hiển. Cũng còn lại một sự phục sinh cho thân thể huyền nhiệm của Đấng Christ, và bấy giờ, Sự Khôn Ngoan sẽ được xưng là công chính bởi con cái mình.”
25–32 Người lữ khách mệt mỏi. Chúa của những lữ khách thường mệt mỏi trong tâm linh khi Ngài thấy thế gian lạnh nhạt quá, thậm chí quyết liệt thù nghịch với Cha Ngài. “Linh hồn tôi dính vào bụi đất,” bày tỏ cảm giác bị hạ thấp và yếu đuối, như Thi Thiên 22:16; ngay cả câu 28 cũng bày tỏ nỗi buồn, “Linh hồn tôi tan chảy vì buồn rầu.” Và giữa sự mệt mỏi này ông vẫn kêu cầu, “Lời Chúa” (câu 25); “Các luật lệ của Chúa,” (câu 26); “Các giềng mối của Chúa,” “Luật pháp của Chúa,” (câu 29); “Các chứng cớ của Chúa,” (câu 31); những điều này là nơi nương náu của tôi.
“Tôi chạy theo đường lối các điều răn của Chúa, (Hê-bơ-rơ 12:1).
Vì Chúa mở rộng lòng tôi.”
Các tâm trạng và cảm xúc của ông có thể thay đổi, vì hoàn cảnh của ông thay đổi, nhưng lòng ao ước và lòng yêu mến của ông đối với Đức Chúa Trời và chân lý của Ngài vẫn không thay đổi.
33–40 Người lữ khách kiên định trong cơn cám dỗ. Bất chấp những cảnh hư không, thậm chí bất chấp mọi điều ông đã thấy trên núi Cám Dỗ, khi vinh quang của cả thế gian được bày ra trước mặt ông, Thầy đã đi qua mà không lay chuyển; và các môn đồ của Ngài cũng vậy, ở một mức độ nào đó. Có thể chính sự chống cự điều ác này (như trong trường hợp của Giô-sép) sẽ đem họ vào sự sỉ nhục một thời gian; hoặc có thể sự không giống thế gian của họ sẽ kéo xuống trên họ những cuộc tấn công hiểm độc của nó; nhưng kết cuộc sẽ tốt đẹp. Không ai thiệt thòi vì bám chặt lấy lời chứng của Chúa.
“Xin cất khỏi tôi sự sỉ nhục mà tôi sợ,
Vì các sự phán xét của Chúa là tốt lành.” (Câu 39.)
41–48 Người lữ khách bị tấn công. Những kẻ thù bên ngoài và những người không thông cảm không dễ đối phó; do đó có lời cầu nguyện xin được ban khả năng đáp lại những kẻ tấn công bằng những lời đúng lúc, được can đảm và lời nói để xưng nhận danh Ngài;
“Xin chớ cất hẳn lời chân thật khỏi miệng tôi,
Vì tôi đã tin cậy nơi lời Chúa.” (Câu 43.)
Chữ “Hoàn toàn,” như trong câu 8, và như trong Ê-sai 64:8, và ở những chỗ khác, hàm ý niềm tin rằng Chúa có thể cho là phải khi để cho một sự hạ mình nào đó được cảm nhận; chỉ xin (người cầu nguyện nói) Ngài chớ rút lại hoàn toàn! Người cha có thể dạy con một bài học bằng cách để cho đứa trẻ vấp ngã, nhưng chắc chắn sẽ không để nó ngã đến nỗi bị thương. Trong câu 44, chỉ một mình Thầy mới có thể khẳng định trọn vẹn rằng —
“Tôi giữ luật pháp Chúa
Luôn luôn (תָמִיד) đời đời vô cùng.”
Nghĩa là, mỗi ngày không gián đoạn; và sự phục vụ không dứt này kéo dài đến đời đời.
“Và tôi bước đi trong nơi rộng rãi,” (câu 45)
—tìm thấy sự phục vụ của mình là tự do và vui mừng. Có lẽ câu 46 có thể được minh họa bằng Ma-thi-ơ 10:18.
49–56 Người lữ khách trong bóng tối, nhưng không lay chuyển. Nhiều hoàn cảnh tối tăm là phần của Thầy và các môn đồ ở đây; nhưng lời hứa, dưới một trong nhiều hình thức của nó, nâng đỡ.
“Xin nhớ lời Chúa phán cùng tôi tớ Chúa;” hay, vì lợi ích của tôi tớ Chúa;
“Vì (עָל אֲשֶׁר 2 Sa-mu-ên 3:30—Hengstenberg) Chúa đã khiến tôi trông cậy.”
Các lữ khách của Đức Chúa Trời có một niềm hy vọng (Rô-ma 5:3, 8:24, 12:12, 15:3), niềm hy vọng sẽ không bao giờ làm họ hổ thẹn; một khi đã phán, Ngài giữ lời hứa của Ngài. Như Newton hát rằng —
“Và Ngài há đã dạy tôi tin cậy nơi danh Ngài,
Và đã đưa tôi đến đây để làm tôi hổ thẹn sao?”
Trong câu 52, Chúa của những lữ khách có thể được hình dung đang đứng gần Ca-bê-na-um, Bết-sai-đa và Cô-ra-xin, ngước mắt lên trời, cảm tạ Cha là Đấng giấu những điều này khỏi những người khôn ngoan và thông sáng, và tỏ ra cho con trẻ; hoặc ở giữa bảy mươi môn đồ của Ngài, cảm tạ Cha, và vui mừng vì Ngài đã thấy Sa-tan như chớp sa xuống từ trời. Ngài thấy mục đích đời đời của Chúa. Ngài thấy chính Chúa, cai trị mọi sự kiện, và đem lại một kết cuộc vinh hiển, tức là vinh quang của vương quốc.
“Tôi nhớ các sự phán xét của Chúa từ đời đời; (xem câu 13)
(Tôi nhớ) Giê-hô-va, và tự an ủi mình.
Sự kinh hãi bắt lấy tôi,
Vì cớ những kẻ ác lìa bỏ luật pháp Chúa;
Các luật lệ của Chúa là bài ca của tôi.” (Câu 52, 53.)
Một điều, bất luận điều gì khác xảy đến, ông chắc chắn, đó là, dù xảy ra điều gì, ông đã bám chặt lấy Chúa.
“Điều này tôi có,
Là tôi đã giữ các luật lệ của Chúa.” (Câu 56. Chữ כַי giống như chữ ότι trong Khải Huyền 2:4.)
57–64 Người lữ khách tiếp tục tiến tới để biết Chúa. Ông thốt lên ước nguyện, “Da mihi te, Domine” —
“Giữ các đường lối của Chúa, tôi đã nói,
Phần của tôi là Giê-hô-va.” (Câu 57.)
Ông quý trọng sự hiện diện của Đức Chúa Trời, (câu 58); ông so sánh đường lối mình với các chứng cớ của Đức Chúa Trời, (câu 59); ông không bao giờ chần chừ trong việc thi hành, khi ông gặp một điều răn (câu 60); giữa các băng đảng của kẻ ác ông bám chặt lấy luật pháp, (câu 61); lúc nửa đêm (theo nghĩa đen, “nửa đêm,” như Xuất Ê-díp-tô Ký 12:29, thời điểm Kẻ Hủy Diệt giết các con đầu lòng của Ai Cập — Hengstenberg) ông thức dậy để ngợi khen (câu 62); ông thông công (חָבַר) với những người kính sợ Đức Chúa Trời, bất luận phần của họ ra sao, (câu 63). Và dường như ông thấy vinh quang tương lai đang chờ đợi những người theo Chúa; hay đúng hơn, ông vui thích trong sự mặc khải tương lai về sự giàu có của Tình Yêu của Chúa; vì ông hát, với giọng điệu nhắc chúng ta nhớ đến Ê-sai 6:3 —
“Đất đầy dẫy sự thương xót của Chúa!”
Nhưng quang cảnh ấy làm cho linh hồn choáng ngợp; nó không thể thu nhận khải tượng ấy ngoại trừ một phần; và vì vậy ông cầu nguyện, “Xin dạy tôi các luật lệ của Chúa,” để tôi mỗi ngày có thể dò thấu thêm về vực sâu lớn lao ấy.
65–72 Người lữ khách thỏa lòng trong sự phục vụ Đức Chúa Trời, và với cách Ngài đối đãi cho đến nay.
“Chúa đã đối đãi nhân từ cùng tôi tớ Chúa,
Hỡi Chúa, theo lời Chúa.” (Câu 65.)
Chúa của những lữ khách chưa bao giờ có điều gì ngoài điều tốt để nói về Cha Ngài; các môn đồ của Chúa ấy cũng không có điều gì để chê trách. “Ngài chưa bao giờ làm hại tôi hay người nhà tôi,” là lời nói của một thánh đồ người Tô Cách Lan, ngay cả khi cái đầu đẫm máu của người con trai tử đạo của ông được giơ lên trước mặt ông. Các đường lối của Chúa và những sự mặc khải của Chúa về chính Ngài tốt lành quá, vô cùng thỏa mãn linh hồn, đến nỗi lữ khách nói (câu 67), “Tôi đã giữ lời Chúa, mà không bị thúc ép đến đó bởi hoạn nạn.” (Xem ở trên, trong phần giới thiệu, tr. 357.) Rồi ông (câu 68) cầu xin được dạy dỗ thêm nữa, như ông đã cầu xin trong câu 66 cho “sự phân biệt” (טַעַﬦ), khả năng nhìn thấy các sự thuộc linh một cách rõ ràng. Khi trong câu 71 ông bày tỏ sự thỏa lòng vì đã bị hoạn nạn, đó là vì nhờ bàn tay hoạn nạn những trái nho này đã được ép ra để làm cho cơn khát của ông được tươi mát; nhờ đó ông đã kinh nghiệm thêm phần nào sự thích ứng vô hạn của các luật lệ này với nhu cầu của một lữ khách,
73–80 Người lữ khách thưa với Chúa về đường lối tương lai của mình. Ông trở lại với sự sáng tạo của mình — việc ông là đất sét trong tay người thợ gốm. Đây là lý do để cầu xin được dẫn dắt tiếp (câu 73). Rồi, niềm vui mà điều đó sẽ đem lại cho người khác là một lý do, câu 74 và 79. Và sự trọn vẹn hoàn toàn (câu 80, תָמים) là mục tiêu của những ao ước của ông, tức là, khả năng hoàn thành công việc đã giao cho ông, lòng ông vô tư, chân thành, hoàn toàn hiệp một với Đức Chúa Trời. Mỗi môn đồ đều thở ra ước nguyện này —
“Xin cho lòng tôi được trọn vẹn trong các giềng mối của Chúa,
Để tôi khỏi bị hổ thẹn.” (Câu 80.)
Ước nguyện này cũng giống như ước nguyện của sứ đồ trong I Giăng 2:28, “Hãy ở trong Ngài, hầu cho chúng ta có lòng tin cậy, và khỏi bị hổ thẹn trước mặt Ngài khi Ngài đến,” ngay cả như sự quả quyết thở ra trong chữ “Tôi biết” của câu 75 cũng giống như Rô-ma 8:28, và I Giăng 5:18.
81–88 Người lữ khách bị áp bức lấy sức mạnh từ ý nghĩ về vinh quang tương lai. “Sự cứu rỗi” của câu 81 giống như sự cứu rỗi của Gia-cốp trong Sáng Thế Ký 49:18, sự giải cứu trong viễn cảnh dành cho mọi con cái của Chúa — vinh quang sẽ đến — vương quốc. Những thử thách gửi những hy vọng của chúng ta về phía trước đến thời kỳ bình an ấy. Chúa chúng ta, “vì sự vui mừng đã đặt trước mặt Ngài, đã chịu thập tự giá” (Hê-bơ-rơ 12:3), hướng về phần thưởng và sự yên nghỉ; và các môn đồ của Ngài cũng vậy, trông đợi sự ứng nghiệm các lời hứa của Ngài.
“Linh hồn tôi ngất đi vì sự cứu rỗi của Chúa.
Tôi trông đợi lời Chúa.” (Câu 81.)
Như những người thờ phượng đi lên Si-ôn “ngất đi” (Thi Thiên 84:2) vì các sân của Chúa, tức là, khát khao đến nỗi ngất đi, lữ khách cũng vậy đối với Ngày của Chúa, “trông đợi” (như Rô-ma 8:19) sự ứng nghiệm các lời hứa và hy vọng. Ở đây cũng có một sự trông đợi thiết tha, vì
“Mắt tôi ngất đi (כָּלוּ như câu 81) vì lời Chúa,
Mà rằng, Chúa sẽ an ủi tôi chừng nào?” (Câu 82.)
Vào ngày ấy, “cái bầu da trong khói,” người chịu đau khổ, lữ khách đã phải chịu sự hạ mình và sỉ nhục, sẽ xuất hiện như một vương miện trong tay Chúa. Chẳng lạ gì, khi đó ông lại kêu lên —
“Bao nhiêu là những ngày của tôi tớ Chúa?
Chúa sẽ thi hành sự phán xét trên những kẻ bắt bớ tôi chừng nào?”
— chính là lời cầu nguyện và kêu xin của các linh hồn ở dưới bàn thờ trong Khải Huyền 6:9. Và sức mạnh của câu 85 dường như nằm ở một sự tham chiếu cùng loại, có thể nói là, “Những kẻ kiêu ngạo đã đào hầm cho tôi, nhưng sẽ thấy mình thất vọng; những hầm này không dành cho tôi” — ám chỉ sự phán xét của Chúa khi “Luật pháp” của Ngài sẽ phân cho mỗi người phần của mình, kẻ bắt bớ và người bị bắt bớ.* Vì các lời hứa của Ngài sẽ ứng nghiệm; chúng chính là sự thành tín.
“Mọi điều răn của Chúa đều là sự thành tín.” (Câu 86.)
89–96 Người lữ khách suy gẫm về sự chắc chắn không hề sai chạy của Luật pháp. Sự mặc khải của Đức Chúa Trời trong lời Ngài và các lễ nghi là chính Ngài được trình bày trước mắt chúng ta; đã vậy, chúng ta thấy lời Ngài giống như chính Ngài, chắc chắn và không hề sai chạy giữa mọi sự thay đổi.
“Giê-hô-va còn đến đời đời!
Lời Chúa đã được lập vững trên các tầng trời!” (ngoài tầm thay đổi) (Câu 89.)
Đối với Luật pháp này ông luôn nương náu. Trong mọi điều khác, ông thấy một giới hạn; những người hướng dẫn khác chỉ đi với bạn một quãng nhất định; những sự nâng đỡ khác chỉ có thể chịu một mức gánh nặng nhất định; nhưng sự mặc khải của Chúa không có giới hạn như vậy; “nó vô cùng rộng lớn” — trái ngược với “sự trọn vẹn” chỉ thuộc về con người, sự hoàn hảo mà con người có thể đạt tới.
97–104 Người lữ khách vui thích trong những đặc tính dạy dỗ của luật pháp Đức Chúa Trời. “Tôi yêu mến luật pháp Chúa biết bao!” (câu 97). Luật pháp (xem Thi Thiên 19) tương đương với sự mặc khải của Đức Chúa Trời về chính Ngài, và ý muốn của Ngài đối với con người. Những kẻ thù của ông có một thứ khôn ngoan, nhiều mưu mẹo, nhiều xảo quyệt; nhưng như Đa-vít, trong I Sa-mu-ên 18:30, đã được làm cho khôn ngoan hơn mọi kẻ thù của mình trong cách cư xử và trong chiến trận, thì ở đây cũng sẽ như vậy.
“Điều răn của Chúa sẽ làm tôi khôn ngoan hơn các kẻ thù tôi,
Vì nó thuộc về tôi đời đời” — tài sản và phần của tôi đời đời. (Câu 98.)
Nhìn về tương lai, ông vinh hiển trong luật pháp như là điều làm ông khôn ngoan, không chỉ bây giờ, mà còn đời đời. “Tôi đã có (ông nói) điều mà ngay cả trong những thời đại sẽ đến, trong vương quốc, vẫn sẽ tiếp tục dạy dỗ tôi.” Không có thầy dạy trần gian nào (câu 99), thậm chí các trưởng lão* hay những người cao tuổi (câu 100), ban cho điều gì sánh bằng sự mặc khải này của Đức Chúa Trời. Chẳng lạ gì! vì đó là thư tín của Đức Chúa Trời gửi cho nhân loại, ban sự hòa giải, bình an, và hiệp một với chính Ngài trong vinh quang!
105–112 Người lữ khách rao truyền luật pháp Đức Chúa Trời là đủ giữa mọi khó khăn. Phải, đủ ngay cả trong giờ tối tăm nhất của đêm tối tăm nhất trên đất. Nó sẽ chiếu sáng, như Trụ Mây, trên con đường lữ hành của những người đi trong Những Ngày Sau Rốt, giữa bóng tối của buổi chiều thế gian; nó đã chiếu sáng trên con đường u ám nhất mà một môn đồ buồn rầu của Chiên Con từng bước đi; ngay giờ này nó chiếu sáng, ánh sáng tinh khiết nhất, và ngọt ngào nhất, vào linh hồn của mọi người biết Chúa.
“Lời Chúa là ngọn đèn cho chân tôi,
Và ánh sáng cho đường lối tôi?” (Câu 105.)
Nó có đủ mọi thứ ánh sáng trong nó; nó giống như điều được nói trong Khải Huyền 21:23; nó có ánh sáng mặt trời và ánh sáng đèn đền thờ. Nó là một “ngọn đèn” — không, chính là “ánh sáng” của ban ngày! Trong ánh sáng này, Chúa của những lữ khách đã bước đi; và trong ánh sáng này mỗi người trong đoàn của Ngài vẫn bước đi, và quyết bước đi, “đời đời, luôn luôn, cho đến cuối cùng,” (câu 112). Chữ “cuối cùng” chứa đựng trong nó một sự tham chiếu trực tiếp đến phần thưởng; vì chữ ấy là עֵקֶב, một chữ được dùng ở những chỗ khác cho tiền công hay phần thưởng, ví dụ, Thi Thiên 19:12, Châm Ngôn 22:14. Lữ khách hướng mắt về sự kết thúc phước hạnh, và dường như nói một cách đột ngột khi ông ngắm nhìn — “Đời đời! Sự cuối cùng!” — sự kết thúc được thưởng!
113–120 Người lữ khách, bị cám dỗ thỏa hiệp, bám chặt lấy Luật pháp. Nước và dầu không thể hòa lẫn; lời Đức Chúa Trời và đường lối của con người sa ngã cũng không thể hòa hợp như vậy.
“Tôi ghét những tư tưởng.” (סְעֲפִים.)
Tôi ghét những ý kiến suông về các vấn đề bổn phận, và về các điểm của sự Thờ Phượng thiêng liêng, tôi ghét những “sự dao động,” một số người nói vậy, hàm ý sự không chắc chắn của những tư tưởng chỉ thuộc về con người về chân lý thiêng liêng.
“Nhưng luật pháp Chúa tôi đã yêu mến” — (sự mặc khải của chính Ngài và ý muốn của Ngài).
Trong câu 116, “hổ thẹn về hy vọng của tôi” là, hổ thẹn đến nỗi từ bỏ hy vọng của tôi như một người thất vọng. Đến câu 118, kết cuộc của mọi người nhận lấy một quy tắc khác hơn luật pháp Đức Chúa Trời được ám chỉ; rồi được khai triển trong câu 119, 120. “Sự lừa dối của họ (tức là, lời dối trá họ tin cậy) chẳng dẫn đến đâu cả” (Hengst.), hay kết thúc trong sự thất vọng hoàn toàn. Đó là một “spem mentita seges.” Những kẻ ác bị loại bỏ như cặn bã bị quăng ra (câu 119), và điều này với những sự đi kèm kinh khiếp đến nỗi người chứng kiến, dù an toàn trong ngày ấy ở trong đám mây, thốt lên —
“Thịt tôi run rẩy (horripilavit caro mea, Jerome) vì sợ Chúa;
Và tôi kinh hãi trước các sự phán xét của Chúa!”
121–128 Người lữ khách tìm cách bền đỗ đến cuối cùng. Xin đừng lìa bỏ tôi! Xin làm Đấng Bảo Lãnh cho tôi tớ Chúa để mọi sự được tốt lành với người! Đã đến lúc Chúa phải hành động! Những lời kêu xin này cho thấy một lữ khách cảm thấy mình bị bao vây bởi nhiều điều khiến ông ước ao cuộc hành trình đã xong, bên cạnh câu 123 —
“Mắt tôi mỏi mòn vì sự cứu rỗi của Chúa; (xem câu 81, 82)
Và vì lời mà Chúa sẽ làm trọn.” (Câu 123.)
Có vẻ như chữ “vì vậy” עַל כֵן của câu 127, 128, tuyên bố rằng cảnh tượng về đường lối liều lĩnh của kẻ vô đạo đã làm tăng thêm tình yêu của lữ khách đối với đường lối của Chúa; nhưng chúng ta nghiêng về một quan điểm khác. Câu 126 theo nghĩa đen là,
“Đã đến lúc Chúa phải hành động.” (Câu 126.)
Sự báo thù không được thi hành mau chóng; vì Đức Chúa Trời hay nhịn nhục. Kết quả của sự trì hoãn này là cám dỗ kẻ vô đạo “làm cho luật pháp ra vô hiệu.” Nhưng kết quả của việc Chúa có một thời điểm, một thời điểm đã định, cho việc thực hiện các lời hứa và lời đe dọa của Ngài, thì rất khác đối với các tôi tớ Ngài; nhờ đó họ được thúc giục kiên trì bày tỏ tình yêu đối với Ngài. “Vì vậy,” vì lý do này, “tôi đã kiên trì cho đến nay trong việc yêu mến các điều răn của Chúa, tán thành từng giềng mối của Ngài, (‘mọi giềng mối của Ngài, tức là mọi giềng mối’) và ghét mọi đường lối giả dối.” Phải, chính kẻ nói trong lòng, “Chúa tôi chậm đến,” là kẻ bắt đầu đánh các bạn tôi tớ mình, và ăn uống với những kẻ say rượu.
129–136 Người lữ khách bày tỏ niềm vui thích ngày càng tăng, cũng như mãnh liệt, trong Luật pháp. Đó là một quan điểm có phần kỳ quặc, nhưng đồng thời trung thực, về trạng thái tâm trí của ông mà một người diễn giải câu 131 như sau —
“Há miệng tôi thở hổn hển và chạy, như hươu trước bầy chó săn,
Cho đến khi giải thưởng hợp pháp của tôi được giành lấy, điều mà tâm linh tôi khao khát.
Xin hãy đoái xem tôi, hỡi Chúa là Đức Chúa Trời tôi, chủ của cuộc đua —.”
Chúa Giê-xu, Con của Đa-vít, có thể thốt lên những lời này; và Đa-vít, hay bất kỳ chi thể nào của Đấng Christ, cũng không thể tìm được lời nào tốt hơn để bày tỏ ao ước của linh hồn mình khi thoáng thấy “những sự giàu có không dò thấu được.” Tuy nhiên, có một vài khó khăn trong câu 130, theo nghĩa đen là,
“Cửa vào của các lời Chúa ban ánh sáng.
Một số người nói, “Sự mở ra ý nghĩa thật của lời Chúa;” nhưng điều đó không có trong cách diễn đạt. Các lời của Chúa dường như được trình bày như cánh cửa (פֶתַח) qua đó chúng ta bước vào các phòng trong lòng Ngài. Ý tưởng là thế này. Bạn không thể nắm lấy bất kỳ lời nào của Đức Chúa Trời trong một tâm trạng hay tinh thần chân thật mà lại không thấy mình khi làm như vậy đang ở tại một cánh cửa có thể dẫn bạn đi xa vào trong cung điện — đến những tư tưởng sâu kín nhất trong lòng Đức Chúa Trời đối với chúng ta. Một cánh cửa được mở ra cho bạn mỗi khi bạn thấu hiểu một câu hay một lời nói của Chúa — “một cánh cửa trên trời,” chúng ta có nên nói vậy không? — một cánh cửa giống như cánh cửa mà Giăng (Khải Huyền 4:1) nói đến, nhờ đó bạn được phép, trong tâm linh, đi sâu hơn nữa vào các bí mật của Đức Chúa Trời? Chỉ có điều đây không phải là một sự mặc khải về những điều giấu kín khỏi các thánh đồ khác — một phần phước hạnh của nó được tìm thấy trong việc nó là đặc quyền chung của mọi thánh đồ; cũng như câu 132 đã diễn đạt, “Theo cách thức* (Sáng Thế Ký 40:13) đối với những người yêu mến danh Chúa” — đối với A-bên, đối với Hê-nóc; đối với Áp-ra-ham, đối với Môi-se, đối với chúng ta nữa là những người yêu mến “danh Chúa!” Chúng ta có thể chẳng nói được điều gì khác về mình ngoài điều này mà thôi, “Chúng ta yêu mến danh Chúa!” Nhưng điều này đã đủ. Và tình yêu này thật chân thật, mãnh liệt biết bao, vì nó kéo trái tim ra trong những lời như câu 136 —
“Mắt tôi chảy xuống như suối nước,
Vì cớ họ không giữ luật pháp của Chúa!”
Sự gian ác hiện tại của họ, và sự đoán phạt cuối cùng của họ, đều được nhắc đến. Đó là, “Nếu ngươi đã biết, ngay cả ngươi!” (Lu-ca 19:42)
137–144 Người lữ khách nhận lấy giọng điệu thờ phượng. Càng gần cuối hành trình của mình, người của Đức Chúa Trời ca ngợi nhiều hơn lúc khởi đầu là điều tự nhiên. Đến cuối cuộc chiến của mình, các thánh đồ được trình bày trong Khải Huyền (ví dụ, chương 15:4) như là những người nhận biết sự công chính và thành tín của Chúa, “Các đường lối Chúa thật công chính và chân thật, hỡi Vua của các thánh đồ!” Họ thấy điều này trong các sự phán xét của Ngài trên kẻ vô đạo; vì đối với họ không như điều được kể về Hoàng đế Mauritius, là người đã thốt lên, liên quan đến chính những đau khổ của mình và gia đình mình dưới tay Phocas, “Hỡi Chúa, Ngài thật công chính.” Và đây là lời thốt lên của câu 137, 138. Kẻ thù càng quên lời Chúa bao nhiêu, ông càng nhớ lời ấy bấy nhiêu. Đó là một lời không có cặn bã, “tinh sạch,” không có khuyết điểm nào trong nó.*
“Sự công chính của Chúa là sự công chính đời đời,
Và luật pháp Chúa là chân lý.” (Câu 142.)
Giô-suê (23:14) đã làm chứng cho Y-sơ-ra-ên, và họ đã nói A-men với lời chứng ấy, rằng không một điều tốt lành nào đã thất bại trong mọi điều Chúa đã phán. Lời hứa và lời đe dọa của Ngài không thể lừa dối, không thể làm thất vọng, không thể thiếu sót so với những lời tuyên bố của Ngài. Và điều này lại được lặp lại, câu 144 —
“Sự công chính (צֶדֶק) là các chứng cớ của Chúa đời đời!
Xin khiến tôi hiểu điều này thì tôi sẽ sống.”
Sự sống đời đời! — sự sống của những người được cứu chuộc trong vương quốc đời đời, khi Đấng Công Chính đã chiến thắng, và đã trục xuất sự vô đạo khỏi đất!
145–152 Người lữ khách khẳng định rằng mọi sự trông đợi của ông đều từ Chúa, dậy trước lúc rạng đông, thậm chí còn lấn sang các canh đêm (như Mác 1:35, và Lu-ca 6:12), Chúa của những lữ khách theo sát Đức Chúa Trời, đi từ sức mạnh này đến sức mạnh khác, thay vì giảm sút nhiệt thành, như người ta thường làm trong các sự theo đuổi khác, qua thời gian dài.
“Tôi đã đến trước mặt Chúa trong ánh bình minh buổi sáng” (Câu 147.)
Và mọi môn đồ chân thật của Ngài đều có thể được trông đợi sẽ giống Chúa trong sự theo đuổi bền bỉ này, nhất là khi họ càng gần cuối hành trình của mình, và tiến gần nơi ngự của Chúa. Thật là sức mạnh an ủi biết bao trong câu 151 —
“Chúa ở gần, hỡi Chúa,
Và mọi điều răn của Chúa đều là chân lý!” (không thể làm thất vọng)
Có một sự bất thường trong câu 152, về giống, nếu “Chúa đã lập chúng” (ָם), được quy cho “các chứng cớ;” nhưng có lẽ nó có ý quy về tất cả các thuật ngữ được dùng trong văn cảnh này, ví dụ, các luật lệ (câu 145), các lời (câu 147), cũng như các điều răn và các chứng cớ. Và đây là ý nghĩa. “Từ trước” (קֶדֶם trước khi kinh nghiệm đã cho tôi những bằng chứng rõ ràng),
“Từ trước tôi đã biết từ các chứng cớ của Chúa (Hengstenberg)
Rằng Chúa đã lập những điều này đời đời.” (Câu 152.)
Trong những thời đại sẽ đến chúng ta vẫn sẽ có lời Đức Chúa Trời, và bấy giờ chúng ta sẽ nhìn lại và thấy Đức Chúa Trời của chúng ta chân thật biết bao. Chúa của những lữ khách, Đấng đã tự mình bước đi trên con đường của chúng ta, bấy giờ sẽ dẫn chúng ta ôn lại các sự đối đãi của Giê-hô-va, trò chuyện với chúng ta như Ngài đã trò chuyện với Môi-se và Ê-li về sự qua đời của chính Ngài trên Núi Hóa Hình.
153–160 Sự chống đối liên tục khiến lữ khách cầu nguyện xin được làm cho sống lại liên tục. Cuối hành trình cũng có nhiều thử thách như lúc khởi đầu; chúng ta phải “giữ vững sự khởi đầu của lòng tin cậy mình bền đỗ cho đến cuối cùng.” Ba lần kêu xin được “làm cho sống lại” dấy lên ở đây, tức là, trong câu 154, 156, 159 — một lời kêu xin thêm sự sống — mà giờ đây chúng ta có thể đặc biệt thúc giục, vì chúng ta có thể giơ lên trước mặt Chúa chính lời Ngài, “Ta đã đến hầu cho họ được sự sống, và được sự sống dư dật,” (Giăng 10:10).
Một người như Phao-lô, người có lòng thông cảm hoàn toàn với Chúa mình, rất có thể dùng những lời trong II Ti-mô-thê 4:7, “Tôi đã đánh trận tốt lành;” nhưng mọi lữ khách, và ông cũng ở trong số đó, đều sẽ vui lòng dùng đến cuối cùng lời kêu xin của câu 154, càng hơn nữa sau kinh nghiệm cả đời về những thử thách dọc đường.
“Xin bênh vực trận chiến của tôi (Thi Thiên 35:1, Hengstenberg),
Và cứu chuộc tôi.” (גְאָלנֵיִ.) (Câu 154.)
Xin làm Đấng Chuộc Lại cho tôi! Xin làm cho tôi điều mà Gióp đã trông đợi khi ông kêu lên, “Tôi biết rằng Đấng Cứu Chuộc (גֹאֵל) của tôi vẫn sống, và Ngài sẽ đứng trong ngày sau rốt trên đất,” (19:25). Trong khi đó,
“Xin làm tôi sống lại, theo lời Chúa,” (câu 154. Các lời hứa của Ngài cho con cái Ngài là những người gõ cửa).
