Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng
Dean Davis · The Great End Time Debate
Bản dịch do AI (Muse) hỗ trợ, chưa được mục sư duyệt giáo lý. Thuật ngữ có thể chưa chính xác; hãy đối chiếu với bản gốc và Kinh Thánh, đồng thời hỏi mục sư của bạn.
Nguyên tác thuộc phạm vi công cộng. Bản dịch tiếng Việt miễn phí, không thương mại.
Mục lục
- Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng
- CHƯƠNG 1 Thần Học Thời Kỳ Cuối Cùng Theo Kinh Thánh Là Gì?
- CHƯƠNG 2 Những Vấn Đề Trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng
- CHƯƠNG 3 Những Lựa Chọn Trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng
- CHƯƠNG 4 Chìa Khóa Cho Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng
- CHƯƠNG 5 Cựu Ước Về Lời Hứa Của Nước Trời
- CHƯƠNG 6
- CHƯƠNG 7
Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng
CUỘC TRANH LUẬN LỚN VỀ THỜI KỲ CUỐI CÙNG
Dean Davis
Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng ©2022 bởi Dean Davis. Mọi quyền được bảo lưu. Được xuất bản bởi Redemption Press, PO Box 427, Enumclaw, WA 98022 Số điện thoại miễn phí (844) 2REDEEM (273-3336)   Redemption Press vinh dự giới thiệu tựa sách này trong sự hợp tác với tác giả. Những quan điểm được bày tỏ hoặc ngụ ý trong tác phẩm này là của tác giả. Redemption Press cung cấp dấu ấn của chúng tôi đại diện cho sự xuất sắc trong thiết kế, nội dung sáng tạo, và sản xuất chất lượng cao.   Những ý kiến được bày tỏ trong sách này là của tác giả và không nhất thiết phản ánh ý kiến của Redemption Press hoặc các biên tập viên của nó.   Không phần nào của ấn phẩm này được sao chép, lưu trữ trong một hệ thống truy xuất, hoặc truyền đi bằng bất kỳ cách nào bằng bất kỳ phương tiện nào — điện tử, cơ học, sao chụp, ghi âm, hoặc cách khác — mà không có sự cho phép trước của người giữ bản quyền, trừ khi được luật bản quyền Hoa Kỳ cho phép.   Các lợi ích phi thương mại có thể sao chép các phần của sách này mà không cần sự cho phép bằng văn bản rõ ràng của tác giả, với điều kiện bản văn không vượt quá 500 từ. Khi sao chép bản văn từ sách này, hãy bao gồm dòng ghi công sau: “The Great End Time Debate bởi Dean Davis. Được sử dụng với sự cho phép.” Trừ khi có ghi chú khác, mọi trích dẫn Kinh Thánh Cựu Ước đều được lấy từ New American Standard Bible®, Copyright © 1960, 1971, 1977, 1995, 2020 bởi The Lockman Foundation. Được sử dụng với sự cho phép. Mọi quyền được bảo lưu. www.lockman.org .   Trừ khi có ghi chú khác, mọi trích dẫn Kinh Thánh Tân Ước đều được lấy từ The New Testament for Pulpit and Pew, copyright © 2020 bởi Redemption Press. Mọi quyền được bảo lưu.   Những trích dẫn Kinh Thánh được đánh dấu esv được lấy từ The Holy Bible, English Standard Version® (ESV®) Copyright © 2001 bởi Crossway, một chức vụ xuất bản của Good News Publishers. Được sử dụng với sự cho phép. Mọi quyền được bảo lưu.   Những trích dẫn Kinh Thánh được đánh dấu niv được lấy từ The Holy Bible, New International Version®, NIV® Copyright © 1973, 1978, 1984, 2011 bởi Biblica, Inc. Được sử dụng với sự cho phép. Mọi quyền được bảo lưu trên toàn thế giới.   Những trích dẫn Kinh Thánh được đánh dấu nkjv được lấy từ New King James Version®. Copyright © 1982 bởi Thomas Nelson. Được sử dụng với sự cho phép. Mọi quyền được bảo lưu.   ISBN 13: 978-1-64545-827-1 (Bìa mềm) 978-1-64545-388-7 (ePub) 978-1-64545-402-0 (Mobi)   LCCN: 2022910121 The_Great_End_Time_Debate-5   Sau đó một tiếng phát ra từ đám mây, phán rằng: “Đây là Con Ta, Người Được Chọn của Ta. Hãy nghe Ngài!” Và khi tiếng đã phán xong, họ thấy Chúa Giê-xu đứng đó, một mình. Lu-ca 9:35–36 The_Great_End_Time_Debate-6 Mục Lục Lời Nói Đầu Lời Cảm Ơn Phần I Giới Thiệu Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng 1.  Thần Học Cánh Chung Của Kinh Thánh Là Gì? 2.  Những Vấn Đề Trong Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng 3.  Những Lựa Chọn Trong Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng 4.  Chìa Khóa Cho Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng Phần II Hiểu Vương Quốc Của Đức Chúa Trời 5.  Cựu Ước Về Lời Hứa Của Vương Quốc 6.  Tân Ước Về Sự Đến Của Vương Quốc Phần III Hiểu Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Vương Quốc 7.  Những Nguyên Tắc Tân Ước Để Giải Thích Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Vương Quốc 8.  Những Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Vương Quốc Được Xem Xét: Thi Thiên, Ê-sai, Giê-rê-mi, Ê-xê-chi-ên 9.  Những Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Vương Quốc Được Xem Xét: Đa-ni-ên, Xa-cha-ri Phần IV Hiểu Thời Kỳ Ngàn Năm 10.  Sách Khải Huyền: Giới Thiệu Và Tổng Quan 11.  Khải Huyền 20: Ý Nghĩa Của Thời Kỳ Ngàn Năm Phần V Hiểu Sự Hoàn Tất 12.  Mục Đích, Cấu Trúc, Và Sự Hiệp Nhất Của Sự Hoàn Tất 13.  Những Bản Văn Tân Ước Quan Trọng Liên Quan Đến Sự Hoàn Tất 14.  Sự Hoàn Tất: Một Kịch Bản Kinh Thánh Phần VI Giải Quyết Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng 15.  Những Lựa Chọn Trong Thần Học Cánh Chung Của Kinh Thánh: Những Phê Bình Của Thuyết Vô Thiên Niên 16.  Thuyết Vô Thiên Niên: Một Thần Học Cánh Chung Cho Những Ngày Cuối Cùng Này Các Phụ Lục I: Các Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Vương Quốc Được Liệt Kê II: Các Bản Văn Tân Ước Liên Quan Đến Sự Hiện Đến/Sự Hoàn Tất III: Các Lời Tiên Tri Kinh Thánh Về Trận Chiến Cuối Cùng IV: Các Tín Điều Của Thế Giới Cơ Đốc Về Sự Hoàn Tất   Thư Mục Chọn Lọc The_Great_End_Time_Debate-7 Các Bảng, DANH SÁCH, Và Dòng Thời Gian   Phiên Bản Cho Người Mới Bắt Đầu Về Lịch Sử Cứu Rỗi 22 Thuyết Vô Thiên Niên 38 Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử 40 & 322 Thuyết Hậu Thiên Niên 42 & 324 Thuyết Tiền Thiên Niên Theo Thuyết Thời Kỳ 44 & 329 Thuyết Tiền Vị Một Phần 48 & 341 Thuyết Tiền Vị Đầy Đủ 49 & 348 Sự Đến Của Vương Quốc 111 Cấu Trúc Của Sách Khải Huyền 213 Sự Hiệp Nhất Tập Trung Vào Đấng Christ Của Sự Hoàn Tất 267 Các Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Vương Quốc 359 Các Bản Văn Tân Ước Liên Quan Đến Sự Hiện Đến/Sự Hoàn Tất 365-367 Các Lời Tiên Tri Kinh Thánh Về Trận Chiến Cuối Cùng 369 Các Tín Điều Của Thế Giới Cơ Đốc Về Sự Hoàn Tất 371-374 The_Great_End_Time_Debate-8 Lời Nói Đầu Sách này là sự ứng nghiệm của một lời hứa. Trở lại năm 2014 tôi đã xuất bản The High King of Heaven: Discovering the Master Keys to the Great End Time Debate (HKOH). Tôi định nó là một thảo luận ngắn nhưng toàn diện về thần học cánh chung của Kinh Thánh: về các thời đại và sự kiện liên quan đến “những ngày cuối cùng” và sự ứng nghiệm của kế hoạch cứu rỗi của Đức Chúa Trời. Chà, thảo luận ngắn của tôi đã đến 721 trang! Một mặt, điều đó không làm phiền tôi quá nhiều, vì tôi cảm thấy sách đã đóng góp đáng kể cho cuộc tranh luận học thuật về chủ đề này. Nhưng mặt khác, nó làm phiền tôi rất nhiều, vì khi nó lớn lên tôi ngày càng nhận ra rằng tôi đang bỏ lại hàng ngàn con cái bận rộn của Đức Chúa Trời với khẩu vị khiêm tốn hơn về thần học cánh chung trong bụi. Vì vậy trong lời nói đầu của HKOH tôi đã hứa viết một phiên bản rút gọn — một sách ngắn hơn sẽ ban cho độc giả của tôi ý chính của cuốn sách dài hơn. Đây là sách đó. Tuy nhiên, như bạn có thể thấy, nó vẫn không phải là một cuộc dạo chơi dễ dàng. Đó là vì mục tiêu của tôi ở đây cũng giống như đối với HKOH: giới thiệu bạn đến mọi khía cạnh của Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng và giúp bạn phân biệt người chiến thắng một lần đủ cả. Đó là một mục tiêu tham vọng. Như trang Mục Lục bày tỏ, nó bao gồm việc định nghĩa cuộc tranh luận, cô lập bốn vấn đề nền tảng giữ nó tiếp diễn, khám phá phương pháp Kinh Thánh để giải quyết những vấn đề đó, áp dụng phương pháp đó vào chính những vấn đề, và sau đó quyết định trường phái nào trong các trường phái cạnh tranh về thần học cánh chung của Kinh Thánh thật sự đang nói với chúng ta lẽ thật. Vâng, hành trình sắp tới sẽ đầy thách thức, nhưng cũng rất thú vị và rất quan trọng. Đó là vì đích đến của chúng ta là một trong những đỉnh cao nhất trong toàn bộ Kinh Thánh: đỉnh núi nơi chính Vua Cao Cả ban cho dân Ngài một tầm nhìn rõ ràng về Hy Vọng Phước Hạnh thật duy nhất của họ. Chúng ta không thể thiếu nó. Rất có khả năng chúng ta đang sống trong cuối cùng của những ngày cuối cùng. Hành trình dài của Hội Thánh qua đồng vắng gào thét của hệ thống thế gian sa ngã đang đến hồi kết. Các đạo quân của sự sáng và bóng tối đang nhóm lại cho Trận Chiến Cuối Cùng. Vì vậy, Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời phải được trang bị đầy đủ: sẵn sàng chiến đấu trận chiến tốt lành, hoàn thành Đại Mệnh Lệnh, và đi qua vào Đất Xinh Đẹp. Anh chị em, như mọi khi, sự chu cấp rất cần thiết của chúng ta ở trong tay Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Và như vậy, với tình yêu và khao khát, Ngài kêu lên với tất cả chúng ta: “Hãy lên đây! Ta muốn chuẩn bị ngươi cho chặng cuối của hành trình của ngươi. Ngươi gần về nhà rồi!” Chúng ta sẽ lên đường chứ? The_Great_End_Time_Debate-9 Lời Cảm Ơn Sứ đồ đã viết: “Ngươi có điều gì mà ngươi đã không nhận lãnh?” (1 Cô-rinh-tô 4:7). Câu này là một người bạn cũ, và khi tôi gần đến cuối cuộc đua của mình, lẽ thật của nó trở nên thật hơn mỗi ngày. Tôi là một chiếc xô dưới một vòi nước, được lấp đầy với những phước hạnh từ trên. Liên quan đến sách hiện tại, hãy để tôi biết ơn đề cập một số lượng lớn tại đây. Lời cảm ơn rất đặc biệt đến đồng nghiệp lâu năm và biên tập viên sao chép đáng tin cậy của tôi, Susan Roush, người đã đọc kiểm tra sách này nhiều lần, đưa ra nhiều gợi ý có giá trị, và, trong số những đóng góp có giá trị khác, đã lao nhọc để đảm bảo rằng mọi tham chiếu Kinh Thánh đều chính xác. Susan, đây là một trận đấu đồng đội thú vị, và tôi tin đội của chúng ta đã giành được một chiến thắng quý báu! Một lần nữa cảm ơn mọi người bạn tốt của tôi — cả cũ lẫn mới — tại Redemption Press: Athena Dean Holtz, Becky Antkowiak, Jennifer Fedler, Colleen Jones, Carrie Del Pizzo, và Jonathan Lewis. Như mọi khi, sự quan tâm chân thành, sự vui vẻ, và tính chuyên nghiệp của họ đã giành được sự ngưỡng mộ và lòng biết ơn sâu sắc của tôi. Đây có phải là ngọn đồi cuối cùng của chúng ta cùng nhau leo không? Không nếu tôi có thể giúp được! Cảm ơn cũng đến các anh em rộng lượng đã dành thời gian đọc The Great End Time Debate và tán thành công việc của tôi: Shawn McGrath, Nick Potts, Michael Rowntree, Steven Shephard, Philip Stott, và Simon Wartanian. Thật là một đặc ân được hợp tác với những người đàn ông sáng suốt và tận hiến này vì lý lẽ của một thần học cánh chung Kinh Thánh lành mạnh. Lời cảm ơn đặc biệt đến vợ tôi, Linda, người một lần nữa đã nhân từ cho tôi mượn cho những lao nhọc cô đơn của tôi; và cũng đến năm đứa con (đã trưởng thành) của tôi, cùng với vợ/chồng của chúng, những người đã ủng hộ tôi và cổ vũ tôi. Cuối cùng, lời cảm ơn chân thành đến chính Chúa, Đấng đã trung tín bước bên cạnh tôi khi tôi cố gắng rút gọn The High King of Heaven và khung những hiểu biết cốt lõi của nó theo cách có thể tiếp cận, thú vị, và gây dựng cho Thân Thể của Đấng Christ. Kinh Thánh nói với chúng ta rằng mọi ân tứ tốt lành và hoàn hảo đều đến từ trên. Nếu, vậy, có bất kỳ điều tốt nào trong sách này, nó đến từ Đấng ngự trên cao và Đấng đã mở vòi nước! Vinh hiển thuộc về Ngài, cả bây giờ và cho đến Ngày Đời Đời. Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng Mục Lục Bìa Trang Tựa Bản Quyền Mục Lục Các Bảng, DANH SÁCH, Và Dòng Thời Gian Lời Nói Đầu Lời Cảm Ơn PHẦN I Giới Thiệu Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng CHƯƠNG 1 Thần Học Cánh Chung Của Kinh Thánh Là Gì? CHƯƠNG 2 Những Vấn Đề Trong Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng CHƯƠNG 3 Những Lựa Chọn Trong Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng CHƯƠNG 4 Chìa Khóa Cho Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng PHẦN II Hiểu Vương Quốc Của Đức Chúa Trời CHƯƠNG 5 Cựu Ước Về Lời Hứa Của Vương Quốc CHƯƠNG 6 Tân Ước Về Sự Đến Của Vương Quốc PHẦN III Hiểu Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Vương Quốc CHƯƠNG 7 Những Nguyên Tắc Tân Ước Để Giải Thích Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Vương Quốc CHƯƠNG 8 Những Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Vương Quốc Được Xem Xét: Thi Thiên, Ê-sai, Giê-rê-mi, Ê-xê-chi-ên CHƯƠNG 9 Những Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Vương Quốc Được Xem Xét: Đa-ni-ên, Xa-cha-ri PHẦN IV Hiểu Thời Kỳ Ngàn Năm CHƯƠNG 10 Sách Khải Huyền: Giới Thiệu Và Tổng Quan CHƯƠNG 11 Khải Huyền 20: Ý Nghĩa Của Thời Kỳ Ngàn Năm PHẦN V Hiểu Sự Hoàn Tất CHƯƠNG 12 Mục Đích, Cấu Trúc, Và Sự Hiệp Nhất Của Sự Hoàn Tất CHƯƠNG 13 Những Bản Văn Tân Ước Quan Trọng Liên Quan Đến Sự Hoàn Tất CHƯƠNG 14 Sự Hoàn Tất: Một Kịch Bản Kinh Thánh PHẦN VI Giải Quyết Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng CHƯƠNG 15 Những Lựa Chọn Trong Thần Học Cánh Chung Của Kinh Thánh: Những Phê Bình Của Thuyết Vô Thiên Niên CHƯƠNG 16 Thuyết Vô Thiên Niên: Một Thần Học Cánh Chung Cho Những Ngày Cuối Cùng Này Phụ Lục I Các Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Vương Quốc Được Liệt Kê PHỤ LỤC II Các Bản Văn Tân Ước Liên Quan Đến Sự Hiện Đến/Sự Hoàn Tất PHỤ LỤC III Các Lời Tiên Tri Kinh Thánh Về Trận Chiến Cuối Cùng PHỤ LỤC IV Các Tín Điều Của Thế Giới Cơ Đốc Về Sự Hoàn Tất THƯ MỤC CHỌN LỌC Các Địa Danh Bìa
Lời khen dành cho Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng
Viết với tư cách là một trong những học giả hàng đầu về thuyết vô thiên niên theo quan điểm lý tưởng-tiến triển, Dean Davis đã cho ra đời một khảo luận phong phú, gây dựng và đầy sức thuyết phục về thần học thời kỳ cuối cùng có hệ thống. Phá vỡ sự phức tạp đáng sợ của chủ đề này, cuốn Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng của Dean sẽ đặc biệt hữu ích cho những tín hữu mới làm quen với lời tiên tri trong Kinh Thánh. Cụ thể, sách sẽ giúp họ nắm bắt cách toàn diện điều Kinh Thánh thực sự dạy về Nước Đức Chúa Trời, Thời Kỳ Ngàn Năm và Sự Chung Cuộc. Cuốn sách này cũng tóm tắt cách công bằng những lập trường khác về thời kỳ cuối cùng và cố gắng đáp lại những luận điểm nền tảng của họ một cách nhân từ và cân bằng. Giống như tác phẩm còn lại (và dài hơn nhiều) của ông, Vua Cao Cả Của Thiên Đàng, cuốn sách này làm điều mà nhiều cuốn khác tránh không dám thử: nó cung cấp cho chúng ta những bài giải kinh chi tiết theo thuyết vô thiên niên về những lời tiên tri quan trọng trong Cựu Ước liên quan đến Nước Đức Chúa Trời. Sách của Davis làm một công việc thật đáng kinh ngạc trong việc chứng minh Kinh Thánh thống nhất ra sao khi chúng ta xem xét chương trình của Đức Chúa Trời trong lịch sử từ ban đầu đến cuối cùng. Một nguồn tài liệu rất đáng giới thiệu! —Shawn McGrath, Người sáng tạo trang web Amillennialism: Living the Millennium Today
Tôi đã vô cùng thích thú với cuốn sách này. Dù nó được định làm bản rút gọn của một tác phẩm dài hơn nhiều, Vua Cao Cả Của Thiên Đàng, nó vẫn là một cuốn sách lớn bàn về một chủ đề cực kỳ phức tạp: thời kỳ cuối cùng. Dẫu vậy, tác giả Dean Davis đã làm một công việc tuyệt vời khi truyền đạt những ý tưởng lớn về những chủ đề lớn một cách đơn giản cho những người có thể chưa quen với Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng. Có lẽ là vì nhiều năm ông nghiên cứu chủ đề này, hoặc vì công tác mục vụ của ông. Dù thế nào, Davis có thể bàn luận chủ đề này một cách đơn giản và súc tích. Đã đọc Vua Cao Cả Của Thiên Đàng, tôi thật sự trân trọng tác phẩm ngắn hơn này, vì tôi yêu thích việc giới thiệu cho mọi người một nền thần học thời kỳ cuối cùng lành mạnh, nhưng lại thấy Vua Cao Cả Của Thiên Đàng khiến nhiều linh hồn giật mình với 720 trang của nó! Nay tôi có thể chỉ vào Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng và nói: “Cuốn sách này sẽ cho bạn biết mọi điều bạn cần biết về thời kỳ cuối cùng.” Hơn nữa, tôi có thể nói với họ rằng nó thật sự dễ đọc. Tôi biết ơn cuốn sách mới của Dean và hết lòng giới thiệu nó cho việc học cá nhân, học Kinh Thánh trong Hội Thánh, và ngay cả dùng trong các lớp chủng viện. —Nicholas Potts, Người làm podcast tại The Gospel Forum, Giám đốc Thanh niên tại Hội Thánh King’s Cross, Ellenton, Florida
Những người theo thuyết vô thiên niên thường bị cáo buộc là thiêng liêng hóa đi ý nghĩa rõ ràng của bản văn, đặc biệt trong trường hợp những lời tiên tri Cựu Ước. Nhưng sau khi đọc Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng, bạn sẽ kết luận rằng, trái lại, những lập luận của họ không chỉ vững chắc mà còn thật sự được Kinh Thánh đòi hỏi. Cuốn sách này không chỉ giáo dục những người tìm kiếm lẽ thật về thời kỳ cuối cùng mà còn giúp họ vật lộn với những phân đoạn khó nhất và đạt được sự rõ ràng. —Michael Rowntree, Mục sư, Hội Thánh Bridgeway, Thành phố Oklahoma
Trong cuốn sách mới của mình, Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng, tác giả Dean Davis khéo léo hài hòa cả Kinh Thánh Cựu Ước lẫn Tân Ước để đưa ra một lập luận rõ ràng, thuyết phục và đậm chất Kinh Thánh về điều Đức Chúa Trời đã hoạch định cho thời kỳ cuối cùng này. Đây có thể là tác phẩm định hình về thần học thời kỳ cuối cùng theo thuyết vô thiên niên. Dù cuối cùng bạn có đồng ý hay không, bạn sẽ được phong phú rất nhiều khi đọc cuốn sách khơi gợi suy nghĩ này. —Steven Shepard, Chủ tịch, Church Planting International
Những lời tiên tri trong sách Khải Huyền đối với phần lớn lịch sử dường như là một ẩn dụ bí ẩn. Nhưng với thực tế về những con chip máy tính được cấy ghép và những robot sống động như thật đến mức có thể được coi là con người, những lời tiên tri trong Khải Huyền nay trông thật gần gũi một cách kỳ lạ. Nhiều Cơ Đốc nhân tin chắc rằng sự tái lâm nay đã rất gần. Trong bối cảnh này, cuốn sách mới nhất của Dean Davis nổi bật thích hợp. Có một số cách giải thích tự tin về trình tự các sự kiện được báo trước trong Khải Huyền. Nhưng những cách giải thích này khác nhau đến mức phần lớn trong số đó hẳn phải sai lầm. Trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng, Dean đưa ra những ứng viên chính và nêu ưu điểm, nhược điểm cho mỗi lập trường. Tôi chắc chắn thấy cuốn sách này rất hữu ích trong việc mở ra những khả năng, mở rộng suy nghĩ của tôi đến những xác suất, và đi đến kết luận. —Tiến sĩ Philip Stott, Nhà khoa học sáng tạo, tác giả và nhà nghiên cứu về Địa kỹ thuật
Những người say mê thần học thời kỳ cuối cùng trong Kinh Thánh khá quen thuộc với Vua Cao Cả Của Thiên Đàng, vì đó là một cuốn sách đặc biệt toàn diện về chủ đề đầy thách thức đó. Vậy thì, chúng ta phải nghĩ gì về cuốn sách mới nhất của Dean Davis, Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng? Ở đây Dean viết với tấm lòng của một mục sư dành cho bầy chiên của Đức Chúa Trời, những người không có thời gian đọc một cuốn sách 721 trang! Mục đích của ông không phải là làm vẩn đục dòng nước của thần học thời kỳ cuối cùng bằng cách sa vào suy đoán và giật gân (điều quá phổ biến trong thời đại chúng ta) mà là làm trong sạch dòng nước bằng những bài giảng giải cẩn thận về Lời Đức Chúa Trời. Tôi đặc biệt trân trọng cách ông xử lý Lời Tiên Tri về Nước Trời trong Cựu Ước (OTKP). Dean không chỉ nói cho chúng ta điều ông nghĩ về lời tiên tri này hay lời tiên tri kia trong Cựu Ước. Thay vào đó, trước tiên ông đưa chúng ta đến Tân Ước để chỉ cho chúng ta cách Đấng Christ và các sứ đồ đã giải thích OTKP, để chúng ta cũng có thể làm như vậy. Một mục tiêu xuất sắc, và tôi tin ông đã đạt được! Trong khi trình bày một quan điểm cụ thể — thuyết vô thiên niên — Dean cũng đối xử công bằng và tôn trọng với những quan điểm đối lập, ngay cả khi ông cung cấp bằng chứng vững chắc theo Kinh Thánh ủng hộ quan điểm của mình. Dù cuốn sách này được định là ngắn hơn Vua Cao Cả Của Thiên Đàng, Davis vẫn dành đủ thời gian để bàn luận nhiều phân đoạn Kinh Thánh khó, đưa ra cho chúng ta những cách giải thích hợp lý trong đối thoại với những quan điểm đối lập. Tôi rất giới thiệu cuốn sách này, cả cho người mẹ bận rộn lẫn người say mê thần học thời kỳ cuối cùng. Khi chúng ta nhận được chìa khóa cho thần học thời kỳ cuối cùng theo Kinh Thánh, một thế giới hoàn toàn mới mở ra cho chúng ta. Vảy rơi khỏi mắt chúng ta và chúng ta thấy Đấng Christ, giao ước của Ngài, nước của Ngài và dân sự của Ngài trong khắp Kinh Thánh. Trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng, Dean Davis trao cho chúng ta chiếc chìa khóa. —Simon Wartanian, Tác giả, A Layman’s Systematic and Biblical Exposition of the 1689 London Baptist Confession of Faith, và blogger tại www.thecalvinist.net
CHƯƠNG 1 Thần Học Thời Kỳ Cuối Cùng Theo Kinh Thánh Là Gì?
Chào mừng bạn đến với Phần I của hành trình chúng ta qua Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng (GETD). Mục đích của tôi ở đây là giới thiệu cho bạn cuộc tranh luận này. Một số bạn đã quen với nó rồi, những người khác mới bắt đầu nhận biết nó. Vì tôi không muốn bỏ lại một người bạn đồng hành nào trên hành trình này, tôi quyết tâm “bắt đầu từ con số không.” Nói cách khác, tôi muốn giới thiệu cho bạn mọi thuật ngữ, vấn đề, lựa chọn và ý tưởng thần học then chốt liên quan đến việc nghiên cứu thần học thời kỳ cuối cùng theo Kinh Thánh. Hãy coi phần này của việc học của chúng ta như việc trang bị cho trận chiến. Và hãy tin tôi: Nếu bạn hy vọng chiến thắng trong trận chiến cụ thể này, bạn phải được trang bị!
Thần học thời kỳ cuối cùng
Chúng ta sẽ bắt đầu từ đầu, bằng cách định nghĩa từ eschatology (thần học thời kỳ cuối cùng). Dù lúc đầu hơi đáng sợ, ý nghĩa của nó khá đơn giản. Nó kết hợp hai từ Hy Lạp: eschatos và logos. Từ trước có nghĩa là cuối cùng, từ sau có nghĩa là lời, sự vật, hoặc sự dạy dỗ về. Như vậy, eschatology là sự dạy dỗ về những sự cuối cùng: những điều sẽ xảy ra ở cuối câu chuyện, dù là của một đời người cá nhân hay của chính vũ trụ. Tôn giáo và triết học cho chúng ta hai loại thần học thời kỳ cuối cùng. Loại thứ nhất được gọi là thần học thời kỳ cuối cùng cá nhân. Môn học này giải quyết một trong những câu hỏi cấp bách nhất đang ngủ yên trong lòng người: Điều gì xảy ra khi chúng ta chết? Mối quan tâm của nó là suy nghĩ sâu sắc về bản chất và số phận của nhân cách con người, phần tự ý thức của hữu thể chúng ta. Chúng ta là, hay chúng ta có, một linh hồn? Nếu vậy, nó có sống sót sau cái chết của thân thể không? Nếu vậy, nó đi đâu? Nếu nó đi đến một nơi nào đó, nó sẽ ở đó bao lâu? Nó sẽ mãi mãi là một thần linh không có thân thể sao? Nó có bao giờ được đoàn tụ với một thân thể không? Đây là những câu hỏi mà thần học thời kỳ cuối cùng cá nhân tìm cách trả lời. Loại thứ hai được gọi là thần học thời kỳ cuối cùng vũ trụ hay phổ quát. Ở đây mối quan tâm là suy nghĩ sâu sắc về tương lai của vũ trụ, sự sống và con người. Lịch sử vũ trụ có đang chuyển động theo đường thẳng hướng tới một mục tiêu cụ thể không? Nếu vậy, mục tiêu đó là gì? Vũ trụ sẽ đi đến một kết thúc vĩnh viễn, hay nó sẽ luôn thay đổi? Thậm chí nó có thể đang tuân theo một quy luật tuần hoàn vĩnh cửu, sao cho vũ trụ trải qua cùng một lịch sử, hoặc một lịch sử tương tự, lặp đi lặp lại không? Đây là những loại câu hỏi lớn mà thần học thời kỳ cuối cùng vũ trụ giải quyết. Mọi người đều tò mò về thần học thời kỳ cuối cùng cá nhân và vũ trụ. Thật vậy, thường với một cảm giác cấp bách hiện sinh, chúng ta hỏi: “Điều gì sẽ xảy ra khi tôi chết?” hoặc “Lịch sử đang hướng về đâu?” Là Cơ Đốc nhân, chúng ta tin rằng trong Kinh Thánh, chính Đức Chúa Trời đã ban cho chúng ta những câu trả lời đáng tin cậy cho những câu hỏi cháy bỏng này. Theo đó, chúng ta cũng tin rằng những câu trả lời do các thế giới quan khác cung cấp ít nhiều đều sai lầm và chúng không bao giờ có thể hoàn toàn thỏa mãn sự tò mò của những người tìm kiếm hay làm yên nghỉ những nỗi sợ hãi và lo lắng của họ. Như vậy, nếu chúng ta hy vọng yêu thương và phục vụ những người lân cận không phải Cơ Đốc nhân của mình trong những vấn đề này, chúng ta sẽ phải làm quen không chỉ với thần học thời kỳ cuối cùng theo Kinh Thánh, mà còn với thần học thời kỳ cuối cùng của các thế giới quan khác. Rồi, khi có cơ hội nói với người lân cận của mình về “những sự cuối cùng,” chúng ta sẽ sẵn sàng làm điều đó một cách thành thạo, tự tin và đầy lòng thương xót. 1
Kinh Thánh và Thần Học Thời Kỳ Cuối Cùng Cá Nhân
Dù trọng tâm của cuốn sách này là thần học thời kỳ cuối cùng vũ trụ, tôi muốn bắt đầu với vài lời về chủ đề thần học thời kỳ cuối cùng cá nhân, đặc biệt vì hai chủ đề này liên quan chặt chẽ và giao nhau ở một số điểm then chốt. Kinh Thánh dạy rằng Đức Chúa Trời đã tạo dựng con người như một hữu thể gồm hai phần: Chúng ta là những thần linh (hay linh hồn) cư ngụ trong thân thể vật lý (Sáng Thế Ký 2:7; Lu-ca 1:46–47). Đức Chúa Trời không bao giờ có ý định để hai phần của hữu thể chúng ta bị tách rời. Trạng thái tự nhiên của con người là sống với Đức Chúa Trời — thân thể và linh hồn — trong thế giới vật lý mà Ngài đã tạo dựng để làm nhà của chúng ta. Tuy nhiên, vì tội lỗi của A-đam trong Vườn Ê-đen, sự chết đã vào trong thế giới (Rô-ma 5:12). Kẻ thù không được chào đón này được Kinh Thánh định nghĩa rõ ràng là sự tách rời không tự nhiên của thần linh khỏi thân thể (Gia-cơ 2:26). Kinh Thánh rõ ràng rằng vào lúc chết, thần linh không bị hủy diệt, cũng không rơi vào “giấc ngủ” của sự vô thức tạm thời. Thay vào đó, nó rời khỏi thân thể để đến một trong hai nơi đến thuộc linh — Thiên Đàng hoặc Âm Phủ (Lu-ca 16:19–31; Phi-líp 1:19–26; Gia-cơ 2:26; Khải Huyền 6:9; 20:4). Trong thời đại chúng ta, những người vào Thiên Đàng làm như vậy chỉ dựa trên đức tin cá nhân tích cực nơi Chúa Giê-xu Christ, Đấng mà đời sống công chính và sự chết chuộc tội của Ngài đã bảo đảm cho họ sự cứu chuộc hoàn hảo mà công việc của chính họ không bao giờ có thể đạt được (Mác 10:45; Giăng 1:12; 3:16; Rô-ma 3:21–22; Ê-phê-sô 2:8–10). Các thánh đồ trên Thiên Đàng hoàn toàn nhận biết môi trường xung quanh và vui mừng bởi nhiều phước hạnh của nơi ấy (Hê-bơ-rơ 12:22–24). Nhưng sự cứu chuộc của họ vẫn chưa trọn vẹn. Thay vào đó, họ nóng lòng chờ đợi Sự Tái Lâm của Đấng Christ, Sự Sống Lại Của Kẻ Chết, và sự sống đời đời với Ngài trong trời mới và đất mới (Lu-ca 20:27–40; Giăng 5:28–29; I Cô-rinh-tô 15; Phi-líp 3:20–21; II Phi-e-rơ 3:13). Nói cách khác, họ chờ đợi sự hợp nhất của linh hồn đã được làm cho hoàn hảo của họ với một thân thể mới, được vinh hiển, trong đó họ sẽ kinh nghiệm sự trọn vẹn của sự sống đời đời trong một Thế Giới Mới Sẽ Đến vinh hiển. Những người vào Âm Phủ làm như vậy dựa trên những việc ác của chính họ, và đặc biệt dựa trên việc họ kìm nén lẽ thật mà Đức Chúa Trời trước đó đã cho họ biết qua sự tự bày tỏ của Ngài trong thiên nhiên, luật đạo đức của Ngài, và tin lành về Chúa Giê-xu Christ, điều cuối cùng này là sự cung ứng duy nhất của Ngài cho sự tha thứ tội lỗi của họ và việc nhận được sự sống đời đời (Giăng 3:19, 36; 5:29; Công Vụ 13:46; Rô-ma 1:18–19; 2:8–9; II Tê-sa-lô-ni-ca 1:8; Khải Huyền 20:12). Trong Âm Phủ, những người hư mất đang chịu đau đớn và bị tước đoạt mọi phước hạnh ban sự sống của Đức Chúa Trời. Trong chừng mực họ có thể nhận biết điều đó, triển vọng duy nhất của họ là Sự Sống Lại và Ngày Phán Xét, khi Đấng Christ sẽ sai họ — thân thể và linh hồn — vào Hồ Lửa đã chuẩn bị cho ma quỷ và các thiên sứ của nó (Ma-thi-ơ 8:29; 10:28; 25:41; Mác 9:48; Lu-ca 16:19–31; II Tê-sa-lô-ni-ca 1:9; Khải Huyền 20:14). Như chúng ta sẽ thấy trong những trang tiếp theo, trong suốt những ngày cuối cùng mà chúng ta đang sống, đó là đặc ân và gánh nặng của Hội Thánh của Đấng Christ không chỉ rao giảng tin lành về sự cứu rỗi cho mọi tạo vật, mà còn làm rõ hết sức có thể những hậu quả đời đời của quyết định của họ ủng hộ hay chống lại Đấng Christ. 2 Truyền giảng Phúc Âm và thần học thời kỳ cuối cùng đi đôi với nhau.
Kinh Thánh và Thần Học Thời Kỳ Cuối Cùng Vũ Trụ
Trong trí tưởng tượng phổ biến của Cơ Đốc nhân, thần học thời kỳ cuối cùng vũ trụ bàn về tập hợp các sự kiện xung quanh Sự Tái Lâm của Đấng Christ và sự chung cuộc của sự cứu chuộc chúng ta. Ở một mức độ, trọng tâm này dễ hiểu và thích hợp, vì việc chúng ta quan tâm đến kết thúc của câu chuyện của chính mình là điều tự nhiên. Tuy nhiên, khi chúng ta xem xét Kinh Thánh như một tổng thể, chúng ta nhận ra rằng đây là một cái nhìn bị cắt ngắn nghiêm trọng. Đó là vì “những ngày cuối cùng” và “những sự cuối cùng” bao gồm nhiều hơn rất nhiều so với hồi kết vĩ đại của lịch sử, dẫu điều đó quan trọng và hấp dẫn đến đâu. Hơn nữa, chỉ đến khi chúng ta đã nhận ra từ Kinh Thánh trọng tâm thật sự của mối quan tâm về thời kỳ cuối cùng của Kinh Thánh, chúng ta mới có thể hiểu đúng đắn và phong phú nhất điều làm chúng ta quan tâm nhất: Sự Chung Cuộc của mọi sự vào cuối thời đại gian ác hiện tại này.
Lịch Sử Cứu Rỗi
Để hiểu tất cả điều này tốt hơn, tôi muốn giới thiệu cho bạn một thuật ngữ thần học đặc biệt hữu ích: Lịch Sử Cứu Rỗi. Tôi sẽ định nghĩa điều này là bản ghi chép về hoạt động cứu chuộc của Đức Chúa Trời được tìm thấy trong Lời Ngài, Kinh Thánh. Nay, ngay cả khi bạn chưa bao giờ nghe thuật ngữ này trước đây, có khả năng bạn đã có cảm nhận về hình dạng cơ bản của Lịch Sử Cứu Rỗi. Tất cả những ai đã đọc qua toàn bộ Kinh Thánh đều có. Ví dụ, họ biết rằng ở cốt lõi, Kinh Thánh không phải là một bài thơ hay một chuyên luận triết học. Thay vào đó, nó là một câu chuyện. Thật vậy, nó là Câu Chuyện của Ngài: lịch sử chân thật về những giao dịch của Đức Chúa Trời với vũ trụ, sự sống và con người từ Sự Sáng Tạo đến Sự Chung Cuộc. Hơn nữa, họ nhận ra rằng phần lớn câu chuyện này (tức là, từ Sáng Thế Ký 4 đến Khải Huyền 22) bàn về những hành động cứu chuộc đặc biệt của Đức Chúa Trời. Nói cách khác, nó bàn về những hành động đặc biệt mà qua đó Đức Chúa Trời đã (và đang) vui lòng giải cứu và khôi phục một dân tội lỗi nhưng được yêu thương qua công việc cứu rỗi của Con độc sinh duy nhất của Ngài, Chúa Giê-xu Christ. Rất quan trọng, những Cơ Đốc nhân tỉnh táo có thể dễ dàng nhận ra cấu trúc cơ bản của Lịch Sử Cứu Rỗi. Thật vậy, chỉ bằng cách đọc thẳng từ Sáng Thế Ký đến Khải Huyền, họ thấy câu chuyện thật sự đang nài xin họ đặt những yếu tố chính của câu chuyện vĩ đại của nó lên một loại dòng thời gian nào đó. Trong hình thức cơ bản nhất — tôi sẽ gọi nó là Phiên Bản Cho Người Mới Bắt Đầu của Lịch Sử Cứu Rỗi — một dòng thời gian như vậy hầu như luôn trông như thế này: Những yếu tố của dòng thời gian này quen thuộc và dễ hiểu. Đầu tiên đến Sự Sáng Tạo trong sáu ngày, trong đó Đức Chúa Trời tạo nên và tạo hình một thế giới rất tốt lành, chủ yếu làm nhà cho con cưng yêu dấu của Ngài: gia đình loài người. Tiếp đến là Thời Kỳ Thử Thách của A-đam trong Vườn Ê-đen: một thử thách đơn giản về tình yêu, đức tin và sự vâng lời. Tuy nhiên, đó là một thử thách mà ông đã thất bại, dẫn đến sự sa ngã thảm khốc của con người và thiên nhiên. Sự sa ngã này gồm hai mặt: Nó là rời xa mọi món quà tốt lành mà Đức Chúa Trời đã dành cho gia đình loài người và rơi vào vòng kìm kẹp của đủ loại kẻ thù thuộc thể và thuộc linh, tệ nhất trong số đó là cơn thạnh nộ của Đức Chúa Trời, sự định tội và nguy cơ địa ngục. Tiếp đến là một Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị rất dài, một thời kỳ được mô tả trong các trang của Cựu Ước (OT) từ Sáng Thế Ký 4 đến Ma-la-chi 4. Ở đây chúng ta thấy Đức Chúa Trời liên tục hứa hẹn, mô tả bằng hình ảnh và chuẩn bị cho món quà ân điển là một Đấng Cứu Chuộc: một Tiên Tri, Thầy Tế Lễ và Vua được Đức Thánh Linh xức dầu, Đấng sẽ giải cứu một dân tin kính và thế giới của họ khỏi nhiều kẻ thù của họ và rồi khôi phục họ về mọi phước hạnh Đức Chúa Trời đã hoạch định cho họ từ ban đầu. Cuối cùng, đến Thời Kỳ Ứng Nghiệm dài. Như dòng thời gian chỉ ra, thời kỳ này bắt đầu với lần đến thứ nhất của Đấng Cứu Chuộc — Con nhập thể của Đức Chúa Trời, Chúa Giê-xu Christ — và kéo dài vào cõi đời đời tương lai. Tuy nhiên, ở đây chúng ta gặp một điều thú vị: Thời kỳ này không phải là đơn nhất, mà gồm ít nhất hai giai đoạn (như chúng ta sẽ thấy, một số Cơ Đốc nhân lập luận cho nhiều hơn). Vì dù Đấng Christ thật sự đã xuất hiện vào đầu thời kỳ này để khai mở sự cứu chuộc một dân tin kính bằng cách ban cho họ sự tha thứ tội lỗi và sự sống thuộc linh mới, Ngài vẫn chưa làm trọn sự cứu chuộc đó bằng cách mở rộng nó đến thân thể vật lý của họ và thế giới mà một ngày nào đó họ sẽ ở. Và vì vậy, với sự mong đợi nóng lòng, các thánh đồ chờ đợi Ngài đến lần nữa và làm chính những điều này. Trước đó tôi đã nói rằng đối với nhiều Cơ Đốc nhân, thần học thời kỳ cuối cùng là tất cả về Sự Chung Cuộc: tập hợp các sự kiện liên quan đến Sự Tái Lâm của Đấng Christ. Nhưng nhìn vào Phiên Bản Cho Người Mới Bắt Đầu của Lịch Sử Cứu Rỗi, nay chúng ta có thể thấy rằng nó thật sự bàn về điều gì đó lớn hơn nhiều: toàn bộ Thời Kỳ Ứng Nghiệm được khai mở bởi lần đến thứ nhất của Đấng Christ. Tại sao tôi nói điều này? Tôi nói điều này chủ yếu vì một cụm từ quan trọng xuất hiện lặp đi lặp lại trong Kinh Thánh: những ngày cuối cùng hay những ngày sau rốt. Như chúng ta sẽ thấy, các tiên tri Cựu Ước hướng về những ngày cuối cùng: những ngày mà trong đó Đức Chúa Trời sẽ sai Đấng Cứu Chuộc đến, cung cấp sự chuộc tội cho tội lỗi, tuôn đổ Đức Thánh Linh của Ngài, giải cứu và khôi phục dân sự của Ngài (người Do Thái và dân ngoại như nhau), đẩy lùi lời rủa sả, và đưa vào một trật tự thế giới hoàn toàn mới được đánh dấu bởi công lý, sức khỏe, hòa bình, thịnh vượng và sự hiểu biết phổ quát về vinh quang của Đức Chúa Trời (Ê-sai 2:2; Giê-rê-mi 48:47; 49:39; Đa-ni-ên 2:28; Ô-sê 3:5; Mi-chê 4:1–2). Tuy nhiên, khi chúng ta bước lên nền Tân Ước (NT), chúng ta thấy với sự kinh ngạc rằng các môn đồ không còn hướng về những điều này nữa, hoặc ít nhất không theo cùng cách mà tổ phụ Cựu Ước của họ đã làm. Vì ngay cả bây giờ — trước sự trở lại của Đấng Christ và sự chung cuộc của sự cứu chuộc của họ — họ khẳng định rằng họ đang sống trong những ngày cuối cùng. Để đưa ra chỉ một ví dụ, tác giả thư Hê-bơ-rơ mở đầu thư của mình bằng cách nói: “Đức Chúa Trời, sau khi phán với tổ phụ qua các tiên tri trong nhiều phần và nhiều cách vào những ngày xưa, đã phán với chúng ta trong những ngày cuối cùng này bởi Con Ngài, Đấng Ngài đã lập làm người thừa kế muôn vật, và qua Đấng ấy Ngài đã dựng nên các thế giới” (Hê-bơ-rơ 1:1–2). Vậy thì: Nay Đấng Christ đã vào thế gian — và nay các thánh đồ đang bắt đầu kinh nghiệm những phước hạnh cứu chuộc của Ngài — các tín hữu đang sống trong những ngày cuối cùng. Họ đang kinh nghiệm — dù chỉ ở một mức độ — những sự cuối cùng, những điều cứu chuộc cụ thể đã được các tiên tri xưa hứa hẹn. Một lần nữa, điều này cho chúng ta biết rằng chủ đề thật sự của thần học thời kỳ cuối cùng theo Kinh Thánh là toàn bộ Thời Kỳ Ứng Nghiệm được khai mở bởi lần đến thứ nhất của Đấng Christ vào thế gian. Ở đây, vậy, là nỗ lực tốt nhất của tôi cho một định nghĩa nghiêm ngặt về thần học thời kỳ cuối cùng vũ trụ theo Kinh Thánh: Thần Học Thời Kỳ Cuối Cùng Vũ Trụ Theo Kinh Thánh là việc nghiên cứu những ngày cuối cùng: những ngày của Thời Kỳ Ứng Nghiệm, những ngày mà trong đó Con Đức Chúa Trời — trong sự ứng nghiệm chương trình đời đời của Đức Chúa Trời và nhiều lời hứa trong Cựu Ước — bước vào lịch sử và hoàn thành sự cứu chuộc trọn vẹn của một thế giới hoàn toàn mới trong Đấng Christ. Nay chúng ta đã sẵn sàng tiến bước. Nay mục tiêu của hành trình chúng ta ở trước mặt chúng ta: nhận ra từ Kinh Thánh hình dạng thật sự của Thời Kỳ Ứng Nghiệm, qua đó đi đến một bức tranh rõ ràng về toàn bộ tiến trình của Lịch Sử Cứu Rỗi, từ Sự Sáng Tạo đến Sự Chung Cuộc. Và xin hãy lưu ý kỹ: Nếu và khi chúng ta đạt được mục tiêu của mình, chúng ta cũng sẽ thấy Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh và người chiến thắng trong GETD! Một lần nữa, hành trình của chúng ta sẽ không phải lúc nào cũng dễ dàng, và trong những chương tiếp theo bạn sẽ thấy tại sao. Tuy nhiên, ở đây tôi muốn kết luận bằng một câu hỏi được thiết kế để khích lệ bạn. Liệu có phải là trớ trêu không nếu Phiên Bản Cho Người Mới Bắt Đầu của Lịch Sử Cứu Rỗi hóa ra lại là bức tranh thật sự sau tất cả? Liệu có phải là quá tuyệt vời đến không lời nào tả xiết không nếu Thời Kỳ Ứng Nghiệm thật sự gồm hai giai đoạn đơn giản, được phân cách bởi một sự chung cuộc duy nhất vào lúc Chúa trở lại? Thật là một phước hạnh cho vô số chiên bối rối và nản lòng tản lạc khắp các sườn đồi của thần học thời kỳ cuối cùng đương đại. Thật vậy, ngay cả những chiên con nhỏ cũng có thể hiểu và vui mừng trong một bức tranh rõ ràng và đơn giản như vậy. “Nhưng chắc chắn,” bạn nói, “thần học thời kỳ cuối cùng phức tạp hơn thế. Chắc chắn một bức tranh như vậy là quá đơn giản, quá rõ ràng và quá tốt để có thể là thật.” Hãy đọc tiếp. 1. Để thảo luận về các vũ trụ học và thần học thời kỳ cuối cùng theo chủ nghĩa tự nhiên và phiếm thần, xem Dean Davis, In Search of the Beginning: A Seeker’s Journey to the Origins of the Universe, Life and Man (Enumclaw, WA: Redemption Press, 2010), chương 2–4. 2. Để thảo luận chi tiết hơn về thần học thời kỳ cuối cùng cá nhân, xem Anthony Hoekema, The Bible and the Future (Grand Rapids, MI: Eerdmans Publishing, 1979), chương 7–9. Cũng xem Dean Davis, The Test: A Seeker’s Journey to the Meaning of Life (Enumclaw, WA: Redemption Press, 2010), chương 15.
CHƯƠNG 2 Những Vấn Đề Trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng
Trong hành trình của chúng ta cho đến nay, chúng ta đã thấy rằng mục tiêu đúng đắn của thần học thời kỳ cuối cùng vũ trụ theo Kinh Thánh là nhận ra từ Kinh Thánh hình dạng thật sự của Lịch Sử Cứu Rỗi. Than ôi, hóa ra đây không phải là một nhiệm vụ dễ dàng. Như nhiều người trong chúng ta biết rất rõ, khi các Cơ Đốc nhân đi tạo ra một dòng thời gian như vậy, họ không phải tất cả đều trở về với cùng một dòng thời gian. Tại sao vậy? Trả lời: Họ có những vấn đề. May mắn thay, một trong những vấn đề họ không có là việc xác định điều tôi sẽ gọi là những yếu tố của thần học thời kỳ cuối cùng theo Kinh Thánh. Bởi yếu tố tôi muốn nói đến những thời kỳ và sự kiện được bày tỏ mà, giống như những mảnh của một trò chơi ghép hình, chúng ta hy vọng đặt chính xác lên dòng thời gian của Lịch Sử Cứu Rỗi. Một danh sách đầy đủ những yếu tố này sẽ bao gồm những điều sau: Nước Đức Chúa Trời (bản chất và các giai đoạn của nó) Thời Kỳ Ngàn Năm (tức là, thời kỳ trị vì ngàn năm của Đấng Christ được mô tả trong Khải Huyền 20) Kẻ Chống Đấng Christ Trận Chiến Cuối Cùng (tức là, xung đột cuối cùng giữa Đức Chúa Trời và Sa-tan, Đấng Christ và Kẻ Chống Đấng Christ, Hội Thánh và Thế Gian) Sự Hiện Đến (Parousia) (tức là, Sự Tái Lâm của Đấng Christ; còn gọi là Sự Bày Tỏ và Sự Hiện Ra của Đấng Christ) Sự Sống Lại Của Kẻ Chết (và Sự Vinh Hiển Hóa Các Thánh Đồ Đang Sống) Sự Cất Lên (hay Sự Cất Lên) của Các Thánh Đồ để gặp Chúa trên không trung Sự Phán Xét Sự Hủy Diệt Trời và Đất Hiện Tại Bằng Lửa Sự Tạo Dựng Trời Mới và Đất Mới Việc Trao Nước Cho Đức Chúa Trời Là Cha Nước Đức Chúa Trời Đã Hoàn Thành (còn gọi là Trời Mới và Đất Mới, Thế Giới Sẽ Đến, Trạng Thái Cuối Cùng, và Eschaton) Một lần nữa, mọi Cơ Đốc nhân đều đồng ý rằng đây là những khối xây dựng của thần học thời kỳ cuối cùng theo Kinh Thánh. Nhưng sau đó, những bất đồng bắt đầu. Ví dụ, họ bất đồng về cách một số yếu tố này nên được định nghĩa. Họ bất đồng về việc liệu một số yếu tố nhất định (ví dụ, Sự Hiện Đến, Sự Sống Lại, Sự Phán Xét) sẽ xảy ra một lần, hai lần, hay thậm chí ba lần. Và họ bất đồng mạnh mẽ về trình tự thời gian của các yếu tố. Điều này đưa chúng ta đến trọng tâm của chương hiện tại: những vấn đề sâu xa, nền tảng trong thần học thời kỳ cuối cùng theo Kinh Thánh. Rất quan trọng, những vấn đề khác với những yếu tố, dù chúng ảnh hưởng mạnh mẽ đến cách chúng ta nghĩ về những yếu tố. Ngoài ra, chúng ít hơn về số lượng so với những yếu tố. Thật vậy, tôi chỉ nhận ra bốn vấn đề. Và nếu tôi đúng, đó là tin rất tốt, vì nó có nghĩa là để giải quyết GETD, tất cả những gì chúng ta thật sự cần làm là tìm ra điều Kinh Thánh nói về bốn vấn đề này. Sau đó, chúng ta sẽ có thể đứng lại và xem bức tranh thật sự của Lịch Sử Cứu Rỗi xuất hiện từ sương mù của sự phức tạp, bối rối và tranh cãi vào ánh sáng ban ngày rực rỡ. Vậy hãy để chúng ta xem xét giới thiệu ngắn gọn bốn vấn đề này. 1. Bản Chất và Các Giai Đoạn của Nước Đức Chúa Trời Hãy tin tôi khi tôi nói rằng vấn đề này thuộc về vị trí hàng đầu trong danh sách của chúng ta. Hầu như mọi điểm nóng của tranh cãi trong GETD đều liên quan đến những cách giải thích khác nhau về bản chất của Nước Đức Chúa Trời và các giai đoạn mà trong đó nó bước vào thế gian. Trong phần này chúng ta sẽ chạm đến hai khía cạnh của vấn đề nền tảng này: (1) bức tranh Cựu Ước về Nước Trời, (2) khó khăn trong việc chấp nhận bức tranh đó theo nghĩa đen. Bức Tranh Cựu Ước Về Nước Đức Chúa Trời Chúa chúng ta đã nghĩ gì trong đầu khi Ngài nói về Nước Đức Chúa Trời? Trong những trang tiếp theo chúng ta sẽ cẩn thận tìm kiếm trong Tân Ước một câu trả lời rõ ràng cho câu hỏi quan trọng này. Tuy nhiên, vào lúc này, hãy để tôi đi trước bản thân một chút bằng cách đưa ra định nghĩa tạm thời sau: Nước Đức Chúa Trời là sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời là Cha, qua Con Ngài, bởi quyền năng của Đức Thánh Linh, trên mọi điều đã được cứu chuộc bởi Con Người và Công Việc của Chúa Giê-xu Christ. Trong định nghĩa này từ then chốt là trực tiếp. Vâng, bởi sự quan phòng của Ngài, Đức Chúa Trời nay cai trị trên mọi sự. Nhưng sự cai trị này phần lớn là gián tiếp. Nó bị lọc qua một lời rủa sả tư pháp mà chính Ngài đã đặt lên tạo vật vào thời điểm A-đam sa ngã. Tuy nhiên, khi Đấng Christ đến, sự cứu chuộc đã được hoàn thành. Khi sự cứu chuộc được hoàn thành, sự giải cứu và khôi phục thuộc linh và thuộc thể trở nên có thể. Và bất cứ khi nào sự giải cứu và khôi phục như vậy thật sự xảy ra, Nước Trời đến. Tại sao? Vì từ nay Đức Chúa Trời đang cai trị trực tiếp, qua Con Ngài, bởi Đức Thánh Linh của Ngài, trên những con người và sự vật Ngài đã cứu chuộc, và đang đưa vào mọi phước hạnh mà một sự cai trị như vậy mang theo. Nói cách khác, Nước Đức Chúa Trời là một lĩnh vực cứu chuộc trong đó Đức Chúa Trời trực tiếp trị vì trên mọi điều Ngài đã làm thành của mình. Như chúng ta sẽ thấy sau, ngay từ buổi bình minh của thời gian Đức Chúa Trời đã ban cho chúng ta những lời hứa và hình ảnh về lĩnh vực cứu chuộc phước hạnh này. Nhưng mãi đến khi ban bố Luật Pháp Môi-se (khoảng 1500 TCN) và việc gia đình Áp-ra-ham sau đó được cấu thành thành một quốc gia (tức là, thành một vương quốc) thì Đức Chúa Trời, qua các tiên tri Cựu Ước, mới bắt đầu tiên đoán rõ ràng về một Vua và một Nước sắp đến. Những lời tiên tri nền tảng của
về Nước Trời xuất hiện trong chính Luật Pháp (Phục Truyền Luật Lệ Ký 30, 32). Nhiều lời nữa xuất hiện trong Thi Thiên (Thi Thiên 2; 18; 22; 72; 89; 96; 132). Nhưng đại đa số xuất hiện trong các tiên tri viết sách (tức là, từ Ê-sai đến Ma-la-chi). Trong hành trình của chúng ta, tôi sẽ gọi toàn bộ những lời dự ngôn này là Lời Tiên Tri về Nước Trời trong Cựu Ước (OTKP). OTKP bắt đầu như một dòng nhỏ giọt và kết thúc như một dòng thác. Nói cách khác, bắt đầu với Môi-se và đạt đỉnh với tiên tri Ma-la-chi, Đức Chúa Trời đã ban cho dân Cựu Ước của Ngài một sự bày tỏ tiến triển trong Cựu Ước về Nước Trời. Đáng buồn thay, dòng suối không ngừng dâng lên này chạy song song gần gũi với sự bội đạo ngày càng sâu sắc của Y-sơ-ra-ên khỏi Đức Chúa Trời của họ. Quốc gia càng đi xa khỏi Vua của mình bao nhiêu, các tiên tri càng tha thiết cảnh báo bấy nhiêu rằng những lời rủa sả của giao ước của Đức Chúa Trời (tức là, những sự phán xét) sắp giáng xuống họ, lên đến và bao gồm lời rủa sả kép là bị trục xuất khỏi quê hương và bị lưu đày trong (và cho) các nước ngoại bang (Lê-vi Ký 26; Phục Truyền Luật Lệ Ký 28). Nhưng vẫn có hy vọng. Vì ngay cả khi các tiên tri đe dọa những kẻ bội đạo bằng sự phán xét sắp đến, họ cũng an ủi những người Y-sơ-ra-ên trung tín bằng những lời hứa về một sự khôi phục cuối cùng: sự trở về một lần đủ cả của một phần còn sót lại tin kính gồm những người Y-sơ-ra-ên thật về quê hương của họ, nơi, cùng với một Tiên Tri, Thầy Tế Lễ và Vua rất đặc biệt được sai từ trời (tức là, Đấng Mê-si), một Y-sơ-ra-ên mới đầy dẫy Đức Thánh Linh sẽ mãi mãi hưởng những phước hạnh của giao ước của Đức Chúa Trời trong hòa bình và thịnh vượng. Thật vậy, chúng ta càng xem xét kỹ những lời tiên tri này, chúng ta càng nhận ra rằng ở đây Đức Chúa Trời đang hứa không gì kém hơn sự cứu chuộc vũ trụ trọn vẹn. Những người Do Thái tin kính phải biết và hiểu rằng khi CHÚA cuối cùng bước vào lịch sử để hoàn thành sự khôi phục đã hứa, Ngài sẽ giải cứu dân sự Ngài khỏi mọi hậu quả của tội lỗi — cả của họ lẫn của A-đam — và khôi phục họ về mọi phước hạnh thuộc linh đã ban cho nhân loại trong Thiên Đàng. Ở đây, vậy, là cốt lõi của sự bày tỏ trong Cựu Ước về Nước Đức Chúa Trời: Trong những ngày Y-sơ-ra-ên được khôi phục cuối cùng về Đất Hứa, CHÚA sẽ trị vì trên dân sự như chưa từng có trước đây: qua Đấng Mê-si, bởi Đức Thánh Linh, và trong sự thánh khiết, hòa bình và vui mừng hoàn hảo — đến đời đời vô cùng. Hơn nữa, khi Vua và Nước đã hứa đến, nhiều dân ngoại cũng sẽ được bao gồm trong phước hạnh của sự sống đời đời dưới sự cai trị cứu chuộc của Đức Chúa Trời. Sau này trong hành trình của chúng ta, chúng ta sẽ xem xét kỹ hơn lời hứa trong Cựu Ước về Nước Trời. Tuy nhiên, ở đây, hai nhận xét ban đầu là cần thiết. Nhận xét thứ nhất liên quan đến điều tôi sẽ gọi là Ý Tưởng Đại Diện về Sự Đến của Nước Trời. Tôi dùng từ đại diện vì hầu hết các OTKP đều phù hợp với bức tranh này, nhưng không phải tất cả. Như vậy, chúng ta có thể nói rằng theo quy tắc chung, các tiên tri Cựu Ước mô tả sự đến của Nước Trời như sau: Lưu Đày, Trở Về, Sự Đến của Đấng Mê-si (Đấng khai mở Những Ngày Cuối Cùng), Những Ngày của Đấng Mê-si (trong đó Ngài trị vì trên Y-sơ-ra-ên và một số dân ngoại), Trận Chiến Cuối Cùng (giữa Y-sơ-ra-ên và kẻ thù trên toàn thế giới của nàng), Ngày của CHÚA (ngày mang đến Sự Sống Lại Của Kẻ Chết, Sự Phán Xét, sự báo trả đời đời và phần thưởng đời đời), Thế Giới Sẽ Đến (Trời Mới và Đất Mới, Nước Đức Chúa Trời trong hình thức đời đời của nó). Điều này đưa chúng ta đến nhận xét thứ hai. Cùng với Ý Tưởng Đại Diện về Sự Đến của Nước Trời, còn có một Ý Tưởng Đại Diện về Bản Chất của Nước Trời. Và một lần nữa, hầu hết các OTKP đều phù hợp với ý tưởng này, nhưng không phải tất cả. Như vậy, chúng ta có thể nói rằng theo quy tắc chung, các tiên tri Cựu Ước mô tả Nước Đức Chúa Trời như một nền thần quyền đời đời, phổ quát: một chính quyền của Đức Chúa Trời được trung gian cho các quốc gia bởi Y-sơ-ra-ên thuộc về dân tộc và Đấng Mê-si của nàng, được quản trị theo Luật Pháp Môi-se và được đặt trong một vũ trụ được đổi mới về thuộc linh và thuộc thể. Sau này chúng ta sẽ xem xét kỹ hơn những yếu tố của ý tưởng này và xem xét cơ sở Kinh Thánh của nó. Nhưng để cảm nhận được nó, hãy xem xét một OTKP cổ điển được tìm thấy trong sách Mi-chê: “Việc sẽ xảy ra trong những ngày sau rốt, núi của nhà CHÚA sẽ được lập vững trên đỉnh các núi, và sẽ được tôn cao hơn các đồi; và các dân sẽ đổ về đó. Nhiều nước sẽ đến và nói: ‘Hãy đến, chúng ta hãy lên núi của CHÚA, đến nhà của Đức Chúa Trời của Gia-cốp; Ngài sẽ dạy chúng ta đường lối Ngài, và chúng ta sẽ bước đi trong các nẻo Ngài.’ Vì luật pháp [hay sự chỉ dạy] sẽ ra từ Si-ôn, và lời của CHÚA từ Giê-ru-sa-lem.” (Mi-chê 4:1–2) Trước tiên hãy chú ý rằng Mi-chê nói những điều này sẽ xảy ra trong “những ngày sau rốt.” Những lời đó là một dấu hiệu, báo hiệu rằng những sự kiện đang được bàn luận sẽ xảy ra trong những ngày của Nước Trời, khi Đức Chúa Trời một lần nữa sẽ cai trị thế gian. Nhưng ở đây có một điều thú vị và — đối với Cơ Đốc nhân — gây vấn đề: Dường như trong những ngày đó Luật Pháp Môi-se vẫn còn hiệu lực! Như trong những ngày vinh quang của Sa-lô-môn, cũng vậy trong những ngày cuối cùng: Một đền thờ lớn sẽ ngự trên đỉnh Núi Si-ôn. Nhiều dân trên thế gian — các nước dân ngoại — sẽ hành hương đến đó. Chính CHÚA sẽ ngự trong đền thờ này, có lẽ giữa các chê-ru-bim của Hòm Giao Ước. Và, dù Ngài dạy dỗ các dân bằng cách nào đi nữa, nó sẽ ra từ “Luật Pháp”: thân thể vô song gồm những luật lệ, phán quyết và sắc lệnh mà Môi-se nói rằng chúng là “sự khôn ngoan” và “sự hiểu biết” của Y-sơ-ra-ên, được Đức Chúa Trời định để khơi dậy các nước trên thế gian đến sự ngưỡng mộ, ganh tị và cải đạo (Phục Truyền Luật Lệ Ký 4:5–8). Quan trọng là, tất cả điều này khá điển hình của OTKP. Ví dụ, theo Đa-vít, Đức Chúa Trời sẽ lập Vua Mê-si của Ngài trên Núi Si-ôn, và qua Ngài giương cây trượng mạnh mẽ của Ngài để cai trị Y-sơ-ra-ên và các nước (Thi Thiên 110:2). Theo Ê-sai, những hoạn quan và người ngoại quốc giữ chặt giao ước và tôn kính các ngày Sa-bát của Đức Chúa Trời sẽ phục vụ như thầy tế lễ trên núi thánh của Ngài và trong nhà Ngài, đặt những của lễ thiêu cho tội lỗi lên bàn thờ của Ngài (Ê-sai 56:6–8). Theo Giê-rê-mi, khi con trai Mê-si của Đa-vít cuối cùng xuất hiện, các thầy tế lễ Lê-vi sẽ không bao giờ thiếu một người để dâng của lễ thiêu và chuẩn bị những của lễ trước mặt Đức Chúa Trời; và họ sẽ làm như vậy “trong mọi ngày” (Giê-rê-mi 33:17–18). Theo Ê-xê-chi-ên, các nước dân ngoại sẽ nhìn với sự kinh ngạc vào Y-sơ-ra-ên khi Đức Chúa Trời một lần nữa cư ngụ giữa dân sự Ngài trong quê hương cổ xưa của họ, và trong một đền thờ mới và đời đời (Ê-xê-chi-ên 37:24–28). Hơn nữa, vào lúc đó các quan trưởng sẽ dâng toàn bộ các loại của lễ thiêu, của lễ chay và của lễ quán vào mọi ngày lễ đã định, ngày trăng mới và ngày Sa-bát (Ê-xê-chi-ên 45:17). Theo A-ghê, Đức Chúa Trời sẽ sớm làm đầy đền thờ Ngài bằng sự giàu có của mọi nước (A-ghê 2:6–9). Và theo Xa-cha-ri, trong những ngày của Nước Trời, mọi gia đình trên đất sẽ buộc phải hành hương hàng năm đến Giê-ru-sa-lem, để thờ phượng CHÚA tại đó bằng cách giữ Lễ Lều Tạm (Xa-cha-ri 14:16–19). Vậy một lần nữa, Ý Tưởng Đại Diện trong Cựu Ước về Nước Trời — bức tranh về Nước Trời được truyền tải bởi một loạt OTKP như thế này — là về một nền thần quyền đời đời, phổ quát: một chính quyền của Đức Chúa Trời được trung gian bởi Y-sơ-ra-ên thuộc về dân tộc và Đấng Mê-si của nàng cho các nước, được quản trị theo Luật Pháp Môi-se, và được đặt trong một vũ trụ được đổi mới về thuộc linh và thuộc thể. Để đơn giản, từ nay tôi sẽ gọi ý tưởng này là quan điểm thần quyền về Nước Đức Chúa Trời.
Những Khó Khăn Trong Việc Chấp Nhận Bức Tranh Này Theo Nghĩa Đen
Những học viên cẩn thận của Kinh Thánh — đặc biệt những người thấm nhuần Tân Ước — gặp khó khăn lớn trong việc chấp nhận quan điểm thần quyền về Nước Trời theo nghĩa đen. Lý do rất nhiều và dễ hiểu. Thứ nhất, chính Cựu Ước thỉnh thoảng đưa ra một quan điểm hoàn toàn đối lập. Ví dụ, trong một phân đoạn được trích dẫn nhiều trong Tân Ước, chúng ta thấy Giê-rê-mi nói: “‘Này, những ngày đến,’ CHÚA phán, ‘khi Ta sẽ lập một giao ước mới với nhà Y-sơ-ra-ên và nhà Giu-đa, không giống như giao ước Ta đã lập với tổ phụ chúng vào ngày Ta nắm tay chúng để đưa chúng ra khỏi đất Ê-díp-tô, giao ước của Ta mà chúng đã phá vỡ, dù Ta là chồng của chúng,’ CHÚA phán. ‘Vì đây là giao ước Ta sẽ lập với nhà Y-sơ-ra-ên sau những ngày đó,’ CHÚA phán: ‘Ta sẽ đặt luật pháp Ta trong chúng và viết nó trên lòng chúng; và Ta sẽ là Đức Chúa Trời của chúng, và chúng sẽ là dân Ta. Chúng sẽ không còn dạy nữa, mỗi người dạy người lân cận mình và mỗi người dạy anh em mình, rằng: Hãy biết CHÚA, vì tất cả chúng sẽ biết Ta, từ kẻ nhỏ nhất trong chúng đến kẻ lớn nhất trong chúng,’ CHÚA phán, ‘vì Ta sẽ tha thứ sự gian ác của chúng, và tội lỗi của chúng Ta sẽ không còn nhớ nữa.’” (Giê-rê-mi 31:31–34) Ở đây Đức Chúa Trời đang nói về những ngày của Nước Trời sắp đến (Giê-rê-mi 30–33). Nhưng Nước Trời này — sự cai trị này của Đức Chúa Trời trên dân sự Ngài — có được trung gian bởi Luật Pháp Môi-se không? Rõ ràng là không. Thay vào đó, Giê-rê-mi thấy trước một giao ước mới khác với Luật Pháp Môi-se, một giao ước sẽ đưa vào một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời trên lòng của dân sự đã được biến đổi bên trong của Ngài. Như vậy, ngay cả trong thời Cựu Ước, Đức Chúa Trời dường như đã gợi ý rằng sự cai trị sắp đến của Ngài sẽ không phù hợp với ý tưởng thần quyền về Nước Trời được tìm thấy trong hầu hết các OTKP. Thứ hai, chính Chúa chúng ta dường như đã khẳng định rõ ràng điều này. Giống như Giê-rê-mi, Ngài liên tục trình bày Nước Trời như một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Cha trên trời của Ngài trên dân sự Ngài và thế giới của họ, một sự cai trị có thể bước vào bằng đức tin đơn giản nơi Đấng mà Ngài đã sai đến (Ma-thi-ơ 11:28–30; 18:3; Giăng 3:3–5). Và giống như Giê-rê-mi, Ngài liên kết sự cai trị này, không phải với Giao Ước Cũ, mà với một giao ước mới mà chính Ngài sắp đưa vào thế gian (Lu-ca 22:20). Và còn nhiều hơn nữa. Vì Đấng Christ dạy rõ ràng rằng giao ước mới này sẽ không chỉ làm trọn (tính biểu tượng của) giao ước cũ, mà còn làm cho nó trở nên lỗi thời (Ma-thi-ơ 5:17). Nay chúng ta có thể uống rượu của Giao Ước Mới, những bầu da mới là cần thiết, và những bầu da cũ phải bị bỏ sang một bên (Ma-thi-ơ 9:17). Nay cây của Giao Ước Mới đã được trồng trên đất, cây của Giao Ước Cũ mãi mãi bị rủa sả, không bao giờ kết trái nữa (Ma-thi-ơ 21:19). Nay Môi-se tối thượng của Đức Chúa Trời đã lên Núi để ban cho môn đồ Ngài Giao Ước Mới, con người từ nay phải xây dựng đời sống mình trên nó và chỉ trên nó mà thôi, cho đến cuối thời đại (Ma-thi-ơ 7:24–27; 28:18–20). Nay Đấng Mê-si đã đến, Cha Ngài đang xây dựng một đền thờ mới, một đền thờ không do tay người làm ra (Mác 14:58; Giăng 2:19; Ê-phê-sô 2:11–22). Nay những ngày cuối cùng đã đến, con người không còn cần thờ phượng Đức Chúa Trời trên Núi Si-ôn, hay trên bất kỳ núi nào khác, vì nay họ có thể thờ phượng Cha trong thần linh và lẽ thật (Giăng 4:21–24; Hê-bơ-rơ 12:18–19). Và như thể tất cả điều này chưa đủ, chúng ta cũng có lời chứng của các sứ đồ của Đấng Christ, những sứ giả và người giải thích được chỉ định của Giao Ước Mới mà Đấng Christ đã lập qua sự chết, sự sống lại của Ngài, và sự tuôn đổ của Đức Thánh Linh. Nếu có thể, nó còn quyết định hơn nữa. Ví dụ, trong sách Công Vụ, chúng ta thấy các sứ đồ rao giảng Phúc Âm về Nước Đức Chúa Trời (Công Vụ 8:12; 19:8; 28:31), nhưng đồng thời bảo vệ một cách dữ dội những tín hữu dân ngoại khỏi gợi ý nhỏ nhất rằng họ phải cải đạo sang Do Thái giáo hay tuân giữ Luật Pháp Môi-se (Công Vụ 15:1–21). Và trong các Thư Tín chúng ta thấy Phao-lô làm điều tương tự, cẩn thận giải thích mối quan hệ tinh tế giữa Luật Pháp (tức là, Giao Ước Cũ) và Phúc Âm (tức là, Giao Ước Mới). Giống như Thầy của mình, ông kết luận rằng Giao Ước Mới làm trọn Giao Ước Cũ, thay thế Giao Ước Cũ, và làm cho Giao Ước Cũ trở nên lỗi thời. Thật vậy, nó không gì kém hơn Giao Ước Đời Đời: “sự mầu nhiệm” của Đức Chúa Trời, bị che khuất khỏi tầm mắt con người trong các thời đại đã qua, nhưng nay, qua Đấng Christ, được đưa vào thế gian và ra nơi công khai. Nó, Phao-lô nói, là “thực chất” hay “thân thể” đời đời mà những sự kiện và thể chế của Giao Ước Cũ chỉ là những “bóng” thoáng qua (Cô-lô-se 2:17; Hê-bơ-rơ 8:13; 13:20). Tóm lại, vậy, chắc chắn dường như Giê-rê-mi, Chúa Giê-xu, và mọi sứ đồ đều đồng ý rằng Nước Đức Chúa Trời là một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời là Cha, qua Con (và Đấng Cứu Chuộc), bởi Đức Thánh Linh; rằng nó gắn chặt với Giao Ước Mới; và rằng Giao Ước Mới không chỉ làm trọn Giao Ước Cũ, mà còn làm cho nó mãi mãi lỗi thời. Để đơn giản, tôi sẽ gọi điều này là quan điểm Giao Ước Mới về Nước Trời. Và nếu quan điểm Giao Ước Mới về Nước Trời là đúng, thật khó có thể giải thích OTKP theo nghĩa đen, qua đó đi đến quan điểm thần quyền về Nước Đức Chúa Trời.
2. Việc Giải Thích Lời Tiên Tri về Nước Trời trong Cựu Ước
Điều này đưa chúng ta đến vấn đề nền tảng thứ hai trong GETD: việc giải thích đúng đắn OTKP. Trước những khó khăn chúng ta vừa gặp, chúng ta phải hiểu những lời tiên tri này như thế nào? May mắn thay, lịch sử Hội Thánh cho chúng ta thấy rằng cuối cùng chỉ có hai giải pháp khả thi. Một mặt, chúng ta có thể áp dụng cách giải thích theo biểu tượng và nghĩa bóng về OTKP. Theo quan điểm này, trong thời Cựu Ước Đức Chúa Trời vui lòng che phủ những sự bày tỏ của Ngài về Nước Trời sắp đến dưới những hình bóng và bóng; tức là, dưới hình ảnh biểu tượng rút ra từ lịch sử và các thể chế của dân Cựu Ước của Ngài. Trên thực tế điều này làm cho bản chất thật sự của Nước Trời trở thành một sự mầu nhiệm: một bí mật sẽ không được vén màn hoàn toàn cho đến khi Tiên Tri (Thầy Dạy), Thầy Tế Lễ và Vua Mê-si đến. Nếu quả thật đây là cách của Đức Chúa Trời, sẽ có những hậu quả lớn cho việc giải thích lời tiên tri. Nó có nghĩa là khi chúng ta bước lên nền Cựu Ước và gặp các OTKP, chúng ta không thể giải thích chúng theo nghĩa đen. Thay vào đó, chúng ta phải dùng Đá Rosetta của Giao Ước Mới để dịch và giải mã những lời phát biểu huyền bí của Cựu Ước. Khi làm như vậy, mục tiêu của chúng ta sẽ luôn giống nhau: nhìn thấy trong những lời hứa và hình ảnh huyền bí của OTKP nhiều phước hạnh của Giao Ước Mới, và thưởng thức chúng khi chúng ta làm như vậy. Tất cả điều này, tất nhiên, là một miếng thần học lớn, một miếng mà chúng ta sẽ cẩn thận nhai và tiêu hóa trong những trang tiếp theo. Mặt khác, có giải pháp được đưa ra bởi những người theo nghĩa đen về lời tiên tri. Đây là những anh em nói: “Không, chúng ta không thể cho phép mình thiêng liêng hóa OTKP, vì trên con đường đó là suy đoán, tranh cãi và bất định vô tận. Thay vào đó, chúng ta phải tiếp cận OTKP giống như chúng ta tiếp cận bất kỳ phần nào khác của Kinh Thánh. Do đó, trừ khi có một cơ sở văn bản rõ ràng để làm khác đi, chúng ta phải giải thích OTKP theo nghĩa đen. Và nếu bạn nghi ngờ sự khôn ngoan của cách tiếp cận này, hãy nhìn lại mọi lời tiên tri Cựu Ước đã được ứng nghiệm theo nghĩa đen. Quan trọng hơn nữa, hãy nhìn vào mọi lời tiên tri về Đấng Mê-si đã được ứng nghiệm theo nghĩa đen: những lời tiên tri cho chúng ta chi tiết tỉ mỉ về sự nhập thể, sự giáng sinh, chức vụ phép lạ của Đấng Christ cho Y-sơ-ra-ên, sự vào thành khải hoàn, sự chối bỏ, sự chết và sự sống lại. Chắc chắn, vậy, cả Cựu Ước lẫn Tân Ước đều khuyên chúng ta giải thích mọi lời tiên tri Cựu Ước — bao gồm OTKP — theo nghĩa đen.” Tôi không tin tôi đã từng gặp một Cơ Đốc nhân nào chưa cảm nhận được sức mạnh của lập luận này, một lập luận vừa hợp lý vừa đáng khen. Nó hợp lý vì không ai có thể phủ nhận rằng nhiều lời tiên tri Cựu Ước thật sự đã được ứng nghiệm theo nghĩa đen. Và nó đáng khen vì nó thể hiện một lòng trung thành mãnh liệt, không chỉ với sự linh cảm thiêng liêng của Kinh Thánh, mà còn với điều các nhà thần học gọi là tính rõ ràng, hay sự sáng tỏ của nó. Ý tưởng ở đây là Đức Chúa Trời, khi ban cho chúng ta một sự bày tỏ về lẽ thật của Ngài, thật sự muốn chúng ta hiểu nó, và do đó diễn đạt nó bằng ngôn ngữ thẳng thắn mà chúng ta nên tiếp nhận một cách thẳng thắn. Một lần nữa, thật khó phủ nhận tiền đề này. Tuy nhiên, một vấn đề lớn vẫn còn cho người theo nghĩa đen về lời tiên tri. Đó là điều này: Nếu OTKP thật sự phải được giải thích theo nghĩa đen, làm sao Chúa Giê-xu, Đấng chào đón mọi người tin Ngài vào Nước Đức Chúa Trời, lại không khăng khăng buộc họ sống dưới Luật Pháp Môi-se? Thật vậy, làm sao cả Ngài lẫn các sứ đồ và tiên tri thánh của Ngài lại hiệu quả tách dân Tân Ước của Đức Chúa Trời khỏi Do Thái giáo, đặt họ dưới một tập hợp thể chế hoàn toàn khác — và quyết định không phải thần quyền — : rao giảng, dạy dỗ, báp-têm, Tiệc Thánh, kỷ luật Hội Thánh, v.v.? Trong hơn hai ngàn năm, những công dân thuộc linh của Nước Đấng Christ, tuân theo quy tắc của Tân Ước hết khả năng của họ, chưa bao giờ cảm thấy bị thúc ép hay có cơ sở để lập ra bất cứ điều gì giống như ý tưởng thần quyền về Nước Trời. Vậy thì, đối với người theo nghĩa đen về lời tiên tri, các OTKP phải được ứng nghiệm như thế nào? Câu trả lời, tất nhiên, chính xác là điều nó phải là để giữ lại ngay cả một vẻ ngoài của sự linh cảm thiêng liêng và tính không sai lầm của Kinh Thánh: Những lời tiên tri Cựu Ước về một Nước thần quyền tương lai được ứng nghiệm theo nghĩa đen, không phải trong Thời Kỳ Rao Giảng Phúc Âm hiện tại, mà trong một giai đoạn tương lai của Nước Trời, trong đó Đức Chúa Trời, vì những lý do khôn ngoan, sẽ quay trở lại, ít nhất một phần, với các thể chế của Luật Pháp Cựu Ước. Và với điều này chúng ta đi đến vấn đề nền tảng thứ ba trong GETD.
3. Thời Kỳ Ngàn Năm
Chỉ một lần duy nhất trong toàn bộ Kinh Thánh chúng ta đọc về một thời kỳ trị vì ngàn năm của Đấng Mê-si: trong chương 20 của sách Khải Huyền. Nhưng chương nhỏ đó đã gây ra một sự ồn ào thần học lớn lao biết bao! Một phần, điều này là vì việc giải thích nó đã tỏ ra khó khăn. Giăng đang nói ở đây về một ngàn năm theo nghĩa đen, hay con số này, giống như rất nhiều hình ảnh trong sách Khải Huyền, là một biểu tượng? Sự trị vì này của Đấng Christ xảy ra sau Sự Tái Lâm của Ngài (xem Khải Huyền 19:11–16) hay trước nó? Còn “sự sống lại thứ nhất” thì sao? Nó là thuộc linh hay thuộc thể? Đấng Christ và các thánh đồ của Ngài trị vì trên Thiên Đàng hay trên đất? Và chính xác họ trị vì trên cái gì? Đây chỉ là một vài câu hỏi mà các nhà giải kinh chia rẽ về chúng, khiến các Cơ Đốc nhân khó đặt mảnh Kinh Thánh cụ thể này vào bức tranh ghép hình tổng thể về thời kỳ cuối cùng. Tuy nhiên, điều quan trọng là phải hiểu rằng lý do chính cho tranh cãi về Khải Huyền 20 không được tìm thấy trong chính chương đó. Thay vào đó, nó được tìm thấy trong kho tàng lớn các OTKP dường như thúc đẩy ý tưởng thần quyền về Nước Trời; dường như dự đoán một nền thần quyền Môi-se tập trung tại Palestine. Nay rõ ràng là những người ủng hộ cách giải thích theo nghĩa đen phải tìm một khoảng thời gian trong Lịch Sử Cứu Rỗi nơi những lời tiên tri đó có thể được ứng nghiệm theo nghĩa đen. Hay nói cách chính xác hơn một chút, rõ ràng là họ phải tìm chỗ trong Lịch Sử Cứu Rỗi cho một giai đoạn thần quyền cụ thể của Nước Đức Chúa Trời. Hơn nữa, việc những nhà giải kinh này tìm một cơ sở Tân Ước rõ ràng để tin rằng Đức Chúa Trời thật sự đã hoạch định một giai đoạn như vậy là vấn đề khá cấp bách. Vì như chúng ta vừa thấy, trong giai đoạn hiện tại của Nước Trời — trong Thời Kỳ Rao Giảng (Phúc Âm) hiện tại — Đức Chúa Trời chắc chắn không kêu gọi dân Giao Ước Mới của Ngài sống dưới một nền thần quyền Do Thái. Thật vậy, sự dạy dỗ tổng thể của các sách Phúc Âm và các Thư Tín dường như quyết định thù địch với bất kỳ gợi ý nào về việc quay trở lại với các thể chế nay đã được làm trọn và nay đã lỗi thời của Luật Pháp Môi-se. Vậy thì: Những người theo nghĩa đen về lời tiên tri Cựu Ước thấy mình trong một thế bí lớn trong Tân Ước. Đây là lý do Khải Huyền 20 rất quan trọng đối với họ. Ở đây, họ lập luận, là nơi chúng ta tìm thấy một lời hứa Tân Ước rõ ràng về một giai đoạn tương lai của Nước Đức Chúa Trời: một giai đoạn thần quyền ngàn năm trong đó mọi (hay hầu hết) các OTKP cuối cùng sẽ được ứng nghiệm theo nghĩa đen. Vì những nhà giải kinh này lập luận rằng Đấng Christ sẽ đến lần nữa trước khi giai đoạn thứ hai này của Nước Trời bắt đầu, họ thường được gọi là những người theo thuyết tiền thiên niên, và trường phái thần học thời kỳ cuối cùng của họ là Thuyết Tiền Thiên Niên. Vâng, những người theo thuyết tiền thiên niên rất coi trọng Thời Kỳ Ngàn Năm. Nay chúng ta thấy tại sao, và cũng tại sao đây là một trong những điểm nóng nhất của tranh cãi trong GETD.
4. Sự Chung Cuộc
Vấn đề thứ tư và cuối cùng trong GETD là Sự Chung Cuộc. Đây là từ các nhà thần học dùng để mô tả tập hợp các sự kiện liên quan đến Sự Tái Lâm của Đấng Christ và việc kết thúc hoạt động tư pháp và cứu chuộc của Đức Chúa Trời trong lịch sử. Rất quan trọng, quan điểm của chúng ta về Sự Chung Cuộc sẽ phụ thuộc vào quan điểm của chúng ta về Nước Đức Chúa Trời và Thời Kỳ Ngàn Năm. Như chúng ta sẽ thấy trên chặng tiếp theo của hành trình, một số nhà giải kinh tin rằng Nước Trời bước vào lịch sử chỉ trong hai giai đoạn: Thời Kỳ Rao Giảng hiện tại, tiếp theo là một Thời Kỳ Thưởng và Báo Trả đời đời. Những người này tin rằng trong Khải Huyền 20, Đức Thánh Linh đang mô tả những sự kiện được định xảy ra trong Thời Kỳ Rao Giảng. Họ không phủ nhận sự tồn tại của một Thời Kỳ Ngàn Năm, chỉ phủ nhận rằng những năm là theo nghĩa đen, và rằng Thời Kỳ Ngàn Năm xảy ra trong tương lai, sau sự trở lại của Đấng Christ. Theo truyền thống, những nhà giải kinh như vậy được gọi là những người theo thuyết vô thiên niên. Nhưng họ cũng có thể được gọi là những người theo thuyết thiên niên hiện tại, vì họ tin rằng chúng ta đang sống trong Thời Kỳ Ngàn Năm bây giờ. Quan điểm của họ về Nước Trời dẫn đến một quan điểm rất đơn giản về Sự Chung Cuộc: Đấng Christ sẽ đến lần nữa một lần vào cuối thời đại gian ác hiện tại để khiến kẻ chết sống lại, phán xét thế gian trong sự công chính, biến đổi vũ trụ vật lý, và khai mở Nước Trời trong hình thức đầy đủ và cuối cùng của nó. Mặt khác, chúng ta có những nhà giải kinh theo thuyết tiền thiên niên (hay thiên niên tương lai). Như chúng ta vừa thấy, những anh em này tin rằng Nước Đức Chúa Trời bước vào lịch sử trong ba giai đoạn: Thời Kỳ Rao Giảng hiện tại, Thời Kỳ Ngàn Năm, và Thời Kỳ Thưởng và Báo Trả đời đời (hay Thế Giới Sẽ Đến). Quan điểm của họ về Nước Trời dẫn đến một bức tranh phức tạp hơn về Sự Chung Cuộc. Lý do rõ ràng: Một khi chúng ta nhân lên các giai đoạn của Nước Trời, chúng ta cũng phải nhân lên các yếu tố (hay sự kiện then chốt) của Sự Chung Cuộc. Ví dụ, một khi chúng ta chèn một thời kỳ ngàn năm vào giữa Thời Kỳ Rao Giảng và Thế Giới Sẽ Đến, chúng ta phải có Đấng Chung Cuộc (tức là, Đấng Christ) đến (ít nhất) hai lần: một lần vào đầu Thời Kỳ Ngàn Năm và một lần vào cuối nó. Và vì điều này, chúng ta cũng phải có Ngài chủ tọa (ít nhất) hai sự sống lại, hai sự phán xét, và hai sự biến đổi của thiên nhiên, vì Kinh Thánh nhấn mạnh rằng chính Ngài sẽ làm mọi điều này vào (những) lần đến của Ngài (Ma-thi-ơ 24–25; Giăng 5:19–29; I Cô-rinh-tô 15:20–28, 50–58; Phi-líp 3:20–21; I Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18; II Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–10; II Phi-e-rơ 3:1–13). GETD có liên quan đến Sự Chung Cuộc không? Chắc chắn có. Nhưng nó có phải là trọng tâm thật sự của tranh cãi không? Chắc chắn không. Trọng tâm thật sự là việc giải thích OTKP, vì lập trường của chúng ta về vấn đề này sẽ ảnh hưởng triệt để đến mọi điều khác: sự hiểu biết của chúng ta về Nước Đức Chúa Trời, Thời Kỳ Ngàn Năm, và Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh: Sự Chung Cuộc của mọi sự vào lúc Đấng Christ trở lại.
Kết Luận
Trong hành trình của chúng ta cho đến nay, chúng ta đã trang bị: trang bị cho mình để suy nghĩ rõ ràng và theo Kinh Thánh về GETD. Chúng ta đã thấy rằng giải thưởng lớn trong cuộc tranh luận này là dòng thời gian chân thật duy nhất của Lịch Sử Cứu Rỗi, điều đến lượt nó sẽ cho chúng ta một cái nhìn rõ ràng về Sự Chung Cuộc: Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh. Chúng ta đã xác định những yếu tố chính của thần học thời kỳ cuối cùng theo Kinh Thánh: những thời kỳ và sự kiện mà chúng ta hy vọng đặt đúng vị trí trên dòng thời gian đó. Chúng bao gồm: (1) Nước Đức Chúa Trời, (2) Thời Kỳ Ngàn Năm, (3) Kẻ Chống Đấng Christ, (4) Trận Chiến Cuối Cùng, (5) Sự Hiện Đến (Parousia), (6) Sự Sống Lại Của Kẻ Chết (và Sự Vinh Hiển Hóa Các Thánh Đồ Đang Sống), (7) Sự Cất Lên của Các Thánh Đồ vào lúc Đấng Christ trở lại, (8) Sự Phán Xét, (9) Sự Hủy Diệt Trời và Đất Hiện Tại Bằng Lửa, (10) Việc Trao Nước Cho Đức Chúa Trời Là Cha, và (11) Nước Đức Chúa Trời Đã Hoàn Thành. Nhưng quan trọng nhất, chúng ta đã cô lập bốn vấn đề nền tảng của cuộc tranh luận này, những vấn đề phải được giải quyết nếu chúng ta hy vọng nhận ra hình dạng thật sự của Lịch Sử Cứu Rỗi: (1) Bản chất và các giai đoạn của Nước Đức Chúa Trời, (2) Việc giải thích đúng đắn OTKP, (3) Ý nghĩa của Thời Kỳ Ngàn Năm, và (4) Bản chất thật sự của Sự Chung Cuộc. Và nay, để khích lệ, hãy để tôi lặp lại điều tôi đã đề cập trước đó: Trong việc cô lập bốn vấn đề nền tảng này, chúng ta đã tiến một bước khổng lồ hướng tới việc giải quyết GETD, vì nay chúng ta biết tập trung sự chú ý vào đâu. Tất cả những gì chúng ta cần làm là tìm ra điều Đấng Christ và các sứ đồ Ngài đã dạy chúng ta về những vấn đề này. Chúng ta đã biết rằng họ đã giải quyết chúng, và chúng ta đã biết rằng trong tiến trình của sự bày tỏ thiêng liêng họ đã ban cho chúng ta ánh sáng dứt khoát về mỗi vấn đề. Do đó, con đường của chúng ta rõ ràng và thành công của chúng ta chắc chắn. Tuy nhiên, nếu tôi ngay lập tức lao vào thảo luận về những vấn đề này, tôi sợ tôi sẽ phản bội thế hệ con cái Đức Chúa Trời hiện tại (Thi Thiên 73:13). Đó là vì bạn không thể tham gia đầy đủ vào GETD mà không có kiến thức làm việc về những lựa chọn: về các trường phái thần học thời kỳ cuối cùng đương đại khác nhau mà các Cơ Đốc nhân Tin Lành bị thu hút. Cụ thể, bạn sẽ cần biết mỗi trường phái này xử lý bốn vấn đề nền tảng như thế nào, và cách chúng đặt các yếu tố khác nhau của thần học thời kỳ cuối cùng theo Kinh Thánh lên dòng thời gian của Lịch Sử Cứu Rỗi. Vậy thì: Để tử tế, tôi phải hơi tàn nhẫn. Để mang lại sự chữa lành ngọt ngào, tôi phải gây ra một chút đau đớn. Bằng cách nào? Bằng cách yêu cầu bạn cùng tôi đi một chuyến đi bộ ngắn trong ngày qua vùng đất thấp của thần học thời kỳ cuối cùng của Tin Lành. Vâng, thoạt nhìn cảnh vật sẽ hơi đáng sợ. Nhưng là những người Bê-rê tốt như bạn, bạn hiểu rằng chuyến đi bộ này vừa cần thiết vừa có ích. Vì một khi bạn đã nắm vững những quan điểm này, bạn sẽ không bao giờ sợ GETD nữa. Hơn nữa, bạn sẽ sẵn sàng cho một trong những phần thú vị nhất của hành trình chúng ta: phần mà bạn bắt gặp một tầm nhìn tươi mới về Thầy Dạy được chỉ định của Đức Chúa Trời, Đấng nắm trong tay những chiếc chìa khóa chính cho mọi thần học thời kỳ cuối cùng theo Kinh Thánh, và Đấng, bằng cách đặt chúng vào tay chúng ta, sẽ chỉ cho chúng ta người chiến thắng thật sự của GETD.
CHƯƠNG 3 Những Lựa Chọn Trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng
Tôi đã nói rằng việc nắm vững những lựa chọn trong thần học thời kỳ cuối cùng là công việc, nhưng tôi không mong muốn nó là sự tra tấn. Theo đó, tôi đã giữ cuộc thảo luận hiện tại càng đơn giản càng tốt. Mục tiêu chính của tôi là giới thiệu cho bạn những quan điểm cạnh tranh về Lịch Sử Cứu Rỗi trong hình thức cơ bản nhất của chúng. Tôi sẽ không đi sâu vào lịch sử của chúng, những nền tảng Kinh Thánh bị cáo buộc, chi tiết, hay vô số sửa đổi của quan điểm này hay quan điểm kia. Một lời giới thiệu đơn giản sẽ đủ cho
điều cần thiết duy nhất: sự rõ ràng về bản chất cơ bản của mỗi lựa chọn, để chúng ta có thể mang nó — và chính mình — đến dưới chân Thầy Dạy để nhận phán quyết cuối cùng. Trong cuộc thảo luận sắp tới, chúng ta sẽ xem xét năm quan điểm khác nhau về Lịch Sử Cứu Rỗi hiện đang được các Cơ Đốc nhân tin Kinh Thánh chấp nhận. Trong mỗi trường hợp, tôi sẽ giải thích tên của nó, đưa ra một chút lịch sử, và trích dẫn những người ủng hộ chính của nó, cả cổ đại lẫn hiện đại. Với sự giúp đỡ của các dòng thời gian, tôi sẽ giải thích cách mỗi trường phái hình dung tiến trình của Lịch Sử Cứu Rỗi và hiểu bốn vấn đề nền tảng của GETD. Cách tiếp cận của tôi sẽ theo thứ tự thời gian, xem xét những quan điểm cũ hơn trước và những quan điểm gần đây hơn sau. Trước khi chúng ta bắt đầu, hãy để tôi đưa ra thêm một lời khích lệ nữa. Như chúng ta sẽ sớm thấy, hóa ra cuối cùng thật sự chỉ có hai đối thủ chính trong võ đài thần học thời kỳ cuối cùng. Tôi đã đề cập đến chúng trong chương trước: thuyết thiên niên hiện tại và thuyết thiên niên tương lai. Tên gọi tự giải thích. Các nền thần học thời kỳ cuối cùng theo thuyết thiên niên hiện tại nói rằng chúng ta đang sống trong Thời Kỳ Ngàn Năm bây giờ (hoặc sẽ sớm sống). Các nền thần học thời kỳ cuối cùng theo thuyết thiên niên tương lai nói rằng Thời Kỳ Ngàn Năm sẽ bắt đầu sau Sự Tái Lâm của Đấng Christ. Trong những trang tiếp theo tôi sẽ đưa ra thêm chi tiết. Nhưng vào lúc này, tôi khuyên bạn hãy vững lòng: Việc chỉ có hai lựa chọn cơ bản về thời kỳ cuối cùng cho chúng ta biết rằng chủ đề của chúng ta đơn giản hơn nhiều so với chúng ta có thể đã nghĩ. Nó có nghĩa là không một người Bê-rê tốt nào cần phải bị GETD làm cho sợ hãi. 1. Thuyết Vô Thiên Niên Từ Amillennialism có nghĩa là không có thời kỳ ngàn năm. Thuật ngữ này không lý tưởng, vì những người theo thuyết vô thiên niên không phủ nhận sự tồn tại của một thời kỳ ngàn năm, chỉ phủ nhận rằng nó bắt đầu sau Sự Hiện Đến (Parousia), và rằng nó sẽ kéo dài một ngàn năm theo nghĩa đen. Thay vào đó, những người theo thuyết vô thiên niên dạy rằng một ngàn năm trong Khải Huyền 20 tượng trưng cho Thời Kỳ Rao Giảng hiện tại, trong đó Đấng Christ trị vì trong sự sống cùng với các thần linh đã qua đời của các thánh đồ Ngài trên Thiên Đàng. Thuyết vô thiên niên là hình thức đầu tiên và cơ bản nhất của thuyết thiên niên hiện tại. Trong Hội Thánh đầu tiên đã có một cuộc tranh luận sôi nổi giữa những người theo thuyết vô thiên niên và những người theo thuyết tiền thiên niên. Nghiên cứu cẩn thận cho thấy đa số các giáo phụ đầu tiên nghiêng về thuyết vô thiên niên. Họ bao gồm Clement của Rô-ma, Polycarp, (các) tác giả của Didache, Barnabas, Caius của Rô-ma, Hippolytus và Origen. Đến đầu thế kỷ thứ tư, Lactantius là nhà thần học đáng chú ý duy nhất bảo vệ Thuyết Tiền Thiên Niên. Ngay sau đó, Eusebius, Athanasius và Augustine đã thiết lập Thuyết Vô Thiên Niên làm chính thống về thời kỳ cuối cùng; và nó vẫn như vậy cho đến thời hậu Cải Chánh. Đáng chú ý, mọi tín điều đầu tiên đều theo thuyết vô thiên niên: Tín Điều Các Sứ Đồ (thế kỷ thứ ba), Tín Điều Nicene (thế kỷ thứ tư) và Tín Điều Athanasian (thế kỷ thứ sáu). Thuyết vô thiên niên là thần học thời kỳ cuối cùng truyền thống của các Hội Thánh Công Giáo và Tin Lành và xuất hiện trong gần như mọi tín điều, tuyên xưng và giáo lý vấn đáp của họ. Trong cuốn sách này tôi sẽ lập luận rằng nó là thần học thời kỳ cuối cùng của Chúa Giê-xu Christ, các sứ đồ và toàn bộ Kinh Thánh. Những người bảo vệ đương đại của Thuyết Vô Thiên Niên bao gồm Greg Beale, Floyd Hamilton, Anthony Hoekema, Dennis Johnson, Kim Riddlebarger, Sam Storms, Sam Waldron và Rodman Williams. Thuyết vô thiên niên cho chúng ta một bức tranh đơn giản về Lịch Sử Cứu Rỗi; thật vậy, nó về cơ bản giống như Phiên Bản Cho Người Mới Bắt Đầu của Lịch Sử Cứu Rỗi mà chúng ta đã xem xét trước đó. Chúng ta có thể hiểu Thuyết Vô Thiên Niên tốt nhất bằng cách xem xét cách nó giải quyết bốn vấn đề nền tảng trong GETD. Những người theo thuyết vô thiên niên dạy rằng Nước Đức Chúa Trời là một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời là Cha trên con cái đã được cứu chuộc của Ngài và thế giới của họ. Sự cai trị này được cung cấp cho tội nhân qua công việc cứu chuộc của Đấng Christ và được bước vào bằng việc rao giảng Phúc Âm, công việc tái sinh của Đức Thánh Linh, sự ăn năn tội lỗi, và đức tin nơi Con Người và Công Việc của Chúa Giê-xu Christ. Nước này bước vào lịch sử chỉ trong hai giai đoạn: Nước của Con, tiếp theo là Nước của Cha (Ma-thi-ơ 13:36–43). Nước của Con, bắt đầu vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, đồng thời với Thời Kỳ Rao Giảng và đồng nhất với một ngàn năm trong Khải Huyền 20, được hiểu theo nghĩa biểu tượng. Nước của Cha sẽ bắt đầu ngay sau Sự Chung Cuộc, được Đấng Christ thực hiện vào lúc Sự Hiện Đến (Parousia) của Ngài. Nó cũng có thể được gọi là Thế Giới (hay Thời Đại) Sẽ Đến. Trong Thế Giới Sẽ Đến, kinh nghiệm cứu chuộc bắt đầu trong lòng các thánh đồ trong Thời Kỳ Rao Giảng nay được mở rộng đến thân thể đã được vinh hiển của họ và thế giới mới xinh đẹp mà họ sẽ ở mãi mãi. Những người theo thuyết vô thiên niên khẳng định rằng trong thời Cựu Ước, Đức Thánh Linh đã cảm động các tiên tri dùng những ý tưởng và hình ảnh rút ra từ lịch sử và Luật Pháp của Y-sơ-ra-ên để ban cho dân sự Đức Chúa Trời một sự bày tỏ được che phủ về Nước Đức Chúa Trời sắp đến. Theo đó, đối với những người theo thuyết vô thiên niên, OTKP chỉ có thể được hiểu dưới ánh sáng sáng hơn của Tân Ước, nơi lẽ thật chính xác về bản chất và các giai đoạn của Nước Trời cuối cùng được bày tỏ. Chính Augustine là người đầu tiên phát biểu nguyên tắc hướng dẫn của người theo thuyết vô thiên niên cho việc giải thích Kinh Thánh Cựu Ước, nói một cách ngắn gọn: “Giao Ước Mới ở trong Giao Ước Cũ được giấu kín; Giao Ước Cũ ở trong Giao Ước Mới được bày tỏ.” Được trang bị nguyên tắc này, những người theo thuyết vô thiên niên đưa ra cách giải thích theo biểu tượng và nghĩa bóng về OTKP. Những người theo thuyết vô thiên niên dạy rằng trong sách Khải Huyền chúng ta được ban cho Hồi Kết Vĩ Đại Của Mọi Kinh Thánh. Ở đây Đức Thánh Linh rút ra phong phú từ cả lịch sử Cựu Ước lẫn Tân Ước để mô tả cho chúng ta, bằng ngôn ngữ phần lớn mang tính biểu tượng, tiến trình và tính chất của sự trị vì trên trời của Đấng Christ. Những người theo thuyết vô thiên niên tin rằng cách tiếp cận này mở ra chương 20, nơi, dưới một loạt biểu tượng Cựu Ước và Tân Ước, Đức Thánh Linh nói một cách huyền bí về những sự kiện quan trọng được định xảy ra trong Nước của Con. Về Sự Chung Cuộc, Thuyết Vô Thiên Niên cho chúng ta một bức tranh đơn giản và mạnh mẽ. Ngay trước sự trở lại của Đấng Christ sẽ có một mùa ngắn của cơn đại nạn lớn. Nó sẽ được đặc trưng bởi những sự phán xét trang nghiêm trên “những cư dân của đất” và bởi sự bắt bớ nghiêm trọng đối với Hội Thánh thuộc linh thật. Tạ ơn Đức Chúa Trời, Vua Cao Cả Của Thiên Đàng sẽ cắt ngắn mùa này bằng Sự Hiện Đến (Parousia) của Ngài. Sự Hiện Đến và Sự Chung Cuộc nó mang đến sẽ diễn ra một lần vào cuối thời đại gian ác hiện tại, khi Đấng Christ trở lại để khiến kẻ chết sống lại, phán xét thế gian trong sự công chính, hủy diệt đất hiện tại và các công việc của nó bằng lửa, và tạo dựng trời mới và đất mới, nhà đời đời của những người đã được cứu chuộc. Hầu hết sẽ đồng ý, tôi nghĩ, rằng đây là một nền thần học thời kỳ cuối cùng thân thiện với chiên. Nhưng như chúng ta đã thấy, nó không phải là đối thủ duy nhất trong võ đài thần học thời kỳ cuối cùng. 2. Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử Quan điểm này được gọi là tiền thiên niên vì nó dạy rằng Đấng Christ sẽ đến lần nữa trước một thời kỳ trị vì một ngàn năm theo nghĩa đen trên đất. Nó được gọi là lịch sử vì nó xuất hiện sớm trong lịch sử Hội Thánh, và rồi lại xuất hiện trong thời hậu Cải Chánh. Có hai loại Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử (HP). Loại thứ nhất có thể được gọi là Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử Giao Ước Mới (hay Cơ Đốc) (NCHP). Đặc điểm chính của nó là nó đặt Hội Thánh ở trung tâm của kịch bản thiên niên. Loại thứ hai có thể được gọi là Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử Giao Ước Cũ (hay Do Thái) (OCHP). Đặc điểm chính của nó là nó đặt Y-sơ-ra-ên thuộc về dân tộc ở trung tâm của kịch bản thiên niên. Ngoài sự khác biệt quan trọng này, hai quan điểm phần lớn giống nhau. Những người ủng hộ cổ đại của NCHP bao gồm Irenaeus, Justin Martyr, Lactantius, các Montanist, Papias và Tertullian. Những người ủng hộ hậu Cải Chánh của quan điểm này bao gồm Joseph Bengel, Millard Erickson, John Gill, Jim Hamilton, George Ladd, Cotton Mather, J. Barton Payne và John Piper. Những người ủng hộ hiện đại của OCHP bao gồm David Baron, các Bonar, Franz Delitzsche, George Peters, J. C. Ryle, Charles Spurgeon, Samuel Tregelles và Nathaniel West. Có thể nói, HP dưới hình thức này hay hình thức khác là lập trường đa số của các nhà thần học Tin Lành hiện đại, dù không phải của những người ngồi trong ghế nhà thờ. Với sự giúp đỡ của dòng thời gian của chúng ta, hãy xem HP hiểu bốn vấn đề trong GETD như thế nào. HP dạy rằng Nước Đức Chúa Trời bước vào lịch sử trong ba giai đoạn. Giai đoạn thứ nhất là Thời Kỳ Rao Giảng hiện tại. Giai đoạn thứ hai là Thời Kỳ Ngàn Năm, được hiểu là một thời kỳ trị vì một ngàn năm theo nghĩa đen của Đấng Christ trên đất. Giai đoạn thứ ba là Thế Giới Sẽ Đến đời đời. Hai trường phái phân kỳ mạnh mẽ trong cách giải thích OTKP của chúng. NCHP phần lớn tuân theo Thuyết Vô Thiên Niên trong việc giải thích OTKP theo nghĩa bóng, lập luận rằng các tiên tri Cựu Ước đã dùng ngôn ngữ và hình ảnh của Giao Ước Cũ để nói về những thực tại của Giao Ước Mới. Như chúng ta sẽ thấy, OCHP áp dụng cách tiếp cận theo nghĩa đen hơn. Kết quả là hai trường phái đồng ý rằng Nước Trời bước vào lịch sử trong ba giai đoạn, nhưng khác nhau về bản chất của sự trị vì thiên niên của Đấng Christ. Để hiểu điều này tốt hơn, hãy xem cách các HP nhìn về Sự Chung Cuộc. Trong phần tiếp theo tôi sẽ đưa ra phiên bản được các OCHP ưa chuộng. Nếu gạt bỏ sự nhấn mạnh của nó về sự tôn cao Y-sơ-ra-ên thuộc về dân tộc và sự trở lại tạm thời với các thể chế thần quyền Cựu Ước, các NCHP phần lớn sẽ đồng ý với kịch bản này. Theo các OCHP, trong thời Cựu Ước Đức Chúa Trời đã hứa, mô tả bằng hình ảnh và chuẩn bị cho một Nước thuộc về thời kỳ cuối cùng sẽ bước vào lịch sử trong ba giai đoạn: Thời Kỳ Rao Giảng, Thời Kỳ Ngàn Năm và Thế Giới Sẽ Đến. Trong suốt giai đoạn thứ nhất, mục đích cứu chuộc của Đức Chúa Trời sẽ tiến triển không thể sai lầm, nhưng cũng với khó khăn lớn cho Hội Thánh. Hướng về cuối thời kỳ này, thế gian sẽ lao vào bóng tối thuộc linh sâu sắc, qua đó kích hoạt sự trỗi dậy của Kẻ Chống Đấng Christ, một mùa ngắn của cơn đại nạn lớn, và sự bội đạo của nhiều người xưng nhận đức tin. Rồi Đấng Christ sẽ đến lần nữa. Khi Ngài đến (hay ngay trước khi Ngài đến), khối lớn người Do Thái, nay đã trở về Palestine, sẽ được cải đạo. Hành động trong sự phán xét, Đấng Christ trước tiên sẽ hủy diệt Kẻ Chống Đấng Christ và những người theo nó, và rồi giam Sa-tan vào vực sâu. Hành động trong sự cứu chuộc, Ngài sẽ khiến các thánh đồ của mọi thời đại sống lại (nhưng một số nói chỉ các vị tử đạo), làm vinh hiển những tín hữu đang sống, nâng một phần lời rủa sả khỏi đất, và chào đón những người Do Thái tin kính và những đứa trẻ được tha của những người không tin vào Thời Kỳ Ngàn Năm. Nay bắt đầu giai đoạn thần quyền của Nước Trời, khi Đấng Christ và các thánh đồ đã được vinh hiển của Ngài trị vì trên Y-sơ-ra-ên và các nước. Vương quyền của Đấng Christ phát ra từ Giê-ru-sa-lem trên đất, nơi (theo một số người) một đền thờ mới vinh hiển tọa lạc, những của lễ bằng thú vật (tưởng niệm công việc của Đấng Christ) được dâng, và những lễ hội Môi-se cổ xưa lại được tuân giữ. Bằng những đặc quyền đặc biệt, Y-sơ-ra-ên thuộc về dân tộc được tôn cao như quốc gia thầy tế lễ mà nàng luôn được định phải là. Về bản chất, Thời Kỳ Ngàn Năm là một mùa dài của lòng mộ đạo, hòa bình và thịnh vượng phổ quát, chứng minh những lời hứa Cựu Ước của Đức Chúa Trời về vinh quang của Y-sơ-ra-ên và sự trị vì phổ quát của Đấng Mê-si. Và thế nhưng, một cách bí ẩn, nó kết thúc trong chiến tranh. Được thả khỏi vực sâu, Sa-tan lại dùng quyền năng lừa dối của nó để xúi giục một cuộc nổi loạn toàn cầu chống lại Đấng Christ và các thánh đồ. Nó không thành công: Đức Chúa Trời (qua Đấng Christ) ngay lập tức can thiệp sao cho lửa rơi từ Thiên Đàng, những kẻ nổi loạn bị thiêu hủy, và Sa-tan bị ném vào Hồ Lửa. Điều này dẫn đến sự trọn vẹn của Sự Chung Cuộc, trong đó Đấng Christ khiến những kẻ chết không công chính sống lại (và, theo một số người, các thánh đồ thiên niên đang ngủ), phán xét thế gian trong sự công chính, hủy diệt vũ trụ hiện tại bằng lửa, và tạo dựng trời mới và đất mới. Rồi giai đoạn thứ ba và cuối cùng của Nước Trời bắt đầu, trong đó người Do Thái và dân ngoại sẽ mãi mãi ở cùng nhau với Đức Chúa Trời như một Hội Thánh duy nhất đã được vinh hiển trong Thế Giới Sẽ Đến. Xin hãy lưu ý từ dòng thời gian rằng bằng cách đặt ra một Nước Trời gồm ba giai đoạn, các HP thực tế cho chúng ta hai sự chung cuộc. Ở đây mọi thứ đều bị nhân đôi: Có hai cơn đại nạn lớn, hai sự hiện đến, hai sự sống lại, hai sự phán xét, và hai sự biến đổi của vũ trụ vật lý. Trong những trang tiếp theo chúng ta sẽ xem xét kỹ để thấy liệu Tân Ước có xác nhận kịch bản phức tạp này không. 3. Thuyết Hậu Thiên Niên Từ postmillennial có nghĩa là sau Thời Kỳ Ngàn Năm. Như vậy, giống như những người theo thuyết vô thiên niên, những người theo thuyết hậu thiên niên dạy rằng Đấng Christ sẽ đến lần nữa sau một ngàn năm trong Khải Huyền 20. Tuy nhiên, hai trường phái khác nhau, chủ yếu vì những người theo thuyết hậu thiên niên rất lạc quan về sự tiến triển của Phúc Âm trong Thời Kỳ Rao Giảng. Hạt giống của niềm tin này được gieo bởi Augustine, người đã nói một cách rực rỡ về quyền năng cứu chuộc và sự tăng trưởng tương lai của Thành của Đức Chúa Trời (tức là, Hội Thánh). Trong thời Cải Chánh, một số nhà thần học Hà Lan đã sửa đổi quan điểm của ông, khẳng định rằng một ngàn năm tượng trưng cho một phần sau của Thời Đại Hội Thánh, trong đó người Do Thái sẽ được cải đạo và đức tin sẽ lan tràn khắp thế gian một cách khải hoàn. Dù khó có thể là lập trường đa số của Hội Thánh, Thuyết Hậu Thiên Niên đã có một số người bảo vệ sắc sảo. Hầu hết các Thanh Giáo Mỹ đều theo thuyết hậu thiên niên. Họ tin rằng Đức Chúa Trời sẽ dùng thí nghiệm Mỹ để thúc đẩy Nước phổ quát của Ngài. Những người theo thuyết hậu thiên niên hiện đại đáng chú ý bao gồm Charles Hodge, Benjamin Warfield, Lorraine Boettner, David Chilton, John Jefferson Davis, Marcellus Kik, Keith Mathison, James White và Doug Wilson. Các môn đồ của Rousas Rushdoony — người sáng lập một trường phái thần học gọi là Chủ Nghĩa Tái Thiết Cơ Đốc — cũng theo thuyết hậu thiên niên. Họ bao gồm Greg Bahnsen, Ken Gentry, Gary North và Martin Selbrede. Những người theo thuyết hậu thiên niên đồng ý với anh em theo thuyết vô thiên niên của mình rằng Nước Đức Chúa Trời bước vào lịch sử trong hai giai đoạn: Nước của Con, tiếp theo là Nước của Cha. Ngày nay, hầu hết họ nghĩ về Thời Kỳ Ngàn Năm như một giai đoạn riêng biệt của Nước của Con, trong đó Đấng Christ sẽ đột nhiên trói Sa-tan và mở rộng một cách khải hoàn sự cai trị thuộc linh của Ngài trên khắp mặt đất. Nói một cách nghiêm ngặt, chúng ta không thể coi những nhà giải kinh này là những người theo thuyết thiên niên hiện tại, vì đối với họ Thời Kỳ Ngàn Năm vẫn còn ở phía trước. Giống như những người theo thuyết vô thiên niên, những người theo thuyết hậu thiên niên giải thích OTKP theo nghĩa thuộc linh, như được ứng nghiệm dưới Giao Ước Mới. Tuy nhiên, nơi những người theo thuyết vô thiên niên thấy các tiên tri nói về Thế Giới Sẽ Đến, những người theo thuyết hậu thiên niên thường thấy họ nói về những chiến thắng của Phúc Âm trong phần thiên niên của Nước của Con (xem, ví dụ, Thi Thiên 72; Ê-sai 65:17–25). Sau này trong hành trình của chúng ta, chúng ta sẽ xem xét kỹ một số bản văn hỗ trợ ưa thích của họ. Một lần nữa, những người theo thuyết hậu thiên niên khác nhau giữa họ về bản chất của một ngàn năm trong Khải Huyền 20. Một số đồng nhất nó với toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng, những người khác với một ngàn năm cuối cùng của nó, những người khác nữa với một mùa có độ dài không xác định nằm gần cuối thời đại gian ác hiện tại: một mùa sẽ bắt đầu với một sự trói buộc đặc biệt, vào ngày sau rốt, của Sa-tan, có thể dẫn đến sự cải đạo của Y-sơ-ra-ên thuộc về dân tộc trên diện rộng (đây là quan điểm tôi đã mô tả trên dòng thời gian ở trên). Tuy nhiên, mọi người đều đồng ý rằng quỹ đạo cơ bản của lịch sử Hội Thánh, dù có những thất bại thỉnh thoảng, là quỹ đạo của chiến thắng Phúc Âm. Về Sự Chung Cuộc, những người theo thuyết hậu thiên niên thừa nhận rằng Khải Huyền 20:7–10 thật sự dự đoán một cuộc nổi loạn toàn cầu cuối cùng chống lại Đấng Christ và dân trung tín của Ngài. Tuy nhiên, họ khăng khăng rằng nó sẽ rất ngắn và phần lớn không thành công. Khoảng gián đoạn đau đớn này — quá không phù hợp với tính chất của những năm trước đó của chiến thắng và phước hạnh Phúc Âm — sẽ nhanh chóng dẫn đến Sự Hiện Đến (Parousia), các yếu tố khác nhau của Sự Chung Cuộc, và Thế Giới Sẽ Đến. Tóm lại, chúng ta thấy rằng đối với hầu hết những người theo thuyết hậu thiên niên, nơi thật sự của chiến thắng của Đấng Christ trên các quyền lực của sự ác là chính Thời Kỳ Rao Giảng, với Sự Hiện Đến của Đấng Christ phần lớn đóng vai trò như một viên đá đỉnh vinh hiển được đặt lên mọi điều Ngài trước đó đã hoàn thành qua việc rao giảng trung tín của Hội Thánh. Kinh Thánh có biện minh cho kịch bản lạc quan này không? Và tiến trình của lịch sử Hội Thánh cho đến nay có xác nhận nó không? Trong những trang tiếp theo chúng ta chắc chắn sẽ giải quyết những câu hỏi quan trọng này. 4. Thuyết Tiền Thiên Niên Theo Chế Độ Thời Kỳ Thuyết Tiền Thiên Niên Theo Chế Độ Thời Kỳ là một hình thức gần đây, phức tạp và ngày càng gây tranh cãi của thần học thời kỳ cuối cùng theo thuyết tiền thiên niên. Nó được phát triển vào giữa thế kỷ mười chín tại Anh bởi John Darby, một lãnh đạo của Phong Trào Anh Em Plymouth nhỏ nhưng có ảnh hưởng. Trong một ngày khi chủ nghĩa tự do thần học đang làm mục nát nền tảng của Tin Lành chính thống, những người theo thuyết thời kỳ đã trung thành giữ một quan điểm cao về Kinh Thánh, qua đó giành được sự ủng hộ trong giới bảo thủ Kinh Thánh. Ngoài ra, khi thế kỷ hai mươi đầy sát khí tiến triển, cách giải thích của họ về lời tiên tri Kinh Thánh — vốn quyết định bi quan về tương lai của xã hội thế gian — dường như giải thích tốt những thời kỳ hỗn loạn mà người ta đang sống. Vì mọi lý do này, Thuyết Thời Kỳ đã được nhiều người theo. Nó bao gồm nhiều nhà biện hộ tận tụy: những người như C. I. Scofield, Harry Ironside, William Blackstone và A. C. Gabelein. Nhà truyền giảng D. L. Moody đã làm nhiều để truyền bá nền thần học thời kỳ cuối cùng mới trong giới giáo dân Cơ Đốc, cũng như cuốn Kinh Thánh Tham Khảo Scofield phổ biến và Phong Trào Hội Nghị Tiên Tri. Theo thời gian, các trường cao đẳng và chủng viện Kinh Thánh theo thuyết thời kỳ bắt đầu mọc lên, từ đó tuôn ra một dòng liên tục các giáo viên, mục sư, nhà văn và diễn giả hội nghị. Những người ủng hộ đương đại quen thuộc của Thuyết Thời Kỳ bao gồm Jonathan Cahn, W. A. Criswell, Norman Geisler, Dave Hunt, Thomas Ice, John Hagee, David Jeremiah, Tim LaHaye, Hal Lindsey, John MacArthur, Joel Rosenberg, Charles Ryrie, Chuck Smith, Charles Swindoll, Jack Van Impe và John Walvoord. Ở trung tâm của Thuyết Thời Kỳ là một luận điểm mới lạ và gây tranh cãi; cụ thể là, Đức Chúa Trời luôn có hai chương trình khác nhau cho hai nhóm dân tộc khác nhau: một cho Y-sơ-ra-ên và một cho Hội Thánh (phần lớn là dân ngoại). Niềm tin này được phản ánh trong bức tranh của nó về Lịch Sử Cứu Rỗi, được chia thành bảy chế độ thời kỳ khác nhau. Chúng được định nghĩa là những mùa mà trong đó Đức Chúa Trời thử thách người ta theo một cách cụ thể. Theo đó, những người theo thuyết thời kỳ chia Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị thành bốn chế độ thời kỳ riêng biệt: các chế độ thời kỳ của Lương Tâm (A-đam), Chính Quyền Con Người (Nô-ê), Lời Hứa (Áp-ra-ham) và Luật Pháp (Môi-se/Y-sơ-ra-ên). Trong số này, chế độ thứ tư có tầm quan trọng đặc biệt, vì chính trong mùa khó khăn này của sự thất bại đạo đức của Y-sơ-ra-ên mà Đức Chúa Trời, qua các tiên tri Cựu Ước của Ngài, ngày càng hứa rằng Ngài sẽ khôi phục dân (tản lạc) của Ngài về quê hương của họ ở Ca-na-an, sai cho họ một vua Mê-si, và thiết lập một nền thần quyền toàn cầu với Y-sơ-ra-ên làm đầu và dân ngoại làm đuôi. Những người theo thuyết thời kỳ giải thích các OTKP này khá theo nghĩa đen, và do đó dự đoán một “chế độ thời kỳ của Nước Trời” tương lai, trong đó dân trên đất của Đức Chúa Trời — Y-sơ-ra-ên thuộc về dân tộc — sẽ lại ở tại Palestine, trị vì khải hoàn cùng với Đấng Mê-si của họ trên các nước khác trên thế gian. Điều này đưa chúng ta đến thời đại Tân Ước. Ở đây Đức Chúa Trời cuối cùng sai Con Ngài vào thế gian với mục đích rõ ràng là ban tặng nước thần quyền đã hứa cho Y-sơ-ra-ên. Tuy nhiên, như bốn sách Phúc Âm làm rõ một cách đau đớn, Y-sơ-ra-ên phần lớn từ chối quy phục Đấng Christ, qua đó thất bại trong thử thách của họ và đánh mất nước thần quyền. Nhưng điều này không có nghĩa là cái chết của những lời hứa về Nước Trời của Đức Chúa Trời. Thay vào đó, Đức Chúa Trời ân điển hoãn chế độ thời kỳ của Nước Trời cho đến Thời Kỳ Ngàn Năm. Trong khi đó, khoảng giữa chức vụ trên đất của Ngài, Đấng Christ vén màn một chương trình mới, qua đó Đức Chúa Trời nay sẽ tạo ra một dân mới (trên trời) và đưa vào một chế độ thời kỳ mới: Chế Độ Thời Kỳ Ân Điển, hay còn gọi là Thời Đại Hội Thánh (Ma-thi-ơ 11:25–30; 13:1–52). Một số người theo thuyết thời kỳ nói về thời đại mới này như “hình thức mầu nhiệm” của Nước Trời, vì ở đây Đấng Christ thật sự cai trị trên các thánh đồ Ngài, nhưng chỉ ở bên trong, bởi Đức Thánh Linh của Ngài. Rất quan trọng, hầu hết những người theo thuyết thời kỳ khăng khăng rằng chương trình mới này là một sự mầu nhiệm thuần túy. Tức là, các tiên tri Cựu Ước không bao giờ thấy trước hay nói về nó. Thay vào đó, Đấng Christ đã đưa nó vào hoàn toàn mới mẻ trong những ngày Ngài ở trong xác thịt khi Ngài nhận ra rằng quốc gia Do Thái sẽ chối bỏ Ngài. Và họ đã chối bỏ Ngài thật, với kết quả là vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, Đấng Christ đã được vinh hiển đã sinh ra Hội Thánh, tuôn đổ Đức Thánh Linh trên các môn đồ Ngài, và đặt họ ở những nơi trên trời cùng với Ngài. Và Ngài sẽ tiếp tục làm điều này trong suốt toàn bộ Thời Đại Hội Thánh, khiến mọi người tin Ngài trở thành một phần của dân trên trời của Đức Chúa Trời. Điều này đưa chúng ta đến phần phức tạp nhất của hệ thống thuyết thời kỳ, phần bàn về Sự Chung Cuộc. Tôi sẽ phác thảo nó càng đơn giản càng có thể. Khi chúng ta đi qua dòng thời gian, hãy quan sát rằng những người theo thuyết thời kỳ còn đi xa hơn những người theo thuyết tiền thiên niên lịch sử một bước, cho chúng ta một sự chung cuộc gồm ba giai đoạn. Đầu tiên đến Sự Cất Lên bí mật. Đây là “giai đoạn một” của Sự Chung Cuộc, giai đoạn mà trong đó Đấng Christ giáng xuống từ Thiên Đàng vì các thánh đồ Ngài. Khi Ngài đến, Ngài sẽ khiến các thánh đồ Cựu Ước sống lại (nhưng một số nói điều này sẽ xảy ra sau, vào lúc kết thúc Cơn Đại Nạn), biến đổi những tín hữu đang sống, tập hợp tất cả họ về với Ngài trên không trung, và rồi mang họ cùng Ngài lên Thiên Đàng, nơi, trong bảy năm tiếp theo, họ sẽ hưởng Tiệc Cưới Chiên Con. Một lần nữa, Sự Cất Lên là một sự kiện “bí mật”: Không một người (không tin) nào trên đất thấy Đấng Christ đến đất, hay Hội Thánh rời đi lên Thiên Đàng. Nó cũng là một sự kiện “sắp xảy ra”, theo nghĩa Đức Chúa Trời đã không ban cho chúng ta bất kỳ dấu hiệu nào để chúng ta có thể chắc chắn biết rằng nó đã gần. Tóm lại, không ai có thể biết khi nào Sự Cất Lên vĩ đại sẽ xảy ra. Các thánh đồ phải chuẩn bị cho một “Sự Cất Lên bất cứ lúc nào.” Tiếp đến là Cơn Đại Nạn. Dựa trên cách giải thích đặc biệt của họ về Đa-ni-ên 9, những người theo thuyết thời kỳ khẳng định rằng mùa ngắn này của sự phán xét và bắt bớ nghiêm trọng sẽ bắt đầu khi Kẻ Chống Đấng Christ lập một giao ước bảy năm với Y-sơ-ra-ên thuộc về dân tộc, một giao ước mà nó sẽ phá vỡ giữa chừng, qua đó kích hoạt một Cơn Đại Nạn Lớn kéo dài ba năm rưỡi. Nhưng dù Cơn Đại Nạn thật sự là một thời gian của những sự phán xét chưa từng có trên nhân loại tội lỗi, và của sự bắt bớ mạnh mẽ đối với các thánh đồ Do Thái và những người cải đạo của họ, vẫn có lòng thương xót. Vì trong suốt Cơn Đại Nạn, 144.000 người Do Thái đã cải đạo sẽ rao giảng Phúc Âm của Nước Trời cho các nước: tin lành về sự trị vì thiên niên sắp đến của Đấng Christ, và về việc tiếp cận nó qua đức tin nơi Ngài (Khải Huyền 7). Ngoài ra, trong Cơn Đại Nạn Lớn, hai tiên tri được ban quyền năng siêu nhiên sẽ kêu gọi các nước ăn năn, chịu bắt bớ, và chịu tử đạo vào lúc kết thúc chức vụ của họ (Khải Huyền 11). Cơn Đại Nạn sẽ kết thúc với Trận Chiến Ha-ma-ghê-đôn: một xung đột quân sự tập trung tại Palestine mà sẽ khó mà bắt đầu trước khi Đấng Christ trở lại một cách hữu hình, trong quyền năng và vinh quang, để giải cứu dân bị bao vây của Ngài, và hủy diệt kẻ thù của họ (Khải Huyền 16). Sự trở lại này là “giai đoạn hai” của Sự Chung Cuộc (và đôi khi được gọi là Sự Bày Tỏ). Ở đây Đấng Christ sẽ đến cùng với các thánh đồ Ngài (và mọi thiên sứ thánh). Bàn chân Ngài sẽ chạm xuống Núi Ô-li-ve. Nhiều người Do Thái hơn sẽ được cải đạo. Theo một số người, các thánh đồ Cựu Ước — cũng như những tín hữu đã chết trong Cơn Đại Nạn — sẽ được sống lại từ kẻ chết. Rồi Đấng Christ sẽ phán xét các nước dân ngoại đang sống, trừng phạt nhiều người, nhưng cho phép những người đã đối xử tốt với anh em Do Thái của Ngài bước vào Thời Kỳ Ngàn Năm. Tương tự, Ngài cũng sẽ phán xét giữa những người Do Thái tin và không tin. Cuối cùng, Ngài sẽ ném Sa-tan vào vực sâu trong một ngàn năm. Một số người theo thuyết thời kỳ tin rằng các thánh đồ đã được vinh hiển sẽ trở lại Thiên Đàng; những người khác nói họ sẽ ở lại trên đất. Dù thế nào, Thời Đại Nước Trời đã hứa nay sẽ bắt đầu. Trong suốt Thời Kỳ Ngàn Năm, Đấng Christ sẽ trị vì trên đất và trên khắp đất từ Giê-ru-sa-lem trên đất. Một đền thờ được xây dựng lại vinh hiển sẽ trở thành trung tâm của sự thờ phượng Đức Chúa Trời toàn cầu. Để tưởng niệm sự chết chuộc tội của Đấng Christ, các thầy tế lễ sẽ lại dâng những của lễ bằng thú vật, và các nước sẽ tuân giữ những ngày lễ Do Thái. Dù tội lỗi và sự chết sẽ hiện diện ở mức độ nhỏ, Thời Kỳ Ngàn Năm phần lớn sẽ là một thời gian của hòa bình, thịnh vượng, trường thọ, công chính và vui mừng lan rộng. Vào những dịp hiếm hoi khi những kẻ nổi loạn trỗi dậy chống lại Vua, Đấng Christ sẽ nhanh chóng trừng phạt chúng bằng một cây gậy sắt, có thể với sự giúp đỡ của các thánh đồ đã được vinh hiển của Ngài. Vào cuối Thời Kỳ Ngàn Năm, Đức Chúa Trời sẽ cho phép Sa-tan và đoàn quỷ của nó trỗi dậy từ vực sâu và lừa dối các nước một lần cuối cùng. Một trận chiến cuối cùng sẽ xảy ra, trong đó một liên minh các nước nổi loạn sẽ tấn công trại của các thánh đồ. Nhưng Đức Chúa Trời (hay Đấng Christ) sẽ nhanh chóng can thiệp, hủy diệt kẻ thù của Ngài, ném Sa-tan vào Hồ Lửa, và khiến các thánh đồ thiên niên sống lại từ kẻ chết. Nay đến Sự Phán Xét Cuối Cùng. Ở đây trọng tâm là trên những kẻ chết không tin, những người sẽ được sống lại và được đưa đến trước Ngai Trắng Lớn, nơi Đấng Christ sẽ phán xét họ theo công việc của họ và rồi ném họ vào Hồ Lửa. Cuối cùng, Đức Chúa Trời (hay Đấng Christ) sẽ tạo dựng Thế Giới Sẽ Đến, nhà đời đời của những người đã được cứu chuộc. Hội Thánh — dân trên trời của Đức Chúa Trời — sẽ giáng xuống đất mới để gia nhập Y-sơ-ra-ên, dân trên đất của Đức Chúa Trời. Dù (theo một số người) họ sẽ vẫn khác biệt mãi mãi, cả hai sẽ sống và phục vụ cùng nhau trong Nước đời đời của Đức Chúa Trời và Đấng Christ. 1 Ngày nay, Thuyết Thời Kỳ đã mất sự ủng hộ của các học giả Kinh Thánh. Tuy nhiên, nó vẫn được nhiều mục sư bảo vệ, vì lý do đó nó đã có được nhiều người theo trong giới những người ngồi trong ghế nhà thờ. Trong hơn 150 năm, các Cơ Đốc nhân Tin Lành đã bị thấm nhuần tư tưởng thuyết thời kỳ, dù qua bài giảng, sách, hội nghị, tiểu thuyết hay phim ảnh. Nếu nền thần học thời kỳ cuối cùng này thật sự sai lầm, sẽ cần nhiều thời gian, công sức và đào tạo lại đáng kể từ phía nhiều Cơ Đốc nhân để quên nó đi. Nhưng nếu họ là những người Bê-rê tốt, họ sẽ sẵn lòng trả giá. 5. Thuyết Tiền Qua (Preterism) Trong những năm gần đây, một nhóm nhỏ nhưng có ảnh hưởng các nhà thần học trong cánh Cải Chánh của Tin Lành đã bảo vệ một quan điểm về thời kỳ cuối cùng gọi là Thuyết Tiền Qua (Preterism). Tên gọi đến từ tiếng Latinh praeter, có nghĩa là đã qua. Nó phù hợp, vì những nhà giải kinh theo khuynh hướng này lập luận rằng những sự kiện truyền thống liên quan đến Sự Chung Cuộc đã xảy ra rồi. Họ tin rằng một số hoặc mọi lời dự ngôn về thời kỳ cuối cùng được tìm thấy trong các sách Phúc Âm, các Thư Tín và sách Khải Huyền thật sự đã được ứng nghiệm giữa những năm 33–70 SCN, và đặc biệt trong Trận Chiến Giê-ru-sa-lem (66–70 SCN). Hầu hết các sử gia đồng ý rằng các nền thần học thời kỳ cuối cùng theo thuyết tiền qua bắt nguồn từ những tác phẩm thế kỷ mười bảy của linh mục Dòng Tên Luis de Alcazar, luật gia Hà Lan Hugo Grotius, và các học giả Kinh Thánh Anh Henry Hammond và John Lightfoot. Sau đó, mục sư Công Giáo Anh J. S. Russell trở thành cha đẻ của Thuyết Tiền Qua Trọn Vẹn, trong khi giáo sư Mỹ Moses Stuart bảo vệ một phiên bản nhẹ nhàng hơn gọi là Thuyết Tiền Qua Một Phần. Trong hai phần tiếp theo tôi sẽ mô tả ngắn gọn hai trường phái tư tưởng này. 5a. Thuyết Tiền Qua Một Phần Những người theo thuyết tiền qua một phần đồng ý với tổ phụ Cải Chánh của mình trong việc dạy rằng Nước Đức Chúa Trời bước vào thế gian trong hai giai đoạn: Thời Kỳ Rao Giảng tiếp theo là Thế Giới Sẽ Đến. Họ cũng đồng ý rằng chúng ta phải giải thích OTKP theo nghĩa bóng, như dùng những hình bóng và bóng để chỉ một cách “huyền bí” đến các thể chế và phước hạnh của Giao Ước Mới. Tuy nhiên, về một số điểm quan trọng khác, họ khác biệt mạnh mẽ với những người tiền nhiệm Tin Lành của mình. Ví dụ, chúng ta thấy từ dòng thời gian của chúng ta rằng những người theo thuyết tiền qua một phần không đồng nhất “những ngày cuối cùng” là Thời Kỳ Ứng Nghiệm đời đời được Giao Ước Mới đưa vào, mà thay vào đó là những năm kết thúc của chế độ thời kỳ Môi-se: mùa ngắn giữa Lễ Ngũ Tuần (khoảng 33 SCN) và những sự kiện năm 70 SCN. Ngoài ra, họ không đồng nhất Cơn Đại Nạn Lớn là thời đại gian ác hiện tại, hay là một mùa ngắn của sự phán xét và bắt bớ ngay trước sự trở lại trong vinh quang của Chúa, mà thay vào đó là Trận Chiến Giê-ru-sa-lem, diễn ra vào năm 67–70 SCN, khi Titus tấn công và hủy diệt thành phố. Về Sự Hiện Đến (Parousia), chúng ta quan sát
thêm một sự rời bỏ chính thống Tin Lành nữa. Theo chính thống, Đấng Christ sẽ trở lại một lần vào cuối thời đại gian ác hiện tại để làm trọn mọi sự. Nhưng theo Thuyết Tiền Qua Một Phần, “một” Sự Hiện Đến (Parousia) duy nhất có hai giai đoạn riêng biệt. Giai đoạn thứ nhất, đôi khi được gọi là Sự Đến Phán Xét, xảy ra vào năm 70 SCN, khi Titus hủy diệt Giê-ru-sa-lem. Sự phán xét này đánh dấu “sự cuối cùng của thời đại”; tức là, sự kết thúc của chế độ thời kỳ Môi-se. Nó không phải là một sự phán xét siêu nhiên, mà là một sự phán xét quan phòng. Giai đoạn thứ hai của Sự Hiện Đến là siêu nhiên. Nó bao gồm sự trở lại bằng thân thể của Chúa trong vinh quang, Sự Sống Lại, và Sự Phán Xét Cuối Cùng. Sự đến này đánh dấu sự kết thúc của Thời Kỳ Rao Giảng. Để làm cho sự phân biệt kiểu này hoạt động, những người theo thuyết tiền qua một phần đã đưa vào một phép giải kinh mới: một cách mới để giải thích nhiều bản văn Tân Ước về thời kỳ cuối cùng. Như vậy, họ nói với chúng ta rằng trong Ma-thi-ơ 24:27–31 Chúa đã dùng ngôn ngữ khải huyền Cựu Ước để nói một cách biểu tượng về Sự Đến Phán Xét quan phòng của Ngài, trong khi trong Ma-thi-ơ 25:31–46 Ngài dùng ngôn ngữ thẳng thắn để nói về những sự kiện của sự đến siêu nhiên của Ngài. Ở đây một lần nữa chúng ta có một sự rời bỏ mạnh mẽ chính thống Tin Lành, vì hầu hết các nhà giải kinh thấy Đấng Christ nói khá theo nghĩa đen trong cả hai bản văn này, và do đó, giữa cả hai, ban cho chúng ta những đường nét thật sự của một Sự Hiện Đến siêu nhiên duy nhất của Ngài. Những người theo thuyết tiền qua một phần mang phép giải kinh mới của họ đến một số phân đoạn Tân Ước khác, và cũng đến sách Khải Huyền, mà họ khăng khăng được viết trước năm 70 SCN, năm Giê-ru-sa-lem sụp đổ. Theo đó, mọi người theo thuyết tiền qua một phần đều đồng ý rằng các chương 1–19 của sách Khải Huyền mô tả một cách huyền bí những sự kiện của “những ngày cuối cùng” (tức là, 33–70 SCN), và đặc biệt những sự kiện của “cơn đại nạn lớn” (tức là, 66–70 SCN), khi Hội Thánh chịu khổ nạn nghiêm trọng dưới tay Y-sơ-ra-ên và Rô-ma. Về chương 20, một số người theo thuyết tiền qua một phần đồng nhất Thời Kỳ Ngàn Năm với “những ngày cuối cùng” (tức là, 33–70 SCN), trong đó Sa-tan bị trói để Hội Thánh có thể rao giảng Phúc Âm cho Y-sơ-ra-ên và các nước. Những người khác đưa ra cách giải thích theo hướng tương lai và hậu thiên niên, lập luận rằng vào một thời điểm nào đó trong Thời Kỳ Rao Giảng (tương lai ngay cả đối với chúng ta) Đức Chúa Trời sẽ ban cho dân sự Ngài một mùa thành công truyền giảng phi thường, với kết quả là Y-sơ-ra-ên thuộc về dân tộc cuối cùng sẽ quay về với Đấng Christ và thế gian sẽ phần lớn trở thành Cơ Đốc. Một số người trong trại này — những người theo Chủ Nghĩa Tái Thiết Cơ Đốc tôi đã đề cập trước đó — cũng lập luận rằng trong thời đại thiên niên này, xã hội toàn cầu sẽ trở thành thần quyền: tức là, các nước sẽ được cai trị bởi những nguyên tắc và/hoặc luật lệ của Luật Pháp Môi-se. Với những khác biệt đáng chú ý giữa họ, Greg Bahnsen, Gary de Mar (thời kỳ đầu), David Chilton, Ken Gentry, Peter Leithart, R. C. Sproul, Hank Hanegraaff, Rousas Rushdoony và Martin Selbrede đều chấp nhận một sự hiểu biết theo thuyết tiền qua một phần về thần học thời kỳ cuối cùng theo Kinh Thánh. 5b. Thuyết Tiền Qua Trọn Vẹn Thuyết Tiền Qua Trọn Vẹn là kết quả tự nhiên của việc áp dụng nhất quán phép giải kinh thuyết tiền qua đã thảo luận ở trên. Nếu Chúa chúng ta đã dùng ngôn ngữ huyền bí, khải huyền trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve để mô tả một Sự Hiện Đến vô hình xảy ra vào năm 70 SCN, ai dám nói rằng Ngài và các sứ đồ Ngài đã không dùng cùng loại ngôn ngữ để mô tả mọi sự kiện khác liên quan theo Kinh Thánh đến Sự Chung Cuộc: Sự Hiện Đến, Sự Sống Lại, Sự Phán Xét, và sự đến của Thế Giới Sẽ Đến? Ai dám nói rằng những điều này cũng không được hoàn thành vào năm 70 SCN? Đây là lập trường của những người theo thuyết tiền qua trọn vẹn. Vào năm 70 SCN Đấng Christ đã đến lần nữa: không phải một cách hữu hình và bằng thân thể, mà một cách quan phòng và thuộc linh. Vào lúc đó Ngài đã khiến kẻ chết sống lại: không phải thuộc thể, mà thuộc linh. Vào lúc đó Ngài đã phán xét thế gian trong sự công chính: không phải thuộc thể, mà thuộc linh. Và vào lúc đó Ngài cũng đã tạo dựng trời mới và đất mới: không phải thuộc thể, mà thuộc linh. Bạn sẽ hỏi: “Nhưng chính xác Ngài đã làm mọi điều này như thế nào?” Than ôi, những câu trả lời của người theo thuyết tiền qua trọn vẹn đa dạng một cách bực bội (và bị căng thẳng về giải kinh đến điểm gãy). Tuy nhiên, về điều này mọi người đều đồng ý: Sự Hiện Đến, Sự Sống Lại, Sự Phán Xét, và sự đến của Thế Giới Sẽ Đến đều xảy ra vào hoặc xung quanh năm 70 SCN. Không cần nói, Thuyết Tiền Qua Trọn Vẹn là một sự đoạn tuyệt kịch tính với chính thống Cơ Đốc lịch sử — một sự đoạn tuyệt mà cố David Chilton, Max và Tim King, John Noe, Don Preston và Edward Stevens đều đã thực hiện. Theo đó, những người này không ngần ngại nhắc chúng ta rằng những tín điều lịch sử của Hội Thánh không phải là không thể sai lầm, và rằng đa số các nhà thần học có thể, đã từng, và (trong trường hợp này) đang sai lầm. Không ngạc nhiên, Thuyết Tiền Qua Trọn Vẹn đã không thu hút được nhiều sự ủng hộ trong giới Cơ Đốc nhân Tin Lành; thật vậy, nhiều nhà thần học coi nó là dị giáo về thời kỳ cuối cùng. Trong chương 15 tôi sẽ đưa ra một bài phê bình cả hai hình thức của Thuyết Tiền Qua, và của mọi lựa chọn khác về thời kỳ cuối cùng nữa.
Kết Luận
Có một Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng không? Chắc chắn có; và chương hiện tại đã chỉ cho chúng ta thấy nó có thể thách thức đến mức nào! Tuy nhiên, có một số lý do theo Kinh Thánh tại sao những người Bê-rê tốt nên vững lòng. Thứ nhất, chúng ta biết rằng Đức Chúa Trời đã làm cho một số phần của lẽ thật được bày tỏ của Ngài khó hiểu hơn một chút so với những phần khác (II Phi-e-rơ 3:16). Nhưng khó không giống như không thể. Đức Chúa Trời có ý cho mọi lẽ thật của Ngài được hiểu. Chỉ là trong một số trường hợp, những người Bê-rê tốt sẽ phải đào sâu hơn một chút để tìm thấy nó, và sẽ trân trọng nó hơn nhiều khi họ làm như vậy. Thứ hai, chúng ta cũng biết rằng Sa-tan làm hết sức để che khuất bất kỳ lẽ thật được bày tỏ nào đặc biệt quan trọng cho sức khỏe của Hội Thánh. Tuy nhiên, trong sự quan phòng của Đức Chúa Trời, điều này chỉ phục vụ để chỉ những người Bê-rê tốt đi đúng hướng. Như John Piper thích nói, những kho báu thuộc linh phong phú nhất thường được tìm thấy chôn vùi trong đồng bằng rộng lớn của tranh cãi (I Cô-rinh-tô 11:19). Thứ ba, chúng ta đã tiến những bước lớn trong hành trình hướng tới sự rõ ràng và xác tín về thời kỳ cuối cùng. Ví dụ, trong chương 2 chúng ta đã học rằng GETD tập trung vào chỉ bốn vấn đề nền tảng: Nước Đức Chúa Trời, việc giải thích đúng đắn OTKP, Thời Kỳ Ngàn Năm, và Sự Chung Cuộc. Điều này cho phép chúng ta tập trung sự chú ý vào những chủ đề sẽ đưa chúng ta nhanh nhất đến mục tiêu. Và ở đây trong chương 3 chúng ta đã xác nhận điều chúng ta đã học trong chương 2: rằng cuối cùng thật sự chỉ có hai đối thủ trong võ đài thần học thời kỳ cuối cùng: thuyết thiên niên hiện tại (ví dụ, Thuyết Vô Thiên Niên, Thuyết Hậu Thiên Niên, Thuyết Tiền Qua Một Phần, và Thuyết Tiền Qua Trọn Vẹn) và thuyết thiên niên tương lai (Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử và Thuyết Tiền Thiên Niên Theo Chế Độ Thời Kỳ). Điều này cũng giúp chúng ta, vì bằng cách đi đến quyết định về việc cái nào trong hai cái là theo Kinh Thánh nhất, chúng ta ngay lập tức loại bỏ một số lựa chọn khác. Nhưng sự khích lệ thứ tư và cuối cùng có lẽ là quan trọng nhất trong tất cả. Tôi sẽ giới thiệu nó ở đây bằng một vài câu hỏi đơn giản một cách đánh lừa, và rồi theo dõi trong chương tiếp theo. Bạn nghĩ tại sao Hội Thánh Tin Lành lại sa lầy trong một cuộc tranh luận lớn về thời kỳ cuối cùng? Chính xác chúng ta đang làm sai điều gì khi chúng ta đi giải thích những bản văn về thời kỳ cuối cùng của Kinh Thánh? Tại sao chúng ta cứ vấp ngã vào sự phức tạp, bối rối và tranh cãi? Tóm lại, nguyên nhân gốc rễ của GETD là gì? Vâng, nếu những câu hỏi này đã khơi dậy sự tò mò của bạn, xin hãy đọc tiếp. Vì trừ khi tôi rất lầm, chúng ta sắp nghe chính Đức Chúa Trời ban cho chúng ta câu trả lời! 1. Nhận thức được những chỉ trích chủ yếu xuất phát từ cánh Cải Chánh của Tin Lành, những người theo thuyết thời kỳ tiến bộ tự xưng nay đang tìm cách sửa đổi quan điểm truyền thống của họ. Những nhà thần học này thừa nhận rằng Giao Ước Mới/Đời Đời thật sự là công cụ cứu rỗi duy nhất của Đức Chúa Trời, rằng Nước Đức Chúa Trời đã hứa thật sự hiện diện trong Hội Thánh, và rằng các tiên tri Cựu Ước thật sự đã thấy trước và nói (một cách tối tăm) về Hội Thánh. Tuy nhiên, họ khẳng định rằng lời của các tiên tri cũng sẽ được ứng nghiệm theo nghĩa đen trong giai đoạn thiên niên sắp đến của Nước Trời, khi Y-sơ-ra-ên thuộc về dân tộc một lần nữa trở thành đầu chứ không phải đuôi. Một cách gián tiếp, tôi sẽ giải quyết quan điểm này trong suốt nghiên cứu của chúng ta.
CHƯƠNG 4 Chìa Khóa Cho Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng
Hãy cùng tôi đến Núi Hóa Hình ngay bây giờ, và hãy nghe tiếng của Đức Chúa Trời là Cha chúng ta nói cho chúng ta cách quan trọng nhất duy nhất để giải quyết GETD: Vậy sáu ngày sau, Giê-xu đem Phi-e-rơ, Gia-cơ và Giăng em người theo Ngài; và Ngài đưa họ lên một ngọn núi cao một mình. Và ở đó Ngài được hóa hình trước mặt họ, sao cho mặt Ngài sáng như mặt trời, và áo Ngài trở nên trắng như ánh sáng. Và kìa, Môi-se và Ê-li hiện ra trước mặt họ, nói chuyện với Giê-xu. Vậy Phi-e-rơ, đáp lại, nói với Giê-xu: “Lạy Chúa, chúng ta ở đây thật tốt! Nếu Chúa thích, con sẽ dựng ba cái lều tại chỗ này: một cho Chúa, một cho Môi-se, và một cho Ê-li.” Nhưng trong khi Phi-e-rơ còn đang nói, một đám mây sáng đột nhiên che phủ họ, và một tiếng từ trong mây phán ra, rằng: “Đây là Con yêu dấu của Ta, trong Ngài Ta rất hài lòng. Hãy nghe Ngài!” Nay khi các môn đồ nghe điều đó, họ sấp mặt xuống đất, sợ hãi đến chết. Nhưng Giê-xu đến gần họ; và khi Ngài đã chạm vào họ, Ngài nói: “Hãy đứng dậy, và đừng sợ.” Và khi họ ngước mắt lên, họ không thấy ai ngoài Giê-xu một mình, đứng đó hoàn toàn một mình. (Ma-thi-ơ 17:1–8) Thật vậy, không phải ngẫu nhiên mà Môi-se và Ê-li xuất hiện trên Núi Hóa Hình cùng với Đấng Christ rạng rỡ. Đức Chúa Trời có một mục đích giáo dục lớn lao cho cuộc hẹn bí ẩn này. Môi-se đại diện cho Luật Pháp. Ê-li đại diện cho Các Tiên Tri. Cả hai cùng nhau đại diện cho Kinh Thánh Do Thái như một tổng thể. Phi-e-rơ có xu hướng đặt ba thầy dạy ngang hàng, dành cho họ vinh dự ngang nhau. Nhưng Đức Chúa Trời nhanh chóng làm ông tỉnh ngộ khỏi ý tưởng đó, nói: “Đây là Con yêu dấu của Ta, trong Ngài Ta rất hài lòng. Hãy nghe Ngài!” Ở đây Đức Chúa Trời đang nói với chúng ta điều gì đó rất quan trọng. Ngài đang xác định Con yêu dấu của Ngài là kênh tối thượng của sự bày tỏ thiêng liêng, là một Thầy Dạy và Thẩm Quyền lớn hơn Luật Pháp và lớn hơn mọi tiên tri. Hơn nữa, Ngài cũng đang xác định Ngài là Người Giải Thích tối thượng của Luật Pháp và Các Tiên Tri, là Đấng nắm giữ những chiếc chìa khóa cho một sự hiểu biết đầy đủ và chính xác về điều được có ý bởi điều họ đã nói. Tóm lại, ở đây Đức Chúa Trời đang công khai xác định Con Ngài là Thầy Dạy thuộc linh được ủy quyền của nhân loại: là nguồn đầu tối thượng của lẽ thật của Ngài, người giải thích tối thượng của lẽ thật của Ngài, và trọng tài tối thượng của mọi cuộc tranh luận về lẽ thật của Ngài, bao gồm những cuộc tranh luận về thần học thời kỳ cuối cùng. Các nhà thần học nói về tất cả điều này bằng cách nói rằng Đức Chúa Trời vui lòng làm cho sự bày tỏ lẽ thật của Ngài có tính tiến triển. Nói cách khác, qua tiến trình của vài thiên niên kỷ, Ngài đã ban cho thế gian ngày càng nhiều lẽ thật của Ngài, và ban nó cho chúng ta ngày càng rõ ràng hơn, cho đến khi, vào lúc cuối cùng, Ngài ban nó cho chúng ta một cách dứt khoát qua Đấng Christ. Vì chủ đề này rất quan trọng cho nghiên cứu của chúng ta, hãy để chúng ta dành một lúc để khám phá ý tưởng về sự bày tỏ tiến triển liên quan đến ba giai đoạn nền tảng của lịch sử phổ quát: cõi đời đời quá khứ, thời Cựu Ước (Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị), và thời Tân Ước (Thời Kỳ Ứng Nghiệm).
Sự Bày Tỏ Tiến Triển và Cõi Đời Đời Quá Khứ
Những học viên của Tân Ước hiểu rằng Đấng Christ và các sứ đồ Ngài đã mở một cửa sổ vào những sự kiện nhất định xảy ra trong cõi đời đời quá khứ. Cụ thể, chúng ta học rằng trước khi sáng thế, Đức Chúa Trời đã có một chương trình cho sự cứu rỗi tội nhân (Ma-thi-ơ 25:34; Ê-phê-sô 1:4; I Phi-e-rơ 1:20). Tác giả thư Hê-bơ-rơ nói về chương trình này như Giao Ước Đời Đời (Hê-bơ-rơ 13:20). Bắt đầu từ thời Cải Chánh, các nhà thần học bắt đầu nhận ra rằng khái niệm này là một chìa khóa quan trọng để hiểu đúng chương trình cứu rỗi của Đức Chúa Trời và hình dạng của Lịch Sử Cứu Rỗi. Vậy hãy để chúng ta suy nghĩ một lúc về các giao ước. Về bản chất, một giao ước là một thỏa thuận ràng buộc giữa các bên. Trong Kinh Thánh, các giao ước Nô-ê, Áp-ra-ham và Đa-vít về cơ bản là những lời hứa ràng buộc của Đức Chúa Trời cho con người. Nhưng Giao Ước Môi-se và Giao Ước Mới phức tạp hơn. Chúng liên quan đến (1) các bên thiêng liêng và con người, (2) những lời hứa của Đức Chúa Trời cho con người tội lỗi, (3) một sự cung ứng (tức là, một món quà từ Đức Chúa Trời thánh khiết, làm cho giao ước với con người tội lỗi trở nên có thể), (4) một điều kiện tiên quyết (tức là, một điều kiện con người phải đáp ứng để bước vào và ở lại trong giao ước), và (5) mối đe dọa về một hình phạt cho việc không đáp ứng điều kiện tiên quyết. Một lần nữa, mọi yếu tố này đều hiện diện trong Giao Ước Đời Đời mà Đức Chúa Trời đã hoạch định trước khi sáng thế. Lời của Chúa chúng ta trong Giăng 3:16 ban cho chúng ta mô tả đơn giản và mạnh mẽ nhất trong Kinh Thánh về giao ước này: “Đức Chúa Trời yêu thương thế gian đến nỗi đã ban Con độc sinh duy nhất của Ngài, để mọi người tin Ngài sẽ không bị hư mất mà được sự sống đời đời.” Trong câu này chúng ta thấy mọi yếu tố của giao ước mà Đức Chúa Trời yêu thương kêu gọi nhân loại tội lỗi bước vào trong những ngày cuối cùng này. Các bên là Đức Chúa Trời và những người tin Con Ngài. Lời hứa là sự sống đời đời: sự sống được sống bởi Đức Chúa Trời ba ngôi, và sự sống đó được sống mãi mãi. Sự cung ứng làm cho giao ước trở nên có thể là món quà là Con độc sinh duy nhất của Đức Chúa Trời. Sự nhập thể, đời sống công chính, và sự chết chuộc tội của Ngài cho phép các tín hữu nhận được sự tha thứ tội lỗi của họ và món quà miễn phí là sự sống đời đời. Điều kiện tiên quyết là đức tin, được hiểu theo Kinh Thánh là sự ăn năn tội lỗi và sự tin cậy tích cực nơi Con Người và Công Việc toàn đủ của Chúa Giê-xu Christ. Hình phạt bị đe dọa cho việc khinh thường giao ước là bị hư mất, được hiểu theo Kinh Thánh là sự tách rời đời đời khỏi sự sống và phước hạnh của Đức Chúa Trời dưới cơn thạnh nộ và sự báo trả của Ngài. Tân Ước nói cho chúng ta nhiều hơn nữa về những kế hoạch và mục đích đời đời của Đức Chúa Trời, nhưng Giao Ước Đời Đời trong Đấng Christ — Phúc Âm — nằm ở trung tâm của tất cả. Giao Ước Đời Đời là chủ đề lớn của sự bày tỏ tiến triển. Nó là chương trình cứu chuộc duy nhất mà Đức Chúa Trời, trong cõi đời đời quá khứ, trước tiên đã nghĩ ra và rồi có mục đích bày tỏ trong suốt mọi Lịch Sử Cứu Rỗi, cả trong những sự kiện của Lịch Sử Cứu Rỗi và trong bản ghi chép và giảng giải bằng văn bản về nó. Sứ đồ Phao-lô nói về Giao Ước như một sự mầu nhiệm (Rô-ma 16:25; Ê-phê-sô 1:9; Cô-lô-se 1:26; I Ti-mô-thê 3:16). Một sự mầu nhiệm theo Kinh Thánh đơn giản là một bí mật công khai: một lẽ thật hay thực tại trước đây được giữ bí mật, nhưng nay đã ra ánh sáng. Cũng vậy với Giao Ước Đời Đời: Trong các thời đại đã qua Đức Chúa Trời đã giữ nó bí mật, nhưng nay Ngài đã đưa nó ra ánh sáng qua sự đến của Con độc sinh duy nhất của Ngài (Giăng 3:16; Ê-phê-sô 3:9). Nhưng chính xác sự bày tỏ của Giao Ước Đời Đời đã tiến triển như thế nào? Câu trả lời rất đa dạng. Nó tiến triển ra khỏi cõi đời đời và vào thời gian. Nó tiến triển qua thời gian, với Đức Chúa Trời bày tỏ ngày càng nhiều về nó khi thời gian trôi qua, cho đến khi, sau khoảng bốn ngàn năm, nó hoàn toàn ra nơi công khai. Nhưng khi thời gian trôi qua, nó cũng tiến triển trong cách Đức Chúa Trời vui lòng bày tỏ nó. Tôi vừa nói rằng sự bày tỏ của Ngài về Giao Ước đã tiến triển ra khỏi cõi đời đời quá khứ, qua Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị trong Cựu Ước, và vào Thời Kỳ Ứng Nghiệm trong Tân Ước. Nhưng tương ứng với điều này, chúng ta cũng có thể nói rằng nó tiến triển ra khỏi bóng tối, qua bóng, và vào ánh sáng ban ngày trọn vẹn. Không thể nói quá tầm quan trọng của lẽ thật này cho việc giải quyết GETD. Trong thời Cựu Ước Đức Chúa Trời thật sự đã bày tỏ Giao Ước Đời Đời, nhưng Ngài đã phủ những sự bày tỏ đó trong bóng. Vậy hãy để chúng ta xem xét những thời đó và những bóng đó với một chút cẩn thận.
Sự Bày Tỏ Tiến Triển Trong Thời Cựu Ước
Khi chúng ta nói về thời Cựu Ước chúng ta có ý là Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị kéo dài bốn ngàn năm: mọi Lịch Sử Cứu Rỗi trước lần đến thứ nhất của Con Đức Chúa Trời. Trong hành trình hướng tới sự rõ ràng về thời kỳ cuối cùng của chúng ta, tôi sẽ có nhiều điều để nói về thời kỳ dài này. Nhưng đây là điều quan trọng nhất duy nhất chúng ta cần biết về nó: Trong thời gian này Đức Chúa Trời đã ban cho thế gian một sự bày tỏ được che phủ về Giao Ước Đời Đời. Vâng, trong thời Cựu Ước bí mật đã ra; nhưng nó không ra nơi công khai. Thay vào đó, nó bị che giấu một phần. Dùng ngôn ngữ của Kinh Thánh, trong thời Cựu Ước Giao Ước Đời Đời đã được bày tỏ cho Y-sơ-ra-ên dưới một bức màn của những hình bóng (Rô-ma 5:14; Cô-lô-se 2:17; Hê-bơ-rơ 11:19). Một hình bóng (tiếng Hy Lạp: tupos, có nghĩa là hình, ảnh, tranh) có thể được định nghĩa là bất kỳ con người, nơi chốn, sự vật, sự kiện hay thể chế nào trong Cựu Ước một cách biểu tượng chỉ về phía trước — tức là báo trước — Con Người và Công Việc của Đấng Christ và các yếu tố khác nhau khác của Giao Ước Đời Đời. Những học viên gần gũi của Kinh Thánh có cảm nhận tốt về các hình bóng theo Kinh Thánh. Ví dụ, họ biết rằng Tân Ước xác định A-đam, Mên-chi-xê-đéc, Môi-se và Đa-vít là những hình bóng (tức là, những bức tranh) của Đấng Christ. Vào thời xuất hành, Ê-díp-tô là một hình bóng của hệ thống thế gian sa ngã. Ca-na-an là một hình bóng của Đất Hứa thật: Thiên Đàng ở trên cao, và một thế giới hoàn toàn mới ở phía trước. Chiếc tàu của Nô-ê là một hình bóng của Con Người và Công Việc của Đấng Christ, Đấng mang dân sự Đức Chúa Trời qua dòng nước phán xét đến một thế giới hoàn toàn mới được tẩy sạch khỏi tội lỗi. Bụi gai cháy là một hình bóng của Đấng Christ Nhập Thể, mà thân thể con người của Ngài luôn tỏa ra vinh quang của Đức Chúa Trời; và Môi-se (vào lúc đó trong câu chuyện) là một hình bóng của Hội Thánh, Hội Thánh rẽ sang để xem cảnh tượng vĩ đại này! Con rắn bằng đồng, được treo lên trên một cây sào để chữa lành những người Y-sơ-ra-ên tội lỗi, là một hình bóng của Đấng Christ được treo lên trên thập tự giá (và trong việc rao giảng Phúc Âm) để cứu rỗi mọi người sẽ nhìn lên Ngài trong đức tin. Sự hủy diệt của Sô-đôm và Gô-mô-rơ là một hình bóng của sự hủy diệt đất hiện tại và các công việc của nó bằng lửa. Sự sụp đổ của Giê-ri-cô là một hình bóng của sự sụp đổ cuối cùng của hệ thống thế gian, một khi Hội Thánh đã hoàn thành việc đi vòng quanh nó và thổi kèn Phúc Âm cho cư dân của nó. Các tiên tri, thầy tế lễ và vua đều là những hình bóng của Đấng Christ, Đấng lấp đầy và làm trọn cả ba chức vụ Cựu Ước này. Những của lễ bằng thú vật, như Chiên Con Lễ Vượt Qua, là những hình bóng của Chiên Con thật duy nhất của Đức Chúa Trời. Đền Tạm và đền thờ Do Thái là những hình bóng của Đấng Christ và Hội Thánh, nơi ở của Đức Chúa Trời. Ngày Sa-bát là một hình bóng của sự yên nghỉ của đức tin, và của sự yên nghỉ đời đời mà dân sự Đức Chúa Trời sẽ hưởng trong Thế Giới Sẽ Đến. Một cách đáng kinh ngạc và thú vị, danh sách cứ tiếp tục. Nay hãy để tôi đặt một câu hỏi: Tại sao bạn đọc Cựu Ước? Khi bạn bước lên nền Cựu Ước, điều bạn hy vọng thấy là gì? Nếu bạn giống tôi chút nào, bạn thật sự đến đó để học về nguồn gốc và lịch sử của mọi sự: của vũ trụ, sự sống, con người, tội lỗi, lời hứa cứu chuộc, gia đình Áp-ra-ham, quốc gia Y-sơ-ra-ên, và những chiến thắng và thăng trầm của quốc gia đó, qua đó Đức Chúa Trời đã có mục đích sai Đấng Cứu Chuộc vào thế gian. Nhưng hơn thế nữa, bạn đi tìm kiếm Đấng Christ. Với lẽ thật của Đấng Christ trong tâm trí bạn, và với Thánh Linh của Đấng Christ trong lòng bạn, bạn đi tìm kiếm những hình bóng: những sự bày tỏ được che phủ về Chúa Giê-xu Christ và các yếu tố khác nhau của Giao Ước Đời Đời. Và mỗi lần bạn gặp một hình bóng, bạn đều phấn khích. Nó giống như phát hiện những cục vàng trong một dòng suối trên núi, hay tìm thấy những rương đầy kho báu chôn trong một cánh đồng. Và thế nhưng cũng có một nốt buồn nữa. Vì khi bạn đang bước đi trên nền Cựu Ước, bạn chợt nhận ra rằng anh chị em Cựu Ước của bạn liên tục sống trong một vùng đất của bóng. Họ khao khát thấy những điều bạn đã thấy, nhưng không thấy chúng (Ma-thi-ơ 13:17). Họ khao khát được trọn vẹn, nhưng không thể trọn vẹn nếu không có bạn (Hê-bơ-rơ 11:40). Dù họ thật sự có những mùa vui mừng, họ, phần lớn, giống như một người phụ nữ mang thai rên rỉ để sinh con (Ê-sai 26:18; Khải Huyền 12:1–2). Vâng, các Cơ Đốc nhân vui thích thấy những điều của Giao Ước Đời Đời được giấu một cách huyền bí trong Cựu Ước. Nhưng họ càng thấy, họ càng cảm tạ Đức Chúa Trời rằng chính họ được sinh ra trong sự trọn vẹn của thời gian, khi những bóng cuối cùng bị xua tan bởi ánh sáng, và khi bí mật thuộc linh vĩ đại mà Đức Chúa Trời đã nghĩ ra trước khi sáng thế không còn bị che phủ nữa, mà được bày ra trước mắt mọi người (Rô-ma 3:21–26).
Sự Bày Tỏ Tiến Triển Trong Thời Tân Ước
Bạn đã nghe cụm từ “Điều bạn thấy là điều bạn nhận được.” Theo quy tắc, nó áp dụng cho những người cởi mở và minh bạch, không chứa động cơ hay chương trình ẩn giấu. Chúng ta có thể áp dụng cụm từ này cho công việc bày tỏ của Đức Chúa Trời trong Lịch Sử Cứu Rỗi. Trong cõi đời đời quá khứ Đức Chúa Trời đã hoạch định điều Ngài định cho dân sự Ngài nhận được: Đấng Christ và Giao Ước Đời Đời. Trong thời Cựu Ước Ngài cho phép dân sự Ngài thấy những hình bóng và bóng của điều Ngài định cho họ nhận được. Nhưng trong thời Tân Ước, khi sự trọn vẹn của thời gian đã đến, Ngài cuối cùng cho phép dân sự Ngài thấy — và nhận — mọi điều Ngài định cho họ nhận được (Rô-ma 3:21–26; Ga-la-ti 4:4; Hê-bơ-rơ 11:40). Nói cách khác, khi Đức Chúa Trời sai Con Ngài vào thế gian để lập Giao Ước Mới, Ngài thật sự đang bày tỏ và lập Giao Ước Đời Đời duy nhất mà Ngài đã hoạch định trong cõi đời đời quá khứ, và dưới giao ước đó một mình dân sự Ngài sẽ sống trong cõi đời đời tương lai. Giao Ước Mới và Giao Ước Đời Đời đã, đang và mãi mãi sẽ là một. Nay Đấng Christ đã đến, bí mật cứu chuộc vĩ đại của Đức Chúa Trời đã ra nơi công khai. Sự bày tỏ tiến triển đã đạt mục tiêu của nó. Chính xác sự bày tỏ dứt khoát này đã xảy ra như thế nào? Vì mục đích của nghiên cứu của chúng ta, điều quan trọng là chúng ta xem xét những bước liên quan. Thứ nhất, Đức Chúa Trời sai Con Ngài vào thế gian để hoàn thành công việc cứu chuộc của Ngài. Tiếp theo, Ngài tôn Ngài lên bên hữu Ngài, đặt mọi sự dưới chân Ngài, và ban Ngài — như đầu trên mọi sự — cho Hội Thánh (Ê-phê-sô 1:22–23). Rồi, qua Con Ngài, Ngài tuôn đổ Đức Thánh Linh, sinh ra Hội Thánh, mở trí của các sứ đồ và tiên tri thánh của Ngài để hiểu sự mầu nhiệm của Giao Ước Đời Đời, và cho phép họ thấy nó trong Cựu Ước (Lu-ca 24:44–45; Ê-phê-sô 1:7–10). Theo thời gian, và dưới sự cảm động của Đức Thánh Linh, Ngài cảm động một số người trong họ viết những tường thuật về đời sống và sự dạy dỗ của Đấng Christ: bốn sách Phúc Âm. Ngài cảm động Lu-ca viết một lịch sử có thẩm quyền về sự ra đời và tăng trưởng của Hội Thánh đầu tiên (Công Vụ), và những người khác viết những bài giảng giải và áp dụng có thẩm quyền về những sự mầu nhiệm của Phúc Âm (các Thư Tín). Cuối cùng, Ngài cảm động sứ đồ Giăng viết sách Khải Huyền: một lễ kỷ niệm hùng vĩ về sự tôn cao của Đấng Christ, Vua Cao Cả Của Thiên Đàng. Từ nay sự bày tỏ tiến triển của Đức Chúa Trời đã trọn vẹn. Như một em bé mới sinh, sự mầu nhiệm của Đức Chúa Trời — tin lành về Giao Ước Đời Đời — đã được ban một lần đủ cả cho các thánh đồ và cho thế gian (I Ti-mô-thê 3:16; Giu-đe câu 3). Từ nay Hội Thánh có thể mang sự bày tỏ này đến mọi nước. Từ nay nàng được truyền lệnh và được trang bị để làm như vậy, để Đức Chúa Trời có thể thử thách mọi người và tập hợp những người được chọn của Ngài từ mọi chi phái, thứ tiếng, dân tộc và nước. Và từ nay nàng sẽ tiếp tục làm như vậy cho đến sự trở lại của Đấng Christ và Sự Chung Cuộc của mọi sự (Ma-thi-ơ 24:14; 28:18–20; Rô-ma 16:25–27; I Phi-e-rơ 4:7; Khải Huyền 5:9).
Tại Sao Chúng Ta Nên Nghe Ngài
Tôi đã mở đầu chương này bằng cách trích dẫn lời của Đức Chúa Trời là Cha về Con yêu dấu của Ngài: “Hãy nghe Ngài!” Tôi đã gợi ý rằng trừ khi chúng ta tuân theo những lời đó, không có hy vọng giải quyết GETD. Nay đã xem xét ngắn gọn hiện tượng bày tỏ tiến triển, chúng ta ở vị trí để thấy tại sao. Đức Chúa Trời là Cha đã chỉ định Con nhập thể của Ngài — Chúa Giê-xu Christ — là Thầy Dạy thuộc linh có thẩm quyền của toàn nhân loại, và đặc biệt của Hội Thánh. Do đó, Ngài định cho chúng ta mang mọi câu hỏi của mình đến Đấng Christ, bao gồm những câu hỏi của chúng ta về thần học thời kỳ cuối cùng. Giữ điều sau trong tầm nhìn, đây là ba lý do quan trọng tại sao chúng ta nên nghe Ngài. Thứ nhất, chúng ta nên nghe Đấng Christ vì Ngài dạy chúng ta cách hiểu mối quan hệ giữa Giao Ước Cũ và Giao Ước Mới, giữa Luật Pháp Môi-se và Phúc Âm của Đấng Christ. Chính Giê-xu mô tả nó như một mối quan hệ của lời hứa và sự ứng nghiệm. Vì Giao Ước Cũ, giống như mọi giao ước trước đó, bao gồm những sự bày tỏ được che phủ về Giao Ước Đời Đời, nó một cách huyền bí chỉ về phía trước, hứa hẹn Giao Ước Đời Đời cho Y-sơ-ra-ên và các nước. Nhưng khi Đấng Christ đến thế gian và vén màn Giao Ước Mới, Ngài đã làm trọn Giao Ước Cũ và làm cho nó trở nên lỗi thời. Như Ngài đã nói với các môn đồ Ngài: “Đừng tưởng Ta đến để phá bỏ Luật Pháp hay Các Tiên Tri: Ta đến không phải để phá bỏ, mà để làm trọn” (Ma-thi-ơ 5:17). Chúa Giê-xu Christ là Đấng làm trọn. Thật vậy, trong quang phổ các sự kiện gồm sự hạ mình và sự tôn cao của Ngài, Chúa Giê-xu làm trọn mọi điều trong Cựu Ước: lịch sử, các giao ước, luật pháp, các chức vụ, những lời hứa, những hình ảnh và những lời dự ngôn của nó. Và khi làm như vậy Ngài qua đó làm trọn những mục đích và kế hoạch đời đời của Đức Chúa Trời. Dù phép ẩn dụ không hoàn hảo, chúng ta do đó có thể nghĩ về Giao Ước Mới như con bướm cứu chuộc của Đức Chúa Trời, và Giao Ước Cũ như con sâu bướm của Ngài. Một con sâu bướm gợi ý yếu ớt về hình dạng cuối cùng của nó, qua đó hứa hẹn một con bướm sẽ đến; nhưng con sâu bướm còn xa mới là chính con bướm. Tương tự, những sự kiện và thể chế của Giao Ước Cũ gợi ý về Giao Ước Đời Đời, ngay cả khi sự bất lực thiết yếu của Luật Pháp và những thất bại tôn giáo của Y-sơ-ra-ên chứng minh nhu cầu sâu sắc về một giao ước tốt hơn. Như vậy Giao Ước Cũ một cách huyền bí hứa rằng trong sự trọn vẹn của thời gian một giao ước mới và đời đời sẽ xuất hiện từ cái kén Cựu Ước của nó và cất cánh mãi mãi (Ga-la-ti 4:4–5). Nhưng nếu con bướm nay đã xuất hiện — nếu Giao Ước Cũ đã nhường chỗ cho Giao Ước Đời Đời — thì không có đường quay lại. Con bướm sẽ không bao giờ lại là con côn trùng đã báo trước nó. Tác giả thư Hê-bơ-rơ khẳng định điều này rõ ràng. “Trong điều Ngài [Đức Chúa Trời] nói: ‘Một giao ước mới,’ Ngài đã làm cho giao ước thứ nhất trở nên lỗi thời. Nhưng bất cứ điều gì đang già đi và trở nên lỗi thời đều sẵn sàng biến mất” (Hê-bơ-rơ 8:13). Tương tự, sứ đồ Phao-lô nói rằng các sự kiện và thể chế khác nhau của Luật Pháp chỉ phục vụ như những bóng, trong khi Đấng Christ và những điều của Giao Ước Đời Đời là những thực tại vững chắc đã tạo ra những bóng đó (Cô-lô-se 2:17). Vậy tại sao Đức Chúa Trời lại từ bỏ thực chất và ép dân sự Ngài quay lại vào
những bóng? Bằng cách mô tả hai giao ước theo khía cạnh lời hứa và sự ứng nghiệm, Thầy Dạy đang nói với chúng ta rằng Đức Chúa Trời sẽ không bao giờ lại đặt họ dưới các thể chế thần quyền Cựu Ước. Và khi làm như vậy, Ngài ngầm loại trừ cả Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử Giao Ước Cũ lẫn Thuyết Tiền Thiên Niên Theo Chế Độ Thời Kỳ. Thứ hai, chúng ta phải nghe Đấng Christ để hiểu các thánh đồ Giao Ước Mới nên dùng sự bày tỏ Giao Ước Cũ như thế nào. Điều quan trọng là Hội Thánh nắm bắt được lẽ thật này. Trước sự đến của Đấng Christ, dân sự Đức Chúa Trời sống dưới Luật Pháp. Tuy nhiên, nay họ sống dưới Đấng Christ và Giao Ước Mới, sao cho đối với họ Luật Pháp Môi-se đã trở thành “Giao Ước Cũ” (II Cô-rinh-tô 3:14). Do đó, nay họ nhận ra rằng những bầu da cũ của Giao Ước Cũ (tức là, các thể chế) không bao giờ được định hay có thể chứa rượu mới của sự sống đời đời trong Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời ba ngôi (Ma-thi-ơ 9:14–17; Hê-bơ-rơ 7:18). Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là những bầu da cũ là vô dụng. Hoàn toàn ngược lại! Vì nay Luật Pháp — và thật vậy toàn bộ sự bày tỏ Cựu Ước — có một mục đích truyền giảng mới. Cùng với lời và việc của Đấng Christ, và cùng với lời chứng tận mắt của các sứ đồ, Cựu Ước đã trở thành một nhân chứng mạnh mẽ cho Phúc Âm. Nay nó đã trở thành một kho tàng lớn gồm những lời hứa, hình ảnh (hình bóng) và lời dự ngôn, tất cả đều được Đức Chúa Trời thiết kế để thúc đẩy sự nghiệp của Đấng Christ trong những ngày cuối cùng này. Như đã chép, trong cõi đời đời quá khứ Đức Chúa Trời đã định rằng sự mầu nhiệm của Phúc Âm nên được “cho biết qua Kinh Thánh tiên tri cho mọi nước để vâng theo đức tin” (Rô-ma 16:25–27). Giao Ước Mới đưa vào một mục đích hoàn toàn mới cho toàn bộ Cựu Ước: rằng nó nên gia nhập đoàn nhân chứng cho lẽ thật của Đấng Christ và Phúc Âm (Giăng 5:33–47). Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ ba và cuối cùng của chúng ta: Chúng ta nên nghe Thầy Dạy vì Ngài chỉ cho chúng ta phương pháp đúng đắn để giải thích Kinh Thánh Cựu Ước. Trong những trang tiếp theo tôi sẽ gọi phương pháp này là Phép Giải Kinh Giao Ước Mới (NCH). Ở cốt lõi, nó thật sự khá đơn giản. Biết rằng Cựu Ước chứa những sự bày tỏ được che phủ về Đấng Christ và Giao Ước, chúng ta cũng biết rằng khi chúng ta bước lên nền Cựu Ước chúng ta phải tìm kiếm chính những điều đó. Như vậy, khi chúng ta đọc về thể chế hôn nhân, sự giải cứu gia đình Nô-ê, sự kêu gọi Áp-ra-ham, Cuộc Xuất Hành, việc ban bố Luật Pháp, hành trình của Y-sơ-ra-ên qua đồng vắng, hay việc họ chiếm hữu Đất Hứa, chúng ta phải hỏi: “Những điều của Đấng Christ và Giao Ước Đời Đời được giấu dưới những sự bày tỏ Cựu Ước tối tăm này như thế nào?” (Thi Thiên 78:1–3). Chính Chúa đã dạy chúng ta làm điều này. Với các môn đồ Ngài lắng nghe, Ngài nói với những đối thủ Do Thái của Ngài: “Các ngươi tra cứu Kinh Thánh vì các ngươi nghĩ rằng trong đó các ngươi có sự sống đời đời. Nhưng những Kinh Thánh này cũng làm chứng về Ta; thế nhưng các ngươi không muốn đến với Ta để các ngươi có thể có sự sống” (Giăng 5:39–40, 46). Ngài đang nói với tất cả họ rằng Đức Chúa Trời định “Kinh Thánh” — mọi lịch sử, giao ước, luật pháp, thể chế, lời hứa và lời dự ngôn được ghi chép trong Cựu Ước — phục vụ như những nhân chứng cho Con Người và Công Việc của Ngài. Nhưng sẽ cần thời gian cho các môn đồ Ngài thấy điều đó. Trước tiên, Ngài phải hoàn thành công việc của Ngài: chết và sống lại. Rồi Ngài phải bày tỏ thêm thần tính của Ngài và ý nghĩa cứu chuộc của công việc Ngài. Và cuối cùng Ngài phải soi sáng tâm trí họ để họ có thể thấy những điều đó trong Kinh Thánh Cựu Ước. Công việc bày tỏ và soi sáng này bắt đầu ngay sau sự sống lại của Đấng Christ. Nói với các môn đồ thân cận của Ngài, Ngài nói: “Đây là điều Ta đã nói với các ngươi khi Ta còn ở với các ngươi, rằng mọi điều đã chép về Ta trong Luật Pháp Môi-se, Các Tiên Tri và Thi Thiên phải được ứng nghiệm.” Sau khi ghi lại những lời này, Lu-ca rồi thêm: “Rồi Ngài mở trí họ để hiểu Kinh Thánh” (Lu-ca 24:44–45). Và Ngài cũng làm như vậy ngày nay. Đã ban cho chúng ta Kinh Thánh Tân Ước, và đã làm đầy chúng ta bằng Đức Thánh Linh của Ngài, Ngài dẫn chúng ta trở lại nền Cựu Ước, vén màn, và mở mắt chúng ta để thấy những điều của Giao Ước Mới và Đời Đời được giấu trong những điều của Giao Ước Cũ (II Cô-rinh-tô 3:12–18; Rô-ma 15:4). Như vậy Ngài thuyết phục chúng ta lặp đi lặp lại rằng Augustine đã đúng: “Giao Ước Mới ở trong Giao Ước Cũ được giấu kín; Giao Ước Cũ ở trong Giao Ước Mới được bày tỏ.” Tôi tin rằng áp dụng của tất cả điều này rõ ràng. Nếu ở cốt lõi toàn bộ Cựu Ước được định để làm chứng cho Đấng Christ và các yếu tố khác nhau của Giao Ước Đời Đời, thì chắc chắn những lời tiên tri Cựu Ước về một Vua và một Nước sắp đến cũng phải đang làm điều tương tự. Nói cách khác, sự bày tỏ tiến triển sẽ đòi hỏi chúng ta dùng NCH để giải thích OTKP. Cụ thể, nó sẽ đòi hỏi chúng ta giải thích nó theo biểu tượng và nghĩa bóng, thay vì theo nghĩa đen. Nguyên tắc này, đứng một mình, không nhất thiết loại trừ mọi Thuyết Tiền Thiên Niên, vì một số người theo thuyết tiền thiên niên lịch sử dạy rằng các tiên tri viết sách đã dùng hình ảnh Cựu Ước để nói về đời sống và sự thờ phượng Tân Ước trong một thời kỳ ngàn năm tương lai. Tuy nhiên, nếu Thầy Dạy cũng nói rằng Nước Trời bước vào lịch sử chỉ trong hai giai đoạn, nếu Ngài nói rằng toàn bộ Sự Chung Cuộc xảy ra vào lúc Sự Hiện Đến (Parousia) của Ngài, và nếu Ngài cho phép chúng ta thấy rằng Khải Huyền 20 thật sự đang nói về Thời Kỳ Rao Giảng thay vì một thời kỳ ngàn năm tương lai, thì thật vậy mọi hình thức của Thuyết Tiền Thiên Niên đều bị loại trừ, và những nền thần học thời kỳ cuối cùng khác cũng vậy. Dường như, vậy, nếu chúng ta hy vọng giải quyết GETD chúng ta sẽ phải tái dâng mình tuân theo lời tốt lành của Cha trên trời của chúng ta về Con yêu dấu của Ngài và Thầy Dạy của toàn nhân loại: “Hãy nghe Ngài!”
Chúng Ta Nên Nghe Ngài Như Thế Nào
Trên Núi Hóa Hình Đức Chúa Trời đã nói cho chúng ta cách tìm “lẽ thật thật” — lẽ thật rõ ràng, lẽ thật trọn vẹn, và lẽ thật dứt khoát — về bất kỳ giáo lý nào của sự bày tỏ thiêng liêng: Chúng ta phải đến với Con yêu dấu của Ngài và nghe Ngài. Nhưng chính xác chúng ta sẽ làm như vậy như thế nào? Câu trả lời quan trọng như nó ngắn gọn: Chúng ta phải đến với Tân Ước Giảng Dạy (DNT). Tức là, chúng ta phải đến với những phần của Tân Ước được thiết kế đặc biệt để dạy chúng ta lẽ thật của Đức Chúa Trời về bất kỳ chủ đề nào. Đúng là, tất nhiên, toàn bộ Tân Ước đều có tính chỉ dạy. Tuy nhiên, cũng đúng là một số phần của nó rõ ràng mang tính giảng dạy. Người ta nghĩ, ví dụ, về những bài giảng và đối thoại kéo dài của Đấng Christ được tìm thấy trong các sách Phúc Âm, hay về những bài giảng của các sứ đồ trong sách Công Vụ, hay về các Thư Tín của Phao-lô và các Thư Tín Chung trong toàn bộ của chúng. Đây là những phần giảng dạy của Tân Ước. Đây là nơi chúng ta đến để nghe lời dứt khoát của Đấng Christ về bất kỳ chủ đề nào. Nhưng còn sách Khải Huyền thì sao? Chúng ta sẽ hiểu bản chất và mục đích của cuốn sách Tân Ước mang tính thời kỳ cuối cùng nhất đó như thế nào? Nó cũng là một phần của DNT, hay Đức Chúa Trời có lẽ định nó là điều gì đó hoàn toàn khác? Trong những trang tiếp theo tôi sẽ lập luận cho điều sau. Tức là, tôi sẽ lập luận rằng sách Khải Huyền được thiết kế để phục vụ như một sự tóm lược và kỷ niệm cuối cùng về mọi điều Đức Chúa Trời trước đó đã dạy chúng ta trong DNT, nhưng nay được đúc một cách nghệ thuật trong hình ảnh khải huyền xinh đẹp, mạnh mẽ và đáng nhớ rút ra từ toàn bộ Kinh Thánh. Tóm lại, tôi sẽ lập luận rằng Đức Chúa Trời định nó phục vụ như Hồi Kết Vĩ Đại Của Mọi Kinh Thánh. Như vậy, sách Khải Huyền không được thiết kế để dạy chúng ta thần học thời kỳ cuối cùng, mà thay vào đó để kỷ niệm nó.
Kết Luận
Trong chương này chúng ta đã tìm kiếm nguyên nhân nền tảng của GETD. Tôi đã gợi ý rằng cuối cùng nó là một sự thất bại trong việc tuân theo Cha trên trời của chúng ta. Nó là một sự thất bại trong việc nghe Con Ngài. Nó là một sự thất bại trong việc đắm mình trong ánh sáng rực rỡ của DNT để chúng ta có thể có mắt để thấy và tai để nghe mọi điều Ngài đã dạy chúng ta về bốn vấn đề nền tảng của GETD. Với những thất bại này trong tâm trí, hãy để tôi kết luận chương này bằng cách yêu thương đặt một số câu hỏi khá sắc bén: Điều gì sẽ xảy ra nếu tất cả chúng ta đã bắt đầu việc tìm kiếm lẽ thật về thời kỳ cuối cùng của mình trong DNT thay vì trong các tiên tri Cựu Ước hay sách Khải Huyền? Điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta đã thấy rằng chủ đề sâu xa, nền tảng của toàn bộ Kinh Thánh là sự mầu nhiệm của Đức Chúa Trời: Giao Ước Đời Đời được Chúa Giê-xu Christ lập? Điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta đã hiểu rằng “Giao Ước Mới ở trong Giao Ước Cũ được giấu kín; Giao Ước Cũ ở trong Giao Ước Mới được bày tỏ.” Và điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta đã để những lẽ thật nền tảng này hướng dẫn chúng ta trong việc giải thích OTKP? Điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta đã quay trước tiên đến Thầy Dạy và DNT để học bản chất thật sự của Nước Đức Chúa Trời, và cả số lượng các giai đoạn mà qua đó nó bước vào thế gian? Điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta đã tìm kiếm Đấng Christ và các sứ đồ Ngài về giáo lý của Sự Chung Cuộc: mục đích và cấu trúc của nó? Và điều gì sẽ xảy ra nếu, sau khi nghe họ về những chủ đề này, chúng ta đã mang điều chúng ta học được đến sách Khải Huyền, tự hỏi: “Mục đích của cuốn sách này là gì? Nó có phải là một phần của DNT không? Đức Chúa Trời có thật sự ban cho chúng ta lẽ thật mới về thời kỳ cuối cùng bằng ngôn ngữ huyền bí như vậy không? Và có khả năng rằng trong một chương kết thúc của cuốn sách cuối cùng của Tân Ước Ngài sẽ đưa vào, lần đầu tiên, ý tưởng về một giai đoạn một ngàn năm tương lai của Nước Ngài không?” Vâng, chính vì thất bại trong việc nghe Thầy Dạy được chỉ định của Đức Chúa Trời mà Hội Thánh Tin Lành hiện đại sa lầy trong một GETD. Nhưng đây là tin lành: Trong chừng mực Cha trên trời của chúng ta đã chỉ cho chúng ta nơi chúng ta lạc đường, Ngài cũng đã chỉ cho chúng ta cách chúng ta có thể quay lại! Vậy hãy để chúng ta làm như Ngài nói. Trong việc tìm kiếm lẽ thật về thời kỳ cuối cùng của Đức Chúa Trời, nay hãy để chúng ta quay đến Con Ngài. Hãy để chúng ta neo vào DNT, và hãy để chúng ta nghe Ngài về bốn vấn đề nền tảng trong GETD. Và khi chúng ta đến gần, hãy để chúng ta nghe Ngài trước tiên về chủ đề Nước Đức Chúa Trời. Vâng, đây thật sự là vấn đề thách thức nhất trong bốn vấn đề; nhưng nó cũng là chìa khóa chính cho ba vấn đề còn lại. Vậy thì, hãy để chúng ta mạnh dạn tiến bước. Vì một khi chúng ta đã nghe Thầy Dạy về vấn đề này, chúng ta sẽ tiến xa trên đường khám phá người chiến thắng của GETD!
CHƯƠNG 5 Cựu Ước Về Lời Hứa Của Nước Trời
Chào mừng bạn đến với Phần II của hành trình chúng ta. Mục đích của chúng ta ở đây là nghe Thầy Dạy về chủ đề Nước Đức Chúa Trời. Trong chương hiện tại chúng ta sẽ xem xét bằng con mắt Tân Ước lời chứng Cựu Ước về bản chất và sự đến của Nước Trời. Trong chương 6 chúng ta sẽ xem xét chính DNT về hai chủ đề trung tâm này.
Nước Trời Được Định Nghĩa Ngắn Gọn
Trước khi mạo hiểm lên nền Cựu Ước, tôi muốn để Thầy Dạy ban cho chúng ta một định nghĩa ngắn, sơ bộ về Nước Đức Chúa Trời. Hãy coi điều này như một cây non. Khi chúng ta tiến triển trong hành trình, nó sẽ lớn hơn và lớn hơn cho đến khi chúng ta thấy nó nở hoa trọn vẹn vào cuối chương 6. Trong Bài Giảng Trên Núi Chúa chúng ta đã dạy chúng ta cầu nguyện: “Nước Cha được đến. Ý Cha được nên: như ở trên trời, cũng vậy trên đất” (Ma-thi-ơ 6:10). Ở đây chúng ta nhận được sự hiểu biết quý báu về bản chất thật sự của Nước Đức Chúa Trời: Nó là một tình trạng trên đất trong đó ý muốn của Đức Chúa Trời đang được thực hiện giống như nó ở trên Thiên Đàng. Tuy nhiên, để hiểu tư tưởng của Chúa chúng ta phải rõ ràng về hai điểm: Ngài có ý gì bởi ý muốn của Cha Ngài, và sự khác biệt giữa cách nó đang được thực hiện trên Thiên Đàng và trên đất là gì? Về câu hỏi thứ nhất, tôi tin rằng ở đây Chúa đã nghĩ đến điều các nhà thần học gọi là ý muốn chỉ dạy của Đức Chúa Trời (hay ý muốn đạo đức hay ý muốn truyền lệnh). Điều này có thể được định nghĩa là điều Đức Chúa Trời rõ ràng mong muốn tạo vật của Ngài là và làm, để họ có thể làm trọn mọi niềm vui tốt lành của Ngài, qua đó thúc đẩy vinh quang của Ngài và niềm vui của họ. Từ lâu một thầy thông giáo trẻ đã hỏi Giê-xu tóm tắt ý muốn chỉ dạy của Đức Chúa Trời cho đời sống mình. Giê-xu trả lời: “‘Ngươi phải yêu Chúa là Đức Chúa Trời ngươi hết lòng, hết linh hồn, hết trí, và hết sức ngươi.’ ... Và ... ‘Ngươi phải yêu người lân cận như chính mình’” (Mác 12:28–31). Mọi mạng lệnh được tìm thấy trong Kinh Thánh chỉ là những sự triển khai của hai điều răn lớn này. Đây là ý muốn chỉ dạy của Đức Chúa Trời cho dân sự Ngài. Trên Thiên Đàng ý muốn chỉ dạy của Đức Chúa Trời đang được thực hiện hoàn hảo. Tại sao? Vì trên Thiên Đàng Ngài cai trị trực tiếp trên các thần linh của các thánh đồ và thiên sứ của Ngài. Ý muốn của Ngài và ý muốn của họ là một. Đây là điều làm cho Thiên Đàng là Thiên Đàng. Trên Thiên Đàng sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời làm cho mọi cư dân của nó phù hợp với ý muốn chỉ dạy của Ngài, sao cho mọi cư dân của nó phản chiếu vinh quang của Ngài và dự phần niềm vui của Ngài. Nhưng dưới đây trên đất: không nhiều như vậy. Trong trường hợp những người không tin, ý muốn chỉ dạy của Ngài hoàn toàn không được thực hiện, vì bất cứ điều gì không đến từ đức tin đều là tội lỗi, và những người không tin (chưa) có đức tin (Rô-ma 14:23). Trong trường hợp những tín hữu, nó được thực hiện thỉnh thoảng, nhưng luôn không hoàn hảo do ảnh hưởng của tội lỗi còn sót lại trong các chi thể của họ (Rô-ma 7). Đây là lý do các Cơ Đốc nhân liên tục kêu cầu Đức Chúa Trời cho sự tiến bộ trong sự thánh khiết, và tại sao họ khao khát Thiên Đàng. Mong muốn sâu sắc nhất của họ là cho sự trị vì hoàn hảo của Đức Chúa Trời trên thân thể, linh hồn và thần linh của họ (I Tê-sa-lô-ni-ca 5:23). Họ nhận ra quá rõ rằng ý muốn (chỉ dạy) của Đức Chúa Trời không (hoàn toàn) được thực hiện trên đất như ở trên Thiên Đàng. Tất nhiên, có một ý nghĩa quan trọng trong đó ý muốn của Ngài đang được thực hiện trên đất. Đó là vì mọi điều xảy ra trên đất đều xảy ra theo ý muốn mục đích của Đức Chúa Trời, theo những sắc lệnh đời đời của Ngài. Một cách bí ẩn, ý muốn mục đích của Ngài bao gồm những điều kiện và sự kiện trái với ý muốn chỉ dạy của Ngài. Ví dụ, Giê-xu hỏi: “Chẳng phải hai con chim sẻ được bán với một đồng xu bằng đồng sao, thế nhưng không một con nào trong chúng rơi xuống đất ngoài Cha các ngươi sao?” (Ma-thi-ơ 10:29; xem thêm Giăng 19:11; Công Vụ 2:23; Ê-phê-sô 1:11). Không, không phải mong muốn tích cực của Đức Chúa Trời — ý muốn chỉ dạy của Ngài — là chim sẻ nên rơi xuống đất. Nhưng vâng, vì những lý do khôn ngoan, vào lúc này, đó là ý muốn mục đích của Ngài. Ở đây, vậy, là một sự mầu nhiệm lớn: Đức Chúa Trời thật sự cai trị như Vua trên mọi điều xảy ra trên đất, thế nhưng điều đó không có nghĩa là Nước Ngài đã đến. Tại sao? Vì vào lúc này Ngài phần lớn đang trị vì một cách gián tiếp. Nói cách khác, sự trị vì tối thượng của Ngài trên mọi sự được trung gian bởi một lời rủa sả tư pháp mà chính Ngài, vì những lý do khôn ngoan, đã đặt lên tạo vật khi A-đam phạm tội — một lời rủa sả làm tổn thương và bóp méo một cách khủng khiếp bản chất lý tưởng của mọi sự, khiến chúng thiếu xa ý muốn chỉ dạy của Ngài (Sáng Thế Ký 3:15–17; Rô-ma 3:23; 8:20). Tạ ơn Đức Chúa Trời, Ngài có một ý muốn mục đích cứu chuộc cụ thể cho dân sự Ngài và thế giới của họ. Khi cuối cùng nó được hoàn thành trọn vẹn, ý muốn chỉ dạy của Ngài sẽ được thực hiện trên đất như nay nó đang được thực hiện trên Thiên Đàng. Vào ngày đó, Nước Ngài sẽ đến trọn vẹn. Chúa chúng ta truyền lệnh cho dân sự Ngài cầu nguyện — và lao động — cho chính điều này. Chúng ta phải xin Cha trên trời của chúng ta liên tục thúc đẩy mục đích cứu chuộc của Ngài trên đất để cuối cùng Ngài có thể nhấc tay phán xét của Ngài, loại bỏ mọi vết thương và sự bóp méo, và thấy ý muốn chỉ dạy của Ngài được thực hiện trên đất giống như nay nó ở trên Thiên Đàng. Nói cách khác, các Cơ Đốc nhân phải xin Cha mở rộng và làm trọn sự cai trị trực tiếp của Ngài trên con cái đã được cứu chuộc của Ngài và thế giới của họ. Chúng ta phải cầu nguyện cho sự đến của Nước Đức Chúa Trời. Ở đây, vậy, là định nghĩa cây non của chúng ta về Nước Trời: Nước Đức Chúa Trời là sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời là Cha trên con cái đã được cứu chuộc của Ngài và thế giới của họ, với mọi sự trọn vẹn và phước hạnh mà một sự cai trị như vậy mang theo; và nó là lĩnh vực được tạo ra bởi sự cai trị đó.
Được Nhìn Thấy Trong Ê-đen Trong Hình Thức Hạt Giống
Kinh Thánh bày tỏ rằng ban đầu Đức Chúa Trời đã tạo dựng trời, đất, biển và mọi vật trong chúng; và rằng khi Ngài đã hoàn thành sự sáng tạo của Ngài Ngài đã nghỉ, nhìn ra trên nó, và tuyên bố rằng tất cả đều rất tốt lành (Sáng Thế Ký 1–2; Xuất Ê-díp-tô Ký 20:11). Tại sao nó rất tốt lành? Nó tốt lành vì Đức Chúa Trời tốt lành đang trực tiếp cai trị trên nó, qua đó ban cho nó mọi sự toàn vẹn và phước hạnh mà một thế giới như vậy nhất thiết sẽ thể hiện. Ở đây chúng ta thoáng thấy lần đầu tiên Nước Đức Chúa Trời. Thật vậy, ở đây chúng ta thấy Nước Trời trong hình thức hạt giống. Nay một hạt giống, dù chưa phải là một cây hay một cây lớn, vẫn chứa trong chính nó những đặc tính của điều nó được định trở thành. Cũng vậy trong trường hợp này: Thế giới Ê-đen mà tổ phụ đầu tiên của chúng ta ở đã thể hiện những đặc tính của Nước Đức Chúa Trời, nhưng chưa phải là chính Nước Trời. Tại sao vậy? Như chúng ta sẽ thấy, nó chưa phải là Nước Trời vì Đức Chúa Trời không thể ban trọn vẹn và vĩnh viễn sự cai trị trực tiếp của Ngài cho gia đình loài người cho đến khi A-đam — cha, đầu và đại diện của gia đình — đã hoàn thành thành công thời kỳ thử thách của ông trong Vườn Ê-đen. Sự đến của Nước Trời, sự hiểu biết bên trong về Vua, sự hưởng thụ sự trị vì của Ngài, sự tăng trưởng của lĩnh vực của Ngài, và sự vinh hiển hóa cuối cùng của toàn bộ lĩnh vực của Ngài đều phụ thuộc vào việc A-đam vượt qua một thử thách. Nhân tiện, chúng ta nên lưu ý cẩn thận rằng khi các tiên tri nói về Nước Trời trong hình thức cuối cùng của nó họ không chỉ mô tả nó như một nền thần quyền Môi-se đời đời. Hoàn toàn ngược lại. Thay vào đó, họ chủ yếu mô tả nó như một sự trở lại Thiên Đàng. Và không chỉ đơn giản là Thiên Đàng, mà là Thiên Đàng được mở rộng, phóng đại và làm trọn: Thiên Đàng tắm trong sự hiện diện và vinh quang của Đức Chúa Trời. Như vậy đã chép rằng khi sự trị vì của CHÚA hoàn toàn nắm lấy đất Ngài sẽ an ủi những nơi hoang vu của Si-ôn, làm cho đồng vắng của nàng như Ê-đen, và sa mạc của nàng như Vườn của CHÚA (Ê-sai 51:3). Từ dưới ngưỡng cửa phía đông của Nhà CHÚA một Dòng Sông sẽ chảy ra, mang sự sống đến mọi điều nó chạm; và ở hai bên Dòng Sông sẽ có những cây mà trái của chúng tốt làm thức ăn, và lá của chúng để chữa lành các nước (Sáng Thế Ký 2:9–10; Ê-xê-chi-ên 47:1–15; Khải Huyền 22:1–2). Rồi các thánh đồ sẽ ăn tự do từ Cây Sự Sống (Khải Huyền 2:7; 22:14), đền tạm của Đức Chúa Trời sẽ ở giữa loài người (Khải Huyền 21:3), và trong sự mát mẻ của một ngày đời đời Ngài sẽ ở giữa họ và bước đi với họ (Sáng Thế Ký 3:8; Khải Huyền 21:3). Trong Ê-đen chúng ta thoáng thấy Nước Trời trong hình thức hạt giống; trong Thế Giới Sẽ Đến chúng ta sẽ thấy nó nở hoa trọn vẹn.