“Xin làm tôi sống lại, theo các sự phán xét của Chúa” (câu 156. Các nguyên tắc Ngài đối đãi với chúng ta).
“Tôi đã thấy những kẻ phạm tội, và chán ngán những kẻ không giữ lời Chúa.” (Câu 158.)
“Xin làm tôi sống lại, theo sự nhân từ của Chúa,” (câu 159. Những sự thúc giục của tình yêu tự do của chính Ngài).
Sao tất cả chúng ta lại không nương cậy nơi lời Chúa với lòng tin cậy ngày càng tăng khi cuộc lữ hành của chúng ta tiến gần đến hồi kết, vì kinh nghiệm càng thêm bằng chứng về sự thành tín của Ngài,
“Sự khởi đầu của (רֹאשׁ) lời Chúa là chân lý;
Và đến đời đời là mọi sự định đoạt của sự công chính của Chúa.”
Không có gì ngoài chân lý và sự chắc chắn trong lời thánh của Ngài. Nó có thể được dịch là, “Chân lý là tổng số của lời Chúa,” (Hengstenberg). Đồng thời, tác giả Thi Thiên có lẽ diễn đạt nhiều hơn thế nhiều bằng hình thức đặc biệt ấy, “רֹאשׁ, đầu của lời Chúa.” Như רֹאשׁ פִנָּה trong Thi Thiên 118:22 là “đầu, hay chủ yếu, của góc nhà,” thì cách diễn đạt này há chẳng có ý chỉ “lời hứa nguyên thủy vốn là ‘đầu, hay lời hứa chủ yếu, của toàn bộ lời Đức Chúa Trời’ — lời hứa về Dòng Dõi Người Nữ?” Các tín hữu trung thành trong Y-sơ-ra-ên chắc chắn luôn quay về với nó. Đối với họ, nó há có thể khác hơn là “רֹאשׁ, đầu,” lời phán chủ yếu của Lời Chúa sao? Vì vậy, chủ yếu là điều này mà chúng ta cho rằng câu này nhắc đến. Chúa Giê-xu có thể dùng nó về chính Ngài khi ở trên đất; và mỗi môn đồ của Ngài cũng có thể — nhưng chúng ta giờ đây cũng không kém, chúng ta là những người có thể chỉ lại Dòng Dõi Người Nữ đã đến, sự ứng nghiệm của “đầu của lời,” và nhờ đó càng hơn bao giờ hết có thể tin cậy trông đợi sự ứng nghiệm của những gì còn lại, “mọi sự định đoạt của sự công chính của Ngài,” trong những thời đại sẽ đến, bao gồm Ngày của Chúa, khi mọi sự sẽ được sắp đặt có thứ tự.
161–168 Người lữ khách đầy dẫy bình an và ngợi khen. Chính lúc này đặc biệt lời ngợi khen dường như dồi dào trong người lữ hành; tức là, chính lúc này gần cuối hành trình của ông lời ngợi khen được tuôn ra, đến nỗi người khác nghe được. Tiếng Hô-sa-na của ông đang đổi thành những tiếng Ha-lê-lu-gia của các công dân trên trời,
“Bảy lần trong một ngày tôi đã ngợi khen Chúa.” (Câu 164.)
Lữ khách là một Y-sác, một người suy gẫm lúc chiều tà, và một người có thể gọi Đức Chúa Trời là “sự kính sợ” của mình; vì câu 161 có chữ פָחַד, chính chữ được dùng hai lần trong Sáng Thế Ký 31:42, 53 về Đức Chúa Trời của Y-sác, “sự kính sợ của Y-sác.” Trong tâm trạng kính sợ trang nghiêm giống như tại Bê-tên này ông tiến gần cuối hành trình của mình, và bước qua ngưỡng cửa cung điện của Vua. Sự kính sợ tôn kính này đã sâu đậm hơn trên ông, càng lâu ông suy gẫm lời Giê-hô-va. Thật là thích hợp, giờ đây khi ông gần đến cuối, để nói ra, và để lại cho sự khích lệ đối với những người đến sau, như một điều đã được kinh nghiệm chứng minh,
“Bình an lớn là phần của những người yêu mến luật pháp Chúa;
Không có vật vấp ngã nào cho họ.” (Câu 165.)
“Được bình an (một người nói) với Đức Chúa Trời, bình an với chính mình, bình an với mọi người; và toàn thể tạo vật bình an với họ.” Bình an này giúp họ kiên nhẫn chờ đợi vinh quang cuối cùng — trong vương quốc bình an.
“Tôi đã trông đợi (xem Ru-tơ 1:13, trong tiếng Hê-bơ-rơ cùng một chữ, שַׂבַּר sự cứu rỗi của Chúa, hỡi Chúa.” Câu 166.)
169–176 Người lữ khách trút ra lời cầu nguyện và ngợi khen, trong một tiếng kêu mạnh mẽ, lúc cuối hành trình của mình. Lời ngợi khen được thốt ra giữa những lời cầu xin được nhân đôi; lời ngợi khen được lặp lại trong câu 171, 172.
“Môi tôi sẽ tuôn tràn lời ngợi khen Chúa; (tuôn trào, như Thi Thiên 19:2)
Vì Chúa sẽ dạy tôi các luật lệ của Chúa.”
“Lưỡi tôi sẽ hát lời Chúa, (đáp lại תַּעַן);
Vì mọi điều răn của Chúa đều là sự công chính.”
Trông đợi trước những công việc, những sự khám phá, những sự vui hưởng của Sự Yên Nghỉ và Vương Quốc Sắp Đến, tác giả Thi Thiên kể về những tiếng ha-lê-lu-gia sẽ ngự trên môi ông, tuôn trào từ một linh hồn luôn đầy và luôn được đổ đầy — một linh hồn đầy dẫy ân điển của Chúa trong quá khứ, và luôn được đổ đầy bằng những sự bày tỏ mới; vì “Chúa sẽ dạy tôi” vẫn còn, và tôi sẽ thấy với sự rõ ràng ngày càng tăng rằng mọi điều răn của Chúa đều thánh khiết, công chính, và tốt lành.
Xin giúp tôi, vậy, đến cuối cùng; vì (câu 174.)
“Tôi đã khao khát sự cứu rỗi của Chúa,” (תָּאַבְתִי).
Đây là (như chúng ta có thể trông đợi lúc cuối) sự diễn đạt mạnh mẽ nhất về ao ước đối với Vinh Quang Sắp Đến đã được dùng cho đến nay. “Sự cứu rỗi” như chúng ta đã nhận xét ở trên, là sự giải cứu cuối cùng, với mọi ân điển và vinh quang mà nó đem lại. Đến câu 81, chúng ta thấy linh hồn “khát,” ngất đi trong cơn khát vì nó; đến câu 123, sự trông đợi thiết tha đã làm “mắt mỏi mòn” vì nó; đến câu 166, có hy vọng mạnh mẽ, và sự chờ đợi; nhưng câu này vươn lên thành một sự khao khát gần như thiếu kiên nhẫn — một sự “khao khát mòn mỏi” vì sự đến của ngày phước hạnh.
Lại nữa, câu 175, có sự trông đợi trước về lời ngợi khen, vì một sự đến nơi vui mừng; và một tiếng cầu nguyện bùng nổ như là điều rất có thể tóm tắt kinh nghiệm và ao ước của cả một đời người.
“Tôi đã lang thang, (תַּעִיתִי) như một con chiên lạc mất.*
Cả đời tôi đã chẳng tìm thấy nơi nào để gối đầu, và không có chỗ nghỉ cho bàn chân mình. Tôi đã, như Ha-ga và Ích-ma-ên (תֵּתַע, Sáng Thế Ký 21:14), lang thang trong đồng vắng nơi không có nước. Tôi đã, như Giô-sép (תֹעֵה, Sáng Thế Ký 37:15), lang thang tìm kiếm các anh em mình, không nhà không bạn. Tôi đã, như Áp-ra-ham, trên hết (הְתִעוּ, Sáng Thế Ký 20:13), lìa bỏ xứ sở và bà con, cả nhà cha mình, vì cớ Chúa. Đời tôi đã là một sự lang thang, như chiên lạc mất, khi người chăn đi vắng, hoặc khi người chăn chọn để cho chúng rời khỏi sự chăm sóc của mình (הִתְעוּ, Giê-rê-mi 1:6), “thả chúng ra trên các núi, để chúng đi từ núi này sang đồi nọ, quên mất nơi an nghỉ của mình.”
(Nhưng trong mọi sự lang thang và mệt mỏi, và buồn rầu của tôi)
“Tôi đã không quên các điều răn của Chúa.”
“Vậy xin hãy tìm kiếm tôi tớ Chúa” — tức là, hãy làm phần việc của một người chăn đem chiên mình về chuồng! Đó là một lời cầu xin Ngài làm như Ê-xê-chi-ên (34:16) tiên báo Chúa sẽ làm trong ngày Ngài nhóm các kẻ tản lạc của Ngài dưới bóng của Cây Nổi Danh; vì ở đây chữ là בַּקֵשׁ, và ở đó chữ là אֲבַקֵּש “Ta sẽ tìm kiếm con đã mất, và đem về con đã bị đuổi đi.” Bấy giờ Khải Huyền 7:15, 16, 17, sẽ được thực hiện; vì Chiên Con ở giữa sẽ là Người Chăn luôn hiện diện; chính Ngài đã từng là một lữ khách trong các đồng hoang của thế gian chúng ta, và nay đang chăn giữ giữa các hoa huệ, đem cả bầy của Ngài về nơi chúng không còn khát nữa, cũng không đói, mặt trời cũng không chiếu trên chúng, cũng không có hơi nóng nào.
A-men! Quả thật vậy! Hãy đến, Chúa Giê-xu! Chắc chắn đây là cảm xúc trong lòng của Người Hát Thi Thiên này,
Một lữ khách và khách lạ được Luật pháp của Chúa hướng dẫn ngày và đêm.
CÁC BÀI CA ĐI LÊN
Việc bắt đầu với một cái nhìn tổng quan về mười lăm Thi Thiên được nhóm lại với nhau, và mang tên “Các Bài Ca Đi Lên,” có thể giúp cho sự hiểu biết đúng đắn về các Thi Thiên mà chúng ta nay tiếp cận, và có thể làm tăng thêm sự quan tâm của chúng ta đối với chúng. Nhờ đó sự tiến triển của tư tưởng và chủ đề trở nên rõ ràng: —
Đoàn Lữ Hành và Đấng Lãnh Đạo của họ —
Thi Thiên 120.— Mệt mỏi vì sự tranh cãi của lưỡi. (So sánh Thi Thiên 81:6.)
Thi Thiên 121.— Phó thác mình cho một mình Giê-hô-va, khi họ lên đường.
Thi Thiên 122.— Hát về Thành Nơi Ở, nơi họ đang hành trình tới.
Thi Thiên 123.— Ngước mắt lên giữa sự khinh dể của những người họ gặp.
Đến một chặng trên đường đi của họ mà chúng ta có thể gọi là Ê-bên-ê-xe —
Thi Thiên 124.— Dâng lời ngợi khen vì sự giải cứu cho đến nay.
Thi Thiên 125.— Bày tỏ lòng tin cậy sẽ được giữ trung tín, nhờ sự thành tín của Giê-hô-va, cho đến cuối cùng.
Thi Thiên 126.— Hát về những niềm vui Giê-hô-va đã ban, và sẽ ban, cho các tôi tớ Ngài.
Thi Thiên 127.— Ngừng lo lắng, và quy sự thành công cho Giê-hô-va.
Thi Thiên 128.— Tuyên bố phước lành trên mọi người kính sợ Đức Chúa Trời.
Thi Thiên 129.— Ôn lại những đau khổ đã qua của họ trong hy vọng.
Thi Thiên 130.— Thuật lại tiếng kêu thiết tha của họ trong hoạn nạn, và kết quả phong phú.
Thi Thiên 131.— Bày tỏ sự thỏa lòng với ý muốn của Giê-hô-va.
Thi Thiên 132.— Nhắc Giê-hô-va nhớ các lời hứa ân huệ cho Si-ôn, và được đáp lời.
Thi Thiên 133.— Ngưỡng mộ và hát về sự hiệp một của những người gặp nhau trong Thành Thánh, nơi ở của họ.
Thi Thiên 134.— Kêu gọi sự ngợi khen không ngừng từ mọi tôi tớ của Giê-hô-va.
Chúng ta chấp nhận ý tưởng rằng mười lăm Thi Thiên này, theo một nghĩa nào đó, là những bài ca của những người đi lên Giê-ru-sa-lem để thờ phượng. Chúng không chỉ cho chúng ta kinh nghiệm nội tâm của các cá nhân mà thôi; chúng liên quan đến Y-sơ-ra-ên nói chung; vì ngay cả khi, như trong trường hợp của Thi Thiên 130 và 131, giọng điệu có khía cạnh cá nhân, thì câu cuối cùng vẫn hát về Y-sơ-ra-ên.*
Ở số ít, chữ מַעֲלהָ thường chỉ việc đi lên một nơi cao hơn, ví dụ, dốc lên của Bết-hô-rôn, dốc lên của Lu-hít, và trong E-xơ-ra 7:9, việc đi lên từ Ba-by-lôn. Ở số nhiều nó được dùng cho các bậc thang của ngai Sa-lô-môn, và trong Ê-xê-chi-ên (40:26, 31, 34), cho các bậc thang của các cổng đền thờ. Việc dùng chữ מֲעַלוֹת cho các bậc hay nấc của một đồng hồ mặt trời, đã được minh họa đầy đủ bởi những khám phá gần đây tại A-sy-ri, chứng minh rằng đồng hồ mặt trời là một loạt các bậc, hay thềm, trên đó một cái cột đổ bóng. Vì vậy, dường như tên gọi “Bài Ca của Các Bậc Thang” là một tên gọi thi vị, chỉ những Thi Thiên đặc biệt thích hợp với hoàn cảnh của những người đi lên Đền Thờ.
Hengstenberg nhận xét rằng chúng được nhóm quanh Thi Thiên 127, vốn là của Sa-lô-môn; và chúng ta có thể thêm rằng “Bài Ca Đi Lên,” hay các bậc thang, ở trung tâm ấy có sự tham chiếu đặc biệt đến “Ngôi Nhà,” hay Đền Thờ.
THI THIÊN 120
1–7 Chúng ta có thể tưởng tượng An-ne, mẹ của Sa-mu-ên, cất lên bài ca này trên môi mình khi đi lên dự Lễ tại Si-lô. Bà đã mang những nỗi buồn riêng tư của mình đến Đại Hội Chúng, để giữa nhiều người thờ phượng bà có thể tìm thấy sự hiện diện đặc biệt của Giê-hô-va. Lời phàn nàn, trong trường hợp của bà, là lưỡi của kẻ thù bà; vậy, ở đây cũng là lưỡi — “lưỡi dối trá.” Đồng thời, đó là “nỗi khốn khổ nặng nề,” vì dạng צָרָתָ là dạng nhấn mạnh (câu 1), cũng như trong Thi Thiên 3:3, dạng יְשׁוּעָתָה là dạng nhấn mạnh để chỉ sự giải cứu trọn vẹn.
Chúng ta thấy một người thờ phượng, người hưởng ít bình an trong xứ sở của mình, đi lên Thành Bình An, Sa-lem, ở đó để nhận biết bình an tại một trong những lễ hội bày tỏ một cảnh tượng thờ phượng hiệp một như vậy. Trong nơi thánh, lữ khách được phép thấy kết cuộc của những kẻ ghét người tin kính đến nỗi gây chiến với họ. Ông thấy
“Các mũi tên của Đấng Quyền Năng đã được mài sắc;”
như thể trông đợi trước ngày của Đức Chúa Trời, khi Ngài, Đấng Quyền Năng, được ca ngợi trong Thi Thiên 45:3, sẽ phóng ra các mũi tên của Ngài — những mũi tên lửa — “những than hồng rực của củi cây kim tước” — nói cách khác, “Ngọn lửa hừng thiêu đốt để báo thù những kẻ thù của Ngài,” (II Tê-sa-lô-ni-ca 1:8).
Trong khi đó, thật là một ý nghĩ buồn rằng cho đến nay những ngày của Chúa Bình An vẫn chưa đến. Nhưng chúng ta có thể có sự thông cảm của Ngài, vì có lần chính Chúa Bình An đã cảm thấy như vậy, khi cư ngụ giữa chúng ta,
“Khốn thay cho tôi! vì tôi ngụ tại Mê-siếc!
Tôi đóng trại với các trại của Kê-đa!”
Như Ê-sai 1:10 gán cho dân và các quan cai trị bội đạo của Giê-ru-sa-lem là “dân của Sô-đôm và các quan cai trị của Gô-mô-rơ,” và như Ê-xê-chi-ên 16:4 gọi họ là “người A-mô-rít” và “người Hê-tít,” thì tác giả Thi Thiên cũng nói về kẻ thù quấy rối mình, như giống những người man rợ ở Mê-siếc tại miền bắc xa xôi (dãy núi Moschian), hay gần Biển Caspian (xem Ê-xê-chi-ên 38:2), và các bộ tộc không bao giờ ổn định của Kê-đa ở miền nam. Và như vậy ông thở than
“Thật là mệt mỏi cho linh hồn tôi khi ở với kẻ ghét hòa bình!” (Hengst.)
Theo nghĩa đen, “Đã đủ về việc ở này rồi!” Há đây chẳng phải chính là cảm xúc của Hội Thánh trong giờ này, trong những ngày này của những hình thức dối trá và hư không không bao giờ dứt tấn công chân lý sao? Họ kêu lên, “Ôi, chừng nào Chúa Bình An mới đến! Và Chúa đã cảm thấy như vậy, khi ở trên đất, như chúng ta thấy trong lời Ngài dạy các môn đồ về phước hạnh của việc làm người hòa giải.” Thật vậy, ai sẽ hát bài ca lữ hành này thật sự từ đáy lòng như “Thầy?” Đó là một bài ca cho
Người tôi tớ của Chúa mệt mỏi vì sự tranh cãi của lưỡi.
THI THIÊN 121
1–8 “MỘT BÀI CA CHO những lần đi lên!” (לַמַּעֲלוֹת).* Lữ khách hát bài này khi ông rời nhà mình để gặp Chúa trong Đại Hội Chúng tại Giê-ru-sa-lem; và tín hữu (như Thầy) cũng hát bài này khi ông hành trình qua đất đến Giê-ru-sa-lem Mới. Áp-ra-ham (Sáng Thế Ký 22:4) đã “ngước mắt lên” và thấy các đồi Mô-ri-a vào ngày thứ ba. Người thờ phượng lên đường với ao ước cuối cùng sẽ chăm chú nhìn vào các đồi nơi những thử thách của ông, không phải, như của Áp-ra-ham, để đạt đến cao trào, mà để kết thúc.
“Tôi sẽ ngước mắt lên các đồi.” (Câu 1)
Đây là quyết tâm của ông; động cơ khiến ông rời nhà và bà con là để đến “các núi thánh,” như chúng được gọi, Thi Thiên 87:1, — những đồi ấy là biểu tượng của sự thành tín của Giê-hô-va, Thi Thiên 125:1, 2, — nơi mà Giê-hô-va hiện diện đặc biệt vì sự chuộc tội nguôi cơn thịnh nộ ở đó, (I Các Vua 8:42; Đa-ni-ên 6:10).
Vậy thì, đây là quyết tâm của ông. Nhưng có những nguy hiểm dọc đường, và vì vậy ông hỏi —
“Sự giúp đỡ của tôi sẽ đến từ đâu?” (מֵאַין, mà Phillip và những người khác nhận xét, luôn luôn là câu hỏi,)
Thật là một câu trả lời đầy đủ lập tức được trả lại cho linh hồn ông: “Sự giúp đỡ của tôi đến từ (סֵעִמ từ với, đến ra từ kho chứa sự giúp đỡ ấy) Giê-hô-va, Đấng Tạo Hóa của trời và đất.” Và rồi ông nói với linh hồn mình, như người hát Thi Thiên 103 nói — “Ngài sẽ không để chân tôi xiêu tó! Đấng giữ gìn ngươi không phải là Đấng hay ngủ gật!” Ngài không giống như Ba-anh, (I Các Vua 18:27).
“Thật, Ngài không bao giờ ngủ gật!
Ngài không bao giờ ngủ gật, Đấng Giữ Gìn Y-sơ-ra-ên (Thi Thiên 121:4)
Đấng giữ gìn tôi là Giê-hô-va!”—
chính Giê-hô-va ấy, trong Ngài mà Y-sơ-ra-ên được ban phước (Dân Số Ký 6:24–26) bởi thầy tế lễ thượng phẩm của họ — phước lành ấy đang chờ đợi khách hành hương khi đến được thành. Ngài sẽ giữ gìn ngươi, khiến kinh nghiệm của ngươi trong hành trình thường trở thành hình bóng của sự yên nghỉ nơi “mặt trời* sẽ không thiêu đốt họ, cũng không có sức nóng nào,” (Khải Huyền 7:16) — sự yên nghỉ trong Vương Quốc, và sự yên nghỉ mà Y-sơ-ra-ên sẽ được hưởng trong ngày sau rốt, (Ê-sai 49:10). Như vậy ngươi sẽ được giữ gìn cho đến khi vinh quang đến, và ngươi “không còn đi ra nữa,” nhưng là một cây cột trong đền thờ của Đức Chúa Trời,
“Từ nay cho đến đời đời!”
Với một bài ca đức tin như thế, luôn nhìn thấy sự thành tín và tình yêu của Đấng mà người ấy vui thích trong luật pháp Ngài, giữ các lễ của Ngài, bước đi trong các đường lối Ngài, Thầy và các môn đồ không nghi ngờ gì đã nhiều lần rời bờ hồ Ga-li-lê yên bình để lên Giê-ru-sa-lem thờ phượng; nhiều lần nhận biết, dưới bóng mát đúng lúc của một cây vả, hay một đám mây tiện lợi làm dịu sức nóng bằng bóng của nó, sự giải cứu khỏi những tia nắng không thể chịu nổi; và thấy trong mọi sự ấy một biểu tượng của hành trình qua trần gian đến Vương Quốc mà thủ đô là Giê-ru-sa-lem Mới, và hội chúng là Hội Thánh của các con trưởng, Đó là bài ca của
tôi tớ của Chúa, khi ra đi trên hành trình, phó thác mình cho một mình Giê-hô-va.
THI THIÊN 122
1–9 “THI THIÊN CỦA ĐA-VÍT.”
Hy vọng là nét nổi bật của Bài Ca Đi Lên thứ nhất; đức tin là đặc điểm của bài thứ hai; và chắc chắn tình yêu và niềm vui tràn đầy trong bài này mà giờ đây chúng ta bắt đầu. Câu đầu tiên đánh đúng âm chủ —
“Ôi! Thật là âm thanh vui mừng khi nghe
Bạn bè chúng ta thành kính nói,
Hỡi Y-sơ-ra-ên, hãy mau đến Đền Thờ!
Và giữ ngày lễ của các ngươi.”—(Tate và Brady.)
“Tôi đã vui mừng,” người thờ phượng nói, “giữa (hay, trên những người nói rằng, Chúng ta hãy đi đến nhà của Chúa!” Đa-vít, người đã viết bài ca này, đã cảm thấy niềm vui ấy tràn ngập cả linh hồn mình, vì tình yêu ông dành cho Chúa của nơi ấy. Và kìa! ngay lập tức người thờ phượng hành hương tưởng tượng mình đã đến nơi — ông đã đứng tại cổng vào buổi sáng sớm, chờ đợi để bước vào, cùng với những người đã nói — “Chúng ta hãy đi.”
“Chân chúng ta đang đứng tại các cổng của ngươi, hỡi Giê-ru-sa-lem!”
Các cổng được mở tung, và họ bước vào; thành phố từ mọi phía thu hút sự chú ý của họ. Họ thấy trong đó một thành phố, không bị chiến tranh tàn phá, nhưng được xây dựng tại chỗ của nó — không giống những ngôi nhà rải rác của các làng mạc, cũng không giống những khoảng trống rộng lớn của Ba-by-lôn, với vườn tược xen giữa, nhưng với những con phố xây vững chắc gồm các tòa nhà nguy nga.
“Giê-ru-sa-lem được xây dựng như một thành phố!
(Một thành phố) được gắn kết với nhau.” (Câu 3.)
Chính sự chặt chẽ của các con phố nó gợi lên sự hiệp nhất khắng khít của cư dân nó trong tình yêu huynh đệ.
“(Một thành phố) nơi có* các chi phái đi lên,
Các chi phái của Giê-hô-va.” (Gia, như Thi Thiên 68:4, v.v.)
Thật dễ chịu biết bao khi gặp, không phải người Ca-na-an — không phải kẻ không chịu cắt bì — nhưng các chi phái, những người với một lòng, thờ phượng Chúa; những người đi lên thành này vì mục đích ấy.
“(Một thành phố nơi có) lời chứng (được ban) cho Y-sơ-ra-ên,
Để họ ngợi khen danh của Chúa.”
“Lời Chứng” được một số người cho là có nghĩa là “Luật Pháp;” theo những người khác, có lẽ đúng hơn, là Hòm Giao Ước, thường được gọi là “Hòm Giao Ước của Lời Chứng;” như chúng ta cũng thấy “Đền Tạm của Lời Chứng.” Có lẽ chúng ta hiểu đúng nhất đó là ám chỉ đến tất cả những điều ấy hợp lại — tất cả cùng nhau bày tỏ cho loài người tính cách, ý muốn, và đường lối của Giê-hô-va. Và tại đó, trong các cổng thành, ngồi những người giải thích và thi hành các luật pháp và lời chứng ấy, theo lời hứa xưa trong Phục Truyền Luật Lệ Ký 17:8, 9; và tại đó, cũng ngồi vua và các quan của vua.
“Vì tại đó (שַׁמָּה) đã đặt (Ê-xê-chi-ên 48:35).
Các ngai để xét đoán, (לְ)
Các ngai cho nhà Đa-vít.” (לְ)
Trong tất cả những điều này, chúng ta có thể dễ dàng nhận ra một hình bóng của Giê-ru-sa-lem của chúng ta và các đặc ân của nó. Với Đấng Christ là Đầu của chúng ta, cũng như với Đa-vít, chúng ta trông đợi một thành khác “có nền móng” — được xây vững chắc, và “nằm vuông vức,” được xây chặt chẽ (Khải Huyền 21:16) — một thành nơi chúng ta sẽ chỉ gặp bạn bè, bạn bè của chính chúng ta và bạn bè của Đức Chúa Trời, — một thành nơi lời chứng của Chúa được mở ra đầy đủ, và danh Ngài được ngợi khen, — một thành mà tại các cổng thành sự xét đoán được ban ra đầy đủ, và nơi “một Vua trị vì trong sự công chính, và các quan xét đoán công bình,” (Ê-sai 32:1).
Và nếu dân thành kính của Y-sơ-ra-ên đã cầu nguyện như thế cho Giê-ru-sa-lem của họ, các câu 6, 7, 8, 9, thì các khách hành hương hướng về Giê-ru-sa-lem Mới ấy càng phải “tìm kiếm quê hương tốt hơn, tức là quê hương trên trời” biết bao. Thật thú vị khi biết rằng cụm từ, שְׁאלוּ שָׁלוֹם (câu 6), thường có nghĩa là, “Hãy chào hỏi,” — nghĩa là, Hãy chào Giê-ru-sa-lem bằng những lời chúc tốt đẹp của các ngươi nhắc nhở chúng ta về một số bài thánh ca thời trung cổ,* chẳng hạn —
“Urbs in portu satis unto,
De longinquo, te saluto,
Te saluto, te suspiro,
Te affecto, te require.”
Và những bài thánh ca xưa ấy được mượn từ Âu-tinh, người (trong tác phẩm De Spirit. et Anim của ông) đã thốt lên, “O civitas sancta, civitas speciosa, de longinquo te saluto, ad te clamo, te require.” Tất cả chúng ta, những người theo Chúa, chắc chắn cùng hòa vào niềm khao khát mãnh liệt được bước vào thành ấy, mà thành kia chỉ là hình bóng, và về thành ấy chúng ta có thể nói —
“Những kẻ yêu mến ngươi sẽ được thịnh vượng;
Sẽ có hòa bình trong các đồn lũy của ngươi,
Thịnh vượng trong các cung điện của ngươi.”
Hoặc hiểu theo cách một số người dịch các lời ấy; “Bình an trong các tường thành của ngươi! Yên nghỉ trong các cung điện của ngươi!” Tình yêu đối với anh em chúng ta, những người chúng ta hy vọng sẽ gặp tại đó (câu 8), và tình yêu đối với Đức Chúa Trời, Đấng đã yêu thương chúng ta dường ấy (câu 9), hẳn phải dẫn chúng ta đến ước muốn tha thiết này — “vì cớ anh em tôi, và vì nhà của Đức Chúa Trời tôi ở tại đó.” Vậy thì, giờ đây nói về Đấng mà hình bóng ấy chỉ về, cũng như sau này nói về hình bóng mà qua đó người ấy đã nhìn đến Đấng ấy,
Tôi tớ của Chúa hát về Thành Cư Ngụ mà người ấy đang hành trình tới.
THI THIÊN 123
1–4 NẾU chúng ta đã tìm thấy hy vọng, đức tin, niềm vui, và tình yêu trong các “Bài Ca Đi Lên” này cho đến nay, thì giờ đây chúng ta tìm thấy sự nhẫn nhục lâu dài. Đa-vít được cho là tác giả. Người thờ phượng, dù là Đa-vít, hay Con lớn hơn của Đa-vít, hay bất cứ chi thể nào trong thân thể Ngài, đều “ngước mắt lên” hướng về Chúa trên các tầng trời. Cũng chính Chúa ấy, Đấng trong Thi Thiên 121:1 được thấy trên các đồi Si-ôn, thì tại đây được thấy, “trên các tầng trời,” vì sự đối chiếu được chủ ý tạo ra giữa Đất bắt bớ, và Đấng Oai Nghi bao phủ trên đất, Đấng bảo vệ.
Sự khinh miệt được cảm nhận, như trường hợp của Nê-hê-mi minh họa (Nê-hê-mi 2:19), hay trường hợp của Ê-xê-chia, trong II Sử Ký 30:10, khi vị vua tin kính ấy thúc giục các chi phái Y-sơ-ra-ên cùng ông dự lễ Vượt Qua. Đó là sự khinh miệt của những kẻ “an nhàn,” הַשַּׁאֵנַנִּים, những người mà thế gian mỉm cười với họ, và nói trong lòng, “Lời hứa về sự đến của Ngài ở đâu?” giống như các dân tộc trên đất, trong Xa-cha-ri 1:15, הַגּוֹיִם הַשַּׁאֲנַנִּים. Đó là sự khinh bỉ của “kẻ kiêu ngạo” גְאֵיוֹנִים, hạng người nhạo báng sẽ thấy đầy dẫy trên đất khi “ngày của Chúa” đến trên “mọi kẻ kiêu ngạo (גֵאָה),” — những “kẻ khoe khoang, kẻ ham mê lạc thú,” trong II Ti-mô-thê 3:2. Lời cầu xin giúp đỡ có liên hệ đến phước lành của thầy tế lễ thượng phẩm, Dân Số Ký 6:24 Trong Thi Thiên 121:3, 4, người ấy đã ngước mắt lên cùng Chúa, và tìm kiếm phần phước lành ấy bao gồm sự giữ gìn an toàn; tại đây, người ấy cầu xin, חָנֵּנוּ, Xin thương xót! Xin thương xót! (Dân Số Ký 6:24) Chúa làm cho mặt Ngài chiếu sáng trên khách hành hương; và ân điển tỏa ra từ đó là liều thuốc giải cho sự khinh miệt của loài người. Phải, ngay cả bây giờ cũng vậy; nhưng nếu ngay cả bây giờ đã vậy, thì khi khuôn mặt được ngước lên ấy sẽ là “ân điển sẽ được ban cho chúng ta khi Chúa Giê-xu Christ hiện ra” thì sao? Đó là phần thưởng của
Cái nhìn hướng lên của tôi tớ Chúa giữa sự khinh miệt.