Được Nhìn Thấy Trong Sự Mầu Nhiệm Của Hôn Nhân
Áp dụng cho Sáng Thế Ký 2, NCH ban cho chúng ta một bức tranh khác trước sự sa ngã về Nước Đức Chúa Trời. Chúng ta tìm thấy nó trong phương pháp của Đức Chúa Trời để tạo dựng người nữ, một phương pháp mà sứ đồ Phao-lô nói chứa một sự mầu nhiệm lớn: một sự bày tỏ được che phủ về những yếu tố cốt lõi của Giao Ước Đời Đời. Như vậy, A-đam thứ nhất đại diện cho Đấng Cuối Cùng: Chúa Giê-xu Christ (I Cô-rinh-tô 15:45). Người nữ thứ nhất đại diện cho Hội Thánh: Cô Dâu của Đấng Christ (Ê-phê-sô 5:22–23; Khải Huyền 12:1–17). Và giống như Ê-va ra từ bên sườn của A-đam, cũng vậy Hội Thánh ra từ bên sườn của Đấng Christ; vì tại thập tự giá Đức Chúa Trời đã khiến A-đam Cuối Cùng chìm vào giấc ngủ sâu của sự chết và mở bên sườn Ngài cho một dòng huyết đã mua sự cứu chuộc của một Cô Dâu tội lỗi nhưng được yêu thương (Giăng 19:34). Và giống như CHÚA đã đưa Ê-va đến A-đam vừa mới thức dậy, cũng vậy Đức Chúa Trời là Cha nay đưa một Cô Dâu được tạo hình một cách yêu thương đến Con đã sống lại và được tôn cao của Ngài, để Ngài (Con) không ở một mình (Sáng Thế Ký 2:18), mà có nàng như người bạn đồng hành đời đời, người giúp đỡ, người yêu, và (thuộc linh) mẹ của con cái Ngài (Sáng Thế Ký 2:18; Giăng 6:44, 65; Khải Huyền 12:17). Và còn nhiều hơn nữa. Phương pháp của Đức Chúa Trời để tạo dựng người nữ cũng phản chiếu ý muốn của Ngài cho mối quan hệ đúng đắn giữa một người chồng và vợ mình. Đức Chúa Trời tạo dựng Ê-va sau A-đam, từ A-đam, và cho A-đam, qua đó bày tỏ rằng nàng luôn phải sống dưới A-đam trong một hệ thống thứ bậc của thẩm quyền và sự cai trị nhân từ. Sứ đồ Phao-lô giải thích: Đức Chúa Trời vui lòng cai trị một cách yêu thương trên một người nữ tin kính qua chồng nàng (I Cô-rinh-tô 11:3). Nhưng một lần nữa, đây là một sự mầu nhiệm: một bức tranh trên đất về một thực tại trên trời. Vì trong thể chế hôn nhân chúng ta thấy rằng Đức Chúa Trời vui lòng cai trị trên Cô Dâu của Đấng Christ qua chính Đấng Christ, Đấng Ngài đã chỉ định làm Đầu trên Hội Thánh (Ê-phê-sô 5:22–24; I Ti-mô-thê 2:13). Hay, để thay đổi phép ẩn dụ chỉ một chút, thủ tục của Đức Chúa Trời để tạo dựng người nữ cho thấy rằng Ngài mong muốn cai trị trên Nước Ngài qua Đấng Christ, Đấng Ngài đã chỉ định làm Vua Cao Cả của Nước (Ma-thi-ơ 22:1–14; I Cô-rinh-tô 11:1–16). Và ai đủ cho những điều này? Nay, xin hãy lưu ý: Chỉ hai chương vào Kinh Thánh và chúng ta đã thấy Nước Đức Chúa Trời được mô tả bởi một sự sáng tạo rất tốt lành và trong sự mầu nhiệm của hôn nhân. Điều này quan trọng. Nó nói với chúng ta rằng ý tưởng về Nước Trời có trước Luật Pháp Môi-se hàng ngàn năm; rằng nó có thể tách rời khỏi, có trước, và cơ bản hơn ý tưởng về một nền thần quyền Môi-se phổ quát. Vâng, trong tiến trình thời gian Đức Chúa Trời thật sự sẽ vui lòng dùng một nền thần quyền Môi-se để mô tả Nước Trời. Tuy nhiên, chính Nước Trời sẽ là điều gì đó khác hơn một nền thần quyền Môi-se. Nó đơn giản sẽ là một sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời trên tạo vật (đã được cứu chuộc) của Ngài, với mọi sự trọn vẹn và phước hạnh mà một sự cai trị như vậy mang theo. Nếu, vậy, chúng ta tìm cách biết Nước Trời đã hoàn thành sẽ thật sự trông như thế nào, sẽ khôn ngoan nếu nhìn lại ban đầu. Sẽ khôn ngoan nếu ngắm nhìn Đấng Christ và Cô Dâu yêu dấu của Ngài, sống cùng nhau trong một thế giới của vẻ đẹp và huy hoàng Ê-đen, trần truồng và không hổ thẹn (Sáng Thế Ký 2:25).
Được Ban Tặng Trong Sự Trọn Vẹn và Vĩnh Viễn Tại Cây Sự Sống
Khi chúng ta mang Thầy Dạy cùng chúng ta đến Sáng Thế Ký 2–3, chúng ta thấy nhiều điều A-đam đã không thấy. Chúng ta thấy rằng trong Thiên Đàng A-đam đứng như đầu và đại diện của toàn bộ gia đình loài người. Chúng ta thấy rằng ông đang trong thời kỳ thử thách. Chúng ta thấy rằng quyết định không tin và không vâng lời Đức Chúa Trời của ông đã có hậu quả khủng khiếp cho con người và thiên nhiên (Rô-ma 5:12–14; 8:18–23). Nhưng chúng ta cũng thấy điều gì đó khác; cụ thể là, Đức Chúa Trời đã ban tặng cả ông lẫn gia đình ông sự trọn vẹn của Nước đời đời của Ngài tại Cây Sự Sống. Đúng là, chúng ta không tìm thấy điều này được nói rõ ràng trong Sáng Thế Ký, cũng không học nó ở nơi nào khác trong Cựu Ước. Nhưng chúng ta học trong Tân Ước. Ở đó chúng ta học rằng Cây Sự Sống phục vụ như một hình bóng của sự sống đời đời mà Đức Chúa Trời nay ban tặng cho con người tội lỗi trong Phúc Âm (Giăng 17:3; Khải Huyền 2:7; 22:2, 14). Sự thật quan trọng này cho phép chúng ta hiểu đầy đủ tình hình trong Ê-đen. Cây Sự Sống đại diện cho loại sự sống được sống bởi Đức Chúa Trời ba ngôi, và sự sống đó được sống mãi mãi. Trái của Cây đại diện cho Con Đức Chúa Trời, phần “có thể tiếp nhận được” của Đức Chúa Trời. 1 Theo đó, A-đam chỉ cần dự phần trái này, và ông cùng gia đình ông sẽ bước vào ngay lập tức, không thay đổi, và đời đời vào sự trọn vẹn của sự sống ba ngôi. Qua món quà là Đấng Giúp Đỡ ngự bên trong họ sẽ đến để biết và sống dưới sự cai trị trực tiếp của Cha, qua Con, bởi Đức Thánh Linh (Giăng 14:16–23; 17:3). Và còn nhiều hơn nữa. Vì nếu A-đam đã vượt qua thời kỳ thử thách của ông ông sẽ bắt đầu kinh nghiệm mục đích đời đời của Đức Chúa Trời cho Con Ngài, và cũng cho vũ trụ, sự sống và con người. DNT vén màn mục đích đó. Ở đó chúng ta học rằng Đức Chúa Trời định cho Con Ngài là Đầu trên mọi sự: là Đấng sinh đầu trên mọi tạo vật (Ê-phê-sô 1:9–10; Cô-lô-se 1:14–18; Hê-bơ-rơ 1:2). Và vì vậy chúng ta biết rằng bằng cách dự phần Cây Sự Sống A-đam và gia đình ông sẽ đến dưới sự cai trị nhân từ của Con Đức Chúa Trời. Nói cách khác, họ sẽ bước vào Nước của Vua Cao Cả Của Thiên Đàng. Những phước hạnh không thể tưởng tượng nổi sẽ là của họ! Vì nay — với mọi sự sáng tạo, kết quả và vui mừng — Con Tối Thượng sẽ chăn dắt cả con người lẫn thiên nhiên xuống hành lang vĩ đại của lịch sử phổ quát (Giăng 10:1–30), mang họ một cách trung tín và kết quả đến những kết thúc đã định của họ (Phi-líp 1:6), đội cho họ vinh quang thiêng liêng (Rô-ma 8:18–25; I Cô-rinh-tô 15:50–58), và rồi — trong một hồi kết vĩ đại vũ trụ — trao Nước đã được vinh hiển này cho Cha Ngài, để Đức Chúa Trời là tất cả trong tất cả (I Cô-rinh-tô 15:20–28). Vâng, thật là một thế giới, thật là một hành trình, và thật là một Nước đang chờ A-đam và Ê-va tại Cây Sự Sống. Đáng buồn thay, nó bị đánh mất bởi tội lỗi của A-đam. May mắn thay, nó không bị đánh mất không thể cứu vãn. Đức Chúa Trời không bị bất ngờ. Ngài đã có một chương trình. Sự mầu nhiệm của Giao Ước Đời Đời đã được an định sâu trong lòng Ngài. Một A-đam khác, một A-đam tốt hơn, một A-đam khải hoàn sắp đến. Nhân tiện, hãy để chúng ta lưu ý một lần nữa rằng Nước Trời A-đam đã đánh mất trong Ê-đen không liên quan gì đến một nền thần quyền Môi-se phổ quát. Thay vào đó, nó liên quan mọi điều đến một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời là Cha, qua Con Ngài, và bởi Đức Thánh Linh của Ngài trên con cái yêu dấu của Ngài và thế giới của họ.
Bị Thay Thế Bởi Lĩnh Vực Của Bóng Tối
Chúng ta đã thấy rằng bởi tội lỗi của mình A-đam đã đánh mất khả năng bước vào Nước Đức Chúa Trời. Nhưng tội lỗi của ông gây ra nhiều hơn sự mất mát bi thảm. Đó là vì ông cũng “đạt được” điều gì đó, điều gì đó ông không thể tưởng tượng, và điều gì đó ông sẽ luôn hối tiếc: việc bước vào Lĩnh Vực Của Bóng Tối. Và ông gây ra điều này không chỉ cho chính mình, mà còn cho toàn bộ gia đình ông và thế giới xinh đẹp Đức Chúa Trời đã ban cho ông làm nhà và lĩnh vực của ông. Như thường lệ, sự bày tỏ tiến triển cung cấp cho chúng ta mọi ánh sáng chúng ta cần để hiểu nguồn gốc và bản chất của Lĩnh Vực Của Bóng Tối: nước giả mạo chết người mà A-đam để lại cho gia đình loài người. Câu chuyện ở đây bắt đầu
với một thiên sứ có sự khôn ngoan, vẻ đẹp và cấp bậc phi thường. Trong Ê-sai ông được gọi là Sao Mai, Con Trai Của Ban Mai, gợi ý rằng ông là tạo vật thiên sứ đầu tiên của Đức Chúa Trời. Giống như A-đam, ông và các thiên sứ khác đang trong thời kỳ thử thách. Kinh Thánh không nói gì về bản chất thử thách của họ, chỉ nói rằng thiên sứ này là người đầu tiên thất bại, vì ngay sau khi ông được tạo dựng đã đến một khoảnh khắc trang nghiêm khi sự không công chính được tìm thấy trong ông (Ê-xê-chi-ên 28:15). Cụm từ khó hiểu này đánh dấu sự bước vào của sự ác trong vũ trụ. Từ nay, toàn bộ tiến trình tồn tại của Sao Mai sẽ được quyết định bởi một mối thù hai mặt tội lỗi: kiêu ngạo và hận thù. Trong sự kiêu ngạo của mình ông sẽ tìm cách thay thế Đức Chúa Trời bằng cách cướp cả sự thờ phượng lẫn chủ quyền của Ngài (Ê-sai 14:12–15; Ma-thi-ơ 4:8–11). Trong sự hận thù của mình ông sẽ tìm cách làm tổn thương Đức Chúa Trời, chủ yếu bằng cách dùng những nguồn lực thuộc linh đáng gờm của mình để hủy diệt những tạo vật yêu dấu của Ngài (Giăng 10:10). Như vậy Sao Mai sa ngã đã trở thành Sa-tan (tiếng Hê-bơ-rơ, kẻ thù nghịch): kẻ thù nghịch của Đức Chúa Trời, và kẻ thù nghịch của mọi điều Đức Chúa Trời yêu thương, bao gồm những người mang hình ảnh con người của Ngài, gia đình loài người. (Gióp 1:6; Xa-cha-ri 3:1; Mác 1:13). Bị cảm động bởi bản chất mới và ác của mình, Sa-tan ngay lập tức bắt tay xây dựng một nước của riêng mình. Con mồi đầu tiên của nó là các thiên sứ khác, một thiểu số lớn trong số đó nhanh chóng khuất phục trước những cám dỗ của nó (Khải Huyền 12:4). Qua tội lỗi của chúng chúng cũng làm hư hoại bản chất nguyên thủy của mình, và như vậy biến mình thành ma quỷ (Mác 5:1–20). Một số trong chúng bị ném vào Âm Phủ, một nơi của bóng tối và đau đớn được tạo ra để trừng phạt những kẻ thù thiên sứ của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 25:41; Lu-ca 8:31; II Phi-e-rơ 2:4; Giu-đe 1:6). Những kẻ khác, vì những lý do khôn ngoan, được phép ở lại trong các cõi trên trời, nơi Sa-tan, chúa tể của chúng, sắp xếp chúng thành một hệ thống thứ bậc của những kẻ cai trị ác (Ê-phê-sô 2:2; 6:10–12). Như vậy nước của Sa-tan ra đời, một Lĩnh Vực Của Bóng Tối xa lạ mà cho đến nay bị giới hạn trong những nơi trên trời. Nhưng kẻ thù nghịch của Đức Chúa Trời và tạo vật của Ngài không thể hài lòng để mọi sự ở đó. Tân Ước soi sáng ý nghĩa sâu sắc của cuộc tấn công của Sa-tan vào “Con Người.” Vì A-đam đã được chỉ định làm đầu và đại diện của con người và thiên nhiên, Tân Ước ví ông như một cánh cửa, một cánh cửa mà qua đó điều tốt lớn hay điều ác lớn có thể bước vào vũ trụ (Rô-ma 5:12). Chừng nào ông còn trong thời kỳ thử thách sẽ có hai tương lai khả thi cho thế gian. Nếu A-đam dự phần Cây Sự Sống ông sẽ mãi mãi hợp nhất với Đức Chúa Trời ba ngôi, quy phục sự cai trị yêu thương của Ngài, và được tôn vinh là người mà qua sự vâng lời của ông Đức Chúa Trời một ngày nào đó sẽ nâng cả con người lẫn thiên nhiên vào vinh quang đời đời. Tuy nhiên, nếu ông dự phần Cây Biết Điều Thiện Và Ác, ông sẽ khiến cả con người lẫn thiên nhiên quy phục một sự trị vì tối tăm của Sa-tan, sự ác, đau khổ và sự chết. Dường như Sa-tan đã hiểu điều này, hay ít nhất một phần của nó. Và vì vậy, với sự cho phép của Đức Chúa Trời, nó bước vào Ê-đen, với ý định khiến A-đam phạm tội, và hy vọng sáp nhập gia đình loài người vào Lĩnh Vực Của Bóng Tối đang tăng trưởng của nó. Do đó DNT mô tả nó một cách rất thích hợp như một sư tử rống, tìm kiếm ai và điều gì nó có thể nuốt (I Phi-e-rơ 5:8). Chúng ta không thể nán lại ở đây để khám phá bản ghi chép tinh tế về sự cám dỗ và sa ngã của A-đam. Chỉ cần nói rằng nơi thật sự của thử thách thiêng liêng không phải là một cái cây, mà là Lời Đức Chúa Trời. A-đam sẽ dùng món quà tự do của mình để bày tỏ tình yêu và lòng trung thành với Đấng Tạo Hóa của mình bằng cách chọn tin và vâng lời Ngài không? Ông sẽ do đó đến để hiểu rằng sự tốt lành gồm đức tin và sự vâng lời đối với Đức Chúa Trời, và mọi điều đang chờ ở phía bên kia của hai đức hạnh này không? Ông sẽ do đó nhận ra rằng sự ác gồm sự không tin và không vâng lời đối với Đức Chúa Trời, và mọi điều đang chờ ở phía bên kia của hai tật xấu đó không? Hay ông sẽ lạm dụng món quà tự do của mình để bày tỏ sự không tin tưởng và không vâng lời đối với Đấng Tạo Hóa của mình, và như vậy làm ô danh Ngài bằng cách tin và vâng theo một tiếng nói mâu thuẫn và đi theo sự dẫn dắt của nó? Chúng ta biết quá rõ A-đam đã chọn điều gì, và tội phản quốc cao độ của ông đã khiến thế gian phải trả giá điều gì. Tuy nhiên, nếu chúng ta hy vọng hiểu đầy đủ Nước Đức Chúa Trời, chúng ta phải đếm cái giá trong một số chi tiết. Một lần nữa, trong Ê-đen đầu của gia đình loài người đứng như một cánh cửa. Theo đó, khi ông phạm tội nhiều người bạn thân thiết đã đi ra khỏi cửa: mối quan hệ dễ dàng của ông với Đức Chúa Trời, sự toàn vẹn thuộc linh và thuộc thể của ông, sự tự do hoàn hảo của ông, vẻ đẹp và sự trọn vẹn của thế giới của ông, và — bi thảm nhất trong tất cả — khả năng bảo đảm và làm phong phú những phước hạnh này bằng cách dự phần Cây Sự Sống (Sáng Thế Ký 2:17; 3:7–8, 14–19, 22–24; Giăng 5:42; 8:44; Rô-ma 6:1–14). Nhưng đó chưa phải tất cả. Vì ngay khi nhiều người bạn quý báu đang đi ra khỏi cửa, cũng vậy nhiều kẻ thù chết người đang bước vào. Hơn nữa, chúng không bước vào đơn giản để quấy rối A-đam và gia đình ông, mà thay vào đó để bắt họ làm tù binh và, nếu có thể, kéo họ xuống sự hủy diệt đời đời. Hãy để chúng ta xem xét ngắn gọn bốn kẻ thù quan trọng nhất. Thứ nhất, có những kẻ thù thuộc linh bên trong, những kẻ thù nắm lấy thần linh (hay linh hồn) của con người. Đứng đầu trong số chúng là tội lỗi và mặc cảm tội lỗi. Tân Ước trình bày tội lỗi như một thế lực ngự bên trong: một phức hợp những đam mê (hay dục vọng) tối tăm, mạnh mẽ và không tự nhiên, chúng hiệu quả bẻ cong mọi năng lực con người hướng về bản thân: sự thỏa mãn bản thân, sự tôn cao bản thân, và sự tự cai trị chống lại sự cai trị của Đức Chúa Trời. A-đam đã bán hậu tự của mình dưới tội lỗi, với kết quả là từ nay mọi người sẽ sinh ra trong xiềng xích của tội lỗi (Mác 7:21–23; Giăng 2:25; Rô-ma 7:14; Thi Thiên 51:5). Về mặc cảm tội lỗi, nó là một nhận thức bên trong về một sự thật bên ngoài: rằng người ta đã vi phạm luật pháp của Đức Chúa Trời và thiếu hụt những tiêu chuẩn vinh hiển của Ngài (Rô-ma 3:23). Mặc cảm tội lỗi thường liên quan đến sợ hãi (về hình phạt thiêng liêng) và hổ thẹn (Sáng Thế Ký 3:7–8; Ê-phê-sô 4:19; I Ti-mô-thê 4:2; I Giăng 4:18). Nó thật sự là một kẻ thù đáng gờm, có thể làm tối toàn bộ bầu trời tồn tại của một người, nghiền nát thần linh của người ấy, và thậm chí làm bệnh xác thịt của người ấy (Thi Thiên 5; Mác 2:1–12; Lu-ca 7:36–50). Thứ hai, có những kẻ thù thuộc thể. Chúng bước vào khi Đức Chúa Trời đặt một lời rủa sả lên lĩnh vực thiên nhiên, qua đó khiến toàn bộ tạo vật vật lý quy phục một nguyên tắc của sự suy tàn, hư không, đau khổ và sự chết thuộc thể (Sáng Thế Ký 3:14, 17; Ê-sai 25:7; Rô-ma 8:18–25). Những kẻ thù này bao gồm những điều ác tự nhiên như hạn hán, nạn đói, dịch bệnh, ôn dịch, động đất, bão, lửa, lũ lụt, thú săn mồi, đột biến, tuyệt chủng, tai nạn, thương tích, ốm đau, bệnh tật, đau đớn, mệt mỏi, tuổi già và sự chết thuộc thể. Quan trọng là, trong danh sách này chỉ sự chết một mình là hình phạt thật sự cho tội lỗi (Sáng Thế Ký 2:17; Ê-xê-chi-ên 18:4; Rô-ma 5:12). Phần còn lại được hiểu tốt nhất như “những lòng thương xót nghiêm khắc,” được một Đấng Tạo Hóa và Quan Án yêu thương thiết kế một cách khôn ngoan để chỉ cho con người sa ngã thấy sự xấu xa của tội lỗi mình, cảnh báo người ấy về những nguy hiểm của nó, và (cùng với những dấu hiệu nhiều hơn rất nhiều về sự tốt lành của Ngài) dẫn người ấy đến sự ăn năn, đức tin, và sự cứu rỗi khỏi một sự phán xét tệ hơn nhiều đang chờ ở phía trước (Phục Truyền Luật Lệ Ký 28; Lu-ca 13:1–5; Công Vụ 14:17; Rô-ma 2:4). Thứ ba, có những kẻ thù thuộc Sa-tan. Qua tội lỗi của mình A-đam đã chối bỏ sự cai trị của Đức Chúa Trời, vô tình đánh mất quyền đầu thuộc linh của Con Ngài, và thay vào đó rơi dưới quyền đầu thuộc linh của ma quỷ, qua đó sáp nhập chính mình và gia đình mình vào nước bóng tối đang tăng trưởng của Sa-tan (Lu-ca 4:5–7; Giăng 8:44). Rất quan trọng, khía cạnh này của sự sa ngã đánh dấu sự khởi đầu của điều Kinh Thánh gọi là thế gian, hay hệ thống thế gian. Nó có thể được định nghĩa là xã hội loài người trong chừng mực nó xa lạ với Đức Chúa Trời và được tổ chức, tiếp năng lượng và chỉ đạo bởi “hoàng tử” hay “kẻ cai trị” vô hình của nó — ma quỷ và đoàn quỷ của nó (Giăng 12:31; 14:30; 16:11; Ê-phê-sô 6:10–12). Tuy nhiên, ở đây, một lưu ý là cần thiết. Dù Tân Ước thật sự gọi Sa-tan là kẻ cai trị thế gian này, nó cũng bảo đảm với chúng ta rằng sự cai trị của nó không tuyệt đối. Ngay từ ban đầu Đức Chúa Trời đã ân điển tuôn đổ nhiều phước hạnh lên mọi tạo vật của Ngài, bao gồm kẻ thù của Ngài (Ma-thi-ơ 5:45; Công Vụ 14:17; 17:28). Hơn nữa, trên đường đi Ngài cũng đã lấy một dân tin kính ra khỏi thế gian và về với chính Ngài (Sáng Thế Ký 3:15, 21; Giăng 15:19; 17:6, 15). Martin Luther đã nói điều đó rất hay: Ma quỷ là ma quỷ của Đức Chúa Trời. Nó thật sự được phép làm việc trong thế gian, nhưng chỉ trong giới hạn của ý muốn tối thượng toàn diện của Đức Chúa Trời. Cuối cùng, tội lỗi của A-đam mang lên thế gian một bộ ba tối tăm của những kẻ thù thiêng liêng: sự định tội, cơn thạnh nộ, và nguy cơ hình phạt đời đời. Dù ẩn giấu trong Đức Chúa Trời, không có kẻ nào nguy hiểm hơn. Vì A-đam đại diện cho tất cả, tội lỗi của ông đã định tội tất cả. Tất cả đều bị coi là những kẻ vi phạm luật pháp của Đức Chúa Trời, xứng đáng với sự chết dưới mọi hình thức: thuộc linh, thuộc thể và đời đời (Rô-ma 5:12, 16, 18). Tương tự, sự không vâng lời của A-đam đã phơi bày con cái tội lỗi của ông trước cơn thạnh nộ của Đức Chúa Trời. Điều này không được hiểu như một nguyên tắc thuộc linh vô nhân cách, như nghiệp của người Hindu và Phật giáo. Thay vào đó, nó là một đam mê thật trong một Con Người thật. Tội nhân khơi dậy và tích trữ cơn thạnh nộ của Đức Chúa Trời bất cứ khi nào họ “kìm nén lẽ thật trong sự không công chính” (Rô-ma 1:18–19; xem thêm Xuất Ê-díp-tô Ký 32:11; Phục Truyền Luật Lệ Ký 29:28; 31:17; Thi Thiên 5:5–6; 7:11–13). Điều này đưa chúng ta đến kẻ thù đáng sợ nhất trong tất cả: nguy cơ hình phạt đời đời. Nó gồm hai mặt: sự tách rời đời đời khỏi mọi phước hạnh ban sự sống của Đức Chúa Trời, và sự quy phục cơn thạnh nộ của Ngài dưới những sự báo trả đau đớn trong suốt Thời Đại Sẽ Đến đời đời (Ma-thi-ơ 25:46; II Tê-sa-lô-ni-ca 1:9; Khải Huyền 14:11). Không một nhân vật Kinh Thánh nào nói về kẻ thù này thường xuyên hơn hay trang nghiêm hơn Chúa Giê-xu Christ: “Và đừng sợ những kẻ giết thân thể, nhưng không thể giết linh hồn; mà hãy sợ Đấng có thể hủy diệt cả linh hồn lẫn thân thể trong Ghê-hen-na” (Ma-thi-ơ 10:28). Giống như sự định tội và cơn thạnh nộ lơ lửng từ trên cao, cũng vậy nguy cơ của Âm Phủ rình rập bên dưới. Vào lúc này — ít nhất trong giới những người đang sống — ba kẻ thù này đứng một cách kỳ lạ ở xa. Thế nhưng chúng sẽ không làm vậy mãi mãi. Nếu Đức Chúa Trời đã tạo một lối thoát, con người phải làm mọi điều họ có thể để tìm thấy nó ngay bây giờ. Họ phải tìm cánh cửa được Đức Chúa Trời chỉ định mà qua đó họ có thể an toàn “trốn khỏi cơn thạnh nộ sẽ đến” (Ma-thi-ơ 3:7; 7:13; I Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Ở đây, vậy, là Lĩnh Vực Của Bóng Tối. Không thể nói quá hoàn cảnh của một người sống trong nó. Người ấy bị nhốt trong một nhà tù thuộc linh và thuộc thể. Người ấy sống như một nô lệ cho thế gian, xác thịt và ma quỷ. Người ấy ở dưới cơn thạnh nộ, lời rủa sả và sự định tội của Đức Chúa Trời, và đang mộng du hướng tới sự chết và sự phán xét. Hơn nữa, ngay cả khi người ấy muốn, không có điều gì người ấy một mình có thể làm để giải cứu chính mình khỏi mọi kẻ thù của mình, hay khôi phục chính mình về mọi điều người ấy đã hưởng trong Thiên Đàng, hay nhận mọi điều có thể đã là của người ấy tại Cây Sự Sống. Người ấy không có sức mạnh (Rô-ma 5:6), không có hy vọng (I Tê-sa-lô-ni-ca 4:13), và không có Đức Chúa Trời trong thế gian (Ê-phê-sô 2:12).
Được Hoạch Định Trong Cõi Đời Đời Quá Khứ
Nay, xin hãy chuẩn bị tinh thần, vì ở đây chúng ta phải rẽ ngoặt mạnh. Tay trong tay với Thầy Dạy và các sứ đồ Ngài nay chúng ta phải quay lại một thời gian trước khi thời gian bắt đầu: đến một thời gian trước khi sáng thế. Khi chúng ta làm như vậy, chúng ta sẽ thấy ngay rằng sự sa ngã của nhân loại vào Lĩnh Vực Của Bóng Tối đã không khiến Đức Chúa Trời bất ngờ. Trái lại, ngay cả trước khi Ngài tạo dựng vũ trụ, Ngài đã thấy trước nhu cầu của chúng ta và nghĩ ra một chương trình để đáp ứng nó (Tít 1:2; Ê-phê-sô 1:4; I Phi-e-rơ 1:20). Hãy để chúng ta dành một lúc để thảo luận cả hai. 1. Nhu Cầu Thấy trước sự sa ngã của con người và thiên nhiên vào Lĩnh Vực Của Bóng Tối, Đức Chúa Trời cũng thấy trước rằng họ sẽ có hai nhu cầu lớn. Nhu cầu thứ nhất là sự cứu chuộc. Như chúng ta đã thấy, sự cứu chuộc được hiểu tốt nhất là sự giải cứu và khôi phục: giải cứu khỏi mọi kẻ thù của chúng ta trong Lĩnh Vực Của Bóng Tối, và khôi phục về mọi người bạn mà Đức Chúa Trời ban đầu đã hoạch định cho chúng ta trong Vườn Ê-đen. Nói cách khác, chỉ sự cứu chuộc mới làm cho nhân loại có thể bước vào Nước Đức Chúa Trời. Nhưng với sự bất lực của nhân loại trong việc tự giải cứu và khôi phục chính mình, làm sao người ấy có thể được cứu chuộc? Điều này đưa chúng ta đến nhu cầu thứ hai: một Đấng cứu chuộc. Vì nhân loại không thể tự giải cứu và khôi phục chính mình, rõ ràng là một người khác — một Đấng cứu chuộc — sẽ phải làm điều đó cho người ấy. Về công việc của mình, Đấng cứu chuộc này sẽ phải hoạt động giống như A-đam thứ nhất đã làm. Tức là, Ngài phải phục vụ như đầu và đại diện của một gia đình mới của Đức Chúa Trời. Hành động thay mặt cho gia đình đó, Ngài phải làm cho họ mọi điều họ và A-đam thứ nhất đã không làm được, và cũng phải gỡ bỏ cho họ mọi điều họ và A-đam thứ nhất đã làm. Nói cách khác, Ngài phải bước vào thế gian và làm việc theo cách cho phép Đức Chúa Trời thánh khiết và tối thượng công chính chuyển gia đình mới của Ngài ra khỏi A-đam thứ nhất và vào một A-đam cuối cùng; chuyển nó ra khỏi Lĩnh Vực Của Bóng Tối và vào Nước Đức Chúa Trời. Thấy nhu cầu này, Đức Chúa Trời đã nghĩ ra một chương trình để phù hợp. 2. Chương Trình Hãy chịu đựng tôi bây giờ trong một chút dại dột, vì chúng ta biết rằng hữu hạn không thể mô tả vô hạn, cũng không thể tạm thời mô tả đời đời. Tuy nhiên, dù mọi sự không chính xác như thế này, Kinh Thánh bảo đảm với chúng ta rằng theo một nghĩa nào đó chúng đã như vậy. Vậy hãy tưởng tượng Cha, Con và Đức Thánh Linh ngồi quanh một bàn hội nghị, bàn bạc với nhau trước sự sáng tạo của thế gian. Chủ đề thảo luận là sự cứu chuộc của con người và thiên nhiên. Mỗi Ngôi đều hoàn toàn nhận biết nhu cầu. Nhu cầu gợi ra một chương trình. Chương trình tuôn chảy từ Cha đến Con và Đức Thánh Linh. Con và Đức Thánh Linh ngọt ngào đồng ý. Chương trình trông như thế nào? Một cách rộng rãi, nó trông giống như toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi. Một cách hẹp hơn, và với tầm nhìn đến trung tâm của Lịch Sử Cứu Rỗi, nó trông như thế này: Sẽ có một Đấng cứu chuộc: Con Đức Chúa Trời. Trong sự trọn vẹn của thời gian Cha sẽ sai Ngài vào thế gian để trở thành A-đam Cuối Cùng. Ngài sẽ được thai dựng bởi Đức Thánh Linh trong lòng một trinh nữ, và do đó sinh ra như một con người thật, nhưng không có vết nhơ tội lỗi. Không giống A-đam thứ nhất, Ngài sẽ sống một đời sống hoàn toàn công chính, tin và vâng theo mọi lời của Đức Chúa Trời, và vượt qua mọi thử thách của Ngài. Đời sống này sẽ cho phép Cha ghi công sự công chính hoàn hảo của Đấng Cứu Chuộc cho mọi người tin Ngài. Vào cuối đời Ngài, Đấng Cứu Chuộc sẽ tự nguyện nộp mình cho một cái chết bất công trên một thập tự giá La Mã. Ở đó Cha sẽ ghi công tội lỗi của gia đình tương lai của Ngài cho Đấng Cứu Chuộc, trừng phạt Ngài thay vì họ, qua đó thỏa mãn công lý của chính Ngài và làm nguôi cơn thạnh nộ của chính Ngài. Sự chết này sẽ cho phép Ngài ban sự tha thứ tội lỗi cho mọi người sau này sẽ tin cậy Đấng Cứu Chuộc để được cứu rỗi. Sau sự chết và chôn của Ngài, Đấng Cứu Chuộc sẽ sống lại từ kẻ chết, thăng lên Thiên Đàng, và ngồi xuống bên hữu Cha, để phục vụ ở đó như Vua Cao Cả Của Trời và Đất. Hành động đầu tiên của Ngài với tư cách Vua Cao Cả sẽ là tuôn đổ Đức Thánh Linh lên Hội Thánh sơ khai của Ngài. Nàng, đến lượt mình, sẽ ra đi và rao giảng Phúc Âm cho mọi nước. Khi nàng làm như vậy, Cha sẽ thử thách tình yêu của mỗi người đối với Đức Chúa Trời, lẽ thật và sự công chính. Khi nàng làm như vậy, Cha sẽ hiệu quả kêu gọi gia đình tương lai của Ngài đến sự ăn năn và đức tin nơi Con Ngài. Ngài sẽ đưa họ vào mối dây của Giao Ước Mới và Đời Đời. Ngài sẽ chuyển họ từ Lĩnh Vực Của Bóng Tối vào Nước thuộc linh của Con yêu dấu của Ngài. Từ nay, gia đình không ngừng tăng trưởng của Cha sẽ nóng lòng chờ đợi sự trở lại của Đấng Cứu Chuộc. Vì vào Ngày đó Ngài sẽ làm trọn sự cứu chuộc của họ bằng cách khiến họ sống lại từ kẻ chết, phán xét thế gian trong sự công chính, và ban cho họ sự bước vào phong phú vào Thế Giới Sẽ Đến vinh hiển: Nước Đức Chúa Trời đã hoàn thành. Đây là những yếu tố thiết yếu của chương trình; đây là những khối xây dựng của Giao Ước Đời Đời. Nhưng còn nhiều hơn nữa. Như chúng ta đã thấy, một phần của chương trình là Giao Ước Đời Đời nên được quản trị một cách tiến triển. Cụ thể, Đức Chúa Trời hoạch định chia Lịch Sử Cứu Rỗi thành hai khối lớn. Khối thứ nhất sẽ là một Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị kéo dài bốn ngàn năm, trong đó Ngài sẽ bày tỏ một phần những yếu tố của Giao Ước dưới hình bóng và bóng cho dân Cựu Ước của Ngài; và trong đó Ngài sẽ ban một phần những phước hạnh của Giao Ước cho những người trung tín Cựu Ước, ngay cả khi lịch sử đầy rắc rối của Y-sơ-ra-ên thể hiện “sự yếu đuối và không hiệu quả” của Giao Ước Cũ (Môi-se) và một nhu cầu tuyệt vọng về một Giao Ước Mới (Giê-rê-mi 31:31–34; Hê-bơ-rơ 7:18). Khối thứ hai sẽ là một Thời Kỳ Ứng Nghiệm, trong đó Ngài sẽ bày tỏ và quản trị trọn vẹn Giao Ước trong dân Tân Ước của Ngài. Nhưng, như chúng ta sẽ thấy trong Chương 9, sự quản trị sẽ tiến triển. Phần thứ nhất sẽ là một Thời Kỳ Rao Giảng Phúc Âm và Thử Thách, trong đó Ngài sẽ thử thách các nước qua việc rao giảng Phúc Âm và hiệu quả tập hợp những người được chọn của Ngài. Phần thứ hai sẽ là một Thời Kỳ Thưởng và Báo Trả, bắt đầu vào lúc Sự Hiện Đến (Parousia) của Vua Cao Cả và Sự Chung Cuộc của mọi sự, và kéo dài đến cõi đời đời. Ở đây, vậy, trong một bức tranh thu nhỏ, là chương trình được Ba Ngôi Thánh đồng ý trong cõi đời đời quá khứ; chương trình mà qua đó ba Ngôi thiêng liêng sẽ cứu chuộc một gia đình loài người yêu dấu và thế giới của họ, giải cứu nó khỏi Lĩnh Vực Của Bóng Tối và chuyển nó vào Nước Đức Chúa Trời gồm hai giai đoạn. Và nay chúng ta đã sẵn sàng làm như vậy, hãy để chúng ta tiếp tục hành trình qua Lịch Sử Cứu Rỗi, cho phép Thầy Dạy chỉ cho chúng ta một số cách đáng kinh ngạc mà trong đó Đức Chúa Trời đã (một phần) bày tỏ và quản trị Giao Ước Đời Đời của Ngài trong dân Cựu Ước của Ngài.
Được Mô Tả Bằng Hình Ảnh và Được Hứa Trong Lời Tiên Tri Đầu Tiên Về Phúc Âm (Sáng Thế Ký 3:15)
Ban đầu Đức Chúa Trời mô tả Nước sắp đến của Ngài bằng hình ảnh trong vẻ đẹp của Ê-đen và sự mầu nhiệm của hôn nhân. Sau sự sa ngã, Ngài thêm những lời hứa rõ ràng vào những bức tranh ngầm. Ngài bắt đầu với Lời Hứa Mẹ về sự cứu chuộc, Protoevangelium: lời tiên tri Kinh Thánh đầu tiên về Phúc Âm. Giống như mọi Cựu Ước, nó được che phủ dày đặc trong ngôn ngữ hình bóng; nhưng với Thầy Dạy ở bên cạnh chúng ta có thể dễ dàng giải mã thông điệp của nó và thấy nó nói với chúng ta phong phú như thế nào về Nước Đức Chúa Trời. Vì tội lỗi của họ, Đức Chúa Trời có thể đã công chính hủy diệt A-đam và Ê-va. Nhưng Ngài đã quyết định chống lại điều đó. Thật vậy, Ngài đã chủ động tìm kiếm họ; và với tình yêu, lòng thương xót, và một mục đích đời đời để cứu chuộc, Ngài đã hứa với họ. Với mọi bên có tội tập hợp trước mặt Ngài, Ngài nói trực tiếp với con rắn, và đặc biệt với thần linh đằng sau con rắn. Nhưng sâu trong lòng cha của Ngài Ngài cũng đang nói với A-đam và Ê-va — và với chúng ta (Rô-ma 15:4). Ngài nói: “Và Ta sẽ đặt sự thù nghịch giữa ngươi và người nữ, và giữa dòng dõi ngươi và dòng dõi nàng. Ngài sẽ nghiền nát đầu ngươi, và ngươi sẽ đánh vào gót chân Ngài” (Sáng Thế Ký 3:15, bản dịch của tác giả; xem Rô-ma 16:20). Như mọi nơi trong Cựu Ước, cũng vậy ở đây: thuộc thể chỉ về thuộc linh, và lịch sử chỉ về thời kỳ cuối cùng. Về thuộc thể, lời của Đức Chúa Trời sẽ được ứng nghiệm trong sự thù nghịch quanh năm giữa con người (đặc biệt là con người nữ) và rắn (đặc biệt là rắn độc). Cho đến khi thế gian qua đi, những con rắn ẩn nấp trong cỏ hay cuộn mình bên đường sẽ đánh vào gót chân của người qua đường, những người đến lượt mình sẽ nhanh chóng nghiền nát đầu chúng dưới chân. Tuy nhiên, điều này chỉ là một hình bóng, một bức tranh thuộc thể về một thực tại thuộc linh. Nó là một bức tranh về Phúc Âm. Vậy hãy để chúng ta khám phá bản văn của chúng ta từng cụm từ, tìm cách hiểu sự ứng nghiệm của nó trong Đấng Christ, Giao Ước Mới, và Nước Đức Chúa Trời. Đức Chúa Trời nói rằng chính Ngài sẽ đặt sự thù nghịch giữa con rắn và người nữ. Con rắn đại diện cho Sa-tan (II Cô-rinh-tô 11:3). Ê-va đại diện cho Hội Thánh: nàng không chỉ là Cô Dâu của Đấng Christ, mà còn là Mẹ Của Kẻ Sống (Sáng Thế Ký 3:20; Ê-phê-sô 5:22–23). Một cách thương xót và ân điển, Đức Chúa Trời sẽ kéo Người Nữ vào một mối quan hệ (giao ước) mới với Đấng Christ và chính Ngài. Ngài sẽ ban cho nàng một bản chất mới khiến nàng yêu và tin cậy Ngài, ngay cả khi nàng học cách ghét và không tin tưởng chủ ác mà nàng trước đây đã chọn vâng theo (Giăng 5:42; Rô-ma 5:5). Ở đây chúng ta có một lời tiên tri về sự tái sinh thuộc linh mới sẽ đưa Hội Thánh vào Giao Ước Đời Đời, và dưới sự trị vì nhân từ của Đấng Christ và Đức Chúa Trời (Giăng 3:3). Bản văn của chúng ta cũng nói rằng Đức Chúa Trời sẽ đặt sự thù nghịch giữa dòng dõi của con rắn và dòng dõi của người nữ. Dòng dõi của con rắn là con cái của Sa-tan: những người như Ca-in, Nim-rốt, Cô-ra, A-hi-tô-phe, A-háp, Giê-sa-bên, Antiochus IV, Hê-rốt, Giu-đa, Cai-pha, Phi-lát, Nero, và chính Kẻ Chống Đấng Christ (Ma-thi-ơ 13:38; Giăng 8:44). Dòng dõi của Người Nữ là Đấng Christ (Ga-la-ti 3:19; Khải Huyền 12:1–2), nhưng cũng là những người hợp nhất với Đấng Christ qua chức vụ truyền giảng của Mẹ Của Kẻ Sống: Hội Thánh (Ga-la-ti 3:29; Khải Huyền 12:17). Chính Đấng Christ sẽ chống lại và phán xét dòng dõi không ăn năn của con rắn (Khải Huyền 19:11). Và vì sự tái sinh, Hội Thánh sẽ đứng tách biệt khỏi, và trong sự đối lập (yêu thương) với, thế gian (I Giăng 2:15; Ê-phê-sô 4:15; Khải Huyền 18:4). Cho đến cuối cùng sẽ có sự thù nghịch giữa nước của Sa-tan và nước của Đấng Christ (Ga-la-ti 4:28–30). Cuối cùng, chúng ta học rằng Dòng Dõi của Người Nữ sẽ nghiền nát đầu con rắn, nhưng cũng rằng con rắn sẽ làm bầm gót chân Ngài. Về chiều sâu và sự phong phú thuộc linh, những lời này không gì sánh bằng. Một mặt, chúng chỉ về sự chết của Đấng Christ, mà chính Sa-tan sẽ thực hiện qua tác nhân là người Do Thái và dân ngoại thù địch (Giăng 14:30–31; Khải Huyền 12:4). Đây sẽ là một sự chết thật, như nó phải là vì công lý. Và thế nhưng, vì sự sống lại, nó sẽ chỉ là một vết bầm. Đấng Christ sẽ được chữa lành: được sống lại đến sự sống đời đời. Mặt khác, những lời này cũng chỉ về sự hủy diệt của Sa-tan và nước ác của nó. Đấng Christ sẽ giáng một đòn nghiền nát vào đầu nó: trước tiên vào thẩm quyền tạm thời và chiếm đoạt bất chính của nó (Thi Thiên 110:6; Giăng 12:31; Cô-lô-se 2:15; Khải Huyền 12:7–12), và cuối cùng vào chính Sa-tan, cùng với mọi người theo nó, dù là người hay ma quỷ (Ma-thi-ơ 13:40–41; Rô-ma 16:20). Như đã chép: Đấng Christ sẽ trói Sa-tan vào đầu Thời Kỳ Rao Giảng (Khải Huyền 20:1–3), và ném nó vào Hồ Lửa vào cuối (Khải Huyền 20:7–10). Chúng ta thấy, vậy, rằng bản văn của chúng ta phong phú với ý nghĩa về thời kỳ cuối cùng. Tại sao? Vì nó nói với chúng ta phong phú về Giao Ước Đời Đời và một Nước Đức Chúa Trời sắp đến. Nó nói với chúng ta rằng CHÚA (bên thiêng liêng của Giao Ước) sẽ sai một Dòng Dõi (sự cung ứng thiêng liêng của Giao Ước) Đấng sẽ sống, chết, và sống lại để giải cứu Người Nữ và dòng dõi nàng (các bên con người của Giao Ước) khỏi Lĩnh Vực Của Bóng Tối. Nó nói với chúng ta rằng Ngài sẽ khôi phục họ — qua đức tin nơi Đấng Christ (điều kiện tiên quyết của Giao Ước) — về sự sống đời đời dưới sự trị vì yêu thương của Ngài (lời hứa của Giao Ước). Nó nói với chúng ta rằng cuối cùng CHÚA sẽ hủy diệt Sa-tan và toàn bộ nước ác của nó (đối với con người, hình phạt cho việc khinh thường Giao Ước). Và giữa những dòng nó nói với chúng ta rằng cuối cùng, vào lúc Đấng Christ trở lại, Đức Chúa Trời sẽ đưa dân sự Ngài vào Ê-đen lớn hơn; vào trời mới và đất mới, nhà đời đời của những người đã được cứu chuộc. Tóm lại, thông điệp của Protoevangelium là điều này: Một ngày nào đó ở phía trước, qua sự cứu chuộc trong Đấng Christ, Đức Chúa Trời sẽ một lần nữa cai trị trực tiếp trên vũ trụ, sự sống và con người. Một ngày nào đó ở phía trước, qua Con Người và Công Việc của Đấng Christ, Nước Đức Chúa Trời sẽ đến. Nước này sẽ là một nền thần quyền Môi-se lý tưởng chăng? Không theo Protoevangelium. Theo Protoevangelium nó sẽ là một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời là Cha qua Con Ngài: một Con sẽ là Chồng và Đầu của Cô Dâu đã được cứu chuộc của Ngài, và sẽ đưa nàng trở lại Thiên Đàng, nơi họ sẽ sống cùng nhau mãi mãi trong niềm vui hôn nhân.
Được Mô Tả Bằng Hình Ảnh Trong Đời Sống Của Nô-ê và Gia Đình Ông
Giống như Protoevangelium, câu chuyện về sự cứu chuộc của Nô-ê và gia đình ông phong phú với ý nghĩa về thời kỳ cuối cùng. Theo đó, nó cũng chứa những thoáng nhìn quý báu về một Nước Đức Chúa Trời sắp đến. Ví dụ, rõ ràng là thế giới thời Nô-ê mô tả bối cảnh tối tăm của Nước Trời: Lĩnh Vực Của Bóng Tối, một lĩnh vực trong đó, ngoài ân điển chung của Đức Chúa Trời, mọi điều con người nghĩ hay tưởng tượng đều nghiêng về sự ác từ thời thơ ấu của họ trở đi (Sáng Thế Ký 6:5; 8:21). Ngoài ra, chúng ta học từ Tân Ước rằng như đã xảy ra trong những ngày của Nô-ê, cũng sẽ xảy ra vào cuối thời đại gian ác hiện tại: Hệ thống thế gian sẽ chuyển sang Sa-tan, lao vào sự vô luật pháp, và do đó bị diệt vong trong một trận lụt về thời kỳ cuối cùng, không phải bằng nước, mà bằng lửa (Ma-thi-ơ 24:12, 37; Lu-ca 17:26; II Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–4; II Phi-e-rơ 3:7). Tương tự, thế giới mới mà Nô-ê và gia đình ông bước xuống tương ứng với Nước Đức Chúa Trời trong hình thức trọn vẹn của nó, một nước trong đó Đức Chúa Trời không chỉ cai trị trực tiếp trên thần linh của dân sự Ngài, mà còn trên thân thể và thế giới của họ. Nó tương ứng với trời mới và đất mới, mà trên đó Hội Thánh đã được vinh hiển sẽ giáng xuống sau Sự Phán Xét và sự tạo dựng Thế Giới Sẽ Đến (I Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–17; Khải Huyền 21:1–3).
Nhưng còn chiếc tàu thì sao, và còn khoảng một năm mà gia đình Nô-ê đã trải qua bên trong tàu, lênh đênh an toàn trên dòng nước lũ cuộn xiết thì sao? Chúng có ý nghĩa gì? Tân Ước chỉ đường cho chúng ta. Chiếc tàu tượng trưng cho Con Người và Công Việc của Đấng Christ, phương tiện cứu rỗi duy nhất của Đức Chúa Trời (1 Phi-e-rơ 3:21). Theo đó, năm tháng họ “hành hương” trên mặt nước tương ứng với Thời Kỳ Rao Truyền, khoảng thời gian khá dài giữa lần giáng lâm thứ nhất và lần giáng lâm thứ hai của Đấng Christ. Đó là thời kỳ mà dân lữ hành của Đức Chúa Trời được đóng kín an toàn ở cùng Đấng Yên Ủi và Vua của họ (Sáng Thế Ký 7:16; Ê-phê-sô 2:6); là thời kỳ mà Ngài yêu thương nuôi dưỡng họ từ kho tàng thiên thượng của Ngài (Sáng Thế Ký 6:21; Khải Huyền 12:6); là thời kỳ mà Ngài truyền cho họ kiên nhẫn yêu thương, phục vụ và rao truyền Phúc Âm cho đến Ngày vui mừng ấy, khi chính Ngài, giống như Nô-ê, sẽ cùng họ bước xuống trên ngọn núi cánh chung của Đức Chúa Trời (Sáng Thế Ký 8:4; Ê-sai 11:9; Giăng 5:24; 2 Phi-e-rơ 2:5; Khải Huyền 21:1–3). Tóm lại, câu chuyện về trận Đại Hồng Thủy vẽ ra bức tranh về sự đến của Nước Đức Chúa Trời gồm hai giai đoạn: một giai đoạn tạm trú trên dòng nước đầy biến động, tiếp theo là một giai đoạn an nghỉ trong một thế giới mới đã được tẩy sạch khỏi tội lỗi. Nước này có phải là một chế độ thần quyền theo Môi-se không? Không, đó là triều đại của Nô-ê cánh chung của Đức Chúa Trời trên tấm lòng của gia đình tin cậy Ngài. Đó là triều đại của Đấng mà Đức Chúa Trời đã đặt làm Vua trên mọi dòng nước lũ (Thi Thiên 29:10).
Được Hứa Và Được Vẽ Ra Trong Cuộc Đời Của Tổ Phụ Áp-ra-ham
Dưới ánh sáng của DNT, chúng ta thoáng thấy những hình ảnh quý báu về Nước Đức Chúa Trời, cả trong những lời hứa mà Đức Giê-hô-va đã ban cho Áp-ra-ham, lẫn trong toàn bộ hành trình cuộc đời của ông. Chúng ta hãy cùng xem xét vắn tắt cả hai điều này.
1. Nước Trời Được Vẽ Ra Trong Những Lời Hứa Của Đức Chúa Trời Cho Áp-ra-ham
Trong một giao ước mặc nhiên với người nữ và dòng dõi của bà, Đức Giê-hô-va đã hứa ban cho họ một Dòng Dõi rất đặc biệt, Đấng một ngày kia sẽ giao chiến với con rắn, lật đổ các công việc gian ác của nó, và tạo dựng một gia đình thuộc linh mới, trung thành với Đức Chúa Trời và thù nghịch với kẻ thù muôn đời của Ngài. Giờ đây, trong một giao ước minh nhiên với Áp-ra-ham và dòng dõi của ông, Đức Chúa Trời hứa sẽ làm điều tương tự, chỉ là theo cách chi tiết hơn. Cụ thể, Ngài hứa sẽ tạo dựng một gia đình được chọn — chẳng bao lâu sẽ trở thành một dân tộc được chọn — mà qua đó Dòng Dõi rất đặc biệt ấy một ngày kia sẽ được sinh ra. Như vậy, trong cách Đức Chúa Trời đối đãi với Áp-ra-ham và gia đình ông, Lịch Sử Cứu Rỗi tiến triển và các yếu tố khác nhau của Giao Ước Vĩnh Cửu hiện ra rõ ràng hơn. Chúng ta hãy tập trung một lát vào một số lời hứa mà Đức Chúa Trời, Đấng giữ giao ước, đã ban cho Áp-ra-ham và dòng dõi của ông. Ngài hứa rằng họ sẽ đông đúc: đông như bụi trên đất và như sao trên trời (Sáng Thế Ký 13:16; 15:5; 16:10). Ngài hứa rằng họ sẽ trở thành một dân lớn (Sáng Thế Ký 18:18). Ngài cảnh báo rằng họ sẽ sống như khách lạ trong một xứ lạ, và vì vậy sẽ gặp nguy hiểm từ kẻ thù (Sáng Thế Ký 15:13). Nhưng Ngài cũng bảo đảm với họ rằng họ sẽ chiếm được cổng của kẻ thù mình (Sáng Thế Ký 22:17), và rằng họ sẽ thừa hưởng xứ mà họ đang tạm trú — toàn bộ xứ Ca-na-an — làm cơ nghiệp đời đời (Sáng Thế Ký 12:7; 13:15; 15:18; 17:7–8). Và trên hết, Ngài hứa rằng Ngài sẽ là Đức Chúa Trời của họ, và họ sẽ là dân của Ngài (Sáng Thế Ký 17:7; đối chiếu Xuất Ê-díp-tô Ký 6:7). Điều rất quan trọng là DNT cho chúng ta biết rằng tất cả những lời hứa này đều có sự ứng nghiệm kép. Đúng vậy, chúng đã được ứng nghiệm một phần giữa dòng dõi thuộc thể của Áp-ra-ham: trước hết trong cuộc chinh phục Ca-na-an của Giô-suê (Giô-suê 21:43–44), rồi sau đó trong cuộc chinh phục các dân tộc xung quanh của Đa-vít và Sa-lô-môn (1 Các Vua 4:21). Nhưng, sứ đồ Phao-lô nói, điều thuộc thể và thuộc lịch sử là hình ảnh của điều thuộc linh và thuộc cánh chung. Các lời hứa được ứng nghiệm trọn vẹn trong Hội Thánh: trong tất cả những người bước đi theo dấu chân của Tổ Phụ Áp-ra-ham bằng cách đặt lòng tin nơi Con và Dòng Dõi đã hứa, là Chúa Giê-xu Christ (Rô-ma 4:1–25; Ga-la-ti 3:15–4:7). Vậy chúng ta thấy Nước Đức Chúa Trời trong những lời hứa ban cho Áp-ra-ham như thế nào? Có lẽ cách trả lời tốt nhất là nói rằng chúng ta thấy nước ấy trong một lời hứa chứa đựng và bảo đảm tất cả những lời hứa còn lại: “Ta sẽ là Đức Chúa Trời của [các ngươi]” (Sáng Thế Ký 17:7–8). Điều này có nghĩa gì? Chỉ trong Tân Ước, ý nghĩa trọn vẹn của nó mới được bày tỏ. Nó có nghĩa là qua sự cứu chuộc ở trong Đấng Christ, mọi con cái tin kính của Áp-ra-ham sẽ được giải cứu khỏi Quyền Lực Của Sự Tối Tăm và được chuyển vào Nước của Con yêu dấu của Đức Chúa Trời, để từ đó Đức Chúa Trời là Cha của họ, và họ là con yêu dấu, là dân, là gia đình và là dân tộc của Ngài (Giăng 17:3; 20:17; Rô-ma 5:21; Cô-lô-se 1:13; Hê-bơ-rơ 8:10; Khải Huyền 21:3). Qua việc được nhận làm con thuộc linh vào gia đình của Đức Chúa Trời, dòng dõi thuộc linh của Áp-ra-ham trở thành thần dân của Vua Cao Cả của Thiên Đàng, sống dưới triều đại thuộc linh trực tiếp của Đức Cha, Đức Con và Đức Thánh Linh. Vì giờ đây họ là thần dân của Vua Cao Cả — và là những người dự phần trong Giao Ước Vĩnh Cửu — nên những người tin Chúa Giê-xu đã thừa hưởng mọi lời hứa mà Đức Chúa Trời đã ban cho Áp-ra-ham và dòng dõi của ông. Đúng vậy, giống như Áp-ra-ham, họ phải tạm trú thêm một thời gian ngắn nữa như khách lạ trong một xứ lạ. Và đúng vậy, họ sẽ gặp một số kẻ thù trong lúc đó. Nhưng ngay bây giờ họ đã đông hơn bụi trên đất và sao trên trời. Ngay bây giờ họ đã trở thành một dân lớn. Hơn nữa, khi Vua của họ sớm trở lại, họ sẽ hoàn toàn chiếm được cổng của kẻ thù mình, và thừa hưởng trọn vẹn Đất Hứa. Như vậy, trong những lời hứa Đức Chúa Trời đã ban cho Áp-ra-ham, chúng ta thấy lời hứa của Giao Ước Vĩnh Cửu; và trong lời hứa của Giao Ước Vĩnh Cửu, chúng ta thấy sự sống đời đời trong một vương quốc vinh hiển, nơi Đức Giê-hô-va Ba Ngôi là Đức Chúa Trời của chúng ta, và chúng ta là dân vui mừng và biết ơn của Ngài.
2. Nước Trời Được Vẽ Ra Trong Toàn Bộ Hành Trình Cuộc Đời Của Áp-ra-ham
Nhìn qua cửa sổ của Tân Ước, chúng ta cũng có thể thấy rằng Đức Chúa Trời đã ban cho chúng ta những bức tranh quý báu về sự đến của Nước Trời trong toàn bộ hành trình cuộc đời của Áp-ra-ham. Ví dụ, chúng ta gặp Áp-ra-ham lần đầu tiên với tư cách là một công dân của Ba-by-lôn, sống giữa những kẻ thờ hình tượng, phục vụ các thần khác (Giô-suê 24:2). Điều này vẽ ra hình ảnh về những người được chọn của Đức Chúa Trời trước khi họ hoán cải, sống như những nô lệ bị lừa dối của Sa-tan trong Quyền Lực Của Sự Tối Tăm. Rồi chúng ta biết về sự kêu gọi Áp-ra-ham, một sự kêu gọi đi kèm với những lời hứa dồi dào, mà tất cả ông đều hết lòng tiếp nhận bởi đức tin (Sáng Thế Ký 12:1–3). Điều này tương ứng với sự kêu gọi hiệu quả của Đức Chúa Trời, qua đó, qua việc rao giảng Phúc Âm, Ngài đem một dân tin kính đến đức tin nơi Đấng Christ, đóng ấn cho họ bằng Đức Thánh Linh, đặt họ dưới triều đại thiên thượng của Ngài, và truyền cho họ bước đi với Ngài trong sự thánh khiết và vâng phục với tư cách là công dân của Nước thuộc linh của Ngài trong mọi ngày của đời họ. Trong phần còn lại của cuộc đời Áp-ra-ham, Đức Chúa Trời đã ban cho các thánh đồ Tân Ước của Ngài những bức tranh đầy cảm hứng về bước đi của họ trong Đức Thánh Linh. Vì giống như họ, Áp-ra-ham là một khách tạm trú trong một xứ của lời hứa, nuôi dưỡng gia đình, phục vụ bạn bè, tránh né kẻ thù, ngày càng giàu có hơn, và thường xuyên gặp gỡ và thờ phượng Đức Chúa Trời trên đường đi. Điều thú vị là Kinh Thánh cho thấy dường như ban đầu Áp-ra-ham hy vọng tìm được hoặc xây dựng một thành của riêng mình. Nhưng điều đó đã không xảy ra. Sự quan phòng vui lòng khiến ông trở thành một khách tạm trú, một người không có nơi gối đầu (Ma-thi-ơ 8:20). Như vậy Đức Chúa Trời dạy ông trông đợi điều gì đó tốt đẹp hơn nhiều: một thành có nền tảng đời đời, mà kiến trúc sư và người xây dựng là Đức Chúa Trời (Hê-bơ-rơ 11:9–10). Một lần nữa, tất cả điều này vẽ ra một cách phong phú hình ảnh về Hội Thánh Chiến Đấu — gia đình của Đức Chúa Trời — đang thực hiện cuộc hành hương qua thế gian trong Thời Kỳ Rao Truyền. Hiện nay thế gian này đang nằm dưới sự kiểm soát của một kẻ cai trị ngoại lai (Giăng 12:31; 14:30; 16:11). Kết quả là, nó là một đồng vắng thuộc linh, nơi gia đình thường bị ghét bỏ và bắt bớ, vì, qua sự tái sinh, lòng trung thành tối cao của gia đình giờ đây thuộc về Đấng Cai Trị của thế giới bên trên (Khải Huyền 12:1–17). Tuy nhiên, bất chấp nhiều thử thách, gia đình vẫn vui mừng, vì biết bởi đức tin rằng thế gian này chính là Đất Hứa, và rằng họ sẽ giành lại nó mãi mãi khi Vua Cao Cả trở lại (Ma-thi-ơ 5:5; Rô-ma 4:13; 16:20). Nếu Nước Đức Chúa Trời là một chế độ thần quyền lý tưởng theo Môi-se, chúng ta không thể thấy nó trong cuộc đời và thời đại của tổ phụ Áp-ra-ham. Nhưng theo Đấng Christ và các sứ đồ, nó không phải là một chế độ thần quyền theo Môi-se. Nó là một triều đại thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời, Đấng kêu gọi một gia đình được chọn ra khỏi Quyền Lực Của Sự Tối Tăm và đem họ vào Nước của Con yêu dấu của Ngài. Chỉ một mình Thầy mới giúp chúng ta thấy được điều này. Và khi chúng ta thấy được, chúng ta vui mừng, giống như tổ phụ Áp-ra-ham của chúng ta đã vui mừng khi ông thấy ngày của Ngài (Giăng 8:56).
Được Vẽ Ra Trong Lịch Sử Của Y-sơ-ra-ên
Hai chặng tiếp theo trong hành trình của chúng ta qua Lịch Sử Cứu Rỗi đặc biệt quan trọng, vì tại đây chúng ta gặp gia đình của Áp-ra-ham với tư cách là một dân tộc và một vương quốc. Ở chặng đầu tiên, chúng ta sẽ xem xét ba cách mà lịch sử của Y-sơ-ra-ên vẽ ra Nước Đức Chúa Trời; ở chặng thứ hai, chúng ta sẽ xem xét một số cách mà Đức Chúa Trời đã hứa rõ ràng về nước ấy qua các tiên tri thánh của Ngài.
1. Sự Thành Lập Y-sơ-ra-ên Thành Một Dân Tộc
Chúng ta bắt đầu với sự thành lập Y-sơ-ra-ên thành một dân tộc. Trong số các sự kiện trong lịch sử dài của họ, sự kiện này có ý nghĩa đặc biệt vì nó vẽ ra một cách sống động không chỉ cuộc giải cứu và phục hồi mang tính cứu chuộc vốn là bản chất của Nước Trời, mà còn cả hai giai đoạn riêng biệt mà Nước Trời bước vào lịch sử nhân loại. Sự thành lập Y-sơ-ra-ên bao gồm ba yếu tố cơ bản: cuộc xuất hành của họ khỏi Ê-díp-tô, bốn mươi năm tạm trú của họ qua đồng vắng Si-na-i, và việc họ tiến vào Ca-na-an bằng chinh phục: xứ của lời hứa. Tất cả đều giàu ý nghĩa về Nước Trời. Về cuộc xuất hành, Ê-díp-tô rõ ràng là hình bóng của Quyền Lực Của Sự Tối Tăm: hệ thống thế gian sa ngã được hiểu như một lãnh vực của sự nô lệ cho tội lỗi. Theo đó, Pha-ra-ôn tượng trưng cho Sa-tan, “kẻ cai trị thuộc linh của thế gian này” và kẻ áp bức những người được chọn của Đức Chúa Trời trước khi họ được tái sinh. Môi-se, trong các giai đoạn đầu của cuộc xuất hành, tượng trưng cho Đấng Christ là Đấng Cứu Chuộc, được Đức Cha sai vào hệ thống thế gian ngoại lai để giải cứu một dân được chọn khỏi sự phán xét sắp đến, và phục hồi họ về với chính Ngài và về xứ nơi Ngài sẽ sống với họ. Còn về thời gian tạm trú của Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng Si-na-i, điều này mô tả Hội Thánh Chiến Đấu trong giai đoạn đầu tiên của Nước Trời: những ngày Đấng Christ cai trị trên thiên đàng. Giống như Y-sơ-ra-ên tại Si-na-i, Hội Thánh bước vào một giao ước với Đức Chúa Trời qua đức tin nơi một Đấng Trung Gian gặp họ trên Núi của Đức Chúa Trời (tức là Núi Gô-gô-tha). Giống như Y-sơ-ra-ên, Hội Thánh sau đó phải đi qua một đồng vắng: đồng vắng của thời đại gian ác hiện tại và hệ thống thế gian sa ngã. Giống như Y-sơ-ra-ên, Hội Thánh sẽ bị thử thách và tinh luyện qua nhiều gian khổ; nhưng cũng giống như Y-sơ-ra-ên, Hội Thánh sẽ thấy rằng Đức Chúa Trời là thành tín. Qua Đấng Christ — Đấng là bạn đồng hành tạm trú giống như Môi-se và Thiên Sứ của Đức Giê-hô-va (Xuất Ê-díp-tô Ký 14:9; 23:20–23) — Đức Chúa Trời sẽ ban ân điển cho Hội Thánh lữ hành bằng sự hiện diện, sự hướng dẫn, quyền năng, sự chu cấp và sự bảo vệ thiêng liêng của Ngài. Theo đó, một bài ca chiến thắng sẽ ở trên môi họ. Bởi ân điển của Đức Chúa Trời, họ quả thật sẽ hoàn thành sự kêu gọi thánh của mình là rao giảng Phúc Âm cho tội nhân, trung tín phục vụ các thánh đồ, và đắc thắng trở về nhà trên trời của mình. Cuối cùng, chúng ta có việc Y-sơ-ra-ên tiến vào Ca-na-an bằng chinh phục. Điều này tượng trưng cho sự đến của giai đoạn thứ hai của Nước Trời, trong đó Đấng Christ trở lại (Đấng giờ đây được Giô-suê làm hình bóng) dẫn đoàn quân thánh đồ chiến thắng của Ngài qua Sự Phán Xét và vào trời mới đất mới: Xứ Hứa cánh chung mà chính Chúa sẽ tạo dựng và ban cho dân Ngài vào Ngày Cuối Cùng. Nhiều phân đoạn Tân Ước — một số trong đó chúng ta sẽ xem xét kỹ hơn trong các trang tiếp theo — ủng hộ cách hiểu sâu sắc và thuộc linh này về sự thành lập Y-sơ-ra-ên thành một dân tộc. Chúng bao gồm Ma-thi-ơ 2:14–15 và 4:1–11; Giăng 12:31; Công Vụ Các Sứ Đồ 7; Rô-ma 4:13; 1 Cô-rinh-tô 10:1–11; Ê-phê-sô 6:12; Hê-bơ-rơ 3:7–4:10, 11:23–40 và 12:18–24; Gia-cơ 1:2–8; và Khải Huyền 12:5–17 và 20:7–10.
2. Y-sơ-ra-ên Cư Trú Trong Xứ
Tiến về phía trước trong Lịch Sử Cứu Rỗi, tiếp theo chúng ta quan sát một mùa riêng biệt và kéo dài khi Y-sơ-ra-ên cư trú trong xứ. Bắt đầu từ thời các Quan Xét (khoảng 1400 trước Công nguyên), mùa này trải qua các thời kỳ Quân Chủ Thống Nhất và Quân Chủ Chia Cắt, rồi kết thúc với sự sụp đổ của Giê-ru-sa-lem và việc Vương Quốc Phía Nam bị lưu đày sang Ba-by-lôn (khoảng 600 trước Công nguyên). Điều quan trọng là, trong suốt mùa này, chính Đức Giê-hô-va ngự làm Vua trên chế độ thần quyền của Y-sơ-ra-ên, ngự giữa dân Ngài — dù trong đền tạm hay trong đền thờ — và cai trị dân tộc qua các trung gian là con người: các trưởng lão, các quan xét, các thầy tế lễ, các tiên tri, và (do sự bất tuân của dân tộc) các vua (Phục Truyền Luật Lệ Ký 33:5; 1 Sa-mu-ên 8:7–9; 12:2). Nhưng mặc dù Đức Chúa Trời đã ban xứ cho Y-sơ-ra-ên, trong suốt thời gian này phần lớn cơ nghiệp của họ vẫn chưa được chinh phục và chưa có người ở, phần lớn là do sự hiện diện của tội lỗi giữa mười hai chi phái. Hơn nữa, vì tội lỗi đó, nhiều kẻ thù không chỉ bao vây vương quốc Y-sơ-ra-ên, mà còn giao chiến thành công chống lại nó. Như vậy, bất chấp việc được nâng lên thành một dân tộc, Y-sơ-ra-ên, trong suốt toàn bộ thời kỳ này, vẫn giống như Áp-ra-ham, Y-sác và Gia-cốp: một dân lữ hành sống trong một xứ chưa hoàn toàn thuộc về họ. Vì vậy, với những điều kiện quan trọng, chúng ta có thể nói rằng mùa này vẽ ra giai đoạn đầu tiên của Nước Đức Chúa Trời: thời kỳ dài mà Hội Thánh Chiến Đấu cư trú trên đất, rao giảng Phúc Âm. Các điểm tương ứng rất nhiều. Một lần nữa Đức Chúa Trời là Vua, mặc dù ở đây Ngài ngự trong dân Ngài, qua đó cai trị một dân tộc hoàn toàn thuộc linh: Hội Thánh. Ở đây Ngài cũng cai trị qua các trung gian: trước hết qua Đấng Christ — Vua Cao Cả của Thiên Đàng — nhưng cũng qua Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời, Lời của Đức Chúa Trời, và các lãnh đạo được bổ nhiệm của dân Đức Chúa Trời (Công Vụ Các Sứ Đồ 20:17–24). Giống như Y-sơ-ra-ên xưa, Hội Thánh sống trong một thế giới về nguyên tắc thuộc về mình, nhưng mình chưa hoàn toàn sở hữu (1 Cô-rinh-tô 3:21–23). Giống như Y-sơ-ra-ên xưa, Hội Thánh sống dưới một mệnh lệnh thiêng liêng là cầm lấy vũ khí của cuộc chiến của mình — sự cầu nguyện và việc rao giảng Phúc Âm — và chinh phục càng nhiều phần của xứ càng tốt cho Vua của mình (Ma-thi-ơ 28:18–20; 2 Cô-rinh-tô 10:3–4; Khải Huyền 11:1–3). Và giống như Y-sơ-ra-ên xưa, Hội Thánh cũng bị quấy nhiễu bởi kẻ thù bên trong và bên ngoài: những kẻ thù mà Hội Thánh phải giao chiến bằng những vũ khí mạnh mẽ là sự cầu nguyện, lẽ thật, sự tinh sạch, lòng nhân từ yêu thương, sự kiên trì và kỷ luật Hội Thánh (Ma-thi-ơ 5:43–48; Ê-phê-sô 6:10–20; 1 Ti-mô-thê 1:18; 6:12). Tuy nhiên, chúng ta không được bỏ qua việc quan sát “những điều kiện quan trọng” đã đề cập ở trên. Trong số những điều quan trọng nhất là điều này: Vì sự yếu đuối vốn có của Giao Ước Cũ, Y-sơ-ra-ên trong xứ đã bị định phải bị đuổi ra khỏi xứ (Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:1–33; Giê-rê-mi 31:31–34; Hê-bơ-rơ 7:18–19). Ngược lại, Hội Thánh, vì sức mạnh vốn có của Phúc Âm (tức là Giao Ước Vĩnh Cửu), được định sẽ chiến thắng mọi kẻ thù và ở lại trên đất mãi mãi (Rô-ma 4:13; 8:31–39; Hê-bơ-rơ 8:1–6; 1 Giăng 5:4). Cũng đáng chú ý là các tiên tri viết sách đôi khi sử dụng những cảnh từ thời Y-sơ-ra-ên cư trú trong xứ để vẽ ra giai đoạn thứ hai của Nước Trời: giai đoạn mà Hội Thánh được vinh hiển của Đức Chúa Trời cư trú trong trời mới đất mới (Ê-sai 60:1–22; Ê-xê-chi-ên 40–48; Mi-chê 4:18; Xa-cha-ri 8:1–8). Như vậy, chúng ta thấy rằng Đức Thánh Linh đã sử dụng những hình ảnh từ thời Y-sơ-ra-ên cư trú trong xứ để mô tả cả hai giai đoạn của Nước Đức Chúa Trời. Và Ngài đã làm điều này, không chỉ trong Cựu Ước, mà còn trong Tân Ước (2 Cô-rinh-tô 6:14–18; Ê-phê-sô 2:19–22; 1 Phi-e-rơ 2:9–10; Khải Huyền 20–21). Tôi sẽ nói thêm về điều này sau.
3. Y-sơ-ra-ên Bị Lưu Đày Và Trở Về
Điều này đưa chúng ta đến bức tranh thứ ba và cuối cùng của chúng ta về Nước Trời: Y-sơ-ra-ên bị lưu đày và trở về. Mùa lưu đày của họ bắt đầu vào năm 722 trước Công nguyên với sự sụp đổ của Vương Quốc Phía Bắc (khi đó gọi là Y-sơ-ra-ên) vào tay người A-si-ri. Nó trở nên trầm trọng hơn bởi sự sụp đổ sau đó của Vương Quốc Phía Nam (khi đó gọi là Giu-đa) vào tay người Ba-by-lôn. Sau khi thực thi ba đợt lưu đày riêng biệt, người Ba-by-lôn cuối cùng đã san bằng Giê-ru-sa-lem vào năm 586 trước Công nguyên. Điều này mở đầu cho bảy mươi năm bị giam cầm tại Ba-by-lôn, sau đó, để ứng nghiệm lời tiên tri trong Kinh Thánh, một phần dân sót lại của người Do Thái đã chịu sửa phạt nhiều và ăn năn đã trở về quê hương tổ tiên của họ trong ba đợt, đợt cuối cùng xảy ra vào năm 432 trước Công nguyên (2 Sử Ký 36:22–23; Ê-sai 44–45; Giê-rê-mi 25:1–14; 29:1–14). Một lần nữa, những sự kiện này giàu ý nghĩa hình bóng. Chính các tiên tri Cựu Ước đã gợi ý điều này khi họ liên tục nhắc đến việc Y-sơ-ra-ên được phục hồi từ Ba-by-lôn để nói về một cuộc xuất hành thứ hai và lớn hơn: một cuộc xuất hành không chỉ đưa dân Đức Chúa Trời trở về quê hương của họ, mà còn đưa họ đến một Giao Ước Mới, một vị Vua mới, một Nước mới, và một trật tự thế giới mới không giống bất cứ điều gì họ từng biết (Ê-sai 10:26–27; 11:11–12; Ê-xê-chi-ên 16:60; 20:37; 34:11–31; 36:1–38; 37:1–28; 40–48). Tân Ước giúp chúng ta điền vào những chỗ trống. Tại đó chúng ta biết rằng việc Y-sơ-ra-ên bị đuổi khỏi Ca-na-an chỉ về một cuộc trục xuất lớn hơn nhiều: việc toàn thể nhân loại bị đuổi khỏi Vườn Ê-đen qua tội lỗi của A-đam (Lu-ca 4:6; Rô-ma 5:12–14; 8:18–25). Tương tự, việc họ trở về từ cảnh giam cầm báo trước việc các thánh đồ cuối cùng trở về Ê-đen lớn hơn, và trở về với Đức Chúa Trời, Đấng sẽ bước đi với họ tại đó vì sự công chính của Đấng Christ, Vua của họ (Rô-ma 5:12–21; Khải Huyền 2:7). Hoặc, để thay đổi đôi chút các ẩn dụ, cảnh giam cầm của Y-sơ-ra-ên tại Ba-by-lôn (một lần nữa) vẽ ra cảnh nô lệ trước khi hoán cải của các thánh đồ cho Quyền Lực Của Sự Tối Tăm, trong khi việc họ trở về vẽ ra việc họ bước vào Nước Đức Chúa Trời một cách giải phóng: trước hết qua phép lạ của sự tái sinh, và cuối cùng qua phép lạ của trời mới đất mới: Đất Hứa sẽ đến (Lu-ca 4:18; Rô-ma 8:18–25; Ga-la-ti 5:1; Cô-lô-se 1:13). Như vậy, chúng ta thấy rằng với sự giúp đỡ của NCH, chúng ta hoàn toàn có thể thấy những mầu nhiệm của Giao Ước và Nước Trời trong việc Y-sơ-ra-ên được thành lập thành một dân tộc, việc họ cư trú trong xứ, và việc họ bị lưu đày và trở về. Ước gì một đội quân đông đảo những người rao truyền Phúc Âm nắm lấy những hình ảnh phong phú này để rao giảng Chúa Giê-xu Christ là Đấng Cứu Chuộc, Đấng Giải Cứu, Đấng Phục Hồi và Vua Giữ Giao Ước!
Được Hứa Rõ Ràng Trong Luật Pháp Và Các Tiên Tri
Chính trong nhiều năm Y-sơ-ra-ên là một dân tộc mà Đức Chúa Trời bắt đầu hứa rõ ràng về một vị Vua và một Nước cánh chung. Điều này hoàn toàn hợp lý. Từ đó trở đi, mọi phương tiện hình bóng cho một sự mặc khải như vậy đã sẵn sàng: một vị Vua thiêng liêng, một vương quốc của con người (tức là gia đình của Áp-ra-ham, giờ đã trở thành một dân tộc), các lãnh đạo được xức dầu làm trung gian cho triều đại của Ngài (tức là các tiên tri, các thầy tế lễ, các vua là con người), một bộ luật đạo đức và nghi lễ, sự hiện diện của Đức Chúa Trời giữa dân Ngài, và các phước lành của Đức Chúa Trời trên họ với điều kiện họ vâng lời. Hơn thế nữa, còn có lịch sử của Y-sơ-ra-ên, hai lần được giải cứu khỏi cảnh giam cầm thuộc thể: lần đầu từ Ê-díp-tô qua Môi-se, và lần thứ hai từ Ba-by-lôn qua Si-ru và Ba Tư. Đúng vậy, lịch sử và các thể chế của Y-sơ-ra-ên cổ đại đã cung cấp cho Đức Thánh Linh mọi điều Ngài cần, không chỉ để vẽ ra, mà giờ đây còn để hứa rõ ràng về một triều đại thuộc linh sắp đến của Đức Chúa Trời, được thực hiện qua một Tiên Tri, Thầy Tế Lễ và Vua Được Xức Dầu bởi Đức Thánh Linh, mà qua Đấng đó Ngài nắm quyền cai trị nhân từ trên một gia đình và dân tộc thuộc linh được chọn, được Đấng Được Xức Dầu cứu chuộc. Điều rất quan trọng là chính Môi-se, dưới ảnh hưởng của Thánh Linh tiên tri, đã ban cho dân Đức Chúa Trời những lời hứa rõ ràng đầu tiên về một vương quốc cánh chung (Phục Truyền Luật Lệ Ký 28; 30; 32). Chúng ta thấy điều này trong những lời ông nói ngay trước khi qua đời và trước khi Y-sơ-ra-ên tiến vào Đất Hứa. Sau khi công bố đầy đủ các phước lành và sự rủa sả của Luật Pháp (Phục Truyền Luật Lệ Ký 28), ông tuyên bố:
“Phàm khi các phước lành và sự rủa sả mà ta đã đặt trước mặt ngươi xảy đến cho ngươi, ngươi nhớ lại trong vòng các nước mà Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi đã tản lạc ngươi, và trở lại cùng Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi, vâng theo tiếng Ngài, y như mọi điều ta truyền cho ngươi ngày nay, ngươi và con cháu ngươi hết lòng hết ý, thì Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi sẽ đem ngươi ra khỏi vòng phu tù, thương xót ngươi, và nhóm ngươi lại từ các nước mà Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi đã tản lạc ngươi. Dầu những kẻ bị tản lạc của ngươi ở tận cuối trời, Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi cũng sẽ nhóm hiệp ngươi lại từ đó, và Ngài sẽ rút ngươi về từ đó. Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi sẽ đem ngươi về xứ mà tổ phụ ngươi đã nhận được, và ngươi sẽ nhận được nó. Ngài sẽ làm ơn cho ngươi và gia tăng ngươi nhiều hơn tổ phụ ngươi. Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi sẽ cắt bì lòng ngươi và lòng của dòng dõi ngươi, để ngươi hết lòng hết ý yêu mến Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi, hầu cho ngươi được sống. Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi sẽ giáng các sự rủa sả này trên kẻ thù ngươi và kẻ ghét ngươi đã bắt bớ ngươi. Ngươi sẽ trở lại vâng theo tiếng của Đức Giê-hô-va và làm theo mọi điều răn của Ngài mà ta truyền cho ngươi ngày nay. Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi sẽ khiến ngươi dư dật trong mọi việc tay ngươi làm, trong hoa quả của thân thể ngươi, trong sản vật của súc vật ngươi và trong hoa lợi của đất ngươi, vì Đức Giê-hô-va sẽ lại vui lòng làm ơn cho ngươi như Ngài đã vui lòng về tổ phụ ngươi, nếu ngươi vâng theo tiếng của Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi, giữ các điều răn và luật lệ của Ngài đã chép trong sách luật pháp này, và nếu ngươi hết lòng hết ý trở lại cùng Giê-hô-va Đức Chúa Trời ngươi.” (Phục Truyền Luật Lệ Ký 30:1–10)
Đây là những lời nguyên mẫu. Cùng với một vài lời khác giống như vậy (có trong Phục Truyền Luật Lệ Ký 28 và 32), chúng cung cấp khuôn khổ cho toàn bộ tập hợp OTKP. Dù chúng ta tham khảo các tiên tri trước thời lưu đày (tức là Ê-sai, Giê-rê-mi, Ô-sê, Giô-ên, A-mốt, Áp-đia, Mi-chê, Na-hum, Ha-ba-cúc), các tiên tri trong thời lưu đày (tức là Ê-xê-chi-ên, Đa-ni-ên), hay các tiên tri sau thời lưu đày (tức là A-ghê, Xa-cha-ri, Ma-la-chi), những lời tiên đoán của họ về Nước cánh chung sắp đến — mặc dù chi tiết hơn — về cơ bản vẫn phù hợp với bức tranh được bày tỏ tại đây: Một dân tộc cứng cổ và chưa được cắt bì thuộc linh sẽ sa vào tội lỗi nghiêm trọng; vì vậy các sự rủa sả của giao ước sẽ giáng trên dân tộc đó, một trong số đó là cảnh giam cầm; nhưng Đức Chúa Trời, trong lòng thương xót và ân điển của Ngài, sẽ cứu chuộc một phần dân sót lại thánh khiết, ban cho họ một tấm lòng mới đã được cắt bì, đầy sự ăn năn và đức tin; và Ngài sẽ đem họ một lần nữa vào quê hương của họ, nơi họ sẽ sống với Ngài mãi mãi, thoát khỏi (những) kẻ thù đã bị đánh bại của họ, và hoàn toàn tận hưởng nhiều phước lành giao ước của Ngài. Một lần nữa, các tiên tri viết sách trang trí khuôn khổ đơn giản này bằng một tấm thảm OTKP vô cùng phong phú — một tấm thảm rất quan trọng cho việc bảo tồn thuộc linh những người được chọn của Đức Chúa Trời trong Cựu Ước, và cho việc hoàn thành kế hoạch cứu chuộc của Ngài. Khi công việc của các tiên tri cuối cùng kết thúc (khoảng 430 trước Công nguyên), dân Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc trong những ngày sau rốt đã sở hữu một bộ OTKP hoàn chỉnh, có hiệu quả neo giữ phần dân sót lại tin kính nơi Đức Chúa Trời của họ trong hy vọng và trông đợi. Chúng ta nghĩ đến Giô-sép, Ma-ri, Xa-cha-ri, Ê-li-sa-bét, Si-mê-ôn, An-ne, Ni-cô-đem, Giô-sép người A-ri-ma-thê, và nhiều người hàng xóm trung tín của họ, những người đang háo hức trông đợi Sự Yên Ủi của Y-sơ-ra-ên (Lu-ca 2:25). Như chúng ta đã thấy trong chương 2, những tín đồ này có lẽ đã hiệp nhất trong một sự trông đợi chung, một sự trông đợi được định hình bởi Ý Tưởng Đại Diện về bản chất và sự đến của Nước Trời. Sau khi trở về từ cuộc lưu đày, họ háo hức trông đợi sự đến của Đấng Mê-si, Những Ngày của Đấng Mê-si, Trận Chiến Cuối Cùng, Ngày của Đức Giê-hô-va, Sự Sống Lại của Kẻ Chết, và sự đến của Thế Giới Sẽ Đến. Ngoài ra, họ háo hức trông đợi một chế độ thần quyền phổ quát đời đời: một chính quyền của Đức Chúa Trời được truyền đến các dân tộc qua dân Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc và Đấng Mê-si của bà, được quản lý theo Luật Pháp của Môi-se, và đặt trong một vũ trụ được đổi mới về thuộc linh và thuộc thể. Trước cuộc thai nghén dài và khó khăn của mình, Cô Dâu Cựu Ước của Đức Chúa Trời vô cùng cần sự an ủi. Trong OTKP, Ngài đã ban cho bà điều đó một cách dồi dào (Khải Huyền 12:1–2). Nhưng bà có đang xem tấm thảm đúng cách không? Dân Đức Chúa Trời có hiểu OTKP đúng không? Chắc chắn họ có lý khi trông đợi một Đấng Mê-si người Y-sơ-ra-ên, một vị vua lớn mà qua Ngài Đức Chúa Trời, bởi Đức Thánh Linh của Ngài, sẽ cai trị Y-sơ-ra-ên và các dân tộc, và bởi Ngài cuối cùng Ngài sẽ mang đến một trật tự thế giới mới sau Sự Sống Lại và Ngày của Đức Giê-hô-va. Nhưng trong thế giới đó, Đức Chúa Trời có thực sự cai trị theo Luật Pháp Môi-se không? Nước của Ngài có thực sự tập trung ở Ca-na-an xưa không? Các luật đạo đức và nghi lễ đã cai quản Y-sơ-ra-ên cổ đại có tồn tại đến đời đời không? Còn những lời tiên tri bí ẩn dường như gợi ý điều ngược lại thì sao? Và còn những lời tiên tri về một giao ước hoàn toàn mới, mà dưới giao ước đó dân Đức Chúa Trời sẽ sống mãi mãi thì sao (Giê-rê-mi 31:31–33; Ê-xê-chi-ên 37:26)? Đúng vậy, những người Do Thái tin kính trong thời của Chúa Giê-xu chắc chắn có lý khi trông đợi một vị vua và một vương quốc sắp đến. Nhưng những học viên suy nghĩ kỹ của Kinh Thánh hẳn thường phải bối rối trước những điều dường như không nhất quán trong OTKP. “À thôi,” họ sẽ nói với một tiếng thở dài, “khi Đấng Mê-si cuối cùng đến, Ngài sẽ nói cho chúng ta mọi điều” (xem Giăng 4:25).
Kết Luận
Chúng ta đã cùng Thầy hành trình qua bốn ngàn năm của Lịch Sử Cứu Rỗi: qua toàn bộ Thời Kỳ Hứa Và Chuẩn Bị. Trên đường đi, chúng ta đã tìm cách hiểu lời hứa Cựu Ước về Nước Đức Chúa Trời. Chúng ta đã học được gì? Để chuẩn bị cho hành trình của mình, chúng ta đã học từ Bài Cầu Nguyện của Chúa rằng chúng ta có thể hiểu Nước Trời tốt nhất như một triều đại thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời Ba Ngôi trên con cái đã được cứu chuộc của Ngài và thế giới của họ; và cũng như lãnh vực phước hạnh mà triều đại này tạo ra. Khi bắt đầu hành trình, chúng ta đã học rằng chúng ta có thể thoáng thấy Nước Trời dưới dạng hạt giống trong Vườn Ê-đen, và trong thế giới rất tốt lành mà Đức Chúa Trời đã cai trị từ ban đầu, trước khi sa ngã. Chúng ta đã học rằng chúng ta cũng có thể thấy Nước Trời trong mầu nhiệm của hôn nhân. Vì khi Đức Giê-hô-va tạo dựng một người vợ cho A-đam và đem bà đến với ông, Ngài đang ban cho chúng ta một bức tranh về một phép lạ cánh chung còn lớn hơn: về việc Đức Chúa Cha khiến Con Ngài chìm vào giấc ngủ của sự chết, để sau khi khiến Ngài sống lại từ kẻ chết, Ngài có thể đem đến cho Ngài một người bạn đồng hành xinh đẹp, một người giúp đỡ và một Cô Dâu, mà trên họ Ngài sẽ cai trị như một Người Chồng và một vị Vua yêu thương. Chúng ta đã học rằng Nước Trời đã được ban cho con người và thiên nhiên một cách trọn vẹn tại Cây Sự Sống, nơi A-đam, nếu ông đã ăn trái của nó, sẽ đặt toàn bộ thế giới dưới quyền lãnh đạo — triều đại thuộc linh — của Đức Chúa Con. Chúng ta đã học rằng qua tội lỗi của A-đam, Nước Trời đã được ban cho đã bị đánh mất tại Cây Biết Điều Thiện Và Điều Ác, và cũng bị thay thế bởi một vương quốc giả mạo — Quyền Lực Của Sự Tối Tăm — mà, nói theo cách của con người, không có lối thoát nào khỏi đó. Chúng ta đã học rằng sự sa ngã của nhân loại vào Quyền Lực Của Sự Tối Tăm không khiến Đức Chúa Trời bất ngờ, nhưng ngay cả trước khi sáng thế, Ngài đã vạch ra một kế hoạch để cứu chuộc — để giải cứu và phục hồi — một dân tin kính qua Con Người và Công Việc của Con nhập thể của Ngài. Chúng ta đã học rằng ở trung tâm của nó, kế hoạch này là một giao ước — một Giao Ước Vĩnh Cửu — mà theo đó dân tin kính của Đức Chúa Trời có thể nhận được lời hứa của Giao Ước đó: sự giải thoát khỏi Quyền Lực Của Sự Tối Tăm của sự tối tăm, và bước vào Nước đời đời của Con yêu dấu của Đức Chúa Trời. Chúng ta đã học rằng Nước Trời đã được vẽ ra và được hứa trong Phúc Âm Nguyên Thủy — Sáng Thế Ký 3:15 — nơi chúng ta nghe Đức Chúa Trời bảo đảm với Người Nữ rằng mặc dù Con Rắn sẽ cắn gót chân của Dòng Dõi bà, Dòng Dõi bà một ngày kia sẽ nghiền nát đầu Con Rắn, qua đó phá hủy mọi công việc gian ác của nó và đưa bà trở lại Pa-ra-đi, nơi bà sẽ lại bước đi với Đức Chúa Trời. Chúng ta đã học rằng Nước Trời đã được vẽ ra không chỉ trong thế giới mới mà Nô-ê và gia đình ông bước xuống, mà còn trong Chiếc Tàu đã che chở họ khỏi dòng nước cuộn xiết của sự phán xét thiêng liêng, và đã chở họ, suốt một mùa thử thách thiêng liêng ngắn ngủi, đến ngôi nhà tương lai của họ. Chúng ta đã học rằng Nước Trời đã được vẽ ra cho tổ phụ Áp-ra-ham trong nhiều lời hứa của Đức Chúa Trời cho ông và dòng dõi thuộc thể của ông, và cũng trong toàn bộ hành trình cuộc đời của ông, bao gồm một sự kêu gọi thiêng liêng, một thời gian tạm trú dài, và cuối cùng là việc bước vào. Chúng ta đã học rằng Nước Trời cũng đã được vẽ ra trong lịch sử của dân Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc, và trong cả ba giai đoạn của hành trình của họ qua Lịch Sử Cứu Rỗi: sự thành lập của họ trong những ngày của Cuộc Xuất Hành, thời gian tạm trú của họ trong xứ Ca-na-an, và việc họ bị lưu đày và trở về trong thời gian họ bị giam cầm tại A-si-ri và Ba-by-lôn. Và cuối cùng, chúng ta đã học rằng trong khi một Nước thuộc linh gồm hai giai đoạn đã được hứa một cách mặc nhiên trong những thời kỳ và cách thức trước đó, thì nó đã được hứa một cách minh nhiên trong Luật Pháp và Các Tiên Tri. Trong những ngày sau rốt, các tiên tri nói, Đấng Cứu Chuộc sẽ đến: một Tiên Tri, Thầy Tế Lễ và Vua Được Xức Dầu bởi Đức Thánh Linh. Ngài sẽ giải cứu dân Ngài khỏi cảnh giam cầm. Rồi họ sẽ ở với Ngài trong Đất Hứa, dưới một giao ước mới và tốt hơn. Và rồi, sau khi an toàn vượt qua Trận Chiến Cuối Cùng và Ngày lớn và khủng khiếp của Đức Giê-hô-va, họ sẽ ở với Đức Chúa Trời giữ giao ước của họ mãi mãi trong một thế giới mới vinh hiển mà Ngài đã hứa sẽ tạo dựng. Trong hành trình của chúng ta qua Thời Kỳ Hứa Và Chuẩn Bị, chúng ta đã tìm cách bước đi với Thầy. Chúng ta đã tìm cách ghi nhớ rằng Giao Ước Mới ở trong Giao Ước Cũ được giấu kín; Giao Ước Cũ ở trong Giao Ước Mới được bày tỏ. Chúng ta đã tìm cách sử dụng Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới để khám phá ý nghĩa sâu sắc của mọi hình bóng và bóng hình của Giao Ước Cũ. Chúng ta đã tìm cách để Tân Ước Giáo Huấn kiểm soát và soi sáng việc chúng ta đọc mọi Kinh Thánh Cựu Ước. Chúng ta có thành công tốt không? Chúng ta có đem một sự hiểu biết chính xác về DNT đến với những văn bản Cựu Ước phong phú này không? DNT có thực sự dạy rằng Nước Đức Chúa Trời là một triều đại thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Cha, qua Đức Chúa Con, và bởi Đức Thánh Linh không? Nó có thực sự dạy rằng Nước Trời bước vào lịch sử trong hai giai đoạn đơn giản, được phân cách bởi một lần Quang Lâm duy nhất của Đấng Christ và Sự Hoàn Tất của mọi sự không? Nó có thực sự dạy rằng Nước Đức Chúa Trời không gì khác hơn là lời hứa của Giao Ước Vĩnh Cửu: sự sống đời đời qua Chúa Giê-xu Christ, Chúa của chúng ta không? Đã đến lúc bước vào Thời Kỳ Ứng Nghiệm và tìm hiểu!
1. Tôi lần đầu tiên bắt gặp ý tưởng nổi bật này trong tác phẩm kinh điển của Watchman Nee, The Normal Christian Life (Carol Stream, IL: Tyndale House, 1977).
CHƯƠNG 6
Tân Ước Về Sự Đến Của Nước Trời
Tôi có tin tốt cho những khách tạm trú về cánh chung: Chúng ta đã bỏ lại phía sau Thời Kỳ Hứa Và Chuẩn Bị và đang bước vào Thời Kỳ Ứng Nghiệm. Chúng ta đã bỏ lại phía sau những màn che, những hình bóng và những bóng hình, và giờ đây đang ở trong sự hiện diện của những đối hình, thực chất và ánh sáng trọn vẹn của lẽ thật. Tại đây Chúa nói với chúng ta một cách rõ ràng, chứ không bằng những cách nói bóng bẩy (Giăng 16:29). Tại đây Ngài vén mở những mầu nhiệm vinh hiển của Giao Ước Vĩnh Cửu và Nước Đức Chúa Trời. Vì vậy, chúng ta hãy ngồi dưới chân Ngài, xin Ngài dạy chúng ta về bản chất và sự đến của Nước Trời.
Chúa Giê-xu Rao Giảng Nước Trời
Trong sách Phúc Âm theo Mác, những lời đầu tiên ra khỏi miệng Chúa Giê-xu là những lời này: “Kỳ đã trọn và Nước Đức Chúa Trời đã đến gần. Hãy ăn năn và tin Phúc Âm!” (Mác 1:15). Chắc chắn chúng đã rơi ngọt ngào vào tai của toàn thể Y-sơ-ra-ên. Trong nhiều thế kỷ, các tiên tri của họ đã hứa về một ngày khi Đức Chúa Trời sẽ sai Đấng Mê-si của Ngài đến và khởi động một chuỗi các sự kiện sẽ đạt đến đỉnh điểm trong sự cứu chuộc và vinh hiển hóa thế giới. Trong nhiều thế kỷ Y-sơ-ra-ên đã chờ đợi điều đó. Và giờ đây, Chúa Giê-xu nói với những người đồng hương đang kinh ngạc của Ngài, ngày ấy đã “đến gần” — rất gần, và đang đến gần hơn từng khoảnh khắc. Dân chúng phải chuẩn bị chính mình về thuộc linh. Hy vọng của mọi thời đại đang ở trên họ. Ban đầu họ tiếp nhận Ngài một cách vui mừng. Mặc dù những lời dạy của Ngài — thường được trình bày trong các ẩn dụ — rất bí ẩn, những phép lạ mạnh mẽ của Ngài rõ ràng xác định Ngài là một tiên tri (Lu-ca 7:16). Hơn nữa, Ngài ít làm điều gì để ngăn cản những suy đoán và nhiệt huyết về Đấng Mê-si mà các phép lạ khơi dậy (Ma-thi-ơ 9:27; 12:23; Giăng 4:29). Và khi, vào Chúa Nhật Lễ Lá, Ngài long trọng tiến vào Giê-ru-sa-lem, Ngài công khai tuyên bố với mọi người — với dân Do Thái, các lãnh đạo của họ, và chính La Mã — rằng Ngài chính xác là điều mà các môn đồ đang hân hoan của Ngài tin Ngài là: Con cánh chung của Đa-vít, Vua Mê-si phước hạnh đến nhân danh Đức Giê-hô-va (Thi Thiên 118:26; Lu-ca 19:37–40). Tuy nhiên, cuối cùng, dân tộc đã quay lưng chống lại Ngài (Giăng 1:11). Tại sao? Vì Ngài không phải là Con của Đa-vít mà họ mong đợi hay mong muốn. Nếu Ngài là người như vậy, Ngài đã không rơi vào tay Phi-lát. Nếu Ngài là người như vậy, Ngài đã khuấy động dân chúng nổi dậy chiến tranh. Nếu Ngài là người như vậy, Ngài đã một lần nữa kêu gọi quyền năng của Đức Chúa Trời, lần này để dẫn Y-sơ-ra-ên đến chiến thắng trước La Mã, và đến quyền tối cao cuối cùng trên các dân tộc. Không, những người Pha-ri-si hóa ra đã đúng sau cùng. Giê-xu người Na-xa-rét chỉ là một người nữa trong một hàng dài các tiên tri giả và các Đấng Mê-si giả. Vì vậy, như Môi-se đã truyền, Ngài phải chết, và dân chúng phải tiếp tục chờ đợi lâu dài vị Vua thật và Nước thật của Đức Chúa Trời. Giá mà họ đã hiểu. Chẳng phải Chúa Giê-xu đã nói với Ni-cô-đem rằng nếu không có sự tái sinh thuộc linh thì không ai có thể thấy Nước Đức Chúa Trời sao (Giăng 3:3)? Chẳng phải Ngài đã nói với những người Pha-ri-si rằng Nước Đức Chúa Trời không đến theo cách có thể quan sát được sao (Lu-ca 17:20)? Chẳng phải Ngài đã nói với Phi-lát rằng Nước của Ngài không thuộc về thế gian này sao (Giăng 18:36)? Và khi đám đông cố ép Ngài làm vua, chẳng phải Ngài đã rút lui khỏi họ và sau đó quở trách họ vì chủ nghĩa duy vật ích kỷ đã làm họ mù quáng trước mục đích thật của sứ mệnh Mê-si của Ngài sao (Giăng 6)? Đúng vậy, Giê-xu người Na-xa-rét là sứ giả Mê-si của Nước Đức Chúa Trời. Nhưng như cả bốn sách Phúc Âm làm rõ một cách đau đớn, sự hiểu biết của Ngài về Nước Trời khác với sự hiểu biết của dân chúng mà Ngài rao giảng cho họ. Khác một cách triệt để. Vậy sự hiểu biết của Ngài là gì? Chúng ta hãy chuyển sang lời dạy của Ngài về những mầu nhiệm của Nước Trời để tìm hiểu.
Chúa Giê-xu Bày Tỏ Những Mầu Nhiệm Của Nước Trời
Về lời dạy của Đấng Christ về Nước Đức Chúa Trời, chúng ta không có nguồn tài liệu nào phong phú hơn bài giảng của Ngài về những mầu nhiệm của Nước Trời, có trong Ma-thi-ơ 13, Mác 4, và Lu-ca 8 và 10. Lý do cho sự phong phú này rất nhiều. Thứ nhất, đây là những phân đoạn giáo huấn, cho chúng ta sự chỉ dạy rõ ràng của Tân Ước về chủ đề này. Thứ hai, đây là những phân đoạn của Chúa, cho chúng ta chính lời của Chúa. Thứ ba, đây là những phân đoạn mở rộng, chạm đến nhiều chủ đề khác nhau liên quan đến Nước Trời. Và cuối cùng, đây là những phân đoạn nền tảng, soi sáng mọi điều khác mà Đấng Christ và các sứ đồ đã nói hoặc sẽ nói về Nước Trời. Đúng vậy, sự chỉ dạy này được trình bày trong các ẩn dụ; đúng vậy, khi các ẩn dụ được đưa ra, các môn đồ không thể hiểu đầy đủ chúng; và đúng vậy, chúng ta gần như luôn cần thêm ánh sáng từ DNT để dò thấu chiều sâu phi thường của chúng. Nhưng bất chấp tất cả điều đó, chúng rõ ràng đứng làm nền tảng cho giáo lý Tân Ước về Nước Đức Chúa Trời. Mục đích chính xác của những ẩn dụ này là gì? Chúa nói với chúng ta một cách rõ ràng: Chúng nhằm vén mở những mầu nhiệm của Nước Trời cho các môn đồ của Ngài. Giờ đây thoạt nhìn điều này có vẻ lạ: Tại sao Ngài lại dùng các ẩn dụ để vén mở những mầu nhiệm, khi thấy rằng chính các ẩn dụ truyền đạt lẽ thật bằng ngôn ngữ che giấu, và do đó có thể khó giải thích? Nhưng một lần nữa chính Chúa ban cho chúng ta câu trả lời: Ngài dùng các ẩn dụ để giấu lẽ thật về Nước Trời khỏi những kẻ cứng lòng và không ăn năn, nhưng cũng để khơi dậy sự tò mò về lẽ thật đó trong lòng và trí của những người theo Ngài chân thành. Theo đó, khi các môn đồ tha thiết hỏi về lẽ thật như vậy, họ đã nhận được nó một cách đầy đủ (Ma-thi-ơ 13:10–16). 1 Tại đây, vậy, chúng ta quả thật có một sự vén mở thật về những mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời. Tại đây Chúa quả thật bày tỏ những lẽ thật nền tảng nhất định về Nước Trời vốn trước đây bị giấu kín dưới lớp áo của ngôn ngữ hình bóng, nhưng giờ đây được đưa ra ánh sáng. Và vì vậy chúng ta thấy Chúa Giê-xu nói với tất cả các môn đồ của Ngài: “Phước cho mắt các ngươi vì thấy được; phước cho tai các ngươi vì nghe được. Vì ta nói thật với các ngươi: Nhiều tiên tri và người công chính đã mong muốn thấy điều các ngươi thấy, mà không thấy được, và nghe điều các ngươi nghe, mà không nghe được.” (Ma-thi-ơ 13:16) Chúng ta nên để những lời đó thấm sâu. Không giống như các tiên tri và người công chính xưa, mọi môn đồ của Đấng Christ đều được đặc ân biết mọi lẽ thật về bản chất và sự đến của Nước Đức Chúa Trời. Một lần nữa, những lẽ thật này là những mầu nhiệm: Chúng là những bí mật mở, được Đấng Christ mở ra. Trong các trang tiếp theo, chúng ta sẽ xem xét bảy mầu nhiệm trong số đó. Hai mầu nhiệm đầu tiên — chủ yếu có trong Ẩn Dụ Về Lúa Mì Và Cỏ Lùng, nhưng cũng có trong Ẩn Dụ Về Lưới — bàn về cấu trúc thời gian của Nước Trời, các giai đoạn mà nó bước vào lịch sử (Ma-thi-ơ 13:24–30, 36–43, 47–50). Năm mầu nhiệm còn lại — tất cả đều được vén mở trong các ẩn dụ còn lại — bàn về giai đoạn đầu tiên của Nước Trời, mà tôi sẽ gọi là Nước của Con. Tại đây chúng ta thấy Chúa trang bị cho Hội Thánh của Ngài cho chức vụ trong Thời Kỳ Rao Truyền sắp đến, chuẩn bị Hội Thánh cho cơn đại nạn không thể tránh khỏi, nhưng cũng bảo đảm với Hội Thánh về sự hiện diện và quyền năng của Ngài, mà qua đó chính Ngài sẽ khiến công lao của Hội Thánh đạt được thành công tốt đẹp. Vì vậy, với Kinh Thánh trong tay, chúng ta hãy xem xét mầu nhiệm đầu tiên của Nước Đức Chúa Trời.
Mầu Nhiệm #1: Nước Đức Chúa Trời duy nhất bước vào lịch sử trong hai giai đoạn: một Nước tạm thời của Con, chỉ thuộc linh, tiếp theo là một Nước đời đời của Cha, vừa thuộc linh vừa thuộc thể — hai giai đoạn được phân cách bởi một Sự Hoàn Tất duy nhất vào cuối thời đại gian ác hiện tại.
Đây là mầu nhiệm đầu tiên và nền tảng nhất của Nước Trời, vì nó cung cấp cho chúng ta cơ sở hạ tầng của mọi thần học cánh chung Tân Ước. Nó xuất hiện nổi bật trong Ẩn Dụ Về Lúa Mì Và Cỏ Lùng, được lặp lại trong Ẩn Dụ Về Lưới, và được giả định trong mọi ẩn dụ khác. Tập trung chủ yếu vào Ẩn Dụ Về Lúa Mì Và Cỏ Lùng (Ma-thi-ơ 13:24–30) và phần giải thích của Chúa về nó (Ma-thi-ơ 13:36–43), chúng ta hãy xem xét vắn tắt từng yếu tố của mầu nhiệm này. Trước hết hãy lưu ý rằng Chúa nói ở đây về những mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời (các câu 11, 24). Chỉ có một nước duy nhất. Và tuy nhiên khi chúng ta đọc ẩn dụ này, và các ẩn dụ khác nữa, chẳng bao lâu sẽ rõ ràng rằng Nước duy nhất đó không phải là đơn khối. Đúng hơn, nó bước vào lịch sử trong hai giai đoạn riêng biệt, mỗi giai đoạn có những đặc điểm độc đáo riêng. Được hướng dẫn bởi ngôn ngữ của ẩn dụ của chúng ta, chúng ta có thể gọi giai đoạn đầu tiên một cách thích hợp là Nước của Con, và giai đoạn thứ hai là Nước của Cha. Nhưng một lần nữa, hai nước thực ra là một. Đó là vì chúng có chung một bản chất. Cả hai đều là kết quả của công việc cứu chuộc của Đấng Christ. Cả hai đều là những lãnh vực của sự giải cứu và phục hồi mang tính cứu chuộc. Trong nước trước, thẩm quyền (được ủy thác) của Con ở vị trí hàng đầu; trong nước sau, thẩm quyền (tối cao) của Cha. Nhưng trong cả hai nước, Đức Chúa Cha đang trực tiếp cai trị con cái đã được cứu chuộc của Ngài qua Con Ngài và bởi Đức Thánh Linh của Ngài. Trong Thời Kỳ Ứng Nghiệm gồm hai giai đoạn — vốn là chủ đề lớn của các ẩn dụ về Nước Trời — Nước Đức Chúa Trời duy nhất cuối cùng đã đến. Đúng là ẩn dụ của chúng ta không nói rõ ràng về Nước của Con. Tuy nhiên, ý tưởng này thấm nhuần không chỉ văn bản này, mà còn nhiều văn bản khác trong Tân Ước. Ví dụ, chúng ta thấy trong câu 41 rằng Chúa Giê-xu tự xác định mình là một vị vua, tuyên bố rằng vào cuối thời đại, Ngài — Con Người — sẽ sai các thiên sứ của Ngài thu gom ra khỏi Nước của Ngài mọi điều gây vấp phạm. Hơn nữa, Ngài gán cho Con Người những đặc quyền hoàng gia — và hoàn toàn thiêng liêng: Thế giới thuộc về Ngài (câu 24); chính Ngài gieo những hạt giống tốt vào đó (tức là những tín đồ thật, con cái của Nước Trời, các câu 24, 37); chính Ngài khôn ngoan cho phép hạt giống xấu (tức là con cái của kẻ ác) mọc trong đó một thời gian (các câu 29–30); và chính Ngài, vào cuối mùa đó, sẽ phân tách lúa mì khỏi cỏ lùng để ban thưởng và báo trả đời đời (các câu 30, 41–42). Trong tất cả điều này, chúng ta thấy ngay rằng Nước của Con là tạm thời. Nghĩa là, Con Người sẽ thực thi triều đại của Ngài và phát triển lãnh vực của Ngài trên đất cho đến cuối thời đại gian ác hiện tại, vào lúc đó chính Ngài sẽ sai các thiên sứ của Ngài ra để thực hiện mùa gặt cuối cùng (các câu 30, 40–43). Như chúng ta sẽ thấy trong giây lát, các văn bản Tân Ước khác dạy chúng ta rằng triều đại tạm thời của Con đồng thời với Thời Kỳ Rao Truyền Phúc Âm: mùa của Lịch Sử Cứu Rỗi bắt đầu vào Ngày Lễ Ngũ Tuần và kết thúc tại Sự Quang Lâm của Đấng Christ. Điều quan trọng là, ẩn dụ này cho chúng ta cái nhìn đầu tiên về một đặc điểm quan trọng khác của Nước của Con; đó là, triều đại của Ngài hoàn toàn thuộc linh, và do đó vô hình đối với mắt thường. Ẩn dụ không hề gợi ý một chút nào rằng Con Người hoàng gia đang sống trên đất; và tuy nhiên, một cách mầu nhiệm, Ngài rõ ràng đang cai trị trên con trai con gái của Ngài, những người quả thật đang hiện diện trên đất! Làm sao điều này có thể xảy ra? Ở nơi khác, Chúa sẽ trả lời câu hỏi của chúng ta. Tuy nhiên, tại đây, Ngài ban cho dân Ngài niềm hy vọng phước hạnh này: Đấng hiện đang cai trị trong lòng họ một ngày kia sẽ mở rộng triều đại của Ngài trên thân thể và thế giới của họ (câu 43). Điều này đưa chúng ta đến giai đoạn thứ hai của Nước Trời, mà Chúa gọi rõ ràng là Nước của Cha (câu 43). Tại đây, dưới dạng hạt giống, chúng ta gặp hai lẽ thật hấp dẫn. Thứ nhất, chúng ta học rằng Nước của Con một ngày kia sẽ trở thành Nước của Cha. Khi Con Người trở lại, điều gì đó mầu nhiệm sẽ xảy ra. Sẽ có, như thể, một sự thay đổi người gác. Thẩm quyền cai trị và trị vì của Ngài sẽ, ít nhất một phần, được chuyển giao cho Cha. Sau này sứ đồ Phao-lô sẽ diễn đạt mầu nhiệm lớn này: Khi Đấng Christ đến lần nữa, Ngài sẽ “trao lại” Nước đã được hoàn thiện của Ngài cho Cha, để Đức Chúa Trời có thể là mọi sự trong mọi sự (1 Cô-rinh-tô 15:24). Thứ hai, chúng ta học rằng trong Nước của Cha, con cái của Nước Trời sẽ “chói sáng như mặt trời” (Ma-thi-ơ 13:43). Mặc dù văn bản của chúng ta không giải thích tại sao, các phân đoạn Tân Ước khác điền vào chỗ trống. Khi Con Người trở lại, sẽ có một sự sống lại chung của kẻ chết, tiếp theo là một sự phán xét chung, tiếp theo là sự xuất hiện của Thế Giới Đời Đời Sẽ Đến (Giăng 5:25–29; Rô-ma 8:18–21). Nước tạm thời của Con chỉ thuộc linh; Nước đời đời của Cha sẽ vừa thuộc linh vừa thuộc thể, đầy vinh hiển của Đức Chúa Trời (Cô-lô-se 3:1–3). Cuối cùng, ẩn dụ của chúng ta bày tỏ rằng hai giai đoạn của Nước Trời được phân cách bởi một Sự Hoàn Tất duy nhất vào lúc Con Người đến (các câu 30, 41–42). Các môn đồ của Chúa Giê-xu — thấm nhuần các tác phẩm của các tiên tri Cựu Ước — hẳn đã rất phấn khích khi nghe Ngài nói như vậy. Cùng với mọi người Do Thái tin kính, họ trông đợi Ngày của Đức Giê-hô-va: Ngày mà Gia-vê, Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, sẽ siêu nhiên bước vào lịch sử để khiến kẻ chết sống lại, phán xét các dân tộc, và mở ra Thế Giới Sẽ Đến (Ma-thi-ơ 13:47–50). Tại đây Chúa xác nhận sự trông đợi của họ, nhưng cũng bổ sung cho nó những mặc khải mới — và đáng kinh ngạc — về sự hoàn tất đã hứa của mọi sự. Trên hết, Ngài dạy rằng Ngày của Đức Giê-hô-va sẽ là Ngày của Con Người (câu 41) — và rằng chính Ngài là Người đó! Một lần nữa các môn đồ hẳn đã rất phấn khích. Hầu hết các văn bản Cựu Ước mô tả Gia-vê là Tác Nhân của Sự Hoàn Tất (Ê-sai 2; 13; Giô-ên 2; Sô-phô-ni 1; Ma-la-chi 4:1–5). Tuy nhiên, một số ít gợi ý rằng thực ra Ngài sẽ dùng Đấng Mê-si của Ngài để quản lý những sự cuối cùng (Thi Thiên 2:7–9; 110:4–7; Ê-sai 9:1–7; Đa-ni-ên 2:34–35). Hơn nữa, trong một trong những văn bản này, tiên tri mô tả rõ ràng Đấng Mê-si là “một người giống như con người” (Đa-ni-ên 7:13–14). Theo đó, vào thời của Đấng Christ, có lẽ đã có một số nhầm lẫn về việc chính xác Đức Chúa Trời sẽ thực hiện Sự Hoàn Tất như thế nào. Nhưng Giăng Báp-tít không hề nhầm lẫn. Quả thật, ông đã công khai tuyên bố rằng Đức Chúa Trời sẽ dùng Đấng Mê-si — Đấng Sẽ Đến — để thu lúa mì của Ngài vào kho và đốt rơm rạ bằng lửa không hề tắt (Ma-thi-ơ 3:7–12). Và giờ đây, với lời của Giăng vẫn còn vang vọng trong tai họ, các môn đồ nhận ra rằng Thầy của họ chính là Đấng đó: Đấng sẽ hoàn tất mọi Lịch Sử Cứu Rỗi. Sau Lễ Ngũ Tuần, khi các môn đồ đã hoàn toàn tiêu hóa mặc khải đáng kinh ngạc này, họ sẽ rao giảng cho thế giới rằng Ngày của Đức Giê-hô-va thực ra sẽ là Ngày của Chúa Giê-xu Christ (Ma-thi-ơ 24:36–37; Lu-ca 17:30–37; 1 Cô-rinh-tô 5:5; 2 Cô-rinh-tô 1:14; Phi-líp 1:10; 2:16; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:2). Văn bản của chúng ta cung cấp những lẽ thật quan trọng khác về Sự Hoàn Tất. Chỉ có một sự hoàn tất duy nhất, được định sẽ xảy ra vào lúc Con Người đến (các câu 41–43). Một phần, nó sẽ được thực hiện qua trung gian của các thiên sứ thánh (các câu 41, 49). Nó sẽ bao gồm một sự phân tách lớn: lúa mì khỏi cỏ lùng, cá tốt khỏi cá xấu (các câu 41, 48–50). Nó sẽ bao gồm sự báo trả thiêng liêng: Kẻ ác sẽ bị ném vào lò lửa (các câu 42, 50). Nó sẽ bao gồm phần thưởng thiêng liêng: Người công chính sẽ được thu vào, và sẽ chói sáng như mặt trời trong sức mạnh của nó trong vương quốc đời đời của Cha họ (các câu 43, 48). Sau này trong chức vụ giảng dạy của mình, Chúa sẽ thêm nhiều chi tiết hơn. Sự đến của Con Người sẽ ở trên bầu trời phía trên mặt đất (Ma-thi-ơ 24:30; đối chiếu 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:16). Ngài sẽ đem theo mọi thiên sứ thánh (Ma-thi-ơ 25:31). Chính Ngài sẽ khiến kẻ chết sống lại và đột nhiên biến đổi người sống (Giăng 5:28–29; đối chiếu 1 Cô-rinh-tô 15:51–52). Chính Ngài sẽ hủy diệt trái đất hiện tại và các công việc của nó bằng lửa (Ma-thi-ơ 24:35; Giăng 5:22; 2 Phi-e-rơ 3:10). Chính Ngài sẽ tạo dựng trời mới và đất mới, ngôi nhà đời đời của những người được cứu chuộc (Ma-thi-ơ 19:28; đối chiếu Công Vụ Các Sứ Đồ 3:21; Phi-líp 3:21; Khải Huyền 21:5). Và khi mọi sự đã hoàn thành, chính Ngài sẽ trao Nước đã được hoàn tất cho Cha Ngài, để Đức Chúa Trời có thể là mọi sự trong mọi sự (câu 43; đối chiếu 1 Cô-rinh-tô 15:20–28).
Mầu Nhiệm #2: Trong giai đoạn đầu tiên của Nước Trời, Con Mê-si của Đức Chúa Trời cai trị từ Thiên Đàng trên cao, chứ không phải trên đất bên dưới.
Không nghi ngờ gì đây là mầu nhiệm bí ẩn nhất trong các mầu nhiệm của Nước Trời. Mặc dù Cựu Ước có chứa một vài gợi ý về một triều đại Mê-si trên trời (Đa-ni-ên 7:9–14), ngôn ngữ hình bóng của OTKP đã, một cách tự nhiên, làm nảy sinh kỳ vọng về một triều đại trên đất tập trung ở Giê-ru-sa-lem và Si-ôn thuộc thể. Quả thật, kỳ vọng này mạnh mẽ đến mức, và mầu nhiệm mà Chúa Giê-xu bắt đầu bày tỏ tại đây không thể xuyên thấu đến mức, mà các môn đồ vẫn đang tìm kiếm một triều đại Mê-si trên đất ngay cả sau khi Chúa của họ sống lại (Công Vụ Các Sứ Đồ 1:6). Mãi đến khi Đức Thánh Linh tuôn đổ lớn lao vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, Tiên Tri và Thầy trên trời mới hoàn toàn mở mắt họ ra với lẽ thật: Đấng Mê-si đã sống lại và thăng thiên, giờ đang ngồi bên hữu Đức Chúa Trời, đã được ban cho mọi thẩm quyền trên Trời và dưới đất, và sẽ cai trị vũ trụ từ Thiên Đàng trên cao cho đến ngày Ngài lại đến để Hoàn Tất mọi sự. Trong ẩn dụ của chúng ta, mặc khải của Chúa về triều đại trên trời của Ngài được ban dưới dạng hạt giống; tuy nhiên, với lợi ích của sự nhìn lại từ Tân Ước, chúng ta có thể dễ dàng nhận ra nó. Cái nhìn đầu tiên của chúng ta đến từ việc Chúa Giê-xu tự gọi mình là Con Người (Ma-thi-ơ 13:41). Một lần nữa, danh hiệu này sẽ tự nhiên nhắc các môn đồ của Ngài nhớ đến nhân vật Mê-si được mô tả trong Đa-ni-ên 7:13–15. Nhưng như việc đọc kỹ phân đoạn đó sẽ cho thấy, Nhân Vật được ca ngợi tại đó rõ ràng là một Đấng ở trên trời, được đưa trên những đám mây vinh hiển vào sự hiện diện trên trời của Đấng Thượng Cổ, sau đó, trên Thiên Đàng, Ngài nhận từ Đức Chúa Trời quyền cai trị, vinh hiển và một vương quốc phổ quát. Chẳng bao lâu chính Chúa Giê-xu sẽ ứng nghiệm mọi lời của lời tiên tri đó (Ma-thi-ơ 26:64; Công Vụ Các Sứ Đồ 2:29–36). Như vậy, trong ngôn ngữ thừa nhận là còn mờ tối, Chúa Giê-xu đang bắt đầu chuẩn bị các môn đồ của Ngài cho triều đại trên trời sắp tới của chính Ngài. Cũng hãy quan sát từ câu 41 rằng vào cuối thời đại, Con Người sẽ sai các thiên sứ của Ngài ra để thực hiện sự phân tách cánh chung giữa lúa mì và cỏ lùng (câu 30). Tại đây chúng ta cũng thoáng thấy triều đại trên trời của Đấng Mê-si. Vì liệu Ngài có khả năng sai các thiên sứ của Ngài ra từ mặt đất không? Chắc chắn là không. Nhưng nếu các môn đồ có nghi ngờ về điều này, chính Chúa đã nhanh chóng xua tan chúng, tuyên bố hết lần này đến lần khác rằng vào cuối thời đại Ngài sẽ giáng xuống từ Thiên Đàng với mọi thiên sứ thánh để khiến kẻ chết sống lại và phán xét thế gian (Ma-thi-ơ 24:29–31; 25:31; 26:64; Mác 8:38; 14:62). Và với lẽ thật trang trọng này, các Thư Tín và sách Khải Huyền hoàn toàn đồng ý (Công Vụ Các Sứ Đồ 1:11; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:13; 4:16; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7; Giu-đe câu 14; Khải Huyền 19:11–16). Sẽ khó có thể nói quá về tầm quan trọng của mầu nhiệm về triều đại trung gian trên trời của Đấng Christ. Như chúng ta sẽ thấy, nó giúp chúng ta hiểu mục đích đời đời của Đức Chúa Trời cho Con Ngài; nó mở ra vô số OTKP; nó là chìa khóa giáo lý để hiểu đúng về Thời Kỳ Ngàn Năm; nó soi sáng đầy đủ Sự Hoàn Tất; và nó là niềm an ủi và vui mừng thường xuyên cho mọi thánh đồ của Đức Chúa Trời.
Những Văn Bản Xác Nhận Quan Trọng
Trước khi xem xét các mầu nhiệm còn lại của Nước Trời, chúng ta hãy xem xét vắn tắt năm văn bản Tân Ước xác nhận và mở rộng hai mầu nhiệm nền tảng mà chúng ta vừa thảo luận. Những văn bản này, chỉ là một mẫu trong nhiều văn bản khác, bảo đảm với chúng ta rằng Nước Đức Chúa Trời duy nhất quả thật bước vào lịch sử trong hai giai đoạn đơn giản: một triều đại tạm thời, trên trời của Con trên linh hồn của dân đã được cứu chuộc của Ngài, tiếp theo là một triều đại đời đời, trên đất của Cha (và Con) trên linh hồn, thân thể và thế giới đã được vinh hiển của họ. 2
1. Ẩn Dụ Về Các Nén Bạc (Lu-ca 19:11–27; đối chiếu Ma-thi-ơ 25:14–30)
Chúa ban ẩn dụ này cho các môn đồ của Ngài để dự liệu việc Ngài sắp rời đi lên Thiên Đàng. Mục tiêu của Ngài là bảo đảm sự trung tín của họ trong chức vụ Phúc Âm trong suốt mùa sắp tới khi Ngài vắng mặt về thuộc thể. Phiên bản của Lu-ca đọc như sau: “Khi dân chúng đang nghe những điều này, Chúa Giê-xu tiếp tục trình bày một ẩn dụ khác vì Ngài ở gần Giê-ru-sa-lem, và vì tất cả họ đều cho rằng Nước Đức Chúa Trời sẽ xuất hiện ngay lập tức. Vì vậy Ngài nói: ‘Một người quý tộc nọ đi hành trình đến một xứ xa để nhận một vương quốc cho mình rồi trở về. Vì vậy, ông triệu tập mười đầy tớ của mình, trao cho họ mười nén bạc, nói với mỗi người: “Hãy làm ăn với số này cho đến khi ta trở về.” Nhưng những công dân của chính ông ghét ông; và họ sai một phái đoàn theo sau ông, nói: “Chúng tôi không muốn người này cai trị chúng tôi làm vua của chúng tôi!”’” (Lu-ca 19:11–14) Những lời này giả định khuôn khổ niên đại mà Chúa trước đây đã vén mở trong những mầu nhiệm của Nước Trời. Mỗi lời đều có ý nghĩa. Người quý tộc là Đấng Christ. Xứ xa là Thiên Đàng. Khi Ngài đến đó, người quý tộc sẽ nhận cho mình một Nước. Đây là triều đại Mê-si mà Y-sơ-ra-ên đã lầm tưởng sẽ xuất hiện trên đất và phát ra từ Giê-ru-sa-lem. Thực ra, đó là một triều đại trên trời, phát ra từ Giê-ru-sa-lem trên cao (Ga-la-ti 4:26). Đó là một phần thưởng mà Đức Chúa Cha sẽ ban cho Con Người Mê-si; đó là một yếu tố cốt lõi của sự tôn cao vốn thuộc về Ngài một cách chính đáng do sự vâng phục của Ngài cho đến chết (Đa-ni-ên 7:14; Ma-thi-ơ 28:18–20; Phi-líp 2:5–9; Khải Huyền 5:1–5). Tại đây, cũng như ở nơi khác, Chúa Giê-xu nói với các môn đồ của Ngài rằng Vua Cao Cả sẽ ở lại trên Thiên Đàng trong một thời gian đáng kể. Nước Đức Chúa Trời (trong sự đầy trọn của nó) sẽ không xuất hiện ngay lập tức (Lu-ca 19:11). Vua Cao Cả quả thật sẽ trở về (Lu-ca 19:12), nhưng chỉ sau nhiều ngày (Ma-thi-ơ 25:19). Tuy nhiên, sự đến của Ngài là chắc chắn. Vì vậy các môn đồ không được nản lòng hay trở nên lười biếng. Khi Ngài trở về, Ngài sẽ ban thưởng hậu hĩnh cho các đầy tớ trung tín của Ngài, nhưng sẽ giết những kẻ phản loạn đã từ chối quy phục triều đại của Ngài (Lu-ca 19:27). Những người trước sẽ bước vào niềm vui của Chúa họ (Ma-thi-ơ 25:21, 23); những người sau sẽ trải qua sự khóc lóc và nghiến răng (Ma-thi-ơ 25:30). Một lần nữa, Nước Đức Chúa Trời gồm hai giai đoạn đang ở trong tầm nhìn.
2. Bài Giảng Của Phi-e-rơ Vào Ngày Lễ Ngũ Tuần (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:14–40)
Đây là bài giảng đầu tiên trong hai bài giảng mà, rất sớm, chúng ta gặp thần học cánh chung sứ đồ đã phát triển đầy đủ. Trước ngày Lễ Ngũ Tuần, cả Phi-e-rơ và các bạn đồng hành của ông đều tự hỏi liệu Đấng Christ đã sống lại cuối cùng có trục xuất người La Mã và khôi phục chế độ quân chủ Đa-vít cho Y-sơ-ra-ên không (Công Vụ Các Sứ Đồ 1:6–8). Giờ đây suy nghĩ của Phi-e-rơ đã thay đổi. Giờ đây Đức Thánh Linh đã đầy dẫy ông, mở sự hiểu biết của ông, và soi sáng Kinh Thánh Cựu Ước. Giờ đây ông hiểu rằng Đấng Christ trước hết phải chịu khổ rồi mới bước vào vinh hiển của Ngài (Lu-ca 24:26); rằng Ngài cần phải chết, sống lại, thăng thiên, và ngồi xuống bên hữu Đức Chúa Trời trên Thiên Đàng để sự ăn năn và sự tha tội có thể được rao giảng nhân danh Ngài cho mọi dân tộc, bắt đầu tại Giê-ru-sa-lem (Lu-ca 24:45–49). Tóm lại, Phi-e-rơ giờ đây hiểu rằng vương quốc của Đấng Mê-si — chính vương quốc đã hứa trong mọi OTKP — có nguồn gốc, bản chất, xuất xứ và mục đích ở trên trời. Nó vượt quá vô cùng mọi điều Y-sơ-ra-ên có thể cầu xin hay suy tưởng (Ê-phê-sô 3:20). Những lẽ thật lớn này — sự hạ mình và sự tôn cao của Đấng Christ, và mục đích cứu chuộc của Đức Chúa Trời cho cả hai — hiện rõ trong bài giảng của Phi-e-rơ. Chúng ta hãy đi nhanh qua bài giảng để xem như thế nào. Đó là Ngày Lễ Ngũ Tuần. Đấng Christ đã tuôn đổ Đức Thánh Linh của Ngài. Giữa các môn đồ có những biểu hiện thuộc linh phi thường. Mặc dù một số người quan sát đang chế giễu, nhiều người đang khao khát hiểu (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:1–13). Và Phi-e-rơ khao khát giải thích. Những biểu hiện này ứng nghiệm lời tiên tri OTKP của Giô-ên, theo đó Đức Chúa Trời, trong những ngày sau rốt, sẽ tuôn đổ Đức Thánh Linh của Ngài trên mọi xác thịt. Tại sao? Để con người kêu cầu danh Chúa và được cứu khỏi cơn thịnh nộ vào Ngày của Đức Giê-hô-va sắp đến (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:14–21). Nhưng Phi-e-rơ biết điều mà họ không biết: Để kêu cầu danh Đức Giê-hô-va một cách cứu rỗi, họ phải kêu cầu danh của chính Đấng Cứu Thế: Chúa Giê-xu Christ. Vì vậy ông giải thích: Đức Chúa Trời đã làm chứng về Chúa Giê-xu bằng các dấu lạ và phép lạ (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:22). Một cách gian ác, các lãnh đạo và dân chúng đã từ chối lời kêu gọi đức tin của Chúa Giê-xu, cũng như lời chứng xác nhận của Đức Chúa Trời. Quả thật, để ứng nghiệm kế hoạch đã định trước của Đức Chúa Trời, họ đã giết Ngài (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:23). Nhưng đúng như các tiên tri đã báo trước, Đức Chúa Trời đã khiến Ngài sống lại từ kẻ chết (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:24–32). Hơn nữa, Đức Chúa Trời cũng đã tôn cao Ngài, đem Ngài lên Thiên Đàng và đặt Ngài ngồi bên hữu của chính Ngài. Điều này cũng ứng nghiệm OTKP. Chúa Giê-xu là Dòng Dõi đã hứa của Đa-vít (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:30). Và giờ đây Đức Chúa Trời đã đặt Ngài ngồi trên ngai của Đa-vít, vốn là một ngai trên trời, chứ không phải trên đất. Khi làm như vậy, Ngài đã khiến Ngài trở thành vừa là Chúa vừa là Đấng Mê-si (Đấng Christ): Đức Chúa Trời–Con Người, và Tiên Tri, Thầy Tế Lễ và Vua Cao Cả Được Xức Dầu bởi Đức Thánh Linh của Thiên Đàng và trái đất (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:33–36). Hãy quan sát từ những lời kết luận của Phi-e-rơ, và từ phản ứng của dân chúng đối với chúng, mục đích cứu chuộc rõ rệt của triều đại của Vua Cao Cả. Khi những người Do Thái bị lương tâm cắn rứt kêu lên với ông: “Chúng ta phải làm gì?” Phi-e-rơ trả lời: “Hãy ăn năn, và mỗi người trong các ngươi hãy chịu báp-têm nhân danh Chúa Giê-xu Christ để được tha tội, và các ngươi sẽ nhận được ân tứ Đức Thánh Linh... Hãy được cứu khỏi thế hệ gian tà này!” (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:37–40). Và ba ngàn người trong số họ đã được như vậy. Những người tin đã được giải cứu khỏi Quyền Lực Của Sự Tối Tăm, được chuyển vào vương quốc (thuộc linh) của Con yêu dấu của Đức Chúa Trời, và được phục hồi vào sự sống đời đời dưới triều đại thuộc linh nhân từ của Đức Chúa Trời Ba Ngôi (Cô-lô-se 1:13). Cũng hãy lưu ý từ lời của Phi-e-rơ rằng những lời hứa quý báu này không chỉ dành cho người Do Thái, mà còn cho dân ngoại. Chúng dành cho mọi người ở xa, bao nhiêu người mà Đức Giê-hô-va, Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, sẽ kêu gọi (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:39). Phi-e-rơ nhớ lời của Thầy mình về một Đấng Chăn Chiên duy nhất và một bầy mới duy nhất, gồm cả người Do Thái và dân ngoại (Giăng 10:16). Theo thời gian, chính ông sẽ nói về “Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời” mới mà Chúa bắt đầu tạo dựng vào Ngày Lễ Ngũ Tuần: dân tộc thuộc linh mới mà Con lớn hơn của Đa-vít, ngồi trên ngai trên trời của Ngài, sẽ tiếp tục cai trị cho đến khi Ngài lại đến vào cuối thời đại để phục hồi mọi sự (Công Vụ Các Sứ Đồ 5:29–31; Ga-la-ti 6:16; 1 Phi-e-rơ 2:9–10). Phi-e-rơ đã nắm bắt đầy đủ một trong những mầu nhiệm lớn nhất của Nước Trời: Trong giai đoạn đầu tiên của nó, Con Mê-si của Đức Chúa Trời, vì những mục đích cứu chuộc rõ rệt, cai trị từ Thiên Đàng trên cao, chứ không phải trên đất bên dưới.
3. Bài Giảng Của Phi-e-rơ Tại Hiên Cửa Sa-lô-môn (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:11–26)
Về tinh thần, nội dung và mục đích, bài giảng này rất giống bài giảng đã được trình bày vào Ngày Lễ Ngũ Tuần. Bằng những ân tứ siêu nhiên của đức tin và quyền năng, các sứ đồ của Đấng Christ đã chữa lành một người què (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:1–10). Những người chứng kiến kinh ngạc có xu hướng nhìn Phi-e-rơ và Giăng như những người đã thực hiện việc đó. Phi-e-rơ từ chối, hướng sự chú ý của họ đến Chúa Giê-xu (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:11–12). Rồi ông rao giảng Đấng Christ. Ngay cả trong những ngày Ngài còn trong xác thịt, Đức Chúa Trời đã vinh hiển hóa Ngài (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:13). Thế nhưng Y-sơ-ra-ên đã chối bỏ Ngài, nộp Ngài cho Phi-lát và giết chính Chúa Của Sự Sống (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:14–15). Nhưng Đức Chúa Trời đã khiến Ngài sống lại từ kẻ chết: Ngài là Đấng Sống, Đấng mà sự cai trị thuộc linh của Ngài giờ đây ban sự sống và sự lành lặn hoàn hảo ngay cả cho người què (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:16). Đúng vậy, Chúa Giê-xu này là Đấng Christ, Đấng, theo kế hoạch đã định trước của Đức Chúa Trời, đã chịu khổ, chết và sống lại, tất cả đều để ứng nghiệm Kinh Thánh Cựu Ước (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:17–18). Khi bài giảng đạt đến cao trào, Phi-e-rơ ban cho thính giả của mình lẽ thật quý báu về Đấng Mê-si và diễn trình triều đại trên trời của Ngài: “Vậy thì: Hãy ăn năn và quay lại với Đức Chúa Trời, để tội lỗi của các ngươi được xóa bỏ, để những thời kỳ tươi mới có thể đến từ sự hiện diện của Chúa, và để Đức Chúa Trời có thể sai Đấng Mê-si đã được chỉ định cho các ngươi — chính Chúa Giê-xu — Đấng phải ở lại trên trời cho đến những thời kỳ phục hồi mọi sự, những thời kỳ mà Đức Chúa Trời đã phán qua miệng các tiên tri thánh của Ngài từ xưa.” (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:19–21) Một lần nữa Phi-e-rơ đang thúc giục anh em Do Thái của mình nhìn đến Đấng Christ — với lòng ăn năn và tin kính — để được tha tội và nhận ân tứ Đức Thánh Linh (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:38–39). Tuy nhiên, hãy lưu ý rằng tại đây, lần đầu tiên, Phi-e-rơ nói về diễn trình và sự hoàn tất của triều đại trên trời của Đấng Mê-si. Chừng nào Đức Chúa Trời còn đang kêu gọi người Do Thái và dân ngoại đến đức tin (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:39; 3:25), Thiên Đàng phải “tiếp nhận” Đấng Christ: Nó phải giữ Ngài ở đó và giữ Ngài ở đó. Thật vui mừng, trong suốt thời kỳ chia cách thuộc thể này, Vua Cao Cả sẽ trung tín làm tươi mới dân lữ hành của Ngài trên đất qua những lần thăm viếng liên tục của Đức Thánh Linh. Tuy nhiên, chẳng bao lâu nữa, Đức Chúa Trời sẽ sai Đấng Mê-si đến lần nữa. Chẳng bao lâu nữa “những thời kỳ” phục hồi mọi sự sẽ đến. Chúng sẽ bao gồm thời kỳ phục hồi các thánh đồ đang ngủ, thời kỳ phục hồi các thánh đồ còn sống khi Chúa trở lại, và thời kỳ phục hồi trái đất và bầu trời, và mọi vật sống trong chúng (Ê-sai 65:17; 66:22; 1 Phi-e-rơ 4:7). Như chúng ta sẽ thấy, tất cả “những thời kỳ” này xảy ra gần như cùng một lúc: thời điểm Sự Quang Lâm của Đấng Christ và Sự Hoàn Tất của mọi sự. Tại đây, vậy, là thần học cánh chung của Phi-e-rơ. Mặc dù cần được làm rõ thêm, nó đã phù hợp với thần học của Thầy ông. Nước Đức Chúa Trời duy nhất bước vào lịch sử trong hai giai đoạn: một triều đại thuộc linh tạm thời của Con phát ra từ Thiên Đàng, tiếp theo là một triều đại thuộc linh và thuộc thể đời đời của Cha (và Con) trên một trái đất đã được đổi mới. Hai triều đại được phân cách bởi một Sự Hoàn Tất duy nhất khi Đấng Christ trở lại, khi chính Ngài cuối cùng sẽ phán xét, giải cứu và phục hồi mọi sự (1 Phi-e-rơ 1:3–9; 4:7; 2 Phi-e-rơ 3). Phi-e-rơ không hề nhắc một lời nào về một thời kỳ ngàn năm hay một chế độ thần quyền toàn cầu. Mục đích của Đức Chúa Trời cho Nước Trời hoàn toàn mang tính cứu chuộc. Trong suốt mùa triều đại trên trời của Ngài, Vua Cao Cả đang áp dụng sự cứu chuộc mà Ngài đã hoàn thành trên đất; khi Ngài trở lại trong vinh hiển, Ngài sẽ hoàn tất nó một lần và mãi mãi.
4. Lời Dạy Của Phao-lô Về Hai Giai Đoạn Của Sự Sống Lại (1 Cô-rinh-tô 15:20–28)
Về sự rõ ràng, súc tích và toàn diện, đây có thể là phân đoạn Tân Ước quan trọng nhất bàn về cấu trúc của Nước Đức Chúa Trời. Trước khi xem xét kỹ nó, cần nói vài lời về bối cảnh. Một số thành viên của Hội Thánh Cô-rinh-tô đã phủ nhận Sự Sống Lại thuộc thân thể của Kẻ Chết (1 Cô-rinh-tô 15:33–34). Nhận thấy rằng khuynh hướng dị giáo này đánh vào trung tâm của Phúc Âm (1 Cô-rinh-tô 15:1–11), Phao-lô tiến hành một sự bảo vệ mạnh mẽ, khám phá Sự Sống Lại từ nhiều góc độ khác nhau (1 Cô-rinh-tô 15:12–19). Khi làm như vậy, ông cung cấp một khuôn khổ niên đại sẽ giúp các thánh đồ suy nghĩ về nó. Ông làm như vậy trong văn bản của chúng ta (1 Cô-rinh-tô 15:20–28), sau đó ông tiếp tục nói về bản chất của thân thể Sống Lại (1 Cô-rinh-tô 15:35–49), sự biến đổi của các thánh đồ còn sống khi Đấng Christ trở lại (1 Cô-rinh-tô 15:50–53), và chiến thắng đời đời của Đấng Christ trên kẻ thù cuối cùng, là sự chết (1 Cô-rinh-tô 15:54–58). Về chủ đề Sự Sống Lại — và về khuôn khổ lịch sử mà trong đó chúng ta phải chiêm nghiệm nó — không có văn bản Kinh Thánh nào quan trọng hơn. Vì vậy, với cấu trúc của Nước Trời trong tâm trí, chúng ta hãy đi qua các câu 20–28. Trong câu 20, Phao-lô xác định Đấng Christ đã sống lại là “trái đầu mùa của những người đã ngủ.” Giống như Y-sơ-ra-ên dưới Luật Pháp phải dâng hai lễ vật mùa gặt cho Đức Chúa Trời — một vào đầu mùa gặt, và một vào cuối mùa — thì tại đây cũng vậy: Đấng Christ là người đầu tiên trong các thánh đồ của Đức Chúa Trời sống lại từ kẻ chết, và là Đấng mà chính sự sống lại của Ngài báo trước và bảo đảm sự sống lại của phần còn lại của các thánh đồ vào cuối thời đại (Lê-vi Ký 23:9–14; Cô-lô-se 1:18). Trong các câu 21–22, chúng ta học tại sao sự sống lại của các thánh đồ được bảo đảm: Giống như chắc chắn tội lỗi của A-đam đã được quy cho con cái của ông, với kết quả là tất cả họ đều chết, thì cũng chắc chắn sự công chính của Đấng Christ (bao gồm công đức của cái chết chuộc tội của Ngài) sẽ được quy cho những người thuộc về Ngài, với kết quả là họ, giống như Ngài, chắc chắn sẽ sống lại từ kẻ chết. Vì Ngài là A-đam Cuối Cùng, Đấng Christ là Đầu của một nhân loại hoàn toàn mới; và Đức Chúa Trời sẽ đối đãi thành tín với thân thể giống như Ngài đã đối đãi với Đầu của nó (Rô-ma 5:12–21). Trong các câu 23–24, Phao-lô giải thích thêm, đưa ra trình tự chính xác của các sự kiện mà qua đó Đức Chúa Trời sẽ đem vào mùa gặt đầy đủ. Có ba sự kiện, sau đó mọi thánh đồ sẽ đã được vinh hiển, và mọi Lịch Sử Cứu Rỗi sẽ đã đạt đến mục tiêu tối hậu của nó. Sự kiện đầu tiên là sự sống lại của chính Đấng Christ: giai đoạn một của mùa gặt. Sự kiện thứ hai là sự sống lại của những người thuộc về Đấng Christ. Đây là giai đoạn hai của mùa gặt — giai đoạn đưa mùa gặt đến sự hoàn thành. Điều quan trọng là, sự sống lại này xảy ra tại Sự Quang Lâm của Đấng Christ, khi Ngài cũng sẽ thay đổi và vinh hiển hóa các thánh đồ còn sống trong nháy mắt (các câu 50–52). Rồi, vì Đấng Christ giờ đây đã tập hợp mùa gặt đầy đủ của những người được cứu chuộc về với Ngài, sự kiện thứ ba và cuối cùng sẽ xảy ra. Phao-lô gọi điều này là “sự cuối cùng” hay “sự hoàn tất” (câu 24). Trong văn bản của chúng ta, nó bao gồm hai yếu tố. Thứ nhất, Đấng Christ bãi bỏ mọi sự cai trị và mọi thẩm quyền và quyền năng. Đây là Sự Phán Xét: ngày mà mọi kẻ thù thuộc con người và thuộc Sa-tan hoàn toàn bị tước bỏ thẩm quyền và quyền năng của chúng, rồi bị đày đến hình phạt đời đời. Tiếp theo, Ngài trao Nước (đã hoàn thành) cho Cha. Đây là Nước của Đấng Christ: Nước của Con. Như chúng ta sẽ thấy trong giây lát, nó bao gồm không chỉ quyền cai trị của Ngài (tức là chủ quyền được Cha ủy thác cho Ngài), mà còn lãnh vực mà Ngài đã tạo ra bằng cách thực thi quyền đó: các thánh đồ đã sống lại và được vinh hiển của Ngài, cùng với thế giới mới vinh hiển xinh đẹp mà Ngài đã tạo dựng để làm cơ nghiệp của họ (đối chiếu Ma-thi-ơ 13:41–43). Nhận thức rằng mình đang mở ra nền tảng mới, và mong muốn người Cô-rinh-tô hiểu rõ hơn việc trao Nước cho Cha, Phao-lô giờ đây quay lại để giải thích chi tiết hơn. Hãy quan sát từ những điều tiếp theo, cấu trúc của thần học cánh chung Tân Ước tỏa sáng rực rỡ như thế nào từ phân đoạn này. Trong câu 25, Phao-lô tuyên bố rằng Đấng Christ phải cai trị cho đến khi Ngài đã đặt mọi kẻ thù dưới chân Ngài. Như chúng ta học từ các văn bản Tân Ước khác trích dẫn Thi Thiên 110, ông đang nghĩ đến triều đại trên trời của Đấng Christ, chứ không phải, như một số người khẳng định, một triều đại ngàn năm trong tương lai bắt đầu sau Sự Quang Lâm của Ngài (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:34–35; Hê-bơ-rơ 1:13; 10:13). Trong suốt thời gian này, Vua Cao Cả sẽ sai Đức Thánh Linh của Ngài và dùng Hội Thánh của Ngài để tập hợp một dân tin kính về với Ngài, qua đó biến những kẻ thù trước đây thành bạn bè đời đời qua phép lạ của sự tái sinh. Đồng thời, Ngài cũng sẽ phán xét những kẻ thù không ăn năn của Ngài, đặt chúng dưới chân trong Âm Phủ. Và Ngài sẽ tiếp tục làm như vậy cho đến Sự Quang Lâm, khi Ngài cuối cùng sẽ hủy diệt mọi sự cai trị, thẩm quyền và quyền năng còn lại đối nghịch với triều đại của Ngài (câu 24; Lu-ca 19:27). Đáng chú ý, điều này bao gồm kẻ thù cuối cùng, là sự chết (câu 26). Vì Đức Chúa Cha sẽ đặt mọi sự — ngay cả chính sự chết — dưới chân Đấng Christ (câu 27; Thi Thiên 8:6). Xin hãy xem xét cẩn thận: Nếu Đấng Christ hủy diệt kẻ thù cuối cùng tại Sự Quang Lâm của Ngài, thì làm sao những kẻ thù khác có thể nổi lên trong suốt một thời kỳ ngàn năm đến sau đó, như những người theo thuyết tiền thiên niên khẳng định? Nhân tiện, chúng ta nên lưu ý rằng việc nhắc đến Thi Thiên 8 khá quan trọng (câu 27; Thi Thiên 8:6). Chính Thi Thiên là một tiếng kêu ngạc nhiên và ngợi khen rằng Đức Chúa Trời đã tôn cao con người bằng cách ban cho con người quyền cai trị trên công việc của tay Ngài. Tuy nhiên, khi ngước mắt lên cao hơn nữa, sứ đồ thấy tại đây một sự ám chỉ tối hậu đến Đấng Mê-si vừa là Đức Chúa Trời vừa là con người (Ê-phê-sô 1:22; Hê-bơ-rơ 2:8). Hãy nhớ lại từ cuộc thảo luận trước đó của chúng ta rằng từ ban đầu Đức Chúa Trời đã định khiến Con Ngài trở thành Đầu thuộc linh trên mọi tạo vật (Ê-phê-sô 1:10; Cô-lô-se 1:15–20). Khi tội lỗi bước vào phương trình, Đức Chúa Trời sau đó bắt đầu thực hiện một kế hoạch cứu chuộc mà qua đó mục đích ban đầu của Ngài quả thật sẽ được ứng nghiệm. Như vậy, trong câu 27, Phao-lô đang khẳng định rằng khi Đấng Christ trở lại, Đức Chúa Trời sẽ ứng nghiệm mục đích đời đời của Ngài cho Con Ngài bằng cách đặt mọi kẻ thù còn lại của Ngài dưới chân Ngài, và mọi bạn bè còn lại của Ngài dưới quyền lãnh đạo của Ngài, với kết quả là trong Đấng Christ có một tạo vật mới, hoàn hảo và vinh hiển. Tuy nhiên, có một ngoại lệ: chính Cha. Ngài không thể ở dưới thẩm quyền của Đấng Christ, vì chính bởi thẩm quyền tối cao của Cha mà Đấng Christ đã nhận được thẩm quyền (trên trời) mà Ngài hiện có (câu 27). Theo đó, thật thích hợp khi cuối cùng Đấng Christ trao lại cho Cha mọi điều Cha đã ban cho Ngài một cách yêu thương: không chỉ thẩm quyền cai trị của Ngài, mà còn dân tộc và thế giới mà Ngài đã cứu chuộc đầy đủ trong việc thực thi sự cai trị đó. Như vậy sẽ xảy ra, vào lúc trao Nước, rằng Đức Chúa Cha (cùng với Con) một lần nữa sẽ là Đấng Tối Cao tối thượng trên mọi sự (câu 28; Khải Huyền 11:15). Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng sứ đồ Phao-lô — giống như Phi-e-rơ và Chúa của Phi-e-rơ — trình bày Nước Trời đến trong hai giai đoạn đơn giản, được phân cách bởi một Sự Quang Lâm duy nhất của Đấng Christ vào cuối thời đại. Hơn nữa, chúng ta đã thấy rằng Sự Quang Lâm duy nhất này gắn liền chặt chẽ với một sự sống lại duy nhất và một sự phán xét duy nhất hủy diệt sự chết và hoàn tất cách Đức Chúa Trời đối đãi cứu chuộc với vũ trụ, sự sống và con người. Trong tất cả điều này, chỗ nào có chỗ cho một thời kỳ ngàn năm trong tương lai? Đúng vậy, trong 1 Cô-rinh-tô 15, thần học cánh chung thuyết vô thiên niên cổ điển của các nhà Cải Chánh quả thật tìm thấy một người bạn tuyệt vời.
5. Lời Dạy Của Phao-lô Về Quyền Công Dân Của Các Thánh Đồ Trên Thiên Đàng (Phi-líp 3:20–21)
Mặc dù ngắn, phân đoạn này chứa đựng một sức mạnh cánh chung. Phao-lô đang khuyên người Phi-líp bước đi theo gương của những người tin kính, chứ không giống như những người “có tâm trí chỉ hướng về những điều thuộc đất,” mà kết cuộc của họ là sự hủy diệt (Phi-líp 3:17–19). Khao khát bảo đảm sự vâng phục của họ, vì vậy ông kết luận bằng cách cung cấp lý do thuộc linh cho một đời sống thánh khiết — một lý do đầy lẽ thật và khích lệ về cánh chung: “Vì quyền công dân của chúng ta ở trên trời, từ đó chúng ta cũng háo hức chờ đợi Đấng Cứu Thế, Chúa Giê-xu Christ, Đấng sẽ biến đổi thân thể hiện tại của chúng ta — vốn phải chịu sự hạ nhục — và làm cho nó phù hợp với thân thể vinh hiển của Ngài, làm như vậy theo sự thực thi cùng một quyền năng mà bởi đó Ngài có thể khiến mọi sự phục dưới Ngài.” Về bản chất và sự đến của Nước Trời, tại đây chúng ta quan sát ba điểm quan trọng. Thứ nhất, các thánh đồ là công dân của một Nước trên trời. Như Phao-lô đã viết cho người Ê-phê-sô, Đức Chúa Trời, qua phép lạ của sự tái sinh, đã khiến các thánh đồ sống lại với Đấng Christ, vực họ dậy với Đấng Christ, và đặt họ ngồi trong các nơi trên trời trong Đấng Christ (Ê-phê-sô 2:5–6; Giăng 18:36). Về thuộc thể, họ có thể là công dân của La Mã, nhưng về thuộc linh họ là công dân của Thiên Đàng và là thần dân của Vua Cao Cả của nó. Và họ nên sống như vậy. Vì vậy tại đây một lần nữa chúng ta gặp triều đại trên trời của Đấng Mê-si, Nước thuộc linh tạm thời của Con. Thứ hai, các thánh đồ đang háo hức chờ đợi sự trở lại của Đấng Cứu Thế. Nghĩa là, họ đang trông đợi Sự Quang Lâm — sự đến của Vua Cao Cả trong vinh hiển — khi sự cứu rỗi thuộc linh mà họ hiện đang tận hưởng sẽ tràn sang phía thuộc thể của tạo vật, bao gồm chính thân thể của họ. Điều này đưa chúng ta đến điểm cuối cùng của chúng ta; đó là, khi Ngài đến, chính Đấng Christ sẽ biến đổi và vinh hiển hóa vũ trụ, qua đó giới thiệu Nước Đức Chúa Trời trong hình thức đầy đủ và cuối cùng của nó. Chúng ta thấy điều này trong câu 21, nơi chúng ta học rằng Đấng Christ, tại Sự Quang Lâm của Ngài, sẽ thực hiện hai hành động cánh chung có ý nghĩa vũ trụ. Thứ nhất, Ngài sẽ làm cho thân thể tự nhiên của các thánh đồ — vốn đau đớn phải chịu sự hạ nhục — phù hợp với thân thể vinh hiển của chính Ngài. Nói cách khác, Ngài sẽ khiến thân thể của các thánh đồ đã chết trước đó sống lại và vinh hiển hóa chúng, sau đó Ngài sẽ biến đổi và vinh hiển hóa thân thể của những người còn sống vào thời điểm đó. Nhưng thứ hai, Ngài cũng sẽ thực thi cùng một quyền năng đó để khiến mọi sự phục dưới Ngài. Nghĩa là, Ngài sẽ trục xuất mọi kẻ thù thuộc linh và thuộc thể khỏi tạo vật và giới thiệu một vũ trụ mới vinh hiển (Ma-thi-ơ 19:28; 1 Cô-rinh-tô 15:20–28, 50–58). Văn bản này nhắc chúng ta nhớ đến Ẩn Dụ Về Lúa Mì Và Cỏ Lùng, trong đó Chúa Giê-xu dạy rằng khi Ngài trở lại, Ngài sẽ loại bỏ khỏi Nước của Ngài mọi điều gây vấp phạm: không chỉ chính kẻ ác, mà còn mọi đau đớn thuộc thể, dị tật và đổ vỡ vốn làm hỏng và đè nặng thế giới tự nhiên một cách khủng khiếp (Ma-thi-ơ 13:41–42; Khải Huyền 21:4). Nó nhắc chúng ta nhớ đến lời của Phi-e-rơ, người đã nói về sự phục hồi mọi sự khi Đấng Christ trở lại (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:21). Và nó nhắc chúng ta nhớ đến những lời tiếp theo của Phao-lô cho các Cơ Đốc nhân tại La Mã, rằng vào lúc Sự Sống Lại, toàn bộ tạo vật sẽ được giải thoát khỏi sự nô lệ cho sự hư nát vào sự tự do của vinh hiển của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:18–25). Như vậy, chúng ta thấy rằng Phao-lô, giống như Chúa Giê-xu và Phi-e-rơ, đã hình dung Nước Trời đến trong hai giai đoạn đơn giản, được phân cách bởi một Sự Hoàn Tất duy nhất tại Sự Quang Lâm của Đấng Christ.
Mầu Nhiệm #3: Trong những ngày triều đại trên trời của Đấng Mê-si, thế gian sẽ là một chiến trường mà trên đó hai vị vua đối nghịch và hai vương quốc đối nghịch tranh giành linh hồn của con người.
Mầu nhiệm thứ ba của chúng ta, một lần nữa được rút ra từ Ẩn Dụ Về Lúa Mì Và Cỏ Lùng, liên quan đến Nước của Con. Với lợi ích của sự nhìn lại 20/20, và với sự giúp đỡ của các tác phẩm sứ đồ sau này, chúng ta có thể hiểu rõ điều Chúa nghĩ đến. Chúa Giê-xu biết rằng Con Người chẳng bao lâu sẽ hiến chính mình trong sự chết làm của lễ hy sinh vì tội lỗi của dân Ngài, sau đó Ngài sẽ được tôn cao làm Vua Cao Cả của Thiên Đàng, nhận lãnh Đức Thánh Linh, và tuôn đổ Ngài trên Hội Thánh sơ sinh. Từ đó trở đi, cho đến cuối thời đại, Ngài sẽ sai các môn đồ đầy dẫy Đức Thánh Linh của Ngài ra thế gian để rao giảng Phúc Âm. Qua việc rao giảng của họ, Ngài sẽ thử nghiệm sự toàn vẹn thuộc linh của mọi người và đem những người được chọn của Ngài đến đức tin, qua đó trồng họ trong cánh đồng thế gian như một mùa lúa mì ngày càng lớn (Ma-thi-ơ 13:24, 37–38). Trong khi đó, con rắn xưa, Sa-tan, sẽ tiếp tục sử dụng các tôn giáo giả, các triết học và các hệ tư tưởng để thu hút một lượng người theo nó, qua đó trồng họ trong cánh đồng thế gian như một mùa cỏ lùng (Ma-thi-ơ 13:39). Mặc dù bề ngoài khó phân biệt, hai loại trồng này có bản chất hoàn toàn khác nhau và đối nghịch. Xung đột và bắt bớ là không thể tránh khỏi. Các thánh đồ phải chuẩn bị chính mình (Giăng 16:1–4). Thế nhưng Đấng Christ sẽ nhịn không phán xét cỏ lùng. Quả thật, trong một thời gian, Ngài rất muốn hai lãnh vực tương tác. Tại sao? Vì Ngài muốn mùa lúa mì ngày càng lớn liên tục đem tin tốt về Nước Trời đến cho cỏ lùng, để chính Ngài — từ Thiên Đàng trên cao, và bởi Đức Thánh Linh của Ngài hoạt động bên dưới — có thể bước vào nhà của kẻ mạnh, biến cỏ lùng thành lúa mì, và chuyển chúng từ Quyền Lực Của Sự Tối Tăm vào Nước ánh sáng và tình yêu của chính Ngài. Như vậy Người Mạnh Nhất sẽ cướp lấy tài sản của kẻ mạnh; như vậy Vua Cao Cả của Thiên Đàng sẽ hủy diệt vương quốc của kẻ cai trị thế gian này (Ma-thi-ơ 7:15–20; 12:29; Giăng 12:31; 16:11; 2 Cô-rinh-tô 5:17; Cô-lô-se 1:13; Khải Huyền 12:9). Các thánh đồ phải hiểu tất cả điều này, và do đó coi sự nhịn nhục của Chúa là sự cứu rỗi cho thế gian (2 Phi-e-rơ 3:15). Vua Cao Cả mong muốn một mùa gặt lớn; theo đó, Ngài đã định một Thời Kỳ Rao Truyền Phúc Âm dài, trong đó hai loại trồng sẽ cùng tồn tại, lớn lên và tương tác. Nhưng các thánh đồ có thể can đảm: Vào cuối thời đại quả thật sẽ có một mùa gặt. Con Người sẽ trở lại để phân tách lúa mì khỏi cỏ lùng, sau đó biến đổi toàn bộ thế giới thành Nước vinh hiển của Đức Chúa Trời. Rồi Thời Kỳ Phần Thưởng Và Báo Trả đời đời sẽ bắt đầu. Rồi người công chính sẽ mãi mãi chói sáng như mặt trời trong Nước của Cha.
Mầu Nhiệm #4: Trong Nước của Con, Đấng Mê-si cai trị bên trong và vô hình trên linh hồn của thần dân Ngài, chứ không phải bên ngoài và hữu hình trên thân thể và thế giới của họ.
Mầu nhiệm này được dạy hoặc được ngụ ý bởi gần như mọi ẩn dụ. Chúng ta thấy nó rất nổi bật trong Ẩn Dụ Về Men, trong đó Nước Trời được ví như một cục men mà một người phụ nữ giấu trong một khối bột, và cuối cùng men đó lan qua toàn bộ khối bột. Tại đây men không đơn giản là Phúc Âm, mà là triều đại thuộc linh của Vua Cao Cả của Thiên Đàng, mà dưới triều đại đó Phúc Âm đặt linh hồn của mọi người nghe và tin. Hiện nay triều đại này bị giấu kín, nhưng cũng đang lớn lên một cách mạnh mẽ và không thể sai lầm. Vào thời điểm thích hợp, nó sẽ đến với mọi chi phái, mọi tiếng nói, mọi gia đình và mọi dân tộc, qua đó thấm nhuần toàn bộ khối bột của thế giới. Rồi sự cuối cùng sẽ đến, và điều vô hình cuối cùng sẽ trở nên hữu hình (Ma-thi-ơ 13:33; Cô-lô-se 3:1–4). Các ẩn dụ về Kho Báu Giấu Kín (Ma-thi-ơ 13:44) và Ngọc Trai Quý Giá (Ma-thi-ơ 13:45–46) đều được thiết kế để truyền đạt giá trị vô cùng lớn của Nước Trời cho những người tìm thấy nó. Nhưng cũng hãy quan sát, đặc biệt từ Ẩn Dụ Về Kho Báu Giấu Kín, cách Đấng Christ một lần nữa mô tả triều đại Mê-si của Ngài là vô hình. Nó bị giấu trong đất, cất đi như một cuốn sách hiếm trong các quầy hàng của thị trường ý tưởng rộng lớn của thế giới. Vì nó bị giấu kín, người ta có thể tình cờ vấp phải nó. Vì nó bị giấu kín, người ta có thể tìm kiếm và tìm thấy nó. Rõ ràng Nước này không liên quan gì đến những ngọn núi, thành phố, đền thờ, thầy tế lễ, của lễ hy sinh hữu hình, hay bất kỳ thể chế nào khác của Luật Pháp Môi-se. Đúng hơn, nó là một lãnh vực vô hình của sự giải cứu và phục hồi thuộc linh, một lãnh vực hầu như không xuất hiện trên radar của hệ thống thế gian, nhưng được mọi người được ban ân điển để thấy, nghe, tìm và bước vào vô cùng trân trọng. Các văn bản Tân Ước khác làm rõ ý tưởng này. Ví dụ, khi những người Pha-ri-si hỏi Chúa Giê-xu khi nào Nước Đức Chúa Trời sẽ xuất hiện, Ngài trả lời: “Nước Đức Chúa Trời không xuất hiện với những dấu hiệu có thể quan sát được; người ta cũng sẽ không nói: ‘Nhìn kìa, nó ở đây!’ hay ‘Xem kìa, nó ở đó!’ Vì kìa, Nước Đức Chúa Trời đang ở giữa các ngươi” (Lu-ca 17:21). Tại đây Chúa không chỉ nghĩ đến động lực cứu chuộc của chức vụ trên đất của Ngài, mà còn đến những ngày sắp tới của Nước của Con. Trong những ngày đó, triều đại thuộc linh của Ngài sẽ được trải nghiệm trong những nơi bí mật của linh hồn. Nhưng cho đến khi Vua lại đến, nó sẽ vẫn hoàn toàn vô hình đối với mắt thường (Hê-bơ-rơ 11:1–3). Trong thư của mình cho các thánh đồ tại Cô-lô-se, sứ đồ Phao-lô khẳng định chính điều này: “Vậy nếu các ngươi đã được sống lại cùng với Đấng Christ, hãy tiếp tục tìm kiếm những điều ở trên cao, nơi Đấng Christ đang ngự, ngồi bên hữu Đức Chúa Trời. Hãy hướng tâm trí các ngươi vào những điều ở trên cao, chứ không phải những điều thuộc đất này. Vì các ngươi đã chết, và sự sống của các ngươi được giấu kín với Đấng Christ trong Đức Chúa Trời; và khi Đấng Christ, Đấng là sự sống của chúng ta, xuất hiện, các ngươi cũng sẽ xuất hiện với Ngài trong vinh hiển.” (Cô-lô-se 3:1–4) Một ngày kia chẳng bao lâu nữa Vua Cao Cả của Thiên Đàng sẽ giáng xuống trái đất và được bày tỏ cho mọi người trong quyền năng và vinh hiển lớn. Hơn nữa, vào ngày đó — dù qua một sự sống lại của kẻ chết hay một sự biến đổi của người sống — các thánh đồ của Ngài sẽ được bày tỏ trong vinh hiển cùng với Ngài. Nhưng cho đến lúc đó, Đấng Mê-si sẽ cai trị bên trong và vô hình trên linh hồn của thần dân Ngài, chứ không phải bên ngoài và hữu hình trên thân thể và thế giới của họ.
Mầu Nhiệm #5: Nước của Con được bước vào bằng cách nghe và tin sứ điệp của lẽ thật: Phúc Âm.
Mầu nhiệm này chủ yếu được truyền đạt qua Ẩn Dụ Về Người Gieo Giống (Ma-thi-ơ 13:1–9, 18–23; Mác 4:1–9, 13–20; Lu-ca 8:4–15). Điều quan trọng là, Chúa Giê-xu tuyên bố rằng ẩn dụ này là chìa khóa để hiểu mọi ẩn dụ khác (Mác 4:13). Tại đây chúng ta học cách tội nhân bước vào Nước Trời; trong các ẩn dụ khác chúng ta học điều gì xảy ra khi họ làm như vậy. Với lợi ích của sự nhìn lại từ Tân Ước, chúng ta có thể dễ dàng nhận ra ý nghĩa của Chúa. Người gieo giống là Đấng Christ đã được tôn cao: Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Hạt giống là sứ điệp của lẽ thật: Phúc Âm. Qua chức vụ truyền giáo của Hội Thánh, Đấng Christ sẽ rải hạt giống Phúc Âm vào trái đất. Nhưng các thánh đồ phải hiểu: Việc rải này sẽ không tạo ra kết quả đồng đều. Hạt giống sẽ rơi trên các loại đất khác nhau: các loại tấm lòng khác nhau của con người. Trong nhiều trường hợp nó sẽ không nảy mầm hay lớn lên đến trưởng thành. Trong những trường hợp khác nó sẽ như vậy. Những người nghe sứ điệp với một tấm lòng tốt và thành thật sẽ liên tục bám lấy nó và sinh ra trái thuộc linh với sự kiên trì. Sau khi bước vào Nước của Con bởi đức tin, họ sẽ đã bước vào Nước Đức Chúa Trời. Tại đây Chúa đang vén mở mầu nhiệm lớn của Tân Ước về tính tối thượng của việc rao giảng: Chính qua việc Hội Thánh rao truyền Phúc Âm mà những người tin Đấng Christ sẽ bước vào Nước thuộc linh vô hình. Kết quả là, Nước thuộc linh vô hình sẽ bước vào thế gian. Chúng ta thấy lẽ thật này với sự rõ ràng đặc biệt trong cuộc trò chuyện lúc nửa đêm của Chúa với thầy Ni-cô-đem (Giăng 3:1–2). Ni-cô-đem và một số ít bạn Pha-ri-si đồng nghiệp biết rằng Chúa Giê-xu là một thầy giáo được Đức Chúa Trời sai đến, vì không ai có thể làm những phép lạ Ngài đang làm trừ phi Đức Chúa Trời ở với người ấy. Vì vậy Ni-cô-đem đến với Chúa Giê-xu vào ban đêm, nghĩ sẽ hỏi Ngài về Nước Đức Chúa Trời, thầm tự hỏi liệu Chúa Giê-xu có phải là Vua Mê-si của nước đó không. Nhận biết sự tò mò của ông, Chúa đi thẳng vào trọng tâm của vấn đề: “Quả thật, quả thật, ta nói với ngươi, trừ phi một người được sinh lại, người ấy không thể thấy Nước Đức Chúa Trời... trừ phi một người được sinh bởi nước và Thánh Linh, người ấy không thể bước vào Nước Đức Chúa Trời” (Giăng 3:3, 5). Những lời này vén mở bản chất thật của Nước của Con sắp đến: Nó thuộc linh và vô hình. Nó chỉ có thể được bước vào khi Đức Thánh Linh vô hình, thổi nơi nào Ngài muốn, ban cho một người sự sinh ra thuộc linh, qua đó đưa người ấy vào Nước Đức Chúa Trời (Giăng 3:8). Nhưng chính xác thì sự sinh ra này xảy ra như thế nào? Đức Chúa Trời vui lòng sử dụng những công cụ nào để thực hiện nó? Câu trả lời của Chúa Giê-xu rõ ràng và vô cùng đáng nhớ: “Và giống như Môi-se đã treo con rắn lên trong đồng vắng, Con Người cũng phải bị treo lên như vậy, để mọi người tin Ngài có thể có sự sống đời đời” (Giăng 3:14–15). Việc treo lên này gồm hai mặt. Thứ nhất, chính Đấng Christ phải bị treo lên thuộc thân thể trên thập tự giá, qua đó chịu hình phạt vì tội lỗi của dân Ngài. Nhưng thứ hai, Ngài cũng phải được rao lên bằng lời, trong việc Hội Thánh rao truyền công khai về Con Người thiêng liêng và Công Việc cứu chuộc của Chúa. Chính qua “sự điên dại của sứ điệp được rao giảng” mà Đức Thánh Linh tối cao sẽ ban sự tái sinh cho dân Đức Chúa Trời. Kết quả sẽ là họ nhìn đến Đấng Christ để được cứu rỗi, và như vậy được giải cứu khỏi Quyền Lực Của Sự Tối Tăm và được chuyển vào Nước của Con yêu dấu của Đức Chúa Trời (1 Cô-rinh-tô 1:18–25; Cô-lô-se 1:13). Hội Thánh không bao giờ được quên: Nước của Con được bước vào bằng cách nghe và tin sứ điệp của lẽ thật: Phúc Âm của Giao Ước Vĩnh Cửu trong Đấng Christ (Rô-ma 10:14–15; Cô-lô-se 1:5).
Mầu Nhiệm #6: Nước Đức Chúa Trời, giống như một sinh vật sống, sẽ lớn lên trên đất: một cách không thể sai lầm, vô hình và mầu nhiệm.
Thật đáng chú ý có bao nhiêu ẩn dụ của Chúa nhấn mạnh điểm này. Rõ ràng, Ngài mong muốn Cô Dâu của Ngài hiểu rằng dù công lao của bà có khó khăn đến đâu, chúng không phải là vô ích. Quả thật, theo chính sắc lệnh của Thiên Đàng, chúng được bảo đảm sẽ thành công tốt đẹp. Giống như những sinh vật sống quanh ngai của Đức Chúa Trời, Hội Thánh là một sinh vật thuộc linh, sống động với sự sống của Đức Chúa Trời hằng sống (Khải Huyền 4:6–8). Quyền năng toàn năng thiêng liêng đang hoạt động trong công việc của bà. Theo đó, không gì có thể ngăn chặn sự lớn lên của Nước Đức Chúa Trời. Về sự lớn lên này, Ẩn Dụ Về Hạt Cải bảo đảm với chúng ta rằng nó không thể sai lầm (Ma-thi-ơ 13:31–32). Đúng vậy, Nước Trời sẽ bắt đầu rất nhỏ, với thân thể của một thợ mộc duy nhất từ Na-xa-rét được trồng, giống như hạt giống, vào sâu trong lòng đất. Nhưng cuối cùng nó sẽ nảy mầm và lớn lên đến kích thước khổng lồ, vươn cành lên cao và ra xa đến mọi dân tộc, cung cấp nơi trú ẩn và an nghỉ thuộc linh cho vô số người khắp thế giới (Khải Huyền 5:9). Tại đây, trong hình ảnh nổi bật rút ra từ OTKP, Chúa một lần nữa khẳng định: “Ta sẽ xây dựng Hội Thánh của ta, và các cổng của Âm Phủ sẽ không hề thắng được nó” (Ma-thi-ơ 16:18; đối chiếu Ê-xê-chi-ên 17:22–24; Giăng 10:16). Sứ điệp tương tự cũng được truyền đạt trong Ẩn Dụ Về Men (Ma-thi-ơ 13:33). Tuy nhiên, tại đây chúng ta gặp một sắc thái nữa: Không chỉ triều đại của Đấng Christ lan ra một cách không thể sai lầm khắp khối bột lớn của thế giới, mà còn, giống như hoạt động của men, một cách vô hình. Chúng ta có thể nghe Phúc Âm được rao giảng, và chúng ta có thể thấy trái của nó lớn lên trong đời sống và các buổi nhóm của những người tin nó. Nhưng hiện tại chúng ta không thể thấy chính Vua, hay bàn tay mà Ngài thực thi sự cai trị của Ngài. Giống như men, Nước của Con ngày càng lớn lên là vô hình đối với mọi người ngoại trừ con mắt của đức tin (Hê-bơ-rơ 11:1–3). Ẩn dụ này, cùng với Ẩn Dụ Về Hạt Giống Lớn Lên, cũng dạy chúng ta rằng sự lớn lên của Nước của Con là mầu nhiệm (Mác 4:26–29). Mặc dù nó bao gồm công lao của con người, nhưng cuối cùng, nó không phải là kết quả của công lao con người (Thi Thiên 127). Quả thật, chính những người lao động là con người cũng không thể hiểu thấu nó. Họ giống như một người nông dân dậy sớm vào buổi sáng, đi ra, gieo hạt giống của mình, rồi về nhà. Mặc dù ông không biết hạt giống của mình lớn lên như thế nào, ông hoàn toàn tin tưởng rằng chúng sẽ lớn lên. Ông biết chắc chắn rằng một quyền năng lớn hơn chính mình đang hoạt động. Tại đây một lần nữa các thánh đồ có thể vững lòng. Phần của họ là trung tín rải hạt giống của Lời; phần của Đức Thánh Linh là dùng Lời đó để thực hiện công việc mầu nhiệm của Ngài trong lòng con người, qua đó làm lớn lên Nước của Con cho đến ngày gặt đã định (Mác 4:29).
Mầu Nhiệm #7: Đối với những người tìm thấy nó, Nước Đức Chúa Trời quý báu hơn bất cứ điều gì trên thế gian này, và hiển nhiên xứng đáng với bất kỳ sự hy sinh nào để giữ lấy nó và nhận lời hứa sự sống đời đời của nó.
Mầu nhiệm này xuất hiện trong các ẩn dụ về Kho Báu Giấu Kín (Ma-thi-ơ 13:44) và Ngọc Trai Quý Giá (Ma-thi-ơ 13:45–46). Cả hai đều được thiết kế để truyền đạt giá trị vô cùng lớn của Nước Trời. Trong ẩn dụ đầu tiên, Nước Trời được ví như một kho báu mà một người lao động tình cờ tìm thấy khi đang đào trong một cánh đồng. Ông không đang tìm kho báu, nhưng tình cờ tìm thấy nó. Sắc thái này làm nổi bật ân điển tối cao mà qua đó mọi tội nhân tìm thấy Nước Trời. Vì nói thật, thực ra chính người lao động mới là người bị lạc mất, nhưng được Vua trân trọng; và chính Vua đã nhân từ tìm kiếm ông và tìm thấy ông. Về điểm này, người ta nghĩ đến sự hoán cải của người Pha-ri-si điên cuồng, Sau-lơ người Tạt-sơ: một người chắc chắn không hề tìm kiếm, nhưng đã được tìm thấy một cách rõ ràng nhất (Công Vụ Các Sứ Đồ 9; Ga-la-ti 1:15)! Cũng hãy lưu ý từ ẩn dụ này rằng Chúa không mô tả những hành động của người lao động — giấu đi, đi, bán và mua — như một bổn phận. Đúng hơn, Ngài mô tả chúng như một phản ứng tự nhiên một cách siêu nhiên đối với việc tìm thấy Nước Trời. Được sinh ra từ trên cao, tội nhân giờ đây nhìn thấy Vua đời đời và Nước của Ngài. Nhìn thấy cả hai, ông tự nhiên trân trọng chúng hơn mọi điều khác. Trân trọng chúng hơn mọi điều khác, ông tự nhiên đi và bán mọi thứ mình có để có chúng mãi mãi. Đúng vậy, một thánh đồ nên sẵn sàng hy sinh bất cứ điều gì và mọi điều để có kho báu của Nước Trời; nhưng tại đây Chúa Giê-xu đang nói rằng nếu một tội nhân thực sự đã tìm thấy nó, ông sẽ làm như vậy một cách tự nhiên và tự phát. Ẩn Dụ Về Ngọc Trai Quý Giá dạy cùng một bài học cơ bản: Vì giá trị vô hạn của Nước Trời — và vì lòng biết ơn và niềm vui vô biên khi tìm thấy nó — nên việc một thánh đồ đã tái sinh “bán hết mọi thứ” để giữ nó mãi mãi là điều hoàn toàn tự nhiên. Sắc thái tại đây là tội nhân tìm thấy nó giống như một thương gia đang tìm những viên ngọc trai đẹp. Giống như trường hợp của Gia-cốp và Rê-bê-ca xưa, ông trân trọng và tìm kiếm những điều thuộc linh, ngay cả khi ông không thể thấy chúng rõ ràng hay theo đuổi chúng mà không vấp ngã. Ví dụ, hãy nghĩ đến những người hàng xóm Phật giáo, Ấn Độ giáo hay Hồi giáo chân thành của chúng ta, những người đang “dò tìm Đức Chúa Trời” trong bóng tối dày đặc của hệ thống thế gian, cố gắng tìm nguồn gốc của những tia sáng thiên thượng thỉnh thoảng nhân từ chiếu vào linh hồn họ qua tạo vật (Giăng 1:4, 9; Công Vụ Các Sứ Đồ 17:27–28). Tại đây Chúa mặc nhiên tán thành việc tìm kiếm mà Ngài minh nhiên truyền cho mọi người trong Bài Giảng Trên Núi (Ma-thi-ơ 7:7–8). Nhưng một lần nữa, chỉ là vấn đề thời gian trước khi thánh đồ mới sinh nhận ra rằng ông đang tìm kiếm Chúa vì Chúa đang tìm kiếm ông (Lu-ca 15:3–7; Giăng 15:16). Khi ánh sáng đặc biệt đó bật sáng, ông sẽ thấy mình còn khao khát hơn nữa để “bán hết mọi thứ” để có Vua và Nước của Ngài mãi mãi.
Hai Giai Đoạn Của Nước Trời Được So Sánh Và Đối Chiếu
Sơ đồ dưới đây nhằm chắt lọc và mô tả mọi điều chúng ta đã học cho đến nay về bản chất, cấu trúc và những mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời. Trước hết hãy quan sát rằng phần tư đại diện cho Nước của Con được tô bóng. Điều này nhắc chúng ta rằng giai đoạn đầu tiên của Nước Trời được đặc trưng bởi sự pha trộn. Các quyền năng của Thời Đại Thánh Sẽ Đến đã xâm nhập vào thời đại gian ác hiện tại này (Hê-bơ-rơ 6:5). Sự pha trộn, căng thẳng và xung đột là không thể tránh khỏi. Theo chính thiết kế của Đức Chúa Trời, lúa mì phải trộn lẫn với cỏ lùng. Theo đó, sẽ luôn có tình yêu, chức vụ và kết quả thuộc linh; nhưng cũng sẽ có chiến tranh thánh (Ê-phê-sô 6:10–13). Một lần nữa, các thánh đồ phải chuẩn bị chính mình. Thật vui mừng, luôn có hy vọng. Chữ P trên dòng thời gian tượng trưng cho Sự Quang Lâm: Sự Đến Lần Thứ Hai của Đấng Christ, vốn là Hy Vọng Phước Hạnh của các thánh đồ. Tại sao? Vì tại Sự Quang Lâm của Ngài, Chúa sẽ loại bỏ mọi vật gây vấp phạm khỏi Nước của Ngài, sau đó người công chính sẽ mãi mãi chói sáng như mặt trời trong Nước của Cha. Cuối cùng, hãy quan sát từ sơ đồ những khác biệt nổi bật giữa hai giai đoạn của Nước Trời. Chúng ta nên suy ngẫm về những đặc điểm của Nước của Con, vì chúng sẽ định hình suy nghĩ và kỳ vọng của chúng ta về thế giới mà chúng ta hiện đang sống; chúng sẽ trang bị cho chúng ta để phục vụ một cách khôn ngoan, có chủ ý và hiệu quả. Tương tự, chúng ta nên suy ngẫm về những đặc điểm của Nước của Cha, vì chúng sẽ làm chúng ta đầy hy vọng và thêm sức cho chúng ta cho cuộc hành hương khó khăn qua đồng vắng gào thét của thời đại gian ác hiện tại.
Mầu Nhiệm Và Phước Hạnh
Khi chúng ta kết thúc cuộc thảo luận hiện tại, thật thích hợp khi chúng ta ghi nhận cẩn thận giá trị lớn mà Chúa gắn với việc chúng ta hiểu những mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời: “Nhưng phước cho mắt các ngươi vì thấy được; và phước cho tai các ngươi vì nghe được. Vì ta nói thật với các ngươi: Nhiều tiên tri và người công chính đã mong muốn thấy điều các ngươi thấy, mà không thấy được, và nghe điều các ngươi nghe, mà không nghe được... Vì lý do này ta nói với các ngươi: Mọi thầy thông giáo được chỉ dạy về nước thiên đàng thì giống như một chủ nhà đem ra từ kho báu của mình những vật quý giá cả mới lẫn cũ.” (Ma-thi-ơ 13:16, 52) Tại sao các môn đồ được phước? Vì, sau khi đã hiểu những mầu nhiệm của Nước Trời, giờ đây họ là những thầy thông giáo Tân Ước, hoàn toàn có thể đem ra từ kho tàng kiến thức Đức Chúa Trời ban cho họ những lẽ thật quý báu về Nước Đức Chúa Trời, dù từ các kho lương thực Cựu Ước hay Tân Ước. Họ được phước khi biết Vua của Nước Trời, bản chất của Nước Trời, các giai đoạn của Nước Trời, cách sống phù hợp với Nước Trời, tương lai của Nước Trời, vinh hiển của Nước Trời, và niềm vui của Nước Trời. Và trong trường hợp của những thầy thông giáo Tân Ước ngày nay, họ đặc biệt được phước. Tại sao? Vì giờ đây họ cầm trong tay một chìa khóa rất đặc biệt: chìa khóa để hiểu OTKP, ý nghĩa của Thời Kỳ Ngàn Năm, bản chất của Sự Hoàn Tất, và người chiến thắng trong GETD!
Chúa Giê-xu Ban Những Cái Nhìn Trước Về Nước Trời
Trong những ngày Ngài còn trong xác thịt, Chúa Giê-xu đã ban cho Y-sơ-ra-ên những cái nhìn trước về phước hạnh của đời sống trong Nước Đức Chúa Trời. Tại đây tôi đặc biệt nghĩ đến các công việc quyền năng khác nhau mà Đức Chúa Trời ban cho Ngài để thực hiện. Trong một số trường hợp, Ngài chạm đến tấm lòng con người; trong những trường hợp khác, thân thể con người; và trong những trường hợp khác nữa, lãnh vực thiên nhiên. Trong mọi trường hợp, kết quả đều mang tính cứu chuộc: Sự chạm đến của Ngài đem lại sự giải cứu khỏi một số tác động của sự sa ngã, và (ở một mức độ nào đó) sự phục hồi vào sự toàn vẹn thuộc linh và thuộc thể mà Đức Chúa Trời đã định từ ban đầu. Trong mọi trường hợp, dân chúng thoáng thấy triều đại thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời trên tạo vật của Ngài, với sự toàn vẹn và phước lành dồi dào mà một triều đại như vậy kéo theo. Trong mọi trường hợp, họ thoáng thấy Nước Đức Chúa Trời sắp đến. Tân Ước minh nhiên cho chúng ta thấy mối liên hệ giữa Nước Đức Chúa Trời và các công việc quyền năng của Đấng Christ. Ví dụ, hãy xem xét những lời này từ sách Phúc Âm của Ma-thi-ơ: “Rồi Chúa Giê-xu bắt đầu đi khắp mọi thành và làng, giảng dạy trong các nhà hội của họ, rao truyền Phúc Âm của Nước Trời, và chữa lành mọi loại bệnh tật và ốm đau” (Ma-thi-ơ 9:35; đối chiếu 10:7–8; 12:28). Sự đặt cạnh nhau giữa việc Chúa nói và việc Chúa làm không phải là ngẫu nhiên. Một mặt, Ngài đang rao truyền rằng Nước Trời đã đến gần; mặt khác, Ngài đang chữa lành mọi loại bệnh tật và ốm đau. Cả Đấng Christ lẫn Ma-thi-ơ đều muốn chúng ta hiểu rằng bất cứ nơi nào Nước Trời hiện diện, chính Đức Chúa Trời hiện diện để làm hai điều: giải cứu khỏi nhiều tác động của tội lỗi, và phục hồi về với Đức Chúa Trời và sự toàn vẹn. Chúng ta hãy dành một lát để minh họa những lẽ thật lớn này từ chức vụ trên đất của Chúa chúng ta. Qua Đấng Christ, Đức Chúa Trời đặt bàn tay cứu chuộc của Ngài trên những người bệnh và ốm yếu: Ngài giải cứu người mù (Ma-thi-ơ 9:27–30; Giăng 9:1–7), người què (Giăng 5:1–9), người phung (Lu-ca 17:11–14), người bại liệt (Ma-thi-ơ 8:5–13), người bệnh (Ma-thi-ơ 8:14–15; 9:20–22), người câm (Ma-thi-ơ 9:32–33), và người dị tật (Ma-thi-ơ 12:9–13). Và khi làm như vậy, Ngài phục hồi tất cả họ — dù chỉ tạm thời — vào sức khỏe hoàn hảo. Tại đây là một cái nhìn trước về Nước Trời khi nó đến trên xác thịt tội lỗi và đổ vỡ của con người. Trong hơn một lần, Đức Chúa Trời cũng hành động qua Đấng Christ để giải cứu kẻ chết khỏi chính sự chết, phục hồi họ không chỉ vào sự sống, mà còn vào niềm vui của gia đình và bạn bè, những dấu hiệu truyền thống của Nước Đức Chúa Trời (Giê-rê-mi 33:10–11; Xa-cha-ri 8:2–5; Ma-thi-ơ 8:11; 9:18–25; 22:1–14; Lu-ca 7:11–15; Giăng 11:1–44). Tại đây là một cái nhìn trước về Nước Trời khi nó chiến thắng kẻ thù cuối cùng, là sự chết. Thật kỳ diệu, Đức Chúa Trời cũng hành động qua Đấng Christ để đặt bàn tay chữa lành của Ngài trên thiên nhiên vô tri, “giải cứu” dòng nước cuộn xiết của Biển Ga-li-lê khỏi một cơn bão gió chết chóc, qua đó phục hồi chúng vào sự bình yên (Ma-thi-ơ 8:23–27); hoặc một lần nữa, giải cứu một đám đông những người theo Ngài khỏi sự thiếu lương thực nguy hiểm trong đồng vắng, qua đó phục hồi họ vào sự chu cấp dồi dào và sự thỏa mãn của một dạ dày no đủ (Ma-thi-ơ 14:15–21; 15:32–38). Tại đây là những cái nhìn trước về Nước Trời đẩy lùi sự rủa sả đã giáng trên thiên nhiên khi A-đam phạm tội và Pa-ra-đi Vườn của chúng ta bị mất. Qua Đấng Christ, Đức Chúa Trời giải cứu nhiều linh hồn khốn khổ bị các tà linh hành hạ, phục hồi họ vào sự lành mạnh của tâm trí và thân thể (Ma-thi-ơ 8:28–32; 12:22; 15:21–28; 17:14–18; Mác 1:23–26; Lu-ca 13:11–13). Đáng chú ý, khi những người Pha-ri-si cáo buộc Ngài đuổi quỷ bằng quyền năng của Sa-tan, Chúa Giê-xu mạnh mẽ bác bỏ logic sai lầm của họ. Rồi, trong một thách thức trực tiếp của chính Ngài, Ngài kết luận bằng cách nói: “Tuy nhiên, nếu ta đang đuổi quỷ bởi Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời, thì Nước Đức Chúa Trời đã đến trên các ngươi” (Ma-thi-ơ 12:28; đối chiếu Lu-ca 11:20). Tại đây là một cái nhìn trước về Nước Đức Chúa Trời hoàn toàn lật đổ sự cai trị và lãnh vực của Sa-tan. Cuối cùng, và quan trọng nhất, qua Đấng Christ, Đức Chúa Trời giải cứu tội nhân khỏi gánh nặng nặng nề của tội lỗi, sợ hãi và xấu hổ, tha thứ cho những người quay đến với Chúa Giê-xu và qua đó phục hồi họ vào sự bình an, lòng biết ơn, tình yêu, niềm vui và hy vọng vốn đánh dấu cộng đồng của những người được cứu chuộc (Lu-ca 7:36–50; 15:1–7; 18:9–14; 19:1–10). Tại đây là một bức tranh về Nước Đức Chúa Trời đến trên lương tâm tội lỗi của mọi người biết rằng họ đã hụt mất vinh hiển của Đức Chúa Trời, và do đó quay đến với Đấng Christ để được tha thứ, được cứu rỗi và được sự sống đời đời (Rô-ma 3:23; Cô-lô-se 2:14). Những phép lạ kỳ diệu này không có nghĩa là Nước Đức Chúa Trời đã bước vào thế gian. Đúng hơn, như chính Chúa liên tục nói, chúng có nghĩa là nó đã đến gần — rằng nó ở gần và sắp bước vào thế gian (Ma-thi-ơ 3:2; 4:17; 10:7). Như chúng ta sẽ thấy trong giây lát, Nước Trời không thể đến cho đến khi nền tảng thích hợp đã được đặt cho nó: đời sống công chính và cái chết chuộc tội của A-đam Cuối Cùng. Chúng ta kết luận, vậy, rằng trong chức vụ phép lạ của Chúa chúng ta, Đức Chúa Trời đang làm nhiều điều. Ngài đang xác nhận địa vị của Ngài là một tiên tri. Ngài đang xác định Ngài là Đấng Mê-si của Y-sơ-ra-ên. Và Ngài đang tuyên bố với toàn thế giới: “Đây là Con yêu dấu của ta!” Nhưng vượt trên mọi điều này, Ngài cũng đang ban cho nhân loại một cái nhìn thoáng qua và một sự nếm trước về sự giải cứu và phục hồi cứu chuộc mà Ngài khao khát ban cho mọi người sẽ đến với Ngài qua Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Giống như trên Núi Hóa Hình, thì tại đây cũng vậy: Ngài đang ban cho toàn thế giới một cái nhìn trước về vinh hiển của Nước Đức Chúa Trời sắp đến (Ma-thi-ơ 17:1–13).
Chúa Giê-xu Ban Tặng Nước Trời
Trong những ngày chức vụ trên đất của Ngài, Chúa Giê-xu đã ban tặng Nước Đức Chúa Trời, trước hết cho những con chiên lạc của nhà Y-sơ-ra-ên (Ma-thi-ơ 10:6), nhưng cũng, để dự liệu sứ mệnh sau này của Hội Thánh đến với các dân tộc, cho nhiều dân ngoại khác nhau (Giăng 10:16). Ngài ban tặng nó cho những người chia sẻ công việc với Ngài (Mác 3:14–19; Lu-ca 10:1–2), cho từng cá nhân người Do Thái (Ma-thi-ơ 8:18–22; 19:16–26), cho các thị trấn và thành phố Do Thái (Ma-thi-ơ 11:20–24), và, trong Tuần Thánh, cho toàn bộ dân tộc Do Thái và các lãnh đạo của họ (Ma-thi-ơ 21–25). Ngài ban tặng nó cho dân ngoại tại Ga-li-lê (Ma-thi-ơ 4:12–17), Sy-rô-Phê-ni-xi (Ma-thi-ơ 15:21–28), Sa-ma-ri (Giăng 4:1–42), và Giê-ru-sa-lem (Giăng 18:36). Sứ điệp của Ngài cho tất cả họ, mặc dù còn mờ tối về ý nghĩa sâu sắc của nó, vẫn đủ rõ ràng. Nước Đức Chúa Trời đã đến gần. Vua Mê-si của Nước Trời, được Giăng Báp-tít báo trước, đã đến. Ngài là Giê-xu người Na-xa-rét, tiên tri làm phép lạ từ Ga-li-lê. Dân chúng phải quay khỏi tội lỗi của họ, tin nơi Ngài, và xem Nước Trời đến. Nhưng một lần nữa, trong mầu nhiệm của sự quan phòng, Chúa Giê-xu có một ý tưởng về Nước Trời, trong khi Y-sơ-ra-ên có một ý tưởng hoàn toàn khác. Cuối cùng, sự khác biệt này sẽ khiến Ngài mất mạng. Và cuối cùng, sự khác biệt này sẽ đem Nước Đức Chúa Trời đến. Để cảm nhận được mầu nhiệm này, chúng ta phải cố gắng nhìn mọi sự từ quan điểm của Chúa. Một mặt, Ngài biết Nước Trời không phải là gì. Vì vậy, Ngài tích cực ngăn cản dân chúng nghĩ rằng nó là một chế độ thần quyền: một chế độ quân chủ Đa-vít được viết lớn và trải rộng trên khắp mặt đất (Ma-thi-ơ 12:15–21; Lu-ca 17:20; Giăng 6:15, 26–40). Mặt khác, Ngài biết Nước Trời là gì. Vì vậy, Ngài trung tín bày tỏ nó như một triều đại gồm hai giai đoạn của Đức Chúa Trời Ba Ngôi, được bước vào qua đức tin do Đức Thánh Linh tạo ra nơi Con duy nhất được sinh ra của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 5–7; 13:1–52; Giăng 3:1–8). Theo đó, việc Ngài rao truyền Nước Trời liên tục nhấn mạnh sự hoán cải: sự ăn năn khỏi tội lỗi, lòng tin cậy như trẻ thơ nơi Đấng Mê-si, và một đời sống môn đồ tốn kém, tận hiến cho việc mở rộng sự cai trị của Ngài và sự lớn lên của lãnh vực của Ngài (Ma-thi-ơ 8:18–22; 11:25–30; 16:24–28; 19:16–26; 25:1–30). Khi nói như vậy, Ngài đang nhìn về phía trước đến Thời Kỳ Rao Truyền, khi Phúc Âm về công việc đã hoàn thành của Đấng Christ sẽ rơi như hạt giống trên các dân tộc của thế giới. Chúa Giê-xu hiểu quá rõ vực thẳm lớn giữa quan điểm của Ngài về Nước Trời và quan điểm của dân chúng. Ngay cả khi Ngài ban tặng nó cho họ, Ngài biết họ sẽ không hiểu. Ngài biết rằng sứ điệp và chức vụ của Ngài sẽ làm thất vọng những kỳ vọng truyền thống của họ. Ngài biết rằng họ sẽ coi Ngài là một tiên tri giả. Ngài biết rằng họ sẽ quay lưng chống lại Ngài trong cơn giận và kêu gào đòi Ngài phải chết. Ngài biết rằng cuối cùng họ sẽ được điều họ muốn. Nhưng Ngài cũng biết rằng sau khi họ làm như vậy, Ngài sẽ thăng lên bên hữu của Cha, nhận lãnh Đức Thánh Linh, và tuôn đổ Ngài trên Hội Thánh sơ sinh. Tóm lại, Ngài biết rằng qua cuộc đụng độ lớn về những kỳ vọng về Nước Trời, Nước Đức Chúa Trời sẽ đến. Tại đây chúng ta đứng trên đất thánh. Kinh Thánh bảo đảm với chúng ta rằng Chúa biết sự cuối cùng từ ban đầu (Ma-thi-ơ 17:23). Thế nhưng ai có thể nghi ngờ rằng Ngài hoàn toàn chân thành trong việc ban tặng Nước thuộc linh thật cho Y-sơ-ra-ên? Đây là ngày thăm viếng của họ. Đức Chúa Trời đang ban tặng cho họ những điều lớn lao, những điều vốn dành cho sự bình an của họ (Lu-ca 19:41–42). Liệu Chúa Giê-xu, chịu những giới hạn tạm thời của nhân tính của Ngài, có ấp ủ một hy vọng sống động rằng dân tộc của Ngài có thể nhận được những điều đó bằng cách tiếp nhận Ngài không? Liệu Ngài có tự hỏi liệu Đức Chúa Trời, qua một kế hoạch thay thế bí mật, có thể cung cấp sự chuộc tội cần thiết cho sự đến của Nước Trời không (Ma-thi-ơ 26:39)? Tại đây mọi điều đều là mầu nhiệm. Chắc chắn Chúa Giê-xu đã chân thành ban tặng Nước Trời cho Y-sơ-ra-ên; chắc chắn Ngài hy vọng họ sẽ tiếp nhận nó; chắc chắn Ngài đã khóc một cách cay đắng khi họ không tiếp nhận; và chắc chắn Ngài biết rằng — vào lúc này — điều đó không được định sẽ xảy ra (Ma-thi-ơ 23:37–39; Công Vụ Các Sứ Đồ 2:23). Đúng vậy, Chúa Giê-xu Christ đã chân thành ban tặng Nước thật của Đức Chúa Trời cho một dân tộc mà Ngài biết sẽ không hiểu nó, thù nghịch với nó, và sẽ giết Ngài vì nó (Lu-ca 12:50; Giăng 16:32). Thế nhưng vì niềm vui đặt trước mặt Ngài, Ngài vẫn tiến bước, cũng biết rằng vì cái chết của Ngài, Nước Đức Chúa Trời sẽ đến, và rằng vô số kẻ thù cay đắng của Ngài chẳng bao lâu sẽ trở thành thần dân tận hiến của Vua Cao Cả của Thiên Đàng, và con cái yêu dấu của Đức Chúa Trời.
Chúa Giê-xu Đặt Nền Tảng Cho Nước Trời
Chúng ta đã thấy rằng Nước Đức Chúa Trời là triều đại thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời Ba Ngôi trên dân Ngài và thế giới của họ. Trong Nước Trời, Đức Chúa Trời tiếp xúc với cả hai. Nhưng làm sao Đức Chúa Trời, Đấng là ánh sáng, có thể thông công với bóng tối: với những con người tội lỗi vốn là thần dân sẵn lòng trong Quyền Lực Của Sự Tối Tăm (2 Cô-rinh-tô 6:14; 1 Giăng 1:5)? Câu trả lời là: Ngài không thể — không cho đến khi những con người tội lỗi được tha tội và được tuyên bố là công chính trước mặt Ngài. Như chúng ta đã thấy trước đó, đây là lý do Đức Chúa Trời dự định sai một Đấng Cứu Chuộc vào thế gian. Chức vụ của Chúa Giê-xu Christ trong những ngày Ngài bị hạ mình được thiết kế đặc biệt để đặt một nền tảng pháp lý thích hợp cho Nước Đức Chúa Trời, để giống như một đền thờ thánh, nó có thể được xây dựng từ mặt đất lên, và có thể phục vụ như một nơi ở đời đời cho Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên (Thi Thiên 89:2; Ê-sai 57:14–15; Ê-phê-sô 2:19–22). Nền tảng này có ba viên đá lớn: sự nhập thể của Con Đức Chúa Trời, đời sống công chính của Ngài, và cái chết chuộc tội của Ngài. Chúng ta hãy xem xét vắn tắt một lần nữa từng viên đá, giữ trong tầm nhìn mối liên hệ của chúng với Nước Đức Chúa Trời. Viên đá đầu tiên là sự nhập thể của Con Đức Chúa Trời làm con người Giê-xu người Na-xa-rét. Tại đây là Sự Chu Cấp của Đức Chúa Trời cho Giao Ước Vĩnh Cửu, Đấng sẽ khiến mối quan hệ giao ước và các phước lành trở nên có thể. Cụ thể, tại đây là A-đam Cuối Cùng, Đầu và Đại Diện của một nhân loại hoàn toàn mới. Sứ mệnh của Ngài là làm cho gia đình tương lai của Ngài điều mà A-đam đầu tiên đã không làm được, và phá hủy cho gia đình đó điều mà họ và A-đam đầu tiên đã làm. Sự nhập thể của Chúa là viên đá nền tảng đầu tiên của sự cứu chuộc, điều kiện không thể thiếu để đẽo ra hai viên đá còn lại và đặt chúng vào chỗ. Viên đá thứ hai là đời sống công chính của Chúa trên đất. Điều này bắt đầu với sự nhập thể của Ngài và kết thúc với cái chết hy sinh của Ngài: với khoảnh khắc Ngài kêu lên: “Mọi sự đã hoàn thành!” (Giăng 19:30). Trong suốt đời sống hoàn hảo của Ngài, Ngài đã làm mọi điều mà A-đam đầu tiên đã không làm được: Ngài vâng phục mọi mệnh lệnh của Cha Ngài, vượt qua mọi thử thách của Ngài, và tuân thủ mọi giáo huấn của Ngài trong Luật Pháp Môi-se. Trong mọi thái độ, tư tưởng, lời nói và việc làm, Đấng Cứu Chuộc chỉ làm những điều làm đẹp lòng Cha (Giăng 8:29). Như vậy Ngài đã giành được giải thưởng sự sống đời đời cho gia đình tương lai của Ngài; như vậy Ngài đã khiến Cha có thể ban giải thưởng đó cho họ; như vậy Ngài đã khiến Cha có thể giới thiệu và xây dựng Nước Đức Chúa Trời. Viên đá thứ ba là cái chết hy sinh của Chúa. Tại đây A-đam Cuối Cùng đã phá hủy mọi điều A-đam đầu tiên đã làm. Tại đây, thay mặt gia đình tương lai của Ngài, Ngài đã trả hình phạt vì tội lỗi: tội lỗi duy nhất của A-đam đầu tiên, vốn được quy cho mọi con cái của ông, và nhiều tội lỗi của chính gia đình tương lai (Rô-ma 5:12–21; 1 Cô-rinh-tô 15:3; 1 Phi-e-rơ 3:18). Tại đây Ngài đã ứng nghiệm yêu cầu công chính của luật pháp Đức Chúa Trời (tức là tội lỗi phải bị trừng phạt bằng sự chết), thỏa mãn công lý của Ngài, và làm nguôi cơn thịnh nộ của Ngài. Tại đây Ngài đã khiến việc quy sự công chính của chính Ngài trở nên có thể; tại đây Ngài đã khiến sự tái sinh, sự ăn năn, đức tin, sự xưng công chính, sự hòa giải, việc nhận làm con, sự nên thánh, sự bảo tồn và sự vinh hiển hóa của gia đình tương lai của Ngài trở nên chắc chắn và bảo đảm (Rô-ma 3:21–26; 4:1–8; 5:1–2; 8:29–30; 2 Cô-rinh-tô 5:21); tại đây Ngài đã bảo đảm sự đến của Nước Đức Chúa Trời. Tóm lại, qua sự vâng phục chủ động và thụ động của Ngài trong những ngày Ngài bị hạ mình, A-đam Cuối Cùng đã ứng nghiệm và làm cho Luật Pháp Môi-se trở nên lỗi thời, giới thiệu Giao Ước Mới và Vĩnh Cửu, và bảo đảm lời hứa lớn của nó cho mọi người sẽ tin: ân tứ sự sống đời đời dưới sự cai trị trực tiếp, nhân từ của Đức Chúa Trời. Qua mọi điều Ngài đã làm trong những ngày Ngài còn trong xác thịt, Chúa Giê-xu Christ đã đặt một nền tảng hoàn hảo và tồn tại đời đời cho Nước Đức Chúa Trời.