THI THIÊN 124
1–8 Ê-BÊN-Ê-XE! Cho đến nay Chúa đã giúp đỡ! Dường như đây là giọng điệu của bài ca này của Đa-vít, được hát tại một chặng đường, hay vào một thời điểm, khi ý nghĩ về những khó khăn đã vượt qua, và những nguy hiểm đã thoát khỏi, còn sống động và mạnh mẽ. Lòng biết ơn là đặc điểm của nó cũng như hy vọng, đức tin, niềm vui, tình yêu, sự nhẫn nhục đã là đặc điểm của các Thi Thiên trước.
Vào năm 1582, bài ca ấy đã được hát trong một dịp đáng chú ý tại Ê-đin-bơ-rơ. Một vị mục sư bị giam cầm, Giăng Đu-ri, đã được trả tự do, và được hai trăm người bạn của ông đón tiếp và chào mừng khi bước vào thành phố. Con số tăng lên cho đến khi ông thấy mình ở giữa một đoàn gồm hai nghìn người, những người bắt đầu hát, khi họ đi lên con phố High Street dài, “Giờ đây Y-sơ-ra-ên có thể nói,” v.v. Họ hát bốn bè với sự trang nghiêm sâu sắc, tất cả cùng hòa vào giai điệu và Thi Thiên quen thuộc. Chính họ đã rất xúc động, và tất cả những người nghe cũng vậy; và một trong những kẻ bắt bớ chính được cho là đã sợ hãi trước cảnh tượng và bài ca này hơn bất cứ điều gì ông ta đã thấy tại Xcốt-len.
“Nếu chẳng phải Giê-hô-va! Ngài đã ở cùng chúng ta, Ôi (נָא) hỡi Y-sơ-ra-ên hãy nói;
Nếu chẳng phải Giê-hô-va! Đấng đã ở cùng chúng ta, khi loài người nổi lên nghịch cùng chúng ta:
Lúc bấy giờ họ đã nuốt chửng chúng ta như một miếng mồi (Patrick),
Khi cơn giận của họ bốc cháy nghịch cùng chúng ta.”
Chúng ta đã bị họ đối xử như Cô-rê và đồng bọn đã bị Chúa đối xử, Dân Số Ký 16:32. Nhưng tia chớp không nằm trong tay kẻ thù của chúng ta. Chúng ta đã nhận được sự giúp đỡ mà chúng ta đã tìm kiếm (Thi Thiên 121 và 123), và đã thoát khỏi mọi cạm bẫy. Há chẳng phải đây là một giai điệu mà mọi thánh đồ đều có thể cùng hòa vào trên đường đi, tại mỗi trạm cây chà là, tại mỗi chặng nghỉ ngơi, tại mỗi giếng nước mát lành, — một giai điệu mà chính Chúa của các Khách Hành Hương cũng thường cất lên sao? Và Ôi! Ngài và đoàn của Ngài sẽ hát bài ấy như thế nào khi đến cuối hành trình, khi những người “được kể là xứng đáng thoát khỏi mọi sự, và đứng trước Con Người” (Lu-ca 21:36), cất tiếng lên trong những tiếng sấm hùng mạnh —
“Cạm bẫy đã gãy, và chúng ta đã thoát khỏi!
Sự giúp đỡ của chúng ta đã ở trong danh của Giê-hô-va!”
chính Giê-hô-va ấy, Đấng mà đất thuộc về, cũng như trời. Đó là bài ca Ê-bên-ê-xe này,
Bài ca của tôi tớ Chúa về sự giải cứu được ban cho tại mỗi bước đường.
THI THIÊN 125
1–5 SỰ TRUNG TÍN giữa cơn cám dỗ là ân điển tỏa sáng trong bài ca này. Bài ca được hát giữa kẻ thù, khi chúng vây quanh tôi tớ của Chúa từ mọi phía. Hai ý tưởng cùng nhau củng cố và xác nhận sự gắn bó quyết tâm và dứt khoát của tác giả Thi Thiên với Chúa mình, đó là, ý tưởng về sự thành tín của Giê-hô-va đối với người ấy, và ý tưởng về sự thịnh vượng chóng qua của kẻ thù.
“Những kẻ tin cậy nơi Giê-hô-va giống như núi Si-ôn,
Nó không hề lay chuyển;
Nó còn mãi đến đời đời.
Giê-ru-sa-lem, các núi vây quanh nàng;
Và (cũng vậy) Giê-hô-va vây quanh dân sự Ngài,
Từ nay, và cho đến đời đời.”
Trong câu 3 “phần của người công chính” là cơ nghiệp hay tài sản. Người thờ phượng vui mừng vì cây gậy, hay vương trượng, của kẻ ác sẽ không bao giờ mở rộng ảnh hưởng đến nơi hạnh phúc ấy, phần được chỉ định, phần Ca-na-an của dân sự Chúa; và như vậy cơn cám dỗ xưa về sự thờ hình tượng, và các điều ác khác, sẽ mãi mãi được thoát khỏi. Ngôn ngữ của câu 3 có một điểm đặc biệt; theo nghĩa đen, đó là “cây gậy của Kẻ Ác,” do đó khiến Thi Thiên phù hợp với hoàn cảnh của các thánh đồ ngay cả trong những ngày cuối cùng, khi “Kẻ Ác ấy,” הָרָשַׁע sẽ được tỏ ra rồi sau đó bị hủy diệt.
Trong câu 5 khách hành hương dường như hát về kết cục bất hạnh của những kẻ thối lui, những người đã từng cùng đoàn của họ đi đến nhà Đức Chúa Trời. Chúa, như lời chép, “sẽ để họ đi cùng những kẻ làm điều gian ác (יוֹלִיכֵם, Hengstenberg), như thể gợi cho chúng ta, những người giờ đây biết về những cảnh tượng khủng khiếp của ngày trọng đại, lời của Đấng Xét Đoán, “Hãy lui ra!” và sự mô tả về kết quả — “Những kẻ này sẽ đi vào hình phạt đời đời.” Ngài sẽ chỉ định phần của họ với những kẻ giả hình, (Ma-thi-ơ 24:51).
Thật bình tĩnh, thật ngọt ngào biết bao sự tương phản mà mắt chúng ta đột nhiên và bất ngờ được hướng đến! Đó là thầy tế lễ thượng phẩm công bố phần còn lại của phước lành đầy đủ của ông (Dân Số Ký 6:26). Chúa ngước mặt Ngài lên trên họ, và ban lời — “Bình an trên Y-sơ-ra-ên!” Mọi điều đáng ước ao đều được gói trọn trong sự bình an này. Mắt ngươi sẽ thấy Giê-ru-sa-lem là nơi cư ngụ yên tĩnh, một đền tạm sẽ không bị dỡ xuống, (Ê-sai 33:20). Đây sẽ là “điều tốt” mà Chúa sẽ làm cho Y-sơ-ra-ên của Ngài, khi Ngài đặt người ấy trong phần của mình vào cuối các ngày. Và với linh hồn đầy những ý nghĩ như thế, chúng ta chỉ cần ngạc nhiên trước
Sự gắn bó trung tín của tôi tớ Chúa với Đức Chúa Trời thành tín của mình.
THI THIÊN 126
1–6 LẠY CHÚA, chúng ta sẽ đi đến ai để có niềm vui của chiến thắng cuối cùng, nếu không phải đến Ngài, Đấng trong mọi thời đại đã là nguồn cội của những chiến thắng vui mừng của Y-sơ-ra-ên? Giê-hô-va luôn là tác giả của các phước lành của chúng ta, những phước lành gần như quá lớn để tin được, và Ngài sẽ ban cho chúng ta “Một mùa thu vui mừng cho một mùa gieo giống trong nước mắt.”
“Chúng ta đã như những kẻ chiêm bao.”
Trong tất cả những dịp như thế, phước lành được ban cho lớn lao đến nỗi “miệng chúng ta đã đầy tiếng cười.” Từ ימָלִּאִ diễn tả thói quen, hay hành động thường lệ, như từ יאֹמִרוּ cũng vậy, nghĩa là, vào những lúc như thế (אָז) miệng chúng ta đã đầy tiếng cười, và lời của vị tộc trưởng xưa, Gióp 8:21, đã được ứng nghiệm trong chúng ta, và các dân ngoại quen nói rằng,
“Chúa đã làm việc lớn lao
Trong những gì Ngài đã làm cho họ.”
Cũng đã như vậy trong thung lũng Ê-la, nơi Gô-li-át ngã xuống, và Phi-li-tin chạy trốn. Cũng đã như vậy tại Ba-anh-Phê-rát-sim. Cũng đã như vậy khi một buổi sáng, sau nhiều đêm u ám, Giê-ru-sa-lem thức dậy lúc rạng đông, và thấy hàng nghìn quân của San-chê-ríp là một trại đầy xác chết. Và đó vẫn luôn là cách hành động của Đức Chúa Trời chúng ta.
“Chúa đã làm việc lớn lao
Trong những gì Ngài đã làm cho chúng ta;
Và chúng ta đã được vui mừng!”
Hãy cứ làm như vậy cho đến khi cuộc xung đột chấm dứt! Cũng như Ngài làm với các suối miền nam, năm này qua năm khác, Ngài cũng hãy làm như vậy với chúng ta — với tất cả, với từng người. Và chúng ta tin chắc Ngài sẽ làm; chúng ta chắc chắn rằng chúng ta không khoe khoang suông khi hát Thi Thiên này như mô tả kinh nghiệm của mọi khách hành hương và người thờ phượng của Ngài. Home đã nói rất hay rằng, “Có lẽ ngươi gieo trong nước mắt, ngươi làm bổn phận giữa sự bắt bớ và hoạn nạn, bệnh tật, đau đớn, và sầu khổ; ngươi lao nhọc trong Hội Thánh, và không ai kể đến công lao của ngươi, dường như không có lợi ích nào có thể đến từ ngươi. Không, chính ngươi phải rơi vào bụi đất của sự chết, và mọi cơn bão của mùa đông ấy phải đi qua trên ngươi. Thế nhưng ngày đang đến khi ngươi sẽ gặt trong niềm vui; và mùa gặt của ngươi sẽ thật dồi dào. Vì như vậy Thầy phước hạnh của ngươi ‘đã đi ra khóc lóc,’ một người chịu nhiều sầu khổ, mang hạt giống quý báu, và rải nó khắp chung quanh, cho đến cuối cùng chính thân thể Ngài đã được chôn, như một hạt lúa mì, trong luống cày của nấm mồ. Nhưng Ngài đã sống lại và giờ đây ở trên trời, từ đó Ngài sẽ ‘chắc chắn trở lại vui mừng,’ với tiếng của thiên sứ trưởng và tiếng kèn của Đức Chúa Trời, ‘mang các bó lúa của Ngài theo Ngài.’ Bấy giờ mỗi người sẽ nhận lãnh bông trái của công việc mình, và được Đức Chúa Trời khen ngợi,” Hãy nhìn xem bức tranh này —
“Người ấy đi, và đi khóc lóc.
Mang giỏ hạt giống, (gánh nặng, A-mốt 9:13):
Người ấy đến, và đến với tiếng ca hát,
Mang các bó lúa của mình!”
Người thờ phượng, trong mọi thời đại, đã biết việc ra đi phục vụ Chúa trong nước mắt — việc theo Ngài với thập tự giá — việc gieo hạt trong đồng ruộng của Ngài trong sầu khổ và sợ hãi; nhưng chắc chắn người ấy cũng sẽ biết niềm vui mùa gặt khi Chúa mình trở lại. Người môn đồ chỉ đang lần theo con đường của Thầy mình —
“Đấng Mê-si-a đã đến như thế, bạn của loài người,
(Một người chịu nhiều sầu khổ),
Để chiến đấu với sầu khổ, nước mắt, và đau đớn,
Để chúng ta có thể trở nên kẻ đắc thắng.
Kìa, Ngài đến lần thứ hai
Để lau sạch nước mắt chúng ta,
Và đem chúng ta lên cùng với Ngài
Trong những năm đời đời.”—BARCLAY.
Chúa chúng ta, trong dụ ngôn Người Gieo Giống, dường như mở ra ý tưởng được diễn tả tại đây, xét theo mức độ nó liên quan đến sự phục vụ và công việc của Ngài tại đây. Phần còn lại, nói về sự đến lần thứ hai và vinh quang của Ngài, đã không được nhấn mạnh tại đó. Tuy nhiên, thật tốt cho chúng ta, khi suy ngẫm dụ ngôn Người Gieo Giống, quay lại Thi Thiên này, và thấy phần thưởng của người ra đi giống như Thầy. Chúng ta sẽ không phục vụ kém vui mừng hơn khi cùng hòa vào Thi Thiên này —
Tôi tớ của Chúa cách biết ơn ghi lại những niềm vui đã qua, và trông đợi tương lai.
THI THIÊN 127
1–5 BÀI CA của người được yêu dấu! — của Đấng đã tự mình lao nhọc cho đến khi mọi sự hoàn tất, và giờ đây bảo chúng ta bước vào sự yên nghỉ! Một bài ca của Đấng ban giấc ngủ cho những người được yêu dấu của Ngài! Xem đó như một bài ca từ ngòi bút của Sa-lô-môn, tác giả của nó, Kim-chi hiểu “Đền Thờ” qua “Nhà” của câu 1, như “Thành” là Giê-ru-sa-lem. Sự liên hệ trong trường hợp ấy với bài trước là ý tưởng về Giê-ru-sa-lem được khôi phục và xây dựng lại sau thời kỳ lưu đày — “Nếu Chúa không xây thành.”
Tại đây chúng ta thấy những người thờ phượng bày tỏ ân điển hiếm có ấy, sự thoát khỏi lo lắng, phát sinh từ sự tin cậy trọn vẹn nơi Giê-hô-va. Sa-lô-môn, người sau này đã hát về “hư không” (הֶבֶל sự trống rỗng) trong mọi sự theo đuổi thuần túy của loài người, tại đây hát về שָׁוֶא, “sự hư vô,” tính vô ích của sự lo lắng và chăm sóc thuần túy của loài người — tính vô ích của nó đối với những người xây nhà, tính vô ích trong người giữ thành — tính vô ích trong các ngươi là những người dậy sớm, hoãn việc nghỉ ngơi đến khuya, ăn bánh của sầu khổ! Tất cả những điều này giống tác giả của sách Truyền Đạo biết bao! Và rồi mặt khác của bức tranh được trình bày, như trong “Nhã Ca” của ông.
“Theo cách này (כֵּן) Ngài ban cho người được yêu dấu của Ngài — giấc ngủ.”
Họ có thể nghỉ ngơi khỏi lo lắng, và Ngài sẽ làm việc; đó là “phước lành của Chúa làm cho giàu có,” cùng một Sa-lô-môn ấy nói, “không thêm sự צָבַ — sầu khổ,” như câu 2 đã nói đến (Châm Ngôn 10:22). Đây là cách Ngài đối xử với những người là יְדיִד giống như chính Sa-lô-môn, người mang tên “Giê-đi-đia” (II Sa-mu-ên 12:25). “Giấc ngủ” được dùng để chỉ sự thoát khỏi lo lắng hoàn toàn, và sự bình an của tâm trí.
Sau khi đã đặt ra nguyên tắc này, những người cư ngụ trong thành và nhà được nhớ đến, và hình ảnh minh họa tiếp theo theo phong cách của Đấng Lớn Hơn Sa-lô-môn, Đấng đã hỏi, “Ai trong các ngươi có thể thêm một cu-bít vào chiều cao của mình, một năm vào đời mình, bằng mọi suy nghĩ của mình?” Ai có thể, bằng sự lo lắng, bảo đảm một gia đình như mười hai con trai của Gia-cốp?
“Kìa, con cái là cơ nghiệp do Chúa ban.” (Sáng Thế Ký 33:5.)
“Bông trái của tử cung là tiền công Ngài ban.” (Sáng Thế Ký 30:18.)
Chính Ngài ban cho họ, và chính Ngài làm cho họ trở nên như họ là — làm cho “các con trai sinh ra trong tuổi trẻ” (Sáng Thế Ký 49:3) trở nên như những mũi tên của chiến sĩ.
“Phước thay người mà bao tên Ngài (Giê-hô-va) đã chất đầy những thứ này;
Họ sẽ không bị hổ thẹn khi nói với kẻ thù của mình tại cổng thành.”
Họ hưởng phước lành do các bạn của Rê-bê-ca công bố, (Sáng Thế Ký 24:60). Nhưng chính Chúa là Đấng chất đầy bao tên; không phải sự lo liệu trước hay lo lắng của loài người.
Như vậy đoàn khách hành hương, và Chúa của họ đứng đầu đoàn (Ma-thi-ơ 6:25–34), trút mọi lo lắng của mình lên Giê-hô-va. Ngay cả khi họ thấy thiếu người để bênh vực cho chính nghĩa của Đức Chúa Trời — ngay cả khi sẵn sàng hỏi, “Khi Con Người đến, Ngài có tìm thấy đức tin trên đất không?” — họ vẫn nương cậy nơi Đấng mà phần việc của Ngài là ban những người con tuổi trẻ. Và Ngài sẽ làm điều ấy cách vinh hiển. Si-ôn sẽ thấy Ê-sai 66:8 được ứng nghiệm — “một dân tộc sinh ra cùng một lúc;” và đất sẽ thấy các con trai của Y-sơ-ra-ên đứng về phía Chúa, khi “kẻ yếu nhất trong họ sẽ như Đa-vít” (Xa-cha-ri 12:8). Và như vậy, dù là về Đền Thờ, hay về Giê-ru-sa-lem, dù là về các gia đình của Y-sơ-ra-ên, hay về ai sẽ đứng về phía Chúa trong những ngày gian ác, người ấy biết rằng Chúa, trong vấn đề sự cứu rỗi, đã “ban giấc ngủ cho người được yêu dấu của Ngài,” và đó cũng là cách Ngài hành động trong sự quan phòng.
Horsley gọi Thi Thiên này là, “Một Thi Thiên để thầy tế lễ đọc cho các bậc cha mẹ dâng con đầu lòng;” nhưng dù đó chắc chắn sẽ là một thời điểm thích hợp để dùng nó, nó vẫn có ý nghĩa rộng lớn hơn nhiều. Chúng ta thấy trong đó cảnh tượng này, đó là —
Tôi tớ của Chúa thôi lo lắng, và trông đợi sự thịnh vượng từ Chúa.
THI THIÊN 128
1–6 LUTHER gọi đây là, “Một bài ca cưới cho Cơ Đốc nhân.” Nó có thể được dùng như vậy; nhưng nó còn hơn thế nữa. Chú ý đến mọi bổn phận, và trong số đó, chú ý đến các lễ nghi của Chúa và các lễ trọng thể, là phương tiện của sự thịnh vượng. Như trong Thi Thiên trước, lời của người thờ phượng có ý này, “Đừng lo lắng các ngươi sẽ ăn gì; vì ai trong các ngươi nhờ lo lắng mà thêm được một cu-bít vào chiều cao của mình?” (Ma-thi-ơ 6:27), thì trong Thi Thiên này người thờ phượng dường như hát rằng, “Trước hết hãy tìm kiếm vương quốc của Đức Chúa Trời và sự công chính của Ngài, và mọi điều khác sẽ được ban thêm cho các ngươi,” (Ma-thi-ơ 6:33).
“Phước thay mọi kẻ kính sợ Chúa!
Mọi kẻ bước đi trong các đường lối Ngài!”
Và rồi, để bày tỏ sự cảm thông cá nhân hơn với người ấy, tác giả Thi Thiên nhìn vào mặt người ấy và nói, “Vì ngươi sẽ ăn công lao của tay ngươi.” Thay vì cái cau mày được nói đến trong Lê-vi Ký 26:10, Phục Truyền Luật Lệ Ký 28:30–36, người ấy chắc chắn sẽ ăn những gì mình đã lao nhọc; vợ người ấy như cây nho bên các phía nhà, sinh ra chùm nho và bóng mát; con cái nàng không phải là gai góc, nhưng như cây ô-li-ve hữu ích đã phục vụ “Đức Chúa Trời và loài người” (Các Quan Xét 9:9), cũng vây quanh bàn ăn gia đình với những khuôn mặt vui vẻ.
“Kìa! (hãy chú ý) Vì người kính sợ Chúa thường được ban phước như vậy.
Giê-hô-va thường ban phước cho ngươi từ Si-ôn” (Câu 4, 5.)
Rồi tiếp theo là mệnh lệnh אֵה, như thể đó chính là những lời của phước lành đã thốt ra —
“Và (sẽ nói), Hãy xem điều tốt của Giê-ru-sa-lem trọn các ngày của đời ngươi;
Phải, hãy xem con cháu của ngươi.”
Và rồi phước lành đã thốt ra trước đó lúc kết thúc Thi Thiên 125 kết thúc mọi sự — “Bình an trên Y-sơ-ra-ên!” Trong những giai điệu như thế người thờ phượng thỏa lòng khích lệ các bạn mình, giàu hay nghèo. Trong những giai điệu như thế Chúa Giê-xu thường khuyên bảo đoàn môn đồ hành hương của Ngài, bảo họ rằng không một ai trong họ đã lìa bỏ cha, hay mẹ, hay vợ, hay con cái, hay đất đai, vì cớ Ngài và Phúc Âm, mà lại không nhận được gấp trăm lần ngay trong đời này,” (Ma-thi-ơ 19:29; Lu-ca 18:30). Và khi Ngài thêm rằng, “Trong đời sau, sự sống đời đời,” được giải thích như đã được giải thích bởi việc Ngài vừa hứa cho mười hai sứ đồ một chỗ ngồi trên mười hai ngai, trong ngày Sự Tái Tạo, há chẳng phải đó là điều tương đương với phước lành của thầy tế lễ, “Bình an trên Y-sơ-ra-ên?” Đó sẽ là kết quả của sự phục vụ hiện nay; vì như vậy
Tôi tớ của Chúa công bố sự phước hạnh hiện tại và tương lai của những kẻ kính sợ Chúa.
THI THIÊN 129
1–8 SỰ KIÊN TRÌ đến cùng là gánh nặng của bài ca này, vì trong đó chúng ta nghe khách hành hương tại một chặng đường khác ghi lại những sự giải cứu và rút ra từ kinh nghiệm quá khứ của mình niềm hy vọng tốt đẹp về sự giải cứu cuối cùng. Nó giống như II Cô-rinh-tô 1:10, “Ngài đã giải cứu chúng ta khỏi sự chết lớn dường ấy, và đang giải cứu, Đấng mà chúng ta tin cậy rằng Ngài sẽ còn giải cứu.
“Nhiều lần họ đã làm khổ tôi từ thuở trẻ,
Hỡi Y-sơ-ra-ên hãy nói!” (נָא, tôi nài xin các ngươi.)
Y-sơ-ra-ên với tư cách một dân tộc có thể nhắc đến thời kỳ “tuổi trẻ” của họ; xem Ô-sê 11:1, Giê-rê-mi 2:1, và mỗi người Y-sơ-ra-ên cũng có thể làm như vậy. Mỗi người thờ phượng, và không ít Chúa Giê-xu trong những ngày Ngài mang xác thịt, đều có thể cất lên bài ca này. A-bên, Hê-nóc, Nô-ê, và mọi trưởng lão, và không ít Hội Thánh trong những ngày sau rốt của nó, khi cảm nhận cơn gió dữ dội của kẻ thù, đều có thể mô tả kinh nghiệm của mình bằng các câu của nó; tất cả cũng đồng ý trong sự trông đợi chiến thắng cuối cùng. Chúa cắt đứt “sợi dây” buộc bò vào cày.
“Hổ thẹn và quay lưng lại sẽ là mọi kẻ ghét Si-ôn. (Câu 5.)
Chúng sẽ như cỏ trên mái nhà,
Héo tàn trước khi bị nhổ lên.”
Không như Gióp 5:26, bó lúa trong mùa của nó, nhưng như II Các Vua 19:26, số phận của San-chê-ríp, cũng là số phận của mọi kẻ thù của Đức Chúa Trời: “Chúng như cỏ ngoài đồng, và như cây cỏ xanh, như cỏ trên mái nhà, và như lúa bị héo trước khi lớn lên!” Kẻ Chống Christ, giống như mọi kẻ trước hắn, sẽ phải diệt vong như vậy. Họ là những người làm công việc hư không; không một Bô-ô nào sẽ chúc phước cho họ bằng một lời cầu nguyện, cũng không một khách lữ hành tình cờ nào. Kẻ thù của Chúa diệt vong không được chúc phước; chúng diệt vong với lời rủa sả trên mình, trong ngày Chúa đến để thưởng cho người của Ngài bằng lời “Hỡi những kẻ được phước, hãy đến.” Với những sự trông đợi như thế
Tôi tớ của Chúa ôn lại những đau khổ đã qua trong niềm hy vọng chắc chắn.
THI THIÊN 130
1–8 MỘT loạt mới bắt đầu tại đây. Dù Horsley cho rằng dịp của Thi Thiên này là “Khi dâng của lễ chuộc tội,” không có gì xác định nó đặc biệt cho dịp ấy. Trang phục của nó được lấy từ một người Lê-vi, theo Targum, đang chờ đợi dấu hiệu đầu tiên của giờ dâng của lễ buổi sáng; nhưng cũng có thể nói đúng như vậy rằng nó được lấy từ trường hợp của bất cứ người lính canh nào trên tháp canh của mình, mòn mỏi chờ đợi rạng đông. Nó nhắc chúng ta nhớ đến Ha-ba-cúc 2:2.
Người thờ phượng thuật lại tiếng kêu tha thiết trước kia của mình (câu 1, 2) từ những hoạn nạn và bóng tối, đối với người ấy như nước sâu của Giô-na, hay những vực nước của Thi Thiên 69:14. Chúa của các Khách Hành Hương, cũng như mỗi người trong đoàn của Ngài, đã trở nên quen thuộc với những vực sâu như thế. Người ấy đã kêu lên tiếng kêu của câu 1, cảm nhận nỗi đau đớn mãnh liệt suốt thời gian ấy, dưới gánh nặng của tội lỗi bị kể cho mình,
“Nếu Ngài, lạy Chúa (Gia), ghi lại (Gióp 10:14, 16) sự gian ác, thì ai, lạy Chúa, có thể đứng nổi?” (Câu 3.)
Nhưng người ấy đã kêu lên trong sự trông đợi được nghe, có thể chỉ ra sự đền tội thỏa mãn đã dâng cho luật pháp vì tội lỗi ấy.
“Vì sự tha thứ ở cùng Ngài” (הָסְּלִיחָה) — Bản Bảy Mươi, ό ίλασμος ἐστι.
Sự tha thứ được nói đến trong luật về của lễ, như Lê-vi Ký 4:20, 26, 31, các câu 10, 13, và được công bố tại Hô-rếp, Xuất Ê-díp-tô Ký 34:9, và trong Đền Thờ, I Các Vua 8:34, 36, 39. Đã như vậy, người thờ phượng học tại đó “sự kính sợ Chúa,” và tiếp tục bước đi, chờ đợi ánh sáng và sự dạy dỗ thêm, chờ đợi sự mở ra các kho tàng kín giấu của Chúa từ ngày này qua ngày khác, chờ đợi những khám phá này với sự quan tâm mãnh liệt hơn cả lính canh chờ đợi buổi sáng. Với ước muốn mãnh liệt Y-sơ-ra-ên đã chờ đợi sự đến của Đấng Christ trong xác thịt, và việc dâng lên “một của lễ duy nhất đời đời,” điều sẽ làm cho người thờ phượng “trọn vẹn về mặt lương tâm.” Thế nhưng người ấy vẫn chỉ thấy một phần; người ấy chờ đợi thêm “Thần trí khôn ngoan và sự tỏ ra trong sự hiểu biết Ngài.” Và nếu sự đến lần thứ hai của Chúa là thời điểm chính cho sự mở ra mọi điều người thờ phượng mong ước, thì việc chờ đợi ngày ấy không phải là một trong những cảm xúc kém mãnh liệt nhất của người ấy. Và như vậy, “Hỡi Y-sơ-ra-ên, hãy trông cậy nơi Chúa;” vì ai biết được cơn lũ thương xót sẽ còn tuôn đổ trên họ và trên đất, khi Đức Chúa Trời cứu chuộc của Gia-cốp (Sáng Thế Ký 48:17) mang đến “sự cứu chuộc dồi dào,” hay, theo nghĩa đen, “sẽ nhân lên cho dân sự Ngài những sự cứu chuộc,” như Ngài đã “nhân lên những sự tha thứ” (Ê-sai 55:6), khi họ trở lại với Ngài lần đầu. Đối với tất cả họ, Ngài làm trọn danh “Giê-xu,” cứu khỏi mọi sự vi phạm. Trong những giai điệu như thế chúng ta thấy
Tôi tớ của Chúa thuật lại tiếng kêu tha thiết của mình và kết quả của nó.
THI THIÊN 131
1–3 HÃY NGHĨ đến lòng hồ Ga-li-lê bình lặng buổi sáng ấy sau khi Đấng Christ đã phán bình an cho cơn bão — hãy nghĩ đến mặt biển phẳng lặng như gương, yên nghỉ trong một buổi sáng không mây dưới ánh mặt trời đang mọc. Há chẳng phải đó là một biểu tượng thích hợp và đẹp đẽ của linh hồn người đàn ông mà tên ông đã từng là “Quân Đoàn,” người mà Chúa Giê-xu buổi sáng ấy đã gặp, và những cơn bão thuộc linh của người ấy Chúa Giê-xu đã làm yên bằng một lời phán sao? Há linh hồn của người ấy giờ đây chẳng bình an và yên nghỉ như mặt hồ ấy sao? Đó là một bức tranh yên nghỉ như thế mà chúng ta có tại đây. Trong trường hợp của Thầy, không cơn bão nào trước đó đã quấy nhiễu nó; trong trường hợp của môn đồ, cơn bão đã đi trước sự bình an.
Chính Thầy là Đấng có thể nhìn lên Cha mình cách trọn vẹn mà nói —
“Lạy Chúa, lòng tôi chẳng kiêu ngạo, mắt tôi cũng chẳng cao ngạo;
Tôi chẳng bước đi trong những việc lớn, và những việc quá cao đối với tôi.”
Ngài sẵn lòng trên đất không biết cả ngày vinh quang của chính mình — sự đến lần thứ hai của Ngài — và, trong khi đau buồn sâu sắc về Ca-bê-na-um, và các thành khác, đã bằng lòng để linh hồn mình yên nghỉ trong một điều suy xét này, “Phải, thưa Cha; vì điều ấy đẹp ý Cha.”
“Chắc chắn (אִם לא như Ê-sai 5:9, v.v.) tôi đã làm cho linh hồn mình êm dịu và lặng yên,
Như một đứa trẻ đã cai sữa khỏi mẹ nó. Linh hồn tôi trong tôi như một đứa trẻ đã cai sữa.”
Những người khác nói,
“Như một đứa trẻ đã cai sữa nương dựa trên mẹ nó,” (עָלַי אִמּוֹ,) mà không có ước muốn nào bú vú như trước nữa.
Không thuộc về thế gian này, yêu mến Cha, Đấng Christ đã bước qua trần gian không một lời lẩm bẩm, hay nghi ngờ, hay ngờ vực, về ý muốn của Cha Ngài — “Không theo ý tôi, nhưng theo ý Cha.” Và lòng Ngài cũng tràn đầy hướng về loài người (câu 3); Ngài thúc giục loài người dự phần niềm vui của Ngài trong Chúa. Thầy là như vậy.
Những người theo Ngài chỉ giống Ngài trong một mức độ nào đó. Đó là khi họ sẽ “thấy Ngài như Ngài là,” họ mới có thể cất lên Thi Thiên trong toàn bộ chiều rộng của nó. Thật vậy, họ nhận lãnh vương quốc của Đức Chúa Trời “như một đứa trẻ;” họ “không thuộc về thế gian, cũng như Ngài không thuộc về thế gian;” họ đã chấp nhận hình phạt của sự gian ác mình, và những tấm lòng chưa chịu cắt bì của họ đã được hạ xuống. Tuy nhiên, họ chỉ có một mức độ nào đó của “tâm trí đã ở trong Ngài;” nhưng họ đang trông đợi sự giống Ngài hoàn toàn, trong ngày mà Y-sơ-ra-ên nhận ra điều được chép trong Lê-vi Ký 26:41, và trông cậy nơi Chúa, từ nay cho đến đời đời.” Như vậy cây đàn hạc hát về
Sự mãn nguyện của tôi tớ Chúa với ý muốn của Giê-hô-va.
THI THIÊN 132
1–18 Người thờ phượng hành hương trình bày trước Đức Chúa Trời mình những lời cam kết về ân huệ của Ngài đối với Si-ôn, nhắc Ngài về những lời cầu nguyện đã dâng lên, và nhận được một câu trả lời khiến người ấy lặng yên trong sự thờ lạy. Sự lo lắng Đa-vít cảm nhận về Hòm Giao Ước, và sự chăm sóc của Chúa nói chung, được nói đến trong câu 1. “Lạy Chúa, xin nhớ (לְ) về Đa-vít mọi nỗi gian truân của người:” mọi nỗ lực của người để lập đền thánh của Ngài, và mọi điều người đã chịu vì Ngài, (hay, thay mặt cho Ngài) cũng như II Sử Ký 6:42, Sa-lô-môn cầu nguyện — “Xin nhớ các sự thương xót của Đa-vít tôi tớ Ngài.” Hãy nhớ lời thề long trọng của Đa-vít với “Đấng Quyền Năng của Gia-cốp” (xem Sáng Thế Ký 49:25) — Đấng Ban Phước cho Giô-sép với mọi phước lành của trời, và đất, và vực sâu bên dưới. Như những người Y-sơ-ra-ên đã kiên quyết truy đuổi những kẻ làm ác tại Ghi-bê-a đến nỗi họ đã thề (Các Quan Xét 20:8), “Chúng ta sẽ không ai đi đến lều của mình, cũng sẽ không ai trở vào nhà mình,” Đa-vít cũng đã thề như vậy, khi theo đuổi sát sao vinh quang của Chúa, lúc mong muốn xây dựng Đền Thờ.
Dường như lời kêu cầu đã đổi dạng tại câu 6. Những người thờ phượng nhắc đến lịch sử quá khứ của Hòm Giao Ước, khi ở tại Si-lô; vì qua “Ép-ra-ta,” chúng ta không hiểu là Bết-lê-hem,* nơi Đa-vít đã trải qua tuổi trẻ, nhưng là quận Ép-ra-im.† Như một người núi Ép-ra-im được gọi là אֶפְרָתִי trong I Sa-mu-ên 1:1, quận ấy sẽ là אֶפְרָתָה. Những người thờ phượng nói, “Chúng ta đã nghe lịch sử quá khứ của Hòm Giao Ước tại Si-lô trong Ép-ra-im; Chúa đã cảnh báo Y-sơ-ra-ên bằng các sự xét đoán tại đó chống lại mọi hình thức và mọi sự bất kính như thế nào. Chúng ta đã tìm thấy nó tại Ki-ri-át-Giê-a-rim, nơi Chúa đã ban phước cho những người đón tiếp nó; và như vậy chúng ta đã học biết tôn kính nó.” Vì, “đồng ruộng của rừng,” được đồng ý là tên tương đương với “thành của rừng,” tức là, Ki-ri-át-Giê-a-rim.
“Chúng ta hãy đến các đền tạm của Ngài (Nơi Thánh và Nơi Chí Thánh),
Chúng ta hãy thờ lạy tại bệ chân Ngài (Hòm Giao Ước với nắp thi ân, Ca Thương 2:1).
Hãy trỗi dậy, hỡi Chúa, (để đi) đến nơi an nghỉ của Ngài,
Ngài và Hòm Giao Ước hùng mạnh của Ngài.” (II Sử Ký 6:41.)
Chúng ta hãy chú ý lời cầu nguyện, câu 9, với câu trả lời, câu 16. Lời cầu nguyện cầu xin thay cho các thầy tế lễ “sự công chính,” tức là, điều bày tỏ tính cách công chính của Đức Chúa Trời; câu trả lời là, “Ta sẽ mặc cho các thầy tế lễ của nàng sự cứu rỗi,” tức là, điều bày tỏ tính cách đầy ân điển của Đức Chúa Trời. Lo lắng cho lợi ích của Đức Chúa Trời, người thờ phượng thấy lợi ích của chính mình được chăm sóc đầy đủ. Và giờ đây, sau khi trình bày lời đã cam kết của Chúa (các câu 11, 12), trước mặt Ngài, người thờ phượng nghe chính Chúa thốt ra câu trả lời, nghĩa là, “Ta sẽ làm mọi điều đã được cầu xin.”
“Vì Chúa đã chọn Si-ôn. (Câu 13.)
Tại đó Ta sẽ làm cho một cái sừng mọc lên cho Đa-vít (một Đấng đầy quyền năng, Đấng Mê-si-a).
Ta đã chuẩn bị (עָרַכתִי như Xuất Ê-díp-tô Ký 27:20) một ngọn đèn cho Đấng Được Xức Dầu của Ta.”
Trong thời kỳ tối tăm, kìa! ngọn đèn (giống như các ngọn đèn trên chân đèn bảy nhánh,) của Đấng Được Xức Dầu của Ta chiếu sáng! Đấng Mê-si-a và Hội Thánh của Ngài, ánh sáng của thế gian! Cho đến nay điều này mới chỉ được ứng nghiệm một phần; ngọn đèn đã được thắp sáng; sừng của Đa-vít đã mọc lên; nhưng mới chỉ một phần câu cuối cùng được hoàn thành. Sự đến lần thứ hai của Chúa sẽ hoàn thành mọi sự cách trọn vẹn.
“Kẻ thù của Ngài Ta sẽ mặc cho sự hổ thẹn,
Nhưng trên chính mình Ngài vương miện sẽ nở rộ.”
Như vậy những người thờ phượng hành hương đi lên dự các lễ nhắc Chúa của họ về những sự thương xót mà Ngài đã cho họ lý do để trông đợi. Họ bắt chước những người thờ phượng trên trời trong Khải Huyền 5:8, giơ cao các bình vàng của mình “đầy hương,” tức là, đầy những lời cầu nguyện chưa được đáp lời. Khi hình bóng của Hòm Giao Ước an nghỉ trong Đền Thờ của Sa-lô-môn được ứng nghiệm, mọi lời cầu nguyện của chúng ta sẽ được đáp lời. Trong khi chờ đợi, chúng ta hãy thường dùng lời kêu cầu như thế này, một lời kêu cầu mà Thầy của chúng ta có thể dự phần trong những ngày Ngài mang xác thịt. Đó là một Thi Thiên mà trong đó chúng ta nghe,
Tôi tớ của Chúa nhắc Giê-hô-va rằng Ngài đã cam kết ban phước cho Si-ôn.
THI THIÊN 133
1–3 “MỘT Thi Thiên VUI MỪNG và chân thành (một người nói) nhân dịp một trong các lễ lớn.” Một bài ca cho đàn hạc của Đa-vít — một trong những hơi thở của ca sĩ ngọt ngào ấy của Y-sơ-ra-ên. Đấng Con của Đa-vít sẽ hát bài ấy cách vui mừng biết bao, vì nó tràn đầy tình yêu của anh em — chính tinh thần của “điều răn mới” của Ngài, và rất phù hợp cho việc sử dụng ngay cả của Đại Hội Chúng tại “sự nhóm họp của chúng ta trong Ngài.” Bài ca được nói bởi một người đứng nhìn, và kêu gọi sự chú ý của người khác đến cảnh tượng dễ chịu —
“Kìa! Thật tốt lành và dễ chịu biết bao
Nơi ở của anh em hoàn toàn như một!” (גַם יָחַד)
Nhưng mệnh đề cuối cùng có thể có nghĩa như גַם thường có nghĩa, “cũng vậy.” Thật dễ chịu biết bao khi thấy họ “cùng nhau cũng vậy,” cũng như trong lều của họ hay nơi ở riêng biệt. Hai sự so sánh được chọn để bày tỏ sự tuyệt vời của sự hòa thuận huynh đệ như thế; một lấy từ đền tạm, một từ Đất Hứa. Dầu thánh, dành cho các thầy tế lễ, được làm từ bốn loại hương liệu tốt nhất, trộn thành một (Xuất Ê-díp-tô Ký 30:22–25); và khi đã pha trộn như vậy, hương thơm của nó được mọi người trong nơi thánh cảm nhận, tỏa ra từ đầu và áo của thầy tế lễ thượng phẩm A-rôn — một biểu tượng của sự hiệp nhất của nhiều chi phái, sự hiệp nhất được khơi dậy bởi sự hiện diện của một Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm, và cũng là biểu tượng của mọi điều làm thỏa mãn các giác quan và củng cố tấm lòng. Một thứ dầu duy nhất tỏa hương ngọt ngào từ đầu, râu, và viền áo lễ của thầy tế lễ —
“Như dầu quý báu trên đầu,
(Như dầu) đã chảy xuống râu — râu của A-rôn,
(Như dầu) đã chảy xuống tận viền áo của người.”
Hoặc, đổi hình ảnh,
“Như sương của Hẹt-môn, (không phải Hẹt-môn hay Si-ri-ôn của Phục Truyền Luật Lệ Ký 3:9, vì nó được bao phủ bởi tuyết vĩnh cửu — nhưng Hẹt-môn ấy mọc lên từ đồng bằng Gít-rê-ên)
(Như sương) đã chảy xuống các đồi Si-ôn.”
Dầu tỏa một hương thơm giống nhau, dù tìm thấy nó trên đầu, râu, hay áo mà các ngươi thấy; sương cũng làm tươi mát và sảng khoái như nhau, dù nó rơi trên Hẹt-môn* hay trên các đồi Si-ôn; và cũng vậy với các hội chúng hòa thuận của Y-sơ-ra-ên, một thần trí thở trong tất cả họ, dù một số đến từ những phần xa xôi nhất của đất nước, và một số từ những phần nổi bật hơn; một số từ đồng bằng Gít-rê-ên, những người khác từ các đồi Giê-ru-sa-lem.
Chính là “tại đó”, nơi tình yêu thương huynh đệ như thế được thấy, trong những buổi nhóm họp như thế, mà Chúa truyền phước lành xuống. Chính trong hội chúng của những con đầu lòng, được nhóm họp lại làm một, vào lúc Ngài tái lâm, mà phước lành sẽ giáng xuống trong mọi sự phong phú của nó, tức là “sự sống đời đời”. Và rồi đoàn lữ khách, khi đã đến thành thánh của mình, với Đấng Lãnh Đạo ở giữa họ, sẽ bật lên tiếng kêu kinh ngạc và vui mừng này—“Kìa!”—một cảnh tượng mà mắt chúng ta đã xa lạ trong suốt cuộc lữ hành—“Kìa! người ta cùng nhau ở như anh em!” không va chạm hay bất hòa, trong tình yêu thương và sự hiệp một trọn vẹn! Với những giọng điệu như thế, cuối cùng chúng ta sẽ nghe
Tôi tớ của Chúa chiêm ngưỡng sự hiệp một của những người nhóm họp trong Thành Thánh.
THI THIÊN 134
1–3 Đây là bài cuối cùng trong “Các Bài Ca Đi Lên”; gồm sự ngợi khen và chúc phước, phải, kêu gọi chúng ta ngợi khen không ngừng. Việc đóng cổng Đền Thờ vào ban đêm được một số người (chẳng hạn Horsley) cho là chỉ thời điểm thích hợp để hát bài này. Hengstenberg gán nó cho thời gian của lễ buổi chiều, và đối chiếu Thi Thiên 92:2, phủ nhận rằng có bất kỳ sự phục vụ nào của người Lê-vi trong ban đêm. Nhưng I Sử Ký 9:33 dường như khẳng định, rất rõ ràng, rằng có một sự phục vụ ca hát vào ban đêm; và những chỗ khác cũng ám chỉ điều tương tự.
Ít nhất cũng có sự sinh động trong bản diễn ý của Barclay về Thi Thiên đầy sức sống này—
“Hỡi các tôi tớ của Chúa, hãy chúc phước cho Chúa,
Là những người canh giữ trong tường Đền Thờ,
Và hằng đêm ngợi khen Ngài khi các ngươi đứng
Với mắt ngước lên, và tay giơ lên!
Hãy vỗ tay, vỗ tay, hãy vui mừng và ca hát,
Trong sự thánh khiết của Đấng Christ, Vua của các ngươi!
Kìa, Ngài đã cứu chuộc các ngươi
Để các ngươi chúc phước và ngợi khen Ngài như các ngươi đang làm.”
Lời chúc phước thật là thích hợp để kết thúc loạt “Thi Thiên Đi Lên” này. Người thờ phượng kêu gọi những người cư ngụ trong nơi thánh hãy luôn ngợi khen (câu 1), và giơ tay lên “hướng về nơi thánh của Ngài”, Thi Thiên 28:2; một lời kêu gọi mà Phao-lô hết lòng hưởng ứng, II Ti-mô-thê 2:8. Và rồi, trong câu 3, thầy tế lễ thốt ra một lời chúc phước theo kiểu Mên-chi-xê-đéc; vì nó đúng theo phong cách của Mên-chi-xê-đéc, Sáng Thế Ký 14:18, 19. Và đây là lời chúc phước cuối cùng dành cho những Áp-ra-ham mệt mỏi của Chúa, sẽ được thốt ra trên họ bởi “Đấng Sở Hữu trời và đất”, trong ngày của Đấng Christ; trong viễn cảnh về điều đó, và trong sự hưởng thụ mọi điều đến ngay cả bây giờ từ cùng một Chúa đó,
Tôi tớ của Chúa kêu gọi ngợi khen Giê-hô-va không ngừng.
THI THIÊN 135
1–21 Chúng ta đã xuôi theo dòng sông, thấy hai bờ của nó rất đa dạng, có lúc bóng râm, có lúc nắng chiếu trên mặt nước, nhưng suốt dọc đường vẫn là tiếng rì rầm không ngừng của sự ngợi khen. Dòng sông giờ đây đã gần biển hơn, và vì thế tiếng ngợi khen trở nên lớn hơn, đầy đặn hơn, rõ ràng hơn và trực tiếp hơn bao giờ hết. Trong Thi Thiên này và Thi Thiên tiếp theo, chúng ta có hai tiếng bùng nổ cao vút của bài ca, những tiếng “Hallelujah” từ môi miệng của loài người trên đất. Dân riêng biệt, Y-sơ-ra-ên, hát nhân danh toàn thể dân của Đức Chúa Trời; và chắc chắn Chúa Giê-xu, khi còn trên đất, đã cất lên bài ca ấy như người nhạc trưởng.
Căn cứ đầu tiên của sự ngợi khen là Chúa là Đấng như thế nào trong chính Ngài.
“Hãy ngợi khen Gia (יָהּ),
Hãy ngợi khen danh của Giê-hô-va (יְהָוֹה),
Hãy ngợi khen, hỡi các tôi tớ của Giê-hô-va.” (Câu 1.)
Hỡi những người “đứng” trong nhà của Chúa; tức là chờ đợi ở đó để phục vụ Ngài, như Phục Truyền Luật Lệ Ký 10:8; Các Quan Xét 20:28. Rồi câu 3—
“Hãy ngợi khen Gia (יָהּ),
Vì Giê-hô-va là tốt lành (יָהָוֹה);
Hãy hát thánh ca cho danh Ngài,
Vì danh ấy thật êm dịu (נָעִים).” (Câu 3.)
Danh Ngài thật êm dịu, đó là נָעַים; trong đó có נֹעַם (Thi Thiên 27:4; Thi Thiên 90:17). Danh ấy bày tỏ cho chúng ta sự vui lòng của Chúa; nó cho chúng ta thấy cái chau mày đáng sợ của Đấng Thẩm Phán đã biến thành nụ cười ngọt ngào của ân huệ. Y-sơ-ra-ên thấy như vậy—Y-sơ-ra-ên, là dân mà bàn thờ cùng mọi vật kèm theo đầy ý nghĩa của nó đều thuộc về.
Căn cứ tiếp theo của sự ngợi khen là quyền tể trị của Chúa, (các câu 4–6,) chọn một dân, tỏ mình cao hơn mọi thần, làm theo ý Ngài muốn; và thật ngọt ngào cho Y-sơ-ra-ên khi hát rằng Giê-hô-va này là của họ, như họ là סְגֻלַּה của Ngài, tài sản riêng biệt, những viên ngọc quý giá của Ngài.
“Và Chúa chúng ta cao hơn mọi thần.” (Câu 5)
Rồi họ ngợi khen Ngài vì các công việc sáng tạo, (câu 7). Ngài làm điều Ngài muốn.
“Đem hơi nước lên từ các đầu cùng đất;
Làm chớp nhoáng cho mưa;
Đem gió ra từ các kho tàng của Ngài.”
Nhưng chủ yếu Ngài được ngợi khen vì các công việc quan phòng và sự cứu chuộc, (câu 8–12); đánh hạ Ai Cập và các vua lớn.* Và tất cả những điều này tương phản rõ rệt với mọi thần khác, đến nỗi không danh nào ngoài danh Giê-hô-va sẽ được tôn cao, không ai sẽ được nhắc tên cùng với Ngài; “kỷ niệm” của Ngài, tức là điều nhờ đó Ngài được biết đến và được nhớ đến, sẽ mãi mãi độc nhất và riêng biệt. Xem Xuất Ê-díp-tô Ký 3:15.
“Vì Giê-hô-va sẽ đóng vai trò thẩm phán (ידָיִן) cho dân Ngài,” tức là bênh vực quyền lợi của họ. (Sáng Thế Ký 30:6; Giê-rê-mi 22:16.)
Và sẽ đổi ý (tức là thay đổi cách hành động của Ngài) đối với các tôi tớ của Ngài;”
nhắc chúng ta nhớ đến Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:3, việc xưng danh Chúa trong bài ca đó của Môi-se. Nhưng về phần các thần tượng, chúng có “miệng” nhưng không nói để ban lời khuyên; có “mắt”, nhưng không thấy hoàn cảnh, cũng không thấy những lễ vật, của những kẻ sùng bái chúng; có “tai”, nhưng không nghe lời ngợi khen cũng không nghe lời cầu nguyện của họ; và vì chúng không có “hơi thở trong lỗ mũi”, chúng không thể hít lấy hương thơm ngọt ngào dâng lên cho chúng. Những kẻ thờ phượng chúng cũng trở nên bất lực và hư không như vậy. Ôi, vậy thì, hỡi Y-sơ-ra-ên, hãy chúc phước cho Giê-hô-va! Nhà Y-sơ-ra-ên, nhà A-rôn, nhà Lê-vi, những người kính sợ Giê-hô-va ở khắp nơi, hãy chúc phước cho Giê-hô-va!
“Từ Si-ôn, nguyện Giê-hô-va được chúc phước (tức là, nguyện tiếng ngợi khen Ngài được nghe từ Si-ôn),
(Giê-hô-va) là Đấng ngự tại Giê-ru-sa-lem.
Hallelujah!”
Chúng ta có thể dễ dàng hình dung Đấng Christ khuyên bảo dân Ngài như vậy trong những ngày Ngài còn trong xác thịt, dùng chính Thi Thiên này; phải, và đến câu kết này, há Ngài lại không cảm nhận một cách đặc biệt sao? vì Ngài là Giê-hô-va, đến để làm trọn mọi hình bóng và bóng dáng, chính Ngài là Đức Chúa Trời nhập thể đang ngự tại Giê-ru-sa-lem. Và rồi Ngài sẽ trông về tương lai, khi ngai Ngài sẽ như một cái lều che phủ trên Giê-ru-sa-lem, và khi Ngài sẽ trong vinh quang ngự tại đó như thành của Vua Lớn, trong khi từ Si-ôn phát ra tiếng ngợi khen khiến đất phải kinh ngạc—niềm vui của Giê-ru-sa-lem được nghe từ xa. Chúng ta cũng có thể hát như vậy với những ý tưởng ấy, hiệp cùng Y-sơ-ra-ên và Vua của Y-sơ-ra-ên. Bài ca ấy thích hợp với mọi người được cứu chuộc, vì nó là
Bài ca ngợi khen của dân riêng biệt, khi họ tôn thờ sự cao cả của Đức Chúa Trời tể trị của họ.
THI THIÊN 136
1–26 Chủ đề của Thi Thiên trước lại được tiếp nối; nhưng trong khi vinh quang của Giê-hô-va chủ yếu được nói đến ở đó, thì nay là tình yêu của Ngài. Cùng những việc làm ấy bày tỏ nhiều hơn một đức tính rực rỡ, và do đó có thể khơi dậy nhiều sự ngợi khen khác nhau.
Rằng “Đức Chúa Trời là tình yêu thương” là quan điểm xuyên suốt; hay nói cách khác, “Đức Chúa Trời là tốt lành, và sự thương xót của Ngài còn đời đời”—nguồn và dòng suối, nguồn tuôn ra các dòng suối của nó trên thế gian khô cháy và tàn úa của chúng ta, những dòng suối sẽ không bao giờ bị rút lại, và không giống như suối Kê-đrôn, chỉ chảy thỉnh thoảng, mà là trường cửu và liên tục. Chúng ta nhắc lại điều đã nói về Thi Thiên 107:1, liên quan đến chủ đề này và quan điểm này về Giê-hô-va được dạy tại bàn thờ: điều đó đã được dạy ở đó một cách đặc biệt nhất, và vẫn còn được dạy bởi huyết của Đấng đã làm của lễ. Thật vậy, chúng ta có thể nói rằng chỉ khi đứng bên cạnh Ngài chúng ta mới thực sự hát được Thi Thiên này. Ngài cất lên giai điệu; Ngài kêu gọi chúng ta hát như vậy—
“Hãy ngợi khen (הוֹדוּ) Giê-hô-va;”
không như trong Thi Thiên 135:1, “Hallelujah”, mà đổi lời rằng, “Hãy làm những Giu-đa cho Chúa!”
Hãy ngợi khen Ngài vì Ngài là ai, (câu 1–3).
Hãy ngợi khen Ngài vì Ngài có thể làm gì, (câu 4).
Hãy ngợi khen Ngài vì Ngài đã làm gì trong sự sáng tạo, (câu 5–9).
Hãy ngợi khen Ngài vì Ngài đã làm gì trong việc cứu chuộc Y-sơ-ra-ên khỏi ách nô lệ, (câu 10–15).
Hãy ngợi khen Ngài vì Ngài đã làm gì trong sự quan phòng của Ngài đối với họ, (câu 16–22).
Hãy ngợi khen Ngài vì ân điển của Ngài trong thời hoạn nạn, (câu 23, 24).
Hãy ngợi khen Ngài vì ân điển của Ngài đối với thế gian nói chung, (câu 25).
Hãy ngợi khen Ngài khi nhớ rằng Đức Chúa Trời này là Đức Chúa Trời của trời, (câu 26).
Ngài có phải là “Đức Chúa Trời của các thần?” (câu 2) Chúng ta rất nên ngợi khen Ngài, và tin chắc rằng sự thương xót đã phát ra từ ngai Ngài, như dòng sông pha lê của sách Khải Huyền, sẽ chảy mãi đời đời; vì không có ai cao hơn chính Ngài; không đối thủ nào làm hỏng kế hoạch của Ngài, hay can thiệp vào mưu đồ của Ngài. Phải, Ngài đúng như Môi-se đã mô tả trong Phục Truyền Luật Lệ Ký 10:17,—cao hơn vô cùng so với bất kỳ tạo vật nào từng mang danh “thần”, đến nỗi chúng không dám được nhắc tên trước mặt Ngài.
Ngài có phải là “Chúa của các chúa?” (câu 3) như Môi-se cũng đã nói từ lâu trong Phục Truyền Luật Lệ Ký 10:17. Vậy thì không quyền cai trị nào trên trời, không quyền lực nào trong địa ngục, không quyền chúa giả mạo nào trên đất, có thể chống lại Ngài chút nào: sự thương xót của Ngài sẽ không bị ai ngăn trở. Đó là sự thương xót của “Đức Chúa Trời của các thần và Chúa của các chúa!” Ôi chiều cao, chiều sâu, chiều dài, chiều rộng, trong sự thương xót của Ngài! Và bạn có thể hát bên bờ dòng sông làm cho thế gian sa mạc của chúng ta trở nên màu mỡ—“Tôi tin chắc rằng chẳng sự chết, sự sống, các thiên sứ, các kẻ cầm quyền, các kẻ có quyền, việc bây giờ, việc hầu đến, quyền phép cao, quyền phép sâu, hoặc một vật thọ tạo nào khác, có thể phân rẽ chúng ta khỏi sự yêu thương của Đức Chúa Trời, là sự yêu thương trong Chúa Giê-xu Christ, Chúa chúng ta” (Rô-ma 8:38, 39).
Ngài có “một mình” làm những việc kỳ diệu lớn lao chăng? (câu 4) Điều đó có nghĩa là, Ngài làm như vậy một mình, không ai giúp đỡ, không cần gì từ người khác, không xin sự giúp đỡ nào từ các tạo vật của Ngài. Như sông Nin từ Nubia đến Địa Trung Hải cuộn chảy 1.300 dặm trong vẻ hùng vĩ đơn độc, không nhận một nhánh sông nào, mà chính nó một mình ban phát sự màu mỡ và phì nhiêu bất cứ nơi nào nó đến; thì Đức Chúa Trời chúng ta cũng “một mình” làm những việc kỳ diệu. (Xem Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:12, Thi Thiên 72:18, v.v.) Không người nhắc tuồng, không người giúp đỡ; Ngài tự phát đi ra làm việc, và mọi việc Ngài làm đều xứng đáng với Đức Chúa Trời. Vậy chúng ta không cần ai khác; chúng ta độc lập với mọi người khác; mọi nguồn suối của chúng ta đều ở trong Ngài.
Ngài có “dựng nên các tầng trời bởi sự thông sáng của Ngài?” (תְּבוּנָה) (câu 5)—không chỉ bầu trời, mà cả tầng trời thứ ba nữa, nơi mọi sự đều là phước hạnh, nơi có ngai vinh quang. Vậy, tôi suy ra rằng, nếu sự thương xót thăm viếng đất là từ cùng một Giê-hô-va đã xây dựng tầng trời ấy và đầy dẫy nó bằng vinh quang, thì trong sự thương xót này hẳn phải có điều gì đó thuộc về cùng một “sự thông sáng”, hay sự khôn ngoan ấy. Đó là sự thương xót khôn ngoan, thận trọng; không ban ra một cách hấp tấp; và đó là sự thương xót của Đấng mà tình yêu đã làm cho tầng trời ấy đầy phước hạnh. Cùng một kiến trúc sư—cùng một kỹ năng—cùng một tình yêu!
Chính Ngài là Đấng đã “trải đất ra trên các nước” (câu 6), tạo nên một nền vững chắc cho chỗ ở của loài người. Đấng Tạo Hóa là Đấng tỏ lòng thương xót trên chúng ta. Ngài đã chuẩn bị một sân khấu cho sự bày tỏ lòng thương xót. Ngài đã nghĩ những ý tưởng về ân điển từ trước khi loài người xuất hiện, đến nỗi tình yêu của Ngài có một nguồn sâu thẳm, và đã tuôn chảy từ nguồn xa xưa ấy suốt thời gian Ngài đang tạo dựng đất của chúng ta.
Chính Ngài là Đấng đã “làm nên các đèn sáng lớn”, (câu 7). Thay vì khiến ánh sáng đã phát ra từ sự hiện diện của Ngài, trong ba ngày đầu của sự sáng tạo, phục vụ cho đất của chúng ta, Ngài đã nhân từ chuẩn bị “Các Đèn Sáng Lớn”. Để sự thoải mái của chúng ta được chăm lo đầy đủ, hai thiên thể lớn đã được đặt như vậy, hoặc đất của chúng ta được đặt đối với chúng như vậy, đến nỗi chỗ ở của chúng ta nhờ đó đầy ánh sáng vui vẻ. Há Ngài đã chẳng nhớ đến loài người sao? Ôi, hãy ngợi khen Ngài! Và hãy suy nghĩ khi bạn ngợi khen rằng, “Sự thương xót của Ngài còn đời đời!”
Ngài đã làm “mặt trời để cai trị ban ngày”, (câu 8). Mặc dù Ngài biết đất của chúng ta sẽ lạm dụng các sự thương xót của Ngài như thế nào, và tội nhân sẽ dùng ánh sáng để thực hiện những mưu đồ gian ác, thế mà Ngài vẫn làm như vậy, và vẫn để như vậy sau sự sa ngã, để chiếu sáng trên các cánh đồng và nhà cửa ngay cả của những kẻ không tin kính. Phải, và “mặt trăng và các ngôi sao để cai trị ban đêm” (câu 9),*—cũng những vật đã chiếu sáng trong Địa Đàng và Ê-đen. Ngài đã không rút chúng lại. “Sự thương xót của Ngài còn đời đời!”
Nhưng lại nữa; chính Ngài là Đấng đã “đánh hạ các con đầu lòng của Ai Cập”, (câu 10). Hãy nhớ đến ân điển tể trị của Ngài, khi sự công chính sẽ tỏ mình ra trên những kẻ có tội. Lúc ấy đã có sự thương xót cho Y-sơ-ra-ên—những giọt của sự thương xót còn đời đời ấy—ngay vào lúc sự phán xét giáng xuống trên người khác. Há điều này lại không nên làm cho lời ngợi khen của chúng ta thêm nhấn mạnh sao? Nền tối làm cho các hình ở phía trước nổi bật hơn.