Chúa Giê-xu Khai Mở Nước Trời Vào Ngày Lễ Ngũ Tuần Và Hiện Đang Mở Rộng Nó Và Xây Dựng Nó
Trong cuộc khảo sát của chúng ta về hành trình lịch sử của Con Đức Chúa Trời, giờ đây chúng ta đến với sự tôn cao của Ngài. Đây là phần thưởng của Đức Chúa Trời cho Ngài vì sự trung tín của Ngài trong những ngày Ngài bị hạ mình. Sau khi đã hạ mình đến mức chết trên thập tự giá, Đức Chúa Cha, để ứng nghiệm kế hoạch đời đời của Ngài, đã tôn cao Ngài, ban cho Ngài một danh trên mọi danh khác, để nhân danh Chúa Giê-xu, mọi đầu gối phải quỳ xuống — của những kẻ ở trên Trời, của những kẻ ở trên đất, và của những kẻ ở dưới đất — và mọi lưỡi phải xưng nhận rằng Chúa Giê-xu Christ là Chúa, để vinh hiển cho Đức Chúa Cha (Phi-líp 2:5–11). Sự tôn cao của Đấng Christ bao gồm năm yếu tố chính: sự sống lại của Ngài, sự thăng thiên, việc ngự trị (tức là việc Ngài ngồi xuống bên hữu của Cha), triều đại trên trời (với mọi thẩm quyền trên Trời và dưới đất), và Sự Quang Lâm, khi Ngài lại đến để hoàn tất các mục đích phán xét và cứu chuộc của Đức Chúa Trời. Chính qua sự tôn cao của Đấng Christ mà Đức Chúa Cha ứng nghiệm mục đích ban đầu của Ngài cho Con Ngài: rằng mọi tạo vật phải được đặt dưới quyền lãnh đạo của Ngài (Ê-phê-sô 1:10; Cô-lô-se 1:16–18; 2:19). Chính qua sự tôn cao của Ngài mà các thánh đồ cá nhân nhận và trải nghiệm Lời Hứa của Giao Ước Vĩnh Cửu, vốn là sự sống đời đời. Theo đó, chính qua sự tôn cao của Ngài mà Nước Đức Chúa Trời bước vào thế gian. Trong phần còn lại của mục này, tôi muốn tập trung vào hai khía cạnh của sự tôn cao của Chúa: việc khai mở Nước Đức Chúa Trời vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, và việc mở rộng Nước đó trong suốt mùa dài triều đại trên trời của Ngài, mà chúng ta đã gọi là Thời Kỳ Rao Truyền. Tân Ước khá rõ ràng rằng Chúa Giê-xu Christ đã ngự trên ngai đã khai mở Nước Đức Chúa Trời vào Ngày Lễ Ngũ Tuần. Như chính Chúa Giê-xu đã nói với Ni-cô-đem, không ai có thể thấy hay bước vào Nước Trời trừ phi người ấy được sinh lại (hoặc, từ trên cao) bởi Đức Thánh Linh (Giăng 3:3, 5). Nhưng không ai có thể nhận lãnh Đức Thánh Linh cho đến khi Đấng Christ đã được vinh hiển (Giăng 7:39; 17:1, 5): nghĩa là, cho đến khi Ngài đã hoàn thành công việc cứu chuộc của Ngài trên đất (Giăng 19:30), sống lại từ kẻ chết (Rô-ma 4:24), bước vào Thiên Đàng làm Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm và Đấng Biện Hộ của dân Ngài (Rô-ma 8:34; Hê-bơ-rơ 9:24; 1 Giăng 2:1), loại bỏ rào cản pháp lý phân cách Đức Chúa Trời là Quan Án khỏi con người là tội nhân (Ma-thi-ơ 27:51; Cô-lô-se 2:14; Hê-bơ-rơ 6:19–20; 10:19–22), nhận lãnh Đức Thánh Linh đã hứa từ Cha (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:33), và tuôn đổ Ngài trên các môn đồ của Ngài vào Ngày Lễ Ngũ Tuần (Lu-ca 24:49; Công Vụ Các Sứ Đồ 2:33). Vì vậy, như chính Phi-e-rơ đã khẳng định, Lễ Ngũ Tuần quả thật là sự khởi đầu: sự khởi đầu của Hội Thánh, sự khởi đầu của Thời Kỳ Rao Truyền Phúc Âm (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:14–39), sự khởi đầu của triều đại trên trời của Đấng Christ (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:36), và sự khởi đầu của sự đến của Nước Đức Chúa Trời (Công Vụ Các Sứ Đồ 11:15). Chúng ta nhận được một sự xác nhận kịch tính và đầy hình ảnh về những lẽ thật lớn này trong Khải Huyền 12. Trong một khải tượng, Giăng nhìn thấy một Người Nữ sinh ra một Con Trai, Đấng một ngày kia sẽ giống như một người chăn với cây gậy sắt đối với mọi dân tộc (không vâng phục). Tuy nhiên, hiện tại, Ngài bị cất lên đến Đức Chúa Trời và ngai của Ngài (Khải Huyền 12:5). Ngay khi Ngài bị cất lên, chiến tranh bùng nổ trên Thiên Đàng giữa Mi-chen (và các thiên sứ của Ngài) và Con Rồng (và các thiên sứ của nó). Nhưng Con Rồng — kẻ cho đến nay đã thành công lừa dối toàn thế giới — không thể thắng, và bị ném xuống đất, cùng với mọi thiên sứ của nó. Tại điểm này, Giăng nghe một tiếng lớn trên Thiên Đàng, nói: “Bây giờ sự cứu rỗi và quyền năng và Nước của Đức Chúa Trời chúng ta và thẩm quyền của Đấng Christ của Ngài đã đến, vì kẻ kiện cáo anh em chúng ta đã bị ném xuống — kẻ kiện cáo họ ngày và đêm trước mặt Đức Chúa Trời chúng ta.” (Khải Huyền 12:10) Đây là một bức tranh mạnh mẽ biết bao! Đấng Christ đã bước vào Thiên Đàng. Từ đó trở đi, Ngài xuất hiện trước mặt Đức Chúa Trời làm Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm và Của Lễ Hy Sinh thay mặt dân Ngài. Từ đó trở đi, không có rào cản pháp lý nào đối với sự giải cứu và phục hồi cứu chuộc vốn là bản chất của Nước Trời. Từ đó trở đi, Sa-tan không có cơ sở pháp lý nào để kiện cáo dân Đức Chúa Trời hay giữ họ bị giam cầm bằng nhiều sự lừa dối khác nhau của nó. Từ đó trở đi, Đấng Christ được tự do sai Đức Thánh Linh xuống trái đất, vào các môn đồ tin kính của Ngài. Và Ngài làm chính điều đó, với kết quả là Hội Thánh được sinh ra từ trên cao, Cô Dâu của Đấng Christ được sinh ra, đền thờ của Đức Chúa Trời được ngự vào, và Nước Đức Chúa Trời đã đến (Giăng 12:31–32; Khải Huyền 20:1–3). Nhưng đó không phải là kết thúc của câu chuyện. Thực ra, đó chỉ là sự khởi đầu. Người Nữ đã sinh ra Con Trai vẫn còn ở trong thế gian. Hơn nữa, bà chưa sinh xong. Đức Chúa Trời đã định ban cho bà thêm dòng dõi (Khải Huyền 12:17). Tân Ước giải thích. Bà là Hội Thánh Chiến Đấu: Ê-va cánh chung, Cô Dâu của Đấng Christ (Ê-phê-sô 5:22–33). Vì sự hiệp nhất mật thiết của bà với chồng trên trời của bà, bà cũng là mẹ của mọi người sống: của mọi con cái Đức Chúa Trời, những người, qua nhiều thế kỷ, sẽ giữ vững lời chứng của Chúa Giê-xu (Sáng Thế Ký 3:20; Rô-ma 7:1–6; Khải Huyền 12:17). Với tư cách là người giúp đỡ của chồng bà, chức vụ của bà là đem Phúc Âm đến mọi dân tộc trong suốt toàn bộ Thời Kỳ Rao Truyền, tại đây được tượng trưng là 1.260 ngày. Giống như Đức Chúa Trời đã làm cho Ê-li, người sống trong đồng vắng của Y-sơ-ra-ên trong ba năm rưỡi, thì Đấng Christ cũng sẽ làm như vậy cho Cô Dâu yêu dấu của Ngài: Ngài sẽ nuôi dưỡng và duy trì bà trong suốt Thời Kỳ Rao Truyền khi bà hành trình qua đồng vắng của thế gian gian ác hiện tại này (1 Các Vua 17:1–7; Khải Huyền 12:6, 14). Tại một nơi được chuẩn bị đặc biệt cho bà, Ngài sẽ ban cho bà sức mạnh để đánh trận tốt lành của đức tin. Bằng cách ở lại đó, bà sẽ được ban quyền năng để hoàn thành Đại Mạng Lệnh. Và kết quả? Vương quốc của Sa-tan sẽ liên tục bị ném xuống (Khải Huyền 12:9). Trong suốt Thời Kỳ Rao Truyền, cỏ lùng sẽ được biến thành lúa mì. Con cái của ma quỷ sẽ trở thành con cái của Đức Chúa Trời. Người Mạnh Nhất sẽ xâm nhập nhà của kẻ mạnh, cướp lấy tài sản của hắn, và khiến chúng trở thành của Ngài. Vì vậy, Nước Đức Chúa Trời sẽ được mở rộng và xây dựng. Giống như một cây, nó sẽ trở thành một ngôi nhà cho chim trời. Giống như men, nó sẽ lan qua toàn bộ khối bột của trái đất. Chúa sẽ xây dựng và bảo tồn Hội Thánh của Ngài, và các cổng của Âm Phủ sẽ không thắng được bà (Ma-thi-ơ 16:18; Giăng 10:16, 28–30; Khải Huyền 1:18). Qua đoàn quân đông đảo những chiến binh Phúc Âm của Ngài, sự cứu rỗi và quyền năng và Nước Đức Chúa Trời sẽ liên tục đến cho đến Ngày vui mừng ấy khi chúng đến trong sự đầy trọn vinh hiển khi Vua Cao Cả trở lại (Khải Huyền 12:10).
Chúa Giê-xu Sẽ Lại Đến Để Hoàn Tất Nước Trời Và Trao Nó Cho Đức Chúa Cha
Lịch sử là Câu Chuyện của Ngài. Một trong những chủ đề lớn của Câu Chuyện của Ngài là vinh dự và vinh hiển của Con Ngài (Giăng 5:23). Vào đầu câu chuyện, Cha đã tôn vinh Con bằng cách tạo dựng vũ trụ qua Ngài, và bằng cách định khiến Ngài làm Đầu trên mọi sự, để — với điều kiện A-đam vâng phục trong Ê-đen — Ngài có thể chăn dắt gia đình loài người dọc hành lang thời gian. Ở giữa câu chuyện, Cha đã tôn vinh Con bằng cách sai Ngài vào thế gian để trở thành Đấng Cứu Chuộc duy nhất của nó, mà qua sự hạ mình của Ngài, Ngài đã đặt nền tảng cho Nước của Ngài, và qua sự tôn cao của Ngài, Ngài hiện đang mở rộng Nước đó và xây dựng nó. Vào cuối câu chuyện, Cha sẽ tôn vinh Con Ngài một lần nữa, lần này bằng cách sai Ngài trở lại trái đất để ứng nghiệm mọi mục đích phán xét và cứu chuộc của Ngài cho thế giới. Trong Phần V của hành trình của chúng ta, chúng ta sẽ xem xét sự hoàn tất này rất kỹ, làm nổi bật nhiều cách mà Đức Chúa Cha, trong chương cuối cùng của Câu Chuyện của Ngài, ban vinh dự và vinh hiển trọn vẹn cho Con yêu dấu của Ngài.
Chúa Giê-xu Giúp Chúng Ta Hình Thành Một Định Nghĩa Đầy Đủ Về Nước Trời
Tại đây trong Phần II của hành trình của chúng ta, chúng ta đã suy nghĩ sâu sắc về bản chất và sự đến của Nước Đức Chúa Trời. Mục tiêu của tôi là làm công việc đào xới cần thiết để chúng ta đi đến một định nghĩa mở rộng về Nước Trời. Sau khi đã đào lên rất nhiều lẽ thật Tân Ước về chủ đề này, đây là nỗ lực tốt nhất của tôi để cung cấp một định nghĩa kết hợp tất cả chúng: Nước Đức Chúa Trời là triều đại thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời Ba Ngôi trên con cái đã được cứu chuộc của Ngài và thế giới của họ. Nó đồng nhất với lời hứa của Giao Ước Vĩnh Cửu, mà các yếu tố khác nhau của nó đã được hoạch định trong quá khứ đời đời, được vẽ ra và được hứa trong suốt thời Cựu Ước, và được bày tỏ trong thời Tân Ước là Giao Ước Mới và Vĩnh Cửu. Nước duy nhất bước vào lịch sử trong hai giai đoạn đơn giản: Nước của Con, tiếp theo là Nước của Cha, hai giai đoạn được phân cách bởi một Sự Hoàn Tất duy nhất vào cuối thời đại gian ác hiện tại. Cả hai giai đoạn của Nước Trời đều mang tính cứu chuộc, và do đó bao gồm sự giải cứu khỏi mọi kẻ thù thuộc linh và thuộc thể được đưa vào khi sa ngã, và sự phục hồi vào mọi người bạn thuộc linh và thuộc thể được tận hưởng trong Ê-đen và được ban trong sự đầy trọn tại Cây Sự Sống. Nước của Con là tạm thời và chỉ thuộc linh, trong khi Nước của Cha là thuộc linh, thuộc thể và đời đời. Nước Trời phải được bước vào trong Thời Kỳ Rao Truyền Phúc Âm và Thử Thách qua chức vụ rao giảng của Hội Thánh, sự tái sinh thuộc linh bởi Đức Thánh Linh, và đức tin đơn sơ nơi Con Người và Công Việc của Chúa Giê-xu Christ. Nước Đức Chúa Trời là một tạo vật của Giao Ước Mới, mà các thể chế thuộc linh của nó ứng nghiệm và thay thế vĩnh viễn các thể chế của Giao Ước Cũ. Ngoài ra, Nước Trời là lãnh vực phước hạnh mà sự cai trị cứu chuộc của Đức Chúa Trời tạo ra, và trên đó Ngài sẽ cai trị mãi mãi, cả trong thời đại này lẫn trong Thời Đại (hay Thế Giới) Đời Đời Sẽ Đến. Nếu định nghĩa này đúng, nó có những hàm ý lớn đối với GETD. Thực ra, nếu nó đúng, nó thực sự giải quyết GETD. Đó là vì nó buộc chúng ta phải theo một cách hiểu rất cụ thể về OTKP, Thời Kỳ Ngàn Năm và Sự Hoàn Tất. Và điều này đến lượt nó giúp chúng ta thấy lẽ thật, vẻ đẹp, quyền năng và sự đơn giản ngọt ngào của thần học cánh chung thuyết vô thiên niên. Tuy nhiên, hành trình của chúng ta chưa hoàn thành, vì giờ đây chúng ta phải xem liệu lời dạy Tân Ước về ba vấn đề còn lại này có thực sự phù hợp với kỳ vọng của chúng ta không. Vì vậy, chúng ta hãy bắt đầu Phần III của hành trình của chúng ta. Chúng ta hãy xem xét kỹ hơn OTKP. Và chúng ta hãy xem liệu lời dạy của Chúa chúng ta về Nước Đức Chúa Trời có thực sự biến chúng ta thành những thầy thông giáo Tân Ước: những người Bê-rê khéo léo có thể rút ra từ kho tàng rộng lớn của Kinh Thánh những kho báu quý giá cả cũ lẫn mới.
1. Đúng là, tất nhiên, các môn đồ đã không hiểu đầy đủ những mầu nhiệm của Nước Trời cho đến sau Lễ Ngũ Tuần, khi Thánh Linh của Lẽ Thật — Đấng sẽ dẫn họ vào mọi lẽ thật — được ban cho (Giăng 16:13). Tuy nhiên, với lợi ích của sự nhìn lại theo Kinh Thánh, chúng ta có thể thấy rằng bài giảng này quả thật ban cho chúng ta một sự vén mở đầy đủ về những mầu nhiệm cơ bản của Nước Trời.
2. Để thảo luận về các văn bản Tân Ước khác trình bày bản chất và cấu trúc hai mặt của Nước Đức Chúa Trời, xem Dean Davis, The High King of Heaven (Enumclaw, WA: Redemption Press, 2014), 139–157. Từ đây trở đi được trích dẫn là HKOH.
CHƯƠNG 7
Những Nguyên Tắc Tân Ước Để Giải Thích Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Nước Trời
Chào mừng đến với Phần III của nghiên cứu của chúng ta, phần mà trong đó chúng ta ngồi dưới chân Thầy và học cách giải thích OTKP. Nói cách khác, chào mừng đến với Ranh Giới Lớn! Tại sao tôi gọi nó như vậy? Hãy nhớ lại từ chương 3 rằng cuối cùng có hai cách tiếp cận cơ bản đối với thần học cánh chung Kinh Thánh: thiên niên trong tương lai và thiên niên trong hiện tại. Và điều gì phân chia hai phe? Câu trả lời: Việc giải thích OTKP. Như chúng ta đã thấy, những người theo thuyết thiên niên tương lai tin rằng chúng ta phải giải thích các OTKP ít nhiều theo nghĩa đen; vì vậy, họ kết luận rằng những lời tiên tri này sẽ được ứng nghiệm trong một giai đoạn thiên niên trong tương lai của Nước Trời. Những người theo thuyết thiên niên hiện tại tin rằng chúng ta phải giải thích các OTKP theo hình bóng (và do đó theo nghĩa bóng), vì chúng được ứng nghiệm trong triều đại thuộc linh gồm hai giai đoạn được Giao Ước Mới giới thiệu. Họ cũng lập luận rằng chính Tân Ước hướng dẫn chúng ta thực hiện cách tiếp cận này, cung cấp cho chúng ta những nguyên tắc để làm như vậy, và ban cho chúng ta những ví dụ cụ thể về cách nó nên được thực hiện. Những người theo thuyết thiên niên hiện tại có đúng không? Mục tiêu của chúng ta trong phần này của hành trình là tìm hiểu.
Con Đường Phía Trước
Tại đây trong chương 7, chúng ta sẽ bắt đầu bằng cách định nghĩa cẩn thận OTKP. Tiếp theo, chúng ta sẽ xem xét một số lý do tại sao không thể giải thích OTKP theo nghĩa đen. Sau đó chúng ta sẽ tách ra và thảo luận ba nguyên tắc Tân Ước cơ bản để giải thích đúng OTKP. Nói cách khác, chúng ta sẽ xem xét điều tôi đã gọi là Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới (NCH): phương pháp Tân Ước để giải thích Cựu Ước nói chung, và OTKP nói riêng. Sau khi làm như vậy, chúng ta sẽ tạm dừng vắn tắt để trả lời một câu hỏi đã gây khó khăn lớn cho anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta: Nếu Đức Chúa Trời dùng ngôn ngữ hình bóng và nghĩa bóng để mô tả Nước sắp đến của Ngài, chẳng phải Ngài, trên thực tế, đang nói dối dân Cựu Ước của Ngài sao? (Cảnh báo tiết lộ: Câu trả lời là Không!) Cuối cùng, chúng ta sẽ xem xét một số văn bản Tân Ước trong đó các sứ đồ trích dẫn một hoặc nhiều OTKP. Khi làm như vậy, chúng ta sẽ thấy rằng họ không bao giờ giải thích chúng theo nghĩa đen, mà luôn dùng NCH để đi đến ý nghĩa thật của chúng và để gây dựng dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời, là Hội Thánh. Sau khi đã đặt những nền tảng này, chúng ta sẽ tiếp tục tận hưởng thành quả công lao của mình trong chương 8 và 9. Mục đích của chúng ta tại đó sẽ là xem xét một số OTKP vốn thân thiết với tấm lòng của anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta. Khi làm như vậy, chúng ta sẽ thấy rằng trong khi những lời tiên tri này kiên quyết chống lại một phương pháp giải kinh theo nghĩa đen, chúng mở ra như những bông hoa khi NCH chạm đến. Theo đó, vào thời điểm chúng ta hoàn thành phần này của hành trình, tôi hy vọng sẽ thấy rằng nhiều anh em theo thuyết tiền thiên niên của tôi đã cùng tôi vào khu vườn thuyết vô thiên niên của Chúa, nơi cuối cùng chúng ta có thể nghỉ ngơi và cùng nhau ngắm vẻ đẹp của khung cảnh xung quanh.
OTKP Là Gì?
Mặc dù chúng ta đã chạm đến chủ đề này, giờ đây là lúc xem xét một định nghĩa tinh tế hơn về OTKP. Nhưng để làm như vậy, trước tiên chúng ta phải nhận ra rằng Cựu Ước thực ra ban cho chúng ta ba loại lời tiên tri khác nhau. Thứ nhất, có lời tiên tri Cựu Ước đơn giản. Điều này được định nghĩa là bất kỳ lời tiên đoán nào đã được ứng nghiệm trong thời Cựu Ước: tức là, trong thời gian trước khi Đấng Christ đến. Đức Chúa Trời nói với Áp-ra-ham rằng gia đình ông sẽ sống tại Ê-díp-tô trong bốn trăm năm (Sáng Thế Ký 15:13). Một người của Đức Chúa Trời từ Giu-đa nói với Giê-rô-bô-am rằng trong những ngày sắp đến, một vị vua tên Giô-si-a sẽ đốt xương người chết trên bàn thờ bất hợp pháp của ông (Giê-rô-bô-am) (1 Các Vua 13:1–2). Ê-sai tiên đoán rằng một vị vua Ba Tư tên Si-ru sẽ ra lệnh xây dựng lại Giê-ru-sa-lem (Ê-sai 44:28). Mọi lời tiên tri như vậy đều đã được ứng nghiệm theo nghĩa đen. Khi các thánh đồ Cựu Ước thấy chúng được ứng nghiệm, họ học lại rằng Đức Giê-hô-va, Ngài là Đức Chúa Trời: Đấng tối cao toàn tri và toàn năng trên con người, thiên nhiên và lịch sử. Và khi thấy điều này, họ được an ủi và thêm sức cho hành trình phía trước. Thứ hai, có lời tiên tri Mê-si Cựu Ước đơn giản. Điều này được định nghĩa là bất kỳ lời tiên đoán nào về Đấng Mê-si đã được ứng nghiệm trước Ngày Lễ Ngũ Tuần, khi những người tin Chúa Giê-xu bước vào Giao Ước Mới, và khi Nước Đức Chúa Trời bước vào thế gian. Mục đích của Đức Chúa Trời cho loại lời tiên tri Cựu Ước đơn giản này đã — và đang — phức tạp. Một mặt, những lời tiên tri như vậy được thiết kế để giúp dân tộc Do Thái nhận ra Đấng Mê-si đã hứa của họ. Ngoài ra, chúng cũng nhằm củng cố đức tin của Cơ Đốc nhân, và trang bị cho những người truyền giáo một bộ bằng chứng ấn tượng chứng minh lẽ thật của Phúc Âm và sự linh cảm thiêng liêng của Kinh Thánh. Những lời tiên tri Mê-si Cựu Ước đơn giản khá ấn tượng, cả về số lượng lẫn tính cụ thể. Ví dụ, các tiên tri nói về bản chất thiêng liêng của Đấng Christ (Thi Thiên 45:6; 110:1:6; Ê-sai 7:14; Giê-rê-mi 23:5–6; Ma-thi-ơ 22:41–46), sự sinh ra bởi nữ đồng trinh (Ê-sai 7:14; Ma-thi-ơ 1:23), và sự giáng sinh tại Bết-lê-hem (Mi-chê 5:2; Ma-thi-ơ 2:5–6); về khuynh hướng của Ngài đối với chức vụ cho đám đông hỗn hợp tại Ga-li-lê (Ê-sai 9:1–7; Ma-thi-ơ 4:12–15); về các dấu lạ, phép lạ và các công việc quyền năng tiên tri của Ngài thay mặt người nghèo (Ê-sai 61:1–3; Ma-thi-ơ 11:1–6; Lu-ca 4:18); về việc Ngài bị các nhà cai trị thù nghịch từ chối, cả Do Thái lẫn dân ngoại (Thi Thiên 2:1-2; 22:1-18; 69:1-36; Lu-ca 18:31–33; Công Vụ Các Sứ Đồ 4:23–31); về cái chết của Ngài như một tội phạm bề ngoài, mà qua đó, theo mục đích và kế hoạch đã định trước của Đức Chúa Trời, Ngài đã chuộc tội cho tội lỗi của dân Ngài (Ê-sai 53:1–12; Mác 10:45; 1 Phi-e-rơ 2:21–25); và về sự sống lại, thăng thiên và việc ngự trị của Ngài bên hữu Đức Chúa Trời (Thi Thiên 16; 110; Công Vụ Các Sứ Đồ 2:22–36). Một lần nữa, Đức Chúa Trời thiết kế những lời tiên tri Mê-si Cựu Ước đơn giản giống như những mũi tên trong tay một chiến binh mạnh mẽ. Chúng là trang bị hộ giáo quan trọng cho việc rao truyền, bảo vệ và xác nhận Phúc Âm (Phi-líp 1:7). Chúng nhằm tạo dựng và củng cố đức tin của các tín đồ Do Thái và dân ngoại ở mọi thời và mọi nơi. Cuối cùng, chúng ta có Những Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Nước Trời (OTKP). Tôi định nghĩa chúng là những lời tiên đoán Cựu Ước về triều đại cứu chuộc sắp đến của Đức Chúa Trời, một triều đại bắt đầu vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, khi Giao Ước Mới được thiết lập giữa con người. Không giống như hai loại lời tiên tri Cựu Ước đơn giản, những lời tiên đoán này không được ứng nghiệm theo nghĩa đen. Đúng hơn, trong trường hợp này Đức Chúa Trời đã dùng những ý tưởng và hình ảnh rút ra từ thời Giao Ước Cũ để ban cho dân Cựu Ước của Ngài những mặc khải được che giấu về các phước lành mà Ngài dự định giới thiệu qua Đấng Christ và Giao Ước Mới. Theo đó, chúng ta phải “giải mã” những lời tiên tri này. Chúng ta phải giải thích chúng theo hình bóng và theo nghĩa bóng, theo các yếu tố khác nhau của Giao Ước Mới và Vĩnh Cửu. Tóm lại, chúng ta phải dùng NCH. Tại sao Đức Chúa Trời làm điều này? Tại sao Ngài quyết định che giấu lẽ thật Tân Ước trong ngôn ngữ Cựu Ước? Lý do rất nhiều, phức tạp và rất đáng suy ngẫm. Trước hết và quan trọng nhất, việc che giấu tiên tri phục vụ mục đích của Đức Chúa Trời trong việc tôn cao Con Ngài. Như chúng ta đã thấy, Đức Chúa Trời vui lòng khiến Giao Ước Mới — và Nước thuộc linh mới mà nó sẽ tạo ra — trở thành một mầu nhiệm, để trong sự đầy trọn của thời gian, Con duy nhất được sinh ra của Ngài có thể tận hưởng đặc ân vén mở mầu nhiệm này cho thế giới. Đức Chúa Trời vui lòng giấu mọi kho báu của sự khôn ngoan và kiến thức trong Đấng Christ, để chính Đấng Christ có thể mở chúng ra và ban chúng cho những người thuộc về Ngài (Ma-thi-ơ 13:10–17; Giăng 1:17; Rô-ma 16:25–27; 1 Cô-rinh-tô 2:1–2; Ê-phê-sô 1:9; 3:1–5; Cô-lô-se 1:26; 2:2–3; Hê-bơ-rơ 1:1–2). Thứ hai, việc che giấu tiên tri phục vụ mục đích của Đức Chúa Trời trong việc mặc khải tiệm tiến lẽ thật cứu chuộc của Ngài. Cụ thể, Ngài vui lòng tạm thời che giấu lẽ thật thuộc linh của Ngài để Ngài có thể xây dựng một bộ hình ảnh thuộc thể phong phú mà qua đó Ngài có thể nói lẽ thật đó với thế giới. Con người chúng ta không thể nghĩ về điều thuộc linh tách rời khỏi điều thuộc thể; chúng ta không thể nói về điều bên trong mà không có sự giúp đỡ của điều bên ngoài. Lịch sử và các thể chế của Giao Ước Cũ, được phát triển qua nhiều thế kỷ, đã cung cấp một phương tiện mà qua đó Đức Chúa Trời có thể nói với chúng ta về những thực tại và phước lành của Giao Ước Mới. Hiểu đúng, OTKP là thơ ca ở bậc cao nhất. Dựa trên một kho tàng lịch sử Cựu Ước vô cùng phong phú, ngôn ngữ đầy hình ảnh của nó xuyên thấu và làm phấn khích tấm lòng con người theo cách mà triết học và thần học trần trụi không bao giờ có thể làm được. Thứ ba, việc che giấu tiên tri phục vụ mục đích của Đức Chúa Trời trong việc thử thách. Đức Chúa Trời là một Đức Chúa Trời thử thách dân Ngài (Châm Ngôn 17:3). Theo sự khôn ngoan của Ngài, Ngài đã sắc lệnh rằng những nơi sâu thẳm của lẽ thật của Ngài không dễ dàng đạt được; sự cầu nguyện, sự khiêm nhường, sự toàn vẹn, công việc khó nhọc, sự kiên nhẫn, và thêm sự cầu nguyện đều cần thiết. Giống như trường hợp của Các Ẩn Dụ Về Nước Trời, thì trường hợp của OTKP cũng vậy: việc che giấu lẽ thật thuộc linh thử thách tấm lòng con người. Ban đầu lẽ thật này dường như không thể xuyên thấu. Vì vậy, chúng ta đối mặt với một lựa chọn: Chúng ta sẽ tiến vào, hay chúng ta sẽ bỏ đi (Giăng 6:66–67)? Mọi người gặp OTKP đều cảm nhận rằng tại đây có mầu nhiệm cao và lẽ thật sâu sắc. Mọi người đều nhận ra rằng họ phải cầu nguyện tiến vào mầu nhiệm cho đến khi Đức Chúa Trời vui lòng soi sáng lẽ thật (Ma-thi-ơ 7:7). Mọi người đều hiểu rằng đây là một sự thử thách. Cuối cùng, việc che giấu tiên tri phục vụ mục đích của Đức Chúa Trời trong sự cứu chuộc. Nghĩa là, nó góp phần vào việc Y-sơ-ra-ên từ chối Đấng Mê-si của họ, điều dẫn đến cái chết của Ngài, điều dẫn đến sự cứu chuộc của Y-sơ-ra-ên thật của Đức Chúa Trời (Ga-la-ti 6:16). Như chúng ta đã thấy, khi OTKP được giải thích một cách đơn giản và bề mặt, nó tạo ra một kỳ vọng về một Đấng Mê-si trên đất cai trị một Nước thần quyền. Đó là quan điểm thịnh hành trong những ngày Chúa Giê-xu còn trong xác thịt. Theo đó, chừng nào dân chúng nghĩ rằng Chúa Giê-xu sẽ ứng nghiệm kỳ vọng của họ, họ chào đón Ngài (Giăng 6:1–40). Tuy nhiên, khi Ngài không làm như vậy, họ quay lưng chống lại Ngài và cuối cùng kêu gọi Ngài phải chết (Mác 15:11–13; Giăng 19:15). Chính Chúa nói với chúng ta tại sao điều này xảy ra (Giăng 3:16–21). Chúa Giê-xu Christ đã (và đang) là ánh sáng của thế gian. Như vậy, sự hiện diện của Ngài đối mặt Y-sơ-ra-ên với một sự thử thách thuộc linh. Liệu dân chúng sẽ đến với ánh sáng bằng cách đến với Đấng Christ, và như vậy khám phá bản chất thật của Nước Trời không? Hay họ sẽ từ chối ánh sáng, chứng minh rằng họ yêu bóng tối vì việc làm của họ là gian ác? Tân Ước cung cấp câu trả lời. Đa số yêu bóng tối, từ chối ánh sáng, và do đó rơi vào bóng tối sâu hơn. Và trong bóng tối đó, họ nắm lấy một sự hiểu biết sai lầm về OTKP để biện minh cho cả lòng căm ghét ánh sáng của họ lẫn mong muốn dập tắt nó (Ma-thi-ơ 27:15–26). Nhưng nơi nào tội lỗi gia tăng, ân điển càng gia tăng nhiều hơn. Vì kết quả phước hạnh của việc Y-sơ-ra-ên từ chối Đấng Christ là Ngài đã chết và sống lại. Và sau khi đã chuộc tội cho tội lỗi như vậy, Ngài đã được tự do kể từ đó để tạo dựng và mở rộng vương quốc thuộc linh của Ngài, làm đầy tấm lòng của người Do Thái và dân ngoại khắp thế giới bằng ánh sáng và sự sống của Ngài (Giăng 1:5; Cô-lô-se 1:11–14). Việc che giấu OTKP là một phần không thể tách rời trong kế hoạch đã định trước của Đức Chúa Trời cho sự cứu chuộc thế giới (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:22–23).
Làm Thế Nào Chúng Ta Nhận Ra OTKP?
Làm thế nào chúng ta nhận ra một OTKP khi chúng ta gặp nó? Câu trả lời gồm hai mặt. Một phần, chúng ta tìm kiếm những tín hiệu văn chương nhất định, những tín hiệu rõ ràng được thiết kế để thu hút sự chú ý của chúng ta và gửi cho chúng ta một thông điệp: “Lời tiên tri này đang nói với bạn về những ngày sau rốt, thời đại cánh chung, mùa trong Lịch Sử Cứu Rỗi khi Đấng Christ và Giao Ước Mới sẽ xuất hiện. Vì vậy hãy lắng nghe!” Các tín hiệu rất đa dạng. Chúng bao gồm những cách diễn đạt như “vào ngày đó” (Ê-sai 2:11; 4:1–2; Giê-rê-mi 30:8–9), “vào lúc đó” (Ê-sai 18:7; Giê-rê-mi 3:17), “những ngày đang đến” (Giê-rê-mi 30:3; A-mốt 9:13), “thời gian đang đến” (Ê-sai 66:18), “trong những ngày sau rốt” (Giê-rê-mi 30:24; Đa-ni-ên 10:14; Mi-chê 4:1), “trong những năm sau” (Ê-xê-chi-ên 38:8), và “tuy nhiên, sau đó, điều sẽ xảy ra” (Giê-rê-mi 46:26; 49:6; Giô-ên 2:28). Thông thường, mặc dù không phải luôn luôn, những cụm từ này báo hiệu một OTKP. Tuy nhiên, quan trọng hơn các tín hiệu là nội dung. Lời tiên tri có nói về việc Y-sơ-ra-ên được giải cứu cánh chung khỏi cảnh giam cầm, và/hoặc việc họ được phục hồi cánh chung vào Đất Hứa không? Nó có nói về Con Người và Công Việc của Đấng Mê-si sau khi Ngài được tôn cao làm Vua Cao Cả không? Nó có nói về việc tuôn đổ Đức Thánh Linh, những tấm lòng bằng thịt mới đã được cắt bì, và sự tha tội không? Nó có nói về sự tiến triển, hòa bình, công lý, sự thánh khiết và niềm vui của Nước phổ quát của Đấng Mê-si không? Nó có nói về Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Sống Lại của Kẻ Chết, Ngày của Đức Giê-hô-va, hay vinh hiển của Thế Giới Sẽ Đến không? Nếu vậy, chúng ta đang đối mặt với một OTKP. Tuy nhiên, có một lưu ý quan trọng. Khi chúng ta gặp những lời tiên tri như vậy, chúng ta phải ghi nhớ rằng chúng đôi khi thể hiện một hiện tượng Kinh Thánh mà các nhà thần học gọi là viễn cảnh tiên tri hay sự pha trộn tiên tri. Nhà thần học Tân Ước George Ladd giải thích bản chất và mục đích của nó như sau: Hy vọng Cựu Ước [về Nước Trời] luôn mang tính đạo đức, chứ không phải suy đoán. Nó để ánh sáng của tương lai chiếu trên hiện tại để Y-sơ-ra-ên có thể đối mặt với lịch sử ở đây và bây giờ. Vì lý do này có một sự hợp nhất của tương lai gần và tương lai xa. Đức Chúa Trời sẽ hành động trong tương lai gần để cứu hay phán xét Y-sơ-ra-ên, nhưng Ngài cũng sẽ hành động trong tương lai không xác định để đem lại sự ứng nghiệm của hy vọng cánh chung. Các tiên tri không phân biệt rõ ràng giữa tương lai gần và tương lai xa, vì cả hai đều sẽ thấy hành động của Đức Chúa Trời cho dân Ngài. 1 Giê-rê-mi có thấy trước rằng sau bảy mươi năm bị giam cầm, một phần dân sót lại của người Do Thái đã chịu sửa phạt và ăn năn sẽ trở về từ Ba-by-lôn đến Đất Hứa không (Giê-rê-mi 3:11–18; 29:10–14)? Chắc chắn có. Nhưng khi chúng ta đọc những lời tiên tri của ông, chúng ta nhận ra rằng ông cũng đang thấy trước điều gì đó lớn hơn và bền vững hơn: những người Do Thái và dân ngoại đã hoán cải với tấm lòng mới của tình yêu dành cho Đức Chúa Trời, được giải cứu khỏi Quyền Lực Của Sự Tối Tăm và cùng nhau sống mãi mãi như Giê-ru-sa-lem mới của Đức Chúa Trời: như chính ngai mà Đức Giê-hô-va vui lòng ngự trên (Giê-rê-mi 3:17). Tóm lại, ông đang thấy Hội Thánh trong những ngày của Giao Ước Mới (Ga-la-ti 4:26; 6:16). Được trang bị NCH, người giải thích Kinh Thánh sẽ có thể nhận ra cả hai lớp ý nghĩa. Ông sẽ có thể đọc những lời đầy ý nghĩa của Giê-rê-mi không chỉ như một lời tiên tri Cựu Ước đơn giản với một sự ứng nghiệm lịch sử giữa những người Do Thái tin kính trong thời Cựu Ước, mà còn như một OTKP với một sự ứng nghiệm cánh chung trong Hội Thánh.
Tại Sao Không Thể Giải Thích OTKP Theo Nghĩa Đen
Anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta tin rằng các OTKP sẽ được ứng nghiệm theo nghĩa đen trong một thời kỳ ngàn năm trong tương lai. Đứng vững cùng với những người theo Phúc Âm thuộc mọi trường phái, họ khẳng định đúng rằng Kinh Thánh nên được giải thích một cách thẳng thắn trừ phi lý do ngữ cảnh hay thần học đòi hỏi khác đi. Khi đề cập đến OTKP, họ chỉ đến những lời tiên tri Mê-si Cựu Ước về sự sinh ra, con người, đời sống, chức vụ, cái chết và sự sống lại của Đấng Christ. Nếu những lời tiên tri Cựu Ước này đã được ứng nghiệm theo nghĩa đen, chẳng phải chúng ta cũng nên giải thích các OTKP về Nước của Đấng Christ theo nghĩa đen sao? Rõ ràng hoạt động theo tiền đề này, người theo thuyết tiền thiên niên lịch sử Wayne Grudem viết: “Một số phân đoạn Cựu Ước [Thi Thiên 72, Ê-sai 11, 65, v.v.] dường như không phù hợp với thời đại hiện tại, cũng không phù hợp với trạng thái đời đời. Những phân đoạn này chỉ ra một giai đoạn tương lai nào đó trong lịch sử cứu chuộc vốn lớn hơn nhiều so với Thời Đại Hội Thánh hiện tại, nhưng vẫn chưa thấy sự loại bỏ mọi tội lỗi và phản loạn và sự chết khỏi trái đất... Chẳng phải chúng chỉ ra một vương quốc ngàn năm trong tương lai sao?” 2 Tại đây, vậy, là tư duy của người theo thuyết tiền thiên niên: OTKP phải được giải thích ít nhiều theo nghĩa đen, và lãnh vực ứng nghiệm của nó do đó phải ở trong một thời kỳ ngàn năm trong tương lai. Nhưng giải pháp này dễ đưa ra hơn là thực hiện. Quả thật, nhiều người Bê-rê tốt, sau những nỗ lực dũng cảm để giải thích theo nghĩa đen, cuối cùng nhận ra rằng lý do ngữ cảnh và thần học quả thật buộc họ phải giải thích OTKP theo hình bóng và theo nghĩa bóng, theo Giao Ước Mới. Tại đây, rất vắn tắt, là tám lý do như vậy. 3
1. OTKP không nói gì về một giai đoạn ngàn năm của Nước Đức Chúa Trời. Những người theo thuyết tiền thiên niên phạm điều gọi là giải kinh áp đặt: Họ đọc cách giải thích ưa thích của họ (tức là hướng về tương lai) về Khải Huyền 20 vào OTKP. Nhưng OTKP từ chối tuân theo. Khi các tiên tri mô tả Nước sắp đến, họ không nói gì cả về một triều đại tạm thời một ngàn năm của Đấng Christ. Đúng hơn, họ nói (hoặc ngụ ý) rằng Nước mà họ đang thấy trước sẽ tồn tại mãi mãi. Ví dụ, Đức Chúa Trời sẽ trồng lại dân Ngài trong xứ, không bao giờ bị nhổ lên khỏi nó nữa (A-mốt 9:11–15). Y-sơ-ra-ên sẽ không bao giờ bị xấu hổ nữa, và Giê-ru-sa-lem sẽ có người ở mãi mãi (Giô-ên 2:18–27; 3:20). Về sự gia tăng của chính quyền và hòa bình của Đấng Mê-si sẽ không có hồi kết (Ê-sai 9:6–7). Khi những người được cứu chuộc của Đức Giê-hô-va trở về, niềm vui đời đời sẽ ở trên đầu họ (Ê-sai 35:10; 61:7). Khi Đức Chúa Trời đổi mới trời và đất, Y-sơ-ra-ên sẽ vui mừng và hân hoan mãi mãi trong điều Ngài tạo dựng (Ê-sai 65:17). Trong những ngày sau rốt, các núi của Y-sơ-ra-ên sẽ không còn nuốt chửng con người hay khiến dân tộc của Đức Chúa Trời mất con cái nữa (Ê-xê-chi-ên 36:13–15). Thay vào đó, Y-sơ-ra-ên sẽ sống trong quê hương của họ mãi mãi, đầy tớ của Đức Chúa Trời là Đa-vít sẽ là Hoàng Tử của họ mãi mãi, và Đức Chúa Trời sẽ đặt nơi thánh của Ngài giữa họ mãi mãi (Ê-xê-chi-ên 37:15–28; 43:7, 9). Điều những người theo thuyết tiền thiên niên gọi là điều kiện ngàn năm, các tiên tri Cựu Ước gọi là điều kiện đời đời. Nhưng vì những điều kiện này — hiểu theo nghĩa đen — không thể có thể tồn tại mãi mãi, chúng ta phải giải thích những lời tiên tri nói về chúng theo hình bóng và theo nghĩa bóng, chứ không phải theo nghĩa đen.
2. OTKP, giải thích theo nghĩa đen, dẫn đến nhiều mâu thuẫn bề ngoài. Chúng ta đã thấy rằng việc đọc quy nạp Luật Pháp và Các Tiên Tri ban cho chúng ta Ý Tưởng Đại Diện về bản chất của Nước Đức Chúa Trời. Ý tưởng này vẽ Nước Trời như một chế độ thần quyền đời đời, phổ quát, được truyền đến các dân tộc qua dân Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc và Đấng Mê-si của bà, được quản lý theo Luật Pháp của Môi-se, và đặt trong một vũ trụ được đổi mới về thuộc linh và thuộc thể. Tuy nhiên, như chúng ta cũng đã thấy, việc nghiên cứu kỹ OTKP phát hiện nhiều lời tiên đoán “không hợp tác” mà (bề ngoài) mâu thuẫn với một hoặc nhiều yếu tố của Ý Tưởng Đại Diện. Những mâu thuẫn này, vốn có thể làm người ta phát điên, đã khiến nhiều người theo nghĩa đen tội nghiệp phải trú ẩn tâm trí đau nhức của mình trong nơi thánh của NCH. Để minh họa vấn đề này, chúng ta hãy xem xét một số OTKP vẽ ra Thế Giới Đời Đời Sẽ Đến. Các tiên tri liên tục nói với chúng ta rằng trong những ngày của Nước Trời, mọi người và mọi dân tộc sẽ thờ phượng Đức Giê-hô-va (Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:43; Thi Thiên 22:27; 66:4; 72; 89; Ê-sai 11:10; 42:1–4; 49:1–7; Giê-rê-mi 3:16–17; 12:14–17; Đa-ni-ên 7:26–27; Sô-phô-ni 2:7). Tuy nhiên, A-mốt và Ô-sê không hề nhắc đến dân ngoại, vẽ ra Y-sơ-ra-ên đã được cứu chuộc sống một mình trong Đất Hứa (Ô-sê 1:10–11; 2:14–23; A-mốt 9:11–15). Áp-đia và Giô-ên minh nhiên hơn, tiên đoán sự hủy diệt cuối cùng của các kẻ thù xung quanh Y-sơ-ra-ên (Giô-ên 3:9–21; Áp-đia 1:15–21). Mặt khác, Xa-cha-ri có Ê-díp-tô cánh chung và các dân tộc khác sống sót, nhưng (đôi khi) từ chối lên Giê-ru-sa-lem để thờ phượng Đức Giê-hô-va vạn quân tại Lễ Lều Tạm, và bị phán xét theo đó (Xa-cha-ri 14:16–19). Không tiên tri nào trong số này nói một lời về một thời kỳ ngàn năm. Tất cả đều đang nói về trạng thái đời đời. Vậy chúng ta sẽ hiểu những mâu thuẫn bề ngoài này như thế nào, và, trong trường hợp của Xa-cha-ri, vết nhơ bề ngoài này trên vinh hiển của Thế Giới Sẽ Đến? Một lần nữa, các tiên tri nói với chúng ta rằng trong những ngày của Nước Trời, dân tộc sẽ không cầm gươm chống lại dân tộc (Ê-sai 2:4), rằng con người sẽ rèn gươm của họ thành lưỡi cày (Mi-chê 4:3), rằng hòa bình của chính quyền Đấng Mê-si sẽ không bao giờ kết thúc (Ê-sai 9:6–7), và rằng không kẻ thù nước ngoài nào sẽ xâm lược quê hương của Y-sơ-ra-ên nữa (Ê-xê-chi-ên 34:28; Giô-ên 3:17). Thế nhưng Mi-chê, hoàn toàn kỳ vọng A-si-ri cánh chung sẽ tấn công Y-sơ-ra-ên và giày đạp trong các cung điện của bà, hứa rằng Đấng Mê-si và các đạo quân của Ngài sẽ đẩy lùi kẻ thù và mang trận chiến đến tận cổng của xứ Nim-rốt (Mi-chê 5:5–6). Vào ngày đó, phần dân sót lại của Gia-cốp sẽ ở giữa các dân tộc như một con sư tử giữa các bầy: Nó sẽ “ở trong hòa bình” vì nó sẽ tiến hành chiến tranh và luôn chiến thắng (xem Mi-chê 5:7–8)! Vậy thì: Trong Nước đã hoàn thành sẽ có hòa bình hoàn hảo hay chiến thắng liên tục trong chiến tranh? Một lần nữa, Ê-sai nói rằng trong những ngày của Nước Trời không thanh niên nào sẽ chết trước sinh nhật thứ một trăm của mình, và rằng người không đạt đến một trăm tuổi sẽ bị coi là bị rủa sả (Ê-sai 65:17–20). Tương tự, Xa-cha-ri hình dung những ông già và bà già ngồi trên các đường phố của Giê-ru-sa-lem, gậy trong tay, nhìn trẻ em chơi đùa (Xa-cha-ri 8:4–5). Những tiên tri này dường như đang nói rằng trong Nước Đức Chúa Trời tuổi già và sự chết sẽ vẫn còn. Tuy nhiên, ở nơi khác Đức Chúa Trời nói với chúng ta rằng trong những ngày sau rốt Ngài sẽ nuốt chửng sự chết mãi mãi, và rằng chính Ngài sẽ là sự hủy diệt của mồ mả (Ê-sai 25:8; 26:19; Ô-sê 13:14). Và còn về các vì sáng: mặt trời, mặt trăng và các ngôi sao thì sao? Ê-sai tiên đoán rằng chúng sẽ hoàn toàn biến mất: Bầu trời sẽ bị cuộn lại như một cuốn sách, và toàn bộ cơ binh của nó sẽ rơi như lá từ cây nho, hay như trái chín từ cây vả (Ê-sai 34:4). Thế nhưng chính ông cũng nói với chúng ta rằng trong những ngày của trời mới đất mới, mọi xác thịt sẽ đến thờ phượng trước mặt Đức Giê-hô-va từ Trăng Mới này sang Trăng Mới khác, và từ Sa-bát này sang Sa-bát khác (Ê-sai 66:22–23). Phân đoạn nào ban cho chúng ta thực tại thiên văn thật của Nước Trời? Tại đây cũng thích hợp để lưu ý những mâu thuẫn bề ngoài giữa cách trình bày Cựu Ước và Tân Ước về đời sống trong Nước Trời. Ví dụ, Giê-rê-mi hứa rằng trong Giê-ru-sa-lem cánh chung sẽ lại được nghe tiếng vui mừng của cô dâu và chú rể (Giê-rê-mi 33:10–11). Thế nhưng Chúa Giê-xu dạy chúng ta rằng những người được coi là xứng đáng đạt đến Sự Sống Lại và Thời Đại Sẽ Đến sẽ không cưới cũng không gả (Ma-thi-ơ 22:30). Và một lần nữa, Ê-sai và Xa-cha-ri nói về việc sinh sản và sự hiện diện của trẻ em trong Nước đời đời (Ê-sai 11:6–9; Xa-cha-ri 8:5), trong khi Chúa Giê-xu dạy rằng trong Thời Đại Sẽ Đến con người sẽ giống như các thiên sứ, những đấng dường như không có giới tính, và chắc chắn không cưới hay sinh con (Mác 12:25). Vậy chúng ta sẽ giải quyết mọi mâu thuẫn bề ngoài này như thế nào? Một lần nữa, một thời kỳ ngàn năm trong tương lai hoàn toàn không phải là giải pháp, vì các tiên tri không bao giờ nói về một thời kỳ ngàn năm, mà thay vào đó rõ ràng nói về Nước đời đời của Đức Chúa Trời. Không, chỉ có một giải pháp khả thi duy nhất: Mọi OTKP đều “được điều kiện hóa theo giao ước.” Nghĩa là, trong mọi lời tiên tri này, Đức Thánh Linh đang dùng ngôn ngữ và hình ảnh Cựu Ước để nói “một cách mầu nhiệm” về những thực tại của Giao Ước Mới. Cụ thể, Ngài đang dùng những hình ảnh Môi-se rõ rệt về phước lành thiêng liêng (Lê-vi Ký 26:3–13; Phục Truyền Luật Lệ Ký 28:1–14) và sự rủa sả (Lê-vi Ký 26:14–39; Phục Truyền Luật Lệ Ký 28:15–68) để mô tả, theo cách ít nhiều mang nghĩa bóng, các hành động cứu chuộc và phán xét của Đức Chúa Trời trong những ngày của Nước gồm hai giai đoạn của Ngài. Đúng vậy, với sự giúp đỡ của DNT và NCH chúng ta có thể nhận ra ý nghĩa thật của những lời tiên tri này; và khi chúng ta làm như vậy, những mâu thuẫn bề ngoài lập tức biến mất.
3. OTKP, giải thích theo nghĩa đen, vướng chúng ta vào những lỗi thời lịch sử. Chủ nghĩa nghĩa đen tiên tri buộc chúng ta phải tưởng tượng một sự trở lại (ngàn năm) với những điều kiện từ lâu đã rời khỏi sân khấu lịch sử thế giới. Liệu những người Do Thái tin kính có thực sự đem anh em của họ từ mọi dân tộc như một của lễ ngũ cốc cho Chúa trên ngựa, trong xe chiến, trong kiệu, và trên la và lạc đà không (Ê-sai 66:20)? Liệu người Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc có thực sự lao xuống các sườn của người Phi-li-tin ở phía tây không? Liệu họ có cướp bóc con cái của phương đông, và sở hữu Ê-đôm và Mô-áp không? Liệu con cái của Am-môn có phục tùng Y-sơ-ra-ên mãi mãi không (Ê-sai 11:14)? Liệu Ma-gốc, Mê-séc, Tu-banh, Gô-me, Sê-ba, Đê-đan và Tạt-si có xuất hiện lại trên bản đồ Trung Đông của chúng ta không? Liệu các đạo quân của chúng có cưỡi ngựa ra chiến tranh chống lại Y-sơ-ra-ên, vung khiên và thuẫn, cung và tên, lao và giáo không (Ê-xê-chi-ên 38:4; 39:3, 9; đối chiếu Xa-cha-ri 12:4; 14:15)? Một cách giải thích theo nghĩa đen về những văn bản này dường như không thể. Tuy nhiên, một cách giải thích Giao Ước Mới theo hình bóng sẽ nói trực tiếp đến tấm lòng của dân Đức Chúa Trời ngày nay, trang bị họ cho đời sống, chức vụ, chiến trận thuộc linh và sự phán xét cánh chung trong Nước Đức Chúa Trời gồm hai giai đoạn.
4. Nhiều OTKP rõ ràng mang tính tượng trưng. Đặc điểm này của OTKP rõ ràng nhằm khiến người theo nghĩa đen tiên tri phải dừng lại, và gợi ý một con đường đúng hơn để hiểu. Một cách mầu nhiệm, Giô-ên nói rằng trong những ngày của Nước Trời một dòng suối sẽ chảy ra từ nhà của Chúa và tưới thung lũng Si-tim (Giô-ên 3:18). Tương tự, Xa-cha-ri nói rằng vào mùa hè và mùa đông nước sống sẽ chảy ra khỏi Giê-ru-sa-lem: một nửa về phía biển đông, và nửa còn lại về phía biển tây (Xa-cha-ri 14:8). Ê-xê-chi-ên còn mầu nhiệm hơn nữa, tiên đoán rằng một dòng sông sẽ chảy ra từ dưới ngưỡng cửa đền thờ, phía nam bàn thờ; một dòng sông không chỉ lớn lên mà không cần phụ lưu, mà còn đem lại sự chữa lành cho bất cứ điều gì nó chạm đến, cũng như những cây huyền bí đứng trên bờ của nó (Ê-xê-chi-ên 47:1–12). Chẳng phải những văn bản này, gợi nhớ đến Pa-ra-đi Đã Mất, rõ ràng được thiết kế để tượng trưng cho Pa-ra-đi Được Giành Lại sao (Sáng Thế Ký 2:10–14; Khải Huyền 22:1–2)? Một lần nữa, khi nói về Giê-ru-sa-lem cánh chung, Ê-sai nói rằng Đức Chúa Trời sẽ khiến hòa bình làm người quản lý của bà, và sự công chính làm người giám sát của bà (Ê-sai 60:17). Ông cũng nói rằng cư dân của bà sẽ gọi tường thành của bà là sự cứu rỗi, và cổng của bà là sự ngợi khen (Ê-sai 60:18). Những lời tiên đoán như vậy chắc chắn dường như mang tính tượng trưng, và Tân Ước khẳng định rằng thực ra chúng đúng là như vậy (Khải Huyền 21:10–22). Nhưng nếu một số OTKP mang tính tượng trưng, liệu những OTKP khác cũng có thể như vậy không? Và liệu có thể qua chúng chính Đức Chúa Trời đang cảnh báo chúng ta chống lại việc giải thích OTKP theo nghĩa đen không?
5. Việc giải thích OTKP theo nghĩa đen bị loại trừ bởi lời tiên đoán của Giê-rê-mi về một Giao Ước Mới (Giê-rê-mi 31:31–34; Hê-bơ-rơ 8:7–13). Tại đây chúng ta có một vấn đề thần học lớn quả thật nên làm nới lỏng sự bám víu của người theo nghĩa đen vào OTKP. Chúng ta đã nói về nó trước đó. Đúng vậy, hầu hết (nhưng không phải tất cả) các OTKP hình dung Đức Chúa Trời cai trị Nước phổ quát của Ngài qua dân Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc theo Luật Pháp của Môi-se. Ví dụ, Mi-chê nói rằng trong những ngày của Nước Trời, luật pháp (hay sự chỉ dạy) của Đức Chúa Trời sẽ ra từ Si-ôn, và lời của Đức Giê-hô-va từ Giê-ru-sa-lem (Mi-chê 4:2). Ê-sai nói rằng các vùng duyên hải sẽ chờ đợi luật pháp của Đấng Mê-si (Ê-sai 42:4). Nhiều OTKP hình dung Y-sơ-ra-ên cánh chung (và dân ngoại) tham gia thờ phượng tại đền thờ và tuân giữ các ngày lễ truyền thống (Ê-sai 2:1–5; 33:16–24; Ê-xê-chi-ên 45:17; Na-hum 1:15; A-ghê 2:7–9; Xa-cha-ri 14:16–18). Thế nhưng khi nói với chúng ta trong lời tiên tri nổi tiếng của Giê-rê-mi, Đức Chúa Trời tuyên bố rõ ràng rằng trong những ngày của Nước Trời Ngài sẽ loại bỏ giao ước Môi-se cũ, thiết lập một Giao Ước Mới, và viết luật pháp của Ngài trên tấm lòng của dân Ngài (Giê-rê-mi 31:31–34). Ê-xê-chi-ên gợi ý điều tương tự (Ê-xê-chi-ên 11:18–20; 20:37; 36:25–27). Vậy, làm sao chúng ta hòa giải hai dòng OTKP mâu thuẫn này? Chắc chắn chỉ có một câu trả lời khả thi: Chúng ta phải xem dòng trước đang nói theo nghĩa bóng về dòng sau, và dòng sau đang nói rõ ràng về (đời sống dưới) Giao Ước Mới. Thật vui mừng, đây chính xác là điều Tân Ước khẳng định (2 Cô-rinh-tô 3:4 trở đi; Hê-bơ-rơ 8:7–13).
6. Việc giải thích OTKP theo nghĩa đen bị loại trừ bởi lời dạy Tân Ước về bản chất của Nước Trời. Đây là chủ đề của chúng ta trong Phần II của hành trình. Tại đó chúng ta đã học rằng từ đời đời Nước Trời được định là một triều đại thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời — qua Con Ngài, và bởi Đức Thánh Linh của Ngài — trên dân Ngài và thế giới của họ. Chúng ta đã thấy rằng vương quốc của Y-sơ-ra-ên, được cai quản theo Luật Pháp của Môi-se, vẽ ra triều đại này, và rằng OTKP, dùng ngôn ngữ và hình ảnh rút ra từ (những ngày của) Luật Pháp, đã hứa và tiên đoán nó. Giờ đây khi nó đã bước vào lịch sử, chúng ta có thể hiểu những bức tranh và lời tiên đoán có nghĩa gì. Chúng ta có thể thấy rằng OTKP không được giải thích theo nghĩa đen, mà theo hình bóng và theo nghĩa bóng. Chúng ta có thể thấy rằng các tiên tri đang dùng ngôn ngữ và hình ảnh của Giao Ước Cũ để nói về các quyền năng và thể chế của Giao Ước Mới mà qua đó Đức Chúa Trời sẽ cai trị thuộc linh trên dân Ngài.
7. Việc giải thích OTKP theo nghĩa đen bị loại trừ bởi lời dạy Tân Ước về cấu trúc của Nước Trời. Mọi người tin rằng Đức Chúa Trời đã nói với chúng ta một cách dứt khoát qua Đấng Christ và các sứ đồ đều hiểu rằng việc giải thích OTKP theo nghĩa đen là không thể trừ phi DNT dạy về một giai đoạn thiên niên trong tương lai của Nước Trời mà trong đó OTKP có thể được ứng nghiệm theo nghĩa đen. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng nó không dạy như vậy. Đúng hơn, nó liên tục vẽ Nước Trời bước vào lịch sử trong hai giai đoạn đơn giản: một Nước tạm thời thuộc linh của Con, tiếp theo là một Nước đời đời thuộc linh và thuộc thể của Cha (và Con). Hơn nữa, trong Phần IV của nghiên cứu của chúng ta, chúng ta sẽ thấy rằng cả sách Khải Huyền nói chung, và chương 20 nói riêng, đều loại trừ ý niệm về một thời kỳ ngàn năm trong tương lai. Nói cách khác, lời dạy rõ ràng của Tân Ước về cấu trúc hai mặt của Nước Đức Chúa Trời khiến việc ứng nghiệm theo nghĩa đen của OTKP trở nên không thể. Trừ phi chúng ta sẵn sàng từ bỏ sự linh cảm thiêng liêng và tính không sai lầm của Kinh Thánh, chúng ta phải giải thích OTKP theo hình bóng và theo nghĩa bóng, theo Giao Ước Mới.
8. Việc giải thích OTKP theo nghĩa đen bị loại trừ bởi cách các sứ đồ thực sự đã giải thích chúng. Đây là chủ đề của chúng ta trong mục phía trước. Dù bằng giáo huấn hay bằng gương mẫu, các sứ đồ của Đấng Christ liên tục dạy chúng ta giải thích OTKP theo hình bóng và theo nghĩa bóng. Họ dạy chúng ta rằng trong OTKP Đức Chúa Trời đã nói — và vẫn đang nói — “trong một mầu nhiệm” về các yếu tố, thể chế và phước lành của Giao Ước Vĩnh Cửu trong Đấng Christ.
Những Nguyên Tắc Tân Ước Để Giải Thích OTKP
Sau khi vừa thấy điều chúng ta không thể làm, giờ đây chúng ta hãy xem điều chúng ta phải làm. Chúng ta hãy ngồi dưới chân các sứ đồ và để họ dạy chúng ta ba nguyên tắc Tân Ước cơ bản mà qua đó chúng ta có thể giải thích đúng OTKP. Trên đường đi, chúng ta sẽ thảo luận một số nguyên tắc phụ thuộc vốn thuộc về mỗi tiêu đề một cách thích hợp. Ngoài ra, chúng ta sẽ xem xét một vài lưu ý Tân Ước nên làm tăng thêm sự trân trọng của chúng ta đối với sắc thái, sự phong phú và vẻ đẹp của OTKP.
1. Mọi OTKP đều được ứng nghiệm trong triều đại thuộc linh hai mặt (Nước) của Đức Chúa Trời do Đấng Christ thiết lập dưới Giao Ước Mới, và phải được giải thích theo đó.
Nguyên tắc này dựa trên lời dạy rõ ràng của Tân Ước — cả của Chúa lẫn của sứ đồ — về bản chất và các giai đoạn của Nước Đức Chúa Trời. Nó xác định bản chất của Nước Trời là một triều đại thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời Ba Ngôi trên dân Ngài và thế giới của họ. Nó xác định các giai đoạn của Nước Trời là hai mặt: Nước của Con (vốn tạm thời và thuộc linh), tiếp theo là Nước của Cha (vốn đời đời, thuộc linh và thuộc thể). Nó nói với chúng ta rằng chúng ta phải giải thích OTKP theo cánh chung (tức là theo Nước thuộc linh gồm hai giai đoạn mà Đức Chúa Trời đã hứa sẽ đem vào thế gian trong những ngày sau rốt) và theo giao ước (tức là theo Giao Ước Mới do Đấng Christ giới thiệu). Nguyên tắc này giúp chúng ta hiểu các yếu tố khác nhau của Ý Tưởng Cựu Ước Đại Diện về sự đến của Nước Trời. Chúng ta hãy xem xét vắn tắt bốn giai đoạn chính của sự đến đó, và xem xét một lần nữa sự ứng nghiệm Tân Ước của chúng. Thứ nhất, các OTKP nói về Những Ngày của Đấng Mê-si chủ yếu được ứng nghiệm trong giai đoạn một của Nước Trời: Nước của Con. Về thời lượng của chúng, chúng là những ngày giữa lần giáng lâm thứ nhất và thứ hai của Đấng Christ. Về mục đích của chúng trên đất, chúng là những ngày rao truyền Phúc Âm và thử thách, trong đó Đức Chúa Trời, qua việc rao giảng của Hội Thánh, thử nghiệm các dân tộc về tình yêu của họ đối với lẽ thật, và kêu gọi họ ăn năn và tin nơi Đấng Christ. Về tác động của chúng, chúng là những ngày mà Chúa đã được tôn cao áp dụng cho dân Ngài sự cứu chuộc mà Ngài đã mua cho họ trong những ngày Ngài bị hạ mình. Và về mối liên hệ của chúng với OTKP, chúng là những ngày mà Đấng Christ đã được tôn cao cai trị vũ trụ từ Thiên Đàng trên cao (chứ không phải trên đất bên dưới), với mục đích tạo dựng và mở rộng vương quốc thuộc linh của Ngài qua chiến trận thuộc linh của Hội Thánh Chiến Đấu. Những lẽ thật Tân Ước lớn này giúp người giải thích Cơ Đốc hiểu mọi OTKP mô tả việc khai mở, sự lớn lên, chiến trận, tính phổ quát và phước hạnh của triều đại Đấng Mê-si. Chúng cũng giúp người giải thích Cơ Đốc thấy chính mình và chức vụ của mình trong những lời tiên tri này, và vui mừng. Thứ hai, các OTKP nói về Trận Chiến Cuối Cùng giữa Y-sơ-ra-ên và các dân tộc được ứng nghiệm trong cuộc đụng độ cuối cùng giữa Đức Chúa Trời và Sa-tan, Đấng Christ và Kẻ Chống Đấng Christ, Hội Thánh và Thế Gian. Kết luận này tự nhiên chảy ra từ lời dạy rõ ràng của các sứ đồ của Đấng Christ, những người rõ ràng coi Trận Chiến Cuối Cùng giữa Hội Thánh và Thế Gian là cao trào của cuộc đụng độ muôn đời giữa Người Nữ và Con Rắn, và giữa dòng dõi của bà và dòng dõi của nó (Rô-ma 16:20). Đó là đối hình cánh chung lớn, mà các xung đột nhỏ hơn của Y-sơ-ra-ên với Ê-díp-tô, A-si-ri, Ba-by-lôn và La Mã chỉ là những tiền thân lịch sử và hình bóng (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–4; Khải Huyền 11; 13; 16; 19; 20). Thứ ba, các OTKP nói về Ngày của Đức Giê-hô-va, trong đó Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên trỗi dậy để thực thi sự phán xét cuối cùng trên các dân tộc phản loạn, và cũng để ban sự cứu chuộc cuối cùng cho dân Ngài, sẽ được ứng nghiệm vào Ngày của Chúa Giê-xu Christ (1 Cô-rinh-tô 1:8; Phi-líp 1:6, 10; 2:16). Nghĩa là, chúng sẽ được ứng nghiệm tại Sự Quang Lâm của Vua Cao Cả của Thiên Đàng, khi Đấng Christ trở lại trái đất để hoàn tất triều đại Mê-si của Ngài bằng cách khiến kẻ chết sống lại, biến đổi các thánh đồ còn sống, phán xét thế gian trong sự công chính, và tạo dựng trời mới đất mới, ngôi nhà đời đời của những người được cứu chuộc (Giăng 5:25–29; 13:3; Công Vụ Các Sứ Đồ 17:31; Phi-líp 2:5–11). Và thứ tư, các OTKP nói về Thế Giới Sẽ Đến sẽ được ứng nghiệm trong giai đoạn thứ hai của Nước Trời: Nước đời đời của Cha (và Con), đặt trong trời mới đất mới. Như chúng ta sẽ thấy, trong những lời tiên tri này Đức Thánh Linh đã dùng nhiều hình ảnh Cựu Ước khác nhau về phước lành thiêng liêng để nói với chúng ta về một thế giới hoàn toàn được giải thoát khỏi sự nô lệ cho sự hư vô vào sự tự do của vinh hiển của con cái Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:41–43; Rô-ma 8:18–21; 2 Phi-e-rơ 3:13). Nhân tiện, điều quan trọng cần lưu ý là một số OTKP — và có lẽ khá nhiều — được ứng nghiệm trong cả hai giai đoạn của Nước Trời. Đối với những người được học trong lời dạy Tân Ước về Nước Trời, điều này không đáng ngạc nhiên. Như chúng ta đã thấy trước đó, hai giai đoạn của Nước Trời có chung một bản chất: Cả hai đều là những lãnh vực của sự giải cứu và phục hồi mà trong đó Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, bởi Đức Thánh Linh, cai trị trực tiếp trên dân phước hạnh của Ngài và thế giới của họ. Điểm khác biệt cơ bản duy nhất giữa chúng là trong Nước của Con, các phước lành chủ yếu thuộc linh và được trải nghiệm “trong các nơi trên trời trong Chúa Giê-xu Christ” (Ê-phê-sô 1:3; 2:6), trong khi trong Nước của Cha chúng vừa thuộc linh vừa thuộc thể, và được trải nghiệm trên một trái đất đã được đổi mới về thuộc linh. Đầy hình ảnh hình bóng và thơ ca như vậy, nhiều OTKP hoàn toàn có thể nói về cả hai cùng một lúc. Để minh họa, hãy xem xét một lần nữa lời tiên tri của Mi-chê về triều đại tương lai của Đức Giê-hô-va tại Si-ôn (Mi-chê 4:1–4). Những điều này, tiên tri nói, sẽ xảy ra “trong những ngày sau rốt.” Nhưng Tân Ước dạy chúng ta rằng những ngày sau rốt bao gồm cả hai giai đoạn của Nước Trời. Vì vậy, trong lần đọc đầu tiên về lời tiên tri này, chúng ta có thể dễ dàng thấy lời của Mi-chê được ứng nghiệm như thế nào trong Nước của Con: tức là, trong Thời Kỳ Rao Truyền, và trong tấm lòng của mọi người đang ngồi trong các nơi trên trời trong Đấng Christ (Ê-phê-sô 1:3, 2:6). Theo quan điểm này, nhà của Đức Giê-hô-va là Hội Thánh của Đấng Christ. Núi của nhà Đức Giê-hô-va là Si-ôn trên cao, mà những người tin Chúa Giê-xu đã được tái sinh thuộc linh đã đến (Hê-bơ-rơ 12:22). Ngay bây giờ, qua việc rao giảng trung tín Phúc Âm, nhiều dân tộc của những tín đồ mới đang leo lên Núi này để thờ phượng Đức Chúa Trời của Gia-cốp. Ngay bây giờ, qua Tiên Tri Cao Cả của Thiên Đàng, Đức Chúa Trời đang dạy dân Ngài đường lối của Ngài (Giăng 16:13). Ngay bây giờ sự chỉ dạy Phúc Âm đang ra từ Si-ôn, và Lời của Đức Giê-hô-va từ Giê-ru-sa-lem trên cao, mà Hội Thánh trên đất là một thành viên có vị thế tốt (Ga-la-ti 4:26; Hê-bơ-rơ 12:22). Và ngay bây giờ những người tin Đấng Christ ngồi dưới cây nho của sự xưng công chính của họ và dưới cây vả của sự hòa giải của họ, không ai làm họ sợ hãi, vì Đức Chúa Trời đã giải cứu họ khỏi mọi kẻ thù thuộc linh của họ (Lu-ca 1:73–75). Tuy nhiên, trong lần đọc thứ hai về lời tiên tri này, chúng ta cũng dễ dàng thấy rằng mọi lời hứa này sẽ được ứng nghiệm trong Nước của Cha (và Con). Thay vì bị rút lại hay bị biến đổi cơ bản, chúng sẽ chỉ được làm phong phú và mở rộng (vào lãnh vực thuộc thể) trong Thế Giới Vinh Hiển Sẽ Đến. Mặc dù Nước Trời bước vào lịch sử trong hai giai đoạn, nó luôn chỉ có một bản chất: sự giải cứu khỏi mọi kẻ thù của chúng ta trong Quyền Lực Của Sự Tối Tăm, và sự phục hồi vào mọi phước lành mà Đức Chúa Trời đã định cho dân Ngài từ ban đầu. Theo đó, các OTKP nói về sự cứu chuộc cánh chung thường được ứng nghiệm trong cả hai giai đoạn của Nước Đức Chúa Trời duy nhất.
2. Ở mức độ lớn hơn hay nhỏ hơn, mọi OTKP đều được điều kiện hóa theo giao ước: Chúng dùng các hình bóng và bóng hình Cựu Ước để diễn đạt lẽ thật Tân Ước, và phải được giải thích theo đó.
Nguyên tắc đầu tiên của chúng ta bàn về khi nào OTKP được ứng nghiệm: Nó được ứng nghiệm theo cánh chung, trong những ngày sau rốt, trong Nước Đức Chúa Trời gồm hai giai đoạn do Giao Ước Mới giới thiệu. Nguyên tắc thứ hai của chúng ta bàn về cách OTKP được diễn đạt: Nó được diễn đạt theo hình bóng, theo Đấng Christ, và theo giao ước. Nghĩa là, nó dùng các hình bóng rút ra từ luật pháp và lịch sử Cựu Ước để nói theo nghĩa bóng về đời sống, thời đại, phước lành, thăng trầm và chiến thắng cuối cùng của dân Đức Chúa Trời sống dưới Giao Ước Mới và Vĩnh Cửu. Chúng ta đã giới thiệu nguyên tắc này trong cuộc thảo luận của chúng ta về sự mặc khải tiệm tiến. Chúng ta đã thấy rằng chủ đề lớn của Kinh Thánh là Giao Ước Vĩnh Cửu trong Đấng Christ. Trong thời Cựu Ước, Giao Ước này được mặc khải một cách mầu nhiệm. Nghĩa là, nó bị che giấu dưới một tấm thảm các hình bóng và bóng hình, chờ đợi sự đầy trọn của thời gian, khi màn che sẽ được loại bỏ qua sự đến của Đấng Christ, Giao Ước Mới và Nước Đức Chúa Trời. Lẽ thật lớn này nằm ở chính trung tâm của NCH. Nó bắt buộc một cách giải thích theo hình bóng, theo Đấng Christ và theo giao ước về Cựu Ước nói chung, và về OTKP nói riêng. Nói về Kinh Thánh Cựu Ước, Chúa Giê-xu nói: “Chính những Kinh Thánh đó làm chứng về Ta” (Giăng 5:39). Như chúng ta đã thấy, điều này đúng với lịch sử Cựu Ước, Luật Pháp Cựu Ước, Lời Tiên Tri Mê-si Cựu Ước đơn giản, và OTKP. Để hiểu chúng ở mức sâu nhất, chúng ta phải tự hỏi: “Văn bản này đang nói với chúng ta điều gì về Đấng Christ và những điều của Giao Ước Vĩnh Cửu?” Tại đây là chìa khóa chính ban cho chúng ta lối vào đầy đủ vào thế giới của OTKP. Khi chúng ta đến với Mi-chê 4:1–5, hay bất kỳ OTKP nào khác, chúng ta đem Thầy và DNT theo với chúng ta. Biết rằng văn bản được điều kiện hóa theo giao ước, chúng ta xin họ giúp chúng ta “giải điều kiện” nó (tức là giải mã nó). Biết rằng tại đây lẽ thật Tân Ước quý báu bị giấu dưới một màn che Cựu Ước của hình bóng và bóng hình, chúng ta xin Chúa soi sáng văn bản, loại bỏ màn che, và xua tan bóng hình (2 Cô-rinh-tô 3:12–16). Và khi Ngài làm như vậy, chúng ta đáp lại giống như hai môn đồ trên đường đến Em-mau: Tấm lòng chúng ta cháy lên trong chúng ta khi chúng ta nhìn thấy những điều của Đấng Christ và Giao Ước Vĩnh Cửu trong mọi OTKP (Lu-ca 24:32).
3. Mọi OTKP đều được ứng nghiệm trong Hội Thánh, và phải được giải thích theo đó.
Chúng ta đã thấy rằng OTKP được ứng nghiệm theo cánh chung vì nó được ứng nghiệm trong những ngày sau rốt; và rằng nó được ứng nghiệm theo Đấng Christ và theo giao ước vì nó được ứng nghiệm trong Đấng Christ và dưới Giao Ước Mới. Nguyên tắc thứ ba và cuối cùng của chúng ta chảy ra một cách logic từ hai nguyên tắc trước: OTKP được ứng nghiệm theo Hội Thánh vì nó được ứng nghiệm giữa dân của Giao Ước Mới: Hội Thánh, gồm mọi người Do Thái hay dân ngoại đã đáp lại trong đức tin tiếng gọi của Đức Chúa Trời trong Phúc Âm. Giữa một số người theo thuyết tiền thiên niên, nguyên tắc này bị coi là xúc phạm, vì họ tin rằng nó “cướp” dân Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc những lời hứa đặc biệt mà Đức Chúa Trời đã ban cho dân Cựu Ước của Ngài. Nhưng sự xúc phạm dựa trên một lỗi giải kinh. Những người giải thích như vậy giả định rằng trong OTKP Đức Chúa Trời đang hứa sẽ tôn cao Y-sơ-ra-ên thuộc thể (tức là thuộc dân tộc) bằng cách ban cho họ vị trí ưu việt trong một thời kỳ ngàn năm trong tương lai. Tuy nhiên, sự thật là trong OTKP Đức Chúa Trời đang hứa sẽ tôn cao Y-sơ-ra-ên thuộc linh bằng cách ban cho họ sự sống mới trong Đấng Christ trong Nước Đức Chúa Trời gồm hai giai đoạn. Thật vui mừng, Y-sơ-ra-ên thuộc linh bao gồm vô số người Do Thái được chọn. Và thay vì cướp họ, những người theo thuyết vô thiên niên vui mừng khẳng định rằng Đức Chúa Trời luôn có những điều lớn lao dành cho họ, những điều tốt đẹp hơn nhiều so với hỗn hợp kỳ lạ của hòa bình và chiến tranh, phước lành và rủa sả, và sự sống và sự chết vốn đầy dẫy trong giấc mơ của anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta. Nhưng dù quan trọng như vậy, nguyên tắc này cần được giải thích thêm. Có thể đưa ra hai điểm. Thứ nhất, chúng ta phải một lần nữa ghi nhớ rằng một số lời tiên tri Cựu Ước về tương lai của dân Đức Chúa Trời pha trộn một cách tinh tế những lời tiên tri Cựu Ước đơn giản với các OTKP. Theo định nghĩa, những lời tiên tri Cựu Ước đơn giản được ứng nghiệm theo nghĩa đen trong thời Cựu Ước. Vì vậy, thành phần này của một lời tiên tri pha trộn đã được ứng nghiệm trước Lễ Ngũ Tuần giữa (một số) dân Cựu Ước của Đức Chúa Trời: dân Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc. Tuy nhiên, thành phần cánh chung của một lời tiên tri pha trộn được ứng nghiệm sau Ngày Lễ Ngũ Tuần giữa dân Tân Ước của Đức Chúa Trời: Hội Thánh. Lời tiên tri nổi tiếng — và khá thách thức — của Đa-ni-ên về “bảy mươi tuần lễ” là một ví dụ nổi bật của một lời tiên tri pha trộn như vậy (Đa-ni-ên 9:24–27). Trong giây lát chúng ta sẽ thảo luận nó khá chi tiết. Thứ hai, có một số OTKP có điều có thể gọi là sự ứng nghiệm liên cá nhân hai mặt. Ý tưởng tại đây ít đáng sợ hơn tên gọi của tôi cho nó. Trong những văn bản này, tiên tri nói về mối quan hệ của Y-sơ-ra-ên cánh chung với dân ngoại trong những ngày sau rốt; tức là, mối quan hệ của Cơ Đốc nhân với những người chưa phải là một phần của cộng đồng Giao Ước Mới.