Ngài đã “đem Y-sơ-ra-ên ra khỏi giữa chúng”, (câu 11). Đây là sự thương xót, tách biệt họ khỏi mọi điều ác và mọi sự khốn khổ ở đó. Phải, và với “tay mạnh mẽ” (câu 12): vì sự thương xót đã thúc đẩy Ngài thi hành quyền năng chống lại những kẻ hùng mạnh. Ôi, nền tảng khích lệ biết bao trong các thời đại về sau cho dân Ngài! Cùng một “tay mạnh mẽ” ấy sẵn sàng theo tiếng gọi của sự thương xót để làm những việc như vậy, và sự thương xót ấy còn đời đời!
“Ngài đã chia Biển Đỏ ra làm hai phần”, (câu 13). Chướng ngại vật chẳng là gì đối với Đấng mà “sự thương xót còn đời đời”. Biển Đỏ bị chia ra là một “vật bảo chứng cho mục đích và quyền năng của Ngài để giải cứu Hội Thánh của Ngài” trong mọi thời đại. Ngài đã “khiến Y-sơ-ra-ên đi qua giữa biển” (câu 14), biến chính lòng biển thành đại lộ an toàn của họ; như Ngài đã thường làm kể từ đó, khi chính những hoạn nạn của dân Ngài đã trở thành phước lành cho họ.
Ngài có “hất xuống” (נִעֵר) (câu 15, như Xuất Ê-díp-tô Ký 14:27) Pha-ra-ôn và đạo quân của ông, như Ngài đã làm với châu chấu, xuống Biển Đỏ, và điều này khi chúng muốn bám theo sau lưng Y-sơ-ra-ên, và níu lấy vạt áo của họ chăng? Đây là sự thương xót đối với dân Ngài, kẻ thù của họ bị lật đổ; sự thương xót như thế sẽ đánh thức những tiếng hallelujah khi Kẻ Chống Christ bị hủy diệt, trong những ngày cuối cùng, (Khải Huyền 19:1, 2).
Ngài có “khiến dân Ngài đi trong đồng vắng?” (câu 16) Một sàn nhà như thế! Một lối đi như thế! Thế mà ai lại chưa từng nghe về sự an toàn và thịnh vượng của họ ở đó? Nay, sự thương xót này vẫn sẽ hành động như vậy—mãi mãi! Suốt qua sa mạc, và cho đến khi xong, dân Ngài sẽ được giữ gìn.*
Phải, nhưng kẻ thù lại xuất hiện: “Ngài đã đánh hạ các vua lớn” (câu 17). Dù lớn đến đâu, cũng chẳng ích gì; chúng đã mất uy tín và vẻ vang của sự vĩ đại. Và các vua “cao quý”, nữa (câu 18), đã bị tước đi vẻ huy hoàng khi chúng đụng đến những người được xức dầu của Ngài. Sự thương xót của Ngài là như vậy—sự thương xót vẫn còn cho chúng ta trong những ngày cuối cùng này. Phải, “Si-hôn, vua của dân A-mô-rít” (câu 19), như cây bá hương tốt đẹp (A-mốt 2:9), và là kẻ đầu tiên chống lại việc họ vào đất của họ—ông đã ngã xuống; một tấm gương cho những kẻ về sau dám chống lại dân của Chúa. Và khi “Óc, vua Ba-san” (câu 20), ra trận, một người khổng lồ, một kẻ thù mới và đáng sợ hơn, ông cũng ngã xuống. Và sự thương xót đã đối xử như vậy với những kẻ thù lớn lao, mạnh mẽ như thế, lần lượt từng kẻ một, “còn đời đời”. Khi Kẻ Chống Christ dấy lên các đạo quân của hắn trong những ngày sau rốt, lần lượt từng đợt—khi những kẻ lớn, nổi tiếng, hùng mạnh, cao quý, khổng lồ, lần lượt tấn công Hội Thánh, chúng sẽ bị diệt vong. “Vì sự thương xót của Ngài còn đời đời.”
Nhưng hãy lại ca ngợi Chúa; vì “Ngài đã ban đất của chúng làm cơ nghiệp” (câu 21). Sự thương xót của Ngài đối với dân Ngài chẳng bao lâu đã an ủi họ về mọi lao nhọc và xung đột, trong một đất đượm sữa và mật—một hình bóng của cơ nghiệp đang chờ đợi các thánh đồ của Ngài nay, sau khi xung đột đã qua. Đó là “cơ nghiệp cho Y-sơ-ra-ên, tôi tớ của Ngài”, (câu 22); cho Y-sơ-ra-ên là dân đã phục vụ Ngài, và sẽ còn phục vụ Ngài tốt hơn nữa. Sự thương xót đã ban phần thưởng này; không phải công đức đã giành được nó; và sẽ như vậy cho đến cuối cùng, ngay cả trong trường hợp các tôi tớ của Chúa là những người lao nhọc nhiều nhất cho Ngài. Y-sơ-ra-ên và mọi thánh đồ đều là những kẻ mắc nợ sự thương xót cho đến cuối cùng.
Ngài là Đức Chúa Trời “đã nhớ đến chúng ta khi chúng ta bị hạ thấp”, (câu 23). Ngài đã làm như vậy cho Y-sơ-ra-ên trong những thời kỳ tội lỗi đem đến sự sửa phạt, như trong Các Quan Xét 2, 3, 4, v.v., hay II Các Vua 13:4, 14:26, 27. Trong những thời kỳ bội đạo Ngài vẫn nắm giữ chúng ta, không quên chúng ta khi chúng ta quên Ngài. Ôi, sự thương xót biết bao! Giống như sự thương xót của Đấng mà tình yêu không hề thay đổi! Dòng sông vẫn chảy ngày đêm, ngay cả khi chúng ta không đến múc! “Và đã cứu chuộc chúng ta (tách chúng ta ra) khỏi các kẻ thù của chúng ta”, (câu 24). Ân điển đã can thiệp cho những kẻ bất lực, những kẻ bất lực gấp đôi; và đã cứu chuộc những kẻ bội đạo khỏi chính những đối thủ mà tội lỗi của họ đã dấy lên để sửa phạt họ. Và như vậy sự thương xót sẽ làm trong ngày sau rốt cho Y-sơ-ra-ên nữa; và như vậy sự thương xót vẫn luôn làm cho các thánh đồ trong thời hiện tại này.
Chúng ta có thể tưởng tượng rằng những người có quá nhiều điều để hát về chính mình, quá nhiều điều đã làm cho linh hồn mình, sẽ ít quan tâm đến người khác. Chúng ta có thể sợ rằng họ sẽ bị thấy là ích kỷ. Nhưng không phải vậy; tình yêu của Đức Chúa Trời mà một người cảm nhận khiến người ấy cảm nhận như Đức Chúa Trời cảm nhận đối với loài người; và như tình yêu của Đức Chúa Trời luôn tuôn ra cho người khác, thì lòng của người thuộc về Đức Chúa Trời cũng vậy. Chúng ta thấy điều đó ngay cả về lòng yêu nước—những cảm tình yêu nước mãnh liệt nhất của một người không nhất thiết khiến người ấy thờ ơ với điều tốt của các nước khác, mà trái lại khiến người ấy ước ao mọi nước đều giống như nước mình; thì cũng vậy, chắc chắn và chân thật hơn nhiều, với dân của Chúa trong sự hưởng phước lành của họ. Lòng họ mở rộng hướng về người khác; họ rất muốn mọi người đều được chia sẻ điều họ đang hưởng. Do đó họ không thể kết thúc bài ca của mình mà không có câu này nữa—Hãy ngợi khen Đấng là
“Đấng ban bánh cho mọi xác thịt!” (Câu 25)
Không chỉ cho Y-sơ-ra-ên Ngài mới ban phước. Y-sơ-ra-ên đã có ma-na của họ; nhưng đồng thời, cả mặt đất cũng có thức ăn của nó. Cũng vậy trong các sự thuộc linh. Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên là Đấng ban chính mình làm Bánh Sự Sống cho thế gian. Có lẽ tại điểm này mắt của tác giả Thi Thiên có thể được cho là thấy Đất trong trạng thái phước hạnh của nó, sau khi Y-sơ-ra-ên lần cuối cùng được cứu chuộc khỏi mọi kẻ thù, và trở thành “sự sống từ kẻ chết” cho thế gian—khi Đấng Christ cai trị và phân phát bánh sự sống cho Đất Mới, rộng rãi như Ngài đã ban thức ăn thường—“bữa tiệc của những vật béo cho mọi dân tộc” (Ê-sai 25:6); vì sự thương xót của Ngài sẽ không nghỉ ngơi cho đến khi điều này được hoàn thành.
“Hãy ngợi khen (הוֹדוּ) Đức Chúa Trời của trời!” (Câu 26)
Đấng mà chúng ta chưa từng thấy nhưng yêu mến, vì sự thương xót của Ngài còn đời đời; Đấng ngự trên trời, chúng ta không thấy, nhưng từ Ngài mọi phước lành này giáng xuống đất. Chính Trời ban phước cho Đất, và há Đất lại không dâng lời ngợi khen lên Trời sao. Ôi, ước gì mọi người đều là những Giu-đa—hiệp cùng bài ca này dâng lên Giê-hô-va—
Hãy ngợi khen Giê-hô-va vì sự thương xót của Ngài đã ban phước, và sẽ ban phước, đời đời!
THI THIÊN 137
1–9 Khi một cơn gió thoảng bất chợt đã thổi bay đi một thời gian lớp cát che giấu một ngôi mộ hay một đài tưởng niệm cổ xưa, người lữ khách, bị cảnh tượng ấy giữ lại, có thể trầm ngâm bên cạnh nó, và cảm thấy mình được đưa trở về những ngày xưa, đồng cảm với những người bạn đang than khóc đã chất những phiến đá tưởng niệm này. Nhưng sự đồng cảm sâu sắc nhất của người ấy cũng không bao giờ bằng được, và hầu như không thể giống một cách gần gũi, cơn bùng nổ đau buồn mà những người than khóc thật sự đã thánh hiến nơi ấy. Thi Thiên của chúng ta cũng vậy. Chúng ta cảm thấy nó là một bài ca đặc biệt của Si-ôn, lạ lùng đẹp đẽ, đầy cảm xúc, và vươn lên đến cao trào; nhưng những cảm xúc tươi mới của những người đã hát nó lần đầu, và đã nhỏ lệ xuống những dòng sông Ba-by-lôn này, sẽ như thế nào? Không có tên tác giả nào được ghi; nhưng nó bi ai đến nỗi một số người đã gán nó cho Giê-rê-mi, nhà tiên tri than khóc, về sách Ca Thương của ông người ta đã nói rằng, “Mỗi lời dường như được viết bằng nước mắt, và mỗi âm thanh dường như là tiếng nức nở của một tấm lòng tan vỡ.”
Tholuck nói rằng đó là một Thi Thiên của một người Lê-vi bị lưu đày, “Một bậc thầy về ca hát”. Có lẽ chúng ta đã mong tìm thấy một ghi chú đặt trước về nhạc cụ được dùng khi nó được phổ nhạc, chẳng hạn như, “Trên Ghi-tít”,—khi lần đầu tiên âm thanh của khúc mở đầu của nó vang lên bên tai chúng ta—עַל נַהֲרוֹת và עַל עֲרָבִים,
“Bên bờ các dòng sông—
Trên các cây liễu.”
Nhưng nhạc cụ duy nhất trước mặt người ca hát là những dòng suối rì rầm của Ba-by-lôn, với gió rên rỉ qua những cây liễu ở hai bên bờ. Dù lang thang dọc theo Ơ-phơ-rát, hay Ti-grít, hay U-lai, hay Kha-bô,*, tất cả đều là “các sông của Ba-by-lôn”, những kẻ lưu đày của Y-sơ-ra-ên cảm thấy gánh nặng của cơn giận Giê-hô-va trong tình trạng xa cách đất đã ban cho tổ phụ họ. Chúng ta có một loạt cảnh tượng cảm động nhất được bày ra trước mắt chúng ta:—
1. Hai bờ sông được viền quanh bởi những người than khóc, ngồi ở đó, rợp bóng dưới những cây liễu. Bạn thấy trên đầu họ những cây đàn hạc mà họ đã dùng tại Giu-đa, và có lẽ trong đền thờ tại Giê-ru-sa-lem, một số trong những cây đàn được nhắc đến, I Sử Ký 15:16 (Patrick), mang theo mình như những kỷ vật quý giá của những ngày hạnh phúc hơn.
2. Bạn thấy một số kẻ áp bức vui vẻ, nhẫn tâm của họ tiến đến gần nhóm người đang khóc, đòi một bài ca. Q. Curtius, trong lịch sử của ông về A-léc-xan-đơ Đại Đế (vi. 2), kể cho chúng ta về người phụ nữ bị bắt từ Ba Tư bị ra lệnh hát theo phong tục của nước mình (suo ritu canere), khi, giữa cảnh tượng ấy, mắt vua bắt gặp hình ảnh một người than khóc trên mặt đất, buồn hơn tất cả những người còn lại, vợ của Hystaspis; vì những kẻ áp bức đầy quyền thế của Y-sơ-ra-ên lúc ấy đang cảm nhận sự báo trả khi bị triệu đến làm điều như chúng đã làm cho những người bị bắt của chúng. Vợ của Hystaspis, sử gia nói, đã chống lại những người muốn dẫn bà tiến lên trước vua, đi đầu trong nhóm người bị bắt mà bằng những bài ca của họ chúng tìm cách giải trí cho mình; cũng như ở đây Y-sơ-ra-ên, dù đã sa ngã, đã đáp lại với phẩm giá vương giả, trước những người hỏi họ “lời của bài ca”, ít nhất một đoạn, trong một bài ca của Si-ôn (מַשִׁיר)—
“Chúng tôi sẽ hát bài ca của Giê-hô-va làm sao
Trên đất của người lạ?” (Câu 4)
3. Bạn thấy những kẻ áp bức của họ rút lui, và những kẻ lưu đày lại ở một mình, nhỏ lệ xuống dòng suối. Họ hát với nhau, người này với người kia, và đây là điệp khúc—
“Nếu tôi quên ngươi, hỡi Giê-ru-sa-lem,
nguyện tay phải tôi quên đi!
Nguyện lưỡi tôi dính chặt vào nóc miệng tôi
Nếu tôi không nhớ đến ngươi—
Nếu tôi không tôn Giê-ru-sa-lem lên
Trên đỉnh cao nhất của niềm vui tôi!” (Câu 5, 6)
Họ nhớ lại quá khứ; và họ biết rằng điều đó đã được báo trước (Ê-sai 35:10) rằng một ngày kia họ sẽ trở về Si-ôn với những bài ca. Nhưng, cho đến khi ngày ấy đến, họ sẽ tiếp tục treo đàn hạc của mình lên.
4. Bạn thấy họ mang lấy thái độ kêu cầu và cầu nguyện. Họ kêu cầu Giê-hô-va thăm viếng những kẻ áp bức họ. Ê-đôm được nhắc đến trước tiên. Tại sao vậy? Chúng ta tìm thấy lời giải thích trong Áp-đia 8–14, nơi sự vui mừng thiếu tình huynh đệ của Ê-đôm trước ngày hoạn nạn của Y-sơ-ra-ên được mô tả; như cũng được mô tả trong Ca Thương 4:21. Ba-by-lôn là tiếp theo. Tiếng kêu kinh khủng chống lại kẻ thù này, Kẻ Chống Christ của thời ấy, giống như Khải Huyền 18:20, “Hãy vui mừng vì nó!” Sự nhấn mạnh phải đặt vào “ngươi”, và trong câu 9, “con cái ngươi”, đối lập với dân của Đức Chúa Trời và con cái của họ. Phước thay người nào, thay vì là kẻ áp bức cơ nghiệp của Đức Chúa Trời, lại là công cụ của Chúa trong việc hạ thấp, cho đến tận nền móng, thành đã chiến đấu chống lại Ngài, nhờ đó báo trả nó theo cách của chính nó; phải, phước thay người ấy ngay cả khi trong việc thi hành sự phán xét người ấy được sai đi để đập con trẻ vào đá (con trẻ được kể là một với cha mẹ chúng, như trong trường hợp A-can, Giô-suê 7:24), trong việc đổ ra chén thịnh nộ.
Đấng Thầy của chúng ta có thể hát bài ca này chăng? Nếu Ngài đã đồng hóa mình với dân Ngài tại Ai Cập, như chúng ta thấy Ngài làm trong Thi Thiên 81:5, tại sao Ngài lại không đồng cảm trong giọng điệu này nữa? Ngài hẳn đã dùng nó khi còn trên đất. Và chính Hội Thánh của Ngài, một người lạ trong đất lạ, có thể dùng nó, không chỉ trong việc đồng cảm với sự tàn phá của Y-sơ-ra-ên, mà còn trong việc suy nghĩ về điều đã làm cho Giê-ru-sa-lem trở nên thân thương đối với chúng ta. Can-va-ri, Núi Ô-li-ve, Si-lô-am, các ngươi thơm ngát biết bao với Danh cao hơn mọi danh! “Nếu tôi quên ngươi, hỡi Giê-ru-sa-lem!” Tôi có thể quên nơi Ngài đã thường đi lại, nơi Ngài đã nói những lời đầy ân điển như vậy, nơi Ngài đã chết chăng? Tôi có thể quên rằng chân Ngài sẽ đứng trên “Núi Ô-li-ve, đối diện Giê-ru-sa-lem, về phía đông” chăng? Tôi có thể quên rằng tại đó đã có Phòng Cao, và tại đó đã đổ xuống những trận mưa của Lễ Ngũ Tuần chăng? Và tôi lại không thể cầu nguyện chống lại Kẻ Chống Christ khi dùng tên Ê-đôm và Ba-by-lôn, những kẻ thù xưa của Chúa và dân Ngài, sao? Phải, tôi hoàn toàn đồng cảm trong mọi câu của bài ca thánh này, vì nó là
Lòng nhiệt thành dịu dàng của Y-sơ-ra-ên lưu đày đối với Giê-ru-sa-lem và Giê-hô-va.
THI THIÊN 138
1–8 Đàn hạc của Đa-vít lại vang lên, từ Thi Thiên này trở đi cho đến Thi Thiên 145, nơi những lời ngợi khen đủ mọi loại, và có lẽ phát xuất từ nhiều ca sĩ khác nhau, kết thúc Quyển Sách.
Chủ đề là lời hứa đã ban cho Đa-vít (Thi Thiên 89:26, và II Sa-mu-ên 7:28, thực chất cũng giống như Ê-sai 55:3), “Những sự thương xót chắc chắn của Đa-vít. Đó là lời hứa xác định về một Đấng Cứu Rỗi sẽ ra từ dòng dõi Đa-vít, là điều cung cấp chủ đề. Và há điều này về thực chất lại không giống như lời hứa đầu tiên, lời hứa lớn về một Đấng Giải Cứu, lời hứa về Dòng Dõi của người nữ sao? Hãy đọc hết chương bảy của II Sa-mu-ên, như nó đến từ tấm lòng tràn đầy của Đa-vít, và người ấy đã tìm thấy âm điệu chủ đạo của Thi Thiên; và rồi hãy nhận ra điều gì đã được gói ghém trong lời hứa về một Đấng Cứu Rỗi trong sự đầy đủ của nó, và chúng ta sẽ hiệp cùng mọi câu của Thi Thiên. Đấng Thầy của chúng ta hẳn sẽ cảm thấy hoàn toàn quen thuộc trong mọi câu.
Trong các câu 1–3 ông hát với ý này—Không thần nào, không thần giả mạo nào, ở bất kỳ nước nào, hay bất kỳ thời đại nào, từng thốt ra một ý tưởng như ý tưởng tôi sắp hát đây—“trước mặt các thần tôi sẽ hát” và tôi thờ lạy hướng về đền thánh của Ngài khi tôi hát, ngợi khen Ngài vì sự bày tỏ vô song về lòng thương xót và lẽ thật (Đối chiếu Giăng 1:14)
“Vì Ngài đã tôn cao, trên hết danh Ngài, lời của Ngài,
Trong ngày tôi kêu cầu, và Ngài đã đáp lời
(Khi) Ngài đã khiến tôi trở nên dạn dĩ trong linh hồn tôi bằng sức mạnh!” (Câu 2, 3)
Trong ngày ấy khi Chúa đem đến cho ông lời, hay lời hứa, mà ông nói đến (lời về Người Con tương lai), Ngài đã làm một việc của ân điển có thể nói là đã làm lu mờ ngay cả mọi sự bày tỏ ân điển khác mà Đức Chúa Trời đã ban. “Mọi danh Ngài” được dùng ở đây như tương đương với “mọi điều cho đến nay đã khiến Ngài được biết đến và nổi tiếng trong mắt chúng ta”. Đây là ý nghĩa của “danh” trong những chỗ như II Sa-mu-ên 7:9, và 23, một đoạn rất gần gũi với đoạn này; cũng như 8:13, 23:18. Tóm lại, điều đó giống như người ta đã nói về A-bi-sai (I Sử Ký 11:20), “Ngươi đã có danh giữa ba người, nhưng chiến công cuối cùng này của ngươi đã nâng ngươi lên trên mọi danh trước đây của ngươi;” hay lấy Giê-rê-mi 32:20—“Ngài đã làm cho mình một danh” bằng những phép lạ của Ngài tại Ai Cập, nhưng lời hứa này cho Đa-vít thì “trên hết danh ấy của Ngài”.
Trong các câu 4, 5, ông hát với ý này—Không vua nào từng nghe tin tức như tin tức Ngài đang loan báo đây. Khi họ nghe nó,
“Họ sẽ hát trong các đường lối của Chúa!” (Câu 5.)
Họ sẽ hát בְּ “trên” như thể nói rằng họ sẽ bước vào các đường lối ấy (Hengst.); hay đúng hơn, tại hay trên, vì đã nghe một tường thuật như vậy về cách đối xử của Giê-hô-va với loài người.
Trong các câu 6, 7, ông hát với ý này—Ân điển vô song! Đấng Cao Cả đã hạ mình xuống để tỏ lòng thương xót cho một người thấp hèn như tôi, cho gia đình Gie-sê—phải, cho gia đình sa ngã của loài người—
“Chúa được tôn cao; và (dù vậy) Ngài đoái xem kẻ hèn mọn!
Trong khi kẻ kiêu ngạo Ngài biết từ xa.” (Đối chiếu Lu-ca 1:51, 52.)
Giê-hô-va đầy ân điển này cất đi mọi nỗi sợ của tôi, bất cứ điều gì sẽ xảy đến; vì Ngài sẽ giúp tôi. Và trong con người của Đấng Thầy của chúng ta, Ngài đã ban cho các thánh đồ của Ngài một sự bảo chứng về sự ứng nghiệm của câu 7, vì Đấng Thầy đã “đi giữa cơn hoạn nạn”, như ba thanh niên trong lò lửa, mà vẫn được “hồi sinh”—được đưa trở lại hưởng ân huệ và bình an; được đưa trở lại từ mộ phần đến “sự đầy dẫy của niềm vui”.
Trong câu 8 ông hát với ý này—Lạy Chúa, xin đừng bỏ con cho đến khi Ngài đã đưa con vào vinh quang. Sự tin chắc sẽ nhận được khiến ông cầu xin dạn dĩ, như trong II Sa-mu-ên 7:27, và điều ông cầu xin là, ông được giữ gìn cho đến khi vinh quang đến. Vì “các công việc của tay Ngài” có nghĩa là công việc Đức Chúa Trời đã bắt đầu. Mỗi thánh đồ đều có cùng sự tin chắc này, nhớ rằng có lời chép rằng, “Đấng đã khởi làm việc lành trong anh em, sẽ làm trọn cho đến ngày của Chúa Giê-xu Christ”, (Phi-líp 1:6). Chúa chúng ta, Con của Đa-vít, cũng như Chúa của Đa-vít, hẳn đã thường, trong những ngày Ngài còn trong xác thịt, dùng lời kêu cầu này, và hát thay cho loài người Thi Thiên vinh quang này; và há chúng ta lại không tiếp nhận nó, nay khi “Lời” đã được phát triển đầy đủ, và phát triển trong sự huy hoàng đáng kinh ngạc của ân điển sao? Nó thích hợp với chúng ta cũng như với Đa-vít, hay bất kỳ người nào khác; vì nó là
Lời ngợi khen chân thành vì Lời Hứa Lớn của Giê-hô-va.
THI THIÊN 139
1–24 “Một Thi Thiên của Đa-vít”, và chắc chắn thường được “Con của Đa-vít” hát. Vì, nếu hiểu đúng, trong đó không có bất kỳ ý tưởng nào về việc mong thoát khỏi sự hiện diện hạnh phúc của Chúa trong các câu 7, 8; trái lại, nó có ý bày tỏ sự vui mừng khi nhớ đến sự toàn tại và toàn tri của Giê-hô-va. Đó không phải là tiếng nói của A-đam Thứ Nhất, lẩn trốn khỏi tầm mắt sau những cây trong Ê-đen; mà là tiếng nói của A-đam Thứ Hai, sống trong sự tương giao phước hạnh với Đức Chúa Trời, sự tương giao mà Ngài sẽ không đánh đổi lấy tất cả các thế gian. Hãy nghĩ về nó như được Đa-vít hát, và bởi Đấng Christ, và bởi toàn thể gia đình của Đấng Christ.
Âm điệu chủ đạo, vậy, là sự vui mừng trong sự hiện diện của Chúa. Cấu trúc rất đơn giản, và không có khó khăn nào trong bất kỳ câu nào ngoại trừ các câu 15, 16; để hiểu được chúng cần phải biết rằng “các nơi thấp của đất”, là một cách nói theo tục ngữ chỉ sự kín đáo—điều bị che giấu khỏi tầm mắt của loài người—như sự song song cho thấy. Các câu ấy có ý này—“Ngài có quyền định đoạt “thận tôi”, là chỗ ngồi của lòng, ý tưởng, và cảm xúc của tôi; vì—
“Chất thể của tôi đã không bị giấu khỏi Ngài khi tôi được làm nên trong nơi kín nhiệm,
Khi tôi được dệt nên cách kỳ diệu, giấu khỏi tầm mắt của mọi người.
Mắt Ngài đã thấy khi tôi còn chưa được chuẩn bị (tức là, chất thể chưa thành hình của tôi; hay, cuộn chỉ chưa tháo của sợi chỉ sự sống),
Và trong sách Ngài mọi điều ấy đều đã được ghi chép, (tức là,)
Những ngày còn chưa đến, và trong số đó lúc ấy chưa có ngày nào.” (Hengst.)
Và vì sự chăm sóc đặc biệt này của Bàn Tay Tạo Hóa, và kỹ năng được bày tỏ trong công trình hiếm có, câu 14 hát rằng—
“Tôi ngợi khen Ngài vì cớ này, rằng tôi được phân biệt cách đáng sợ!
Các công việc của Ngài thật kỳ diệu! Phải, linh hồn tôi nhận biết điều đó rõ ràng!”
Nhưng nay hãy lần theo sợi chỉ liên kết chạy xuyên suốt Thi Thiên. Có trong các câu 1–6, sự tôn thờ sự toàn tri của Giê-hô-va. Chúa Giê-xu có thể hát tất cả; ngay cả câu 6, “quá kỳ diệu đối với tôi” (Châm Ngôn 30:18), cũng thích hợp với Ngài trong tư cách con người, trong những ngày hạ mình của Ngài, khi Ngài không biết ngày Ngài tái lâm, và khi Ngài đứng trên bờ và tôn thờ chiều sâu đáng sợ trong các mưu định của Cha Ngài. Cách diễn đạt, “Ngài đã đặt tay Ngài trên tôi” (תָּשֶׁת עָלַי), biểu thị một hành động nhân từ, thân thiện; không phải hành động của một người trong cơn giận, như khi שָׁלח יָד được dùng, trong những đoạn như Xuất Ê-díp-tô Ký 24:11. Tác giả Thi Thiên đang vui mừng trong bóng của Đấng Toàn Tri này. “Ngài đã dò xét, và biết tôi.”
Trong các câu 7–12, có sự tôn thờ sự toàn tại của Giê-hô-va. Nếu tôi có lý do để trốn khỏi Ngài, tôi có thể đi đâu? “Nếu tôi leo lên trời, hay nếu tôi trải ra mồ mả” (Alexander), hay nếu (câu 9) ý tưởng nảy ra rằng, “Tôi sẽ giương cánh buổi sáng”, đi nhanh như ánh sáng đi 200.000 dặm trong một giây, tất cả đều vô ích. Vậy thì đi đâu? Không phải lên Trời, vì đó chính là trung tâm và chỗ ngồi của sự hiện diện được bày tỏ của Ngài; không phải xuống Âm phủ, tức là sheol, hay mồ mả, vì linh hồn lìa khỏi thân xác thậm chí còn ở trong sự hiện diện cảm nhận được của Ngài hơn trước; không phải đến bất kỳ phần nào của sự sáng tạo, vì sự quan phòng của Ngài đang hoạt động ở đó trong mỗi con chim sẻ đậu xuống đất. Ôi, ý tưởng an ủi biết bao cho một tín hữu! Nếu mắt Đức Chúa Trời ở trên tôi, thì tôi được phước, dù tôi có mờ nhạt, và dù tôi chịu khổ mà loài người không để ý. Ngài ở với người tù trong Tòa Án Dị Giáo, với người lính, người thủy thủ, người thợ mỏ; phải, Ngài ở với các thánh đồ của Ngài chân thật đến nỗi, bất cứ nơi nào tro bụi của họ được đặt xuống, Ngài sẽ tìm thấy nó, và gom mọi hạt từ mồ tối, sẽ khiến từ đó sống lại một thân thể vinh quang. Và hãy lưu ý rằng câu 10 diễn tả sự dẫn dắt đầy ân điển của một người cha và một người bạn—“Tay Ngài sẽ dẫn dắt tôi”, giống như câu 5; trong khi câu 11 còn diễn tả ân huệ rõ ràng hơn—
“Nếu tôi nói rằng, chắc chắn bóng tối sẽ nghiền nát tôi, (יְשׁוּפֵנִי)
Thì đêm sẽ trở nên sáng chung quanh tôi.”
Nếu tôi lo sợ nguy hiểm, một điều ác đáng sợ nào đó sẵn sàng nghiền nát tôi (שׁוּף, như Gióp 9:17, và như Sáng Thế Ký 3:15) trong bóng tối, Đấng Toàn Tại sẽ vội đến giúp tôi. Há có bất kỳ sự ám chỉ nào đến “giờ và quyền của bóng tối” của Sa-tan liên quan đến việc dùng từ đầu tiên này cho các cuộc tấn công của hắn vào Dòng Dõi của người nữ (שׁוּף) chăng?
Trong các câu 13–18, có sự tôn thờ Giê-hô-va là Chủ và Đấng Tạo Hóa của loài người. “Vì Ngài (אַתָּה), và không ai khác, đã sở hữu và có quyền trên những phần sâu kín nhất của tôi;” và rồi ông hát về công việc kỳ diệu của Cha trên trời, tạo dựng thân thể loài người, kết thúc bằng tiếng kêu kinh ngạc đầy vui mừng—
“Các ý tưởng của Ngài đối với tôi thật quý giá biết bao, hỡi Đức Chúa Trời!
Tôi sẽ đếm chúng!—(nhưng không)—nhiều hơn cát chúng là nhiều!”
Trong điều này có sự tương tự với Thi Thiên 40:5, nơi chúng ta thấy Đấng Christ đồng hóa mình với dân Ngài, và kinh ngạc trước các ý tưởng của Cha Ngài “hướng về chúng ta”. Tuy nhiên, ở đó, chủ yếu là các ý tưởng, hay kế hoạch, của Ngài về sự cứu chuộc của chúng ta, trong khi ở đây đặc biệt hơn là về sự sáng tạo của chúng ta. Trừ khi, thật vậy, chúng ta cho rằng sự mô tả rực rỡ của các câu 14, 15, 16, có thể ám chỉ, không chỉ sự sáng tạo, mà còn sự tạo dựng lại thân thể sau khi nó đã nằm trong bụi đất, khi nó sẽ sống lại trong danh dự, trong vinh quang, trong quyền năng, chính hình ảnh của hình thể con người hoàn hảo của Đấng Christ.
Trong các câu 19, 20, Đấng Tạo Hóa toàn tri và toàn tại được trình bày cho chúng ta trong tư cách Thẩm Phán. Theo nghĩa đen, đó là, “Nếu Ngài giết kẻ ác!”—một câu chưa hoàn thành, chỉ đến những kết quả khủng khiếp. Dù hiện nay Ngài chịu đựng lâu dài với những kẻ không tin kính, Ngài ghét tội lỗi của họ, và sẽ hủy diệt tội nhân. Trong điều này Ngài thoáng nhìn đến ngày lớn khi Đấng Thẩm Phán sẽ phán rằng, “Hãy lui ra.”
Trong các câu 21, 22, có một lời tuyên bố của tác giả Thi Thiên, chống lại mọi kẻ thù của Giê-hô-va mà ông đã nêu lên cho chúng ta tôn thờ. Điều đó nhắc chúng ta nhớ đến Giăng 21:17.
Trong các câu 23, 24, có một lời cầu nguyện rằng Đấng Tạo Hóa toàn tri và toàn tại này sẽ giữ người thờ phượng của Ngài mãi mãi ở phía Ngài. Một số người dịch “con đường gian ác” (câu 24), là con đường của một thần tượng (Gesenius nói vậy); nhưng Hengstenberg dường như đúng khi dịch nó là, “con đường đau đớn”; con đường dẫn đến đau đớn hay rắc rối; sự tương phản của “con đường đời đời”, (“các đường lối cổ xưa” của Giê-rê-mi 6:16), nơi một người tìm được sự yên nghỉ cho linh hồn mình. Đây là con đường đưa một người vào vương quốc, vào phước hạnh của các thời đại sắp đến. Điều đó nhắc chúng ta nhớ đến Ê-sai 35:8, con đường thánh mà những người hưởng phước hạnh của Địa Đàng Được Phục Hồi bước đi.
Như vậy chúng ta thấy rằng Thi Thiên này là một Thi Thiên của niềm vui và sự tin cậy hạnh phúc nơi Đức Chúa Trời, đầy dẫy những quan điểm làm cho lòng mở rộng và mạnh mẽ. Nó diễn tả sự nhớ lại hạnh phúc của người thờ phượng về Đức Chúa Trời toàn tri và toàn tại;
Sự thỏa lòng khi suy nghĩ về Đấng Tạo Hóa và Thẩm Phán toàn tri.
THI THIÊN 140
1–13 Lại một Thi Thiên “của Đa-vít,” để mọi thánh đồ cùng hát, như Đấng đứng đầu của họ, Con của Đa-vít, đã từng dùng. Trong đó chúng ta có (câu 1–3) hình ảnh của kẻ ác, với một tiếng “Sê-la,” bảo chúng ta dừng lại suy ngẫm những gam màu tối của nó. Rồi chúng ta có (câu 4, 5) cảnh tượng những cạm bẫy do kẻ ác giăng ra, với một lần dừng “Sê-la” nữa. Sau đó, chúng ta thấy một linh hồn trong tư thế của đức tin (câu 6–8). Chúng đang giăng bẫy, nhưng bình tĩnh như Ê-li-sê nhìn đoàn quân Sy-ri đang tập hợp (II Các Vua 6:15), linh hồn vững vàng ấy hát lên—
“Tôi đã thưa cùng Chúa: Ngài là Đức Chúa Trời của tôi;”
Và rồi người cầu nguyện, đặt một tiếng “Sê-la”* ở cuối, để chúng ta lại dừng lại và ngắm nhìn cảnh tượng ấy.
Trong câu 9–11 chúng ta có sự chắc chắn về sự lật đổ của kẻ ác. Điều đó được nói đến như một việc sẽ thành hiện thực một cách tất nhiên. Đó là một cái nhìn thoáng qua về ngày lớn của Chúa, khi Ngài hủy diệt con người tội lỗi, và mọi kẻ thù như thế.
“Than lửa sẽ bị ném xuống trên chúng nó;
Ngài sẽ xô chúng nó xuống những vực thẳm cuồng nộ (מַהֲרֹמוֹת);
Chúng nó sẽ không còn trỗi dậy nữa.”
Và rồi chúng ta có (câu 12, 13) sự bảo đảm bình tĩnh về phước hạnh dành cho người công chính, được mở đầu bằng một lời diễn đạt khiến tâm trí chúng ta hướng về lời phát biểu đáng nhớ của Gióp về hy vọng rằng Đấng Cứu Chuộc sẽ xuất hiện trên đất vào ngày sau rốt, (19:25). “Tôi biết,” tác giả Thi Thiên nói—
“Tôi biết rằng Giê-hô-va sẽ thi hành
Sự xét xử cho kẻ nghèo khó, quyền lợi cho người túng thiếu.”
Và rồi trong câu 13, từ אַךְ, giống như trong Thi Thiên 73:1, cho thấy đây là những suy luận rút ra từ sự suy ngẫm trước đó. Kết cục sẽ là thế này, người công chính sẽ ngợi khen danh Ngài, và ở trước mặt Ngài đời đời. Họ sẽ thừa hưởng vương quốc đã hứa, bước vào với những bài ca, và tiếp tục hát mãi mãi. Đó là bài ca này của người ca sĩ ngọt ngào của Y-sơ-ra-ên, dưới sự cảm thúc của Đức Thánh Linh, trình bày
Đấng Công Chính giữa những cạm bẫy, vững tin chờ đợi sự hủy diệt của kẻ vô đạo, và phần thưởng của chính mình.
THI THIÊN 141
1–10 Một THI THIÊN của Đa-vít, dành cho Đấng đứng đầu Hội Thánh và các chi thể của Hội Thánh trong mọi thời đại. Vì các chi thể há chẳng kêu cầu, và Đấng đứng đầu há chẳng kêu cầu, với sự khẩn thiết như trong câu 1, 2, cầu xin một lời đáp mau chóng như lời đáp đã ban cho Đa-ni-ên vào giờ dâng của lễ buổi chiều (9:19–21)? Và há chẳng phải sự cầu nguyện và việc bố thí nên đi đôi với nhau, nay cũng như xưa như trong thời Cọt-nây (Công Vụ 10:3)? Ở đây, việc “giơ tay lên,” là bất cứ điều gì tay chúng ta dâng lên Đức Chúa Trời, bằng cách dâng hiến hay phục vụ (xem II Sa-mu-ên 11:8). “Hương trầm” tiêu biểu cho mùi thơm ngọt ngào bốc lên từ huyết trên các sừng của bàn thờ, và từ của lễ chuộc tội nói chung.
Trong mọi thời đại, sự giúp đỡ chống lại cám dỗ vẫn luôn cần thiết, như trong câu 3–5. Chắc chắn chúng ta vẫn cần cầu nguyện trong thời đại tự nuông chiều này, như câu 4, Xin chớ để tôi bị mắc bẫy bởi sự thịnh vượng của chúng nó,
“Xin chớ để tôi ăn những món ngon của chúng nó.”
Trái lại, thay vì sự tự nuông chiều này,
“Nguyện người công chính đánh tôi, ấy là sự thương xót;
Đầu tôi không từ chối dầu xức đầu.” (Hengst.)
Dầu xức đầu này đối với tôi còn quý hơn mọi thứ mà những vị khách này tìm thấy tại bàn tiệc của họ. Phải, và nếu bị cám dỗ trả thù (Rô-ma 12:19), tôi sẽ cầu nguyện thay vào đó. Ý nghĩa của mệnh đề này có thể được diễn đạt như sau—“Vì trong khi điều ấy còn tiếp diễn, lời cầu nguyện của tôi sẽ dâng lên giữa sự gian ác của chúng nó,” (Hengst,). Hội Thánh trong mọi thời đại vẫn cần sự giúp đỡ của hy vọng, khi những kẻ bắt bớ nàng hùng mạnh; và điều này chúng ta có trong câu 6, 7—
“Các quan xét của chúng nó bị lật đổ nơi (bị xô xuống trên) các triền đá,”
(II Sử Ký 25:12; II Các Vua 9:33, tảng đá của Giê-sa-bên). Sê-la.
Những kẻ từng lãnh đạo đám người áp bức đã ngã xuống! bị nghiền nát! bị đập tan thành từng mảnh bởi bàn tay quyền năng của Đấng Phán Xét muôn loài! Và dù giờ đây chúng nó từ chối lắng nghe lời cảnh cáo, nhưng làm như vậy mới có lợi cho chúng nó; “Hãy để chúng nó nghe lời tôi;” vì trong những lời ấy không có sự kinh hãi, không có cay đắng nếu được lắng nghe ngay bây giờ (xem Thi Thiên 2:12); “chúng nó thật ngọt ngào.”
Trong câu 7, “Xương cốt chúng tôi bị rải rác, như người cày xới và dọn sạch (đào luống trên) mặt đất,” đã được cho là chứa đựng một ám chỉ về Sự Sống Lại, như thể tác giả Thi Thiên nói rằng. Những cuộc bắt bớ này là điềm báo trước của một thời kỳ khi hạt giống sẽ nảy mầm. Hội Thánh không bao giờ nghi ngờ, và trong bất kỳ thời đại nào cũng không hề nghi ngờ, rằng chẳng bao lâu nữa sẽ đến sự thoát khỏi mọi cạm bẫy cuối cùng của nàng, “khỏi tay của cạm bẫy” (câu 9); và điều này chúng ta có trong những câu kết, câu 8–10. Chúng nhắc nhở chúng ta nhiều về lời của Phao-lô trong II Ti-mô-thê 4:18—“Và Chúa sẽ giải cứu tôi khỏi mọi việc ác, và sẽ bảo tồn tôi cho vương quốc thiên đàng của Ngài” Giống như Giô-sa-phát trong II Sử Ký 19:1–2, Hội Thánh chăm chú nhìn vào Chúa (câu 8) bất kể hoàn cảnh của nàng ra sao, noi gương Chúa của nàng trong những ngày Ngài còn trong xác thịt, khi chính Ngài cũng đã dùng Thi Thiên này, cầu nguyện một cách hết sức khẩn thiết rằng, “Xin chớ để linh hồn tôi bị trần trụi” (אַל תֵעַר), khi sắp đổ linh hồn mình ra (הֶעֱרָה Ê-sai 53:12. Thật thú vị khi lưu ý rằng những lời cuối cùng của Thi Thiên này theo nghĩa đen là,
“Cho đến khi tôi đi qua.”
Cứ tiếp tục lật đổ chúng nó cho đến khi chúng nó bị tiêu diệt; cứ tiếp tục hủy diệt chúng nó cho đến khi dân Ngài được an toàn trong vương quốc—“đã đi qua” vào Ca-na-an, như khi hòm giao ước đứng lại ngăn dòng nước Giô-đanh cho họ; hay như khi Y-sơ-ra-ên vượt qua Biển Đỏ và bước vào cuộc chinh phục xứ, vì cách diễn đạt này cũng giống như cách diễn đạt xuất hiện trong Xuất Ê-díp-tô Ký 15:16. Âu-tinh đã sai khi cho rằng ám chỉ này nói về Lễ Vượt Qua; vì Lễ Vượt Qua được diễn đạt bằng một thuật ngữ đặc biệt, trong khi đây là từ thông thường אֶעֱבוֹר. Ông đã được những người khác noi theo, chẳng hạn, một người đã diễn giải mệnh đề này như sau—
“Và xin cho các thánh đồ của tôi được thoát cùng với tôi;
Huyết tôi sẽ là lễ vượt qua của họ.”
Nhưng ám chỉ này nói về việc đi vào Ca-na-an, và vì thế nhắc nhở chúng ta trực tiếp hơn về vinh quang. Đấng Christ và đoàn người được cứu chuộc của Ngài tiến bước khải hoàn để chiếm hữu vương quốc, trong khi kẻ thù của Ngài và của họ đang ngã xuống khắp mọi phía, như tuyết rơi trên lửa. Toàn bộ Thi Thiên này là
Lời cầu nguyện của Đấng đứng đầu và các chi thể của Ngài để được giữ khỏi mọi việc ác và được bảo tồn cho vương quốc.
THI THIÊN 142
1–7 Maschil—“Lời cầu nguyện của Đa-vít, khi ông ở trong hang đá;” hay, bám sát hơn thứ tự của nguyên văn, “Maschil, (tức là, như trong Thi Thiên 32, xin xem) của Đa-vít, khi ông ở trong hang đá; một lời cầu nguyện.” Hang đá A-đu-lam đã vang vọng những khúc thánh ca này; và những người của Đa-vít, “những kẻ khốn khổ, những kẻ mắc nợ, những kẻ cay đắng trong lòng,” (I Sa-mu-ên 22:2,) đã nghe, như các tù nhân tại Phi-líp đã nghe khi Phao-lô và Sila hát, và không những được an ủi mà còn được nên thánh, khi Đức Thánh Linh dùng cùng một cây đàn hạc đã từng làm dịu tinh thần của Sau-lơ, để đuổi đi điều ác đang hoành hành trong đám người kỳ lạ ấy. Nhưng há chẳng phải điều này đã được viết cho mọi thời đại sao? Con của Đa-vít, và tất cả những ai theo Ngài, đều dùng nó khi “cay đắng trong lòng” hay khi “khốn khổ.”
Chúng ta hãy xem nó diễn đạt tấm lòng của Thầy chúng ta một cách đẹp đẽ biết bao như “Một lời cầu nguyện.”
Câu 1. Tiếng kêu của Con Đa-vít—“Tôi kêu cầu cùng Giê-hô-va, Đấng đã nhiều lần nghe tiếng tôi; tôi khẩn cầu cùng Giê-hô-va bằng tiếng tôi.” Há chẳng phải điều này thích hợp trên môi miệng của Đấng luôn kêu cầu Cha mình, và Đấng mà nỗi thống khổ đã càng làm bật ra tiếng kêu hiếu thảo ấy, “Ôi Cha tôi!”
Câu 2. “Tôi tuôn đổ lời than thở của tôi trước mặt Ngài.” Hãy so sánh với tiêu đề của Thi Thiên 102, và nhớ lại lời của Chúa trong vườn, “Xin cho chén này qua khỏi!” khi đọc câu “Tôi đã bày tỏ trước mặt Ngài nỗi khốn khổ của tôi.”
Câu 3. “Khi tâm linh tôi bị choáng ngợp trong tôi” (lại so sánh với tiêu đề của Thi Thiên 102), và Ngài đã biết (אַתָּה được nhấn mạnh, như thể muốn nói rằng, tôi không biết, nhưng Ngài đã biết) đường lối tôi, hay con đường tôi đang đi, nơi chúng nó đã giấu một cái bẫy cho tôi.” Thật thích hợp biết bao trên môi miệng của Đấng đã “hết sức kinh hãi” khi bước vào vườn!
Câu 4. “Hãy nhìn bên tay phải của ngươi, và hãy xem”—một tiếng kêu đột ngột, hay đứt quãng; hãy nhìn, và hãy xem, và bạn sẽ chỉ thấy điều này—“không ai biết tôi! nơi ẩn náu không còn nữa! không ai quan tâm đến linh hồn tôi.” Ngôn ngữ như thế thật ra có thể được Chúa Giê-xu của chúng ta dùng với Cha, khi Ngài thấy ngay cả các môn đồ cũng chạy trốn khỏi Ngài, khi toán lính đến gần để bắt Ngài trong bẫy của chúng; hay khi Ngài thấy tất cả họ đều ngủ trong giờ phút khủng khiếp ấy.
Câu 5. “Tôi đã kêu cầu (và vẫn còn kêu cầu) cùng Ngài, hỡi Giê-hô-va; Ngài là phần của tôi (cả bây giờ lẫn về sau) trong đất của kẻ sống.” Thầy đã trở về cùng Cha để tìm sự cảm thông, và chỉ tìm thấy ở đó mà thôi.
Câu 6. Một tiếng kêu nữa được nhấn mạnh bằng lời khẩn cầu, “Vì tôi đã bị hạ xuống rất thấp.” Ngài cần một thiên sứ đến thêm sức cho Ngài, vì Ngài đã trở nên thấp hèn biết bao—thấp hơn thiên sứ trong mọi ý nghĩa. Xác thịt Ngài đã yếu đuối.
Câu 7. Nhưng ở đây, như trong Thi Thiên 22, cảnh tượng bắt đầu sáng sủa hơn. Các môn đồ của Ngài có thể cứ ngủ và nghỉ ngơi, vì Ngài đã hoàn thành những sự đau khổ của mình. Ngài nhìn trước thấy những kết quả, và cầu nguyện,
“Xin đem linh hồn tôi ra khỏi nơi giam cầm;” (như Giô-sép đã từng, Sáng Thế Ký 39:20, như Ê-sai 24:22)
Để người ta ngợi khen danh Ngài. (Hengstenberg.)
Và rồi trong niềm tin chắc về hy vọng, nhìn xuống viễn cảnh của các thời đại, mắt Ngài hướng về hàng triệu người được cứu của Ngài,
“Người công chính sẽ vây quanh tôi thật chặt; (בִּי יַכְתִּרוּ chen chúc sát vào tôi; Hengst.)
Vì Ngài sẽ đối đãi rộng rãi với tôi.”
Há chẳng phải đây là sự trông đợi trước của Ngài về đoàn người đông đảo mà không ai đếm được, trong vương quốc của Ngài, quanh ngôi Ngài, như trong Khải Huyền 7:9, nơi những người được cứu chuộc đứng gần hơn các thiên sứ, như thể đang chen chúc vào? Và, vì hiệp một với Đấng đứng đầu của chúng ta, mỗi người chúng ta là các chi thể đều có thể cất lên bài ca này trong thời gian tạm trú tại A-đu-lam của mình—vì môn đồ cũng giống như Thầy, theo mức độ của mình. Khi cuối cùng đã đến được Ngôi, các môn đồ sẽ không còn cảm thấy cô đơn nữa, cũng không còn than phiền về sự cảm thông bị từ chối, giữa hội chúng lớn lao.
Horsley đặt tên cho Thi Thiên này là, “Lời cầu nguyện của Đấng Mê-si-a, khi Ngài bị bắt và bị bỏ rơi.” Chúng ta hãy gọi nó là,
Những suy tư trong hang đá của Đa-vít, và của Con Đa-vít, dành cho mọi người trong cơn cùng cực.
THI THIÊN 143
1–12 Đa-vít vẫn là người ca sĩ ngọt ngào ở đây, đàn hạc của ông vang lên trong đồng vắng Giu-đa, hay, như trong Thi Thiên 42, từ một nơi ẩn náu còn xa xôi hơn nữa. Tuy nhiên, ở đây ông không ám chỉ đến một sự thiếu thốn bên ngoài cụ thể nào—chính nỗi buồn của linh hồn ông là gánh nặng của bài ca ông. Đấng Christ có thể dùng những lời này, cảm nhận không phải sự vắng mặt về thể xác khỏi thiên đàng cho bằng khuôn mặt ẩn giấu của Cha. Và điều này cũng thích hợp với tín hữu đôi khi, khi người ấy than khóc nhất là vì không có dấu hiệu nào về sự hiện diện đặc biệt của Chúa, trong chính mình hay trong Hội Thánh chung quanh.
Từ câu 1 đến câu 4 chúng ta có lời khẩn cầu mạnh mẽ của một người cảm nhận bóng tối bao phủ mình vì thiếu vắng những dấu hiệu đặc biệt của tình yêu Đức Chúa Trời. Chúa chúng ta dùng lý lẽ về “chân lý và sự công chính” của Đức Chúa Trời, để tìm kiếm một lời đáp; và vì thế chúng ta, các chi thể của Ngài, cũng cầu khẩn cùng những thuộc tính ấy, trong những lời phân trần của chúng ta với Đức Chúa Trời của chúng ta, được bảo đảm bởi I Giăng 1:9, “Ngài là thành tín và công chính để tha thứ cho chúng ta.” Và rồi lời cầu xin trong câu 2,
“Và xin chớ vào sự xét đoán với tôi tớ Ngài,”
là, trên môi miệng Chúa chúng ta, tương đương với câu “Nếu có thể được, xin cho chén này qua khỏi tôi!” Xin đừng tranh luận vụ việc với tôi (xem Gióp 9:32, và 22:4, và 34:23), để chỉ cho tôi thấy rằng có lý do cho mọi bóng tối này. Tôi biết có một lý do; lý do ấy là tội lỗi mà tôi đã nhận lãnh gánh vác, “Vì trước mặt Ngài sẽ không một người sống nào được xưng công chính”—không một ai trong số tất cả những người thuộc dòng dõi A-đam. (Hãy so sánh כֹל־חַי ở đây với Sáng Thế Ký 3:20, khi dòng dõi của Ê-va nhận được tên ấy sau Sự Sa Ngã.) Nhưng lời khẩn cầu của tôi hướng về “chân lý và sự công chính” của Ngài, là những điều đã cam kết đưa tôi vượt qua; và nhu cầu được giúp đỡ của tôi thật lớn lao.
“Vì kẻ thù đang truy đuổi (רֹדֵף) linh hồn tôi!” (Câu 3.)
Và rồi, như thể bị bắt kịp trong cuộc truy đuổi, người kêu lên, “Hắn đã đánh mạng sống tôi xuống đất! Hắn đã khiến tôi đứng trong bóng tối sâu thẳm, như một người đã chết đời đời (Hengst); và tâm linh tôi bị choáng ngợp (tiêu đề Thi Thiên 102, và 142:4) trong tôi; lòng tôi ở giữa tôi thật hoang vắng.”
Đến câu 5, có một tia sáng xuyên qua “bóng tối;” người nhớ lại tình yêu của Đức Chúa Trời đã bày tỏ cho Y-sơ-ra-ên trong những ngày xưa.
Đến câu 6, có một lời khẩn cầu mới hướng về lòng thương xót của Chúa, rút ra từ tình trạng của người, giống như “một xứ khô cằn”—(אֶרֶץ עֲיִפָה như Ê-sai 32:2)—một xứ mà sức lực của lữ khách bị kiệt quệ bởi những con đường gồ ghề và quanh co, và bởi sức nóng ngột ngạt của những tia nắng không thể chịu nổi. Chính như thế Đấng Bảo Lãnh của chúng ta đã học biết bằng kinh nghiệm để cảm thông với chúng ta; và chính như thế Ngài đã trở thành “bóng của tảng đá lớn trong xứ khô cằn.” Ở đây Ngài kêu gọi Cha lưu ý đến sự tự hạ mình và hạ mình của Ngài, trong khi gánh chịu cơn thịnh nộ vì tội lỗi của chúng ta;
“Linh hồn tôi đối với Ngài (xem tiếng Hê-bơ-rơ) như một xứ khô cằn.”
Đến câu 7 và câu 9 người tìm kiếm sự giải cứu mau chóng; và mệnh đề, “Xin cho tôi biết con đường tôi phải đi” tương tự như câu “Nếu có thể được” trong lời cầu nguyện của Ngài trong vườn. Trong trường hợp của một chi thể của Ngài, những lời này dĩ nhiên có một ứng dụng khác, nhưng vẫn giống với Ngài ở chỗ, đó là lời cầu xin sự hướng dẫn giữa những khó khăn cá nhân của chúng ta.
Đến câu 10 há chúng ta chẳng nghe thấy câu, “Không phải ý tôi, mà là ý Ngài được nên,” hòa lẫn với những âm điệu hiếu thảo của niềm tin, “Đức Chúa Trời của tôi!”
Nhưng đến câu 11, 12, viễn cảnh mở ra về vinh quang tương lai. Đức Thánh Linh, cũng chính là Đức Thánh Linh “yêu thương,” hay “tốt lành” đã dạy dỗ Y-sơ-ra-ên (Nê-hê-mi 9:20), cũng chính là “Đức Thánh Linh đời đời mà nhờ Ngài Ngài đã dâng chính mình không tì vết cho Đức Chúa Trời,” sẽ dẫn Ngài ra khỏi những cảnh tượng ấy, và đặt Ngài
“Trong xứ ngay thẳng.”
Xứ bằng phẳng (מִיֹשׁוּר), một xứ mà không sự gian ác nào của loài người, và sự ác độc nào của Sa-tan, quấy nhiễu linh hồn ngày này qua ngày khác; một xứ mà không con đường gồ ghề nào và khúc quanh co nào kéo dài thêm hành trình mệt mỏi của lữ khách, (xem câu 5); nhưng nơi mọi sự đều giống như những đồng cỏ êm ả của Ru-bên (Phục Truyền Luật Lệ Ký 3:10, Giô-suê 13:9), một nơi thích hợp cho bầy chiên nằm nghỉ. “Đức Thánh Linh của Ngài” sẽ làm điều này trong tình yêu của Ngài, khi “tâm linh của tôi” (câu 7), linh hồn con người bị choáng ngợp của tôi, dường như sắp suy tàn. Ngài sẽ đối với tôi như Ngài đã đối với Đa-vít, trong việc “đem linh hồn ông ra khỏi mọi cơn khốn khổ” (I Các Vua 1:29), và lập ông trên ngôi của ông. Mọi kẻ thù sẽ bị tận diệt, (תַּצְמִית). Há chẳng phải đây là vương quốc đã đến, và Vua của vương quốc được tôn cao! Và há chẳng phải đây là một bài ca dành cho Đấng đứng đầu và các chi thể như nhau?
Lời cầu nguyện của Đấng Công Chính, khi cảm nhận sức nóng của xứ khô cằn.
THI THIÊN 144
1–15 Đức Thánh Linh của Chúa đã phán qua Đa-vít những lời của bài ca này, khi vua cảm nhận nhu cầu của mình về Vua của các vua để khuất phục những tinh thần xáo động và kiêu ngạo vốn tham vọng muốn được nổi bật (câu 2), cũng như để chinh phục các dân tộc thờ thần tượng vốn ghét đấng được xức dầu của Đức Chúa Trời, (câu 7–11). Đức Thánh Linh dẫn ông trở lại ngày ông hát Thi Thiên 18 (xem câu 1, 2), ngày ông được giải cứu khỏi Sau-lơ và các kẻ thù khác; và còn xa hơn nữa về đêm yên tĩnh khi những khúc ca của Thi Thiên 8 dâng lên tai của Giê-hô-va, (xem câu 3); nhưng Ngài cũng không quên dẫn ông tiến về một ngày tương lai, khi trái đất sẽ chứng kiến những cảnh tượng của thời kỳ nghìn năm, trong đó không kém phần kỳ diệu và tươi mát sẽ là Y-sơ-ra-ên trong mọi sự sung túc được phục hồi của những thời kỳ cuối cùng của họ, với ân huệ của Giê-hô-va bao phủ tất cả. Trong tất cả những điều này, Đa-vít là hình bóng của Đấng Christ.
Ân điển của Giê-hô-va đối với loài người là chủ đề của câu 1, 2; cách diễn đạt ấy, “Sự nhân từ của tôi,” חַסְדִי, có thể được hiểu như thể tuyên bố rằng mọi lòng nhân hậu hay thương xót ở trong Đức Chúa Trời đều được chuyển giao cho dân riêng của Ngài; nói cách khác, mọi điều nhân từ trong Ngài đều là tài sản của tôi.
Sự bất xứng và nhỏ bé của loài người là chủ đề của câu 3, 4—tương phản với câu trước. Tiếng Hê-bơ-rơ của câu 4, “loài người là hơi nước,” đọc lên thật gợi ý אָדָם לַהֶבֶל, nhắc nhớ sự thất vọng của gia đình đầu tiên trên đất; nói cách khác, mọi người thuộc dòng dõi A-đam đều chắc chắn sẽ gây thất vọng, và sẽ bị thất vọng, trong những hy vọng tha thiết được ấp ủ về họ, như A-bên, quá đoản mệnh, và kết thúc không đúng lúc.
Sức mạnh của Đức Chúa Trời được dân Ngài nắm lấy để chống lại kẻ thù là chủ đề của câu 5–8. Đức Chúa Trời của Si-nai được nhớ đến trong câu 5; và sự dễ dàng mà Ngài có thể đánh tan kẻ thù của Ngài được diễn đạt, câu 6, “Xin giáng chớp sáng,” và ngay lập tức chúng bị tan tác, (ἀστραψον ἀστραπην.—Bản Bảy Mươi). “Tay phải gian dối,” câu 8, diễn đạt sự vi phạm những lời thề và cam kết long trọng, mà khi phê chuẩn, tay phải đã được giơ lên trời, (Sáng Thế Ký 14:22). Do đó Thô-lúc dịch là, “Những lời thề của chúng là những lời thề dối.” Với uy nghi và quyền năng, với chớp sáng và lửa như thế, Chúa sẽ xuất hiện, khi cuối cùng Ngài đứng lên cho cuộc xung đột cuối cùng.
Sự ngợi khen và cầu nguyện, trong viễn cảnh chiến thắng, tạo thành nội dung của câu 9–11. Và ở đây “Bài Ca Mới” được nhắc đến, “Bài Ca Mới” ấy luôn được hát bởi người nào mắt hướng về bức màn đã bị xé rách—nhìn hoặc Đấng Cứu Rỗi bước vào với của lễ, hoặc bước ra lần thứ hai để ban phước.
Cảnh tượng hạnh phúc sẽ được chứng kiến, khi những ước muốn này được đáp ứng, là chủ đề của câu 12, đến cuối. Xin làm mọi điều này cho chúng tôi, để đáp lại lời cầu nguyện của chúng tôi, để rồi, như một hệ quả của sự giải cứu này.
“Con trai chúng tôi có thể như những cây non (của cây chà là, theo Targum),
Vươn lên mạnh mẽ trong tuổi thanh xuân của chúng;
Con gái chúng tôi như những cột góc,
Được trau chuốt như một cung điện.”
Những người khác cho rằng mệnh đề cuối cùng này chứa đựng một ám chỉ về những tảng đá quý giá được chuẩn bị cẩn thận cho việc xây dựng Đền Thờ: “được đẽo gọt cho việc xây dựng Đền Thờ.” Đây là những người được chọn! mỗi người đều đầy sức sống và vẻ đẹp, bước đi trước mặt Chúa.
“Kho lẫm của chúng tôi đầy dẫy, cung cấp hết loại lương thực này đến loại lương thực khác;”
như Ê-díp-tô trong thời Giô-sép. Đó là một cảnh tượng sung túc, như thể lời rủa sả đã được cất khỏi đất.