Vì vậy, đọc chúng từ một góc độ, chúng ta có thể thấy chúng được ứng nghiệm trong mối quan hệ giữa các Cơ Đốc nhân người Do Thái và những người lân cận dân ngoại của họ, những người chưa tin cậy nơi Đấng Christ. Tuy nhiên, từ một góc độ khác, chúng ta có thể thấy chúng cũng được ứng nghiệm trong mối quan hệ giữa Hội Thánh và thế gian không tin xung quanh Hội Thánh, một thế gian được tiêu biểu trong các lời tiên tri này bằng “các dân tộc” vẫn còn ở ngoài giao ước. Để minh họa, chúng ta hãy xem Xa-cha-ri 8:23. Câu đó chép: “Đức Giê-hô-va vạn quân phán như vầy: ‘Trong những ngày đó, mười người từ mọi dân tộc sẽ nắm lấy vạt áo của một người Do Thái mà nói rằng: “Chúng tôi sẽ đi với các anh, vì chúng tôi có nghe rằng Đức Chúa Trời ở cùng các anh.”’” Cụm từ “trong những ngày đó” báo hiệu rằng chúng ta đang xét một OTKP. Vì vậy, nó được ứng nghiệm theo nghĩa Hội Thánh học, trong Hội Thánh. Nhưng bằng cách nào? Thật vậy, nó đã được ứng nghiệm khi một hoạn quan dân ngoại từ Ê-thi-ô-pi xin Phi-líp, người Do Thái, soi sáng cho mình về ý nghĩa của Ê-sai 53 (Công Vụ 8:26–31). Tương tự, nó đã được ứng nghiệm khi các dân ngoại tại An-ti-ốt nài xin Phao-lô, người Do Thái, giảng Phúc Âm cho họ một lần nữa vào ngày Sa-bát kế tiếp (Công Vụ 13:42). Nhưng nó cũng đã được ứng nghiệm khi Phúc Âm “vang ra” từ những người dân ngoại trở lại đạo tại Tê-sa-lô-ni-ca, không chỉ trong xứ Ma-xê-đoan và A-chai, mà còn “ở mọi nơi” (1 Cô-rinh-tô 1:2). Kết quả là càng có thêm nhiều dân ngoại tin và trở thành môn đồ của Đấng Christ, nhận biết rằng Đức Chúa Trời chân thật và hằng sống hiện diện giữa các hội chúng của họ (1 Cô-rinh-tô 14:25; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:8). Và điều tương tự cũng đúng trong suốt lịch sử Hội Thánh, mỗi khi các hậu tự dân ngoại của Áp-ra-ham rao giảng Phúc Âm cho những người chưa tin (Rô-ma 4:16). Vậy thì: Xa-cha-ri 8:23, một OTKP, có sự ứng nghiệm liên nhân cách hai mặt, không chỉ trong các mối quan hệ thuộc linh giữa Cơ Đốc nhân người Do Thái và dân ngoại, mà còn trong các mối quan hệ thuộc linh giữa Cơ Đốc nhân dân ngoại và những người chưa tin. Tuy nhiên, vì bản văn của chúng ta được ứng nghiệm dưới Giao Ước Mới, nên nó được ứng nghiệm duy nhất trong phạm vi của Hội Thánh. Và mọi OTKP đều như vậy. Thật đáng kinh ngạc khi thấy các sứ đồ đã rút ra cách đầy dẫy từ các hình bóng và bóng của Cựu Ước để mô tả dân sự của Đức Chúa Trời trong Tân Ước. Chắc chắn ví dụ ấn tượng nhất về hiện tượng này được tìm thấy trong 1 Phi-e-rơ 2:4–10. Khi nói với — và về — Hội Thánh của Đấng Christ, Phi-e-rơ mô tả Hội Thánh là một nhà thuộc linh (2 Sa-mu-ên 7:27), một chức thầy tế lễ thánh (Xuất Ê-díp-tô Ký 19:6; Ê-sai 61:6), một chức thầy tế lễ hoàng gia (Thi Thiên 110; Xa-cha-ri 6:13), Si-ôn của Đức Chúa Trời (Thi Thiên 9:11; 48:2), một đền thờ (1 Các Vua 6:11–13; 2 Sử Ký 7:1), một dòng giống được chọn (Phục Truyền Luật Lệ Ký 7:7–8; 10:15; Ê-sai 65:9), một dân thánh (Xuất Ê-díp-tô Ký 19:6; Phục Truyền Luật Lệ Ký 7:6), một của báu quý giá (Phục Truyền Luật Lệ Ký 7:6; Ma-la-chi 3:17), và dân sự của Đức Chúa Trời (Xuất Ê-díp-tô Ký 3:7; 6:7; Ô-sê 1:10). Tương tự, Phao-lô có thể nói về Hội Thánh là dòng dõi của Áp-ra-ham (Rô-ma 4:16; Ga-la-ti 3:29), Thân Thể của Đấng Christ (Ê-phê-sô 1:22; 4:12; 5:28–30; Cô-lô-se 1:24; đối chiếu Sáng Thế Ký 2:18–25), Cô Dâu của Đấng Christ (Ê-phê-sô 5:25–26; Ê-sai 49:18; 62:5; đối chiếu Giê-rê-mi 2:2), bầy chiên của Đức Chúa Trời (Công Vụ 20:28; 1 Phi-e-rơ 5:2; đối chiếu Thi Thiên 78:52; Ê-sai 40:11), đền thờ của Đức Chúa Trời (Ê-phê-sô 2:19–21; đối chiếu Ê-xê-chi-ên 43:7), dân sự của Đức Chúa Trời (Rô-ma 9:25–26; 2 Cô-rinh-tô 6:16), và Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời (Ga-la-ti 6:16; Hê-bơ-rơ 8:8–12). Trong khi đó, Giăng gọi các Cơ Đốc nhân là con cái của Đức Chúa Trời (1 Giăng 3:1–2, 9–10; đối chiếu Xuất Ê-díp-tô Ký 3:9–11), và Gia-cơ xưng hô với Hội Thánh là mười hai chi phái (Gia-cơ 1:1; đối chiếu Khải Huyền 7:1–4). Đọc các bản văn này, chúng ta nhận ra ngay rằng các sứ đồ là những bậc thầy về NCH. Họ giải thích OTKP theo nghĩa tận thế học, hình bóng học, Đấng Christ học, giao ước học, và Hội Thánh học. Họ hiểu rằng trong các lời tiên tri này, Đức Chúa Trời đang nói về mọi điều sẽ xảy đến cho dân Giao Ước Mới của Ngài, dù là người Do Thái hay dân ngoại, trong những ngày của Vương Quốc Đức Chúa Trời. Họ hiểu rằng OTKP là về Hội Thánh và dành cho Hội Thánh. Đức Chúa Trời của OTKP Có Nói Dối Không? Bây giờ đã đến lúc giải đáp hai câu hỏi từng khiến các anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta rất bối rối. Câu hỏi thứ nhất là: Nếu các lời tiên tri trong Cựu Ước liên quan đến sự giáng sinh, đời sống, chức vụ, sự chết và sự phục sinh của Đấng Christ đã được ứng nghiệm theo nghĩa đen, thì chúng ta có quyền gì để nói rằng các lời tiên tri trong Cựu Ước về Vương Quốc của Đức Chúa Trời thì không? Như chúng ta đã thấy, câu hỏi này phát sinh từ việc không phân biệt được giữa các lời tiên tri đơn giản về Đấng Mê-si và các OTKP. Các lời tiên tri trước được diễn đạt cách thẳng thắn và được ứng nghiệm trong thời Cựu Ước, còn các lời tiên tri sau được diễn đạt theo lối hình bóng và được ứng nghiệm trong thời Tân Ước. Mục đích của loại trước rất đa dạng: cung cấp cho Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc bằng chứng vững chắc rằng Chúa Giê-xu là / chính là Đấng Mê-si của họ, trang bị cho Hội Thánh để xác nhận và bênh vực Phúc Âm, và củng cố đức tin của thánh đồ nơi sự toàn tri và chủ quyền của Đức Chúa Trời cùng tính đáng tin cậy của Lời Ngài. Mục đích của loại sau cũng đa dạng: ban hy vọng cho các thánh đồ Cựu Ước của Đức Chúa Trời, nhưng cũng che giấu sự mầu nhiệm của Giao Ước và Vương Quốc dưới các hình bóng và bóng, qua đó thử thách Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc khi Đấng Mê-si của họ đến lần thứ nhất, và cũng dành cho Đấng Christ đặc quyền vén mở “chân lý thật” cho Y-sơ-ra-ên và các dân tộc. Một lần nữa, Đức Chúa Trời vui lòng giấu mọi kho báu của sự khôn ngoan và tri thức trong Đấng Christ, để chính Đấng Christ có thể mở chúng ra cho những người thuộc về Ngài (Ma-thi-ơ 13:10–17; Cô-lô-se 1:26; 2:3). Điều này đưa chúng ta đến câu hỏi thứ hai của người theo thuyết tiền thiên niên: Nếu quả thật Đức Chúa Trời đã phán với các thánh đồ Cựu Ước của Ngài theo lối hình bóng và tượng trưng trong OTKP, thì chẳng phải trên thực tế Ngài đã nói dối họ và lừa dối họ sao? Chẳng phải Ngài đã dùng các lời tiên tri đơn giản để huấn luyện họ giải thích lời tiên tri theo nghĩa đen sao? Tại sao Ngài lại lừa dối họ bằng cách thay đổi đường lối và truyền đạt chân lý về Vương Quốc cách “mầu nhiệm” trong các hình bóng và bóng? Thoạt nhìn, sự phản đối này có vẻ có trọng lượng, nhưng có ít nhất bốn lý do tốt cho thấy nó không thể đứng vững. Thứ nhất, khi phán như vậy qua các tiên tri Cựu Ước, Đức Chúa Trời đã nói sự thật tuyệt đối. Không một lời nào trong mọi lời tốt lành trong OTKP đã — hay sẽ — rơi xuống đất (Giô-suê 23:14). Đúng vậy, Đức Chúa Trời không nói hết mọi điều Ngài muốn nói, vì nhiều điều đã được cố ý giấu dưới một bức màn hình bóng và bóng. Tuy nhiên, Ngài chắc chắn đã muốn nói mọi điều Ngài đã nói. Trong OTKP, Ngài có ý truyền đạt những chân lý quan trọng, Ngài muốn chúng có một tác dụng mong muốn, và Ngài đã hành động theo cách khiến chúng quả thật có tác dụng đó. Thánh Linh của Lẽ Thật đã làm chứng về lẽ thật của các lời tiên tri của Đức Chúa Trời trong lòng những người được chọn thời Cựu Ước của Ngài, dùng những lời đó để ban cho họ ánh sáng, lòng can đảm và hy vọng. Vì vậy, khi ban OTKP cho dân sự Ngài, Đức Chúa Trời đã không nói dối. Thứ hai, ngay trong chính OTKP, Đức Chúa Trời đã ban cho dân sự Ngài nhiều gợi ý rằng các sự mặc khải này được bao phủ trong sự mầu nhiệm, và không được ép vào một khuôn mẫu theo nghĩa đen. Chúng ta đã thảo luận các gợi ý này trước đây. Những mâu thuẫn bề ngoài, những bản văn rõ ràng mang tính biểu tượng, và những lời hứa về một Giao Ước Mới đều đứng như những lời cảnh báo chống lại cách giải thích OTKP quá theo nghĩa đen. Thứ ba, Đức Chúa Trời đã nhiều lần nói hoặc ám chỉ với dân Cựu Ước của Ngài rằng họ sẽ không hiểu đầy đủ mục đích và kế hoạch cứu chuộc của Ngài cho đến những ngày sau rốt. Ví dụ, khi nhìn về thời của Đấng Christ và nói về Phúc Âm mà Ngài sẽ mang đến, Đức Chúa Trời đã cảnh báo Y-sơ-ra-ên qua Ê-sai rằng: “Ý tưởng Ta chẳng phải ý tưởng các ngươi, đường lối các ngươi chẳng phải đường lối Ta” (Ê-sai 55:6–13). Tương tự, Ngài nói về một ngày trong tương lai khi mọi con trai của Si-ôn sẽ được Đức Giê-hô-va dạy dỗ (Ê-sai 54:13; Giăng 6:45); một ngày khi Thầy của họ sẽ không còn ẩn mình nữa; một ngày khi họ sẽ thấy Thầy của mình và nghe một lời ở phía sau mình nói rằng: “Này là đường đây, hãy đi trong đó” (Ê-sai 30:19–21). Mi-chê hướng về một thời (của Vương Quốc) khi chính Đức Chúa Trời sẽ dạy đường lối Ngài cho mọi dân tộc (Mi-chê 4:2). Giê-rê-mi, khi nói về các lời hứa cứu chuộc của Đức Chúa Trời cho Y-sơ-ra-ên, tuyên bố: “Trong những ngày sau rốt, các ngươi sẽ hiểu điều này” (Giê-rê-mi 30:18–31:6). Về phần Đa-ni-ên, ông đã kinh ngạc trước một khải tượng tận thế mà ông vừa nhận được, nhưng “không có ai giải thích được” (Đa-ni-ên 8:27). Quả thật, sau khi ban cho ông khải tượng cuối cùng, thiên sứ của Đức Chúa Trời bảo ông “giữ kín những lời này và niêm phong [toàn bộ] cuốn sách cho đến kỳ cuối cùng” (Đa-ni-ên 12:4). Chỉ khi đó mới dấy lên một dân tộc có thể ban sự hiểu biết (đầy đủ) cho nhiều người (Đa-ni-ên 11:33). Chỉ khi đó tri thức mới gia tăng (tức là đến mức đầy trọn và hoàn tất; xem Đa-ni-ên 12:4). Chỉ khi đó các lời tiên tri về Vương Quốc này mới được hiểu đầy đủ. Đứng trước những lời như vậy, thánh đồ Cựu Ước nào có thể không bước đi cách khiêm nhường trước những sự mầu nhiệm của OTKP (Ê-sai 66:2)? Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ tư và cuối cùng: Ngay khi Đức Chúa Trời bắt đầu làm ứng nghiệm OTKP, Ngài cũng cung cấp các chìa khóa mà nhờ đó bất cứ ai muốn đều có thể giải thích nó cách đúng đắn. Như chúng ta đã thấy, ngay cả trước khi Vương Quốc đến, chính Chúa Giê-xu đã mặc khải những sự mầu nhiệm của Vương Quốc cho các môn đồ hay tìm hỏi của Ngài (Ma-thi-ơ 13:1–16). Sau Ngày Lễ Ngũ Tuần, khi giai đoạn đầu tiên của Vương Quốc đã bắt đầu, Ngài ban cho các sứ đồ và tiên tri thánh của Ngài thêm ánh sáng — quả thật, ánh sáng dứt khoát — về bản chất và sự đến của Vương Quốc cùng cách giải thích đúng đắn về OTKP. Kể từ đó, ánh sáng (đã được ghi vào Kinh Thánh) đó đã sẵn có cho những người chân thành tìm kiếm ở mọi thời và mọi nơi. Vậy nếu trong thời Cựu Ước quả thật có lý do cho một mức độ bối rối nào đó — và do đó cần sự thận trọng, kiên nhẫn và tin cậy thánh — liên quan đến ý nghĩa thật của OTKP, thì trong thời Tân Ước, lý do đó hoàn toàn bị loại bỏ. Kể từ nay, với tất cả những ai sẵn lòng tiếp nhận, Đấng Christ ban tặng Tấm Đá Rosetta: NCH, nhờ đó họ có thể dễ dàng dịch các cách nói bóng bẩy mầu nhiệm của OTKP thành chân lý Tân Ước vinh hiển. Vì vậy, nếu ngày nay có ai bị OTKP lừa dối, thì họ không bị Đức Chúa Trời lừa dối, mà bị chính mình lừa dối. Cách Các Sứ Đồ Giải Thích OTKP Các sứ đồ đã thực sự giải thích OTKP như thế nào? Họ có giải thích theo nghĩa đen, tìm kiếm sự ứng nghiệm theo nghĩa đen của nó trong một thiên niên kỷ tương lai không? Hay họ giải thích theo nghĩa tận thế học, hình bóng học, Đấng Christ học, giao ước học và Hội Thánh học, thấy sự ứng nghiệm của nó trong Hội Thánh, dưới Giao Ước Mới trong Đấng Christ, và trong “những ngày sau rốt” của Kỷ Nguyên Ứng Nghiệm gồm hai giai đoạn? Bây giờ đã đến lúc tìm hiểu. Trong phần này, chúng ta sẽ xem xét ngắn gọn bảy bản văn Tân Ước, trong đó các sứ đồ của Chúa trích dẫn, giải thích và áp dụng các OTKP cụ thể. Vì tiết kiệm dung lượng, tôi thường sẽ không chép lại chính các bản văn. Vì vậy, xin hãy mang theo cuốn Kinh Thánh đang mở của bạn đến kho báu chân lý Tân Ước này về ý nghĩa của OTKP. 1. Sự Tôn Cao của Vua Cao Cả của Thiên Đàng (Công Vụ 2:33–36; Thi Thiên 110) Trước đây chúng ta đã xem bài giảng của Phi-e-rơ vào Ngày Lễ Ngũ Tuần và thấy ông đã giải thích Thi Thiên 110 như thế nào, một OTKP xuất hiện khá nổi bật trong Tân Ước. Ông không hề nhắc đến một vương quốc ngàn năm trong tương lai. Trong mắt Phi-e-rơ, thi thiên này được ứng nghiệm trong triều đại trung bảo trên trời của Đấng Christ. Quả thật, ông nói khá rõ ràng rằng Thi Thiên 110:1 đã được ứng nghiệm khi Đấng Christ thăng thiên và ngồi xuống bên hữu Đức Chúa Cha. Điều này giúp chúng ta hiểu phần còn lại của Thi Thiên. Các câu 2–3 được ứng nghiệm trong suốt Kỷ Nguyên Rao Truyền, khi Đức Chúa Cha mở rộng vương trượng của Con Ngài — Vua Cao Cả của Thiên Đàng — trên khắp đất. Ngài sẽ làm điều đó qua Hội Thánh, một dân tộc tình nguyện rao giảng Phúc Âm trong Ngày (tức là kỷ nguyên) của quyền năng Đấng Christ (tức là thẩm quyền vũ trụ của Ngài). Các câu 4–6 — một OTKP liên quan đến Ngày của Đức Giê-hô-va — sẽ được ứng nghiệm khi Đấng Christ tái lâm, khi trong sự phán xét, Ngài đặt mọi kẻ thù của Ngài dưới chân Ngài, đập tan các vua, hủy diệt “các dân tộc” gồm những tội nhân phản loạn, và đè bẹp dứt khoát Sa-tan, “cái đầu” trước đây trên một xứ rộng lớn (Sáng Thế Ký 3:15; Giăng 12:31; Công Vụ 2:35; 1 Cô-rinh-tô 15:25). Cách Phi-e-rơ giải thích Thi Thiên 110:1 mở ra ý nghĩa của toàn bộ Thi Thiên, một ý nghĩa được thần học tận thế của Tân Ước xác nhận, dễ dàng nhận ra qua việc sử dụng đúng đắn NCH, và mang tính dạy dỗ cùng khích lệ cho Hội Thánh. 2. Các Ngươi Sẽ Xây Cho Ta Kiểu Nhà Nào? (Công Vụ 7:44–50; Ê-sai 66:1–2) Mặc dù Ê-tiên không phải là sứ đồ, ông đã ngồi dưới sự dạy dỗ của các sứ đồ, điều rất có thể đã đi vào bài giảng vĩ đại của ông trước Tòa Công Luận (Công Vụ 2:42). Lời của ông chứa đựng những hiểu biết tinh tế, được soi dẫn và quý báu về quan điểm của các sứ đồ đối với Hội Thánh và cách giải thích đúng đắn về OTKP. Sau khi bị cáo buộc nói phạm đến đền thờ (Công Vụ 6:13), nhà truyền giảng đầy dẫy Đức Thánh Linh kết thúc lời biện hộ của mình bằng cách đề cập chính chủ đề đó. Trong thời xưa, Đức Chúa Trời vui lòng để Y-sơ-ra-ên thờ phượng Ngài trước hết trong một đền tạm, và sau đó trong đền thờ của Sa-lô-môn. Nhưng sự sắp đặt này chỉ là tạm thời, vì Đấng Tối Cao không thể ngự trong những nhà do tay người làm ra, và Ngài cũng không muốn ngự như vậy (Công Vụ 7:48). Để ủng hộ những khẳng định gây sốc này, Ê-tiên sau đó trích dẫn Ê-sai 66:1–2: “Trời là ngai Ta, đất là bệ chân Ta. Các ngươi sẽ xây cho Ta kiểu nhà nào?” Đức Chúa Trời phán, “hay nơi nào sẽ là nơi an nghỉ của Ta? Chẳng phải tay Ta đã làm nên mọi vật này sao?” (Công Vụ 7:49–50) Đúng vậy, ngay cả trong thời Cựu Ước, Đức Chúa Trời cũng đã ám chỉ rộng rãi về sự không đầy đủ và tính tạm thời của các nơi thờ phượng cổ xưa của Y-sơ-ra-ên. Nhưng Ngài muốn ngự ở đâu? Rõ ràng Ê-tiên đã cố gắng trả lời câu hỏi đó trong các cuộc trò chuyện trước đây với bà con của mình. Ở đây ông không làm vậy. Tuy nhiên, hãy lưu ý rằng ngay trong chính bản văn Cựu Ước mà ông trích dẫn, Đức Chúa Trời tự ban cho chúng ta lời giải thích: “Nhưng Ta sẽ đoái xem người này, tức là người khiêm nhường và ăn năn trong tâm linh, và run sợ trước Lời Ta” (Ê-sai 66:2). Nói cách khác, nơi an nghỉ thật của Đức Chúa Trời — ngôi nhà thật mà Ngài vui lòng ngự mãi mãi — là tấm lòng của dân sự khiêm nhường, ăn năn, tin Phúc Âm của Ngài. Ê-tiên đã học được chân lý vĩ đại này từ cả Đấng Christ lẫn Phi-e-rơ (Ma-thi-ơ 12:6; Giăng 2:19–22; 14:23; Công Vụ 2:38; 1 Phi-e-rơ 2:5). Thấy nó được xác nhận trong Ê-sai, ông cố gắng chia sẻ nó với anh em người Do Thái của mình. Than ôi, ông không thể khiến đôi mắt mù lòa của họ nhìn thấy hay đôi tai chưa cắt bì của họ nghe được: đền thờ mới và đời đời của Đức Chúa Trời là Hội Thánh của Ngài, thân thể đời đời của Con Ngài (Ê-phê-sô 2:22). Mặc dù Ê-sai 66:1–2 không phải là một lời tiên tri theo nghĩa chặt chẽ nhất, nó nằm ngay sát bên một số OTKP đầy khuấy động, và do đó gợi ý về cách giải thích đúng đắn của chúng (ví dụ: Ê-sai 65:17–25; 66:7–14, 18–20). Như Ê-tiên biết rõ, các bản văn này cho chúng ta biết nhiều về nơi Đức Chúa Trời sẽ ngự “trong ngày đó.” Ngài sẽ ngự trong một Giê-ru-sa-lem Mới do chính Ngài tạo dựng (Ê-sai 65:18–19; 66:10, 13). Ngài sẽ ngự trong Núi Thánh của Ngài, nơi Giê-ru-sa-lem Mới sẽ ngự trên đó (Ê-sai 65:25; 66:20). Ngài sẽ ngự giữa dân sự của một dân tộc được sinh ra trong một ngày (Ê-sai 66:8), và giữa các con trai mới sinh của Si-ôn, những người sẽ bú nơi bầu vú an ủi của Thành Thánh (Ê-sai 66:8–12). Nhưng nếu Đức Chúa Trời không thể ngự trong một ngôi nhà do tay người làm ra, thì Ngài có ngự trong một thành do tay người làm ra không? Chính xác thì cư dân của thành tận thế của Ê-sai là ai? Công dân của dân tộc mầu nhiệm này, dân tộc sẽ được sinh ra trong một ngày, là ai? Dân tộc đó sẽ được sinh ra như thế nào, và khi nào? Ê-tiên sẽ trả lời các câu hỏi này như thế nào? Các sứ đồ sẽ trả lời như thế nào? Bạn sẽ trả lời như thế nào? 3. Một Sự Sáng cho Dân Ngoại (Công Vụ 13:46–47; Ê-sai 49:5–7) Trong Công Vụ 13:13–52, Lu-ca thuật lại chức vụ của Phao-lô và những người đồng hành với ông cho người Do Thái và những dân ngoại kính sợ Đức Chúa Trời tại An-ti-ốt xứ Bi-si-đi. Giống như Phi-e-rơ vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, thì ở đây cũng vậy: Phao-lô trình bày cho anh em người Do Thái của mình một sự trình bày và bênh vực xuất sắc về Phúc Âm, được củng cố bằng nhiều lời tiên tri Cựu Ước về Đấng Mê-si. Tuy nhiên, khi phần lớn người Do Thái chống lại sứ điệp của ông, Phao-lô và Ba-na-ba mạnh dạn nói: Điều cần thiết là lời của Đức Chúa Trời phải được rao cho các anh trước; nhưng vì các anh chối bỏ nó và tự xét mình không xứng đáng với sự sống đời đời — hãy lưu ý điều này — bây giờ chúng tôi hướng sang dân ngoại. Vì Chúa đã truyền cho chúng tôi như vậy, rằng: “Ta đã đặt ngươi làm sự sáng cho dân ngoại, để ngươi đem sự cứu rỗi đến tận cùng trái đất.” (Công Vụ 13:46–47) Ở đây, Phao-lô đang trích dẫn từ một OTKP: Ê-sai 49:1–12. Cả lời tiên tri lẫn cách Phao-lô xử lý nó đều hấp dẫn. Trong Ê-sai 49:1–6, chính Đấng Christ đang phán. Ngài tự nhận mình là Tôi Tớ của Đức Chúa Trời và là “Y-sơ-ra-ên” của Đức Chúa Trời — Đấng Cứu Chuộc sẽ thắng thế với Đức Chúa Trời để khôi phục những người được gìn giữ của Y-sơ-ra-ên (theo sắc tộc), và làm sự sáng cho dân ngoại để sự cứu rỗi của Đức Chúa Trời có thể đến tận cùng trái đất. Sau đó trong Ê-sai 49:7–13, chúng ta nghe tiếng của Đức Giê-hô-va đáp lại sự nản lòng của Tôi Tớ, bảo đảm với người rằng công việc của người sẽ giúp dân sự của Đức Chúa Trời (cả người Do Thái lẫn dân ngoại) thừa hưởng Đất Hứa và kinh nghiệm những sự an ủi đời đời của Vương Quốc. Quan điểm của Phao-lô về điều này rất rõ ràng. Đúng vậy, Đấng mở cửa Vương Quốc — cho cả người Do Thái lẫn dân ngoại — là Chúa Giê-xu Christ, Tôi Tớ đau khổ và đắc thắng của Đức Giê-hô-va. Nhưng đó cũng là Hội Thánh, Thân Thể đau khổ và đắc thắng của Đấng Christ. Vì Đức Chúa Trời không chỉ đặt Đấng Christ trong thế gian làm sự sáng cho các dân tộc; Ngài cũng đã đặt Phao-lô, Ba-na-ba, và mọi thành viên khác trong thân thể của Con Ngài, những người mang ánh sáng của lẽ thật Phúc Âm đến cho những người bị trói buộc trong bóng tối (Ê-sai 49:9; Ma-thi-ơ 5:14; Giăng 1:5). Tóm lại, chúng ta thấy rằng Phao-lô đã dùng NCH để giải thích Ê-sai 49:1–12 theo nghĩa Đấng Christ học, Hội Thánh học và tận thế học. Nó không được ứng nghiệm trong một nền thần quyền Môi-se kéo dài một ngàn năm, mà trong Đấng Christ, trong Hội Thánh, và trong Vương Quốc thuộc linh hai mặt mà Đấng Christ đang mang vào thế gian trong những ngày sau rốt này. 4. Đền Tạm của Đa-vít Được Dựng Lại (Công Vụ 15:12–21; A-mốt 9:11–12) Bối cảnh: một hội đồng lớn của Hội Thánh tại Giê-ru-sa-lem. Vấn đề đang thảo luận: Các Cơ Đốc nhân dân ngoại có nên chịu cắt bì và bị buộc phải tuân theo Luật Pháp Môi-se không? Phao-lô và Ba-na-ba, sau khi lao động kết quả giữa dân ngoại, nói không. Phi-e-rơ đồng ý, trích dẫn công việc ân điển chủ quyền của Đức Chúa Trời trong gia đình Cọt-nây. Sau đó Gia-cơ — trưởng lão lãnh đạo của hội thánh tại Giê-ru-sa-lem — đưa ra phán quyết của mình: Hỡi anh em, hãy nghe tôi: Si-môn vừa thuật lại cách Đức Chúa Trời lần đầu bày tỏ ý muốn của Ngài là lấy ra từ giữa dân ngoại một dân cho danh Ngài. Và lời của các tiên tri phù hợp với điều này; như có chép: “Sau những điều này, Ta sẽ trở lại và dựng lại đền tạm đã đổ nát của Đa-vít; Ta sẽ xây lại những chỗ hư nát của nó và dựng nó lên lại, để phần còn lại của loài người có thể tìm kiếm Chúa, tức là mọi dân ngoại được gọi bằng danh Ta, Chúa phán, Đấng làm cho những điều này được biết đến từ lâu.” (Công Vụ 15:13–18) Để mở ra một cửa sổ về cách giải thích đúng đắn về OTKP, đây là một trong những bản văn quan trọng nhất trong DNT. Để thấy lý do tại sao, chúng ta phải hiểu tiền đề của Gia-cơ. Nó rõ ràng như pha lê: Việc dân ngoại liên tục trở lại đạo dưới chức vụ truyền giảng của Phi-e-rơ, Phao-lô và Ba-na-ba đang làm ứng nghiệm lời tiên tri của A-mốt. Quả thật, nó đang làm ứng nghiệm mọi OTKP về tác dụng này (Công Vụ 3:24; 15:15). Trong tâm trí Gia-cơ, lời tiên đoán của A-mốt chỉ là một ví dụ đơn lẻ; nếu muốn, ông đã có thể dễ dàng trích dẫn thêm nhiều nữa. Trong chức vụ dạy dỗ thường xuyên của mình, chắc chắn ông đã làm vậy. Các sứ đồ khác cũng vậy. Như chúng ta sẽ thấy dưới đây, tất cả họ đều dạy rằng các OTKP về sự trở lại đạo của dân ngoại đang được ứng nghiệm trong Đấng Christ, dưới Giao Ước Mới, và trong (sự tăng trưởng của) Hội Thánh. Ghi nhớ tiền đề này, chúng ta có thể dễ dàng thấy Gia-cơ đã hiểu lời tiên tri của A-mốt như thế nào, và tại sao ông lại dùng nó. Cụm từ “sau những điều này” (hay “trong ngày đó” trong Bản Văn Masoretic) báo hiệu rằng lời tiên tri sẽ được ứng nghiệm trong những ngày sau rốt. Nhưng đối với Gia-cơ, những ngày sau rốt đã đến. Đó là những ngày của Đấng Christ và Giao Ước Mới. Và Đức Chúa Trời đang làm gì trong những ngày sau rốt này? Ngài đang dựng lại đền tạm (hay lều) đã sụp đổ của Đa-vít. Nói cách khác, Ngài đang khôi phục triều đại đã sụp đổ của Đa-vít. Đây là một mô-típ phổ biến trong OTKP. Hết lần này đến lần khác, Đức Chúa Trời hứa rằng Ngài sẽ khôi phục Y-sơ-ra-ên về quê hương của nàng, dấy lên một hậu tự (của Đấng Mê-si) của Đa-vít, và khiến triều đại của người tồn tại mãi mãi (Thi Thiên 89:34–37; 132:13–18; Ê-sai 9:7; Giê-rê-mi 33:14–18; Ê-xê-chi-ên 37:24–25; Ô-sê 3:5; Xa-cha-ri 12:10–12; 13:1). Nhưng Gia-cơ đã thấy rằng Chúa Giê-xu Christ, gốc và hậu tự của Đa-vít, là Đấng Mê-si (Khải Huyền 5:5). Ông cũng đã thấy rằng Hội Thánh của Đấng Christ — bao gồm mọi người tin nơi Ngài, dù là người Do Thái hay dân ngoại — là triều đại tận thế của Ngài. Đối với Gia-cơ, Hội Thánh là lều, đền tạm, nhà và gia đình của Đa-vít. Nó không còn sụp đổ nữa, mà nay đang được khôi phục, không bao giờ bị phá đổ nữa. Và chính xác tại sao Đức Chúa Trời khôi phục đền tạm này? A-mốt đã nói: “Để phần còn lại của loài người có thể tìm kiếm Chúa” (Công Vụ 15:17; xem thêm A-mốt 9:12). Xét mọi điều đang xảy ra ngay trước mắt họ — dù trong gia đình Cọt-nây, hay tại Sa-ma-ri, hay trong các hội thánh dân ngoại xa xôi — điều này chỉ có thể có một ý nghĩa duy nhất đối với Gia-cơ và các sứ đồ khác: Nay Đức Chúa Trời cuối cùng đã sai Đấng Cứu Chuộc của thế gian đến, và nay Ngài đã đặt người làm Vua Cao Cả trên ngai trên trời của Đa-vít, Ngài (Đức Chúa Trời) đã bắt đầu làm ứng nghiệm lời hứa xưa của Ngài với tổ phụ Áp-ra-ham: rằng trong Dòng Dõi của người, mọi dân tộc trên đất sẽ được ban phước (Sáng Thế Ký 22:18), và rằng cuối cùng Đức Chúa Trời sẽ có một dân cho sự sở hữu riêng của Ngài, được gọi ra từ mọi chi phái, thứ tiếng, gia đình và dân tộc (Khải Huyền 5:9). Vậy thì: Theo Gia-cơ, và dùng NCH, chúng ta thấy rằng lời tiên tri của A-mốt — và mọi lời tiên tri khác giống như vậy — không được ứng nghiệm trong một thiên niên kỷ tương lai, mà trong Kỷ Nguyên Rao Truyền hiện tại. Nó không được ứng nghiệm trên đất tại Palestine, mà ở những nơi trên trời trong Chúa Giê-xu Christ. Và — như mọi nhà lãnh đạo của Hội Đồng đều đồng ý — nó không được ứng nghiệm qua việc tuân thủ Luật Pháp Môi-se, mà qua đức tin đơn sơ nơi Đấng đã làm trọn Luật Pháp và Các Tiên Tri. Theo đó, từ nay không còn sự phân biệt giữa người Do Thái và dân ngoại: Mọi người đã tin đều là các vua của trái đất và một chức thầy tế lễ hoàng gia trong triều đại trên trời của Chúa Giê-xu Christ, Chúa chúng ta (Thi Thiên 89:27; 138:4; Công Vụ 15:9; Rô-ma 10:12; Ga-la-ti 3:28; 1 Phi-e-rơ 2:9; Khải Huyền 21:24). 5. Con Trai của Đức Chúa Trời Hằng Sống (Rô-ma 9:19–26; Ô-sê 2:14–23) Trong Rô-ma 9–11, Phao-lô đề cập đến sự tai tiếng của việc người Do Thái khước từ Phúc Âm cách rộng rãi. Trong chương 9, điểm chính của ông là các lời hứa Cựu Ước của Đức Chúa Trời về sự cứu rỗi tận thế cho “Y-sơ-ra-ên” đã không thất bại, vì “không phải mọi người sinh ra từ Y-sơ-ra-ên đều là Y-sơ-ra-ên” (9:6). Ông muốn nói rằng các lời hứa về Vương Quốc trong Cựu Ước không được ban cho Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc, mà cho Y-sơ-ra-ên thuộc linh: cho dân tộc thuộc linh gồm người Do Thái và dân ngoại được chọn, những người, bởi ân điển chủ quyền của Đức Chúa Trời, sẽ trở thành tín đồ được cắt bì thuộc linh nơi Chúa Giê-xu Christ (Rô-ma 2:28; Phi-líp 3:3; Cô-lô-se 2:11). Đây là các bên thật sự thuộc về con người của Giao Ước Đời Đời, phần còn lại “Y-sơ-ra-ên” thật mà Đức Chúa Trời đã nhiều lần nói đến trong OTKP. Khi đưa ra lập luận này, Phao-lô trích dẫn Ô-sê 2:23: Ta sẽ gọi “dân Ta” những kẻ vốn không phải là dân Ta, và gọi “người được yêu” kẻ vốn không được yêu. Và sẽ xảy ra rằng tại nơi đã nói với họ: “Các ngươi không phải là dân Ta,” tại đó họ sẽ được gọi là con trai của Đức Chúa Trời hằng sống. (Rô-ma 9:25–26) Cách Phao-lô xử lý câu này rất gợi suy nghĩ và mang tính dạy dỗ. Ông dùng nó để cho lập luận của mình thẩm quyền Cựu Ước cho khẳng định của ông rằng Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời trong Tân Ước không chỉ gồm người Do Thái, mà còn gồm cả dân ngoại. Đối với Phao-lô, “dân được yêu” mà Ô-sê nói đến là dân ngoại: những dân ngoại, bởi ân điển của Đức Chúa Trời, đã tìm được đường vào gia đình đời đời của Đức Chúa Trời. Tuy nhiên, khi chúng ta tra cứu chính Ô-sê, chúng ta thấy rằng OTKP mở rộng mà câu này là phần kết luận mang (hay có vẻ mang) một ý nghĩa rất khác. Ở đó, Đức Chúa Trời dường như đang nói với Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc trong tội lỗi của nàng, chính Y-sơ-ra-ên mà Ngài vừa ly dị và sẽ sớm gửi đi lưu đày (Ô-sê 1:6, 9; 2:2). Hơn nữa, dường như chính với Y-sơ-ra-ên này mà Ngài hứa một Vương Quốc sắp đến, một vương quốc gồm sự giải cứu khỏi cảnh lưu đày, một giao ước (hôn nhân) mới, một tấm lòng mới được thanh tẩy khỏi các thần tượng trước đây, và sự bình an, thịnh vượng và sự sống đời đời với tư cách là một dân tộc mãi mãi được gieo trong Đất Hứa (Ô-sê 2:14–22). Đây là Y-sơ-ra-ên mà Đức Chúa Trời lập giao ước sẽ nói với: “Ngươi là dân Ta!” Và đây là Y-sơ-ra-ên sẽ đáp lại: “Ngài là Đức Chúa Trời của tôi!” (Ô-sê 2:23). Chúng ta phải hiểu điều này như thế nào? Trong Ô-sê, Đức Chúa Trời dường như đang nói với người Do Thái theo sắc tộc, nhưng trong Rô-ma, Phao-lô nói Ngài đang nói với dân ngoại. Làm sao chúng ta hòa giải mâu thuẫn bề ngoài này? Chính Phao-lô đã cho chúng ta câu trả lời. Trong tâm trí của Đức Chúa Trời, không phải mọi người sinh ra từ Y-sơ-ra-ên đều là “Y-sơ-ra-ên”. Trong tâm trí của Đức Chúa Trời, các bên thật sự thuộc về con người của Giao Ước Đời Đời — “Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời” thật — là những tín đồ được chọn nơi Chúa Giê-xu Christ, dù là người Do Thái hay dân ngoại (Ga-la-ti 6:16). Chính về “Y-sơ-ra-ên” này mà Đức Chúa Trời phán trong OTKP vĩ đại của Ô-sê, dù bằng ngôn ngữ hình bóng và có điều kiện theo giao ước. Vậy Đức Chúa Trời có đang nói về người Do Thái được chọn không? Có. Nhưng Ngài cũng đang nói về dân ngoại được chọn không? Có. Vì vậy, Phao-lô không ngần ngại áp dụng Ô-sê 2:23 cho các Cơ Đốc nhân dân ngoại. Tuy nhiên, ông cũng có thể dễ dàng áp dụng nó cho chính mình, hay cho nhiều thầy tế lễ người Do Thái gần đây đã trở nên vâng phục đức tin (Công Vụ 6:7). Trước khi trở lại đạo, họ cũng là Lô-Am-mi: không phải dân của Đức Chúa Trời (Ô-sê 1:9). Sau khi trở lại đạo, họ cũng là Am-mi và Ru-ha-ma: dân của Đức Chúa Trời, và những người đã nhận được lòng thương xót (Ô-sê 2:1). Lời tiên tri của Ô-sê nói về — và nói với — cả người Do Thái lẫn dân ngoại. Vậy đây là một trường hợp nữa trong đó chúng ta thấy sứ đồ dùng NCH. Trong tâm trí Phao-lô, Ô-sê không nói về các kế hoạch của Đức Chúa Trời cho Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc trong một thiên niên kỷ tương lai. Không, ông đang nói về các kế hoạch của Ngài cho Hội Thánh của Con Ngài — bao gồm cả người Do Thái lẫn dân ngoại — trong Vương Quốc hai giai đoạn sắp đến. Và đây là cách Phao-lô hiểu mọi OTKP, cách ông tìm thấy Phúc Âm trong đó, và cách ông rao giảng Phúc Âm từ đó. Chắc chắn Đức Chúa Trời đang kêu gọi Hội Thánh của Ngài làm điều tương tự. 6. Đền Thờ của Đức Chúa Trời Hằng Sống (2 Cô-rinh-tô 6:14–18; Ê-xê-chi-ên 37:26–28) Trong bản văn này, Phao-lô đang nói với người Cô-rinh-tô. Ông lo lắng về sức khỏe thuộc linh của họ, vì các ảnh hưởng bại hoại đã len lỏi vào hội thánh của họ. Để khuyên bảo, ông đưa ra một mạng lệnh, đặt một loạt câu hỏi sắc bén, và sau đó củng cố lời khuyên giục của mình bằng cách trích dẫn một số bản văn Cựu Ước liên quan.
Đây là chính những lời đó: Chớ mang ách chung với những người không tin. Vì sự công chính có sự hợp tác nào với sự vô luật pháp, hay sự sáng có sự thông công nào với sự tối tăm? Và Đấng Christ có sự hòa hợp nào với Bê-li-an, hay một tín đồ có gì chung với một người không tin? Và đền thờ của Đức Chúa Trời có sự thỏa hiệp nào với các thần tượng? Vì chúng ta là đền thờ của Đức Chúa Trời hằng sống, như Đức Chúa Trời đã phán: “Ta sẽ sống trong họ và đi lại giữa họ; Ta sẽ là Đức Chúa Trời của họ, và họ sẽ là dân Ta. Vì vậy, hãy ra khỏi giữa họ và phân rẽ, Chúa phán. Chớ đụng đến vật ô uế, và Ta sẽ tiếp nhận các ngươi. Và Ta sẽ là Cha cho các ngươi, và các ngươi sẽ là con trai và con gái cho Ta, Chúa, Đấng Toàn Năng trên hết, phán vậy.” Hỡi các bạn yêu dấu, vì chúng ta có những lời hứa này, chúng ta hãy thanh tẩy chính mình khỏi mọi sự ô uế của xác thịt và tâm linh, hoàn thiện sự nên thánh trong sự kính sợ Đức Chúa Trời. (2 Cô-rinh-tô 6:14–18) Chỉ cần liếc vào cột tham chiếu chéo của cuốn Kinh Thánh nghiên cứu của bạn cũng sẽ thấy Phao-lô đã trích dẫn hoặc ám chỉ đến ít nhất mười phân đoạn Cựu Ước khác nhau. Một số được lấy từ Luật Pháp (Xuất Ê-díp-tô Ký 6:7; 29:45; Lê-vi Ký 26:12), nhưng phần lớn được tìm thấy trong Các Tiên Tri (Ê-sai 43:6–7; 52:11; Giê-rê-mi 31:1, 33; Ê-xê-chi-ên 37:26–28; Ô-sê 1:10). Chúng ta không cần thảo luận chúng dài dòng để nhận ra hướng đi của ông: Trong suốt thời Cựu Ước, Đức Chúa Trời đã bày tỏ mong muốn sống bên trong dân sự Ngài. Trong các tiên tri Cựu Ước, Ngài hứa rằng một ngày nào đó Ngài sẽ làm như vậy. Ngày đó đã đến. Nhờ công việc của Đấng Christ, dân sự của Đấng Christ đã trở thành đền thờ đời đời của Đức Chúa Trời hằng sống. Và vì Đức Chúa Trời là thánh, đền thờ của Ngài cũng phải thánh. Vì ý tưởng Hội Thánh là đền thờ của Đức Chúa Trời là chủ đề trung tâm của cụm bản văn Cựu Ước này, tôi nghĩ rất có thể Ê-xê-chi-ên 37:26–28 là cốt lõi mà xung quanh đó Phao-lô đã tập hợp mọi bản văn còn lại. Nó chép: Và Ta sẽ đặt chúng [trong xứ] và làm cho chúng gia tăng, và sẽ đặt nơi thánh của Ta ở giữa chúng mãi mãi. Nơi ngự của Ta cũng sẽ ở cùng chúng, và Ta sẽ là Đức Chúa Trời của chúng, và chúng sẽ là dân Ta. Và các dân tộc sẽ biết rằng Ta là Đức Giê-hô-va, Đấng làm nên thánh Y-sơ-ra-ên, khi nơi thánh của Ta ở giữa chúng mãi mãi. (bản dịch của tác giả) Đọc lời tiên tri này theo nghĩa đen, như nhiều người theo thuyết tiền thiên niên vẫn làm, người ta có thể lập luận rằng nó hướng về một ngày khi Đức Chúa Trời sẽ khôi phục Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc về quê hương của nàng và ngự giữa chúng trong một đền thờ lớn hơn và tốt hơn bất kỳ đền thờ nào chúng từng biết. Nhưng đó không phải là cách Phao-lô hiểu nó. Trái lại, như bản văn của chúng ta cho thấy rõ ràng, ông hiểu nó là một lời tiên tri về Đấng Christ và Hội Thánh của Ngài (Ê-xê-chi-ên 37:24–25). Đối với Phao-lô, Hội Thánh là đền thờ thật của Đức Chúa Trời hằng sống, mà mọi đền thờ trước đây chỉ là hình bóng và bóng mà thôi. Và đúng như Đức Chúa Trời đã phán qua Ê-xê-chi-ên, đây là nơi thánh mà Ngài sẽ sống mãi mãi. Không có chuyện quay lại. Chuỗi ngọc trai tiên tri Cựu Ước tuyệt đẹp của Phao-lô xác nhận một lần nữa điều chúng ta đã thấy từ đầu: Cùng với các sứ đồ còn lại, ông đọc Luật Pháp và Các Tiên Tri theo nghĩa tận thế học, Đấng Christ học, hình bóng học và Hội Thánh học. Như mặt trời chiếu trên những bông hoa vào mùa xuân, NCH mở rộng chúng ra để hương thơm say đắm của chúng có thể tràn ngập nhà. 7. Trời Mới và Đất Mới (2 Phi-e-rơ 3:13; Ê-sai 65:17; 66:22) Bản văn cuối cùng của chúng ta cho chúng ta thấy sứ đồ Phi-e-rơ thảo luận về Sự Chung Kết (2 Phi-e-rơ 3:1–13). Chúa đã trì hoãn một số năm, những kẻ hoài nghi ngu dốt đang chế giễu lời hứa về sự trở lại của Ngài, và các tín đồ đang có những nghi ngờ. Theo đó, sứ đồ mong muốn soi sáng tâm trí họ, củng cố đức tin của họ, và xây dựng sự kiên trì của họ. Sau khi nhắc họ rằng Đức Chúa Trời đã can thiệp siêu nhiên vào lịch sử trong nhiều dịp trước đây, và sau khi giải thích rằng Ngài có những lý do khôn ngoan để trì hoãn sự trở lại của Con Ngài, Phi-e-rơ đưa ra một mô tả trang trọng về ngọn lửa vũ trụ sẽ bao trùm tội nhân trong Ngày của Chúa Giê-xu Christ. Sau đó, để khích lệ các anh em đang run rẩy của mình, ông kết thúc bằng bản văn của chúng ta: “Tuy nhiên, theo lời hứa của Ngài, chúng ta đang trông đợi trời mới và đất mới, nơi sự công chính ngự trị” (2 Phi-e-rơ 3:13). Khi nói như vậy về Thế Gian Sắp Đến, Phi-e-rơ đang đề cập đến một OTKP: Ê-sai 65:17–25 (đối chiếu Ê-sai 66:18–24). Nhưng trước khi chuyển sang nó, chúng ta phải tự hỏi: Chính xác thì sứ đồ nghĩ gì khi nói rằng Cơ Đốc nhân đang trông đợi một thế gian mới “nơi sự công chính ngự trị”? Manh mối đầu tiên của chúng ta được tìm thấy trong các câu ngay trước câu này. Ở đó chúng ta biết rằng Thế Gian Sắp Đến sẽ là một sự thay thế. Theo cách tương tự như các sự kiện trong thời Nô-ê, Đức Chúa Trời sẽ thay thế thế gian cũ bằng một thế gian mới hoàn toàn được thanh tẩy khỏi điều ác, đau khổ và sự chết. Không chỉ lửa phán xét của Đức Chúa Trời sẽ bao trùm những người vô đạo trong sự hủy diệt (2 Phi-e-rơ 3:7), mà chúng cũng sẽ thiêu hủy “đất — và những công việc được làm trong đó” (2 Phi-e-rơ 3:10). Nói cách khác, trong ngọn lửa cuối cùng, mọi thứ bị sẹo bởi tội lỗi của con người, và mọi thứ đang rên siết dưới lời rủa sả của Đức Chúa Trời, sẽ được thanh tẩy bằng lửa (Khải Huyền 21:1–4; 22:3). Kết quả là, thế gian mới xuất hiện từ tro tàn của thế gian cũ sẽ là một thế gian mà sự công chính hoàn hảo ngự trị. Phi-e-rơ không đơn độc trong việc khẳng định chân lý này. Thầy của ông đã nói rằng khi Ngài trở lại, Ngài sẽ quăng ra khỏi Vương Quốc của Ngài “mọi điều gây vấp phạm,” để sau đó những người công chính có thể chiếu sáng như mặt trời trong Vương Quốc của Cha (Ma-thi-ơ 13:41–43). Tương tự, sứ đồ Phao-lô đã dạy rằng khi Đấng Christ trở lại, mọi kẻ thù còn lại trong Lãnh Vực Tối Tăm — kể cả chính sự chết — sẽ bị đặt dưới chân Ngài, với kết quả là toàn bộ tạo vật sẽ được giải thoát khỏi sự nô lệ cho sự hư nát để vào sự tự do của vinh hiển của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:18–25; 1 Cô-rinh-tô 15:20–28, 50–55). Vậy, đối với Đấng Christ, Phao-lô, Phi-e-rơ, và mọi sứ đồ khác, thế gian mới đang chờ phía trước sẽ là một thế gian mà những người hoàn toàn công chính sẽ ngự cùng Đức Chúa Trời trong sức khỏe, sự thánh khiết và niềm vui hoàn hảo. Tuy nhiên, khi chúng ta đọc bản văn Cựu Ước mà Phi-e-rơ đã trích dẫn (Ê-sai 65:17–25), chúng ta thấy rằng thế gian được mô tả trong đó quả thật rất tốt, và chắc chắn tốt hơn nhiều so với thế gian chúng ta biết ngày nay. Tuy nhiên, nó không hoàn hảo, vì trong thế gian đó, sự chết cuối cùng sẽ bắt kịp cả người trẻ lẫn người già (Ê-sai 65:20, 22). Vấp ngã trước điều này, những người theo thuyết tiền thiên niên do đó khẳng định rằng Ê-sai hẳn đã nói về thế gian ngàn năm, một thế gian sẽ tốt hơn thế gian của chúng ta, nhưng vẫn chưa đạt đến sự hoàn hảo của trời mới và đất mới. Nhưng giải pháp này là không thể. Chính Ê-sai không nói gì về một kỷ nguyên một ngàn năm, và ông cũng không hề gợi ý rằng thế gian ông đang mô tả sẽ là tạm thời. Trái lại, dân sự của Đức Chúa Trời sẽ “vui mừng mãi mãi” trong thế gian mà Ngài sẽ tạo dựng (Ê-sai 65:18), một thế gian sẽ tồn tại trước mặt Ngài (Ê-sai 66:22). Thế nhưng Phi-e-rơ — người chưa từng thốt ra một lời nào về một thiên niên kỷ trong bất kỳ bài giảng hay thư tín nào của mình — rõ ràng tin rằng thế gian Ê-sai đã hứa là thế gian hoàn hảo và đời đời của hy vọng và khát vọng Cơ Đốc. Làm sao chúng ta giải quyết mâu thuẫn bề ngoài này? Thế Gian Sắp Đến sẽ đời đời và hoàn hảo, hay nó sẽ (tạm thời) bị hoen ố bởi bệnh tật và sự chết còn sót lại? Một lần nữa NCH đến giải cứu chúng ta. Giải pháp là đọc lời tiên tri của Ê-sai như một sự mặc khải có điều kiện theo giao ước về thế gian hoàn hảo mà Đức Chúa Trời đã hứa cho mọi người được thấy là trung tín khi Chúa trở lại. Theo quan điểm này, Thánh Linh vui lòng vẽ ra trời mới và đất mới cho Ê-sai (và cho các thánh đồ Cựu Ước đồng thời với ông) dưới những hình ảnh quen thuộc của Cựu Ước về phước lành của Đức Chúa Trời, những hình ảnh bắt nguồn từ Luật Pháp Môi-se. Vậy, trong lời tiên tri của Ê-sai, lời hứa — cùng với những điều khác — là về tuổi thọ cao (Ê-sai 65:20; Xuất Ê-díp-tô Ký 20:12; Phục Truyền Luật Lệ Ký 4:40). Nhưng trong Tân Ước, chúng ta biết lời hứa Cựu Ước về tuổi thọ tiêu biểu cho điều gì. Nó tiêu biểu cho sự sống đời đời: chính sự sống đời đời được ban cho nhân loại trong Vườn Ê-đen, bị đánh mất khi sa ngã, được Đấng Christ giành lại, và được thừa hưởng đầy đủ khi Đấng Christ trở lại, khi chính Ngài sẽ tạo dựng trời mới và đất mới, nơi sự công chính hoàn hảo ngự trị (Giăng 1:29; Ê-phê-sô 1:10; Phi-líp 3:21). Minh họa cách tiếp cận này đối với bản văn của chúng ta, học giả Cựu Ước Derek Kidner bình luận về Ê-sai 65:17–25 như sau: [Ở đây] cái mới được vẽ ra hoàn toàn bằng những thuật ngữ của cái cũ, chỉ là không có những nỗi buồn cũ; không có nỗ lực nào [như trong Tân Ước] để mô tả bất kỳ loại mới mẻ nào khác. Mọi điều được diễn đạt cách tự do, cục bộ và bằng hình ảnh, để thắp lên hy vọng hơn là thỏa mãn sự tò mò. 4 Tóm lại, trong bản văn trang trọng và hùng vĩ này, sứ đồ Phi-e-rơ, dưới sự soi dẫn của Đức Thánh Linh, cung cấp cho dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời “chân lý thật” về Ngày của Chúa và Thế Gian Sắp Đến. Hơn nữa, bằng cách xác định chân lý đó là sự ứng nghiệm của các OTKP cụ thể, ông dạy chúng ta cách giải thích các lời tiên tri đó và mọi lời tiên tri khác giống như vậy. Trước hết và quan trọng nhất, chúng ta phải nhớ câu nói vĩ đại của Augustine: “Giao Ước Mới được che giấu trong Giao Ước Cũ; Giao Ước Cũ được mặc khải trong Giao Ước Mới.” Làm xong điều đó, cánh cửa đến OTKP sẽ được mở ra, và chúng ta có thể tự do bước vào những nơi sâu thẳm trong vườn của nó. Kết Luận Trong chương này, chúng ta lại ngồi dưới chân Thầy và hỏi: “Chúng ta sẽ giải thích OTKP như thế nào?” Câu trả lời của Ngài đã rõ ràng và rất khích lệ. Một mặt, chúng ta không thể giải thích nó theo nghĩa đen là được ứng nghiệm trong một thiên niên kỷ tương lai. Trên con đường đó có đủ loại trở ngại: sự im lặng tiên tri về một thiên niên kỷ tương lai, những mâu thuẫn bề ngoài, những sự lạc thời lịch sử, những bản văn rõ ràng mang tính biểu tượng, lời tiên tri quan trọng của Giê-rê-mi về một Giao Ước Mới (Giê-rê-mi 31), và (quan trọng nhất) sự dạy dỗ của Tân Ước về bản chất và cấu trúc của Vương Quốc Đức Chúa Trời. Mặt khác, chúng ta có thể và phải giải thích OTKP bằng cách sử dụng khéo léo NCH. Cụ thể, chúng ta phải giải thích nó theo nghĩa tận thế học: là được ứng nghiệm trong Vương Quốc hai giai đoạn của Đức Chúa Trời do Đấng Christ giới thiệu trong những ngày sau rốt này. Chúng ta phải giải thích nó theo nghĩa Đấng Christ học và giao ước học: là được ứng nghiệm trong Đấng Christ, và trong các phước lành cùng thể chế thuộc linh của Giao Ước Mới mà Ngài đã giới thiệu. Và chúng ta phải giải thích nó theo nghĩa Hội Thánh học: là được ứng nghiệm trong Hội Thánh: dân sự của Giao Ước Mới, bao gồm người Do Thái và dân ngoại tin Chúa ở mọi thời. Trên con đường này có sự hiểu biết tốt về OTKP. Trên con đường này có sự giải quyết mọi mâu thuẫn bề ngoài và sự lạc thời lịch sử. Trên con đường này có sự hài hòa giữa OTKP với sự dạy dỗ của Tân Ước về các giao ước của Đức Chúa Trời và Vương Quốc đã hứa của Ngài. Và trên con đường này có sự trang bị mới mẻ cho chức vụ hiệu quả trong Kỷ Nguyên Rao Truyền, cùng với sự khích lệ lớn lao giữa nhiều thách thức mà chức vụ như vậy sẽ kéo theo. Tóm lại, trên con đường này có một cây cầu giúp chúng ta vượt qua vực ngăn cách lớn và tìm thấy một chìa khóa mở cánh cửa tăm tối nhất của GETD, qua đó làm tràn ngập nhà bằng ánh sáng. Trong niềm tin cậy này, vậy chúng ta hãy thực hiện bước tiếp theo: Chúng ta hãy một lần nữa mạo hiểm vào những bụi rậm của OTKP, lần này để vật lộn với một số bản văn không được trình bày trong Tân Ước. Xin lưu ý: Các bản văn này là thành trì của tư tưởng tiền thiên niên. Nhiều người trong các bạn đã nghe những người theo thuyết tiền thiên niên dạy về chúng, và trách mắng các anh em theo thuyết vô thiên niên của họ vì đã tránh né chúng. Tôi sẽ không làm như vậy. Tôi đã giải thích tại sao các cách giải thích tiền thiên niên là không thể; bây giờ tôi hy vọng cho thấy rằng các cách giải thích vô thiên niên không chỉ khả thi, mà còn vượt trội hơn nhiều so với cách giải thích tiền thiên niên. Điều này có thể làm được không? Hội Thánh của Đấng Christ có thật sự có thể vượt qua vực ngăn cách lớn và bước vào một Xứ Sở Tươi Đẹp, nơi nàng nói bằng một tiếng nói về ý nghĩa thật của OTKP không? Tôi trả lời với niềm tin chắc chắn nhất: “Được, được, một ngàn lần được — nhưng chỉ khi chúng ta mang theo Thầy, các sứ đồ, và NCH khi chúng ta mạo hiểm vào những nơi sâu thẳm trong rừng của nó.” May thay, tất cả họ đều ở bên chúng ta bây giờ. Vậy chúng ta hãy một lần nữa lên đường. 1. George Eldon Ladd, New Testament Theology (Grand Rapids, MI: Eerdmans Publishing, 1993), 58. 2. Wayne Grudem, Systematic Theology (Grand Rapids, MI: Zondervan Publishing, 1994), 1127. 3. Xem chương 12 của HKOH để thảo luận thêm về chủ đề này. 4. Xem The New Bible Commentary (Grand Rapids, MI: Eerdmans Publishing, 1979), s.v. Isaiah, 624. The_Great_End_Time_Debate-20 CHƯƠNG 8 Các Lời Tiên Tri về Vương Quốc trong Cựu Ước Được Xét: Thi Thiên, Ê-sai, Giê-rê-mi, Ê-xê-chi-ên Mục tiêu của tôi trong hai chương tiếp theo là áp dụng NCH vào một mẫu các OTKP được rút ra từ ba mùa lớn trong lịch sử Y-sơ-ra-ên: tiền lưu đày, lưu đày, và hậu lưu đày. Như đã hứa, tôi đã cố ý chọn những bản văn yêu thích của thuyết tiền thiên niên. Ngoài ra, tôi đã tìm cách đề cập đến một số OTKP khó hơn: các bản văn dường như chống lại cách giải thích hình bóng và tượng trưng mà các anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta phản đối rất kịch liệt. Để tiết kiệm dung lượng, tôi đã không chép lại các phân đoạn ở đây. Ngoài ra, khi đề cập đến chúng, tôi đã không đi vào chi tiết giải kinh sâu sắc. Trái lại, mục tiêu của tôi là chứng tỏ quyền năng và sự kết quả của NCH bằng cách đưa ra một cái nhìn tổng quan ngắn gọn nhưng đáng kể về mỗi lời tiên tri. Bất cứ khi nào thích hợp, tôi cũng đã tham gia vào các cách giải thích và lập luận tiền thiên niên xung quanh bản văn đang xét. Và bây giờ, với Kinh Thánh trong tay, Thầy ở bên cạnh, NCH trong đầu, và Thánh Linh của Lẽ Thật trong lòng, chúng ta hãy lên đường. 1. Triều Đại của Đấng Được Xức Dầu của Đức Giê-hô-va (Thi Thiên 2) Đây là thi thiên hoàng gia hay thi thiên về Đấng Mê-si đầu tiên trong số vài thi thiên (ví dụ: Thi Thiên 2, 18, 20, 45, 72, 89, và 110). Theo quy luật, đây là những lời tiên tri pha trộn, đề cập đến cả một vị vua trần thế hiện tại lẫn Vua Mê-si tương lai. Trường hợp ở đây cũng vậy. Thi Thiên 2 có một sự ứng nghiệm trong Cựu Ước, có lẽ trong các nhân vật Vua Đa-vít và dòng dõi hoàng gia của ông; nhưng, như Tân Ước làm rõ dồi dào, nó cũng có một sự ứng nghiệm tận thế trong Đấng Christ (Công Vụ 4:25–27; 13:33; Hê-bơ-rơ 1:5; 5:5; Khải Huyền 12:5). Trong phần tiếp theo, tôi sẽ tập trung duy nhất vào ý nghĩa về Đấng Mê-si. Các Dân Tộc Nổi Giận (câu 1–3) Các câu 1–3 nói về cơn giận của các dân tộc nổi loạn cách vô ích chống lại Đức Chúa Trời và đấng được xức dầu của Ngài. Theo Tân Ước, cơn giận này trước hết hướng vào, với tác dụng gây chết người nhưng cứu chuộc, Chúa Giê-xu người Na-xa-rét, người đã bị cả người Do Thái lẫn dân ngoại khước từ (Công Vụ 4:25–26). Tuy nhiên, Tân Ước cũng nhiều lần cảnh báo rằng bất chấp thành công truyền giảng được bảo đảm, các dân tộc cũng sẽ nổi giận chống lại những người theo Chúa Giê-xu, vì họ cũng là những người được Đức Giê-hô-va xức dầu, đã được ban Đức Thánh Linh ngự bên trong để phục vụ Vương Quốc trong Kỷ Nguyên Rao Truyền (Ma-thi-ơ 10:24–25; Giăng 15:20; 1 Giăng 2:20, 27; Khải Huyền 12:13, 17). Các câu 1–3 cũng sẽ được ứng nghiệm trong Trận Chiến Cuối Cùng, khi cơn giận của các dân tộc, được thúc đẩy bởi cơn giận của Sa-tan, bùng nổ lần cuối cùng chống lại Hội Thánh, Hội Thánh sẽ bước theo dấu chân của Chúa mình trong (các loại) sự chết và sự sống phục sinh (Khải Huyền 11:7–13; 12:7). 1 Đức Giê-hô-va Đáp Lại (câu 4–6) Các câu 4–6 cho thấy phản ứng của Đức Chúa Trời đối với việc khước từ Đấng Mê-si của Ngài. Ngài chế nhạo các dân tộc vì những nỗ lực vô ích của chúng nhằm ngăn cản ý muốn chủ quyền của Ngài. Nhưng, qua sự tôn cao của Đấng Christ và việc rao giảng Phúc Âm sau đó, Ngài cũng phán với chúng trong cơn thạnh nộ của Ngài. Tôi diễn giải như sau: “Mặc dù các ngươi đã đóng đinh Con Ta (và qua đó làm ứng nghiệm kế hoạch cứu chuộc của Ta), Ta đã lập Ngài làm Vua của vũ trụ ở bên hữu Ta. Ta đã đặt Ngài trên Si-ôn ở trên — chính là Thiên Đàng — từ nơi đó Ngài sẽ sớm trở lại để phán xét thế gian trong sự công chính và đày mọi kẻ phản loạn không ăn năn xuống địa ngục. Bây giờ các ngươi đã được cảnh báo; hy vọng các ngươi sẽ kính sợ, ăn năn, và tin nơi Ngài” (Ma-thi-ơ 23:33; Công Vụ 17:31; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10; Hê-bơ-rơ 12:22; Khải Huyền 12:5; 14:7). Sự Thừa Kế của Con (câu 7–9) Trong các câu 7–9, chúng ta nghe tiếng của Con, chia sẻ với chúng ta những lời của Cha, được phán với Ngài ngay sau khi Ngài được tôn cao lên bên hữu Đức Chúa Trời. Đây lại là một bản diễn giải theo Giao Ước Mới: “Vì sự vâng phục của Con cho đến chết — vì sự trung tín của Con trong việc đặt nền móng cho sự cứu chuộc dân Ta — ngày nay, qua sự phục sinh của Con, Ta đã sinh ra Con, là Đức Chúa Trời-Con Người, làm Con đời đời vừa là Đức Chúa Trời vừa là người của Ta; là Đấng sẽ thừa hưởng mọi sự giàu có của Ta và làm Đầu trên mọi tạo vật đã được cứu chuộc của Ta; là Tiên Tri, Thầy Tế Lễ và Vua Cao Cả của dân Ta và thế gian của chúng. Vì vậy, chỉ cần xin, và Ta sẽ ban cho Con các dân tộc đang nổi giận làm cơ nghiệp. Những người mà Con đã chết thay, Ta sẽ kéo đến cùng Con, để chúng có thể trở thành thần dân sốt sắng của Con và con cái yêu dấu của chính Ta. Những người tiếp tục trong tội lỗi, Ta sẽ giao cho Con để phán xét, để trong suốt triều đại trên trời của Con — nhưng đặc biệt là vào cuối triều đại đó, khi Con trở lại trong quyền năng và vinh hiển — Con có thể đánh chúng bằng cây gậy sắt và đập vỡ chúng như một cái bình bằng đất” (Giăng 6:44; Công Vụ 13:33; Ê-phê-sô 1:10; Phi-líp 2:1–11; Cô-lô-se 1:13; Hê-bơ-rơ 1:5; 5:5; Khải Huyền 2:26–27; 12:5; 19:15). Con Đường Khôn Ngoan (câu 10–12) Trong các câu 10–12, chúng ta nghe tiếng của Đa-vít — nhưng đặc biệt là tiếng của Đức Thánh Linh — đưa ra một lời cảnh báo cuối cùng. Diễn giải: “Hỡi các vua, các quan xét, và các tội nhân ở khắp nơi: Xét mọi điều Đức Chúa Trời đã làm trong Đấng Christ, đã đến lúc cao điểm để các ngươi thực hành sự phân biệt. Hãy hiểu rằng Hôm Nay là Ngày Cứu Rỗi; rằng chừng nào Đấng Christ còn vui lòng trì hoãn ở Thiên Đàng, các ngươi vẫn có thể ẩn náu nơi Ngài. Nhưng chớ trì hoãn cách gian ác, vì cơn thạnh nộ của Ngài có thể bất ngờ bùng lên chống lại các ngươi, hay Ngài có thể bất ngờ trở lại để phán xét. Vì vậy, hãy kính sợ Đức Chúa Trời, ăn năn, và đến với Đấng Christ ngay bây giờ. Không có nơi ẩn náu nào khác khỏi cơn thạnh nộ của Ngài. Các ngươi sẽ được phước biết bao nếu ẩn mình trong Ngài!” (Lu-ca 4:16–20; Công Vụ 2:37–40; 2 Cô-rinh-tô 6:2). Thi Thiên 2 có nói về một triều đại một ngàn năm của Đấng Christ phát ra từ Si-ôn trần thế, như những người theo thuyết tiền thiên niên khẳng định không? Các bản văn Tân Ước được trích dẫn ở trên — và quả thật toàn bộ thần học tận thế của Tân Ước — trả lời bằng một tiếng “Không!” vang dội. 2. Cành của Gie-sê, Một Ngọn Cờ cho Các Dân Tộc (Ê-sai 11:1–16) Chương này là bản văn yêu thích của thuyết tiền thiên niên. Nó là một chuỗi ngọc tiên tri gồm bốn OTKP riêng biệt nhưng liên quan chặt chẽ: Ê-sai 11:1–5, 6–9, 10, 11–16. Điều này rõ ràng từ nội dung độc đáo của mỗi lời tiên tri, và cũng từ thực tế là hai trong số chúng được giới thiệu bằng những lời “Trong Ngày Đó,” một dấu hiệu văn chương cho thấy một lời tiên tri mới về Vương Quốc sắp bắt đầu. Theo đó, chúng ta không được hợp nhất bốn lời tiên tri thành một, như các anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta có xu hướng làm. Trái lại, chúng ta phải nhận ra rằng phạm vi thời gian ứng nghiệm của chúng rất có thể khác nhau: Một số có thể hướng về Vương Quốc của Con, một số khác hướng về Vương Quốc của Cha, và một số khác nữa hướng về cả hai. Triều Đại của Đấng Mê-si của Y-sơ-ra-ên (câu 1–5) Mục đích của OTKP này là mô tả ngắn gọn thiết kế, diễn trình và tác động phổ quát của triều đại Đấng Mê-si. Tân Ước cho chúng ta biết nó được ứng nghiệm trong Con Người và Công Việc của Đấng Christ, đặc biệt trong triều đại trung bảo trên trời của Ngài. Sinh ra cho Giô-sép và Ma-ri (cả hai đều là hậu tự của Đa-vít), Chúa Giê-xu là một chồi nảy lên từ gốc (dường như đã chết) của Gie-sê, cha của Đa-vít. Ngài là Đấng Đức Chúa Trời đã chỉ định để khôi phục triều đại của Đa-vít (tức là Hội Thánh). Ngài là Đấng sẽ làm cho nó sống lại thuộc linh, cai trị trên nó, và biến nó thành một gia đình hoàng gia sẽ tồn tại mãi mãi (câu 1; Mác 11:10; Lu-ca 1:32; Công Vụ 15:12–21; 1 Phi-e-rơ 2:9; Khải Huyền 22:16). Để bảo đảm Ngài có thể có sự khôn ngoan và quyền năng để hoàn thành mọi điều này, Cha sẽ xức dầu cho Ngài bằng Đức Thánh Linh (câu 2). Điều này lần đầu xảy ra tại sông Giô-đanh, nơi Chúa Giê-xu được trang bị cho chức vụ trên đất của Ngài (Ma-thi-ơ 3:16; Giăng 1:32). Nhưng nó cũng xảy ra với mức độ đầy trọn hơn nữa sau khi Ngài thăng thiên, khi Ngài trở thành Vua Cao Cả của trời và đất, với nhiệm vụ dẫn đầu bước tiến của Phúc Âm trong thế gian bên dưới (câu 2; Ma-thi-ơ 28:18; Giăng 5:19–29; Công Vụ 2:33; Khải Huyền 5:6–7). Kể từ đó, với một sự công chính hoàn hảo đáng buồn là thiếu vắng nơi hầu hết các vua trước đây của Y-sơ-ra-ên, Ngài “quyết định cách công bằng cho những người khốn khổ trên đất,” ban sự sống đời đời cho mọi người, bởi ân điển của Đức Chúa Trời, nhận ra sự nghèo khó thuộc linh của chính mình, và do đó quyết định chọn Ngài và Phúc Âm (câu 3–4a; Ma-thi-ơ 5:3; Lu-ca 18:9–14; 1 Cô-rinh-tô 1:26–31). Khi Kỷ Nguyên Rao Truyền cuối cùng khép lại, Ngài sẽ lại đến trong quyền năng và vinh hiển để phán xét thế gian trong sự công chính và trung tín, tập hợp Hội Thánh đã phục sinh và được vinh hiển của Ngài cách an toàn về phía Ngài trong không trung, nhưng đánh đất bằng cây gậy của miệng Ngài, và giết những kẻ ác không ăn năn bằng hơi thở của môi Ngài (câu 4b–5; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8; 2 Phi-e-rơ 3:1–7; Khải Huyền 19:5). Với điều này, Những Ngày của triều đại trên trời của Đấng Mê-si sẽ đến hồi kết. Thế Gian Sắp Đến sắp bắt đầu. Sự Sống Đời Đời trên Núi của Đức Chúa Trời (câu 6–9) Đúng như mong đợi, Thế Gian Sắp Đến quả thật là chủ đề của viên ngọc tiên tri tiếp theo của Ê-sai. Ở đây chúng ta không có một bức ảnh, mà là một bức tranh có điều kiện theo giao ước về đời sống trong trời mới và đất mới. Nhắc lại cả sự bình an nguyên thủy của Ê-đen, lẫn lời hứa của Đức Chúa Trời trong Luật Pháp rằng Ngài sẽ bảo vệ dân vâng lời của Ngài khỏi các thú dữ của Ca-na-an (Lê-vi Ký 26:21–22), tiên tri dùng ngôn ngữ và hình ảnh Cựu Ước để cho chúng ta nếm trước sự hòa hợp hoàn hảo sẽ tồn tại giữa Hội Thánh (được đại diện ở đây là trẻ em: con cái của Đức Chúa Trời) và lãnh vực thiên nhiên trong trời mới và đất mới (câu 6–8). Thế gian đó có bao gồm các loài vật mà Đấng Christ đã cất đi mọi gánh nặng của lời rủa sả không? Lời tiên tri này, cùng với Sáng Thế Ký 6:17–22 và Rô-ma 8:18–25, chắc chắn dường như gợi ý như vậy. Rằng đây là cách giải thích đúng đắn của các câu 6–8 rõ ràng từ câu 9, viên đá đỉnh của lời tiên tri. Nó cũng mô tả Thế Gian Sắp Đến, nhưng dưới hình ảnh khác. Nay nó đã trở thành Núi Thánh của Đức Chúa Trời, vì nó là nơi an nghỉ đời đời của Ngài, đúng như Si-ôn, trong thời Cựu Ước, là nơi an nghỉ tạm thời của Ngài (2 Sử Ký 6:41; Thi Thiên 132:13–14). Hãy lưu ý cẩn thận rằng trong những ngày đó, đất sẽ đầy dẫy sự hiểu biết về Đức Giê-hô-va, như ngày nay nước đầy dẫy bao phủ (các lòng) biển. Đây không phải là một thiên niên kỷ, nơi thánh đồ và tội nhân, thiện và ác, sự sống và sự chết trộn lẫn với nhau. Không, đây là trời mới và đất mới, mà bản chất của chúng ở đây chúng ta thấy mờ mờ, như trong một cái gương, nhưng trong Tân Ước, mặt đối mặt (1 Cô-rinh-tô 13:12; 2 Cô-rinh-tô 3:12–18; Khải Huyền 21–22). Một Ngọn Cờ cho Các Dân Tộc (câu 10) Câu này là viên ngọc tiên tri thứ ba của Ê-sai. Nó được ứng nghiệm trong cả hai giai đoạn của Vương Quốc, mặc dù sự liên kết chặt chẽ của nó với các câu 11–16 gợi ý rằng điểm nhấn chủ yếu rơi vào Vương Quốc của Con. Trong những ngày của triều đại trên trời của Đấng Christ, các dân tộc sẽ tìm đến gốc (thần thánh) của Gie-sê. Bằng cách nào? Câu trả lời của Tân Ước rất rõ ràng: Hội Thánh, qua việc rao giảng Phúc Âm, sẽ giương cao Đấng Christ, đúng như một đạo quân giương cao ngọn cờ của nó (Giăng 12:32). Kết quả sẽ là “các dân tộc” gồm các tín đồ từ mọi chi phái, thứ tiếng và dân tộc sẽ đổ về Ngài để được cứu rỗi (Khải Huyền 7:9). Trong những ngày đó, nơi an nghỉ của Đấng Christ sẽ là “vinh hiển.” Điều này có thể có nghĩa là nơi an nghỉ của Ngài ở Thiên Đàng: nơi vinh hiển của Đức Chúa Trời ngự (Thi Thiên 26:8), và nơi các tín đồ tin cậy vào công việc đã hoàn tất của Đấng Christ đang an nghỉ cùng Ngài bởi đức tin (Ê-phê-sô 1:20; 2:6; Hê-bơ-rơ 4:3). Hoặc nó có thể có nghĩa là nơi an nghỉ ưa thích của Ngài là Hội Thánh của Ngài, Hội Thánh, qua món quà của Thánh Linh, đã nhận được vinh hiển của Ngài (Giăng 14:15–18; 17:22). Có lẽ nó có nghĩa cả hai. Nhưng lời tiên tri này cũng sẽ được ứng nghiệm trong Vương Quốc của Cha. Vì sau khi đã tìm đến Đấng Christ để được cứu rỗi trong những ngày trên đất của chúng, các dân tộc của những người được cứu chuộc nay sẽ liên tục tìm đến Ngài, đời đời dâng lời cảm tạ cho đấng trung bảo duy nhất giữa Đức Chúa Trời và loài người, người đã nhân từ bảo đảm cho chúng một quê hương trong thế gian mới vinh hiển nay đã đến (Ê-phê-sô 3:21; 1 Ti-mô-thê 2:5; Khải Huyền 5:8–14; 7:9–17; 22:2). Cuộc Xuất Hành Thứ Hai của Y-sơ-ra-ên (câu 11–16) Viên ngọc thứ tư và cuối cùng trong chuỗi ngọc tiên tri của Ê-sai có thể được gọi một cách thích hợp là Cuộc Xuất Hành Thứ Hai của Y-sơ-ra-ên. Phạm vi ứng nghiệm của nó là giai đoạn đầu tiên của Vương Quốc, Kỷ Nguyên Rao Truyền, trong đó Đức Chúa Trời giải cứu dân tận thế của Ngài khỏi Ai Cập thuộc linh (tức là Lãnh Vực Tối Tăm), và sau đó dẫn họ vào Đất Hứa của Vương Quốc đã hoàn tất của Ngài. Trong câu 11, Thánh Linh nói về việc tập hợp lại phần còn lại của Đức Chúa Trời. Mặc dù điều này có thể ám chỉ đến sự khôi phục của người Do Thái dưới thời Si-ru, trọng tâm tối hậu của nó là Y-sơ-ra-ên tận thế: Hội Thánh, phần còn lại được chọn của nhân loại. Cha sẽ kéo nàng đến cùng Đấng Christ ra khỏi nhiều (tức là mọi) dân tộc, vì kể từ các sự kiện ở Ê-đen và Ba-bên, các thành viên của nàng đã bị tản lạc đến bốn góc đất (câu 12; Giăng 6:44; Khải Huyền 7:1–10). Trong các câu 12–13, Đức Chúa Trời hứa rằng khi chúng tập hợp lại với nhau trong đức tin dưới Ngọn Cờ được tôn cao của Ngài (tức là Đấng Christ), các dân tộc của những người được cứu chuộc — lâu nay bị lưu đày khỏi sự hiệp nhất nguyên thủy của Thiên Đàng — sẽ thấy rằng những thù nghịch và chia rẽ trước đây, như những điều từng gây rắc rối cho Giu-đa và Ép-ra-im, nay được hòa tan cách kỳ diệu trong sự hiệp nhất của Thân Thể Đấng Christ và sự hiệp nhất của Đức Thánh Linh (Sáng Thế Ký 3:24; Giăng 17:20–23; 1 Cô-rinh-tô 12:12–13; Ê-phê-sô 2:11–22; 4:1–6; Cô-lô-se 3:15). Câu 14 dùng hình ảnh cụ thể của Cựu Ước để mô tả chiến thắng tận thế của Hội Thánh trên hệ thống thế gian thù địch. Đúng như Y-sơ-ra-ên cổ xưa lao xuống đắc thắng trên kẻ thù của nàng ở phía Bắc, Nam, Đông và Tây, Hội Thánh cũng sẽ chiến thắng kẻ thù của mình trên toàn thế giới — dù bằng thành công truyền giảng, hay bằng một sự thi hành cuối cùng của sự báo thù của Đức Chúa Trời (Rô-ma 16:20; 1 Cô-rinh-tô 6:2; 2 Cô-rinh-tô 2:14–16). Ám chỉ một lần nữa đến cuộc xuất hành, các câu 15–16 kết thúc lời tiên tri bằng cách hứa một cuộc vượt Biển Đỏ trong những ngày sau rốt — quả thật, rất nhiều cuộc vượt như vậy — nhờ đó dân sự tản lạc khắp nơi của Đức Chúa Trời sẽ bước đi an toàn, lành lặn, và “chân khô ráo” trên một đường cái của sự thánh khiết thẳng vào Đất Hứa (Ê-sai 11:15; 40:3–5; 57:14). Đường cái là Con Người và Công Việc của Đấng Christ, và Đất Hứa là Vương Quốc thuộc linh mà vào trong đó Ngài kêu gọi cách hiệu quả Y-sơ-ra-ên của Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời (Giăng 10:16; 14:6; Cô-lô-se
1:13). NCH có đưa ra một cách giải thích thỏa đáng về Ê-sai 11 không? Nó có giải cứu lời tiên tri này khỏi sự không liên quan đến Cơ Đốc nhân ngày nay không? Nó có làm cho tâm trí Cơ Đốc đầy kinh ngạc, và khiến tấm lòng Cơ Đốc cảm động để ngợi khen, hy vọng, và phục vụ Vương Quốc cách tận hiến không? Bạn hãy là người phán xét. 3. Hãy Dấy Lên và Tỏa Sáng! (Ê-sai 60) Nhiều người theo thuyết tiền thiên niên tuyên bố rằng lời tiên tri đẹp đẽ đến kinh ngạc này về vinh hiển trong những ngày sau rốt của Giê-ru-sa-lem cho chúng ta một bức ảnh về đời sống trong Thiên Niên Kỷ, khi, trong một ngàn năm, Y-sơ-ra-ên (và đặc biệt là thủ đô của nàng) sẽ là đầu, chứ không phải đuôi, giữa các dân tộc. Tuy nhiên, chính chương này chống lại mạnh mẽ chủ nghĩa nghĩa đen như vậy: Nó rõ ràng cho chúng ta thấy trạng thái đời đời của Giê-ru-sa-lem (câu 11, 15, 20–21), làm chúng ta vướng vào nhiều sự lạc thời khác nhau (câu 6–9), hình dung ra một sự phục sinh của Luật Pháp Môi-se (câu 7), và thường dùng ngôn ngữ rõ ràng mang tính biểu tượng (câu 2–3, 17–18). Vì những lý do này, tôi hoàn toàn đồng tình với nhà bình luận Derek Kidner khi ông viết: Các chương rực rỡ, hân hoan này [60–62] mô tả những phước lành vượt qua trật tự cũ, và thậm chí, ở một số chỗ, vượt qua cả kỷ nguyên Cơ Đốc tự nó [tức là Kỷ Nguyên Rao Truyền]; nhưng ngôn ngữ là ngôn ngữ của các lễ nghi Cựu Ước và của Giê-ru-sa-lem theo nghĩa đen. Do đó, nó sẽ cần được dịch sang các thuật ngữ của “Giê-ru-sa-lem ở trên.” Ở đây, sự trở về của những người Y-sơ-ra-ên tản lạc đến Giê-ru-sa-lem được làm thành mô hình của một phong trào vĩ đại hơn nhiều: dòng người trở lại đạo trên toàn thế giới đổ vào Hội Thánh; và khải tượng liên tục nhìn vượt qua điều này đến cuối cùng: đến trạng thái vinh hiển tối hậu. 2 Khi nói như vậy, Kidner cho thấy mình là một bậc thầy về NCH. Ông thấy Ê-sai dùng hình ảnh có điều kiện theo giao ước để nói cách “mầu nhiệm” về cả hai giai đoạn của Vương Quốc tận thế do Giao Ước Mới trong Đấng Christ giới thiệu. Xem xét kỹ hơn bản văn của chúng ta xác nhận dồi dào cách tiếp cận của ông và giúp chúng ta thấy Ê-sai nói với tấm lòng của Cơ Đốc nhân ở khắp nơi cách phong phú như thế nào, dù là người Do Thái hay dân ngoại. Hãy Ngước Mắt Lên (câu 1–3) Các câu 1–3 vang lên chủ đề của chương. Bằng những lời có thể an ủi các thánh đồ Cựu Ước đang tranh đấu, Đức Chúa Trời hứa rằng trong những ngày sau rốt, nhiều dân tộc sẽ đổ về Si-ôn, ở đó thờ phượng Đức Chúa Trời chân thật duy nhất cùng với dân sự của Đức Chúa Trời chân thật duy nhất. Theo Tân Ước, lời hứa này bắt đầu được ứng nghiệm vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, khi Đấng Christ lần đầu đổ Thánh Linh của Ngài trên Giê-ru-sa-lem Mới — Hội Thánh non trẻ — và đặt nàng ở những nơi trên trời trên Si-ôn ở trên (Công Vụ 2:1–4; Ê-phê-sô 1:20; 2:6; Hê-bơ-rơ 12:22). Vào ngày vui mừng đó, sự sáng của nàng cuối cùng đã đến, vinh hiển của Chúa dấy lên trên nàng, và chính nàng dấy lên như một ngôi sao mai sáng rực chiếu trong Lãnh Vực Tối Tăm (câu 3; Khải Huyền 22:16). Kể từ đó nàng như một thành đặt trên một ngọn đồi (Ma-thi-ơ 5:14). Qua việc rao giảng Phúc Âm, nàng gửi sự sáng của mình ra, kêu gọi mọi người ở khắp nơi từ bỏ Lãnh Vực Tối Tăm và bước vào cách an toàn trong Thành đời đời của Đức Chúa Trời (Giăng 1:5; 8:12; Phi-líp 2:15). Trong suốt Kỷ Nguyên Rao Truyền, nhiều người làm như vậy: người Bạt-thê, người Mê-đi, người Ê-lam; cư dân của Mê-sô-bô-ta-mi, Giu-đê, và Cáp-ba-đốc; người từ mọi chi phái, thứ tiếng, gia đình và dân tộc (Công Vụ 2:9–11; Khải Huyền 5:9). Và họ sẽ tiếp tục làm như vậy, cho đến tận cuối thời đại, khi Đấng Christ trở lại để làm vinh hiển đầy đủ Si-ôn của Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên, và mang vào trời mới và đất mới (câu 14, 19–22; Ma-thi-ơ 24:14; Công Vụ 1:8; 2:9–11; Khải Huyền 21:10–11). Của Cải của Các Dân Tộc Sẽ Đến (câu 4–9) Các câu 4–9 triển khai các điều này, dùng hình ảnh cụ thể rút ra từ đời sống của Y-sơ-ra-ên dưới Luật Pháp để mô tả sự ứng nghiệm tận thế của sứ mạng của nàng đối với các dân tộc. Nói cách khác, chúng mô tả Đức Chúa Trời kêu gọi cách hiệu quả các con trai và con gái được chọn của Ngài đến với Đấng Christ và Hội Thánh (câu 4; Giăng 6:37; 10:16; Rô-ma 8:30; 1 Cô-rinh-tô 12:13). Khi chúng đến, chúng sẽ mang theo của cải lớn: không chỉ tài sản vật chất của chúng, mà còn là những của cải quý giá hơn là lòng biết ơn, tình yêu, sự vâng phục, sự phục vụ được dâng hiến, và hoa trái của sự phục vụ đó: những tín đồ mới nơi Chúa Giê-xu (câu 5; Mác 10:29–30; 12:28–30; Giăng 14:15; Rô-ma 12:1; 15:16; Cô-lô-se 3:15). Những của lễ thuộc linh quý báu này sẽ được dâng lên với sự chấp nhận trên bàn thờ của Đức Chúa Trời (câu 6–7; Hê-bơ-rơ 13:15; 1 Phi-e-rơ 2:5). Khi Hội Thánh dâng chúng, nàng sẽ tăng trưởng trong sự thánh khiết; khi nàng tăng trưởng trong sự thánh khiết, nàng sẽ được xây dựng thành một nhà thuộc linh xinh đẹp, nơi Đức Chúa Trời của vinh hiển tự Ngài sẽ vui lòng ngự (câu 8–9; Ma-thi-ơ 16:18; Giăng 14:23; Ê-phê-sô 2:22; 1 Phi-e-rơ 2:5). Chúng Sẽ Quỳ Xuống Dưới Bàn Chân Ngươi (câu 10–14) Các câu 10–14 lại nói về sự dấy lên của Si-ôn tận thế, lần này với điểm nhấn đặc biệt về mối quan hệ của nàng với kẻ thù của nàng, dù trong quá khứ hay hiện tại. Những kẻ trước đây là công cụ của cơn thạnh nộ của Đức Chúa Trời đối với Si-ôn của Ngài sẽ chính là những người xây dựng tường thành của nàng (câu 10). Những kẻ từ chối phục vụ nàng sẽ bị hủy diệt hoàn toàn (câu 12). Con trai của những kẻ trước đây làm khốn khổ nàng nay sẽ đến và quỳ xuống dưới bàn chân nàng (câu 14). Các câu đầy thách thức này không chỉ nói với người Do Thái, mà còn với dân ngoại. Trong những ngày của Vương Quốc, Cơ Đốc nhân người Do Thái sẽ kinh ngạc khi thấy người Ai Cập, người Mê-sô-bô-ta-mi, người Rô-ma, và những kẻ áp bức trước đây khác đến với Đấng Christ, hạ mình trước Đức Chúa Trời của Áp-ra-ham, và cùng lao động với chúng vì sự tăng trưởng của Hội Thánh (Công Vụ 2:1–12). Tương tự, Cơ Đốc nhân dân ngoại sẽ kinh ngạc khi thấy Đức Chúa Trời mang “các dân tộc” gồm những kẻ bắt bớ trước đây vào Thành Thánh của Ngài. Giữa mọi sự kinh ngạc của mình, cả người Do Thái lẫn dân ngoại cũng sẽ run sợ trước sự hủy diệt đời đời của những kẻ từ chối yêu thương và phục vụ Hội Thánh, vì không yêu thương và phục vụ Người Chồng trên trời mà nàng đã rao giảng (câu 12, 14; Ma-thi-ơ 10:40; Lu-ca 19:27; Giăng 20:23; Ga-la-ti 1:22–24; Ê-phê-sô 5:22–27; 1 Giăng 4:20–21; Khải Huyền 3:9). Một Sự Ngợi Khen Đời Đời (câu 15–16) Các câu 15–16 đối chiếu số phận của Giê-ru-sa-lem trước đây với số phận của Giê-ru-sa-lem sau này. Giê-ru-sa-lem trước, sống dưới một Luật Pháp khiến nàng bị trói buộc vào đất, bị khinh miệt và thiếu thốn, bị dân ngoại giày đạp vì tội lỗi của nàng (Lu-ca 21:24; Ga-la-ti 4:24–27; Hê-bơ-rơ 7:19; 8:7–13). Giê-ru-sa-lem sau, sống dưới một Đấng Christ Đấng chuyển nàng vào những nơi trên trời, được ưu đãi và vững mạnh, được nuôi dưỡng bằng sữa (tức là sự tận hiến ban sự sống) của vô số dân ngoại được cứu chuộc mà Đức Chúa Trời, ngay từ đầu, đã định mang vào Thành Thánh, Gia Đình, Dân Tộc và Đất của Ngài (Sáng Thế Ký 22:18; Giăng 10:16; Ga-la-ti 4:24–27). Quyền năng cứu chuộc của Đấng Quyền Năng của Gia-cốp là như vậy (câu 16). Tường Thành của Sự Cứu Rỗi, Cửa của Sự Ngợi Khen (câu 17–18) Các câu 17–18 khởi đầu mô tả cao trào về Giê-ru-sa-lem Mới trong Thế Gian Sắp Đến. Những dòng mở đầu của câu 17 nói về sự vinh hiển hóa của Hội Thánh (Khải Huyền 21:9–21). Nhờ Con Người và Công Việc của Đấng Christ, Thành đời đời của Đức Chúa Trời sẽ hưởng sự bình an, công chính, an ninh, cứu rỗi, và một tinh thần ngợi khen không dứt (1 Cô-rinh-tô 1:30–31). Đức Chúa Trời của Ngươi Sẽ Là Vinh Hiển của Ngươi (câu 19–22) Trong các câu 19–22, chúng ta đến Vương Quốc của Cha (và của Con): trời mới và đất mới. Mặt trời và mặt trăng đã nhường chỗ cho vinh hiển của Đức Chúa Trời: sự sáng chân thật và đời đời của Giê-ru-sa-lem Mới (câu 19–20; Khải Huyền 21:23; 22:5). Những ngày than khóc của các thánh đồ đã kết thúc (câu 20; Khải Huyền 21:4; 22:3). Dân sự của Đức Chúa Trời hoàn toàn công chính (câu 21; 2 Phi-e-rơ 3:13). Ở đây chúng sẽ sống mãi mãi, được trồng đời đời trong Đất Hứa tận thế (câu 21; Ê-sai 66:22). Và ở đây bầy chiên nhỏ của Chúa Giê-xu — hơn cả những người chiến thắng nhờ Đấng đã yêu thương chúng — sẽ trở thành một đám đông lớn và một dân tộc hùng mạnh (câu 22; Lu-ca 12:32; Rô-ma 8:37; Khải Huyền 7:9–12). Mọi điều này Đức Giê-hô-va sẽ vội vàng thực hiện vào thời điểm của nó (câu 22). Dầu vậy, Chúa Giê-xu ôi, xin hãy đến (Khải Huyền 22:20)! 4. Một Dân Tộc Được Sinh Ra Trong Một Ngày (Ê-sai 66) Đây là một trong những chương khó nhất trong toàn bộ chính điển tiên tri. Vì vậy, nó đã chứng tỏ là một mảnh đất màu mỡ cho sự suy đoán, đặc biệt trong giới những người theo thuyết thời kỳ, một số người trong số họ tìm thấy ở đây những lời tiên đoán về sự ra đời của nhà nước Do Thái hiện đại, việc truyền giảng cho người Do Thái trong một kỷ nguyên đại nạn bảy năm, một cuộc tập hợp tiền thiên niên của người Do Thái về Palestine, và điều kiện sống trong chính Thiên Niên Kỷ. Tuy nhiên, tôi sẽ lập luận rằng NCH cung cấp một sự hiểu biết đơn giản hơn nhiều, một sự hiểu biết không chỉ phù hợp với thần học tận thế của Tân Ước, mà còn nói với quyền năng và sự an ủi cho Cơ Đốc nhân ở khắp nơi. OTKP này tiếp tục một chủ đề được nêu trong Ê-sai 65: số phận tương phản của phần còn lại trung tín so với đám đông bội đạo. Phần còn lại, một thiểu số ở Y-sơ-ra-ên, đã chịu sự khước từ, chế giễu và bắt bớ dưới tay đám đông, ngay khi cả dân tộc đã chín muồi cho sự phán xét (Ê-sai 28:9–22; 66:5). Theo đó, trong các chương 65–66, Đức Chúa Trời khích lệ các thánh đồ của Ngài bằng những lời hứa phong phú về công lý trọn vẹn: Những kẻ lìa bỏ Đức Giê-hô-va sẽ bị diệt vong, nhưng những kẻ tìm kiếm Ngài — than khóc về sự suy thoái của Giê-ru-sa-lem — sẽ sống để thấy ngày Ngài ban vinh hiển đời đời cho Thành của Đức Chúa Trời, và cũng mang dân ngoại vào các khu vực được ban phước của nàng (Ê-sai 65:10–11, 13–16; 66:10–11; Lu-ca 6:20–26). Đền Thờ Được Chọn của Đức Giê-hô-va (câu 1–2) Trong các câu 1–2, Đức Chúa Trời nhắc dân sự Ngài rằng không một ngôi nhà nào — không một đền thờ nào làm bằng đá — có thể chứa đựng Đấng Tạo Hóa vô hạn của vũ trụ. Tuy nhiên, Ngài gợi ý về nơi an nghỉ ưa thích của Ngài: tấm lòng của những người nghèo khó và ăn năn trong tâm linh (Ma-thi-ơ 5:3; Lu-ca 18:13). Chắc chắn những lời này sẽ an ủi những người Do Thái bị lưu đày tin kính trong những năm sắp tới. Tuy nhiên, với lợi thế của cái nhìn ngược lại từ Tân Ước, chúng ta có thể thấy rằng chúng cũng báo trước một Ngày tốt hơn — một Ngày tận thế — khi Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, bởi Thánh Linh, sẽ cư trú đời đời trong Hội Thánh. Như nhà truyền giảng và người tuận đạo Ê-tiên đã hiểu rõ, trong Ngày đó các thành viên của nàng sẽ thờ phượng Ngài, không ở núi này, cũng không ở Giê-ru-sa-lem, mà bằng tâm linh và lẽ thật (Giăng 4:21–24; 14:23; Công Vụ 7:48–50; Ê-phê-sô 2:22). Sự Phán Xét Là Chắc Chắn (câu 3–6) Các câu 3–4 dùng ngôn ngữ hình ảnh để mô tả sự ghê tởm mà Đức Chúa Trời dùng để chào đón các lễ nghi tôn giáo của những kẻ bội đạo, và cũng là sự phán xét đang chờ chúng vì các tội lỗi cố ý của chúng, bao gồm việc chúng khước từ lòng thương xót được ban cho chúng trong những lời khuyên bảo của các tiên tri (Lu-ca 12:47–48; Giăng 15:22–24). Trong các câu 5–6, Đức Chúa Trời bắt đầu phán trực tiếp với phần còn lại trung tín của Ngài. Ngài bảo đảm với chúng rằng Ngài sẽ phán xét “anh em” của chúng, những người đã loại trừ chúng (có lẽ là các quan chức tôn giáo đã cấm chúng tham dự sự thờ phượng công cộng được phép), và cũng đã chế giễu chúng cách phạm thượng (Ma-thi-ơ 27:39–44; Giăng 9:34). Câu 6 ám chỉ sự sụp đổ của Giê-ru-sa-lem, không chỉ dưới tay người Ba-by-lôn, mà còn dưới tay người Rô-ma. Giống như việc bức màn đền thờ bị xé ra khi Đấng Christ chết, sự sụp đổ của Giê-ru-sa-lem dưới tay Rô-ma báo hiệu sự kết thúc của Giao Ước Cũ, sự bắt đầu của Giao Ước Mới, và sự xuất hiện của “Giê-ru-sa-lem ở trên” làm nơi ngự tận thế của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 27:51; Mác 11:14; Lu-ca 21:6, 20–24; Ga-la-ti 4:21–31). Một Dân Tộc Được Sinh Ra Trong Một Ngày (câu 7–13) Các câu 7–13, rõ ràng đưa chúng ta vào kỷ nguyên tận thế, nói về chính điều này, và do đó ban hy vọng lớn cho các thánh đồ Cựu Ước đang tranh đấu. “Nàng” của câu 7 là Si-ôn, một hình ảnh cho Hội Thánh Cựu Ước mà, trong thời Chúa Giê-xu, được tiêu biểu bởi, và được thể hiện trong, Mẹ Ma-ri. Đột ngột và siêu nhiên, nàng sẽ sinh ra một con trai: Chúa Giê-xu Christ, Con Người và A-đam Cuối Cùng (Rô-ma 5:12–21; Khải Huyền 12:1–2, 5). Sau khi Ngài hoàn tất công việc cứu chuộc vĩ đại của Ngài, cơn đau của nàng quả thật sẽ đến trên nàng, vì Hội Thánh nay bắt đầu chia sẻ trong những đau khổ của Ngài, và sẽ tiếp tục làm như vậy cho đến tận cuối thời đại (Giăng 15:20; Rô-ma 8:17; Phi-líp 3:10; Khải Huyền 12:1–6, 13–17). Trong câu 8, sự ra đời của Đấng Christ (Đầu) được hợp nhất với sự ra đời của Hội Thánh (thân thể của Ngài). Sứ điệp của Thánh Linh là: Nhờ công việc cứu chuộc của Đấng Christ trên đất, Đức Chúa Trời, vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, sẽ đột ngột và siêu nhiên sinh ra một Đất mới, một Dân Tộc mới, và một Thành mới (câu 10; 1 Phi-e-rơ 2:9). Ba điều này không gì khác hơn là các con trai (và con gái) được chọn của Ngài, cư dân của Si-ôn và Giê-ru-sa-lem ở trên, được sinh ra từ trên cao trong suốt Kỷ Nguyên Rao Truyền qua việc rao giảng Phúc Âm của Hội Thánh (1 Cô-rinh-tô 4:15; Hê-bơ-rơ 12:22; 1 Phi-e-rơ 1:23). Trong câu 9, Đức Chúa Trời bảo đảm với các thánh đồ Cựu Ước đang nản lòng (và bị lưu đày) của Ngài rằng công lao của chúng không vô ích; rằng sự toàn năng của Đức Chúa Trời đứng sau lời hứa về sự khôi phục trong những ngày sau rốt của Giê-ru-sa-lem. Vì vậy, trong các câu 10–11, Ngài khuyên giục chúng tiếp nhận lời hứa bằng đức tin để chúng cũng vậy, với tư cách là các thành viên tương lai của Thân Thể Đấng Christ, một ngày nào đó có thể kinh nghiệm sự an ủi và vui mừng thuộc linh đời đời (Giăng 1:16; 1 Cô-rinh-tô 14:3; 2 Cô-rinh-tô 1:3–7; Ê-phê-sô 1:23; Phi-líp 2:1; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:16–17). Các câu 12–13 giải thích thêm tại sao các thánh đồ nên vui mừng: Qua Đấng Christ, Đức Chúa Trời sẽ mở rộng sự bình an — sự hòa giải và hiệp nhất thuộc linh — cho Hội Thánh của Ngài, làm cho nàng tràn ngập không chỉ vô số dân ngoại, mà còn với những của cải vinh hiển của tình yêu biết ơn và sự phục vụ tận hiến của chúng (Giăng 10:16; 17:22–23; Rô-ma 12:1–2; 15:10; Ê-phê-sô 2:11–22). Trong những ngày đó, Cha — với tình yêu của một Người Mẹ — sẽ an ủi dồi dào chính dân sự của Ngài (1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–12). Đức Giê-hô-va Sẽ Đến Trong Lửa (câu 14–17) Các câu 14–17 nhắc lại chủ đề về số phận tương phản của phần còn lại trung tín và những kẻ bội đạo. Tay của Đức Giê-hô-va — tay sẽ mang Giê-ru-sa-lem Mới vào — sẽ được cho các thánh đồ của Ngài biết; về phần kẻ thù của Ngài, Ngài chỉ dành sự phẫn nộ (câu 14; Rô-ma 2:1–11). Sự phán xét của các câu 15–16, được báo trước bởi (các) sự hủy diệt Giê-ru-sa-lem trần thế trong Cựu Ước, rõ ràng mang tính tận thế, vì nó giáng trên mọi xác thịt. Đấng Christ Chúa sẽ hoàn thành nó khi Ngài tái lâm (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7–10). Một lần đủ cả, Ngài sẽ thanh tẩy đất khỏi sự thờ hình tượng, ở đây được trình bày là tai họa của Y-sơ-ra-ên và Giê-ru-sa-lem trong Cựu Ước (câu 17; Công Vụ 17:22–31). Chúng Sẽ Thấy Vinh Hiển của Ta (câu 18–21) Các câu 18–21 hứa với phần còn lại trung tín rằng dòng dõi thuộc linh của chúng một ngày nào đó sẽ tập hợp dân ngoại vào Vương Quốc của Đức Chúa Trời, nơi chúng (dân ngoại) sẽ hưởng những niềm vui và đặc quyền của tư cách thành viên đầy đủ trong cộng đồng giao ước (xem câu 12). Lời tiên tri xinh đẹp này được ứng nghiệm trong Kỷ Nguyên Rao Truyền. Nó bắt đầu ở câu 18b, với việc Đức Chúa Trời tuyên bố rằng thời điểm đang đến để Ngài tập hợp mọi dân tộc, và để các dân thấy vinh hiển của Ngài. Điều này nhắc chúng ta nhớ đến lời của Chúa Giê-xu, được phán để đáp lại sự quan tâm của một dân ngoại đối với chức vụ của Ngài: “Còn Ta, nếu Ta được treo lên khỏi đất, Ta sẽ kéo mọi người đến cùng Ta” (Giăng 12:32). Qua việc rao giảng Phúc Âm, Thánh Linh sẽ kêu gọi cách hiệu quả những người được chọn của Đức Chúa Trời (cả người Do Thái lẫn dân ngoại) vào Vương Quốc, giúp chúng thấy vinh hiển của Đức Chúa Trời trong mặt Chúa Giê-xu Christ, và sốt sắng tiếp nhận những lợi ích của công việc cứu chuộc của Ngài thay cho chúng (Giăng 1:14; 3:1–8; 6:4; 10:16; 14:9; 2 Cô-rinh-tô 4:6). Chính Đấng Christ là dấu hiệu được nói đến trong câu 19, một ngọn cờ mà dưới đó các dân có thể tập hợp để được cứu rỗi (Ê-sai 11:10, 12; 49:22; 62:10; Lu-ca 2:34). Đức Chúa Trời sẽ đặt dấu hiệu này giữa Hội Thánh của Ngài: trước hết bằng mắt thấy giữa phần còn lại được chọn của Ngài là người Do Thái, và sau đó bằng đức tin giữa phần còn lại được chọn của Ngài là (thêm người Do Thái và) dân ngoại. Cả hai nhóm, qua đức tin nơi Đấng Christ, đều được kể là những người sống sót khỏi cơn thạnh nộ sắp đến (Giăng 5:24; Rô-ma 5:1–2; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Để những người khác nữa có thể được cứu, Đức Chúa Trời sẽ sai chúng đến “những nơi xa xôi nhất trên đất,” ở đây được tiêu biểu bởi bảy nước lân cận xa nhất của Y-sơ-ra-ên cổ xưa (Công Vụ 1:8; Khải Huyền 5:9). Ở đó Hội Thánh sẽ rao giảng Phúc Âm, trong đó vinh hiển của Đức Chúa Trời được tuyên bố, và nhờ đó các dân tộc đang chìm trong sự thờ hình tượng cuối cùng sẽ nghe về danh tiếng của Đức Chúa Trời (với tư cách là Đấng Tạo Hóa, Đấng Cứu Chuộc, và Quan Xét), và tự mình thấy vinh hiển của Ngài (câu 19; Mi-chê 4:4–5; Rô-ma 10:14–15; 15:14–21). Câu 20 — hầu như không thể xuyên thủng đối với một cách giải thích theo nghĩa đen, vị lai — nói về thành công tốt đẹp của chúng: Dùng mọi phương tiện thuộc linh sẵn có (Rô-ma 15:18–21; 1 Cô-rinh-tô 9:19–22), các nhà truyền giảng trong những ngày sau rốt sẽ biến những người lân cận ngoại giáo của mình thành anh chị em trong Đấng Christ (Ê-phê-sô 2:11–18), vận chuyển chúng đến Si-ôn và Giê-ru-sa-lem ở trên (Ga-la-ti 4:21–31; Hê-bơ-rơ 12:22), và trình diện chúng như một của lễ thuộc linh trong nhà của Đức Giê-hô-va (Rô-ma 15:15–16; Phi-líp 2:17). Trong khi tất cả chúng sẽ trở thành một phần của chức thầy tế lễ hoàng gia của Đấng Christ, một số, theo hình bóng học của câu 21, sẽ được phong chức làm những nhà lãnh đạo thuộc linh trong Hội Thánh của Ngài (Ê-phê-sô 4:7–16; Tít 1:5; 1 Phi-e-rơ 2:5, 9). Số Phận Cuối Cùng (câu 22–24) Trong các câu 22–24, chúng ta chuyển từ Kỷ Nguyên Rao Truyền sang Kỷ Nguyên Thưởng và Báo Trả. Ở đây chúng ta gặp số phận cuối cùng tương phản của thánh đồ và tội nhân. Đúng như trời mới và đất mới sẽ tồn tại mãi mãi trước mặt Đức Chúa Trời, dòng dõi của Si-ôn cũng vậy: Hội Thánh đã phục sinh và được vinh hiển của Đấng Christ, những người trung tín ở mọi thời và mọi nơi (Giăng 5:28–29; 11:23–26; 1 Cô-rinh-tô 15:50–58; Cô-lô-se 3:4; Hê-bơ-rơ 11:1–4; Khải Huyền 21:2, 10–11). Như chúng ta đã thấy trước đây, Tân Ước cấm cách giải thích câu 23 theo nghĩa đen, vì nó cho chúng ta biết rằng các “tháng, mùa, và năm” lễ nghi đã được ứng nghiệm và trở nên lỗi thời bởi Giao Ước Mới (Ga-la-ti 4:10; Cô-lô-se 2:16–17; Hê-bơ-rơ 8:13). Nó cũng cho chúng ta biết rằng trong Thế Gian Sắp Đến, mặt trời, mặt trăng và các ngôi sao sẽ nhường chỗ cho sự sáng vĩnh viễn của vinh hiển Đức Chúa Trời (Khải Huyền 21:23, 22:5). Vậy, dưới hình ảnh Cựu Ước, sứ điệp ở đây đơn giản là mọi xác thịt được cứu chuộc — cả người Do Thái lẫn dân ngoại — sẽ hưởng sự thờ phượng Đức Chúa Trời mãi mãi (Ê-phê-sô 1:3–14; Khải Huyền 15:4). Tương tự, ý nghĩa của câu 24 — ám chỉ đến những ngọn lửa cháy liên tục trong Thung Lũng Hin-nôm bị rủa sả ngay bên ngoài Giê-ru-sa-lem — là các thánh đồ sẽ nhìn với sự thỏa mãn (và chắc chắn cả những cảm xúc khác nữa) vào sự trừng phạt đời đời của kẻ ác, những kẻ cuối cùng đang nhận được điều xứng đáng của chúng (2 Các Vua 23:1–14; Đa-ni-ên 12:2; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:1–10; Khải Huyền 15:2–4; 16:4–7; 22:15). 5. Vua-Chăn Chiên Sắp Đến của Đức Chúa Trời (Giê-rê-mi 23:1–8) OTKP ngắn này là một trong những lời tiên đoán sớm nhất của Giê-rê-mi về sự khôi phục trong những ngày sau rốt của “Y-sơ-ra-ên.” Nhiều người theo thuyết tiền thiên niên đặt sự ứng nghiệm theo nghĩa đen của nó trong một thiên niên kỷ tương lai. Nhưng NCH nói gì? Khốn cho Những Kẻ Chăn (câu 1–2) Trong các câu 1–2, Đức Chúa Trời cảnh báo về sự phán xét sắp đến chống lại các nhà lãnh đạo không trung tín của Y-sơ-ra-ên, cả đời lẫn đạo. Vì chúng không chăn bầy của Đức Chúa Trời cách trung tín, chiên sẽ sớm bị tản lạc giữa các dân tộc, và chính chúng sẽ bị trừng phạt. Trong ngắn hạn, lời tiên tri này sẽ được ứng nghiệm bởi cảnh lưu đày ở Ba-by-lôn; trong dài hạn, bởi một cuộc tản lạc cuối cùng dưới tay Rô-ma (xem Ê-xê-chi-ên 34:1–31; Xa-cha-ri 11:1–14). Nhưng đằng sau những thất bại nghiêm trọng của các nhà lãnh đạo Y-sơ-ra-ên, chúng ta thấy sự thất bại còn tệ hơn của A-đam, người mà tội lỗi của người ở Ê-đen đã đẩy toàn bộ gia đình người vào cảnh lưu đày trong Lãnh Vực Tối Tăm. Ta Sẽ Tập Hợp Bầy của Ta (câu 3–4) Trong các câu 3–4, Đức Chúa Trời ban hy vọng cho những người trung tín, hứa rằng Ngài sẽ tập hợp phần còn lại của bầy Ngài ra khỏi mọi nước mà Ngài đã đuổi chúng đến, ban cho chúng những kẻ chăn tin kính, và khiến chúng không sợ hãi và kết quả trong Đất Hứa. Vì chúng sẽ không sợ hãi nữa, chúng ta biết rằng sự đề cập ở đây là về cuộc tập hợp tận thế của “Y-sơ-ra-ên” (câu 4). NCH giải thích: Một mặt, lời tiên tri này được ứng nghiệm giữa những người Do Thái được chọn, những người, trong những ngày sau rốt, sẽ hướng về Đấng Christ và do đó thừa hưởng các phước lành của Vương Quốc. Mặt khác, nó cũng được ứng nghiệm giữa những dân ngoại được chọn sẽ làm điều tương tự. Cả hai đều là phần còn lại — một số từ Y-sơ-ra-ên, tất cả từ dòng dõi sa ngã của A-đam. Cả hai, vì tội lỗi, đã đi vào cảnh lưu đày — một số từ Palestine, tất cả từ Ê-đen. Nhưng cả hai, vì ân điển chủ quyền của Đức Chúa Trời, sẽ được tập hợp về cùng Đấng Christ để hưởng sự sống đời đời trong quê hương tận thế của chúng. Cành Công Chính của Đa-vít (câu 5–6) Trong các câu 5–6, Đức Chúa Trời nói về một Tác Nhân vừa là Đức Chúa Trời vừa là người, qua người đó Ngài sẽ ban những phước lành giao ước tối hậu cho dân thánh của Ngài (1 Phi-e-rơ 2:9). Để ứng nghiệm lời hứa xưa của Ngài với Đa-vít, Đức Chúa Trời sẽ dấy lên một Cành công chính từ (dòng) Đa-vít (Ma-thi-ơ 1:1; Lu-ca 1:32, 69). Người sẽ là một Vua mà triều đại công chính của người bao phủ toàn bộ xứ. Lời hứa này được ứng nghiệm trong Đấng Christ, Đấng mà triều đại trên trời của Ngài bao phủ toàn bộ đất qua việc rao giảng của Hội Thánh trong Kỷ Nguyên Rao Truyền (Ma-thi-ơ 13:31–33; Công Vụ 1:8; Cô-lô-se 1:6; Khải Huyền 5:9). Dù từ ngai của Ngài ở trên hay khi Ngài tái lâm, Ngài là Đấng được Đức Chúa Trời chỉ định để thi hành sự phán xét và sự công chính trên đất (câu 5; Ma-thi-ơ 28:18; Giăng 5:22; Công Vụ 17:31). Trong những ngày của triều đại Ngài, Giu-đa và Y-sơ-ra-ên — một bên tiêu biểu cho Chi Phái của Đấng Mê-si của Đức Chúa Trời, bên kia tiêu biểu cho Gia Đình và Dân Tộc đời đời của Ngài — sẽ ngự cách an toàn trong chiếc tàu an toàn thật duy nhất, Chúa Giê-xu Christ (Giăng 10:28–29; Ê-phê-sô 2:14–18; Hê-bơ-rơ 8:6–13). Tại sao? Vì sự công chính hoàn hảo của Đấng Công Chính sẽ được kể cho mọi người kêu cầu Ngài làm Cứu Chúa và Chúa (Giăng 16:8, 10; Công Vụ 3:14; Rô-ma 3:21–22; 10:9–13; 1 Cô-rinh-tô 1:30). Một Cuộc Xuất Hành Thứ Hai (câu 7–8) Trong các câu 7–8, Đức Chúa Trời lại nêu lên một mô-típ tiên tri được ưa thích, mô tả cuộc tập hợp tận thế vĩ đại như một Cuộc Xuất Hành Thứ Hai. Những lời xinh đẹp này, đầy sự ngợi khen ân điển chủ quyền của Đức Chúa Trời, có thể và sẽ được mọi thánh đồ của Đấng Christ nói ra, dù là người Do Thái hay dân ngoại. Vì đúng như trong thời xưa Đức Chúa Trời đã giải cứu Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc khỏi những kẻ áp bức Ai Cập của chúng và khôi phục chúng về Đất Hứa, thì trong những ngày sau rốt Ngài cũng sẽ giải cứu Y-sơ-ra-ên tận thế — Hội Thánh — khỏi mọi kẻ thù trong Lãnh Vực Tối Tăm, và khôi phục chúng qua Đấng Christ về quê hương trên trời của chúng: ban đầu trong Vương Quốc của Con Ngài, và trọn vẹn trong Thế Gian Sắp Đến vinh hiển (Ma-thi-ơ 12:29; 2 Cô-rinh-tô 1:10; Ê-phê-sô 2:1–10; Cô-lô-se 1:13; Hê-bơ-rơ 12:22). Giới Thiệu về Ê-xê-chi-ên Hai OTKP cuối cùng của chúng ta được tìm thấy trong sách của tiên tri thời lưu đày Ê-xê-chi-ên. Để hiểu chúng cách đúng đắn, điều quan trọng đối với chúng ta là nhận ra cấu trúc của toàn bộ sách, cũng như ý nghĩa Tân Ước của cấu trúc đó. Về điểm này, dàn ý của nhà thần học Cựu Ước Ian Duguid rất hữu ích: I. Sự Kêu Gọi và Ủy Nhiệm của Ê-xê-chi-ên (1–3) II. Các Lời Tiên Tri về Sự Diệt Vong của Y-sơ-ra-ên (4–24) III. Các Lời Tiên Tri Chống Lại Các Dân Tộc (25–32) IV. Các Lời Tiên Tri về Tin Tốt (33–48) Trong các trang sắp tới, chúng ta sẽ xem hai lời tiên tri được tìm thấy trong Các Lời Tiên Tri về Tin Tốt của Ê-xê-chi-ên. Tôi đã phác thảo phần đó như sau: I. Các Lời Hứa về Sự Khôi Phục Tận Thế của Y-sơ-ra-ên Trong Những Ngày của Đấng Mê-si (33–37) II. Các Lời Hứa về Sự Giải Cứu của Đức Chúa Trời trong Trận Chiến Cuối Cùng Giữa Y-sơ-ra-ên và Gót cùng Liên Minh Các Dân Tộc Thù Địch của Hắn (38–39) III. Một Khải Tượng về Sự Thờ Phượng Đời Đời của Y-sơ-ra-ên Trong Thế Gian Sắp Đến (40–48) Trước khi lao vào các bản văn của chúng ta, chúng ta hãy nhớ lại một lát sự dạy dỗ của Tân Ước về sự đến của Vương Quốc Đức Chúa Trời. Chúng ta đã thấy rằng Vương Quốc bước vào lịch sử trong hai giai đoạn: một Vương Quốc thuộc linh tạm thời của Con, tiếp theo là một Vương Quốc thuộc linh và vật chất đời đời của Cha, hai giai đoạn được phân cách bởi sự tái lâm của Đấng Christ và Sự Chung Kết của mọi vật. Nhưng dấu hiệu và yếu tố kích hoạt nổi bật của Sự Chung Kết là gì, sự kiện tận thế duy nhất mà, hơn bất kỳ sự kiện nào khác, báo trước và gợi ra sự trở lại trong vinh hiển của Vua Cao Cả của Thiên Đàng? Như chúng ta sẽ thấy sau, đó là Trận Chiến Cuối Cùng: cuộc đụng độ toàn cầu cuối cùng giữa Đức Chúa Trời và Sa-tan, Đấng Christ và Kẻ Chống Đấng Christ, và Hội Thánh và Thế Gian. 3 Các sự mầu nhiệm Tân Ước này cho chúng ta chìa khóa cho Các Lời Tiên Tri về Tin Tốt của Ê-xê-chi-ên. Trong các chương 33–37, Ê-xê-chi-ên đang tiên tri về sự đổi mới thuộc linh vĩ đại mà Đức Chúa Trời sẽ hoàn thành giữa dân sự Ngài trong Những Ngày của Đấng Mê-si. Ở đây tiên tri đang dùng ngôn ngữ có điều kiện theo giao ước để nói về Kỷ Nguyên Rao Truyền, trong đó Đức Chúa Cha sẽ mang Hội Thánh — “Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời” — vào Vương Quốc thuộc linh của Con Ngài (Ga-la-ti 6:16). Trong các chương 38–39, Ê-xê-chi-ên đang chuẩn bị dân sự của Đức Chúa Trời cho Sự Lừa Dối, Sự Hủy Diệt, và Sự Xử Lý trong những ngày sau rốt đối với kẻ thù cuối cùng và đáng sợ nhất của “Y-sơ-ra-ên”: Gót và liên minh các dân tộc ngoại thù địch của hắn. Ở đây tiên tri đang dùng ngôn ngữ có điều kiện theo giao ước để nói về Trận Chiến Cuối Cùng giữa Hội Thánh và Thế Gian, và về Ngày của Chúa Giê-xu Christ, ngày sẽ kết thúc trận chiến đó. Cuối cùng, trong các chương 40–48, Ê-xê-chi-ên đang ban cho dân sự của Đức Chúa Trời một khải tượng về Hy Vọng Được Phước của chúng: Đền Thờ Đời Đời (40–42), Vinh Hiển Đời Đời (43), Sự Thờ Phượng Đời Đời (43–46), Sự Trọn Vẹn Đời Đời (47), Quê Hương Đời Đời (47–48:29), và Thành Đời Đời (48:30–35). Ở đây tiên tri đang dùng ngôn ngữ có điều kiện theo giao ước để vẽ ra sự thờ phượng đời đời của Hội Thánh trong Thế Gian Sắp Đến vinh hiển. 4 Đây có phải là ý nghĩa thật của Các Lời Tiên Tri về Tin Tốt của Ê-xê-chi-ên không? Ông có thật sự đang nói về Vương Quốc của Con, Trận Chiến Cuối Cùng, và Thế Gian Sắp Đến không? Các chi tiết của hai lời tiên tri của chúng ta có ủng hộ cách giải thích này không? Chúng ta hãy chuyển sang chúng ngay bây giờ và tìm hiểu. 6. Sự Sống Phục Sinh trong Thung Lũng Xương Khô (Ê-xê-chi-ên 37:1–14) Những người theo thuyết tiền thiên niên nhìn chung đồng ý rằng OTKP này nói về tương lai của Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc. Ngoài điều đó, chúng khác nhau rất nhiều giữa chúng với nhau. Một số nói nó đã được ứng nghiệm một phần trong việc hàng triệu người Do Thái ở Nga và châu Âu gần đây trở về Palestine. Những người khác (tức là những người theo thuyết thời kỳ) nói nó sẽ được ứng nghiệm trong một cơn đại nạn bảy năm, khi một phần còn lại tin Chúa của người Do Thái sẽ tỏa ra khắp toàn cầu để tập hợp anh em tản lạc của chúng trở về quê hương tổ tiên của chúng, ở đó chờ đợi Sự Đến Lần Thứ Hai của Đấng Mê-si của chúng (Ê-sai 66:18–21). Những người khác nữa lập luận rằng nó sẽ được ứng nghiệm sau khi Đấng Christ trở lại, khi, qua cùng phần còn lại trung tín đó, Chúa sẽ tập hợp anh em người Do Thái tản lạc khắp nơi của Ngài để cai trị cùng Ngài trong Thiên Niên Kỷ. Nhưng liệu có thể có một cách giải thích khác, một cách giải thích hợp nhất mọi Cơ Đốc nhân và nói với chúng trong hiện tại và ngay bây giờ không? “Có,” NCH nói, “có. Và khi bạn thấy nó, bạn sẽ đứng dậy và thấy mình chạy ra trận chiến Phúc Âm!” Chúng ta hãy xem xét nó ngay bây giờ. Trong Các Lời Tiên Tri về Tin Tốt trước đây của Ê-xê-chi-ên, Đức Chúa Trời đã ban cho dân sự Ngài những lời hứa vinh hiển về một sự khôi phục tận thế tối hậu. Cùng với những điều khác, Ngài đã hứa mang chúng trở về khỏi cảnh lưu đày (34:12–13; 36:24), thanh tẩy chúng khỏi sự ô uế và sự thờ hình tượng của chúng (36:25; 36:33), ban cho chúng một tấm lòng mới (36:26), đặt Thánh Linh của Ngài bên trong chúng (36:27), đặt tôi tớ Ngài là Đa-vít trên chúng làm Hoàng Tử và Vua (34:23–24), và ban cho chúng sự bình an và thịnh vượng đời đời trên các núi của Y-sơ-ra-ên (34:13–15, 25–31; 36:8–15, 33–38). Như vậy lời hứa vĩ đại của Giao Ước sẽ được ứng nghiệm:
Trong một quê hương đời đời được thanh tẩy khỏi tội lỗi và được bảo đảm khỏi sự phán xét, Đức Giê-hô-va sẽ là Đức Chúa Trời của chúng và chúng sẽ là dân Ngài — mãi mãi (36:28; đối chiếu 37:24–28). Ở đây trong chương 37, Ê-xê-chi-ên cho chúng ta một khải tượng mầu nhiệm về cách mọi điều này sẽ xảy ra: Vì sự vĩ đại của ân điển Đức Chúa Trời, một dân tộc đang nằm chết trong Thung Lũng của Bóng Sự Chết sẽ sớm được biến đổi cách kỳ diệu và được chuyển giao dứt khoát: được trồng một lần đủ cả trên các núi của Y-sơ-ra-ên, nơi chúng sẽ mãi mãi sống trong bình an và thịnh vượng với Đấng Mê-si của chúng và Đức Chúa Trời giữ giao ước của chúng. Thung Lũng của Bóng Sự Chết (câu 1–2) Khải tượng bắt đầu với việc Đức Giê-hô-va mang Ê-xê-chi-ên trong Thánh Linh đến một thung lũng, nơi ông thấy một đám đông lớn xương rải rác trên mặt đất. Khi xem xét kỹ, ông nhận ra chúng “rất khô” — tức là đã chết lâu, và do đó chết hoàn toàn (câu 1–2). Đọc các câu này, người Do Thái bị lưu đày rất có thể nhớ lại cách Giê-rê-mi đã tiên đoán rằng người Ba-by-lôn sẽ lấp đầy Thung Lũng Tô-phết bị rủa sả bằng xương của cư dân Giê-ru-sa-lem tội lỗi (Giê-rê-mi 7:32–8:2). Nhưng Đức Chúa Trời không đặt tên cho thung lũng này, và có lý do chính đáng: Khải tượng không nói về một nơi vật chất, mà về một tình trạng thuộc linh. Đây là Thung Lũng của Bóng Sự Chết (Thi Thiên 23:4; 107:10, 14; Ê-sai 9:2; Giê-rê-mi 2:6; Lu-ca 1:79). Đây là vùng đất hoang thuộc linh vĩ đại mà vào trong đó Đức Chúa Trời, vì tội lỗi của A-đam, đã đày mọi người lưu đày tội lỗi của Ê-đen (Sáng Thế Ký 3:22–24; Lu-ca 4:5–7; Khải Huyền 12:6, 14). Đây là Lãnh Vực Tối Tăm, mà cư dân chưa được tái sinh của nó, mặc dù có tiếng là chúng sống, trên thực tế hoàn toàn chết trong sự vi phạm và tội lỗi (Ê-phê-sô 2:1–10; Cô-lô-se 1:13; 2:13; Khải Huyền 3:1). Những Xương Này Có Thể Sống Không? (câu 3) Nay việc kiểm tra đã hoàn tất, Đức Chúa Trời có một câu hỏi cho tiên tri: “Hỡi con người, những xương này có thể sống không?” Ê-xê-chi-ên hiểu rõ rằng không có gì quá khó cho Đức Giê-hô-va (Sáng Thế Ký 18:14; Giê-rê-mi 32:27). Tuy nhiên, không biết những xương này tượng trưng cho điều gì, ông không chắc liệu Đức Chúa Trời có muốn chúng sống hay không. Vì vậy ông đáp: “Lạy Chúa là Đức Chúa Trời, chính Ngài biết” (câu 3). Điều này gợi nhớ đến cuộc trao đổi của Đấng Christ với các môn đồ hoài nghi của Ngài, khi chúng hỏi: “Vậy thì ai có thể được cứu?” Câu trả lời của Chúa Giê-xu áp dụng ở đây: “Với loài người thì không thể, nhưng không phải với Đức Chúa Trời; vì với Đức Chúa Trời mọi việc đều có thể” (Mác 10:27). Đức Giê-hô-va chủ quyền quả thật có thể cứu những tội nhân chết thuộc linh. Hơn nữa, trong trường hợp những người được chọn của Ngài, không có gì trên Thiên Đàng hay trên đất có thể ngăn Ngài làm như vậy (Giăng 6:37; 10:16). Hãy Nói Tiên Tri với Chúng! (câu 4–6) Trong các câu 4–6, chúng ta nghe mạng lệnh của Đức Chúa Trời cho Ê-xê-chi-ên: Ông phải nói tiên tri với những xương khô, bảo chúng rằng Đức Chúa Trời sẽ đặt gân và thịt trên chúng, bao phủ thịt bằng da, và đổ hơi thở vào các thân thể để chúng sẽ sống lại và nhận biết Đấng vừa làm chúng sống lại từ cõi chết. Các câu này nói về một sự tạo dựng. Hình ảnh rõ ràng gợi nhớ đến sự tạo dựng A-đam, người mà thân thể của người Đức Chúa Trời đã tạo thành từ bụi đất, và sau đó mang lại sự sống bằng cách thổi hơi thở sự sống vào lỗ mũi người (Sáng Thế Ký 2:7). Tuy nhiên, ở đây chúng ta đang xét một điều khác. Đây là một sự tái tạo dựng. Và nó là một sự tái tạo dựng thuộc linh chứ không phải vật chất. Tân Ước cho chúng ta biết rằng chính Đấng Christ sẽ hoàn thành nó (Giăng 20:19–23), với kết quả là dân sự Ngài sẽ biết cả Ngài lẫn Cha Ngài là Đấng Tạo Hóa và Đấng Cứu Chuộc chủ quyền của chúng (Giăng 14:15–20). Một bản diễn giải Tân Ước về sứ điệp của Đức Chúa Trời cho Ê-xê-chi-ên có thể như sau: “Trong ngày đó, Đức Chúa Trời sẽ tái sinh một đám đông lớn những tội nhân được chọn (tức là Hội Thánh của Ngài), làm chúng sống lại từ sự chết thuộc linh mà chúng thừa hưởng từ A-đam Thứ Nhất, và mang chúng đến một sự mới mẻ đời đời của sự sống mà chúng sẽ thừa hưởng qua Đấng Cuối Cùng” (Rô-ma 6:1–4; 1 Cô-rinh-tô 15:45; Ê-phê-sô 2:6; Cô-lô-se 3:1). Lời tiên tri này cũng ám chỉ đến sự phục sinh của thân thể không? Chắc chắn có. Tuy nhiên, nó làm như vậy theo một cách chờ đợi thêm ánh sáng về (hai) giai đoạn của Vương Quốc. Ánh sáng đó được ban trong DNT, nơi chúng ta biết rằng sự phục sinh thuộc linh của một thánh đồ (qua đức tin nơi Đấng Christ) đi trước, chuẩn bị cho, và bảo đảm sự phục sinh thân thể của người đó, sự phục sinh được ấn định xảy ra vào cuối thời đại ác hiện tại (Giăng 5:24–29; 11:25–26; Rô-ma 6:5). Vậy thì: Ê-xê-chi-ên 37 quả thật ám chỉ đến sự phục sinh của thân thể, nhưng đó không phải là trọng tâm của nó. Trọng tâm của nó là sự phục sinh thuộc linh của Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời: Hội Thánh (Ga-la-ti 6:16). Trước khi nàng có thể đạt được sự phục sinh của thân thể, một điều thuộc linh phải xảy ra: Nàng trước hết phải được phục sinh thuộc linh, được tập hợp thuộc linh, và được Đức Chúa Trời dẫn ra chiến tranh thuộc linh (Ê-xê-chi-ên 37:10; 38–39; Rô-ma 6:1-14). Hãy Đến, Hỡi Hơi Thở, Để Chúng Có Thể Sống! (câu 7–10) Trong các câu 7–10, chúng ta thấy tiên tri làm đúng như được bảo. Hơn nữa, khi ông làm, mọi điều diễn ra đúng như Đức Chúa Trời đã phán. Việc nói tiên tri quyền năng như vậy vẽ ra quyền năng tái tạo dựng thuộc linh của Phúc Âm trong miệng của Hội Thánh tiên tri (Rô-ma 1:16; 10:17; Cô-lô-se 1:6; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:13; Hê-bơ-rơ 4:12; 1 Phi-e-rơ 1:23; Khải Huyền 11:1–3). Theo khuôn mẫu được đặt ra trong Sáng Thế Ký, Ê-xê-chi-ên thấy rằng sự tái tạo dựng tận thế sẽ xảy ra trong hai giai đoạn. Trước hết, xương chết sẽ trở thành thân thể (câu 7–8), sau đó thân thể chết sẽ trở thành thân thể sống, vì hơi thở (tức là Thánh Linh) của Đức Chúa Trời đặt chúng đứng trên chân chúng, kể từ đó sẵn sàng phục vụ như một đạo quân cực kỳ lớn (câu 9–10). Mọi điều này vẽ ra sự tạo dựng liên tục của Hội Thánh Chiến Đấu trong suốt Kỷ Nguyên Rao Truyền. Trong một mô hình thu nhỏ, nó đã được ứng nghiệm vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, khi Thánh Linh giáng trên và làm đầy 120 “xương khô rung rinh” trước đó đã tập hợp lại với nhau ở một nơi (Công Vụ 2:1). Kết quả là, chúng đứng dậy mạnh dạn để tiến hành một cuộc chiến tranh thánh yêu thương nhân danh Đấng Christ và Phúc Âm (Công Vụ 2; 4; 10; 13). Nhưng khải tượng sẽ tiếp tục được ứng nghiệm cho đến tận cuối thời đại, mỗi khi và bất cứ nơi nào Đức Chúa Trời tập hợp, xây dựng, và sai Thân Thể của Đấng Christ ra qua sự tương tác với Thánh Linh của Ngài và Lời (Phúc Âm) của Ngài (1 Cô-rinh-tô 12:13; Ê-phê-sô 4:12, 15–16; Cô-lô-se 2:18–19). Đáng chú ý, cách giải thích Hội Thánh học này được ủng hộ bởi câu 9, câu này trình bày Thánh Linh đến từ bốn phương gió. Điều này ám chỉ đến bốn góc đất, từ nơi đó Đức Chúa Trời sẽ tập hợp Hội Thánh phổ quát của Ngài, bao gồm người Do Thái và dân ngoại (Mác 13:27; Khải Huyền 7:1–8). Nó cũng được ủng hộ bởi câu 10, trong đó “Y-sơ-ra-ên” tận thế được vẽ ra như một đạo quân cực kỳ lớn, một ẩn dụ được dùng nhiều lần để mô tả Hội Thánh Tân Ước, những người được chọn làm lính giỏi của Chúa Giê-xu Christ (Lu-ca 14:31; 1 Cô-rinh-tô 9:7; Ê-phê-sô 6:10–18; 2 Ti-mô-thê 2:3; Khải Huyền 19:14). Toàn Bộ Nhà Y-sơ-ra-ên (câu 11–14) Trong các câu 11–14, Đức Chúa Trời cuối cùng giải thích khải tượng cho Ê-xê-chi-ên. Nó lại là một lời tiên tri khác về sự khôi phục của “Y-sơ-ra-ên” tận thế (Ga-la-ti 6:16). Người Do Thái theo sắc tộc quả thật sẽ ở trong số chúng, vì trong nhiều thời và nhiều nơi chúng đã cảm thấy mình lạc mất và bị cắt đứt cách vô vọng. Nhưng vô số dân ngoại cũng vậy (câu 11; Ma-thi-ơ 4:12–16; 15:25; Ê-phê-sô 2:12); và vì, qua Đấng Christ, chúng cũng sẽ bước vào Giao Ước Đời Đời, Đức Chúa Trời sẽ không xấu hổ khi gọi chúng là “dân Ta” (Rô-ma 9:25–26; 2 Cô-rinh-tô 6:16; Hê-bơ-rơ 2:11; 8:10; 11:16; Khải Huyền 18:4). Lời hứa của Đức Chúa Trời cho chúng rất đa dạng: Ngài sẽ làm chúng sống lại từ nấm mồ của sự chết thuộc linh, vận chuyển chúng đến quê hương trên trời của chúng, và trồng chúng trên đỉnh Núi Thánh của Ngài (câu 12; Ê-xê-chi-ên 36:8–15; 40:1–2; Ga-la-ti 4:26; Cô-lô-se 1:13; Hê-bơ-rơ 12:22; Khải Huyền 14:1). Hãy lưu ý cẩn thận từ phần kết luận của lời tiên tri rằng khi điều này xảy ra, dân sự Ngài sẽ nhận ra rằng sự biến đổi vĩ đại không phải do chúng tự làm. Trái lại, chính Đức Chúa Trời, bởi ân điển chủ quyền của Ngài, là Đấng đã làm chúng sống lại cùng với Đấng Christ, dựng chúng lên cùng với Đấng Christ, và khiến chúng ngồi cùng với Đấng Christ ở những nơi trên trời. Ở đó chúng sẽ hưởng những vinh hiển của Si-ôn ở trên (và những thăng trầm trên đất ở dưới) cho đến ngày vui mừng khi Vua Cao Cả trở lại và làm chúng sống lại về thân thể để hưởng sự sống đời đời trong Quê Hương Vinh Hiển Sắp Đến (câu 13–14; Giăng 15:16; Rô-ma 8:28–30; 1 Cô-rinh-tô 1:26–31; Ê-phê-sô 2:4–10; Tít 3:4–7; 1 Giăng 3:14; Khải Huyền 14:1; 21:1–5). Bằng cách đẩy lời tiên tri này vào một tương lai ngàn năm xa xôi, và bằng cách giới hạn sự ứng nghiệm của nó cho Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc, chủ nghĩa nghĩa đen tiên tri biến nó thành một thung lũng xương khô. Nhưng khi NCH thổi trên nó, xương khô sống động biết bao! 7. Trận Chiến Cuối Cùng của Y-sơ-ra-ên (Ê-xê-chi-ên 38–39) Các chương mầu nhiệm này cho chúng ta lời tiên tri nổi tiếng của Ê-xê-chi-ên về Sự Lừa Dối, Sự Hủy Diệt, và Sự Xử Lý kẻ thù tận thế vĩ đại của Y-sơ-ra-ên: Gót và liên minh các đạo quân dân ngoại thù địch của hắn. Trong những ngày sau rốt, theo sắc lệnh của Đức Chúa Trời, tất cả chúng sẽ đi lên chống lại một dân tộc đã được khôi phục đầy đủ về với Đức Giê-hô-va và các phước lành giao ước của Ngài, nghĩ rằng sẽ tiêu diệt chúng và chiếm lấy quê hương của chúng. Nhưng chính Gót và các đạo quân của hắn sẽ bị tiêu diệt. Dưới những đòn phán xét giận dữ của Đức Chúa Trời, chúng sẽ chịu sự hủy diệt hoàn toàn và đời đời trên các núi của Y-sơ-ra-ên. Chúng ta sẽ hiểu lời tiên tri này như thế nào? Câu trả lời từ các anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta vừa dễ đoán vừa đáng thất vọng. Ôm lấy chủ nghĩa nghĩa đen tiên tri, chúng lập luận rằng Ê-xê-chi-ên đang tiên đoán một cuộc chiến tranh quân sự chống lại người Do Thái trong những ngày sau rốt, những người được đổi mới thuộc linh và được tái định cư vui vẻ trong quê hương tổ tiên của chúng là Palestine. Nhưng một lần nữa có những bất đồng đáng kể giữa các nhà giải thích. Một số, theo sự dẫn dắt của Khải Huyền 20:7–9, đặt trận chiến này vào cuối Thiên Niên Kỷ. Những người khác nói nó sẽ diễn ra ngay trước Sự Đến Lần Thứ Hai của Đấng Christ và sự khởi đầu của Thiên Niên Kỷ. Tuy nhiên, điều này buộc nhóm sau phải giải thích tại sao Ê-xê-chi-ên có Đấng Mê-si sống trong xứ trước Trận Chiến Cuối Cùng, thay vì đến với nó sau đó (Ê-xê-chi-ên 37:24–25). Cũng có những vấn đề khác, và cùng loại xuất hiện trong khắp OTKP. Như chúng ta đã thấy, việc dùng ngôn ngữ tượng trưng cách nổi bật cảnh báo chống lại chủ nghĩa nghĩa đen tiên tri. Nhưng nếu, trong trường hợp trước mắt chúng ta, lời cảnh báo đó bị bỏ qua, bản văn của chúng ta lập tức được thấy là xung đột với các lời tiên tri Cựu Ước khác về Trận Chiến Cuối Cùng (Giô-ên 3:1–17; Mi-chê 4:11–5:1; Xa-cha-ri 14:1–3), làm chúng ta vướng vào nhiều sự lạc thời, và đẩy chúng ta vào sự không thể tin nổi. Vì hãy xem xét: Các đạo quân hiện đại có (hay có thể) mang vũ khí bằng gỗ ra chiến trường không? Liệu có đủ vũ khí như vậy cho một dân tộc hàng triệu người dùng chúng làm nhiên liệu trong bảy năm không (Ê-xê-chi-ên 39:9)? Nếu mọi người trong xứ làm việc hàng ngày trong bảy tháng để chôn cất thi thể của kẻ thù đã bị đánh bại của chúng, thì phải có bao nhiêu triệu xác chết (Ê-xê-chi-ên 39:12–13)? Người Y-sơ-ra-ên có thể chịu đựng mùi hôi thối hay tránh sự lây lan của dịch bệnh như thế nào? Không, chủ nghĩa nghĩa đen tiên tri không phải là chìa khóa cho lời tiên tri này. Nhưng nếu không, thì là gì? Một lần nữa NCH chỉ đường. Theo quan điểm này, các chương 34 và 36 dùng ngôn ngữ có điều kiện theo giao ước để mô tả sự khôi phục tận thế của dân sự Đức Chúa Trời — cả người Do Thái lẫn dân ngoại — trong Vương Quốc của Con Ngài. Các chương 40–48 dùng ngôn ngữ có điều kiện theo giao ước để mô tả sự thờ phượng đời đời của dân sự đó trong Vương Quốc của Cha chúng: trong Thế Gian Sắp Đến đời đời. Theo đó, ở đây trong các chương 38–39, Thánh Linh hẳn đang dùng ngôn ngữ có điều kiện theo giao ước để mô tả Trận Chiến Cuối Cùng giữa Đức Chúa Trời và Sa-tan, Đấng Christ và Kẻ Chống Đấng Christ, và Hội Thánh và Thế Gian — một trận chiến sẽ được đưa đến một kết luận trang trọng và đắc thắng bởi sự tái lâm của Chúa Giê-xu Christ vào Ngày của Chúa. Bản văn tự nó có ủng hộ các kết luận này không? Chúng ta hãy chuyển sang nó ngay bây giờ và xem. Sự Lừa Dối của Gót (38:1–17) Trong các câu 1–6, Đức Chúa Trời truyền cho Ê-xê-chi-ên nói tiên tri chống lại Gót — người luôn được trình bày như một con người — và bảy dân tộc sẽ gia nhập với hắn trong cuộc tấn công tận thế của chúng chống lại Y-sơ-ra-ên: Mê-siếc, Tu-banh, Ba Tư, Ê-thi-ô-pi, Li-bi, Gô-me, và Tô-gác-ma. Con số mang tính biểu tượng, cho thấy các dân tộc này tiêu biểu cho toàn bộ thế gian. Tương tự là thực tế chúng nằm ở phía bắc, đông và nam của Y-sơ-ra-ên. Khải Huyền 20:7–10 xác nhận cách giải thích này, tuyên bố rằng Gót và Ma-gót sẽ được tập hợp từ “bốn góc đất.” Vậy sứ điệp là: Gót — được vén mở trong Tân Ước như một Kẻ Chống Đấng Christ cá nhân bị chính Sa-tan kiểm soát — sẽ tập hợp toàn bộ hệ thống thế gian lại với nhau cho một cuộc tấn công cuối cùng chống lại dân Tân Ước của Đức Chúa Trời: Hội Thánh. Kẻ thù của nàng sẽ có ý làm điều ác, nhưng Đức Chúa Trời của sự quan phòng toàn chủ quyền, có ý định cho một sự bày tỏ vinh hiển hùng vĩ cuối cùng, sẽ có ý làm điều tốt (Sáng Thế Ký 50:20; Rô-ma 8:28; 9:14–18; 11:36; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–12). Trong các câu 7–9, Đức Chúa Trời triển khai. Trận chiến sẽ xảy ra “sau nhiều ngày” và “trong những năm sau rốt” — tức là vào cuối Kỷ Nguyên Rao Truyền. Bởi sự quan phòng của Ngài, chính Đức Chúa Trời sẽ triệu tập kẻ thù của Ngài, làm chúng mạnh dạn tập hợp lại với nhau chống lại Đức Giê-hô-va và các tôi tớ được xức dầu của Ngài (Thi Thiên 2:1–3; Công Vụ 4:23–31; Khải Huyền 13:7). Theo đó, chúng sẽ đi lên chống lại một dân tộc được giải cứu ra khỏi các dân tộc; một dân tộc nay đang ngự cách an toàn trong quê hương của chúng và trên các núi của Y-sơ-ra-ên (câu 8). Tức là, chúng sẽ tấn công Hội Thánh: một dân tộc được gọi ra khỏi Lãnh Vực Tối Tăm trên toàn thế giới (nơi đời sống của chúng là một vùng đất hoang không người ở), và vào những nơi trên trời trong Đấng Christ (nơi, được Đấng Christ ngự trong, chúng nay ngự trong bình an và an ninh với Chúa đã sống lại quyền năng của chúng; Ê-phê-sô 1:3; 2:6; Cô-lô-se 3:1–3; Hê-bơ-rơ 12:22). Hãy quan sát một lần nữa từ câu 9 tính phổ quát và quy mô của cuộc tấn công chống lại Hội Thánh: “Nhiều dân” được gia nhập với Gót, và cùng nhau chúng bao phủ xứ như một đám mây (Khải Huyền 13:3, 8; 20:8–9). Trong các câu 10–13, Đức Chúa Trời triển khai thêm, lần này thăm dò những động cơ xấu xa của Gót và các đạo quân của hắn. Thấy cả sự thịnh vượng lẫn sự bất lực của một dân tộc yêu hòa bình tin cậy Đức Chúa Trời hơn là tường thành và vũ khí, chúng sẽ được mạnh dạn “để cướp lấy của cướp và chiếm lấy chiến lợi phẩm” (câu 12). Nhiều kẻ quan sát tham lam cũng vậy, được tiêu biểu bởi các thương nhân của Sê-ba, Đê-đan, và Ta-rê-si (câu 13; Khải Huyền 18:15–19). Các hình ảnh này nói về điều kiện thuộc linh trong những ngày cuối cùng của những ngày sau rốt. Cho đến nay Hội Thánh đã hưởng một sự giàu có về tín đồ, cũng như ảnh hưởng tôn giáo, đạo đức và văn hóa; tuy nhiên bây giờ, mọi điều đều suy giảm. Nói về mặt thuộc linh, nàng không còn là “cái rốn của trái đất,” trung tâm thuộc linh của nền văn minh thế giới (câu 12). Sức mạnh đạo đức của Phúc Âm — và ảnh hưởng đạo đức của Hội Thánh rao giảng nó — không còn ghi dấu trên lương tâm của một thế gian vô luật pháp. Theo đó, nay các nhà cai trị của thời đại ác hiện tại nhận ra rằng không có gì ngăn cản chúng chiếm lấy, không chỉ tài sản, mà còn cả vị thế cao về tôn giáo, triết học và đạo đức của những người theo Hoàng Tử Hòa Bình (Ma-thi-ơ 24:12; 2 Ti-mô-thê 3:1–9; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–12). Cách ngu dại, chúng quyết định thử. Trước khi tuyên bố sự phán xét trên kẻ thù của Ngài, Đức Chúa Trời nhắc lại sắc lệnh của Ngài một lần cuối cùng (câu 14–17). Đúng vậy, Gót sẽ nhận ra sự dễ bị tổn thương của bầy chiên nhỏ của Đức Giê-hô-va (câu 14). Và đúng vậy, một đám đông các dân tộc trong những ngày sau rốt sẽ đi theo hắn trong cuộc tấn công, được thúc đẩy bởi cùng một tinh thần đã thúc đẩy rất nhiều kẻ thù trước đây của Y-sơ-ra-ên xâm lược Palestine từ phía bắc (câu 15; Ê-sai 41:25; Giê-rê-mi 1:13–15; 6:22–26). Nhưng tại sao các điều này lại chắc chắn như vậy? Đó là vì chính Đức Chúa Trời đã ấn định chúng, và vì Ngài đã làm như vậy để bày tỏ vinh hiển của Ngài cho toàn nhân loại (câu 16). Như trong Cuộc Xuất Hành, thì trong Trận Chiến Cuối Cùng cũng vậy: Đức Chúa Trời sẽ bày tỏ cơn thạnh nộ của Ngài và làm cho quyền năng của Ngài được biết trên những chiếc bình được chuẩn bị cho sự hủy diệt, ngay khi Ngài bày tỏ sự giàu có của vinh hiển của Ngài trên (những người bị bắt bớ) chiếc bình của lòng thương xót, mà Ngài đã yêu thương chuẩn bị trước cho vinh hiển (Rô-ma 9:22–23; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1). Trong nhiều năm, các tiên tri trước đây đã nói về chính các điều này. Tại sao? Vì chính Đức Chúa Trời đã sắc lệnh chúng, và muốn dân sự Ngài biết điều đó (câu 17; Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:34–43; Ê-sai 34:1–6; 63:1–6; 66:15–16; Giô-ên 3:9–14; Mi-chê 4:9–13). Giữa mọi cơn đại nạn của chúng, các thánh đồ được dạy phải ẩn náu và tìm sự an ủi trong chủ quyền tuyệt đối của Đức Chúa Trời giữ giao ước của chúng. Sự Hủy Diệt của Gót (38:17–23) Sau khi nói dài về sự lừa dối của Gót, Đức Giê-hô-va nay vén mở sự hủy diệt của hắn. Khi các đạo quân giết người tấn công xứ yêu dấu của Ngài, Ngài (Đức Giê-hô-va) sẽ ghen tuông đổ cơn giận, sự phẫn nộ và cơn thạnh nộ rực cháy của Ngài trên chúng, ngay như Ngài đã đổ trên Con độc sinh duy nhất của Ngài, để mọi người tin nơi Ngài có thể được giải cứu khỏi những kẻ thù chết người nhất của con người trong Lãnh Vực Tối Tăm (Ê-xê-chi-ên 20:33–35; Ma-thi-ơ 27:4; Rô-ma 3:25; 1 Giăng 2:2; 4:10). Sự phán xét đầu tiên là một trận động đất. Nó có phạm vi vũ trụ, ảnh hưởng đến bảy khu vực của tạo vật: cá, chim, thú, mọi người, mọi núi, và mọi công trình của con người (câu 19–20; Hê-bơ-rơ 12:25–29; Khải Huyền 6:12; 11:13; 16:18). Trong các câu 21–22, bảy sự phán xét nữa được công bố: gươm, dịch bệnh, máu, mưa tràn, mưa đá, lửa, và diêm sinh (Khải Huyền 17:16). Các con số rõ ràng mang tính biểu tượng, và sứ điệp cũng vậy. NCH giải mã nó. Danh mục các hình phạt Cựu Ước của Ê-xê-chi-ên tượng trưng cho một sự phán xét vũ trụ bằng lửa được ấn định xảy ra khi Đấng Christ trở lại (Ma-thi-ơ 3:12; Lu-ca 17:29; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:8; 2 Phi-e-rơ 3:7, 12; Khải Huyền 20:9). Khi nó đến, mọi người và mọi dân tộc sẽ thấy và xưng nhận rằng Đức Chúa Trời và Cha của Chúa Giê-xu Christ chúng ta quả thật là Đức Chúa Trời duy nhất, chân thật, hằng sống và hoàn toàn thánh (câu 23; Phi-líp 2:9–11; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–10). Sự Xử Lý Gót (39:1–20) Chương 39 cho chúng ta sự xử lý Gót và các đạo quân của hắn. Các câu 1–8 bắt đầu bằng một sự tóm tắt ngắn gọn về sự lừa dối và hủy diệt của hắn, trong đó chúng ta lại biết về tính phổ quát (câu 6), mục đích (câu 7), và sự chắc chắn (câu 8) của sự phán xét sắp đến. Hãy quan sát từ câu 6 rằng khi nó đến, toàn bộ đất sẽ sống trong an ninh. Nhưng khi người ta đang nói “Bình an và an toàn,” sự hủy diệt đột ngột sẽ đến trên chúng như cơn đau chuyển dạ trên một phụ nữ mang thai; và chúng sẽ không thoát khỏi (1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:3). Chủ đề của các câu 9–10 là việc cướp bóc và cướp phá tận thế. Rằng phân đoạn mang tính biểu tượng rõ ràng từ các con số được dùng: sáu loại vũ khí sẽ được dùng làm lửa trong suốt bảy năm. Sáu là con số của con người, bảy là con số của sự hoàn tất. Sứ điệp? Hết lần này đến lần khác Y-sơ-ra-ên đã bị kẻ thù con người của nàng cướp bóc và cướp phá. Trận Chiến Cuối Cùng sẽ là nỗ lực cuối cùng của chúng: nỗ lực mà trong đó con người sa ngã sẽ làm điều tệ nhất của mình. Nhưng ở đây, Đức Chúa Trời phán, là nơi mọi điều kết thúc, và nơi bàn cân được lật ngược mãi mãi. Vì ở đây Y-sơ-ra-ên tận thế sẽ cướp bóc và cướp phá mọi kẻ thù của nàng cho mọi thời. Ở đây chiến thắng của nàng sẽ hoàn toàn (câu 7–8). Tân Ước vén mở sự ứng nghiệm của bản văn chúng ta. Theo sắc lệnh của Đức Chúa Trời, các thánh đồ sẽ có phần trong Sự Phán Xét. “Các anh không nhận ra sao,” sứ đồ hoài nghi hỏi, “rằng các thánh đồ sẽ phán xét thế gian?” (1 Cô-rinh-tô 6:2; xem Rô-ma 16:20; Khải Huyền 20:4). Trong Ngày đó, Hội Thánh được vinh hiển sẽ cướp bóc kẻ thù của nàng và cướp lấy tài sản bị chiếm giữ bất hợp pháp của chúng. Khi lửa phán xét đã hoàn thành công việc của chúng, một thế gian trước đây đã thuộc về Sa-tan và dòng dõi của hắn sẽ mãi mãi thuộc về các thánh đồ của Đấng Tối Cao. Những người khiêm nhường sẽ thừa hưởng đất (Sáng Thế Ký 3:15; Đa-ni-ên 7:18; Ma-thi-ơ 5:5; Lu-ca 4:5–7; 2 Phi-e-rơ 3:10–13). Sứ điệp cũng tương tự trong các câu 11–16, mô tả việc chôn cất các đạo quân của Gót. Hình ảnh của câu 11 được thiết kế để truyền đạt sự mênh mông của bãi chôn cất, trong khi hình ảnh của các câu 12–15 làm chúng ta choáng váng với vô số xác chết sẽ nằm ở đó. Câu 16 làm cho ý tưởng sau trở nên rõ ràng, tuyên bố rằng thung lũng sẽ đột ngột trở thành một thành (hay ít nhất là nơi tổ chức một thành) mà người ta sẽ gọi là Ha-mô-na (tức là Đám Đông). Tân Ước đưa ra cách giải thích: Trong Sự Phán Xét, các thánh đồ đã phục sinh sẽ nhận được từ Đấng Christ vinh dự cùng lao động với Ngài trong việc thanh tẩy tận thế của thế gian. Hội Thánh sẽ có một vai trò trong việc quăng ra cuối cùng mọi điều gây vấp phạm (câu 13; Ma-thi-ơ 13:41; 1 Cô-rinh-tô 6:2–3). Các câu 17–20 cảnh báo chúng ta về tính biểu tượng của toàn bộ lời tiên tri, vì nay chúng ta biết rằng xác của Gót không thực sự được chôn trong thung lũng, mà thay vào đó trở thành một bữa ăn hy sinh được Đức Giê-hô-va chuẩn bị trên các núi của Y-sơ-ra-ên cho mọi loại chim trời và thú đồng. Ở đây chủ đề lại là Sự Phán Xét. Chúng ta được bảo đảm về điều này bởi bản sao Tân Ước của nó, Khải Huyền 19:17–21. Rút ra tự do từ lời của Ê-xê-chi-ên, Thánh Linh liên kết “Bữa Tiệc Lớn của Đức Chúa Trời” với Sự Đến Lần Thứ Hai của Đấng Christ làm Quan Xét của mọi người (Khải Huyền 19:11–17). Các phân đoạn từ DNT giải mã tính biểu tượng của cả hai lời tiên tri: Khi Đấng Christ tái lâm, bởi thẩm quyền và quyền năng của Đấng Christ, các thiên sứ thánh (và có lẽ cả các thánh đồ nữa) sẽ giáng trên kẻ ác và quăng chúng vào Ghê-hen-na, nơi chúng sẽ bị lửa phán xét của Đức Chúa Trời nuốt chửng đời đời (Ma-thi-ơ 13:39–43; Rô-ma 2:5–10; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–12; 2:8; Gia-cơ 5:3; Khải Huyền 19:20; 20:14–15). Như vậy chúng sẽ trở thành một loại của lễ, không phải để chuộc tội, mà để làm vinh hiển sự thánh khiết, công chính, công lý, cơn thạnh nộ, và quyền năng của Quan Xét thần thánh đối với tội lỗi (Rô-ma 9:19–24; Khải Huyền 15:1–8; 16:4–7). Một Lời Hứa Cuối Cùng về Sự Khôi Phục (39:21–29) Phần này kết thúc lời tiên tri về Trận Chiến Cuối Cùng của Y-sơ-ra-ên, mở đường cho mô tả của Ê-xê-chi-ên về sự sống và thờ phượng đời đời trong Thế Gian Sắp Đến (Ê-xê-chi-ên 40–48). Một cách thích hợp, nó cho chúng ta một lời hứa nữa về sự khôi phục tận thế của Y-sơ-ra-ên (câu 25–29). Trong các câu 21–24, Đức Chúa Trời nhìn lại mục đích tối cao của Ngài trong Sự Phán Xét đã mô tả trước đây: “Để chúng có thể biết.” Ngài muốn mọi người biết vinh hiển của Ngài (câu 21). Ngài muốn Y-sơ-ra-ên biết sự thành tín giao ước của Ngài (câu 22). Và Ngài muốn dân ngoại biết rằng mỗi khi chúng (trong chốc lát) chiến thắng dân sự và dân tộc của Ngài, đó không phải vì Ngài không thể hay không muốn cứu chúng, mà vì chúng đã phạm tội, với kết quả là trong một mùa ngắn Ngài buộc phải giấu mặt Ngài khỏi chúng trong sự phán xét (câu 23–24; Ê-sai 54:8). Ghi nhớ mục đích này, và mong muốn gieo hy vọng vào dân sự đang đau khổ của Ngài, Đức Chúa Trời do đó kết thúc lời tiên tri bằng một lời hứa nữa về sự cứu chuộc tận thế (câu 25–29). Các phước lành rất quen thuộc. Ngài sẽ khôi phục vận mệnh của Gia-cốp và thương xót nhà Y-sơ-ra-ên (câu 25). Chúng sẽ quên sự hổ thẹn trước đây của chúng và sống cách an toàn trong xứ sở của chúng (câu 26). Đời sống thánh và được ban phước của chúng sẽ mang vinh dự cho danh Đức Chúa Trời (câu 27). Chúng sẽ học cách thấy bàn tay chủ quyền của Ngài, cả trong cảnh lưu đày trước đây của chúng lẫn trong sự trở về của chúng (câu 28). Và khi trên thực tế chúng đã trở về, chúng sẽ an nghỉ trong niềm tin vinh hiển này: Đức Chúa Trời sẽ không bao giờ giấu mặt Ngài khỏi chúng trong sự phán xét nữa, vì Ngài sẽ đã đổ Thánh Linh biến đổi sự sống của Ngài trên toàn bộ nhà Y-sơ-ra-ên (câu 29; Hê-bơ-rơ 8:1–13). Chúng ta sẽ giải thích lời hứa cuối cùng này như thế nào? Rằng nó dường như đang nói duy nhất về Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc thì khó có thể phủ nhận. Tuy nhiên, Tân Ước bảo đảm với chúng ta rằng không phải như vậy. Vì vì tiên tri rõ ràng đang thấy trước công việc cứu chuộc của Đức Chúa Trời trong những ngày sau rốt, lời hứa là — và vẫn chưa — được ứng nghiệm trong Đấng Christ, dưới Giao Ước Mới, trong Vương Quốc hai mặt mà Ngài đã giới thiệu. Tuy nhiên, ở đây một lần nữa, lời của ông bị che phủ: được đúc thành những ý tưởng và hình ảnh được thiết kế để ban hy vọng cho các thánh đồ Cựu Ước bị giam cầm của Đức Chúa Trời. Vậy chúng ta kết luận rằng ở đây Ê-xê-chi-ên thực sự đang nói về Y-sơ-ra-ên tận thế, về những người được chọn của Đức Chúa Trời trong mọi dân tộc, dù là người Do Thái hay dân ngoại (Ga-la-ti 6:16). Sau khi đã phạm tội trong A-đam — và cũng bởi những lựa chọn xấu xa của chính chúng — Đức Chúa Trời đã lưu đày chúng trong Lãnh Vực Tối Tăm, nơi chúng đã chịu đau khổ nặng nề dưới tay nhiều kẻ thù của chúng. Nhưng vì tình yêu đời đời của Ngài dành cho chúng, Ngài sẽ sớm hành động. Ngài sẽ đặt vinh hiển của Ngài — Con Người và Công Việc của Con Ngài — giữa chúng, kéo chúng đến cùng Ngài, xưng công chính chúng, làm chúng đầy Thánh Linh của Ngài, và trồng chúng cách an toàn — không xấu hổ cũng không hổ thẹn — trong quê hương trên trời của chúng ở trên. Và đúng vậy, vào cuối thời đại, hệ thống thế gian liên minh sẽ tiến hành một cuộc tấn công dữ dội chống lại dân tộc thánh, vì Đức Chúa Trời đã sắc lệnh rằng chúng sẽ bước theo dấu chân của Đấng Cứu Chuộc của chúng (Giăng 15:20; Khải Huyền 11:7–10). Nhưng sau khi chúng đã chịu khổ một thời gian ngắn, và sau khi chúng đã được nên thánh qua đau khổ của chúng, Đức Chúa Trời sẽ lại một lần nữa đặt vinh hiển của Ngài giữa các dân tộc, lần này khi Vua Cao Cả của Trời và Đất trở lại, người sẽ nhanh chóng hủy diệt và xử lý mọi kẻ thù của Ngài, và sau đó thiết lập dân sự Ngài một lần đủ cả trong quê hương tối hậu của chúng: trời mới và đất mới (1 Phi-e-rơ 1:3–9). Vào ngày đó, mọi người và mọi dân tộc sẽ biết Đức Giê-hô-va: chủ quyền, sự công chính, công lý, quyền năng, cơn thạnh nộ, tình yêu, lòng thương xót, ân điển, sự tốt lành, và sự thành tín của Đức Chúa Trời hằng sống chân thật duy nhất: Cha, Con, và Đức Thánh Linh. 1. Điều này không có nghĩa là trong Trận Chiến Cuối Cùng mọi Cơ Đốc nhân sẽ bị tuận đạo. Trái lại, nó có nghĩa là vì sự không tán thành, khước từ, gạt ra ngoài lề, và bắt bớ lan rộng, Hội Thánh thuộc linh thật sẽ dường như đã chết: nhỏ bé, không liên quan, bất lực, và/hoặc lỗi thời vô vọng. 2. The New Bible Commentary, s.v. Isaiah, 621. 3. Để có danh sách mọi bản văn Kinh Thánh đề cập đến Trận Chiến Cuối Cùng, xem Phụ Lục III. Chúng ta sẽ thảo luận Trận Chiến Cuối Cùng trong các chương 12 và 14. 4. Để có bài giải kinh chi tiết về Ê-xê-chi-ên 40-48, xem HKOH, 325–352. Cũng có tại www.clr4u.org, dưới Writings / Essays / Old Testament Prophecies The_Great_End_Time_Debate-21 CHƯƠNG 9 Các Lời Tiên Tri về Vương Quốc trong Cựu Ước Được Xét: Đa-ni-ên, Xa-cha-ri Chúng ta nay chuyển sang hai OTKP có tầm quan trọng nổi bật trong GETD: lời tiên tri nổi tiếng của Đa-ni-ên về bảy mươi tuần lễ (Đa-ni-ên 9:24–27), và các lời tiên tri mầu nhiệm của Xa-cha-ri về “Giê-ru-sa-lem trong Ngày Đó” (Xa-cha-ri 12–14). NCH có thể mở chúng ra cho chúng ta không? Nó có thể giải quyết tranh cãi lâu đời xung quanh chúng không? Chúng ta hãy chuyển sang chúng ngay bây giờ và xem. Lời Tiên Tri của Đa-ni-ên về Bảy Mươi Tuần Lễ (Đa-ni-ên 9:24–27) Năm đó là năm 539 trước Công nguyên.
Đa-ni-ên, vẫn đang bị lưu đày dưới thời Đa-ri-út người Mê-đi, đã đọc tiên tri Giê-rê-mi (Giê-rê-mi 25:11–12; 29:10). Ông nhận ra rằng bảy mươi năm hoang vu của Giê-ru-sa-lem sắp kết thúc, nhưng cũng nhận ra rằng nhiều người Do Thái bị lưu đày vẫn chưa tan vỡ và chưa ăn năn (Đa-ni-ên 9:13). Chúng không đủ điều kiện thuộc linh cho sự khôi phục vĩ đại đã hứa nhiều thập kỷ trước. Vì vậy Đa-ni-ên cầu nguyện (Đa-ni-ên 9:3–23). Trước hết, ông thuật lại và xưng nhận tội lỗi của dân sự phá vỡ giao ước của Đức Chúa Trời (câu 3–10). Sau đó ông thừa nhận sự công lý của Đức Chúa Trời khi gửi chúng vào cảnh lưu đày (câu 11–15). Cuối cùng, ông trình bày lời thỉnh cầu của mình. Chỉ kêu gọi đến lòng thương xót, ân điển, và sự sốt sắng của Đức Chúa Trời vì vinh dự của danh Ngài, ông nài xin Đức Giê-hô-va làm ứng nghiệm lời hứa của Ngài đã ban qua Giê-rê-mi: khôi phục thành của Ngài, nơi thánh của Ngài, và núi thánh của Ngài (câu 16–19). Lời của ông không vô ích. Ngay khi ông đang cầu nguyện, thiên sứ Gáp-ri-ên đến và đứng trước mặt ông, tuyên bố với Đa-ni-ên rằng Đức Chúa Trời đã nghe lời cầu nguyện của ông và đáp lại nó. Người đã được sai đến để ban cho Đa-ni-ên “sự hiểu biết và sự thông hiểu” về sự khôi phục sắp đến (câu 20–23). Trong bốn câu dài tiếp theo, người làm đúng như vậy (câu 24–27). Bạn có quen thuộc với OTKP nổi tiếng này, thường được gọi là lời tiên tri về Bảy Mươi Tuần Lễ (hay Tuần) của Đa-ni-ên không? Nếu có, bạn biết chắc một điều: Cả một đội ngũ các nhà bình luận đã tìm kiếm sự hiểu biết và sự thông hiểu kể từ đó! Trong cuốn sách The High King of Heaven của tôi, tôi thảo luận và phê bình ba cách giải thích phổ biến nhất về lời tiên tri này. Trong chương 15 của cuốn sách này, tôi sẽ phác thảo quan điểm thuyết thời kỳ và giải thích cách nó kiểm soát cách giải thích thuyết thời kỳ về sách Khải Huyền nói chung. Ở đây tôi muốn giới hạn nhận xét của mình vào điều tôi đã gọi là Quan Điểm Cải Chánh về Hai Lần Đến (RTAV). Nó là Cải Chánh vì nó bắt nguồn từ thần học tận thế vô thiên niên cổ điển của Cải Chánh. Nó là hai lần đến vì nó thấy Đa-ni-ên đề cập đến cả lần đến thứ nhất lẫn lần đến thứ hai của Đấng Christ. Quan điểm này nảy sinh vào thế kỷ mười chín. Những người đề xướng chính của nó là Theodore Kliefoth và C. F. Keil. C. H. Leupold là người bênh vực hiện đại hàng đầu của nó. Sự mắc nợ của tôi đối với tác phẩm Exposition of Daniel xuất sắc của Leupold sẽ sớm trở nên rõ ràng. Theo tôi, RTAV dễ dàng là cách giải thích thỏa đáng nhất về Đa-ni-ên 9. Không giống các sơ đồ khác, nó hài hòa hoàn hảo với các chi tiết của chính bản văn, và cũng với mục đích và nội dung hùng vĩ của các lời tiên tri khác của Đa-ni-ên. Hơn thế nữa, nó xác nhận dồi dào — và được soi sáng bởi — thần học tận thế của Tân Ước. Kết quả là, nó không chỉ làm chúng ta đầy niềm tin về lẽ thật của nó, mà còn ban cho chúng ta “một trong những sự mặc khải vĩ đại nhất về diễn trình và cao trào của Lịch Sử Cứu Rỗi được tìm thấy trong Lời tiên tri.” 1 Chúng ta hãy xem xét kỹ OTKP quan trọng này ngay bây giờ. Tôi sẽ đi qua bản văn của chúng ta từng câu, đưa ra các cách giải thích được hướng dẫn bởi RTAV. Bản dịch, với những sửa đổi đáng kể được nhập từ các phiên bản khác, là bản dịch của New American Standard Bible rất sát nghĩa đen. Bảy Mươi Tuần Lễ (9:24) Bảy mươi tuần lễ đã được ấn định trên dân ngươi và trên thành thánh của ngươi, để kết thúc (hay kiềm chế) sự vi phạm, để chấm dứt (hay niêm phong) tội lỗi, và để chuộc tội cho sự gian ác; để mang vào sự công chính đời đời, để niêm phong khải tượng và lời tiên tri, và để xức dầu cho Đấng Rất Thánh. Trong câu này, Đa-ni-ên cho chúng ta chủ đề của toàn bộ lời tiên tri. Nó, như thể, vừa là một tiêu đề vừa là một bản tóm tắt, mà mọi điều tiếp theo là sự triển khai chi tiết. Chính xác chủ đề đó là gì? Những người ủng hộ RTAV sẽ tóm tắt nó như sau: Đức Chúa Trời đã ấn định một khoảng thời gian cố định mà trong đó Ngài sẽ làm ứng nghiệm đầy đủ mục đích và kế hoạch cứu chuộc của Ngài, một thời gian mà trong đó Ngài sẽ ban mọi lời hứa cứu chuộc của Ngài cho mọi dân sự đã được cứu chuộc của Ngài. Nói cách khác, ở đây Gáp-ri-ên đang nói rằng lời tiên tri tiếp theo sẽ cho chúng ta phần còn lại của toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi, từ thời Đa-ni-ên đến khi Đấng Christ tái lâm vào cuối thời đại ác hiện tại. Nó sẽ khảo sát mọi điều Đức Giê-hô-va sẽ làm từ bây giờ (năm 539 trước Công nguyên) đến Sự Chung Kết để mang dân sự Ngài và thế gian của chúng vào Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời. Cách giải thích làm rung động tâm hồn này được xác nhận ngay từ đầu. Gáp-ri-ên tuyên bố rằng bảy mươi tuần lễ được ấn định trên dân sự của Đức Chúa Trời và Thành Thánh của chúng. Người không nói gì về năm hay tuần của năm. Rõ ràng, các con số mang tính biểu tượng. Nhưng tại sao chúng được chọn và chúng có nghĩa là gì? Chắc chắn chúng ám chỉ đến bảy mươi năm lưu đày và giam cầm của Y-sơ-ra-ên, và do đó xuất hiện ở đây như một cách hứa rằng trong bảy mươi tuần lễ phía trước, Đức Chúa Trời sẽ giải thoát đầy đủ dân sự Ngài khỏi mọi hình thức giam cầm, và khôi phục đầy đủ chúng về mọi lời hứa giao ước của Ngài. Từ khóa ở đây là “đầy đủ.” Trong Kinh Thánh, các con số bảy và mười tượng trưng cho sự đầy đủ, hoàn hảo, và trọn vẹn. Bảy mươi tuần lễ, là 7 x 7 x 10, diễn đạt cách mầu nhiệm sự trọn vẹn hoàn hảo (đối chiếu Ma-thi-ơ 18:22). Khi phán như vậy, Gáp-ri-ên do đó đang nói: “Đức Chúa Trời đã ấn định một khoảng thời gian cố định mà trong đó Ngài sẽ làm ứng nghiệm, hoàn thiện, và hoàn tất các mục đích cứu chuộc của Ngài. Ta sắp cho ngươi biết điều gì sẽ xảy ra trong thời gian đó.” Leupold diễn đạt ý tưởng này như sau: “Bảy mươi tuần bảy là khoảng thời gian mà trong đó công việc thần thánh có tầm quan trọng lớn nhất được đưa đến sự hoàn hảo.” 2 Nếu ông đúng, điều đó có nghĩa là điểm kết thúc của lời tiên tri quả thật là khi Đấng Christ tái lâm vào cuối thời đại. Điều này đến lượt nó hàm ý rằng bảy mươi tuần lễ không phải là năm theo lịch (như các quan điểm khác đặt ra), và rằng kể từ nay không có tính toán nào (hay năm 360 ngày, như một số người theo thuyết thời kỳ đặt ra) là có thể hay cần thiết. Thật là một sự nhẹ nhõm! Sắc lệnh của Đức Chúa Trời liên quan đến dân của Đa-ni-ên và Thành Thánh của ông. Chúng là ai và là gì? Ở đây chúng ta phải cẩn thận. Giê-ru-sa-lem của câu 25a quả thật là Giê-ru-sa-lem trần thế, và dân tộc đã xây dựng lại nó quả thật là người Do Thái theo sắc tộc. Nhưng Thành của câu 25b, đồng nhất với Thành và Nơi Thánh của các câu 26–27, thì khác. Nó xuất hiện sau khi Đấng Mê-si, Hoàng Tử, đến (câu 25b). Nó nảy sinh trong thời Tân Ước dưới Giao Ước Mới. Vì vậy, theo NCH, nó đại diện cho Hội Thánh của Đấng Christ. May thay, chúng ta biết từ DNT rằng Đa-ni-ên và mọi đồng hương Cựu Ước tin kính của ông đều là thành viên của nó với vị thế xuất sắc (Giăng 10:16; Hê-bơ-rơ 11:40). Gáp-ri-ên nay vén mở sáu phước lành cứu chuộc mà Đức Chúa Trời sẽ ban cho “Y-sơ-ra-ên” của Ngài trong suốt bảy mươi tuần lễ (Ga-la-ti 6:16). Chúng xuất hiện trong hai bộ ba: Ba phước đầu tiên liên quan đến sự giải cứu cứu chuộc khỏi tội lỗi, ba phước thứ hai liên quan đến sự khôi phục cứu chuộc về sự sống đời đời. Mặc dù những đặc thù văn bản khiến việc dịch chính xác một số từ này trở nên khó khăn, NCH giúp chúng ta khám phá các ý nghĩa thiết yếu liên quan. Cách hiểu tốt nhất của tôi như sau: Đến cuối bảy mươi tuần lễ — và nhờ toàn bộ công việc cứu chuộc của Đấng Christ, cả trong sự hạ mình lẫn sự tôn cao của Ngài — Đức Chúa Trời sẽ đã hoàn toàn: (1) kết thúc (hay có thể, kiềm chế) sự vi phạm của dân sự Ngài (tức là việc chúng thực sự vi phạm Luật Pháp của Ngài); (2) chấm dứt (hay có thể, niêm phong) tội lỗi của chúng (tức là ngăn chúng thực sự phạm tội, hay có thể hủy bỏ hồ sơ tội lỗi của chúng, với quyền năng của nó để kết án chúng); (3) chuộc tội cho sự gian ác của chúng (tức là bảo đảm sự tha thứ tội lỗi của chúng qua cái chết thay thế của Đấng Christ); (4) mang vào sự công chính đời đời (tức là quy cho và truyền cho dân sự Ngài sự công chính hoàn hảo của Đấng Christ để chúng có thể mãi mãi ngự cùng Ngài trong một thế gian hoàn toàn công chính, 2 Phi-e-rơ 3:13); (5) niêm phong khải tượng và lời tiên tri (tức là khiến cả khải tượng lẫn lời tiên tri chấm dứt, do sự ứng nghiệm của mọi mục đích cứu chuộc của Ngài và mọi khải tượng cùng lời tiên tri trước đây); và, (6) xức dầu cho Đấng Rất Thánh (tức là ban vinh hiển thần thánh và sự thánh khiết hoàn hảo cho nơi thánh tận thế của Ngài: Hội Thánh, Thân Thể được vinh hiển của Đấng Christ, Ê-phê-sô 3:21; Khải Huyền 21:1-22). Đây đều là các phước lành của Vương Quốc, được giới thiệu bởi Giao Ước Mới tạo ra Vương Quốc. Vì vậy, vì một Vương Quốc bước vào lịch sử trong hai giai đoạn, có một nghĩa mà trong đó Cơ Đốc nhân đã hưởng chúng; có một nghĩa (chủ yếu là pháp lý) mà trong đó chúng đã chiếm hữu chúng. Tuy nhiên, điểm nhấn ở đây rõ ràng rơi vào thời tận thế. Bình luận về các phước lành của Vương Quốc đã hoàn tất, và chỉ ra mục đích của Gáp-ri-ên khi tuyên bố chúng cho Đa-ni-ên, Leupold quan sát tốt: Trong sáu tuyên bố này, chúng ta có tổng số mọi điều tốt lành mà Đức Chúa Trời đã hứa cho loài người, được thực hiện cách hoàn hảo. Với câu này, chúng ta đứng ở mục tiêu tối hậu của lịch sử Vương Quốc Đức Chúa Trời. Điều tiếp theo sẽ triển khai các giai đoạn liên tiếp mà nhờ đó mục tiêu này được thực hiện, và sẽ trình bày các đặc điểm chính cần tìm kiếm và ghi nhớ bởi dân sự của Đức Chúa Trời. Chúng ta vừa thấy những điều thiết yếu của chương trình của Đức Chúa Trời cho các thời đại. 3 Bảy Tuần Lễ và Sáu Mươi Hai Tuần Lễ (9:25) Vậy ngươi phải biết và phân biệt rằng từ khi ban ra một sắc lệnh để khôi phục và xây dựng lại Giê-ru-sa-lem cho đến Đấng Mê-si, Hoàng Tử, sẽ có bảy tuần lễ; và trong sáu mươi hai tuần lễ nó sẽ được xây dựng lại với quảng trường mở và hào [hay tường], ngay cả trong những thời kỳ khó khăn. Câu này bao quát phần lớn phần còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi: sáu mươi chín trong bảy mươi tuần lễ. Theo English Standard Version (esv), cách đọc bên lề của American Standard Version (asv), và những người ủng hộ RTAV, nó được chia đúng đắn thành hai phần riêng biệt: bảy tuần lễ đầu tiên, và sáu mươi hai tuần lễ tiếp theo. Bảy tuần lễ đầu tiên bắt đầu bằng một sắc lệnh để khôi phục và xây dựng lại Giê-ru-sa-lem trần thế. Rất có thể đây là sắc lệnh do Si-ru ban hành vào năm 538 trước Công nguyên, mặc dù ngày tháng chính xác ít quan trọng vì bảy tuần lễ đầu tiên không phải là tuần của năm, mà là mùa đầy dẫy của Lịch Sử Cứu Rỗi kết thúc bằng sự đến của Đấng Mê-si, Hoàng Tử. Đây, tất nhiên, là lần đến thứ nhất của Đấng Christ, qua công việc trên đất của Ngài (tức là sự hạ mình của Ngài) mọi phước lành của câu 24 đã được mua và sau đó sẽ được ban cho. Nay sáu mươi hai tuần lễ bắt đầu. Chúng cũng tượng trưng cho một kỷ nguyên, kỷ nguyên mà trong đó Đấng Christ xây dựng Hội Thánh của Ngài (Ma-thi-ơ 16:18). Tuy nhiên, ở đây Gáp-ri-ên dùng ngôn ngữ hình bóng học Cựu Ước để nói về các thực tại Tân Ước, mô tả sự tăng trưởng của Hội Thánh theo thuật ngữ sự tăng trưởng của Thành của Đức Chúa Trời. Sự đề cập đến quảng trường mở (hay đường phố) của nó gợi ý sự tăng trưởng mở rộng ra ngoài. Sự đề cập đến một hào hay tường gợi ý sự bảo vệ thần thánh. Chỉ ra thành công thực sự nhưng hạn chế của việc truyền giảng thế giới trong thời gian này, Leupold do đó diễn giải: “Nàng sẽ lại được xây dựng rộng rãi, nhưng trong những giới hạn cố định.” 4 Sự tăng trưởng sẽ xảy ra “trong những thời kỳ khó khăn,” một cụm từ được vang vọng trong sách Khải Huyền, nơi Thánh Linh gọi Kỷ Nguyên Rao Truyền (và quả thật toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi) là “Cơn Đại Nạn.” Đúng vậy, Đức Chúa Trời đã sắc lệnh việc dựng lên Hội Thánh của Đấng Christ, nhưng Ngài cũng đã sắc lệnh rắc rối đáng kể cho các thánh đồ sẽ xây dựng nó (Công Vụ 14:22; Rô-ma 5:3; 2 Cô-rinh-tô 1:4; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:4; Khải Huyền 7:14). Chúng phải chuẩn bị chính mình. Sự phân chia sáu mươi chín tuần lễ này thành hai kỷ nguyên riêng biệt (một kỷ nguyên Cựu Ước và một kỷ nguyên Tân Ước) là đặc điểm phân biệt của RTAV, vì nó đặt lần đến thứ nhất của Đấng Christ vào cuối bảy tuần lễ đầu tiên, chứ không phải vào cuối sáu mươi chín tuần lễ, như trong các quan điểm khác. Tính ưu việt của cách tiếp cận này quá rõ ràng đến nỗi người ta tự hỏi làm sao chúng ta có thể bỏ lỡ nó lâu như vậy. Trên hết, nó lập tức giúp chúng ta hiểu tại sao Gáp-ri-ên không đơn giản đề cập đến sáu mươi chín tuần lễ, mà thay vào đó chia chúng thành hai phần riêng biệt. Hơn nữa, như chúng ta sắp thấy, một khi chúng ta chấp nhận khuôn khổ này, nó đổ ra một lượng ánh sáng hấp dẫn — và quan trọng sống còn về mặt tận thế học — trên tuần lễ thứ bảy mươi, được nói đến trong các câu 26–27. Chúng ta chuyển sang chúng ngay bây giờ. Tuần Lễ Thứ Bảy Mươi: Sự Hoang Vu Đã Được Ấn Định (9:26) Sau đó sau sáu mươi hai tuần lễ, Đấng Mê-si sẽ bị cắt đứt và không có gì cả, và dân của hoàng tử sắp đến sẽ hủy diệt thành và nơi thánh. Và sự cuối cùng của nó [hay của hắn] sẽ đến với một cơn lũ; ngay cả đến cuối cùng sẽ có chiến tranh; sự hoang vu đã được ấn định. Đây là câu đầu tiên trong hai câu đề cập đến tuần lễ thứ bảy mươi: tức là, giai đoạn thứ ba và cuối cùng trong mô tả của Gáp-ri-ên về Lịch Sử Cứu Rỗi. Một lần nữa, nó không phải là một mùa bảy năm theo nghĩa đen, như việc tiếp xúc nhiều lần với các tuyên bố của thuyết thời kỳ có thể khiến chúng ta tin. Không, nó là một kỷ nguyên có thời lượng ngắn nhưng không chắc chắn, kỷ nguyên mà trong đó Đức Chúa Trời sẽ đưa Lịch Sử Cứu Rỗi đến hồi kết trong xung đột cuối cùng, phán xét cuối cùng, và cứu chuộc cuối cùng. Cách giải thích này củng cố RTAV, vì nó thấy Đa-ni-ên làm điều ông đã làm trước đây (Đa-ni-ên 2, 7), và điều chúng ta mong đợi ông làm ở đây: cho chúng ta không gì khác hơn là Sự Chung Kết của mọi vật: những cảnh kết thúc đầy kịch tính của kế hoạch của Đức Chúa Trời cho các thời đại. Chủ đề của câu 26 là nỗi đau đớn thời cuối cùng của Hội Thánh thuộc linh thật của Đấng Christ. Sự kết thúc của thời đại ác hiện tại đã gần. Đại Mạng Lệnh gần như đã được hoàn thành. Sự vô luật pháp tràn lan và bóng tối sâu thẳm bao phủ đất. Tại điểm này, thiên sứ nói, Đấng Mê-si sẽ bị cắt đứt và không có gì cả. Nếu RTAV đúng, điều này không thể đề cập đến cái chết chuộc tội của Ngài, như nhiều nhà giải thích lập luận. Vậy, nó có nghĩa là gì? Leupold gợi ý rằng “sự cắt đứt” được soi sáng tốt nhất bởi “việc không có gì cả”: [Việc không có gì cả] hàm ý rằng Ngài sẽ không có điều thường có thể được mong đợi rơi vào phần của Ngài, như những người theo, ảnh hưởng, và những thứ tương tự. Nếu đúng như vậy, thì tuyên bố trước đó hẳn liên quan đến việc Ngài bị “cắt đứt,” theo nghĩa mất đi mọi ảnh hưởng và uy tín mà Ngài từng có trước loài người. Mùa xây dựng thành công Thành và Nơi Thánh đã kết thúc. Theo như thế gian quan tâm, Đấng Mê-si sẽ là một vấn đề đã chết. Sự nghiệp của Ngài sẽ dường như đã thất bại. 5 Vào thời điểm đó — giữa sự bội đạo lan rộng như vậy khỏi Luật Pháp và Phúc Âm của Đức Chúa Trời — hệ thống thế gian sẽ hành động. Dân của hoàng tử sắp đến sẽ hủy diệt Thành và Nơi Thánh (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–12). Hoàng tử này không phải là Ti-tút, như nhiều người khẳng định, mà là Kẻ Chống Đấng Christ: chính Kẻ Chống Đấng Christ mà chúng ta gặp hết lần này đến lần khác trong các khải tượng của Đa-ni-ên (Đa-ni-ên 7:8, 11, 21–22, 24–26; 11:36–45). Dân của hắn là dòng dõi tận thế của con rắn (Sáng Thế Ký 3:15), “con trai của kẻ ác” (Ma-thi-ơ 13:38), và những người theo Con Thú (Khải Huyền 13:1–4). Liên quan đến Thành và Nơi Thánh, Leupold cho rằng: “Chúng đại diện cho thể chế hữu hình được gọi là Hội Thánh. Chúng sẽ bị hủy diệt, và cùng với chúng là ảnh hưởng của Đấng Christ mà chúng ta nay vẫn biết và cảm thấy đang ở khắp nơi trên đất.” 6 Chắc chắn sự hủy diệt này sẽ liên quan đến một mức độ tuận đạo Cơ Đốc mới mẻ. Tuy nhiên, ý nghĩa chính ở đây là tự do tôn giáo cho Cơ Đốc nhân trung tín sẽ bị từ chối trên toàn cầu, và Hội Thánh thuộc linh thật bị đẩy xuống hoạt động ngầm (mặc dù một hội thánh “Cơ Đốc” bội đạo quả thật có thể được ban một chỗ trong quảng trường công cộng). Đa-ni-ên đã thấy điều này sắp đến (Đa-ni-ên 7:21, 25). Nó được tiên đoán rõ ràng trong 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:3–4. Nó cũng xuất hiện trong Khải Huyền 11:7–10, nơi Thánh Linh trình bày Hội Thánh thời cuối cùng dưới hình ảnh hai nhân chứng Cựu Ước: những nhân chứng mà Con Thú giết và để chết trên những đường phố đẫm máu của Thành của Loài Người, đúng như hắn đã làm với Chúa của chúng. Liên quan đến câu cuối cùng của câu này, Leupold cho rằng chính Kẻ Chống Đấng Christ là người mà sự cuối cùng của hắn sẽ đến với một cơn lũ phán xét thần thánh khi Đấng Christ tái lâm: Như Pha-ra-ôn và các đạo quân phục tùng của hắn, hắn sẽ bị quét sạch hoàn toàn (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8; Khải Huyền 15:1–4). Điều này có thể đúng. Tuy nhiên, ngữ cảnh dường như ủng hộ ý tưởng rằng sự hiện diện thể chế của Hội Thánh thuộc linh thật trong quảng trường công cộng lại được đề cập: Sự cuối cùng (bên ngoài, vật chất) của nàng sẽ đến với một cơn lũ chống đối và bắt bớ (Thi Thiên 18:4; Ê-sai 59:19). Cho đến tận cuối tuần lễ thứ bảy mươi sẽ có chiến tranh chống lại các thánh đồ (Khải Huyền 12:15, 17). Sự hoang vu — của cả Hội Thánh thật lẫn những kẻ bắt bớ nàng — đã được ấn định (Khải Huyền 11:1–2). Tuần Lễ Thứ Bảy Mươi: Kẻ Làm Hoang Vu Bị Hủy Diệt (9:27) Và hắn sẽ lập một giao ước vững chắc với nhiều người trong một tuần lễ, nhưng vào giữa tuần lễ hắn sẽ chấm dứt của lễ và của lễ chay; và trên cánh của những điều gớm ghiếc sẽ đến một kẻ làm hoang vu, cho đến khi một sự hủy diệt hoàn toàn — một sự đã được ấn định — được đổ ra trên kẻ làm hoang vu. Ở đây Gáp-ri-ên hướng dẫn thêm cho Đa-ni-ên về các sự kiện chính của tuần lễ thứ bảy mươi, lần này với điểm nhấn kết luận về sự hủy diệt của kẻ hủy diệt: Kẻ Chống Đấng Christ. Khi câu dài này mở đầu, chúng ta biết rằng trong suốt tuần lễ cuối cùng, hắn (Kẻ Chống Đấng Christ) sẽ khiến một giao ước mạnh mẽ thắng thế trên “nhiều người.” Leupold giải thích như sau: Ý tưởng là khi hắn tìm cách chiếm lấy vị trí của Đấng Christ, thì hắn cũng sẽ bắt chước Ngài theo một cách nào đó. Như Chúa đã lập một giao ước với dân sự của Ngài để ban cho chúng những bảo đảm mạnh mẽ về điều Ngài sẽ làm, thì Kẻ Chống Đấng Christ cũng sẽ khởi xướng một giao ước sẽ thắng thế; tức là, ép buộc đám đông chấp nhận nó và tuân theo nó. Do đó, nó sẽ không phải là một giao ước ân điển của tình yêu, như các giao ước của Chúa, mà là một giao ước của sự khủng bố, ép buộc, và bạo lực. 7 C. F. Keil, một người đề xướng sớm của RTAV, đồng tình. Nhấn mạnh khía cạnh tôn giáo của “thỏa thuận” của Kẻ Chống Đấng Christ với thế gian, ông viết: “Hoàng tử vô đạo sẽ áp đặt lên đám đông dân chúng một giao ước mạnh mẽ rằng chúng nên đi theo hắn và dâng mình cho hắn làm Đức Chúa Trời của chúng” (Khải Huyền 13:4). 8 Cách giải thích do hai nhà bình luận xuất sắc này đưa ra rất thuyết phục, vì 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–12 cung cấp một bức tranh ít nhiều giống hệt về mục đích, tính cách, và sự nghiệp của Người Vô Luật Pháp. Chúng ta sẽ xem xét nó kỹ hơn trong các trang sắp tới. Triều đại toàn cầu của Kẻ Chống Đấng Christ sẽ ảnh hưởng đến Hội Thánh như thế nào? Trong một sự nhắc lại sứ điệp của câu 26, Gáp-ri-ên trả lời bằng cách tuyên bố rằng vào giữa tuần lễ cuối cùng, hắn sẽ chấm dứt của lễ và của lễ chay. Điều này có nghĩa là (khoảng) nửa chừng qua quyền bá chủ của hắn, Kẻ Chống Đấng Christ sẽ đột ngột quay sang chống lại Hội Thánh và đàn áp sự thờ phượng công cộng của nàng. Tại điểm này hắn sẽ trở thành “một kẻ làm hoang vu”: một kẻ hủy diệt. Với ý định hủy diệt, hắn nay sẽ đến chống lại Hội Thánh “trên cánh của những điều gớm ghiếc.” Tức là, hắn sẽ bay vào quyền lực và ảnh hưởng toàn cầu — và do đó đến chiến thắng bề ngoài trên bầy chiên nhỏ của Đấng Christ — cưỡi trên sức mạnh thuyết phục của các thần tượng đáng ghê tởm: một phúc âm giả (tức là tôn giáo, hệ tư tưởng) và các dấu hiệu cùng phép lạ giả dường như xác thực nó (Ma-thi-ơ 24:23–24; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8–12). Đây quả thật sẽ là giờ đen tối nhất của Hội Thánh (Ma-thi-ơ 24:21; Khải Huyền 13:7). Tuy nhiên, nó chỉ là một giờ, và một giờ mà chính Đấng Cứu Chuộc của nàng đã đắc thắng trải qua (Giăng 13:1; 17:1; Khải Huyền 11:8). Theo đó, nó thực ra là một giờ của hy vọng lớn, vì đúng như Đấng Cứu Chuộc nhanh chóng chiến thắng và sống lại đến sự mới mẻ của sự sống, Hội Thánh của Ngài cũng vậy. Vì ngay khi hoàng tử giả mạo phát động cuộc chiến vĩ đại của hắn chống lại các thánh đồ, thì Đấng Christ được vinh hiển sẽ xuất hiện trên bầu trời trên đất để giải cứu chúng. Sau đó, trong Sự Phán Xét tiếp theo, Ngài sẽ đổ sự hủy diệt hoàn toàn ra trên mọi kẻ nghĩ đến việc hủy diệt dân sự của Ngài: A-bô-ly-on, Kẻ Chống Đấng Christ, và “nhiều người” đã đi theo chúng cách ngu dại vào Trận Chiến Cuối Cùng (Ma-thi-ơ 24:29–31; 25:31–46; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–17; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–10; 2:8, 11–12; Khải Huyền 19:20; 20:10). 9 Kết Luận Lời tiên tri về Bảy Mươi Tuần Lễ của Đa-ni-ên — có lẽ là lời tiên tri khó nhất trong toàn bộ chính điển tiên tri Cựu Ước — là một nghiên cứu điển hình về tính không thể thiếu của NCH. Không có nó, khải tượng là một mê cung, một mê lộ mà từ đó không có lối thoát. Với nó, con đường vào cánh đồng chân lý rộng mở cuối cùng trở nên rõ ràng. Tuy nhiên, ở đây chúng ta cũng phải bày tỏ lòng biết ơn đối với RTAV, quan điểm đã sử dụng NCH cách sáng tạo và đạt hiệu quả tối đa. Không giống các quan điểm khác, nó trung thực với cả bản văn lẫn ngữ cảnh của nó: với toàn bộ Sách Đa-ni-ên. Nó hài hòa hoàn hảo với thần học tận thế của Tân Ước, và rút ra phong phú từ đó để hiểu biết tốt. Nhưng tốt nhất — ít nhất theo tôi — là thực tế hấp dẫn rằng RTAV đến với chúng ta vào đúng thời điểm. Bằng cách nào đó nó phù hợp với những ngày đen tối, khó khăn, và nguy hiểm mà chúng ta hiện đang trải qua. Nó nhắc chúng ta một cách thích hợp nhất về những đau khổ mà Đức Chúa Trời đã ấn định cho Hội Thánh của Đấng Christ, nhưng cũng về những vinh hiển đời đời đang chờ các con trai và con gái trung tín của nàng ở phía bên kia (2 Ti-mô-thê 3:1–9; 1 Phi-e-rơ 1:11). Tóm lại, tôi nghĩ rất có thể cách giải thích này về Bảy Mươi Tuần Lễ của Đa-ni-ên là một món quà tận thế từ chính Chúa được tôn cao. Nếu vậy, thì trong những ngày đen tối sắp tới, Ngài chắc chắn sẽ dùng nó để truyền vào Cô Dâu yêu dấu của Ngài sự pha trộn đúng đắn của chủ nghĩa hiện thực cứng rắn, kỹ năng truyền giảng, và hy vọng vững vàng vào sự trở lại sớm của Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Giê-ru-sa-lem trong Ngày Đó (Xa-cha-ri 12–14) Chúng ta nay chuyển sự chú ý sang người sung mãn nhất — và hấp dẫn nhất — trong ba tiên tri hậu lưu đày: Xa-cha-ri (khoảng năm 520 trước Công nguyên). Giống như những người cùng thời thô ráp của ông — A-ghê và Ma-la-chi — vị thầy tế lễ, người thấy, và người tuận đạo vĩ đại của Cựu Ước này đã an ủi một dân tộc bị khuất phục và suy yếu nhiều bằng những khải tượng và lời tiên tri về một tương lai vinh hiển. Hết lần này đến lần khác ông nói về sự đến của Đấng Mê-si, sự khước từ mầu nhiệm của Ngài, cuộc tập hợp những người theo Ngài sau đó, Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Phán Xét, và sự khôi phục tối hậu của dân sự, xứ, đền thờ, chức thầy tế lễ, và Thành Thánh của Đức Chúa Trời: Giê-ru-sa-lem. Trọng tâm của chúng ta ở đây là Xa-cha-ri 12–14. Nó là lời tiên tri dài thứ hai trong hai lời tiên tri đề cập đến Vương Quốc sắp đến của Đức Chúa Trời. Tôi đã đặt tiêu đề cho nó là Giê-ru-sa-lem trong Ngày Đó, vì chủ đề của nó là số phận của Thành của Đức Chúa Trời trong Ngày của Vương Quốc hai giai đoạn của Ngài. Như chúng ta sẽ thấy, lời tiên tri này cho chúng ta chín “ảnh chụp nhanh” về các sự kiện chính sẽ diễn ra trong Kỷ Nguyên Ứng Nghiệm. Mỗi ảnh chụp nhanh đứng một mình. Mỗi ảnh liên quan đến các ảnh khác theo chủ đề, mặc dù không nhất thiết theo trình tự thời gian. Trong việc nói tiên tri của Xa-cha-ri, chúng ta thường đi “hai bước tiến và một bước lùi.” Tuy nhiên, lời tiên tri quả thật có sự trôi dạt và đà tiến theo thời gian. Nói rộng, nó đi từ Kỷ Nguyên Rao Truyền, qua Trận Chiến Cuối Cùng và Ngày của Chúa, vào Thế Gian Sắp Đến. 10 Với vài lời giới thiệu này, và với Thầy và NCH ở bên cạnh, chúng ta hãy thăm Giê-ru-sa-lem trong Ngày Đó ngay bây giờ. Mạnh Mẽ trong Đức Giê-hô-va (12:1–9) Lời tiên tri mở đầu vang lên chủ đề của toàn bộ lời tiên tri: Trong cuộc xung đột tận thế giữa Y-sơ-ra-ên và các dân tộc, Đức Chúa Trời sẽ là sức mạnh của dân sự Ngài, dẫn chúng qua nhiều đau khổ đến chiến thắng cuối cùng và sự cứu chuộc đầy đủ. Hãy quan sát rằng cụm từ “trong ngày đó” lặp lại năm lần. Điều này báo hiệu rằng các sự kiện được đề cập sẽ xảy ra trong kỷ nguyên tận thế: kỷ nguyên của Giao Ước Mới trong Đấng Christ. Theo đó, chúng ta sẽ cần NCH để nhận ra ý nghĩa của lời tiên tri. Vì mỗi câu trong chín câu là một viên ngọc tiên tri theo đúng nghĩa của nó, tôi sẽ bình luận từng câu một. Trong câu 1, Xa-cha-ri mô tả lời tiên tri sắp tới (tức là các chương 12–14) là “gánh nặng của lời Đức Giê-hô-va liên quan đến Y-sơ-ra-ên.” Nó là một gánh nặng vì nó mang đến tin tức nặng nề, và cũng vì nó đặt gánh nặng lên tiên tri với một cảm giác khẩn cấp để truyền đạt nó cho dân sự đang cần của Đức Chúa Trời. Lời tiên tri liên quan đến “Y-sơ-ra-ên” tận thế: Hội Thánh — người Do Thái và dân ngoại tin Chúa — sống và phục vụ cùng nhau như một gia đình và một dân tộc dưới Đấng Christ (Ga-la-ti 6:16; Ê-phê-sô 2:15; Khải Huyền 12:1–2). Nó bắt nguồn từ Đấng Tạo Hóa và Đấng Duy Trì vũ trụ, Đấng chủ quyền trên mọi lịch sử vì lợi ích của dân sự Ngài và vinh hiển của Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:28; Ê-phê-sô 1:11–12). Vì Xa-cha-ri sẽ nói về Sự Chung Kết vào cuối lời tiên tri, chúng ta có thể an toàn cho rằng trong ảnh chụp nhanh đầu tiên này, trọng tâm của ông chủ yếu là vào chiến tranh thuộc linh của Hội Thánh trong suốt Kỷ Nguyên Rao Truyền, một kỷ nguyên mà Đức Thánh Linh sau này sẽ gọi là (một phần chính của) Cơn Đại Nạn (Khải Huyền 7:14; xem Công Vụ 14:22). Theo câu 2, Đức Chúa Trời chủ quyền đã định làm cho Hội Thánh — Thành Tân Ước của Đức Chúa Trời (Ga-la-ti 4:26; Hê-bơ-rơ 12:22) — thành một chén gây loạng choạng cho các dân (thù địch) xung quanh nàng. Mọi kẻ tấn công nàng sẽ say với sự mù lòa phán xét của Đức Chúa Trời, và do đó sẽ loạng choạng và ngã xuống dưới các phán xét của Ngài (Giê-rê-mi 25:15–16; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–12). Số phận của những kẻ bắt bớ các tiên tri Phúc Âm của Đức Chúa Trời, của những kẻ đụng đến con ngươi mắt Ngài, là như vậy (Thi Thiên 105:15; Xa-cha-ri 2:8; Khải Huyền 11:5). Cuộc vây hãm sẽ không chỉ chống lại thủ đô của dân tộc thánh (tức là các nhà lãnh đạo hội thánh và các thể chế công cộng), mà còn chống lại các làng mạc chi phái (tức là chính các tín đồ). Mọi người muốn sống tin kính trong Chúa Giê-xu Christ sẽ chịu bắt bớ (Ma-thi-ơ 5:10–12; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:1–4; 2 Ti-mô-thê 3:12). Trong câu 3, hình ảnh thay đổi nhưng sứ điệp vẫn phần lớn như cũ. Trong những ngày sau rốt, Đức Chúa Trời sẽ đặt Hội Thánh của Ngài như một hòn đá trước mọi dân tộc. Những người xây dựng đời sống của mình trên hòn đá này (tức là bằng cách xây dựng chúng trên Đấng Christ mà Hội Thánh rao giảng) sẽ sống (Ma-thi-ơ 7:24–27; 1 Ti-mô-thê 3:15). Nhưng những người vấp ngã trên nó, và những người tìm cách nâng nó ra khỏi đường của chúng bằng cách bắt bớ, sẽ bị thương nặng (1 Phi-e-rơ 2:4–8). Như Đầu của Hội Thánh đã phán, những người như vậy sẽ bị nghiền nát và tan tác như trấu (Ma-thi-ơ 21:44). Trong Kỷ Nguyên Rao Truyền, nhiều dân (không tin) sẽ tập hợp chống lại Hội Thánh; vào cuối thời đại, tất cả chúng sẽ làm như vậy (Xa-cha-ri 14:2). Trong câu 4, Thánh Linh dùng hình ảnh quân sự Cựu Ước để hứa rằng trong suốt kỷ nguyên đó, Đức Chúa Trời sẽ liên tục trông coi — và dấy lên để bênh vực — “nhà Giu-đa” trong những ngày sau rốt của Ngài: chi phái được cứu chuộc của Con Mê-si của Ngài, Hội Thánh. Điều này gợi nhớ đến nhiều dịp Đức Chúa Trời làm rối loạn kế hoạch của kẻ thù của các sứ đồ của Đấng Christ, để chúng có thể rao giảng Phúc Âm đầy đủ và hoàn thành cuộc chạy của chúng với niềm vui (Công Vụ 4:1–27; 5:17–26; 12:1–19; 13:4–12; 16:16–40; 18:1–17; 19:21–41; 20:24; 2 Ti-mô-thê
4:18). Các câu 5–6 mô tả sự vui mừng và năng động của các “gia tộc của Giu-đa” tận thế — tức là, của các nhà lãnh đạo hội thánh phục vụ trong Kỷ Nguyên Rao Truyền. Trong câu 5, chúng ta thấy chúng vui mừng trong sức sống thuộc linh, lòng trung thành, và sự hỗ trợ của “cư dân Giê-ru-sa-lem”: các thánh đồ của Đấng Christ, công dân của Thành đời đời của Đức Chúa Trời (Hê-bơ-rơ 11:10, 16; Khải Huyền 3:12; 20:9; 21:2). Đây là một bức tranh Cựu Ước về các mục sư và giáo viên Tân Ước vinh hiển trong những ân tứ và ân điển của những người Cơ Đốc bình thường sốt sắng phục vụ trong sự nghiệp của Đấng Christ. Người ta nghĩ đến sứ đồ Phao-lô tuôn trào về những lời cầu nguyện, sự tiếp cận, và lòng rộng rãi của các hội chúng dân ngoại mà ông đã thành lập (2 Cô-rinh-tô 8, 9; Ê-phê-sô 4:11; Phi-líp 1:3–11; 4:10–20; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1, 2). Câu 6 vẽ ra sự xức dầu và hiệu quả của các chiến binh Phúc Âm trong những ngày sau rốt. Bừng cháy với Thánh Linh, chúng sẽ được dẫn đi trong chiến thắng trong Đấng Christ, lan tỏa sự hiểu biết về Đấng Cứu Chuộc ở mọi nơi (2 Cô-rinh-tô 2:14–17). Trên đường đi chúng sẽ gặp các loại người khác nhau. Một số (tức là những người đang được cứu) chúng sẽ “thiêu nuốt ở phía bên phải,” đốt cháy sự chống đối của chúng đối với Đấng Christ và biến chúng thành anh em thuộc linh: đồng công dân của Giê-ru-sa-lem ở trên (Phi-líp 3:20). Những người khác (tức là những người đang hư mất) chúng sẽ “thiêu nuốt ở phía bên trái,” giao chúng, qua sự không ăn năn của chính chúng, cho lửa phán xét (Giăng 3:19–21; Công Vụ 13:46). Vào cuối Kỷ Nguyên Rao Truyền, khi trận chiến kết thúc và chiến thắng hoàn tất, mọi cư dân Giê-ru-sa-lem sẽ ngự cách an toàn trong quê hương đời đời của chúng, không còn ai làm chúng sợ hãi hay tấn công nữa (Giăng 14:3). Câu 7 cho chúng ta biết rằng trong những ngày sau rốt, Đức Chúa Trời sẽ đổ một động lực xã hội mới vào dân tộc Ngài: Không ai trong dân sự Ngài sẽ vinh hiển hơn những người còn lại. Vinh dự đặc biệt sẽ không còn được dành cho một gia đình hoàng gia hay cư dân của một thủ đô (hãy để Rô-ma lưu ý). Trái lại, Đức Chúa Trời sẽ phân phối các ân tứ của Thánh Linh Ngài theo cách ngăn cản sự chia rẽ trong Thân Thể Đấng Christ, và bảo đảm rằng các thành viên của nó quan tâm lẫn nhau cách bình đẳng (1 Cô-rinh-tô 12:22–25). Thay vì tìm cách tôn cao chính mình, người lớn nhất sẽ là tôi tớ của mọi người (Mác 9:35); mỗi người sẽ coi anh em mình quan trọng hơn chính mình (Phi-líp 2:3); và mọi người sẽ tìm kiếm vinh hiển và vinh dự, không phải cho chính mình, mà cho Đấng Christ (2 Cô-rinh-tô 10:17; Ga-la-ti 6:14). Câu 8 dùng hình ảnh Cựu Ước sống động để tuyên bố rằng trong suốt Kỷ Nguyên Rao Truyền, Đức Giê-hô-va sẽ bênh vực các chiến binh Tân Ước của Ngài và khiến chúng mạnh mẽ qua Đức Chúa Trời để phá đổ các đồn lũy (thuộc linh) (2 Cô-rinh-tô 10:4–6). Mặc dù thân thể của chúng quả thật có thể nuôi dưỡng ngọn lửa, không một sợi tóc trên đầu chúng (tức là của linh hồn được tái sinh của chúng) sẽ bị hư mất (Lu-ca 21:18; Giăng 17:11, 15; 1 Cô-rinh-tô 13:3). Tự chúng, chúng là những bức tranh về sự yếu đuối và nghèo khó thuộc linh; nhưng qua Đấng Christ Đấng làm chúng mạnh mẽ, chúng có thể làm mọi việc, ngay cả việc quăng các núi (thuộc linh) xuống đáy biển (Xa-cha-ri 4:6–7; Ma-thi-ơ 5:3; 21:21; 2 Cô-rinh-tô 12:9; Phi-líp 4:13). Qua chúng, Xô-rô-ba-bên tận thế của Đức Chúa Trời sẽ xây dựng Hội Thánh của Ngài (Xa-cha-ri 4:1–10; Ma-thi-ơ 16:18). Trong khi câu 9 quả thật được ứng nghiệm trong suốt kỷ nguyên Hội Thánh, nội dung và vị trí của nó ở cuối ảnh chụp nhanh này gợi ý rằng ở đây Thánh Linh chủ yếu hướng về Ngày của Đức Giê-hô-va, một chủ đề sẽ được nêu dài trong chương 14. Các trận chiến và phán xét sơ bộ báo trước Trận Chiến Cuối Cùng và Sự Phán Xét Cuối Cùng, khi Đấng Christ sẽ giáng xuống từ Thiên Đàng để giải cứu Cô Dâu bị vây hãm của Ngài và hủy diệt kẻ thù của Đức Chúa Trời một lần đủ cả (Xa-cha-ri 14:2–5; Khải Huyền 19:11–16). Trước Sức Mạnh, Nước Mắt (12:10–14) Làm thế nào Giê-ru-sa-lem tận thế sẽ trở thành một chén loạng choạng cho các dân tộc (12:2)? Làm thế nào Đức Chúa Trời sẽ sốt sắng đến giúp đỡ nàng như vậy (12:4, 9)? Làm thế nào dân sự Ngài sẽ tìm thấy sức mạnh lớn như vậy cho trận chiến (12:5–7)? Trong ảnh chụp nhanh hiện tại, chúng ta nhận được câu trả lời: Chúng sẽ hưởng các phước lành này vì trong Ngày đó Đức Chúa Trời sẽ ban cho chúng sự ăn năn sâu sắc, do Thánh Linh tác động và đức tin nơi Đấng Christ (12:10–14). Lời tiên tri vĩ đại này sẽ được ứng nghiệm khi nào? Các nhà giải thích tiền thiên niên, bị ràng buộc bởi phương pháp giải kinh nghĩa đen của chúng, cảm thấy bị ép buộc phải giải thích nó theo sắc tộc và vị lai. John MacArthur viết: “Sự ăn năn của Y-sơ-ra-ên sẽ đến vì chúng nhìn vào Chúa Giê-xu — Đấng mà chúng đã khước từ và đóng đinh — trong đức tin khi Ngài đến lần thứ hai.” 11 Nhưng quan điểm này có vấn đề sâu sắc. Làm thế nào người Do Thái được mô tả trong 12:1–9 nhận được sức mạnh và phước lành như vậy từ Đức Chúa Trời nếu chúng chưa được trở lại đạo về với Đấng Christ? Làm thế nào các nhà của Đa-vít, Na-than, Lê-vi, và Si-mê-i đột ngột xuất hiện trở lại trên sân khấu lịch sử ngay trước khi Đấng Christ trở lại? Và làm thế nào sự trở lại đạo quốc gia của Y-sơ-ra-ên có thể được thực hiện bởi sự trở lại hữu hình của Đấng Christ khi, theo sự dạy dỗ Tân Ước lan tỏa, niềm vui và mục đích của Đức Chúa Trời trong thời Tân Ước là cứu tội nhân qua “sự ngu dại của việc rao giảng” (1 Cô-rinh-tô 1:21; xem Ma-thi-ơ 28:18–28, Giăng 17:17; Rô-ma 10:14–17)? Không, chủ nghĩa nghĩa đen tiền thiên niên không thể khám phá ý nghĩa của lời tiên tri này. Nhưng NCH có thể. Lời tiên tri sẽ được ứng nghiệm “trong Ngày đó.” Theo NCH, “Ngày đó” là kỷ nguyên hai giai đoạn của Giao Ước Mới (12:11). Chính lời của Xa-cha-ri tinh chỉnh sự hiểu biết của chúng ta: Nó sẽ được ứng nghiệm trong giai đoạn đầu tiên của Kỷ Nguyên Giao Ước Mới, Kỷ Nguyên Rao Truyền Phúc Âm. Chúng ta hãy đến gần để xem bằng cách nào. Câu 10 cho chúng ta chủ đề, các câu 11–14 triển khai. Mỗi cụm từ của câu 10 đều giàu ý nghĩa và ảnh hưởng sâu sắc. Trong Ngày đó — một ngày rất dài — Đức Chúa Trời chủ quyền sẽ đổ Thánh Linh của Ngài trên nhà Đa-vít và cư dân Giê-ru-sa-lem. Nói cách khác, bắt đầu từ Lễ Ngũ Tuần và tiếp tục cho đến Sự Chung Kết, Đức Chúa Trời sẽ đổ Thánh Linh của Ngài trên những người được chọn của Ngài, cả người Do Thái lẫn dân ngoại (Công Vụ 2:1–4). Chúng là Y-sơ-ra-ên trong những ngày sau rốt của Ngài (Ga-la-ti 6:16), chức thầy tế lễ hoàng gia của Ngài (1 Phi-e-rơ 2:9), và thành được chọn làm nơi ngự của Ngài (Ga-la-ti 4:26; Ê-phê-sô 2:22; Khải Huyền 21:1–4). Khi Thánh Linh giáng trên chúng, Ngài sẽ là cho chúng “một Thánh Linh của ân điển và sự nài xin.” Tức là, Ngài sẽ nhân từ làm cho chúng biết ân điển của Đức Chúa Trời được cung cấp trong Đấng Christ, và sẽ cảm động chúng nài xin cả Đức Chúa Trời lẫn Đấng Christ một sự cứu rỗi mà nay chúng nhận ra chúng rất cần (Giăng 1:14; Công Vụ 2:37; 11:18; 16:30; 20:24; Ê-phê-sô 2:8–9; Tít 2:11–14). Trong quá trình này, các thánh đồ Tân Ước ở mọi thế hệ “sẽ nhìn vào Đấng mà chúng đã đâm” (Giăng 19:37). Tân Ước giải thích: Khi Đấng Christ được treo lên qua việc rao giảng thập tự giá (Giăng 3:14–15; 12:32), Đức Thánh Linh sẽ giúp dân sự của Đức Chúa Trời nhìn vào Ngài (Đấng Christ), thấy thần tính của Ngài (Giăng 1:14; 6:40; 14:9), và thấy rằng chính chúng đã đóng đinh Ngài lên cây gỗ. Cái chết mà Ngài đã chết, Ngài chết không phải vì tội lỗi của chính Ngài, mà vì tội lỗi của chúng (Mác 10:45; Rô-ma 6:10; 1 Phi-e-rơ 3:18; Khải Huyền 5:1–10). Hơn nữa, cùng một Thánh Linh sẽ không chỉ giúp các thánh đồ mới sinh này nhìn vào Đấng Christ như Đức Chúa Trời-Con Người, mà còn nhìn vào Ngài như Đấng Cứu Chuộc của chúng. Thánh Linh sẽ giúp chúng tin nơi Đấng Christ, tin cậy nơi Đấng Christ, và bước đi vâng phục cùng Đấng Christ cho đến sự cứu rỗi của linh hồn bất tử của chúng (Giăng 4:14–15; 6:29, 40; Hê-bơ-rơ 12:2). Cuối cùng, hoa trái của sự tái sinh thuộc linh này sẽ là niềm vui không thể nói ra và đầy vinh hiển; nhưng chính sự sinh ra sẽ không thiếu sự than khóc và nước mắt (Lu-ca 15:7; Giăng 16:21; 1 Phi-e-rơ 1:8). Đây là chủ đề của phần còn lại của lời tiên tri. Sự cáo trách về tội lỗi — và một nỗi buồn đi kèm về mọi điều nó đã khiến Đức Chúa Trời, Đấng Christ, người lân cận của mình, và chính mình phải trả giá — sẽ chạy sâu, sâu như nỗi đau buồn của cha mẹ về việc mất một đứa con duy nhất (12:10), hay sâu như nỗi đau buồn của cả một dân tộc về việc mất một vị vua tin kính và được yêu mến (12:11; 2 Sử Ký 35:20–27; Ma-thi-ơ 26:75; Lu-ca 7:36–50; Giăng 16:8–14). Nỗi buồn này cũng sẽ phổ quát: Nó sẽ chạm đến mọi cư dân trong xứ, mọi cuộc hôn nhân, mọi thế hệ của mọi gia đình (ví dụ: Đa-vít và con trai ông Na-than; Lê-vi và cháu trai ông Si-mê-i), và mọi thể chế (ví dụ: vua, thầy tế lễ, dân chúng, câu 11–14). Nhưng một lần nữa, đây là một nỗi buồn tốt, một nỗi buồn chữa lành, và một nỗi buồn tin kính: một nỗi buồn không dẫn đến sự chết, mà đến sự cứu rỗi và niềm vui đời đời (Công Vụ 16:34; 2 Cô-rinh-tô 7:9–10). Nhân tiện, chúng ta hãy lưu ý yếu tố lẽ thật trong các cách giải thích tiền thiên niên về bản văn của chúng ta. Những người theo thuyết tiền thiên niên nói rằng đây là một lời tiên tri về sự trở lại đạo trong những ngày sau rốt của Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc. Một phần chúng đúng, vì mỗi khi một người nam hay người nữ Do Thái được gọi đến với Đấng Christ, nó được ứng nghiệm (Rô-ma 11:5). Hơn nữa, Tân Ước bảo đảm với chúng ta rằng nó sẽ được ứng nghiệm đặc biệt vào cuối Kỷ Nguyên Rao Truyền, khi Đức Chúa Trời gọi một đám đông lớn người Do Thái đến đức tin cứu rỗi nơi con trai đầu lòng của Y-sơ-ra-ên (câu 10), qua đó ghép (phần lớn) Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc trở lại vào cây nho của Áp-ra-ham, người là cha của mọi người tin (Rô-ma 4:1–12; 8:29; 11:11–32; Cô-lô-se 1:18; Hê-bơ-rơ 1:6; 12:23). Nhưng một lần nữa, đây chỉ là những sự ứng nghiệm một phần của bản văn. Nó được ứng nghiệm đầy đủ không phải trong những người Do Thái trở lại đạo đơn thuần, cũng không phải trong những người dân ngoại trở lại đạo đơn thuần, mà trong mọi người trở lại đạo. Nó được ứng nghiệm đầy đủ trong Một Con Người Mới và Một Dân Tộc Mới là Thân Thể đầy Thánh Linh của Đấng Christ, bao gồm mọi người Do Thái và dân ngoại tin Chúa (Ê-phê-sô 2:15; 1 Phi-e-rơ 2:9). Sau Nước Mắt, Sự Thanh Tẩy (13:1–6) Đây là ảnh chụp nhanh tiên tri thứ ba trong lời tiên tri của Xa-cha-ri. NCH giúp chúng ta nhận ra ý nghĩa thật của nó. Trong Kỷ Nguyên Giao Ước Mới, và vì sự hy sinh chuộc tội của Đấng Christ cho tội lỗi, Đức Chúa Trời sẽ nên thánh Hội Thánh của Ngài, thanh tẩy nó — và cuối cùng toàn bộ thế gian — khỏi mọi sự thờ hình tượng và tôn giáo giả, và khỏi các linh lừa dối đứng sau chúng. Chính dân sự của Đức Chúa Trời sẽ có một vai trò trong việc thanh tẩy này, đặc biệt khi các nhà lãnh đạo Cơ Đốc thực hành kỷ luật hội thánh để duy trì sự tinh sạch thuộc linh của các hội chúng của chúng. Chúng ta hãy xem xét chính bản văn để thấy Thánh Linh truyền đạt sứ điệp khích lệ này như thế nào. Trong câu 1, Đức Chúa Trời vén mở nền tảng của công việc nên thánh tiệm tiến của Ngài. Mỗi cụm từ đều giàu ý nghĩa. “Trong Ngày đó” hướng về Kỷ Nguyên Ứng Nghiệm tổng thể, và đặc biệt là Kỷ Nguyên Rao Truyền Phúc Âm. “Một suối nước sẽ được mở ra” — tại Gô-gô-tha, nơi huyết của Đấng Christ sẽ được đổ ra để chuộc tội cho tội lỗi, qua đó bảo đảm sự tái sinh, sự nên thánh, và sự vinh hiển hóa cuối cùng của dân giao ước của Đức Chúa Trời (Mác 14:24; Rô-ma 3:25; 8:29–30). “Cho nhà Đa-vít và cho cư dân Giê-ru-sa-lem” — cho dòng dõi thuộc linh của Đấng Mê-si, và cho Thành thuộc linh của Đức Chúa Trời: Hội Thánh ở mọi thời đại (Lu-ca 1:32–33; Giăng 10:11, 15; Công Vụ 20:28; Ê-phê-sô 5:25). “Cho tội lỗi và cho sự ô uế” — không chỉ để tha thứ nó, mà còn để rửa sạch nó: để thanh tẩy (linh hồn của) dân sự Đức Chúa Trời khỏi mọi sự ô uế bên trong (Tít 3:5). Một lần nữa, sự nên thánh tiệm tiến là trọng tâm của bản văn chúng ta, một trọng tâm được sứ đồ Phao-lô chia sẻ khi ông viết về Đấng Christ rằng Ngài “đã phó chính mình vì chúng ta để cứu chuộc chúng ta khỏi mọi hành động vô luật pháp, và để thanh tẩy cho chính mình một dân cho sự sở hữu riêng của Ngài, sốt sắng về việc lành” (Tít 2:14; đối chiếu 2 Cô-rinh-tô 7:1; Ê-phê-sô 4:26–27; Cô-lô-se 1:22; 1 Giăng 1:9). Câu 2 nêu rõ hai kết quả của suối nước mở ra từ huyết Đấng Christ. Thứ nhất, Đức Chúa Trời sẽ cắt đứt danh của các thần tượng khỏi xứ. Tức là, bởi công việc tái sinh và nên thánh của Thánh Linh, Ngài sẽ loại bỏ danh của mọi thần giả khỏi môi miệng của các thánh đồ Tân Ước của Ngài, vì kể từ nay chúng sẽ muốn kêu cầu danh Ngài và danh Con Ngài mà thôi (Ê-xê-chi-ên 36:25; 1 Cô-rinh-tô 1:2; 8:1–6; 2 Ti-mô-thê 2:22; 1 Giăng 5:21). Và thứ hai, Ngài sẽ loại bỏ các tiên tri giả và các linh ô uế khỏi xứ. Nói cách khác, Ngài sẽ loại bỏ các tiên tri giả, giáo sư giả, và các linh lừa dối thúc đẩy chúng khỏi Hội Thánh, một dân tộc đang ngồi ở những nơi trên trời trong Đấng Christ, và do đó được gọi một cách chính đáng ở đây là cư dân của Xứ của Em-ma-nu-ên (Ê-sai 8:8; 1 Ti-mô-thê 4:1–3; 2 Ti-mô-thê 3:1–9; Hê-bơ-rơ 12:22; 2 Phi-e-rơ 2:1–3; 1 Giăng 4:1–6). Câu 3 ám chỉ cách thức sự thanh tẩy sẽ xảy ra. Dưới Luật Pháp, các tiên tri giả lôi kéo Y-sơ-ra-ên phục vụ các thần khác sẽ bị trừng phạt bằng cái chết; và quả thật, bà con của các tiên tri như vậy — kể cả cha mẹ chúng — đã được cảnh báo không được ngần ngại giao chúng cho sự phán xét (Phục Truyền Luật Lệ Ký 13:6–11). Vậy, bản văn của chúng ta đang nói rằng trong Ngày đó, Y-sơ-ra-ên tận thế sẽ, cuối cùng, sốt sắng dấy lên để hoàn thành nhiệm vụ của chúng dưới Luật Pháp. Sốt sắng vì sự hiện diện của Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên giữa chúng, chúng sẽ sẵn lòng ngay cả giao chính con cái mình cho cái chết. Sự ứng nghiệm Tân Ước của lời tiên tri này không khó thấy: Trong Kỷ Nguyên Rao Truyền, cha mẹ Cơ Đốc sẽ đưa ngay cả chính con cái mình — dù thể chất hay thuộc linh — chịu kỷ luật hội thánh, cho đến và bao gồm cả “án tử hình” thuộc linh, tức là sự dứt phép thông công (Ma-thi-ơ 18:15–18; 1 Cô-rinh-tô 5:1–5; 1 Giăng 2:19; 4:1–4; Khải Huyền 2:2). Tuy nhiên, chúng sẽ làm như vậy trong tình yêu và trong hy vọng: tình yêu cho linh hồn con cái chúng, và hy vọng rằng qua kỷ luật như vậy chúng sẽ lại được khôi phục về sự sống giữa dân sự của Đức Chúa Trời (1 Cô-rinh-tô 5:5; 2 Cô-rinh-tô 2:1–11). Như vậy Đức Thánh Linh — và Dân Thánh — sẽ giữ gìn sự tinh sạch thuộc linh của Xứ của Em-ma-nu-ên: Hội Thánh của Đấng Christ. Các câu 4–6 vẽ ra một Ngày khi dân sự đầy Thánh Linh của Đức Chúa Trời sẽ cảnh giác và phân biệt đến nỗi các tiên tri giả sẽ không dám hành nghề gian ác của chúng giữa chúng. Câu 6, ám chỉ đến việc tự ngược đãi thể chất được thực hành bởi những người thờ phượng các thần ngoại giáo (Lê-vi Ký 19:28; 1 Các Vua 18:28), là một dụ ngôn về điều sẽ diễn ra. Khi người Y-sơ-ra-ên tận thế đối mặt với các tiên tri giả mang những dấu hiệu rõ ràng của đức tin thờ hình tượng của chúng (ví dụ: sai lầm, vô đạo đức, nhầm lẫn, chia rẽ, v.v.), chúng (các tiên tri giả) sẽ cố gắng, không thành công, để che giấu lẽ thật bằng những lời nói dối trắng trợn. Nhiều bản văn Tân Ước — và chiến trường thần học đẫm máu của lịch sử Hội Thánh — cho thấy sự ứng nghiệm của lời tiên tri này. Luôn luôn và ở khắp nơi, những con sói thuộc linh hung dữ — anh em giả, giáo sư giả, và tiên tri giả ăn mặc như chiên của Đấng Christ — đã tìm cách xâm nhập vào bầy của Chúa và giành được người theo, chỉ để bị các kẻ chăn phụ trung tín của bầy phát hiện, quở trách, và trục xuất (Ma-thi-ơ 7:15; Công Vụ 20:29; Ga-la-ti 2:1–5; 6:13; 2 Phi-e-rơ 2:1; Tít 1:10–16; 1 Giăng 4:1–9; Giu-đe câu 4: Khải Huyền 2:2). Người Chăn Bị Đánh, Bầy Được Tập Hợp (13:7–9) Chúng ta nay đến ảnh chụp nhanh tiên tri thứ tư của Xa-cha-ri. Nó mang tính chuyển tiếp: Ở đây một lần nữa ông đi qua toàn bộ Kỷ Nguyên Rao Truyền, hân hoan trong những thành tựu cứu chuộc của nó, và sau đó đưa chúng ta vào phần hai của lời tiên tri, phần đề cập đến những cảnh cuối cùng của Lịch Sử Cứu Rỗi: Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Phán Xét, và Thế Gian Sắp Đến (14:1–21). Chủ đề ở đây là hiệu quả cứu chuộc của cái chết của Người Chăn Tốt của bầy Đức Chúa Trời — Chúa Giê-xu Christ — được bày tỏ trong việc tập hợp không thể sai lầm của bầy Ngài: Hội Thánh. Cũng được đề cập là sự nên thánh của bầy. Trong suốt mùa dài này, Vua Cao Cả của Thiên Đàng sẽ là một lửa luyện kim, thanh tẩy dân sự Ngài như vàng và bạc, để chúng có thể dâng cho Đức Giê-hô-va những của lễ trong sự công chính (câu 9; Ma-la-chi 3:1–3). Chúng ta hãy khám phá các chủ đề này bằng cách thăm dò ba câu phong phú tạo thành bản văn của chúng ta. Khi lời tiên tri mở đầu (câu 7) chúng ta nghe tiếng của Đức Giê-hô-va truyền cho một thanh gươm thức dậy chống lại Người Chăn của Ngài, chống lại Người là Cộng Sự của Ngài. Dòng khó hiểu này báo trước toàn bộ các chuyên luận thần học Tân Ước. Thanh gươm của Đức Giê-hô-va, biểu tượng của sự báo trả thần thánh cho tội lỗi, theo một nghĩa, đã ngủ yên, vì trong các thời đại đã qua Đức Chúa Trời đã thương xót “bỏ qua” tội lỗi của những người được chọn Cựu Ước của Ngài (Ê-sai 66:16; Giê-rê-mi 50:35–37; Ê-xê-chi-ên 21:1–17; Rô-ma 3:25). Tuy nhiên bây giờ, bằng sự quan phòng kiểm soát mọi sự của Ngài, Đức Chúa Trời của Công Lý đánh thức thanh gươm đó trên Núi Gô-gô-tha, để nó có thể giáng xuống — trong lòng thương xót và ân điển — trên một Đấng Thay Thế, chính Đấng Ngài đã chỉ định làm Người Chăn đời đời của dân sự Ngài (Ê-sai 53:2 trở đi; Xa-cha-ri 13:1; Ma-thi-ơ 27:46; Mác 10:45; Giăng 3:14–16; 12:27–33; Công Vụ 2:23; 4:27–28). Để sự chuộc tội có thể được hoàn thành, Người Chăn Tốt sẽ đứng trước Đức Chúa Trời theo hai cách. Thứ nhất, Xa-cha-ri nói, Ngài sẽ là “Người.” Tức là, Ngài sẽ là A-đam Cuối Cùng, Đấng làm Đầu, Đại Diện, và Đấng Thay Thế của dân sự Ngài, và người, trong tư cách đó, sẽ mang trong chính con người mình hình phạt công bằng cho tội lỗi của chúng (Giăng 10:11; Rô-ma 3:21–26; 5:12–21; 1 Phi-e-rơ 2:24; 3:18). Nhưng thứ hai, Ngài cũng sẽ là Amith của Đức Chúa Trời. Nói cách khác, Ngài sẽ không chỉ đơn giản là một con người, mà còn là một Đấng Ngang Hàng, Bạn, và Đồng Hành thần thánh (và do đó thánh) với Cha. Như vậy, Ngài sẽ hoàn toàn hòa hợp — và bước đi hoàn toàn đồng nhịp — với bản chất, mục đích, kế hoạch, sự hiện diện, và quyền năng của Cha. Vì vậy, Ngài sẽ đạt được một sự công chính hoàn hảo cho dân sự Ngài: một sự công chính sau này sẽ được quy cho mọi con chiên khốn khổ đặt lòng tin nơi Ngài (Giăng 8:29, 55; Rô-ma 3:26; 5:1; 2 Cô-rinh-tô 5:21). Khi Đức Chúa Trời đánh Người Chăn của Ngài, chiên sẽ bị tản lạc. Sẽ có hai loại. Thứ nhất, có “những kẻ nhỏ”: các môn đồ người Do Thái trung thành nhưng sợ hãi và mất phương hướng của Người Chăn Tốt, tạm thời bị tản lạc khỏi Ngài, nhưng sau đó được tập hợp lại về với Ngài (Ma-thi-ơ 26:31; Lu-ca 22:31–34). Nhưng thứ hai, có những người Do Thái không ăn năn, những người đáng lẽ phải đi theo Đấng Mê-si của chúng nhưng đã từ chối làm như vậy, và do đó sẽ bị tản lạc vĩnh viễn bởi sự báo trả thần thánh dưới tay Rô-ma (Ma-thi-ơ 8:12; 23:36–39; Lu-ca 21:20–22). Vậy, cái chết của Người Chăn Tốt quả thật sẽ dẫn đến sự phán xét, nhưng còn nhiều hơn nữa là sự cứu chuộc, vì nay Đức Chúa Trời sẽ có thể đặt tay Ngài trên những kẻ nhỏ — những người khốn khổ của bầy — để cứu rỗi (Xa-cha-ri 11:7, 11). Các câu 8–9 nói về chính điều này. Hãy lưu ý cẩn thận rằng tại thời điểm này lời tiên tri bước vào Kỷ Nguyên Rao Truyền, trong đó Đấng Christ được tôn cao dẫn đầu bước tiến của Phúc Âm vào đất để Ngài có thể mang mọi dân sự Ngài vào Giao Ước Đời Đời (câu 9). Vì lý do này, “toàn bộ xứ” (câu 8) không thể đơn giản đề cập đến Palestine (như những người theo thuyết tiền thiên niên tuyên bố), mà là điều Palestine trong Cựu Ước tiêu biểu: toàn bộ đất, một trái đất được định để trở thành Xứ của Em-ma-nu-ên (Ê-sai 8:8; Xa-cha-ri 2:12; 3:9; 9:16; 12:12; 13:2; Rô-ma 4:13). Như một nhà bình luận đã viết một cách hữu ích: “Điều này không được hiểu theo nghĩa đen, mà là đại diện cho lãnh vực được Vương Quốc Đức Chúa Trời bao phủ.” 12 Theo quan điểm này, sứ điệp của câu 8 quả thật trang trọng, nhưng cũng an ủi: Đến cuối Kỷ Nguyên Rao Truyền, “hai phần” (tức là phần lớn hơn) của mọi người nghe Phúc Âm sẽ bị diệt vong khỏi “xứ” qua sự không vâng phục cố ý của chúng đối với nó. Tuy nhiên, bởi ân điển chủ quyền của Đức Chúa Trời (câu 9) một phần (tức là một phần nhỏ hơn, một phần còn lại được chọn, một bầy chiên nhỏ) sẽ được tập hợp cách an toàn vào ràn của Người Chăn và do đó ở lại trong xứ. Sau khi đã trải qua Sự Phán Xét cách an toàn, chúng sẽ thừa hưởng sự sống đời đời trong trời mới và đất mới (Ma-thi-ơ 7:13–14; Lu-ca 12:32; 1 Cô-rinh-tô 1:26–31; Ê-phê-sô 1:6; 2:8–9; Gia-cơ 1:5; 1 Phi-e-rơ 2:4–10). Câu 9 xác nhận dòng giải thích này, vì nay chúng ta nghe Đức Chúa Trời ban cho dân sự Ngài những bảo đảm phong phú về sự cứu rỗi cuối cùng. Thứ nhất, Ngài sẽ mang chúng qua lửa. Tức là, bất chấp mọi loại cám dỗ và bắt bớ, Ngài sẽ giữ gìn những người được chọn của Ngài trong Đấng Christ cho đến khi chúng bước vào Thế Gian Sắp Đến cách an toàn (Giăng 10:29; 17:15; 1 Cô-rinh-tô 1:4–9; 10:13; Giu-đe câu 1). Và thứ hai, Ngài sẽ thử và luyện chúng, ngay như người ta thử và luyện bạc và vàng. Điều này gợi nhớ đến lời của Phi-e-rơ, người dạy chúng ta rằng Đức Chúa Trời dùng nhiều thử thách như một loại lửa thánh mà nhờ đó Ngài thanh tẩy đức tin và tính cách của dân sự Ngài, để khi Đấng Christ được mặc khải chính chúng có thể nhận được sự ngợi khen, vinh hiển, và vinh dự từ Ngài (Châm Ngôn 17:3; Ê-sai 43:2; Giăng 15:2; Rô-ma 5:1–5; 8:35–39; Ê-phê-sô 5:25–27; Hê-bơ-rơ 12:1–11; 1 Phi-e-rơ 1:6–9). Câu 9 — và toàn bộ lời tiên tri — kết thúc bằng một sự nhắc lại “công thức giao ước” vĩ đại. Dân sự của Đức Chúa Trời sẽ kêu cầu danh Ngài, và Ngài sẽ đáp lại chúng. Ngài sẽ phán: “Các ngươi là dân Ta,” và chúng sẽ nói: “Đức Giê-hô-va là Đức Chúa Trời của tôi.” Chính xác khi nào điều này xảy ra? Chắc chắn nó sẽ xảy ra trong suốt Kỷ Nguyên Rao Truyền. Nó sẽ xảy ra khi, trong lửa cáo trách, dân sự của Đức Chúa Trời kêu cầu Đấng Christ để được cứu rỗi (Lu-ca 18:13; Công Vụ 2:37–41). Nó sẽ xảy ra sau đó, khi, trong lửa cám dỗ và bắt bớ, chúng kêu cầu Ngài để được sức mạnh và giải cứu (Rô-ma 15:30–32; Phi-líp 4:13; 2 Ti-mô-thê 4:18). Tuy nhiên, xét từ vị trí của nó trong bản văn, nó sẽ đặc biệt xảy ra khi các thánh đồ đã hoàn thành việc đi qua mọi lửa, và cuối cùng đã bước vào Thế Gian Sắp Đến. Nói cách khác, nó sẽ xảy ra khi — cuối cùng — chúng kêu cầu danh Đức Giê-hô-va trong sự ngợi khen, cảm tạ, và tôn thờ hết lòng vì sự hoàn tất của sự cứu chuộc của chúng. Sách Khải Huyền chắc chắn dường như xác nhận quan điểm này. Khi Giăng thấy Thành Thánh giáng xuống đất mới như một Cô Dâu được trang điểm cho Chồng mình, ông cũng nghe tuyên bố đắc thắng này: Hãy xem, đền tạm của Đức Chúa Trời ở cùng loài người! Và Ngài sẽ ở trong đền tạm cùng chúng, và chúng sẽ là dân Ngài, và chính Đức Chúa Trời sẽ ở cùng chúng; và Ngài sẽ lau mọi nước mắt khỏi mắt chúng, và sự chết, than khóc, khóc lóc và đau đớn sẽ không còn nữa, vì những điều trước đây đã qua đi! (Khải Huyền 21:3) Ở đây những ngày của lửa đã kết thúc; ở đây Ngày vinh hiển đời đời đã bắt đầu! Trận Chiến Cuối Cùng (14:1–2) Giống như các lời tiên tri của Đa-ni-ên và Ê-xê-chi-ên, lời tiên tri của Xa-cha-ri có đà tiến tận thế: Nó liên tục di chuyển về phía kết thúc vĩ đại của Lịch Sử Cứu Rỗi. Ở đây trong chương 14, chương kết thúc cả lời tiên tri lẫn cuốn sách, Xa-cha-ri đến đích của mình: một bức tranh khảm đầy màu sắc gồm năm ảnh chụp nhanh tiên tri, tất cả đều đề cập đến Sự Chung Kết. Tôi đã đặt tiêu đề cho ảnh chụp nhanh thứ năm của chúng ta là Trận Chiến Cuối Cùng (14:1–2). Ở đây Xa-cha-ri nêu lên một chủ đề mà ông lần đầu chạm đến trong 12:1–9, và nay triển khai trong sự đầy trọn của nó: Cuộc chiến tranh lâu đời giữa Hội Thánh và Thế Gian sẽ đạt đến đỉnh điểm trong một cuộc đụng độ cuối cùng, quyết định giữa hai đối thủ cố hữu này (Sáng Thế Ký 3:15). Như thường lệ, lời tiên tri này mang tính dạy dỗ, thẳng thắn, và nghiêm túc, nhưng cũng đầy hy vọng và an ủi. Quả thật, trong câu 1 chúng ta đã nghe nốt nhạc chiến thắng chạy qua toàn bộ chương: Cuối cùng Đức Chúa Trời sẽ thực hiện một sự đảo ngược phán xét vĩ đại, đến nỗi những “của cải” đa dạng bị lấy đi cách ác ý khỏi dân sự Ngài — công việc của chúng, tài sản của chúng, sức khỏe của chúng, vinh dự của chúng, quyền thờ phượng công cộng của chúng, chính mạng sống của chúng — sẽ được khôi phục một lần đủ cả (Ma-thi-ơ 10:29–30; Lu-ca 6:20–26; Hê-bơ-rơ 10:34). Như các anh hùng của Y-sơ-ra-ên thời xưa, Đấng Christ sẽ cướp bóc những kẻ cướp bóc, và sẽ khiến những người khiêm nhường tin cậy nơi Ngài thừa hưởng xứ (Sáng Thế Ký 14:1–16; 1 Sa-mu-ên 30:1–31; Thi Thiên 37:9, 11; Ma-thi-ơ 5:5). Câu 2 cho chúng ta chính Trận Chiến Cuối Cùng. Như ở những nơi khác, thì ở đây cũng vậy: Thánh Linh dùng những hình ảnh rút ra từ lịch sử chiến tranh quốc tế lâu dài của Y-sơ-ra-ên để vẽ ra cuộc tấn công cuối cùng của một hệ thống thế gian hợp nhất chống lại Hội Thánh hữu hình (Thi Thiên 48; Ê-xê-chi-ên 38–39; Khải Huyền 20:9). Chính Đức Chúa Trời, qua những hoạt động bí mật của sự quan phòng của Ngài, sẽ mang nó đến, một phần để cảm động tội nhân ăn năn, một phần để nên thánh Cô Dâu của Đấng Christ (Ê-xê-chi-ên 38:4; Xa-cha-ri 13:9; Ê-phê-sô 5:27; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–12; 2:3; Khải Huyền 13:5–10). Vì các sự kiện và thể chế của lịch sử Cựu Ước được định để vẽ ra các thực tại thuộc linh Tân Ước, chúng ta không thể cho rằng các hình thức đau khổ cụ thể được nhắc đến ở đây sẽ xảy ra theo nghĩa đen (1 Cô-rinh-tô 15:46). Sứ điệp thiết yếu của bản văn chúng ta là: Vào cuối thời đại, một hệ thống thế gian bị Sa-tan kiểm soát sẽ đàn áp cách ác ý và hiệu quả — mặc dù không hủy diệt — Hội Thánh thuộc linh thật (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–12; Khải Huyền 13:5–10). Tuy nhiên, phải thú nhận rằng câu này phù hợp với sự dạy dỗ Tân Ước lan tỏa, lịch sử Hội Thánh, và các sự kiện hiện tại, tất cả đều nhắc chúng ta rằng Đức Chúa Trời quả thật đã chỉ định con cái Ngài cho cơn đại nạn thánh, và rằng lửa thanh tẩy của Trận Chiến Cuối Cùng sẽ dữ dội như bất kỳ lửa nào các thánh đồ từng biết (Công Vụ 14:22; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:1–5; 2 Ti-mô-thê 3:12; Hê-bơ-rơ 11:35–40; Khải Huyền 11:7–13). May thay, chúng ta biết rằng trận chiến sẽ ngắn ngủi như nó dữ dội, và ngay lập tức tiếp theo là niềm vui không thể nói ra và đầy vinh hiển. Ngày của Đức Giê-hô-va (14:3–5) Theo DNT, chính Đấng Christ sẽ kết thúc Trận Chiến Cuối Cùng khi Ngài tái lâm, khi Ngài đến trong quyền năng và vinh hiển trên bầu trời trên đất để hủy diệt kẻ thù của Ngài, và để làm vinh hiển cả dân sự Ngài lẫn thế gian của chúng (Ma-thi-ơ 13:36–43; 24:29–31; 1 Cô-rinh-tô 15:20–28; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1, 2; 2 Phi-e-rơ 3; Khải Huyền 11:11–19; 14:14–20; 16:17–21; 19:11–21; 20:7–15). Theo NCH, điều này — ảnh chụp nhanh thứ sáu của chúng ta — là một bức tranh biểu tượng về chính điều đó. Chúng ta hãy xem liệu bản văn của chúng ta (và ngữ cảnh của nó) có biện minh cho kết luận quan trọng này không.