“Bầy chiên của chúng tôi tăng lên hàng nghìn,
Tăng lên hàng nghìn trong các đồng ruộng của chúng tôi.” (חוּצוֹת, Gióp 5:10.)
Đây là những đồng cỏ đông đúc những cư dân thích hợp của chúng, và một cảnh tượng sung túc thanh bình được bày ra trước mắt chúng ta. Và rồi tiếp theo là những con bò đã thắng ách, chở những gánh nặng của chúng qua các đường phố—một dấu hiệu của thương mại nhộn nhịp.
“Không có sự phá vỡ” trong các chi phái, như Các Quan Xét 21:15; hay nơi các cá nhân, như U-xa, II Sa-mu-ên 6:8.
“Không có sự ra đi” để giao chiến.
“Không có tiếng kêu” như tiếng kêu trong Ê-sai 24:11, về những tai họa.
Những ngày hạnh phúc khi những cảnh tượng này trở thành hiện thực! Hạnh phúc thay dân tộc sẽ hưởng những điều ấy. Loài người trong ngày ấy sẽ thốt lên cùng Ba-la-am rằng, “Các trại của ngươi thật tốt đẹp biết bao, hỡi Gia-cốp!”—hay đúng hơn, tất cả sẽ hiệp nhất trong việc truy nguyên phước hạnh về nguồn của nó,
“Phước thay dân tộc nào có Đức Chúa Trời là Giê-hô-va.”
Mỗi chi thể của Đấng Christ đều có thể cất lên Thi Thiên này thay cho đất nước và dân tộc của mình—phải, thay cho nhân loại chung của chúng ta, cầu nguyện cho ngày mà toàn thể trái đất sẽ hưởng những phước hạnh này, bằng cách hưởng Giê-hô-va làm Đức Chúa Trời của họ. Đó là một viễn cảnh đang chờ đợi thế gian khi Đấng Christ trở lại; và sự trông đợi của chúng ta về hạnh phúc như thế còn dành sẵn cho thế gian của chúng ta được giữ sống động bởi một bài ca như thế này,
Bài ca cầu nguyện của Đa-vít, và của Chúa Đa-vít, tiên liệu sự thịnh vượng mà Giê-hô-va mang đến cho dân riêng của Ngài.
THI THIÊN 145
1–21 Thi Thiên thứ 45 nổi tiếng đã hát về Vua trong vẻ đẹp của Ngài: Thi Thiên thứ 145 này là một bài thánh ca ngợi khen về triều đại của Giê-hô-va, và vương quốc của Ngài. Đây là một Thi Thiên của Đa-vít và theo mẫu tự. Về cấu trúc theo mẫu tự của nó, nó có một điểm đặc biệt, đó là chữ “nun” bị bỏ sót; lý do của việc này có thể là, (như chúng ta đã thấy trong một số Thi Thiên khác có cấu trúc này) nhờ vào việc bỏ sót ấy, hay một việc bỏ sót nào khác như thế, chúng ta có thể được giữ khỏi việc đặt trọng tâm vào hình thức đơn thuần của bài sáng tác.
Nó cũng đặc biệt về tiêu đề của nó; quả thật, khá độc đáo—“Của Đa-vít; lời ngợi khen.” Từ ấy là תְהִלָּה. Một số dịch từ này là “một bài thánh ca;” những người khác, như Hengstenberg, dịch là “một bài ca ngợi khen,” khác với תְפִלָּה), “bài ca cầu nguyện.” Đó là lời cầu nguyện đã biến thành lời ngợi khen. Patrick nhận xét rằng, thuật ngữ này dường như quá đặc biệt và tuyệt vời đến nỗi nó đã được lấy từ Thi Thiên này để đặt cho toàn bộ quyển sách, mà người Giu-đa gọi là sách תְהִלִּים. Bythner có ghi chú này về từ ấy—“Được gọi như thế vì từ đầu đến cuối nó chẳng là gì khác ngoài việc tôn vinh Đức Chúa Trời; đến nỗi người Giu-đa xưa thường nói rằng, người nào mỗi ngày đọc thuộc nó ba lần bằng miệng và bằng lòng thì đã hưởng trước hạnh phúc của thời đại sắp đến.” Giờ đây chúng ta đang vượt ra ngoài vùng của những chủ đề trước kia; trong tất cả các Thi Thiên còn lại chỉ toàn là ngợi khen, ngợi khen; và tiêu đề này là một lời giới thiệu thích hợp cho nhóm các Thi Thiên ngợi khen kết thúc. Cũng không kém thích hợp là gánh nặng của nó; vì, là một bài ca về vương quốc, nó đưa chúng ta vào vùng của lời ngợi khen đời đời.
Đây là một bài ca dành cho mọi thánh đồ. Nhưng chúng ta cũng có thể nói rằng, Thật là một bài ca trên môi miệng của Đấng Christ dành cho tai của Cha! Thật là một bài ca để xoa dịu chính linh hồn Ngài, khi Ngài vẫn còn là “người chịu nhiều đau khổ!” Vì viễn cảnh được trình bày ở đây là về vương quốc được bày tỏ, để mọi người đều thấy vinh quang của Chúa. Đây là một Thi Thiên thâu tóm nhiều điều tuyệt vời của các Thi Thiên trước; và quả thật phong cách vương giả và cung cách của một vương quốc trong đó đến nỗi, trong những ngày sau, tác giả của Sách Ê-xơ-tê đã dùng những cách diễn đạt về vua và vương quốc Mê-đi và Ba Tư, mang sự giống nhau nổi bật với những thuật ngữ mà tác giả Thi Thiên đã dùng—chỉ khác là người này nói về một ngai vàng trần thế, còn người kia nói về ngai vàng thiên thượng.
1. Đàn hạc tôn vinh Giê-hô-va về bản thể Ngài, trong câu 1–3, “Đức Chúa Trời của tôi, hỡi Vua!”—hay đúng hơn, “Đức Chúa Trời của tôi, Đấng là VUA.” Điều này mạnh mẽ hơn nhiều so với Thi Thiên 5:3, “Đức Chúa Trời của tôi, và Vua của tôi;” ở đây Ngài được hát ca như Vua duy nhất. Chúng ta lập tức được nhắc nhớ về Thi Thiên 45:2, “Lời tôi liên quan đến Vua.” Về Đức Chúa Trời và Vua này tác giả Thi Thiên hát rằng, Ngài không giống bất kỳ thần tượng nào. Ngài tự hữu, và vô hạn, và vì thế sự vĩ đại của bất kỳ thuộc tính nào của Ngài cũng không thể kể xiết. Ngài đời đời và bất biến; vì Ngài phải được tôn vinh “Đời đời mãi mãi.” Và tất cả những điều này Ngài vốn có trong chính bản thể hay bản chất của Ngài, vì Ngài là “Giê-hô-va.” Mọi việc Ngài làm đều được thực hiện một cách khôn ngoan đến nỗi vì mọi việc ấy Ngài phải được ngợi khen. Và các việc làm của Ngài bày tỏ quyền năng dường bao! Ngài cũng công chính, và đầy dẫy tình yêu, lòng nhân từ, và ân điển.
“Phải, xin cho tôi chúc phước (וַאֲבָרְכָה) danh Ngài đời đời mãi mãi,” (xem I Phi-e-rơ 1:3, v.v.).
Mỗi ngày tôi sẽ chúc phước Ngài (xem Thi Thiên 19:2);
Phải, xin cho tôi ngợi khen (וַאֲהַלְלָה—nói cách khác, xin cho tôi Hallelujah) danh Ngài đời đời mãi mãi!”
Giê-hô-va vĩ đại thay; và (מְהֻלּל) đáng được ngợi khen!” (câu 1–3)
Biết bao thuật ngữ tôn thờ và tôn kính! Ngợi khen, ngợi khen, ở trên môi miệng người; các dây đàn hạc sẽ không thốt ra điều gì khác ngoài lời ngợi khen; vì “sự vĩ đại của Ngài không thể dò xét được,” (xem Gióp 5:9).
2. Đàn hạc tôn vinh những việc làm bày tỏ danh Giê-hô-va, trong câu 4–6, hay bản thể Ngài.
“Đời này qua đời khác sẽ truyền tụng các công việc của Ngài.
Phải, chúng sẽ rao truyền các việc quyền năng của Ngài.” (Câu 4)
Hãy so sánh Thi Thiên 19:2, “ngày này qua ngày khác” thốt ra lời ngợi khen Chúa trong công trình sáng tạo. Nhưng ở đây đó vừa là các công việc sáng tạo vừa là các kỳ công của sự cứu chuộc được bày tỏ; vì גְבוּרוֹת không thể không nhắc nhở chúng ta về các việc làm của Đấng đã lật đổ kẻ thù của Y-sơ-ra-ên, và của Đấng có danh là גבּוֹר, “Đấng Quyền Năng” (Thi Thiên 45:3), và “Đức Chúa Trời Quyền Năng,” (Ê-sai 9:6). Các việc quyền năng của Ngài, trong việc thiết lập vương quốc của Ngài trên đất trên đống đổ nát của quyền cai trị của Kẻ Chống Christ, sẽ tạo thành một phần của chủ đề. Và đó là thời điểm mà, theo một ý nghĩa đặc biệt, mệnh đề tiếp theo sẽ được hiểu, dù nó cũng có thể áp dụng phần nào cho các công việc sáng tạo của Ngài:
“Về sự uy nghi của vinh quang (tức là), vẻ đẹp của Ngài,
Và về những biên niên sử của các việc kỳ diệu của Ngài, xin cho tôi nói đến.” (Câu 5.)
Ôi vẻ đẹp của Ngài sẽ bừng sáng biết bao khi Vua xuất hiện với nhiều mão triều của Ngài! Và nếu Hê-rốt, khoác hoàng bào, giữa cảnh lộng lẫy huy hoàng, đã gợi ý cho dân chúng kêu lên rằng, “Một vị thần, chứ không phải một con người!” thì tạo vật sẽ cảm nhận thế nào trước cảnh tượng này? Vẻ đẹp của Chúa, הוֹד (một từ được áp dụng cho vẻ đẹp của tạo vật trong Ô-sê 14:6, Xa-cha-ri 10:3), ở đây được tôn cao vượt mọi sự so sánh bởi việc thêm vào “vinh quang của vẻ đẹp Ngài;” phải, và “sự uy nghi của vinh quang.” Và rồi “Biên Niên Sử (דִבְרֵי) của các việc kỳ diệu của Ngài” là một thuật ngữ được áp dụng trong I Sử Ký 27:24, I Các Vua 11:41, cho các việc làm của Sa-lô-môn và Đa-vít, những nhật ký hay hồ sơ ghi lại các việc làm của họ; cũng như trong Ê-xơ-tê 6:1, cho vua Ba Tư. Tất cả các thuật ngữ đều liên quan đến vương quyền và chính quyền. Rồi người thêm rằng trong tất cả các thời đại sắp tới sẽ có một nhóm người thích thú ghi lại sự bày tỏ danh Ngài trong các việc làm của Ngài.
“Chúng sẽ nói về sức mạnh áp đảo (עֶזוּז) của các việc đáng sợ của Ngài,” (Câu 6)
đã làm trong những ngày xưa, như Y-sơ-ra-ên đã thích thú kể lại cho con cháu họ (Thi Thiên 78:4), ngay cả những việc Ngài đã làm tại Biển Đỏ (Xuất Ê-díp-tô Ký 15:11, נוֹרָא, như ở đây), và trên các thành của đồng bằng, cũng như trên các dân tộc của Ca-na-an.
“Và sự vĩ đại của Ngài, tôi sẽ thuật lại!”
Xin để tôi tuyên bố, hay thuật lại, những sự bày tỏ về “Sự Vĩ Đại” của Ngài. Trong khi những người khác đang thốt ra lời ngợi khen, tác giả Thi Thiên nắm lấy chủ đề này, như một chủ đề mà người phải nhận lấy cho chính mình—“sự vĩ đại” ấy được nói đến trong I Sử Ký 17:16, khi người ngồi trước mặt Chúa—sự vĩ đại vương giả mà sự giàu có và huy hoàng của một vua Ba Tư chỉ phản chiếu mờ nhạt (Ê-xơ-tê 1:4, “sự tuyệt vời của sự vĩ đại Ngài”) khi được lấy làm biểu tượng. Nhưng chủ yếu ở đây đó là sự bày tỏ sự vĩ đại của Ngài trong các việc nhân từ mà Ngài sẽ bày tỏ.
3. Đàn hạc tôn vinh sự bày tỏ trước kia của Đức Chúa Trời về bản tính đầy ân điển của Ngài, trong câu 7–9. Những lời đầu tiên trong câu 7 là, “Chúng sẽ tuôn ra (như từ một nguồn tuôn trào, Thi Thiên 19:2) ký ức về sự nhân từ lớn lao của Ngài;” và có lẽ chúng ta nên hiểu mệnh đề này như khẳng định rằng chính “sự nhân từ lớn lao” của Chúa là “ֶכֶר,” điều cần được ghi nhớ về Ngài—kỷ niệm của Ngài, như trong Xuất Ê-díp-tô Ký 3:15, Thi Thiên 102:12. Và rồi có ám chỉ đến Xuất Ê-díp-tô Ký 34:6, Dân Số Ký 14:18, trong câu 8.
“Chúa hay làm ơn và hay thương xót,
Chậm giận và đầy dẫy sự nhân từ (חֶסֶד).”
Chính những lời của Xuất Ê-díp-tô Ký 34:6, dù đáng tiếc đã bị thay đổi trong bản dịch của chúng ta; và càng đáng lưu ý hơn, vì câu 4, “Sự nhân từ của Ngài,” là טוּבךָ tương ứng chính xác với Xuất Ê-díp-tô Ký 33:19, טוּבִי Đức Chúa Trời Đấng đã đầy ân điển như thế trong đồng vắng đối với dân Ngài vẫn mãi mãi như vậy. Và đây chính là Đấng mà tại Đồi Gô-gô-tha, trong Con nhập thể của Ngài, đã bày tỏ danh đầy ân điển của Ngài. Chúng ta, trong thời đại của mình, hướng về sự hy sinh tại Đồi Gô-gô-tha, như sự bày tỏ tốt nhất về sự nhân từ lớn lao của Ngài, kỷ niệm của Ngài, và chúng ta hát về “sự công chính của Ngài” như đang chiếu sáng ở đó.
“Chúa tốt lành với mọi người;
Và lòng thương xót thiết tha của Ngài bao phủ mọi công việc của Ngài.” (Câu 9.)
Ngài chăm sóc từng linh hồn riêng lẻ, và cũng cúi xuống, như bầu trời xanh, trên toàn thể vũ trụ của Ngài trong sự thương xót. Lòng thương xót của Ngài, như cầu vồng, trải khắp thế gian. Chúng ta thấy điều này tại tảng đá Hô-rếp (Xuất Ê-díp-tô Ký 34); nhưng chúng ta thấy điều này rõ nhất tại Đồi Gô-gô-tha. Biết bao khao khát ở đó!—biết bao tình yêu!—biết bao sự nhân từ! Và “toàn thể tạo vật” rồi đây sẽ có phần trong lòng thương xót ấy, khi thời điểm được nói đến trong Rô-ma 8:19–21 đã đến.
4. Đàn hạc tôn vinh vương quốc của Giê-hô-va trong câu 10–13. Mọi điều Ngài đã tạo dựng, và mọi điều Ngài đã làm trong sự quan phòng, đều có tính chất mang lại cho Ngài một nguồn lợi là lời ngợi khen; và các thánh đồ của Ngài hành động như các thầy tế lễ của Ngài, dâng lên lời ngợi khen. Nhưng điều này sẽ đặc biệt đúng khi vương quốc được bày tỏ.
“Chúng sẽ nói về vinh quang của vương quốc Ngài,
Và sẽ thuật lại (ghi chép, như câu 5) quyền năng của Ngài (xem câu 4),
Để cho con cái loài người biết các việc quyền năng của Ngài;
Và vinh quang của sự uy nghi của vương quốc Ngài.” (Câu 11, 12.)
Tác giả của Ê-xơ-tê 1:4 nói rằng, “Trong khi vua bày tỏ cho họ sự giàu có của vinh quang vương quốc mình”—một vương quốc chỉ tồn tại một thời gian. Chúng ta có thể cho rằng tác giả ấy, một người Y-sơ-ra-ên, đã được dẫn dắt dùng những thuật ngữ này, với Thi Thiên này trong tay, cố ý để gợi lên bằng sự tương phản sự khác biệt vô hạn giữa sự lộng lẫy của vị quân vương trần thế ấy, và vinh quang của Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên? Cuộc phô trương của vị quân vương Ba Tư kéo dài 180 ngày, và khi nửa năm ấy qua đi, sự lộng lẫy đã biến mất; trong khi của Giê-hô-va thì (như Đa-ni-ên 4:31)
“Một vương quốc của mọi đời đời—
“Trong mọi đời và mọi đời.” (Câu 13.)
5. Đàn hạc tôn vinh những phẩm chất của Đấng đang trị vì trong câu 14–19,
“Chúa là Đấng nâng đỡ mọi kẻ đang sa ngã,
Và khiến mọi kẻ bị cúi xuống được đứng thẳng.” (Câu 14.)
Những người trong cảnh khốn khổ và hoạn nạn được hiểu là những kẻ “sa ngã,” như trong Châm Ngôn 13:16, 17; và những kẻ “bị cúi xuống” là ai, chúng ta thấy qua Thi Thiên 57:7, nơi linh hồn của tác giả Thi Thiên gần như bị choáng ngợp bởi ý nghĩ về những cạm bẫy và kẻ thù vây kín mình. Hãy vui mừng, hỡi các thánh đồ! dù các ngươi đang cảm nhận tai họa và hoạn nạn, và đang khốn khổ nặng nề, Chúa của các ngươi sắp đến để sắp đặt mọi sự vào trật tự. Ngài là Đấng nâng dậy một Thế Gian đã sa ngã; Ngài sẽ không bẻ gãy cây sậy đã dập. Thế gian sẽ chẳng bao lâu nữa không còn nghe tiếng thở dài, tiếng than vãn, tiếng khóc lóc nào; vì vương quốc không còn đau khổ của Ngài đã gần kề! Ngài có sự chu cấp cho mọi người (câu 15, 16); Ngài còn hơn cả Giô-sép tại Gô-sen, đối với dân riêng của Ngài và đối với toàn thể tạo vật. Và Ngài hành động theo những nguyên tắc quản trị thánh khiết nhất (câu 17), trong khi ban quyền tiếp cận và được lắng nghe cho các thần dân tìm kiếm sự hiện diện của Ngài, (câu 18). Phải, Ngài sẽ làm thỏa mãn những linh hồn mệt mỏi của họ, và không để một ước muốn nào không được thỏa mãn—không một khao khát nào, không một mong mỏi nào—“Ngài sẽ làm thành ước muốn của những kẻ kính sợ Ngài,” (câu 19).
6. Đàn hạc hát về sự đến nơi an toàn trong vương quốc (II Ti-mô-thê 4:18) của các thánh đồ của Ngài, và sự hủy diệt của những kẻ chống lại vương quốc của Ngài, trong câu 20. Có một ám chỉ về ngày Chúa đến, khi Y-sơ-ra-ên của Ngài đến được bờ an toàn, và thấy các Pha-ra-ôn đã truy đuổi họ bị nhấn chìm trong biển sâu. Khi Ngài được nói đến như Đấng bảo tồn những linh hồn yêu mến Ngài, trong khi “hủy diệt những kẻ gian ác,” từ chỉ “hủy diệt” cũng giống như (יַשְׁמִיד, trái ngược với שׁוֹמֵר) từ trong Phục Truyền Luật Lệ Ký 2:12, 21, 22, nơi chúng ta được kể về sự tận diệt của nhiều dân tộc khác nhau; và cũng giống từ dùng trong Ê-sai 14:23, về sự hủy diệt của Ba-by-lôn; và cũng giống từ trong Ê-xơ-tê 3:6, khi Ha-man âm mưu nhổ tận gốc Y-sơ-ra-ên trong một đòn duy nhất. Kẻ Chống Christ sẽ bị thiêu đốt và “bị hủy diệt” bởi sự sáng chói của sự đến của Chúa, và mọi kẻ đứng về phía hắn, trong ngày mà Vua thiết lập vương quốc thánh của Ngài. Mặt khác, các thánh đồ của Ngài sẽ được “bảo tồn” (II Ti-mô-thê 4:18), không những khỏi những nguy hiểm tiếp theo, mà còn khỏi nanh vuốt của chính sự chết, và được đem vào vương quốc của Ngài bởi sự sống lại.
7. Đàn hạc mời gọi mọi người cùng tham gia với người ca sĩ ngọt ngào trong việc ngợi khen Vua, (câu 21). Chúng ta đã thấy rằng Thi Thiên này bắt đầu bằng việc đặt trước tiêu đề đặc biệt, “Lời Ngợi Khen,” תְּהִלָּה), để gây chú ý, và điều chỉnh lòng chúng ta cho những giai điệu sống động, vui tươi, rung động của nó. Và giờ đây nó kết thúc, thốt ra cùng một nốt nhạc—
“Miệng tôi sẽ nói ra lời ngợi khen (תְּהִלָּה) của Chúa,”
sự ngợi khen của Đấng mà tại Biển Đỏ đã được biết đến là “đáng sợ trong những lời ngợi khen” (תְהִלּוֹת), và Đấng được biết đến bởi Đồi Gô-gô-tha, và bởi những cảnh tượng phán xét kể từ đó, và sẽ được biết đến chẳng bao lâu nữa trong những cảnh tượng sẽ không bao giờ bị quên lãng. “Nguyện mọi xác thịt chúc phước danh thánh của Ngài đời đời;” nguyện họ kêu lên, đáp lại các sê-ra-phim, “Thánh thay, thánh thay, thánh thay là Đức Giê-hô-va vạn quân; khắp đất đầy dẫy vinh quang của Ngài!” vì chúng ta được Thi Thiên này đưa tiến về ngày nghìn năm, mà Thi Thiên này rõ ràng là
Một bài thánh ca ngợi khen về vương quốc của Chúa, và Chúa là Vua.
THI THIÊN 146
1–10 Đây là khởi đầu của loạt Thi Thiên kết thúc đã được gọi là “Các Thi Thiên Hallelujah.” Bản Bảy Mươi quy Thi Thiên này, và ba Thi Thiên tiếp theo, cho các tiên tri A-ghê và Xa-cha-ri, nhưng chúng ta không biết dựa trên cơ sở nào. Tuy nhiên, có vẻ có lẽ đúng rằng chúng gần đúng về thời gian sáng tác của chúng; vì có lẽ khi ngày Đấng Christ đến lần đầu càng đến gần, Đức Thánh Linh đã soi dẫn những bài ca của Si-ôn đầy dẫy chiến thắng và ngợi khen hơn bất kỳ bài ca nào trước đó, và cũng đã cấu trúc chúng sao cho chúng có thể được dùng về sau trong viễn cảnh về ngày Ngài đến lần thứ hai. Trong những Thi Thiên sau này này, giọng điệu phần lớn là của sự bình an đã đạt được, và hoạn nạn đã qua đi. Chính Chúa Giê-xu, cũng như những người theo Ngài, đều có thể cất lên Thi Thiên này.
Bản tính đặc biệt của Giê-hô-va, tương phản với mọi vương hầu trần thế, và những ân nhân, và bạn bè, là chủ đề.
“Tôi sẽ ngợi khen Giê-hô-va khi tôi còn sống;
Tôi sẽ đàn hát cho Đức Chúa Trời của tôi chừng nào tôi còn sống.”
Chớ tin cậy nơi những bậc quyền quý của trần thế, những vương hầu trần thế, mỗi người trong số họ chỉ là “con người” (אָדָם) trở về với אָדָמַה, bụi đất của mình;
“Vì sự cứu rỗi không ở trong bất kỳ ai trong số họ;”
Mọi “tư tưởng” của họ, những mưu đồ của họ về điều thiện hay điều ác, đều qua đi. Phước thay người nào có Đức Chúa Trời của Gia-cốp (אֵל Đấng mạnh mẽ), “ở giữa sự giúp đỡ của mình” (Thi Thiên 118:7, 54:4); vì Ngài là Giê-hô-va, Đấng tạo dựng trời, đất, và biển; và Đấng Tạo Dựng trời, đất, và biển này cũng chính là
“Đấng giữ sự chân thật đời đời!”
Bất cứ điều gì Ngài đã hứa với con cái loài người, Ngài sẽ thực hiện. Bất cứ điều gì Ngài đã hứa về “Dòng Dõi của người nữ,” Ngài sẽ thực hiện. Bất cứ điều gì Ngài đã phán với Đa-vít về Con sẽ ngồi trên ngôi của ông, Ngài sẽ làm trọn. Bất cứ điều gì Ngài đã tuyên bố qua các tiên tri của Ngài về Y-sơ-ra-ên, Ngài sẽ hoàn thành—“sự chân thật cho Gia-cốp, và sự thương xót cho Áp-ra-ham,” (Mi-chê 7:20). Phải, sự chân thật chắc chắn sẽ được giữ gìn; và cũng có sự thương xót, có tình yêu, có ân điển trong sự chân thật này. Vì câu 7–9 mô tả cùng một Giê-hô-va hành động vì loài người phù hợp với sự chân thật của Ngài. Chúng ta, trong thời đại của mình, đọc những lời này, và từng bước chúng ta thấy sự ứng nghiệm của chúng trong Con nhập thể của Đức Chúa Trời; cũng như Chúa Giê-xu, khi hát những lời này lúc còn trên đất, hẳn đã liên hệ chính mình như sự minh họa lớn lao cho từng mệnh đề (Lu-ca 18:35; Ma-thi-ơ 9:27), và như Ngài có thể đã nghĩ về chúng khi Ngài đưa ra câu trả lời ấy cho các môn đồ của Giăng, Ma-thi-ơ 11:4, 5, nói cách khác, mọi điều mô tả Giê-hô-va đều đã được tôi làm. Há chẳng phải Chúa Giê-xu đã giải cứu “mọi kẻ bị ma quỷ áp bức” (Công Vụ 10:38), như một mẫu mực của câu 7; và há Ngài chẳng đã “ban thức ăn cho kẻ đói,” (Giăng 6)? Há Chúa Giê-xu chẳng đã giải thoát “những tù nhân” khi Ngài nhìn thấy người đàn ông tại Bết-sai-đa, bị trói buộc ba mươi tám năm (Giăng 5), và khi Ngài sai thiên sứ của Ngài đến giải thoát Phi-e-rơ, (Công Vụ 12)? Ngài đã “mở mắt kẻ mù” biết bao lần! và những kẻ bị cúi xuống theo nghĩa đen Ngài đã làm cho thẳng lại (Lu-ca 13:16), cũng như những kẻ mang gánh nặng thuộc linh (Ma-thi-ơ 11:28); và, bất chấp tình trạng thấp hèn của họ, “Ngài yêu mến người công chính”—vì một ngư phủ Ga-li-lê đã tựa vào lòng Ngài; các ẩn dụ của Ngài kể về một La-xa-rơ bệnh tật; và có một La-xa-rơ tại Bê-tha-ni, người mà Ngài yêu mến. Chúng ta biết sự chăm sóc của Ngài “đối với người khách lạ;” vì chúng ta đọc những lời của Ngài với người nữ Sy-rô-phê-ni-xi, và với người phung Sa-ma-ri (Lu-ca 17:16–19); trong khi “người góa phụ” tại Na-in, và những lời dịu dàng của Ngài trong Giăng 14:18, cho biết Ngài đã “phục hồi” (יְעוֹדֵד) cho sự vui vẻ người mồ côi và người góa phụ. Sự đến lần thứ hai của Ngài sẽ cho biết việc Ngài tẩy sạch đền thờ đã ám chỉ điều gì (Giăng 2:15, Ma-thi-ơ 21:12), cụ thể là, cách
“Ngài lật đổ đường lối của kẻ gian ác.”
Đây là Đấng là "Vua" đời đời! Đây là "Đức Chúa Trời ngươi, hỡi Si-ôn," Đấng sẽ thuộc về ngươi đến muôn đời. Việc nhắc đến một Vua và Đức Chúa Trời như thế thật đáng để thốt lên một tiếng "Ha-lê-lu-gia!" nữa, một tiếng "Ha-lê-lu-gia" như chúng ta lại nghe trong Khải Huyền 19:1–6, khi "Chúa là Đức Chúa Trời toàn năng trị vì." Vì "tiếng lớn của một đám đông trên trời" ấy hoàn toàn hòa hợp về tinh thần, và có thể được hiệp cùng Thi Thiên trước mắt chúng ta, khi thốt lên, như Thi Thiên ấy thốt lên,
"Lời ngợi khen say sưa, khi đối chiếu mọi bậc vĩ nhân trên đất với Giê-hô-va là Vua."
THI THIÊN 147
1–20 Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, những gì Ngài đã làm, những gì Ngài đang làm, những gì Ngài có thể làm — đây chính là nốt "Ha-lê-lu-gia" trong bài ca của Ngài. Đề tài này vui mừng đến nỗi, trong câu 1, chúng ta thấy có một sự đóng góp cho nó được lấy từ Thi Thiên 33:1, 92:1 và 135:3; mỗi Thi Thiên phải dâng phần chứng cớ của mình về sự đáng ngợi khen một Đức Chúa Trời như thế.
Đề tài được nêu lên trong câu 2, rồi được triển khai tiếp cho đến hết câu 11, là nơi bản Bảy Mươi kết thúc Thi Thiên, gộp các câu còn lại thành một Thi Thiên riêng. Đây có lẽ là một trong những bài ca của Si-ôn mà Đức Thánh Linh đã ban cho Y-sơ-ra-ên dưới thời Nê-hê-mi và E-xơ-ra, khi hoàn cảnh của sự khôi phục một phần ấy tạo nên dịp thích hợp để mừng vui về sự khôi phục còn lớn lao hơn trong những ngày sau rốt, khi Đấng Mê-si-a sẽ đi lên đứng đầu họ.
Hãy lưu ý về câu 4. Câu ấy bày tỏ sự vĩ đại và uy nghi thật sự của Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, Đấng có thể cùng một lúc chăm sóc mọi vết thương của mọi tấm lòng tan vỡ, và cả đoàn sao vinh hiển. Quyền năng chăm sóc tỉ mỉ như thế đối với những điều nhỏ bé là đặc điểm riêng của Giê-hô-va. Và Ngài "đếm" hay định số lượng các ngôi sao, cũng như Ngài đếm bụi của Gia-cốp (Dân Số Ký 23:10) — đặt cho mỗi ngôi sao một "tên," tùy theo phẩm tính của nó, như A-đam đã đặt tên cho các loài thọ tạo trong Địa Đàng trên quy mô giới hạn (Sáng Thế Ký 2:20). Nguồn lực của Ngài là vô tận, vì "sự thông hiểu của Ngài là vô hạn," cũng như quyền năng của Ngài vậy.
"Hãy hát cho Giê-hô-va một bài ca đáp lại" (עֱנוּ).
giống như điều chúng ta thấy trong Nê-hê-mi 12:27–43. Vì Ngài, Đức Chúa Trời của sự sáng tạo, nuôi cả những con quạ (Lu-ca 12:24 có thể là lời trích dẫn của Đấng Christ về những lời này), dù những con quạ ấy thường có vẻ khó chịu đối với con người; và, không phán xét như con người phán xét, Ngài vui thích nơi đức tin kính cẩn của con cái Ngài, chứ không phải nơi những sự phô trương oai phong chiến trận và lòng dũng cảm quân sự (câu 10) — phải, nơi sự kính sợ tin kính của con cái Ngài, và nơi niềm hy vọng của họ nữa.
"Trong những kẻ trông đợi sự thương xót của Ngài."
Chẳng phải điều này tương đương với Giu-đe 21, "những kẻ trông đợi sự thương xót của Chúa Giê-xu" khi Ngài đến; và trong I Phi-e-rơ 1:13, "những kẻ trông đợi ân điển sẽ được đem đến cho họ khi Chúa Giê-xu Christ hiện ra" sao? Và chính vào ngày ấy, khi (câu 12–14) sẽ được thực hiện trọn vẹn, Y-sơ-ra-ên lấy lại "mỡ lúa mì," như Môi-se đã hát (Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:14). Vào ngày ấy, họ sẽ nhớ lại cách đây lâu, họ đã kêu cầu Giê-hô-va là Đấng có thể đảo ngược cảnh lưu đày của họ, cũng như Ngài đổi đêm thành ngày, mùa đông thành mùa hè, nước lụt thành đất khô (Thi Thiên 74:15–17). Đấng ra lệnh và tức thì tuyết xuất hiện, và Đấng triệu sương giá đến phục vụ Ngài rồi sau đó làm cho nó tan ra (xem câu 15–18), chính Ngài là Đấng đảo ngược cảnh hoang tàn của Y-sơ-ra-ên, sai lời Ngài đi, nới lỏng những xiềng xích của họ, và khiến những dòng sông sữa và mật chảy trong đất họ, và chính họ bước đi trên những bờ râm mát. Đây là Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, Đấng đã chọn dân Ngài làm một dân riêng, trong những thời đại đã qua, "tuyên bố lời Ngài cho Gia-cốp, luật lệ và mạng lệnh Ngài cho Y-sơ-ra-ên" — Đấng bày tỏ con đường cứu rỗi, và Đấng đã định các hình bóng báo trước những điều tốt hơn, tất cả những điều mà Y-sơ-ra-ên đã hưởng. Ngài đã hành động trong quyền tối thượng từ ban đầu; Ngài sẽ hành động trong quyền tối thượng đến cuối cùng. Trong những thời đã qua, "Ngài chẳng đối đãi như vậy với bất kỳ dân ngoại nào;" và đến cuối cùng, người ta sẽ thấy rằng Ngài đã làm cho Y-sơ-ra-ên, trong ân điển tối thượng, nhiều hơn Ngài đã làm cho mọi dân tộc khác. Vậy thì, "Ha-lê-lu-gia!" Hãy để một Đức Chúa Trời tối thượng được ngợi khen trên đất ngay bây giờ, cũng như Ngài sẽ được ngợi khen bởi "tiếng của đám đông trên trời" (Khải Huyền 19:1), là những kẻ thấy Ngài được vinh hiển trong những đường lối mầu nhiệm và những sự phán xét kinh khiếp của Ngài. Hãy cùng cất lên bài ca chiến thắng trầm tĩnh này về
"Lời ngợi khen của Y-sơ-ra-ên dâng lên Giê-hô-va tối thượng, Đấng ban phước và vui mừng trên dân tộc của họ được khôi phục thịnh vượng."
THI THIÊN 148
1–14 Sách Ngụy Thư đã mượn từ Thi Thiên này bài ca được cho là của ba thanh niên Hê-bơ-rơ trong lò lửa. Đây là tiếng ngợi khen không kìm nén được của Y-sơ-ra-ên khi nghĩ đến Đấng làm cho họ thành "một dân gần gũi với Ngài;" một dân tư tế (xem Lê-vi Ký 10:3; Ê-xê-chi-ên 42:13; Phục Truyền Luật Lệ Ký 4:7; và Dân Số Ký 16:5–9). Họ vui mừng biết bao trước mặt Ngài trong ngày sau rốt; được khôi phục khỏi những cuộc lang thang của mình! Một việc làm lớn của một ân nhân thúc giục chúng ta hướng sự chú ý của người khác đến người ấy, và khiến chúng ta chăm chú vào mọi điều nơi người ấy; và ở đây cũng vậy đối với Y-sơ-ra-ên trong tiếng "Ha-lê-lu-gia" này. Họ kêu gọi ngợi khen "từ các tầng trời;" họ bảo những kẻ "ở nơi cao" hãy ngợi khen; "mọi thiên sứ," thuộc bất kỳ cấp bậc nào, "mọi đạo binh của Ngài" đồng lòng. Mặt trời lúc chính ngọ, mặt trăng lúc nửa đêm, các ngôi sao sáng ngời (đoàn quân hữu hình của bầu trời, như các thiên sứ là đoàn quân vô hình), "tầng trời của các tầng trời," nơi có quỹ đạo của hành tinh và đường đi của sao chổi, và dấu vết của mỗi ngôi sao; "nước trên các tầng trời," hay bầu trời,* những đám mây trên trời — hãy hiệp nhau trong một bài ca ngợi khen! Các ngươi có ngạc nhiên về lời kêu gọi này chăng? "Sao lại ngạc nhiên? (Sáng Thế Ký 1:7.)
"Vì Ngài đã truyền lệnh và chúng được dựng nên," —
Phải, ngay cả các thiên sứ; vì, như Au-gút-tin nói, trong Thi Thiên 71:19, "Ne putes hominem solum pertinere ad gratiam Dei. Quid erat Angelus antequam fieret? Quid est angelus, si deserat qui creavit?" Rồi Ngài lại tiếp tục lời kêu gọi — và giờ đây, dường như một người từ trời nhìn xuống đất và kêu gọi đất ngợi khen, như trước đó là một người trên đất nhìn lên trời. "Hãy ngợi khen Giê-hô-va từ đất!" Hỡi các quái vật biển, hay cá voi lớn (Sáng Thế Ký 1:21), và hỡi các dòng nước lũ nơi chúng bơi lội; nóng và lạnh, tuyết trắng và khói đen (Sáng Thế Ký 19:20; Thi Thiên 119:83, Hengstenberg); gió mạnh, giữa vẻ hỗn loạn bề ngoài, vẫn làm theo ý Ngài; núi non, và những đồi thấp hơn, làm cho mặt đất thêm đa dạng; hỡi các cây chà là và cây lựu, cây ăn trái, hỡi các cây tùng và cây thông, "cây bá hương đủ loại;" thú hoang và thú nhà; loài bò sát và loài chim đủ cánh, dù nhỏ như chim hồng tước, hay uy nghi như chim đại bàng — hãy hiệp nhau trong một bài ca ngợi khen! Càng hơn nữa vì các ngươi cũng sẽ được giải thoát khỏi ách nô lệ của sự hư nát, và được dự phần trong sự tự do của thời ngàn năm của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:21).
Như trong sự sáng tạo, ở đây cũng vậy, con người xuất hiện trên sân khấu sau cùng, chính vì là cao trọng nhất.
"Các vua trên đất, và mọi chi tộc,
Các quan trưởng, và mọi quan xét trên đất."
Hỡi các thanh niên, những người đang trong sức mạnh; các thiếu nữ trong vẻ đẹp của mình; các cụ già, với đôi môi tuổi tác tuôn ra sự khôn ngoan; các trẻ em, những kẻ chỉ có thể bập bẹ tên Ngài — tất cả các ngươi hãy hiệp nhau, vì không có danh nào được tôn cao ngoài một mình danh Ngài. "Vẻ đẹp của Ngài bao phủ đất và trời" — vẻ đẹp của Ngài (הוֹד, Thi Thiên 145:5), sự rực rỡ của Ngài, giờ đây tỏa tia sáng trên đất cũng như trên trời. Vì những thời kỳ tươi mới đã đến.
Và trong mọi người, không ai nên tôn vinh Ngài như dân riêng của Ngài là Y-sơ-ra-ên. Vì,
"Ngài đã dấy lên một sừng cho dân Ngài."
Ngài đã làm trọn lời của Xa-cha-ri (Lu-ca 1:69). Đấng Mê-si-a đã đến; Đấng Mê-si-a, với mọi phước hạnh đã mua được khi Ngài đến lần đầu, giờ đây được tỏ ra cho Y-sơ-ra-ên, và đã đẩy kẻ thù của Y-sơ-ra-ên ra khỏi chiến trường. Và Đấng là sừng ấy là "đề tài ngợi khen" cho dân riêng, và cho mọi thánh đồ khác nữa, bất cứ nơi nào họ ở, dù không ai có lý do hơn Y-sơ-ra-ên để thờ phượng và yêu mến Đấng cứu kẻ đứng đầu trong các tội nhân, và trong quyền tối thượng tôn cao dân cứng cổ lên hàng đầu giữa các dân tộc, khiến họ thành một dân đối với קְרֹבוֹ "Bạn thân thiết của Ngài" như Thi Thiên 38:12; 75:2; Gióp 19:14.
"Đề tài ngợi khen (như Phục Truyền Luật Lệ Ký 10:21, הוּא תְהִלָּתְךָ) cho mọi thánh đồ của Ngài.
Cho con cái Y-sơ-ra-ên, một dân gần gũi với Ngài!"
"Ha-lê-lu-gia!"
Chắc chắn "tiếng lớn của đám đông trên trời, nói rằng, Ha-lê-lu-gia!" (Khải Huyền 19:1) sẽ là một đáp ứng thích hợp cho lời kêu gọi trong các câu 1–6. Và lời kêu gọi của họ đối với loài người trên đất (Khải Huyền 19:5, 6) cũng hòa hợp không kém với lời kêu gọi trong các câu 7–13. Thật vậy, có chính âm điệu và năng lực của thiên đàng trong tiếng ngợi khen vinh hiển bùng nổ này —
"Tiếng ngợi khen say sưa bùng nổ của Y-sơ-ra-ên dâng lên Đấng làm cho họ thành một dân gần gũi với Ngài."
THI THIÊN 149
1–9 Thi Thiên Ha-lê-lu-gia này bắt đầu phần nào theo âm điệu mà Thi Thiên trước đã kết thúc. Trong Thi Thiên 148:14, không chỉ Y-sơ-ra-ên, mà "mọi thánh đồ" cũng được miêu tả là đang tôn vinh Đấng đã trong ân điển tối thượng cứu chuộc dân Ngài; và vì vậy ở đây, trong khi Y-sơ-ra-ên được kêu gọi như những kẻ đặc biệt mang ơn Giê-hô-va, thì mọi thánh đồ cũng được hiệp cùng họ trong bài ca chiến thắng.
"Hãy hát cho Giê-hô-va một bài ca mới;
Nguyện lời ngợi khen Ngài ở trong hội chúng các thánh đồ." (Thi Thiên 149:1.)
Chẳng phải chúng ta bị cuốn đến cảnh tượng trong Khải Huyền 5:9, đến "bài ca mới" dâng lên Chiên Con, Đấng cầm quyển sách và mở các ấn của nó, và tuyên bố quyền sở hữu trên đất sao? Nguyện mọi thánh đồ hòa hợp trong bài thánh ca chiến thắng lớn lao này. Tuy nhiên, nguyện Y-sơ-ra-ên đừng quên cất tiếng mình trên hết mọi người khác, vì họ đã được tôn vinh cách đặc biệt, và được tôn cao trên hết mọi người khác. "Nguyện Y-sơ-ra-ên vui mừng trong Đấng đã DỰNG NÊN NGƯỜI," tức là, đã làm cho người thành những gì người là, như Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:6; Ê-sai 56:5; Gióp 35:10. "Nguyện con cái Si-ôn vui mừng trong Vua của mình," Đấng nhận họ dưới sự bảo vệ đặc biệt của Ngài, và hạ mình để được gọi cách đặc biệt là "Vua dân Giu-đa."
"Hãy ngợi khen danh Ngài trong điệu múa,
Hãy đàn cho Ngài bằng trống cơm và đàn hạc;"
như Đa-vít trước hòm giao ước (II Sa-mu-ên 6:5, 14, 15), và như con gái của Giép-thê đón chào cha mình (Các Quan Xét 11:34). Vì Chúa "ban sự giúp đỡ vinh hiển cho kẻ khốn khổ" (một số người nói vậy), hay tốt hơn nhiều, "Làm cho kẻ nhu mì trở nên đẹp đẽ bởi sự cứu rỗi," tức là, với mọi chiến lợi phẩm của chiến thắng mà Ngài đã đạt được.
"Nguyện các thánh đồ của Ngài vui mừng hớn hở!" —
Không còn tối tăm, bị khinh dể, là cặn bã của mọi sự nữa, nhưng vinh hiển trong vinh quang của Vua mình, nguyện họ vui mừng hớn hở. Và "trên giường mình," khi nghỉ ngơi khỏi công việc và suy ngẫm về đường lối của Chúa (không như Thi Thiên 37:14, cũng không như Thi Thiên 4:4; nhưng trong những đề tài cao cả và vui mừng hơn) "nguyện họ hát ca."
"Những lời ngợi khen cao cả được hát lớn tiếng,
Thanh gươm hai lưỡi được giơ cao!"
Những từ "sự tôn cao" hay "sự ca tụng" dường như nhắc chúng ta đến mọi Thi Thiên trước đó, trong đó những người thờ phượng đã nói — "Tôi sẽ tôn cao Ngài, hỡi Đức Chúa Trời," vì gốc từ là như nhau; và ở đây, "trong cổ họng họ," như trong tiếng Hê-bơ-rơ, tương đương với việc nói lớn tiếng, như Ê-sai 48:1; hoàn toàn trái ngược với các thần tượng câm của dân ngoại, Thi Thiên 115:7. Và "THANH GƯƠM HAI LƯỠI" là gì? Chẳng phải đó là biểu tượng đặc biệt của Đấng Mê-si-a sao? Như Bunyan miêu tả các tướng của ông với huy hiệu của họ — Tướng Boanerges, với ba tia sấm cháy bỏng; Tướng Execution, với chiếc rìu đặt dưới gốc cây — vậy chúng ta có thể nói rằng huy hiệu của Vua đến để báo thù danh dự của Cha Ngài, là thanh gươm hai lưỡi: vì chúng ta thấy như vậy trong Khải Huyền 1:16, 2:12, cũng như Hê-bơ-rơ 4:12; và chúng ta có thể thêm Khải Huyền 19:15. Đó là con dao găm của Ê-hút (Các Quan Xét 3:16) giết kẻ áp bức. Giờ đã đến cho điều này. "Kẻ nhu mì" (câu 4) mặc lấy sức mạnh của sự cứu rỗi; và Vua của họ kết hợp họ với chính Ngài trong trận chiến. Điều này giống như Khải Huyền 2:26–27, và 3:21, cũng như "làm cho đẹp đẽ bởi sự cứu rỗi" giống như Khải Huyền 2:28. Thật vậy, một số người giới hạn điều này chỉ cho Y-sơ-ra-ên, và so sánh với Giê-rê-mi 51:20, 21. Nhưng vì chúng ta thấy "mọi thánh đồ" được kết hợp trong công việc, chúng ta chuộng quan điểm cho rằng các câu 6–9 nói về "các thánh đồ xét đoán thế gian." Họ được nói cách bóng bẩy là giơ cao "thanh gươm hai lưỡi" vì họ hiệp cùng Đấng Mê-si-a trong việc giáng bốn hình phạt báo thù (Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:41). Đồng thời, Y-sơ-ra-ên trong xác thịt sẽ đóng một vai trò tương tự như vai trò của Vua họ và các đạo binh trên trời của Ngài (Ê-xê-chi-ên 38, Xa-cha-ri 14).
Tiếng vang dội lại của bài ca này là Khải Huyền 19:1–6, với mọi tiếng "Ha-lê-lu-gia!" của nó, thật lạ lùng biết bao! Y-sơ-ra-ên là nhạc trưởng, hay đúng hơn, Vua của họ mới là nhạc trưởng. Chính Đấng Mê-si-a dẫn đầu lời ngợi khen; nhưng lời ngợi khen ấy là dành cho môi miệng của toàn thể hội chúng những người được chuộc của Ngài — "Vinh dự này thuộc về mọi thánh đồ của Ngài." Tuy nhiên, ân điển tối thượng đặt Y-sơ-ra-ên nổi bật lên phía trước; đến nỗi chúng ta không thể không thấy trong Thi Thiên này,
"Lời ngợi khen chiến thắng từ Y-sơ-ra-ên, vì Vua của họ và mọi thánh đồ của Ngài chinh phục các dân tộc."
THI THIÊN 150
1–6 KHI loài người tự cho mình quyền chỉ bảo Đức Thánh Linh, sự sa ngã của họ sâu xa biết bao; như chúng ta thấy trong những nỗ lực ngụy thư viết các sách Kinh Thánh để thêm vào lời chân thật của Đức Chúa Trời. Cũng xảy ra ở đây như vậy; vì bản Bảy Mươi đã không hài lòng với việc kết thúc Sách Thi Thiên bằng lời chúc tụng cao cả và cao siêu nhất này, nhưng đã thêm một thi thiên về lịch sử Đa-vít — một đoạn văn xuôi nhạt nhẽo* khiến mọi người ngạc nhiên vì sự không thích hợp của nó ở vị trí như thế. Nhưng sự kết thúc thật sự là Thi Thiên thứ 150, về Thi Thiên này có thể nói rằng, như Thi Thiên trước đã đưa chúng ta vào sự hiện diện của Vua, và đặt chúng ta cùng với Ngài trong vương quốc của Ngài, thì Thi Thiên này để chúng ta ở lại trong đó, hát những tiếng "Ha-lê-lu-gia" không dứt.
Au-gút-tin nhận xét cách khéo léo rằng "Thi Thiên thứ 50 là một thi thiên ăn năn; Thi Thiên thứ 100" (tức là, theo cách đếm của bản Bảy Mươi, Thi Thiên thứ 101 của chúng ta) "nói về sự thương xót và sự phán xét; nhưng Thi Thiên thứ 150 là lời ngợi khen Đức Chúa Trời của chúng ta trong nơi thánh của Ngài; vì ở đó chúng ta đạt đến sự sống đời đời và phước hạnh." Hengstenberg nhận xét — "Như đời sống của người trung tín, và lịch sử của Đấng Christ, thì Sách Thi Thiên cũng vậy, với mọi tiếng kêu từ vực sâu, đều kết thúc trong một tiếng Ha-lê-lu-gia!" Tiến sĩ Allix nói về Thi Thiên này — "Thi Thiên ấy liên quan đến triều đại của Đấng Mê-si-a, khi mọi vật có hơi thở, hay đã được Ngài dựng nên, sẽ phải phục tùng Ngài." Horsley nói về Thi Thiên này — "Một bản hợp xướng hùng vĩ của mọi giọng hát, và mọi nhạc cụ!"
Patrick có một ghi chú không phải là không thú vị về nhiều nhạc cụ trong Thi Thiên 149, mà chúng ta trích dẫn ở đây. "Người dân cổ xưa xứ Etruria dùng kèn trumpet; người Arcadia dùng sáo; người Sicilia dùng đàn pectid; người Creta dùng đàn hạc; người Thracia dùng kèn cornet; người Lacedaemon dùng ống sáo; người Ai Cập dùng trống; người Ả Rập dùng chũm chọe." (Clem. Pædag. ii. 4) Chẳng phải chúng ta có thể nói rằng trong việc liệt kê các nhạc cụ trong Thi Thiên này, có một sự ám chỉ đến sự đa dạng tồn tại giữa loài người trong cách bày tỏ niềm vui, và khơi dậy cảm xúc sao? Hỡi mọi dân tộc, hãy đến và ngợi khen! Hãy dùng mọi năng lực, để ngợi khen! Loài người trong mọi hoàn cảnh khác nhau, loài người với mọi tâm trạng khác nhau, loài người với mọi khả năng khác nhau, hãy đến và ngợi khen! Mỗi người theo cách riêng của mình, hãy hát "Ha-lê-lu-gia!" Và theo lời của một người khác — "Hội Thánh gồm nhiều chi thể khác nhau, tất cả đều được cùng một Thánh Linh thúc đẩy, như những ống của một nhạc cụ được lên dây đúng, sẽ trở thành một nhạc cụ lớn, phát ra những lời ngợi khen Đức Chúa Trời Chí Cao."
"Hãy ngợi khen יָה" — danh riêng của Đức Chúa Trời trong giao ước với Y-sơ-ra-ên.
"Hãy ngợi khen אֵל" — danh hàm ý quyền thống trị trên khắp đất.
I. Lời ngợi khen của Ngài sẽ được thốt lên ở đâu? Trong nơi thánh của Ngài, nơi mọi vật đều nói về sự cứu chuộc; và trong bầu trời, mà quyền năng của Ngài đã giăng ra giữa đất và trời, trên nền tảng của sự sáng tạo.
II. Vì sao? Vì các việc làm của Ngài với tư cách là Đấng Toàn Năng* — những tia vinh quang không thể diễn tả; và vì "sự đông đảo của sự vĩ đại của Ngài" — Nguồn của mọi tia sáng ấy, chính bản tánh của Ngài.
III. Bằng gì? Bằng mọi nhạc cụ — bằng kèn trumpet, đàn psaltery, đàn hạc, trống cơm nhẹ nhàng, ống sáo, nhạc cụ dây, và nhạc cụ hơi; bằng chũm chọe, được đánh nhẹ nhàng (שָׁמַע mà không lấn át tiếng của người hát); và bằng chũm chọe mừng rỡ (II Sa-mu-ên 6:5). Không chỉ là một nhạc cụ mười dây, như những lần khác, mà mười nhạc cụ riêng biệt được kêu gọi; và mười hai lần lời kêu gọi được thốt lên, "Hãy ngợi khen!" הְלִלוּ. Mười hai lần; đến nỗi mỗi chi phái được triệu tập, rồi sau đó toàn thể vũ trụ nữa, để dùng tiếng nói của mình.
"Nguyện mọi vật có hơi thở đều ngợi khen Giê-hô-va!"
Mọi loài thọ tạo được triệu tập để dự phần, và các thiên sứ cũng vậy; vì họ có quan tâm đến những cảnh cứu chuộc của chúng ta — bởi vì Ngài sẽ "hòa giải mọi vật với chính Ngài, dù là những vật trên đất, hay những vật trên trời" (Cô-lô-se 1:20).
Sự tráng lệ và uy nghi trong đoạn kết này thật lớn lao biết bao! Lời ngợi khen được thu thập từ mọi loài thọ tạo; mọi nhạc cụ của niềm vui, và sự mừng rỡ, và chiến thắng, và lễ mừng, được triệu tập để vang lên lời ngợi khen lớn tiếng; và mọi tấm lòng và tiếng nói đều được huy động để giúp đỡ dàn hợp xướng. "Mọi tiếng nói đều tràn đầy lời ngợi khen; mọi tư tưởng đều nói về lời ngợi khen; mọi đối tượng đều khơi dậy lời ngợi khen; mọi năng lực đều dùng chính mình cho sự phục vụ Ngài" (Meditat. on Psalms). Và chẳng có gì lạ, khi chúng ta nhớ rằng chúng ta được đưa vào vương quốc. "Người Lê-vi đã đổi công việc phục vụ của họ rồi; họ không còn mang gánh nặng đi qua đồng vắng nữa; nhưng họ cất lên những bài ca mới trong nhà của Chúa. Các tầng trời cũng đã đổi vinh quang của chúng rồi; chúng đã chấm dứt tiếng cười nhạo đối với những kẻ đồng minh kiêu ngạo (Thi Thiên 2:4); và giờ đây đầy dẫy niềm vui và tiếng hát, và vinh quang sẽ bừng lên từ chúng, và trở thành một sự che phủ trên mọi nơi ở của Si-ôn (Ê-sai 4). Đây là những ngày thiên đàng trên đất! Vương quốc đã đến; và ý muốn của Đấng Phước Hạnh được thực hiện ở đây như ở trên trời. Chiếc thang huyền nhiệm nối liền nơi thánh trên cao và nơi thánh dưới thấp. Lời ngợi khen làm rạng rỡ cảnh tượng. Khải tượng lướt qua trước mắt chúng ta cùng với tiếng hát của đủ loại nhạc cụ. Loài người đã cầm lấy nhạc cụ của niềm vui trong tay mình; nhưng chỉ để làm vinh hiển Đức Chúa Trời mà người ta gảy nó. Loài thọ tạo được hạnh phúc; Đức Chúa Trời được vinh hiển; phải, ngợi khen, mọi ngợi khen! là bông trái không mệt mỏi, thỏa mãn của môi miệng thốt lên niềm vui của sự sáng tạo, và thừa nhận vinh quang của Đấng Phước Hạnh" (Medit. on the Psalms, p. 195).
Chúng ta kết thúc Sách với phần nào cảm xúc mà chúng ta cho rằng Giăng đã mang theo khi rời khỏi việc nghe "tiếng của đám đông trên trời, nói rằng, Ha-lê-lu-gia!" Dường như chúng ta đã được đưa đến trong tầm nghe của giai điệu thiên đàng, từ những cây đàn hạc và tiếng nói thiên đàng. Chẳng phải câu kết thúc được tiếp nối trong Khải Huyền 5:13 — "Và mọi loài thọ tạo ở trên trời, và trên đất, và dưới đất, và những loài ở trong biển, và mọi vật trong chúng, tôi nghe nói rằng, Phước, và tôn trọng, và vinh hiển, và quyền năng, đều thuộc về Đấng ngồi trên ngôi, và thuộc về Chiên Con đời đời vô cùng!" Và một lần nữa, trong Khải Huyền 19:6, 7, khi đám đông lớn, với tiếng "như tiếng của nhiều dòng nước, và như tiếng của sấm lớn," kêu lên, "Ha-lê-lu-gia: vì Chúa là Đức Chúa Trời toàn năng trị vì. Chúng ta hãy vui mừng, và hớn hở, và dâng vinh hiển cho Ngài; vì lễ cưới của Chiên Con đã đến!"
Nguyện tiếng nói của tôi được cất lên trong tiếng sấm ngợi khen hùng vĩ ấy, trong hội chúng lớn lao! hiệp cùng Y-sơ-ra-ên, và mọi thánh đồ, một cách say sưa, trong bản hợp xướng hùng vĩ của vũ trụ, trong âm điệu đầy đủ này
"Hãy kêu gọi toàn thể vũ trụ ngợi khen Giê-hô-va bằng cả tấm lòng, linh hồn, trí tuệ, và sức lực!"
MỤC LỤC
LỜI NÓI ĐẦU
Thi Thiên 1
Thi Thiên 2
Thi Thiên 3
Thi Thiên 4
Thi Thiên 5
Thi Thiên 6
Thi Thiên 7
Thi Thiên 8
Thi Thiên 9
Thi Thiên 10
Thi Thiên 11
Thi Thiên 12
Thi Thiên 13
Thi Thiên 14
Thi Thiên 15
Thi Thiên 16
Thi Thiên 17
Thi Thiên 18
Thi Thiên 19
Thi Thiên 20
Thi Thiên 21
Thi Thiên 22
Thi Thiên 23
Thi Thiên 24
Thi Thiên 25
Thi Thiên 26
Thi Thiên 27
Thi Thiên 28
Thi Thiên 29
Thi Thiên 30
Thi Thiên 31
Thi Thiên 32
Thi Thiên 33
Thi Thiên 34
Thi Thiên 35
Thi Thiên 36
Thi Thiên 37
Thi Thiên 38
Thi Thiên 39
Thi Thiên 40
Thi Thiên 41
Thi Thiên 42
Thi Thiên 43
Thi Thiên 44
Thi Thiên 45
Thi Thiên 46
Thi Thiên 47
Thi Thiên 48
Thi Thiên 49
Thi Thiên 50
Thi Thiên 51
Thi Thiên 52
Thi Thiên 53
Thi Thiên 54
Thi Thiên 55
Thi Thiên 56
Thi Thiên 57
Thi Thiên 58
Thi Thiên 59
Thi Thiên 60
Thi Thiên 61
Thi Thiên 62
Thi Thiên 63
Thi Thiên 64
Thi Thiên 65
Thi Thiên 66
Thi Thiên 67
Thi Thiên 68
Thi Thiên 69
Thi Thiên 70
Thi Thiên 71
Thi Thiên 72
Thi Thiên 73
Thi Thiên 74
Thi Thiên 75
Thi Thiên 76
Thi Thiên 77
Thi Thiên 78
Thi Thiên 79
Thi Thiên 80
Thi Thiên 81
Thi Thiên 82
Thi Thiên 83
Thi Thiên 84
Thi Thiên 85
Thi Thiên 86
Thi Thiên 87
Thi Thiên 88
Thi Thiên 89
Thi Thiên 90
Thi Thiên 91
Thi Thiên 92
Thi Thiên 93
Thi Thiên 94
Thi Thiên 95
Thi Thiên 96
Thi Thiên 97
Thi Thiên 98
Thi Thiên 99
Thi Thiên 100
Thi Thiên 101
Thi Thiên 102
Thi Thiên 103
Thi Thiên 104
Thi Thiên 105
Thi Thiên 106
Thi Thiên 107
Thi Thiên 108
Thi Thiên 109
Thi Thiên 110
Thi Thiên 111
Thi Thiên 112
Thi Thiên 113
Thi Thiên 114
Thi Thiên 115
Thi Thiên 116
Thi Thiên 117
Thi Thiên 118
Thi Thiên 119
Các Bài Ca Đi Lên
Thi Thiên 120
Thi Thiên 121
Thi Thiên 122
Thi Thiên 123
Thi Thiên 124
Thi Thiên 125
Thi Thiên 126
Thi Thiên 127
Thi Thiên 128
Thi Thiên 129
Thi Thiên 130
Thi Thiên 131
Thi Thiên 132
Thi Thiên 133
Thi Thiên 134
Thi Thiên 135
Thi Thiên 136
Thi Thiên 137
Thi Thiên 138
Thi Thiên 139
Thi Thiên 140
Thi Thiên 141
Thi Thiên 142
Thi Thiên 143
Thi Thiên 144
Thi Thiên 145
Thi Thiên 146
Thi Thiên 147
Thi Thiên 148
Thi Thiên 149
Thi Thiên 150
LƯU Ý CỦA NGƯỜI DỊCH: Bản dịch từ văn bản điện tử duy nhất do Monergism Books cung cấp (định dạng EPUB/MOBI/PDF); không có bản in đối chiếu khác. Các dấu sao, dấu thập và dấu thập kép trong nguyên văn được giữ nguyên tại chỗ; bản EPUB không kèm theo phần thân của các chú thích ấy nên bản dịch không bịa thêm nội dung chú thích. Phần giải nghĩa các Thi Thiên kết thúc ở đoạn cuối của mục cuối cùng; mục lục được in ở cuối sách trong nguyên văn nên bản dịch giữ nguyên vị trí ấy, không dời lên đầu; nguyên văn không có dòng kết 'THE END' hay 'FINIS' nên bản dịch cũng không thêm dòng kết. Không có đoạn nào cần đánh dấu. Bảy mươi lăm trích dẫn Kinh Thánh in sai trong nguyên văn đã được sửa tại khâu biên tập cuối, chỉ khi lời trích dẫn xác định duy nhất một câu Kinh Thánh; các trích dẫn khác, dù có vẻ lệch, vẫn được giữ nguyên như in vì không xác định được duy nhất.