Câu 3 nói rằng vào lúc Giê-ru-sa-lem chịu cơn đau đớn mang tính cánh chung, chính CHÚA sẽ ra đi và chiến đấu chống lại những kẻ thù của nàng, như Ngài đã từng làm trong những dịp trước đây trong lịch sử của Y-sơ-ra-ên (Xuất Ê-díp-tô Ký 14:1–31; 15:1–18; Ê-sai 36–37; Khải Huyền 15:2–3). Đây sẽ là lần cuối cùng trong số đó, là Ngày lớn lao và đáng sợ của CHÚA (Giô-ên 2:31). Tuy nhiên, trong Tân Ước chúng ta học biết rằng Ngày của CHÚA thực ra sẽ là Ngày của Chúa Giê-xu Christ khi Ngài hiện đến (2 Cô-rinh-tô 1:14; Phi-líp 2:16; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:2; 2 Phi-e-rơ 3:4, 10). Hình ảnh hiện tại phải được giải thích cho phù hợp. Câu 4 vẽ ra CHÚA đến hiện trường và tạo ra một lối thoát bất ngờ cho dân Ngài; câu 5 vẽ ra cảnh họ sử dụng lối thoát ấy. Đây là đường lối của Đức Chúa Trời với mọi dân Ngài, cả Cựu Ước lẫn Tân Ước (1 Cô-rinh-tô 10:13). Một cách rất cố ý, hình ảnh được dùng ở đây nhắc chúng ta nhớ đến sự giải cứu kỳ diệu của Y-sơ-ra-ên tại Biển Đỏ (Xuất Ê-díp-tô Ký 14:1–31). Sự kiện đó, cộng với mọi điều chúng ta đã học về OTKP, buộc chúng ta phải bất đồng với các anh em theo thuyết tiền thiên niên của mình: Không, khi trở lại, Christ sẽ không đứng cách thể chất trên Núi Ô-li-ve; Ngài cũng sẽ không chẻ nó ra theo nghĩa đen để tạo thành một thung lũng vật chất; và một đám đông người Do Thái theo huyết thống cũng sẽ không chạy trốn khỏi Giê-ru-sa-lem vật chất và thoát đến ngôi làng nhỏ bé A-xên. 13 Vậy thì, sứ điệp thật của các câu 4–5 là gì? Để hiểu được điều đó, trước hết chúng ta phải nhớ lại rằng nhiều bản văn Cựu Ước vẽ ra Đức Chúa Trời của sự phán xét giáng xuống từ Thiên đàng và giẫm trên những nơi cao của đất, với kết quả là Ngài làm nứt các thung lũng và làm tan chảy các núi dưới đôi chân toàn năng của Ngài (Thi Thiên 97:5; Ê-sai 64:1–2; Mi-chê 1:3–4; Na-hum 1:5). Cũng hãy nhớ lại rằng trong thời Cựu Ước, CHÚA đã trung tín không chỉ để giải cứu dân Ngài khỏi sự hủy diệt sắp đến, mà còn để cung cấp cho họ những thành (hoặc những nơi khác) ẩn náu mà họ có thể chạy trốn đến (Sáng Thế Ký 19:20–26; 1 Các Vua 17:1–7; Dân Số Ký 35:9–15; 1 Sa-mu-ên 24:22). Khi xuất hiện trở lại trong bản văn của chúng ta, những mô-típ Cựu Ước này chỉ cho chúng ta cách giải thích đúng đắn của nó. Tuy nhiên, chính NCH mới giúp chúng ta hiểu trọn vẹn sứ điệp bí ẩn của Xa-cha-ri. Tôi xin diễn giải nó như sau: “Trong Ngày ấy, khi Trận Chiến Cuối Cùng đã lên đến đỉnh điểm sốt sắng, và khi mọi sự dường như đã mất đối với Thành của Đức Chúa Trời, thì chính Christ vinh hiển sẽ ‘ra đi’ từ Thiên đàng để giải cứu dân Ngài và phán xét kẻ thù của họ. Đến trong bầu trời phía trên mặt đất, Ngài sẽ đi vòng quanh địa cầu từ đông sang tây (vì CHÚA thích đến với dân Ngài từ phương đông: Ê-sai 63:1; Ê-xê-chi-ên 43:4; Ma-thi-ơ 24:27; Khải Huyền 7:2). Bởi Thánh Linh của Ngài, và qua sự hành động của các thiên sứ thánh của Ngài, Ngài sẽ nhanh chóng đến gần Thành yêu dấu của Ngài và Nàng Dâu của Ngài. Như thể đôi chân Ngài đang rẽ Biển Đỏ hay chẻ Núi Ô-li-ve, Ngài sẽ chỉ định một lối thoát cho nàng (tức là, không trung), sau đó truyền cho các thiên sứ đem từng vị thánh qua không trung đến Thành Ẩn Náu duy nhất thật của họ (Ma-thi-ơ 13:36-43; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18). Và khi cuối cùng Ngài đã nhóm hiệp trọn vẹn Nàng Dâu của Ngài về với chính Ngài, thì Ngài, nàng, và mọi thiên sứ thánh sẽ ‘đến’ theo cách khiến cho những kẻ thù của Đức Chúa Trời — cả người lẫn thiên sứ — bị phó cho lửa của sự phán xét đời đời của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:42; 25:31–46; Rô-ma 16:20; 1 Cô-rinh-tô 6:2; Khải Huyền 19:20; 20:10).” Đây là sự kết thúc của mọi sự cũ. Nhưng, như Xa-cha-ri sắp nói với chúng ta, đó cũng là khởi đầu của những sự mới và đời đời (Ê-sai 65:17; Ma-thi-ơ 24:14; 1 Phi-e-rơ 4:7; Khải Huyền 21:4–5). Thế Giới Sắp Đến (14:6–11) Sau khi đã hứa và vẽ ra chiến thắng của Y-sơ-ra-ên mang tính cánh chung trong Trận Chiến Cuối Cùng, lời tiên tri của Xa-cha-ri giờ đây chuyển sang điều cuối cùng trong những điều cuối cùng. Phần còn lại của chương cho chúng ta ba hình ảnh quy mô lớn cuối cùng, mỗi hình ảnh đều có một loạt những hình ảnh nhỏ. Đó là: Thế Giới Sắp Đến (14:6–11), Sự Phán Xét Sắp Đến (14:12–15), và Sự Thờ Phượng Sắp Đến (14:16–21). Lời tiên tri liên quan đến Thế Giới Sắp Đến được chia thành hai phần. Các câu 6–8 dùng hình ảnh Cựu Ước để mô tả trời mới và đất mới; các câu 9–11 dùng hình ảnh tương tự để mô tả (sự sống trong) Giê-ru-sa-lem Mới. Hình ảnh đầu tiên trong số này (các câu 6–8) chỉ về một sự biến đổi triệt để của các tầng trời vật chất, một sự biến đổi mà Tân Ước nói sẽ xảy ra khi Christ trở lại và mọi vật được phục hồi (Ma-thi-ơ 19:28; Công Vụ 3:21; Rô-ma 8:21; Phi-líp 3:21). Bản văn Hê-bơ-rơ của các câu 6–7 ủng hộ cách dịch của New American Standard Bible (NASB) và New King James Version (NKJV). Chúng ta có thể diễn giải sứ điệp của nó như sau: “Trong Thế Giới (vật chất) Sắp Đến sẽ không có ánh sáng tự nhiên, vì những vật sáng của thế giới cũ — mặt trời, mặt trăng, và các ngôi sao — sẽ đã qua đi. Kết quả sẽ là một điều hoàn toàn mới: một ‘Ngày’ không phải là ngày cũng không phải là đêm, mà là một Ngày đời đời mà bản chất chính xác của nó chỉ một mình CHÚA biết.” Thật vui mừng, Tân Ước chiếu thêm ánh sáng trên lời hứa bí ẩn này, dạy chúng ta rằng chính Christ, khi Ngài hiện đến, sẽ “làm giảm đi” (tức là, dập tắt) các vật sáng (Ma-thi-ơ 24:29; 2 Phi-e-rơ 3:10; Khải Huyền 6:13); rằng trong Thế Giới Sắp Đến, vinh quang của Đức Chúa Trời và Chiên Con sẽ soi sáng mọi vật, cả bên trong lẫn bên ngoài (Khải Huyền 21:11, 23; 22:5); và rằng “Ngày” cánh chung “độc nhất” này sẽ đứng như một chứng cớ và lời nhắc nhở thường xuyên: Sự tối tăm của Lãnh Vực Tối Tăm đã bị Sự Sáng của Thế Gian xua tan mãi mãi (Giăng 8:12; 9:5; Rô-ma 13:12). Câu 8 nhắc lại chủ đề lớn của Cựu Ước về Dòng Sông cánh chung của Đức Chúa Trời (Thi Thiên 46:4; 65:9; Ê-xê-chi-ên 47:1–12; Giô-ên 3:18). Những dòng nước sống là sự sống của Đức Chúa Trời hằng sống, tuôn chảy vào sự sáng tạo mới từ Đức Chúa Cha, qua Christ là Con, bởi tay của Đức Thánh Linh (Công Vụ 2:33; Phi-líp 1:19). Điều thú vị là, nhà tiên tri thấy chúng chảy ra từ (Mới) Giê-ru-sa-lem: tức là, ra từ Hội Thánh, dân đời đời của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 21:2). Ông cũng thấy rằng dòng sông này sẽ chảy cả về phía đông lẫn phía tây, lấp đầy các biển ở hai phía của Thành, cả trong mùa hạ lẫn mùa đông (tức là, quanh năm). Tuy nhiên, Khải Huyền 21:1 nói với chúng ta rằng sẽ không có biển trong Thế Giới Sắp Đến; và Xa-cha-ri 14:6–7 (cùng với một số bản văn trong sách Khải Huyền) bảo đảm với chúng ta rằng sẽ không có các mùa. Như vậy, ngôn ngữ của bản văn chúng ta là ngôn ngữ hình bóng, và ý nghĩa là ý nghĩa thần học: Trong Ngày ấy, sự sống của Đức Chúa Trời sẽ liên tục bổ sung cho sự sáng tạo của Đức Chúa Trời, và nó sẽ làm như vậy qua dân của Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:20–23). Ngay cả bây giờ, các thánh đồ cũng hưởng nếm trước chức vụ ban sự sống này, gây dựng lẫn nhau qua việc liên tục thực hành các ân tứ thuộc linh của họ (1 Cô-rinh-tô 12:7; Ê-phê-sô 4:11–16; 1 Phi-e-rơ 4:10). Chính xác thì điều này sẽ trông như thế nào trong Thế Giới Sắp Đến? Dường như chúng ta sẽ phải chờ đợi (cách háo hức) cho chính Ngày ấy để tìm ra. Chủ đề của hình ảnh nhỏ thứ hai (các câu 9–11) là sự an ninh đời đời của Thành của Đức Chúa Trời, mãi mãi ngự trong Đất của Đức Chúa Trời. NCH mở ra điều đó cách phong phú. Câu 9 hứa rằng trong Vương Quốc đã hoàn tất, sự cai trị trực tiếp, mang tính cứu chuộc của CHÚA Ba Ngôi sẽ là phổ quát và tuyệt đối. Vì lý do này, Danh của Ngài — Cha, Con, và Đức Thánh Linh — sẽ là danh duy nhất, vì danh của mọi thần khác sẽ đã bị quét sạch trong Sự Phán Xét. Chỉ một mình Đức Chúa Trời Ba Ngôi sẽ là tất cả trong mọi sự (Mi-chê 4:5; Giăng 17:6; Công Vụ 4:12; 1 Cô-rinh-tô 8:6; 15:28; 2 Cô-rinh-tô 10:5; Phi-líp 2:9–11). Trong câu 10, chúng ta học biết rằng sự tôn cao CHÚA tể trị trên sự sáng tạo của Ngài sẽ mang theo một sự tôn cao tương ứng của dân Ngài (Ma-thi-ơ 13:33; 1 Cô-rinh-tô 3:21–23; Cô-lô-se 3:4; Khải Huyền 21:7). Những chi tiết ở đây rất giàu ý nghĩa. Trước hết, những đồi và núi bao quanh Si-ôn sẽ bị san bằng. Tức là, mọi điều cao ngạo cách tội lỗi và được nhắc lên sẽ bị hạ xuống, trong một số trường hợp thậm chí cho đến sự hủy diệt cuối cùng (Ê-sai 2:12, 17; Lu-ca 1:52; Khải Huyền 14:8; 17:9, 18; 18:1–8). Thứ hai, lãnh thổ của Giu-đa sẽ trở thành một đồng bằng (được tưới nước tốt). Tức là, một sự sáng tạo được tẩy sạch và biến đổi cách siêu nhiên sẽ trở thành cơ nghiệp của chi phái của Đấng Mê-si, và từ đó sẽ phục vụ như khu vực tập kết cho Thành của Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:20–21; 2 Phi-e-rơ 3:13; Khải Huyền 21:1–3). Thứ ba, Núi Si-ôn — và Thành Thánh ngự trên nó — sẽ được nhắc lên. Tức là, thế giới tự nhiên sẽ được vinh hiển (do đó trở thành Núi Thánh của Đức Chúa Trời), và các thánh đồ cũng vậy, những người sẽ có thế giới mới làm nhà đời đời của mình (Ê-sai 11:9; 65:25; Rô-ma 8:20–23; Hê-bơ-rơ 12:22; Khải Huyền 21:10). Cuối cùng, Thành Thánh sẽ được phục hồi đến kích thước lớn nhất của nó. Nói cách khác, kích thước của Thành mang tính cánh chung của Hội Thánh sẽ là kích thước của chính Ê-đen, và của mọi điều Đức Chúa Trời đã ban cho loài người trong Ê-đen tại Cây Sự Sống (Khải Huyền 22:1–2, 14). Nhân tiện, chúng ta nên lưu ý rằng sự tôn cao Giê-ru-sa-lem được mô tả ở đây không chỉ nói về sự hoàn tất của sự cứu chuộc của thánh đồ, mà còn về sự đảo ngược đạo đức mà nó sẽ thực hiện. Thành Thánh — hiện nay nhỏ bé, ẩn khuất, bị khinh thường, không có quyền lực, và bị bắt bớ giữa “Thành Lớn” là hệ thống thế gian sa ngã — sẽ bất ngờ được tìm thấy cho sự khen ngợi, tôn trọng, và vinh quang khi Chúa Giê-xu Christ hiện ra (1 Phi-e-rơ 1:13; Khải Huyền 11:2, 8; 17:6; 18; 21:2). Như chính Chúa chúng ta đã dạy: Trong Ngày ấy, kẻ nghèo sẽ trở nên giàu có, kẻ đói sẽ được no đủ, và kẻ buồn rầu sẽ vui mừng, vì kẻ khiêm nhường sẽ hưởng được đất (Ma-thi-ơ 5:4–6; Lu-ca 6:20–23). 14 Câu 11 đưa lời tiên tri đến hồi kết: Định cư trên Núi của Đức Chúa Trời, an ninh trong Christ, và được cứu chuộc khỏi Lời Nguyền Rủa của Luật Pháp, Thành Thánh sẽ kinh nghiệm sự sống của Đức Chúa Trời, với Đức Chúa Trời, mãi mãi (Rô-ma 8:1; Ga-la-ti 3:13; Khải Huyền 22:3). Sự Phán Xét Sắp Đến (14:12–15) Những câu này cho chúng ta hình ảnh thứ tám. Chúng nhắc lại hình ảnh trận chiến của 12:1–4 và vay mượn nhiều từ Luật Pháp và lịch sử Cựu Ước để mô tả sự hủy diệt mang tính cánh chung của những kẻ thù của Christ và Hội Thánh của Ngài khi Chúa hiện đến (Ma-thi-ơ 24:29–25:46; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–5:11; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–10; Khải Huyền 11:7–13; Khải Huyền 14:14–20; 19:11–21; 20:7–15). Chúng ta hãy đến gần để nhìn kỹ hơn. Câu 12, một bức tranh ghê rợn về sự hủy diệt đời đời của kẻ ác trong địa ngục, trình bày những nỗi đau đớn của họ theo ngôn ngữ của những tai họa trước đây đã giáng trên những kẻ thù của Đức Chúa Trời, dù ở Ai Cập (Xuất Ê-díp-tô Ký 7–12) hay tại chính các cổng của Giê-ru-sa-lem, nơi Thiên Sứ của Chúa đã đánh hạ đạo quân A-si-ri và giải cứu dân run rẩy nhưng tin cậy của Đức Chúa Trời (Ê-sai 36–37; đối chiếu Lê-vi Ký 26:16; Phục Truyền Luật Lệ Ký 28:22; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:9; Khải Huyền 20:10, 14). Câu 13 nói với chúng ta rằng như trong thời Cựu Ước, cũng vậy một lần nữa tại Trận Chiến Cuối Cùng: Đức Chúa Trời sẽ phán xét kẻ thù của Ngài bằng cách làm rối loạn tư tưởng của chúng, phá vỡ sự hiệp nhất của chúng, và khiến tay chúng quay lại chống lại nhau (Các Quan Xét 7:22; 1 Sa-mu-ên 14:20). Sự hủy diệt cuối cùng của vương quốc của Antichrist sẽ được báo trước bởi tính hủy diệt của chiến tranh bên trong vương quốc của hắn (Đa-ni-ên 11:36–40; Khải Huyền 17:16–18). Có thể hình dung được, câu này cũng vẽ ra sự thù ghét và xung đột lẫn nhau của kẻ ác trong địa ngục. Câu 14, mở rộng trên 14:1, nói về của cải cướp đoạt mang tính cánh chung sẽ xảy ra sau Trận Chiến Cuối Cùng. Giu-đa, chi phái hoàng gia (tức là, những người lãnh đạo hội thánh), sẽ chiến đấu dũng cảm để bảo vệ Thành Thánh (tức là, Hội Thánh nói chung), dạy dỗ, giảng dạy, và khích lệ cư dân của nó theo cách khiến họ sẽ chịu đựng cho đến cuối cùng và được cứu (14:14 NASB, NIV; Ma-thi-ơ 10:22; Công Vụ 14:22; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:2–3; Khải Huyền 2:10). Theo đó, Christ, khi trở lại, sẽ khiến thế gian và sự giàu có của nó, giờ đây đã được tẩy sạch khỏi tội lỗi, mãi mãi được chuyển vào tay quản trị của các thánh đồ (Lu-ca 19:15–20). Trong Ngày ấy, mọi sự sẽ là của họ, họ sẽ là của Christ, và Christ sẽ là của Đức Chúa Trời (1 Cô-rinh-tô 3:21–23). Câu 15 tuyên bố rằng một tai họa tương tự cũng sẽ giáng trên cả những con vật trong các trại của những kẻ thù của Y-sơ-ra-ên. Ở đây một lần nữa chúng ta được nhắc nhở về sự phán xét của Đức Chúa Trời trên những kẻ A-si-ri tấn công Giê-ru-sa-lem (Ê-sai 37:36-38), nhưng cũng về sự hủy diệt hoàn toàn mà Đức Chúa Trời đã dành cho thế giới thời Nô-ê (Sáng Thế Ký 6:17), thành Giê-ri-cô (Giô-suê 6:21), và thật vậy bất kỳ thành nào có thể phản nghịch lìa bỏ CHÚA (Phục Truyền Luật Lệ Ký 13:12-18). Như vậy, ở đây chúng ta đối diện với tính bao quát toàn diện của sự phán xét này. Tân Ước cung cấp ý nghĩa: Khi tội ác của hệ thống thế gian cuối cùng đã đầy trọn — đến mức nó dám tấn công Hội Thánh phổ quát — thì Giô-suê mang tính cánh chung của Đức Chúa Trời, Chúa Giê-xu Christ, sẽ trở lại và hủy diệt hoàn toàn trái đất và các công việc của nó, phó những kẻ hủy diệt phản nghịch của trái đất cho một tai họa lửa không tắt (2 Phi-e-rơ 3:10; Khải Huyền 11:18; 20:11). Như vậy mọi sự cũ sẽ qua đi, nhưng chỉ để những sự mới và đời đời có thể mọc lên (Ê-sai 42:9; 1 Cô-rinh-tô 7:31; 1 Giăng 2:17). Chính Đức Chúa Trời sẽ làm mọi sự nên mới, và sau đó sẽ ban chúng cho các con trai và con gái yêu dấu của Ngài. Từ nay về sau, họ sẽ là những người thừa kế của Đức Chúa Trời và những người đồng thừa kế với Christ trong Thế Giới Vinh Hiển Sắp Đến (Rô-ma 8:17; Ga-la-ti 4:1–2; Khải Huyền 21:1–5, 7). Sự Thờ Phượng Sắp Đến (14:16–21) Hình ảnh thứ chín và cuối cùng của chúng ta cho chúng ta một bức tranh về sự sống trong thế giới đó. Lời tiên tri được chia thành hai phần. Phần đầu nói về Lễ Lều Tạm mang tính cánh chung (các câu 16–19), phần thứ hai nói về sự thánh khiết hoàn hảo của Giu-đa và Giê-ru-sa-lem mang tính cánh chung (các câu 20–21). Vì Thế Giới Sắp Đến rõ ràng đang ở trong tầm nhìn, những cách giải thích theo thuyết tiền thiên niên về bản văn này là không thể. May mắn thay, NCH vén mở ý nghĩa thật của những lời bí ẩn của Xa-cha-ri. Bề ngoài, sứ điệp của các câu 16–19 rất đơn giản: Trong Thế Giới Sắp Đến sẽ có hai nhóm dân tộc. Vào lúc này hay lúc khác trước Sự Phán Xét, cả hai đều đã tiến lên chống lại Giê-ru-sa-lem (câu 16). Tuy nhiên, giờ đây, nhóm thứ nhất hằng năm (và đời đời) đi lên, không phải để tấn công Giê-ru-sa-lem, mà thay vào đó để thờ phượng Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên như là Vua, và để mừng Lễ Lều Tạm trong các khuôn viên thánh của Giê-ru-sa-lem. Trong khi đó, nhóm thứ hai, mà dường như có Ai Cập làm đầu, gồm những dân tộc cứng cổ từ chối (đã từ chối) đi lên. Những kẻ này CHÚA sẽ phạt bằng một tai họa hạn hán (các câu 17–19). Để hiểu lời tiên tri này, trước hết chúng ta phải xem xét tính biểu tượng của Lễ Lều Tạm. Nhìn vào Lê-vi Ký 23:33–34 cho thấy đây là một lễ đặc biệt vui mừng được mừng vào thời điểm mùa gặt, trong đó Y-sơ-ra-ên phải tưởng nhớ không chỉ sự giải cứu lớn lao của họ khỏi Ai Cập, mà còn sự trung tín và sự chu cấp của Đức Chúa Trời khi Ngài dẫn họ qua đồng vắng Si-na-i (nơi họ đóng trại trong các lều, được tượng trưng bởi các lều tạm) và tiến vào Đất Hứa. Thông tin nền tảng này — cùng với NCH — giúp chúng ta thấy mọi sự rõ ràng. Có thể nêu ra ba điểm. Thứ nhất, Lễ Lều Tạm mang tính cánh chung của Xa-cha-ri thật sự sẽ là một lễ mùa gặt, vì ở đây, trong Thế Giới Sắp Đến, mọi thánh đồ sẽ đã được thu gom vào kho của Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:30; Giăng 4:38; Khải Huyền 14:14–16). Trước đây, họ là kẻ thù của Đức Chúa Trời và dân Ngài. Nhưng Christ, vào những thời điểm khác nhau trước Sự Phán Xét, đã gặt họ qua việc giảng Phúc Âm, do đó biến họ thành những người bạn đời đời (Ma-thi-ơ 9:37; Công Vụ 26:17–18; Rô-ma 5:8; 1 Ti-mô-thê 1:12–12; Tít 3:3 trở đi). Thứ hai, đây sẽ là một Lễ đời đời: Các thánh đồ sẽ mãi mãi đi lên trong sự thờ phượng, qua Christ, đến với Đức Chúa Trời là Vua của họ (1 Phi-e-rơ 2:5; Khải Huyền 7:9–10; 14:1–4). Cuối cùng, đây sẽ là một Lễ vui mừng: Trong Thành của Ngài — và như là Thành của Ngài — dân của Christ sẽ mãi mãi vui mừng, không chỉ trong giờ phút của sự giải cứu cá nhân của chính họ khỏi Lãnh Vực Tối Tăm, mà còn trong sự trung tín tiếp theo sau đó của Đấng Chăn Chiên Nhân Lành của họ, Đấng đã dẫn bầy của Ngài cách an toàn qua đồng vắng chết chóc của thời đại gian ác hiện tại này, qua Sự Phán Xét, và tiến vào Đất Hứa (Giăng 6:38–40; Ga-la-ti 1:4; Phi-líp 1:6; Khải Huyền 12:7–17; 19:11). Nhưng chúng ta phải hiểu thế nào về Ai Cập và các gia đình của trái đất từ chối đi lên? Rõ ràng, những kẻ này tiêu biểu cho những người Dân Ngoại thuộc linh đã từ chối tham gia vào cuộc xuất hành mang tính cánh chung. Họ từ chối đón nhận sự giải cứu thuộc linh khỏi Lãnh Vực Tối Tăm và sự chuyển dời thuộc linh vào Vương Quốc của Con yêu dấu của Đức Chúa Trời (Cô-lô-se 1:13). Họ từ chối bước theo dấu chân của Môi-se, người đã coi sự sỉ nhục đổ trên Christ là sự giàu có lớn hơn những kho báu của Ai Cập (tức là, của hệ thống thế gian sa ngã). Họ từ chối bước đi với Christ qua đồng vắng của thế giới này vào Đất Hứa (Hê-bơ-rơ 11:26; Khải Huyền 12:1–17). Một cách khó hiểu, chúng ta thấy những dân tộc phản nghịch này vẫn còn sống trên trái đất, dù ở xa Si-ôn và Giê-ru-sa-lem, nơi những người bạn của Đức Chúa Trời mừng các Lễ của Đức Chúa Trời. Nhưng trong Khải Huyền 22 — cũng mô tả Thế Giới Sắp Đến — câu đố được lắp ráp trọn vẹn. Vì ở đó chúng ta lại thấy những dân tộc này bị tách khỏi Giê-ru-sa-lem và ở bên ngoài các cổng của Thành Thánh (Khải Huyền 22:15). Tuy nhiên, giờ đây, chúng ta hiểu rằng chúng thực ra đang ở trong Hồ Lửa (Ê-sai 66:24; Khải Huyền 19:20; 20:10, 14). Vậy thì, chính tại nơi hình phạt đời đời mà những kẻ thù không ăn năn của Đức Chúa Trời sẽ chịu đựng tai họa hạn hán mà chúng đã chọn cho chính mình khi chúng từ chối uống từ Hòn Đá — và đi theo Hòn Đá — mà Đức Chúa Trời đã ban cho chúng trong Phúc Âm (Giăng 7:37; 1 Cô-rinh-tô 10:4; Khải Huyền 21:6; 22:17). Phần thứ hai của lời tiên tri này — và phần kết vĩ đại của lời tiên tri của Xa-cha-ri — mừng sự thánh khiết hoàn hảo, thấm nhuần khắp nơi của Thế Giới Sắp Đến (các câu 20–22). Trong Ngày ấy, sự phân biệt giữa thánh và phàm, sạch và ô uế, sẽ đã biến mất (Công Vụ 10:15). Những chuông trên các con ngựa sẽ là thánh. Những nồi nấu trong nhà của CHÚA sẽ là thánh — thánh như chính bàn thờ vậy. Vâng, ngay cả những nồi trong nhà của dân Giê-ru-sa-lem và Giu-đa cũng sẽ là thánh: thánh đến mức người ta có thể nấu các của lễ của mình cho Đức Chúa Trời trong chúng. Ở đây, ranh giới giữa thánh và phàm đã bị xóa bỏ. Mọi hành động đều là một hành động thờ phượng. Mọi ngày đều là Ngày của Chúa. Chính Y-sơ-ra-ên sẽ đã trở thành nhà của CHÚA của các đạo quân (câu 21; Ê-phê-sô 2:22), và mọi người Ca-na-an — mọi người chưa được tái sinh, tội lỗi — sẽ đã bị trục xuất khỏi các khuôn viên thánh của nó (câu 21; Rô-ma 16:17–20; 1 Giăng 2:19; Khải Huyền 22:15). Làm thế nào Giê-ru-sa-lem, Giu-đa, và đền thờ của Đức Chúa Trời đã trở nên thánh? Đó là vì CHÚA của các đạo quân. Đặc biệt, đó là vì trước đây Ngài đã sai đến cho chúng Sư Tử của chi phái Giu-đa — chồi và hậu tự của Đa-vít — Đấng đã xuống và chiến đấu thay cho chúng. Bằng đời sống công chính, sự chết chuộc tội, sự phục sinh, sự thăng thiên, sự ngự trị, sự cai trị trên trời, và Sự Đến Lần Thứ Hai để cuối cùng phán xét và cứu chuộc của Ngài, Ngài đã hoàn toàn đắc thắng. Vì vậy, thành của Ngài, chi phái của Ngài, và đền thờ của Ngài là thánh — như chính Ngài là thánh — cho đến đời đời vô cùng. A-men (1 Phi-e-rơ 1:15–16; Khải Huyền 5:5; 21:2; 22:11). Kết Luận Chúng ta đã hoàn thành Phần III của cuộc hành trình. Chúng ta đã giải quyết vấn đề gây khó khăn nhất trong GETD: Cách giải thích đúng đắn về OTKP. Hy vọng giờ đây bạn cảm nhận được rằng bạn đã vượt qua Vực Thẳm Lớn, và do đó đã thực hiện thêm một bước khổng lồ nữa hướng tới việc giải quyết GETD. Một mặt, chúng ta đã thấy rằng những cách giải thích theo thuyết tiền thiên niên về OTKP là không thể. Thay vì giúp chúng ta hiểu OTKP, phép giải kinh theo nghĩa đen của các anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta lại làm chúng ta vướng vào một bụi rậm lớn của sự mâu thuẫn và nhầm lẫn về lịch sử và thần học. Mặt khác, chúng ta đã thấy rằng NCH mở ra OTKP cách phong phú cho sự hiểu biết của chúng ta. Nó làm cho mọi bản văn đều có ý nghĩa tốt, đem chúng vào sự hòa hợp hoàn hảo với thần học cánh chung của Tân Ước, và ban năng lực cho chúng để nói với tấm lòng của mọi dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời trong hiện tại. Như vậy nó trang bị cho họ để chiến đấu trong trận chiến tốt lành của đức tin, và như vậy nó làm đầy họ với sự khôn ngoan, lòng can đảm, và sự tự tin họ cần để đối diện với tương lai. Nhưng cuộc hành trình của chúng ta chưa hoàn tất. Vì dù chúng ta đã vượt qua Vực Thẳm Lớn, một ngọn núi khác giờ đây hiện ra trước mắt chúng ta: vấn đề nền tảng thứ ba của GETD — Thời Kỳ Ngàn Năm. Chúng ta phải hiểu nó thế nào? Nếu — như chúng ta đã thấy — Khải Huyền 20 không thể đang nói về một giai đoạn thần quyền trong tương lai của Vương Quốc, thì nó đang nói về điều gì? Chúng ta hãy bắt đầu Phần IV của cuộc hành trình, và chúng ta hãy xin Thầy dạy cho chúng ta đường lối. 1. H. C. Leupold, Exposition of Daniel (Grand Rapids, MI: Baker Publishing, 1969), 405. 2. Sđd., 409. 3. Sđd., 416. 4. Sđd., 417. 5. Sđd., 427. 6. Sđd., 428. 7. Sđd., 432 8. Được trích trong William E. Biederwolf, The Second Coming Bible (Grand Rapids, MI: Baker Book House, 1972), 224. Từ nay trích là SCB. 9. Để có một nghiên cứu khơi gợi suy nghĩ về nhiều điểm tương đồng giữa tính cách và sự nghiệp của Antiochus Epiphanes và Antichrist của Đa-ni-ên 9:26–27, xem Leupold, Exposition of Daniel, 437–440. 10. Trong điều này, nó rất giống khối kết luận về lời tiên tri Vương Quốc của Ê-xê-chi-ên, được tìm thấy trong các chương 36–48 của sách của ông. Nó đưa chúng ta từ Những Ngày của Đấng Mê-si (Vương Quốc của Con), qua Trận Chiến Cuối Cùng, và tiến vào Thế Giới Đời Đời Sắp Đến (Vương Quốc của Cha) 11. The MacArthur Study Bible (Nashville, TN: Thomas Nelson, 2006), 1880. Từ nay trích là MSB. 12. SCB, 303. 13. Đúng là khi Christ thăng thiên, các thiên sứ có mặt đã nói với các môn đồ đang bối rối rằng Chúa của họ sẽ trở lại đúng như cách họ đã thấy Ngài đi lên Thiên đàng (Công Vụ 1:11). Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là Ngài sẽ trở lại Núi Ô-li-ve, nơi Ngài đã thăng thiên từ đó. Thay vào đó, nó có nghĩa là Ngài sẽ trở lại cách thân thể, cách hữu hình, và trong những đám mây vinh quang, đúng như Ngài đã ra đi. Hơn nữa, DNT khá rõ ràng rằng khi Christ thật sự trở lại, Ngài sẽ trở lại, không phải đến trái đất, mà đến bầu trời phía trên trái đất, nơi chính Ngài sẽ thực hiện Sự Phán Xét, sự hủy diệt vũ trụ hiện tại bằng lửa, và sự phục hồi cuối cùng của mọi vật. Chúng ta sẽ thảo luận điều này trong Phần V. 14. Về những hiểu biết sâu sắc về phần này và các phần khác của Xa-cha-ri, tôi mang ơn rất nhiều Richard Phillips, Reformed Expository Commentary: Zechariah (Phillipsburg, NJ: P & R Publishing, 2007). The_Great_End_Time_Debate-23 CHƯƠNG 10 Sách Khải Huyền: Giới Thiệu và Tổng Quan Chào mừng đến với Phần IV của nghiên cứu của chúng ta, phần mà trong đó chúng ta bàn đến vấn đề nền tảng thứ ba trong GETD: ý nghĩa của Thời Kỳ Ngàn Năm (Khải Huyền 20). Vấn đề cụ thể này có làm bạn sợ hãi không? Tôi hy vọng là không, vì nếu cuộc hành trình của chúng ta trong các chương trước đã sinh trái tốt, giờ đây bạn nhận ra rằng các quan điểm theo thuyết tiền thiên niên là không thể. Tại sao? Thứ nhất, vì bạn hiểu rằng Vương Quốc của Đức Chúa Trời bước vào lịch sử trong hai giai đoạn đơn giản, điều đó có nghĩa là không có chỗ cho một thời kỳ ngàn năm trong tương lai. Và thứ hai, vì bạn hiểu rằng trong OTKP, Đức Thánh Linh đã dùng ngôn ngữ biểu tượng để nói về Vương Quốc hai giai đoạn được Christ tạo ra dưới Giao Ước Mới, điều đó có nghĩa là không có nhu cầu về một thời kỳ ngàn năm trong tương lai. Vậy thì: Giáo huấn của Tân Ước về Vương Quốc và OTKP gợi ý mạnh mẽ rằng một ngàn năm của Khải Huyền 20 chính xác là điều mà những người theo thuyết vô thiên niên nói chúng là: một sự trình bày mang tính biểu tượng về Thời Đại Rao Giảng Phúc Âm và những sự kiện then chốt mà Đức Chúa Trời đã tiền định sẽ xảy ra trong đó. Nhưng chính sách Khải Huyền có ủng hộ quan điểm này không? Sứ mệnh của chúng ta trong Phần IV của cuộc hành trình là tìm ra điều đó. Trong chương hiện tại, tôi sẽ đặt một nền tảng cho cuộc điều tra của chúng ta bằng cách cung cấp một phần giới thiệu tổng quát về sách Khải Huyền, với sự tham chiếu đặc biệt đến Thời Kỳ Ngàn Năm. Trong chương tiếp theo, chúng ta sẽ áp dụng những gì đã học vào chính Khải Huyền 20. Vào cuối ngày, tôi tin tưởng bạn sẽ thấy rằng bằng cách lắng nghe Thầy trong DNT, bạn sẽ đã nhận được những chìa khóa, không chỉ cho những bí ẩn của Vương Quốc của Đức Chúa Trời và cách giải thích đúng đắn về OTKP, mà còn cho sứ điệp của sách Khải Huyền và ý nghĩa của Thời Kỳ Ngàn Năm. Bối Cảnh Năm đó là khoảng năm 95 sau Chúa. Giăng, rất có thể là sứ đồ còn sống cuối cùng, giờ đây đã ngoài tám mươi tuổi (Giăng 21:21–23). Vì sự trung tín của ông trong những điều của Phúc Âm, nhà cầm quyền La Mã đã đày ông đến một khu định cư hình phạt trên đảo Bát-mô (Khải Huyền 1:9; đối chiếu Giăng 21:21–23). Đã hơn sáu mươi năm kể từ khi Christ thăng thiên. Chúa đang trì hoãn, và giữa nhiều tín đồ, sự trông đợi về sự hiện đến của Ngài đang phai nhạt (2 Phi-e-rơ 3:1–4). Hoàng đế ma quỷ Nero (năm 54–68 sau Chúa), một kẻ bắt bớ hung ác các Cơ Đốc nhân ở Rô-ma, đã đến và đã đi. Titus đã tàn phá Giê-ru-sa-lem (năm 70 sau Chúa). Dưới thời hoàng đế Domitian, sự bắt bớ các Cơ Đốc nhân đã lan rộng khắp Đế Quốc và đến Á Châu (năm 81–96 sau Chúa). Nhiều điều hơn đang rình rập (Khải Huyền 2:3, 10, 13). Và bên cạnh mối đe dọa bên ngoài này, cũng có những mối đe dọa bên trong nữa. Các giáo phái “Cơ Đốc” dị giáo đã tăng về quy mô và số lượng. Các thành viên của chúng đang tìm cách xâm nhập vào các hội thánh chính thống và lôi kéo các môn đồ theo chúng; một số hội thánh thậm chí còn dung túng sự hiện diện và hoạt động của chúng (Công Vụ 20:25–35; Khải Huyền 2:2, 6, 14–15, 20–24). Các hội thánh khác đang suy tàn: Tình yêu của một số tín đồ xưng nhận đức tin đang trở nên nguội lạnh (Khải Huyền 2:4; 3:1–2); một số, cho đến nay đã thoát khỏi lửa bắt bớ, đang bị vướng vào thế gian và chìm vào sự thờ ơ và chủ nghĩa vật chất (Khải Huyền 3:14–21). Tình hình thật nghiêm trọng. Hội Thánh đang chao đảo cần một lời từ Chúa. Sự Khải Thị của Chúa Giê-xu Christ chính là Lời đó. Tác Giả Tác giả (hay đúng hơn, người ghi chép) của sách Khải Huyền là sứ đồ Giăng, một sự kiện lịch sử được chính Giăng tuyên bố và được một số giáo phụ của Hội Thánh đầu tiên xác nhận (Khải Huyền 1:1, 4, 9, 12; 22:8). Đáng kể là, ông giờ đây đang bị lưu đày (có thể là khỏi hội thánh nhà của ông ở Ê-phê-sô) và đang chịu bắt bớ. Để làm trọn những lời trước đây của Thầy mình, ông đã ở lại trên trái đất trong nhiều năm; và giờ đây, như đã hứa, Chúa của ông đã đến với ông. Tuy nhiên, không phải là để đem ông về nhà, mà thay vào đó là để ban cho ông một sự khải thị và một lời tiên tri dành cho Nàng Dâu của Christ, cho toàn thể Hội Thánh của Đức Chúa Trời (Giăng 20:20–23). Giống như chính Giăng, nàng sẽ ở trong cảnh lưu đày: không phải khỏi sự hiện diện của Chúa nàng, mà khỏi quê hương trên trời của nàng. Giống như chính Giăng, nàng sẽ (thường) chịu bắt bớ (Khải Huyền
12:6–17). Và như vậy Christ đến với ông, và qua ông, đến với nàng. Qua Giăng, và qua sách Khải Huyền, Vua Cao Cả của Trời và Đất giờ đây sẽ chuẩn bị cách trọn vẹn Nàng Dâu yêu dấu của Ngài cho cuộc hành hương kéo dài nhiều thế kỷ của nàng qua đồng vắng thuộc linh gào thét của thời đại gian ác hiện tại này (Khải Huyền 12:6, 14). Thời Điểm Gần như chắc chắn rằng Giăng đã ghi lại sách Khải Huyền vào khoảng năm 95 sau Chúa. Điều này quan trọng cần hiểu, vì những người giải kinh theo thuyết quá khứ cho rằng thời điểm sớm hơn nhiều: vào khoảng giữa năm 54 và năm 68 sau Chúa, trong thời trị vì của Nero. Một thời điểm sớm giúp họ nói rằng hầu hết (hoặc tất cả) những “sự đến” và những sự phán xét được mô tả trong sách Khải Huyền đã được ứng nghiệm khi Giê-ru-sa-lem sụp đổ vào năm 70 sau Chúa. Nhưng, như đã chỉ ra ở trên, bằng chứng nội tại cân nhắc rất nặng chống lại điều đó, vì lý do này đa số các học giả ủng hộ thời điểm muộn hơn. Sự xác nhận từ bên ngoài đến từ Irenaeus, vị giám mục học thức của Lyons (khoảng 125–202). Trích dẫn các nguồn trước đó, ông viết, “Giăng đã nhận sách Khải Huyền gần như trong thời của chúng ta, vào cuối thời trị vì của Domitian” (tức là, năm 81–96 sau Chúa). Trong thời gian đó, Bẹt-găm là trung tâm chính thức của sự thờ phượng hoàng đế ở Á Châu và là thành phố mà Antipas đã trở thành một “người tử đạo trung tín” cho Chúa của mình (Khải Huyền 2:12–13). Độc Giả Dự Định Sách Khải Huyền là một lời tiên tri Đức Chúa Trời ban cho Hội Thánh phổ quát, vì lý do hết sức quan trọng là nó nói về Hội Thánh phổ quát. Nó không phải, như những người theo thuyết quá khứ giữ, nói về Hội Thánh trong và xung quanh năm 70 sau Chúa. Nó cũng không phải, như những người theo thuyết thời kỳ giữ, (phần lớn) nói về một nhóm 144.000 nhà truyền giảng người Do Thái rao giảng một Vương Quốc ngàn năm trong cơn đại nạn bảy năm theo nghĩa đen. Không, nó nói về — và dành cho — mọi Cơ Đốc nhân ở mọi thời và mọi nơi. Nó là một lời tiên tri nhằm gây dựng, khuyên bảo, và khích lệ Nàng Dâu phổ quát của Christ. Bằng chứng cho tuyên bố này rất dồi dào. Khải Huyền 1:1 nói rằng Đức Chúa Cha đã ban sách Khải Huyền cho Christ để chỉ cho các đầy tớ của Ngài thấy. Đó sẽ là Hội Thánh phổ quát. Trong Khải Huyền 2–3, chúng ta có những sứ điệp của Christ cho bảy hội thánh ở Á Châu. Nhưng con số bảy, tượng trưng cho sự trọn vẹn và hoàn hảo, nói với chúng ta rằng ở đây chúng ta có một sứ điệp trọn vẹn và hoàn hảo được thiết kế để làm cho Hội Thánh trọn vẹn nên hoàn hảo: Hội Thánh phổ quát. Trong Khải Huyền 1:19, chúng ta nghe Christ nói với Giăng: “Hãy viết xuống những điều ngươi đã thấy, những điều đang có, và những điều sẽ xảy ra ngay sau chúng.” Câu này cho chúng ta một trong những cấu trúc then chốt của sách. Những điều Giăng đã thấy — những chi tiết về sự tự bày tỏ của Christ cho sứ đồ của Ngài — được mô tả trong chương 1. “Những điều đang có” — tình trạng hiện tại của bảy hội thánh ở Á Châu — được mô tả trong các chương 2–3. “Những điều sẽ xảy ra ngay sau chúng” — những điều sẽ xảy ra từ nay cho đến Sự Hoàn Tất — được mô tả trong các chương 4–22. Tại sao Chúa muốn mọi đầy tớ của Ngài biết về những điều này? Câu trả lời rõ ràng cũng như quan trọng: Đó là vì Ngài biết rằng những điều này sẽ ảnh hưởng đến mọi đầy tớ của Ngài. Sách Khải Huyền dành cho Hội Thánh phổ quát vì nó liên quan đến Hội Thánh phổ quát, và vì nó nói về những điều sẽ ảnh hưởng đến Hội Thánh phổ quát. Trong chốc lát chúng ta sẽ thảo luận về một cách thứ hai mà sách Khải Huyền được cấu trúc. Nó cũng sẽ cho thấy rằng sách này dành cho và nói về mọi Cơ Đốc nhân ở mọi thời và mọi nơi. Bản Chất và Mục Đích Trong sáu dịp riêng biệt, Giăng nói về sách Khải Huyền như một lời tiên tri (Khải Huyền 1:3; 19:10; 22:7, 10, 18, 19). Trong DNT, chúng ta học biết rằng người nói tiên tri thì nói với người ta để gây dựng (tức là, hướng dẫn trong đức tin), khuyên bảo (tức là, cảnh báo, khuyên răn), và an ủi (tức là, khích lệ với mục đích truyền đạt hy vọng, 1 Cô-rinh-tô 14:3). Định nghĩa ngắn gọn này nắm bắt cách tuyệt vời mục đích sâu sắc của sách Khải Huyền. Xuyên suốt sách, chúng ta thấy Christ được tôn cao đang dạy dỗ, cảnh báo, và khích lệ Nàng Dâu yêu dấu của Ngài, để nàng có thể vượt qua mọi kẻ thù nghịch, hoàn thành cuộc hành hương của mình, và bước vào Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời cách an toàn. Dưới đây là một vài ví dụ minh họa và làm sáng tỏ từng mục đích này. Trong sách Khải Huyền, Christ gây dựng (tức là, hướng dẫn) Hội Thánh Chiến Đấu bằng cách giúp nàng hiểu vị trí thật của mình trong thế giới và trong Lịch Sử Cứu Rỗi. Nói cách khác, qua việc sử dụng ngôn ngữ biểu tượng phong phú, Ngài củng cố sự nắm giữ của nàng về thế giới quan Kinh Thánh. Về mặt này, Khải Huyền 12 là trung tâm. Nó là một khải tượng tiên tri có tầm vóc và quyền năng thần học phi thường, một khải tượng trong đó Christ dạy Hội Thánh Chiến Đấu nàng là ai, nàng đang làm gì, nàng có thể mong đợi điều gì, và nàng có thể nương cậy vào ai khi nàng đi ra khỏi Ai Cập mang tính cánh chung, qua Đồng Vắng Tội Lỗi mang tính cánh chung, và tiến vào Đất Hứa mang tính cánh chung. Thật thích hợp, chương quan trọng này đứng ở giữa sách, vì theo nhiều cách nó cho chúng ta chìa khóa cho toàn bộ sách. Trước khi vật lộn với Khải Huyền 20, việc bạn nghiên cứu kỹ chương này sẽ được đền đáp. Trong sách Khải Huyền, Chúa khuyên bảo Hội Thánh bằng cách cảnh báo nàng về bốn kẻ thù nàng sẽ gặp đi gặp lại trong cuộc hành hương dài của mình qua đồng vắng của thế giới này. Kẻ thù đầu tiên là Con Rồng, con rắn xưa kia được gọi là ma quỷ và Satan (Khải Huyền 12:9). Trong khi hắn, qua các thuộc hạ ma quỷ của mình, thật sự có khả năng tung ra một cuộc tấn công trực tiếp chống lại các thánh đồ, trong sách Khải Huyền hắn chủ yếu được thấy đang sử dụng ba công cụ con người làm tác nhân của sự ác cho hắn. Kẻ thù thứ hai là Con Thú (Khải Huyền 13:1–4), bộ mặt chính trị hoặc chính quyền của hệ thống thế gian, mà khi bị Con Rồng chiếm lấy và tiếp thêm năng lượng, sẽ luôn bắt bớ Hội Thánh thuộc linh thật và cố gắng cách phạm thượng để thay thế Đức Chúa Trời tể trị và Christ của Ngài. Kẻ thù thứ ba là Tiên Tri Giả, cũng được gọi là Con Thú từ Đất (Khải Huyền 13:11–18; 16:12–16; 19:20; 20:10). Con thú này tượng trưng, không đơn giản là tôn giáo giả, mà là tôn giáo giả bị ép vào phục vụ Nhà Nước tự tôn mình làm thần; tôn giáo giả (hoặc hệ tư tưởng) đòi hỏi mọi người phải thờ phượng Nhà Nước nếu không sẽ bị bắt bớ hoặc chết. Kẻ thù thứ tư và cuối cùng là Dâm Phụ, cũng được gọi là Ba-by-lôn Lớn và Thành Lớn (Khải Huyền 17:1, 3, 5, 18; 18:2). Đây là bộ mặt thương mại và văn hóa của hệ thống thế gian. Theo quy luật, Dâm Phụ thích thông đồng với Con Thú và Tiên Tri Giả, làm mọi điều nàng có thể để bắt bớ Hội Thánh (Khải Huyền 17:6), ngay cả khi nàng lôi cuốn cả thánh đồ lẫn tội nhân bằng những sự quyến rũ và ma thuật của mình (Khải Huyền 18:23). Vì tình yêu và sự quan tâm sâu sắc đối với sự tinh sạch, quyền năng, và phúc lợi đời đời của Hội Thánh, Vua Cao Cả của Thiên đàng khuyên bảo Nàng Dâu của Ngài hãy coi chừng kẻ thù của mình và hãy ra khỏi giữa chúng (Khải Huyền 18:4). Cuối cùng, trong sách Khải Huyền, Người Chồng trên trời nói lời an ủi với Nàng Dâu của Ngài, và điều này theo một số cách khác nhau. Ngài an ủi nàng bằng một khải tượng uy nghi về bản chất thần thánh, sự trung tín trong giao ước, và vinh quang của Đấng Mê-si của chính Ngài (Khải Huyền 1:9–20). Ngài an ủi nàng bằng những sự bảo đảm lặp đi lặp lại về sự hiện diện của Ngài trong — và sự chăm sóc theo dõi trung tín trên — mọi hội thánh của Ngài, ngay cả khi Ngài bày tỏ tình yêu cứng rắn mà Ngài cảm nhận đối với từng hội thánh trong số đó (Khải Huyền 2:1–3:22). Ngài an ủi nàng bằng những sự trình bày biểu tượng phong phú về sự cai trị trung bảo trên trời của Ngài, phần mà các thánh đồ có trong đó, và chủ quyền tuyệt đối của Ngài trên mọi điều còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi (Khải Huyền 4:1–5:14). Ngài an ủi nàng bằng những cảnh về linh hồn của các tín đồ đã qua đời đến Thiên đàng cách an toàn, thờ phượng Đức Chúa Trời trong Christ, cầu nguyện cho công lý của Đức Chúa Trời, và háo hức mong đợi sự trở lại của Chúa và sự cai trị đời đời của họ trên trái đất (Khải Huyền 5:6–10; 6:9–11; 20:4–6). Ngài an ủi nàng bằng những mô tả về chính sự hiện đến của Ngài trong quyền năng và vinh quang vào cuối thời đại (Khải Huyền 6:12-17; 14:14–20; 19:11–21). Kết hợp với những điều trên, Ngài cũng an ủi nàng bằng những khải tượng về công lý tối hậu: về những phần thưởng cuối cùng cho các thánh đồ trung tín, và về sự báo trả cuối cùng chống lại những “cư dân của trái đất” bắt bớ và ghét Đức Chúa Trời (Khải Huyền 6:9–17; 11:11–19; 15:1–4; 16:17–21; 20:7–15). Ngài an ủi nàng bằng những “xem trước lén lút” về Hội Thánh được vinh hiển bao quanh ngai của Đức Chúa Trời Ba Ngôi, hân hoan cất lên sự thờ phượng đời đời sẽ lấp đầy Thế Giới Sắp Đến (Khải Huyền 7:9–17; 14:1–5; 15:1-4). Và cuối cùng, Ngài an ủi nàng bằng hai chương sáng chói cung cấp những cái nhìn thoáng qua bí ẩn, khơi gợi suy nghĩ về sự sống (đời đời) của các thánh đồ trong trời mới và đất mới (Khải Huyền 21–22). Bạn có nghĩ sách Khải Huyền là một sách đáng sợ không? Vâng, đối với tội nhân thì đúng là như vậy, và phải như vậy. Nhưng đối với các thánh đồ dũng cảm mạo hiểm đi vào chiều sâu của nó, nó không chỉ là một lời tiên tri hướng dẫn và khuyên bảo: Nó cũng là một dòng sông an ủi không bao giờ cạn. Và điều này cũng đúng với Khải Huyền 20. Chủ Đề Nền Tảng Chủ đề nền tảng của bốn sách Phúc Âm là sự hạ mình của Con Đức Chúa Trời: sự nhập thể của Ngài làm A-đam Cuối Cùng, đời sống công chính của Ngài, chức vụ trên đất của Ngài (như nhà tiên tri, thầy tế lễ, và vua của Đấng Mê-si của Y-sơ-ra-ên), và sự chết chuộc tội của Ngài, được làm sáng tỏ và minh chứng bởi sự phục sinh của Ngài từ kẻ chết. Chủ đề nền tảng của sách Khải Huyền là sự tôn cao của Con Đức Chúa Trời: nhiều cách mà Đức Chúa Cha đã vui lòng tôn vinh (sự vâng phục của) Con Ngài, để cuối cùng mọi đầu gối sẽ quỳ xuống và mọi lưỡi sẽ xưng nhận rằng Chúa Giê-xu Christ là Chúa: Nhà Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua Cao Cả của vũ trụ (Giăng 5:23; Phi-líp 2:5–11). Trong chốc lát chúng ta sẽ thấy cấu trúc và nội dung của sách Khải Huyền củng cố chủ đề uy nghi này như thế nào. Tuy nhiên, ở đây, tôi muốn làm nổi bật nhiều cách mà sách này đưa ra trước mắt Cơ Đốc nhân thờ phượng mọi khía cạnh của viên kim cương duy nhất là sự tôn cao của Chúa. Sách Khải Huyền chiếu ánh sáng của nó trên sự phục sinh của Christ (Khải Huyền 1:18), sự thăng thiên của Ngài (Khải Huyền 12:5), sự ngự trị của Ngài bên tay hữu của Cha (Khải Huyền 5:1–10), quyền làm đầu thuộc linh của Ngài trên thân thể của Ngài (Khải Huyền 2–3), thẩm quyền và sự kiểm soát của Ngài trên mọi sự kiện còn lại của lịch sử phổ quát (Khải Huyền 5:7; 6:1), sự rao giảng Phúc Âm của Ngài cho cư dân của trái đất qua Hội Thánh Chiến Đấu (Khải Huyền 6:2; 11:4–13; 14:6), sự trung tín của Ngài đối với dân bị bắt bớ của Ngài (Khải Huyền 12:6, 13–17), những sự phán xét liên tục (theo sự quan phòng) của Ngài chống lại kẻ thù của họ (Khải Huyền 11:5; 16:1–21), sự chu cấp phong phú của Ngài cho linh hồn của các thánh đồ đã qua đời của Ngài (Khải Huyền 6:9–11; 20:4–6), sự vội vàng đến giải cứu bầy nhỏ của Ngài của Ngài trong ngày Trận Chiến Cuối Cùng (Khải Huyền 16:12–14; 19:11–16), sự hiện đến vinh hiển của Ngài vào cuối thời đại (Khải Huyền 6:12–17; 14:14–20; 19:11–16), và — vào lúc đó — Sự Hoàn Tất của mọi vật. Điều này bao gồm sự phán xét kẻ thù của Ngài, dù là người hay ma quỷ (Khải Huyền 6:12–17; 11:11–13; 14:17–20; 19:19–20; 20:11–15), sự cứu chuộc cuối cùng của Nàng Dâu của Ngài (Khải Huyền 7:1–8; 11:11–12; 14:14–16; 15:2–4), và sự sáng tạo trời mới và đất mới, nơi Ngài và Người Vợ yêu dấu của Ngài sẽ ở với Cha, Thánh Linh, và mọi thiên sứ thánh như gia đình đời đời của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 21–22). Sự khải thị đa dạng này về Chúa Giê-xu Christ được tôn cao là không thể thiếu trong tính chất tiên tri của sách. Chính trong việc ngắm xem và suy ngẫm về Christ được tôn cao trong mọi chức vụ, đặc quyền, sự phán xét, và hành động cứu chuộc của Ngài mà các thánh đồ được hướng dẫn, được khuyên răn, và được an ủi cách phong phú cho cuộc hành trình thuộc linh gian khổ của họ qua đồng vắng của thế giới này (2 Cô-rinh-tô 3:18). Tất cả những điều này có giúp chúng ta hiểu Khải Huyền 20 không? Thật sự là có. Vì nếu chủ đề của sách nói chung là vinh quang của Christ được tôn cao — được phản ánh trong tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của sự cai trị trên trời của Ngài — thì khả năng chủ đề của Khải Huyền 20 là vinh quang, những thăng trầm, và sự thất bại cuối cùng của sự cai trị trên đất kéo dài một ngàn năm trong tương lai của Ngài là bao nhiêu? Vâng, sách Khải Huyền là một lời tiên tri mang tính dự báo hát lên vinh quang của Vua Cao Cả của Trời và Đất từ đầu đến cuối. Và thấy điều đó là thấy ý nghĩa của chương 20 nữa. Thể Loại Văn Học Sách Khải Huyền là một ví dụ xuất sắc về điều các nhà thần học gọi là văn học khải huyền Kinh Thánh. Chúng ta có thể định nghĩa điều này như sau: Văn học khải huyền Kinh Thánh là một loại lời tiên tri đặc biệt trong đó Đức Thánh Linh dùng các biểu tượng — cả hình ảnh lẫn con số — để truyền đạt chân lý của Đức Chúa Trời về tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của Lịch Sử Cứu Rỗi, dù trong sự phán xét cuối cùng hay sự cứu chuộc cuối cùng. Chúng ta gặp văn học khải huyền Kinh Thánh trong cả Cựu Ước lẫn Tân Ước. Các chương 24–27 của sách Ê-sai dùng hình ảnh Cựu Ước kịch tính để nói về sự phán xét và sự cứu chuộc trong Ngày của CHÚA. Bốn con thú của Đa-ni-ên 7 cung cấp điều có lẽ là bức tranh Cựu Ước lớn nhất về tiến trình và tính chất của Lịch Sử Cứu Rỗi. Những cách nói bí ẩn của Ê-xê-chi-ên 38–39 cho chúng ta sự hoàn tất của Lịch Sử Cứu Rỗi tại Trận Chiến Cuối Cùng và Ngày của CHÚA. Những khải tượng và lời tiên tri của Xa-cha-ri là khải huyền từ đầu đến cuối. Trong khi nhiều phần của Tân Ước cung cấp những chân lý quan trọng về Lịch Sử Cứu Rỗi và Sự Hoàn Tất, thì chỉ trong sách Khải Huyền chúng ta mới thấy chúng được khoác lên thể loại văn học cụ thể này. Định nghĩa của chúng ta nói rằng văn học khải huyền Kinh Thánh dùng các khải tượng và biểu tượng để truyền đạt chân lý về Lịch Sử Cứu Rỗi. Tuy nhiên, điều sống còn cần hiểu là, trong sách Khải Huyền, Đức Thánh Linh không còn dùng những công cụ này để che giấu chân lý về những điều sắp đến (như Ngài đã làm trong Cựu Ước), mà thay vào đó là để ca tụng chân lý về những điều trước đây đã được vén mở trong các sách Phúc Âm, sách Công Vụ, và các Thư Tín. Nói cách khác, sách Khải Huyền không thật sự là một sách “bí ẩn” theo nghĩa kỹ thuật của Tân Ước của từ này, vì DNT ban cho chúng ta những chìa khóa để hiểu nó. Thấy được sự kiện phước hạnh này là nhận được lòng can đảm mới để lao vào chiều sâu đáng gờm của nó. Phương Pháp Giải Thích Vì là một trường hợp của văn học khải huyền Kinh Thánh, sách Khải Huyền là một sách của các dấu hiệu. Vì vậy, chúng ta phải giải thích các hình ảnh và con số của nó cách biểu tượng, thay vì theo nghĩa đen. Nếu bạn nghi ngờ khẳng định này, hãy đơn giản đọc câu đầu tiên của sách. Ở đó có viết rằng Đức Chúa Trời “đã sai... và đã tỏ [sách Khải Huyền] qua thiên sứ cho đầy tớ của Ngài là Giăng” (Khải Huyền 1:1). Tiếng Hy Lạp cho “tỏ ra” là semaino, một động từ có liên hệ về từ nguyên với danh từ semeion, có nghĩa là “dấu hiệu.” Khi dùng động từ semaino để mô tả lời tiên tri này, Đức Thánh Linh đang nói với chúng ta ngay từ đầu rằng sách Khải Huyền là một sách của các dấu hiệu hoặc biểu tượng, và rằng nó phải được giải thích cho phù hợp. Chúng ta sẽ không đi sai xa nếu làm như vậy. Đúng là, tất nhiên, mọi người giải kinh đều thừa nhận sự hiện diện của các biểu tượng trong sách Khải Huyền. Tuy nhiên, trong khi thừa nhận rằng nó chứa các biểu tượng, nhiều người theo thuyết tiền thiên niên không thừa nhận rằng nó là một sách của các biểu tượng, một sách phải được giải thích cách biểu tượng và biểu trưng từ đầu đến cuối. Kết quả là một phép giải kinh không nhất quán. Ví dụ, bị áp lực bởi điều hiển nhiên, người theo nghĩa đen tiên tri sẽ thừa nhận rằng thanh gươm ra từ miệng của Christ là một biểu tượng của Lời của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 1:16), hoặc rằng bảy sừng và bảy mắt của Chiên Con được tôn cao tượng trưng cho sự toàn năng và toàn tri hiện tại của Đấng Cứu Chuộc (Khải Huyền 5:6). Tuy nhiên, khi người theo nghĩa đen đến với 144.000 người từ các chi phái của con cái Y-sơ-ra-ên (Khải Huyền 7:4), hoặc đến với hai nhân chứng nói tiên tri và (trong chốc lát) bị diệt vong trên các đường phố của Thành Lớn (Khải Huyền 11:8), hoặc đến với 1.260 ngày của Hội Thánh trong đồng vắng (Khải Huyền 12:6), hoặc đến với lời khuyên của Christ chống lại việc nhận dấu của Con Thú (Khải Huyền 13:16–18), hoặc đến với sự nhóm hiệp các vua của toàn thể trái đất tại Núi Mê-ghi-đô (Khải Huyền 16:14), hắn đột nhiên bỏ một phép giải kinh biểu tượng để lấy một phép theo nghĩa đen, do đó bỏ một phương pháp giải thích nhất quán để lấy một phương pháp không nhất quán. Bất chấp mọi bằng chứng rằng đây thật sự là một sách của các dấu hiệu, hắn đưa cách tiếp cận theo nghĩa đen của mình đối với OTKP vào chính sách Khải Huyền, không nhận ra rằng chỉ một mình NCH mới có thể mở cả hai cho sự hiểu biết của chúng ta. Vậy thì: Chúng ta phải nhận ra rằng trong sách Khải Huyền, Đức Thánh Linh đang ban cho chúng ta sự bày tỏ tối cao của Kinh Thánh về văn học khải huyền Kinh Thánh; rằng nó là một sách của các biểu tượng từ đầu đến cuối; và rằng DNT cung cấp cho chúng ta chìa khóa để giải thích những biểu tượng đó với sự tự tin. Khi chúng ta dùng chìa khóa đó, chúng ta sẽ sớm hiểu ý nghĩa của 144.000 người, hai nhân chứng, 1.260 ngày, dấu của Con Thú, Trận Chiến A-ma-ghê-đôn, và sự cai trị một ngàn năm của Christ được rao giảng trong Khải Huyền 20. Còn nhiều điều nữa cần nói về cách giải thích đúng đắn về sách Khải Huyền, nhưng để chuẩn bị đường lối, trước hết chúng ta hãy tạm dừng để xem xét một vấn đề có tầm quan trọng đặc biệt: cấu trúc của nó. Cấu Trúc Thoạt nhìn, sách Khải Huyền thật sự là một sách phức tạp và đáng sợ. Nhưng khi chúng ta vượt qua nỗi sợ hãi của mình, bước vào, và khảo sát cẩn thận toàn bộ địa hình, chúng ta bắt đầu thấy những điều: những chủ đề lặp lại, những khuôn mẫu, những chu kỳ. Đột nhiên, có lẽ sau vài lần đọc, chúng ta nhận ra rằng lời tiên tri này có một cấu trúc: một cấu trúc tinh tế, phức tạp, đẹp đẽ, và khéo léo đến mức chính tay của Đức Chúa Trời hẳn đã ở đằng sau nó. Hơn nữa, khi chúng ta chiêm ngưỡng trọn vẹn cấu trúc này, chúng ta thấy ngay cách giải thích sách nói chung, và chương 20 nói riêng. Vậy thì, chúng ta phải dành một ít thời gian chất lượng cho chủ đề quan trọng này. Sau khi xem xét một số quan điểm khác nhau về cấu trúc của sách Khải Huyền, tôi thấy mình quay lại nhiều lần với những ý tưởng được thể hiện trong biểu đồ dưới đây, được nhà chú giải Kinh Thánh William Hendriksen trình bày cách khéo léo. 1 Như bạn có thể thấy, sách dễ dàng được chia thành năm khối. Những tiêu đề bên dưới mỗi khối phản ánh nỗ lực tốt nhất của tôi để xác định ý tưởng chính của khối cụ thể đó, trong khi đồng thời giữ trong tầm nhìn chủ đề trung tâm của sách: Con Người và Công Việc của Chúa Giê-xu Christ được tôn cao, Vua Cao Cả của Thiên đàng. Tôi liên tục bị ấn tượng bởi sự kiện rằng khối thứ ba, cho chúng ta Lễ Đăng Quang của Vua Cao Cả của Thiên đàng (Khải Huyền 4–5), đứng ở giữa hai khối còn lại. Điều này rất thích hợp, vì khối cụ thể đó là đỉnh Everest thần học của sách, từ đó mọi điều trước đó hoặc sau đó đều chảy xuống. Vì lễ đăng quang của Ngài làm Vua Cao Cả của Thiên đàng, Christ có thể đến với Giăng trong vinh quang (Khải Huyền 1) và sau đó nói qua ông với bảy hội thánh với thẩm quyền tối cao thuộc về Đầu của Hội Thánh (Khải Huyền 2–3). Hơn nữa, vì cùng lễ đăng quang đó, Ngài cũng có thể cai trị trên vũ trụ trong suốt những năm còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi (Khải Huyền 6–20), và sau đó, sau sự hiện đến của Ngài, đưa Nàng Dâu đã được vinh hiển của Ngài vào hình thức đầy đủ và cuối cùng của Vương Quốc của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 21–22). Như vậy, các chương 4–5 giữ sách lại với nhau, làm cho nó thành một lễ ca tụng hiệp nhất về Con Người và Công Việc của Nhà Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua Cao Cả của Thiên đàng. Đối với mục đích nghiên cứu của chúng ta, phần quan trọng nhất — và gây tranh cãi nhất — của biểu đồ là khối thứ tư. Tên của tôi cho nó, cùng với nội dung của nó, gợi ý rằng các chương 6–20 được hiểu tốt nhất như sáu chu kỳ hoặc sự lặp lại riêng biệt, mỗi chu kỳ — theo cách độc đáo của riêng nó, và vì những mục đích độc đáo của riêng nó — mô tả tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của sự cai trị trên trời của Vua Cao Cả. Vì đó là một câu dài, hãy để tôi phân tích nó một chút. Khối lớn này, Khải Huyền 6–20, gồm sáu khối phụ, hoặc chu kỳ: Khải Huyền 6–7, 8–11, 12–14, 15–16, 17–19, và 20. 2 Nhưng trong mỗi chu kỳ này, Đức Thánh Linh đều có trong tầm nhìn cùng một khung thời gian: thời gian giữa lần đến thứ nhất và thứ hai của Christ; thời gian mà trong đó Christ được tôn cao cai trị như Vua Cao Cả của Trời và Đất. Như thể Đức Thánh Linh đang đưa chúng ta đi sáu chuyến tham quan có hướng dẫn về Thời Đại Rao Giảng. Trong mỗi chuyến tham quan, Ngài chỉ ra những cảnh khác nhau. Trong mỗi chuyến tham quan, Ngài dùng những biểu tượng khác nhau để mô tả các cảnh. Nhưng trong mỗi chuyến tham quan, Ngài đang bao quát chính xác cùng một lãnh thổ, chỉ cho chúng ta những tác động trên đất của sự cai trị trên trời của Vua Cao Cả. Tóm lại, xuyên suốt khối bản văn này, Thánh Linh đang lặp lại Câu Chuyện của Ngài: lịch sử của sự tôn cao của Christ. Làm thế nào chúng ta biết điều này là đúng? Làm thế nào chúng ta biết sáu sự lặp lại thật sự đi qua cùng một nền tảng lịch sử? Trong khi có nhiều câu trả lời, câu trả lời quan trọng nhất là cách mà các chu kỳ bắt đầu và kết thúc. Trong gần như mọi trường hợp, khá rõ ràng là chu kỳ bắt đầu bằng một sự trình bày biểu tượng về sự ngự trị của Christ và/hoặc sự xuất hiện của Vương Quốc thuộc linh của Ngài vào Ngày Lễ Ngũ Tuần. Tương tự, trong một số trường hợp, rõ ràng là chu kỳ kết thúc bằng một sự trình bày biểu tượng về Trận Chiến Cuối Cùng (Khải Huyền 11:7–10; 13:6–10; 16:12–16; 19:17–21; 20:7–10). Và trong mọi trường hợp, rõ ràng là các chu kỳ kết thúc bằng một sự trình bày biểu tượng về Sự Hiện Đến, Sự Phục Sinh, và/hoặc Sự Phán Xét (Khải Huyền 6:12–17; 11:15–19; 14:14–20; 16:17–21; 19:11–21; 20:11–15). Những hiện tượng này khá thuyết phục, tiết lộ thêm cả cấu trúc sâu sắc của sách và phương pháp đúng đắn để giải thích nó. Những Hàm Ý của Cấu Trúc Nếu biểu đồ này thật sự cho chúng ta cấu trúc thật của sách Khải Huyền, nó mang theo ba hàm ý lớn cho việc giải thích toàn bộ sách, bao gồm chương 20. Chúng ta hãy chú ý đến chúng bây giờ. Thứ nhất, nếu biểu đồ đúng, nó có nghĩa là chúng ta không thể giải thích Khải Huyền 6–20 như những người theo thuyết quá khứ làm. Họ nói rằng ở đây trọng tâm của Thánh Linh phần lớn, nếu không nói là hoàn toàn, là vào những sự kiện mà, đối với chúng ta, đã thuộc về quá khứ. Những sự kiện này bao gồm sự sụp đổ của Giê-ru-sa-lem, quyền lực chuyên chế của Rô-ma, và những thăng trầm của Hội Thánh đầu tiên dưới tay người Do Thái và người La Mã. Nhưng nếu trên thực tế trọng tâm của Thánh Linh là vào thời đại giữa hai lần đến của Christ, thì rõ ràng cách giải thích theo thuyết quá khứ không thể đúng. Tương tự, nếu biểu đồ đúng, nó có nghĩa là chúng ta không thể giải thích Khải Huyền 6–20 như những người theo thuyết tương lai làm. Họ nói rằng ở đây trọng tâm của Thánh Linh phần lớn, nếu không nói là hoàn toàn, là vào những sự kiện sẽ xảy ra hướng tới (hoặc tại) chính cuối thời đại. Vâng, có một số khác biệt giữa những người giải kinh này. Những người theo thuyết tương lai ôn hòa, như George Ladd, nói những sự kiện này sẽ xảy đến cho Hội Thánh. Những người theo thuyết tương lai thuộc thuyết thời kỳ, như John MacArthur, nói chúng sẽ xảy đến cho người Do Thái thời sau này trong cơn đại nạn bảy năm sẽ bắt đầu sau khi Christ đã bí mật trở lại và đem Hội Thánh (phần lớn là Dân Ngoại) lên Thiên đàng. Nhưng một lần nữa, mọi người theo thuyết tương lai đều đồng ý rằng các chương 6–20 phần lớn, nếu không nói là hoàn toàn, được ứng nghiệm trong những ngày ngay trước Sự Hiện Đến và Thời Kỳ Ngàn Năm tiếp theo sau nó. Tuy nhiên, nếu những chương này thật sự đang nói về toàn bộ Thời Đại Rao Giảng Phúc Âm, thì rõ ràng các quan điểm theo thuyết tương lai cũng không thể đúng. Điều này đưa chúng ta đến một hàm ý thứ hai và có liên quan chặt chẽ. Nếu biểu đồ đúng, nó có nghĩa là khi Đức Thánh Linh dùng một biểu tượng cụ thể để nói với dân của Đức Chúa Trời, Ngài không (thường) đang đề cập đến một thực thể lịch sử cụ thể, dù là một người, nơi chốn, vật, hay sự kiện. Nếu biểu đồ của chúng ta đúng, Ngài không thể làm như vậy. Thay vào đó, Ngài hẳn đang đề cập đến một loại thực thể lịch sử mà mọi thánh đồ sẽ gặp đi gặp lại trong cuộc hành trình của họ qua Thời Đại Rao Giảng. Chúng ta hãy xem xét một ví dụ. Một số người theo thuyết quá khứ nói rằng khi Thánh Linh nói về Con Thú (Khải Huyền 13:1–4), Ngài đang đề cập đến kẻ bắt bớ chính của Hội Thánh đầu tiên đó, hoàng đế Nero. Trong khi đó, hầu hết những người theo thuyết tương lai nói rằng khi Thánh Linh nói về Con Thú, Ngài đang đề cập đến một Antichrist cá nhân sẽ xuất hiện ngay trước khi Christ trở lại, dù là để bắt bớ Hội Thánh hay Y-sơ-ra-ên theo huyết thống. Tuy nhiên, nếu chúng ta chấp nhận quan điểm chu kỳ, chúng ta ngay lập tức nhận ra rằng nó đòi hỏi một cách tiếp cận rộng hơn và phong phú hơn: một cách tiếp cận có thể khẳng định những yếu tố của chân lý trong cả quan điểm theo thuyết quá khứ và theo thuyết tương lai. Vì giờ đây chúng ta thấy rằng khi nói về Con Thú, Thánh Linh đang nói về một loại hiện tượng lịch sử cụ thể: trong trường hợp này, bộ mặt chính trị hoặc chính quyền của hệ thống thế gian sa ngã của Satan, bất cứ khi nào và bất cứ nơi nào nó xuất hiện trong Lịch Sử Cứu Rỗi. Đó là một bộ mặt có thể được thể hiện trong Nero, Domitian, Lenin, Stalin, Hitler, Mao, Ceausescu, Pol Pot, ayatollah này hay ayatollah kia, Antichrist, hoặc bất kỳ thể chế bắt bớ nào mà những người này đại diện. Và điều đúng với Con Thú cũng đúng với Tiên Tri Giả và Dâm Phụ: Dù bộ mặt của chúng thay đổi từ thế hệ này sang thế hệ khác, chúng luôn hiện diện trong thế giới, và Hội Thánh luôn phải canh chừng chúng. Như vậy, chúng ta thấy rằng quan điểm chu kỳ về Khải Huyền 6–20 tạo ra một phép giải kinh cụ thể: một cách cụ thể để hiểu và áp dụng các biểu tượng được tìm thấy trong sách nói chung. Các nhà thần học gọi điều này là một phép giải kinh duy tâm. Theo quan điểm này, các biểu tượng trong sách Khải Huyền không đại diện cho những con người hoặc sự kiện lịch sử độc nhất, mà thay vào đó đại diện cho những ý tưởng hoặc nguyên tắc tổng quát sẽ tự bày tỏ đi đi lại lại xuyên suốt thời Đại Rao Giảng, và do đó trong bất kỳ số lượng nào của những con người, nơi chốn, vật, hay sự kiện lịch sử. William Hendriksen, một người ủng hộ nhiệt tình cách tiếp cận này, áp dụng nó như sau: Các con dấu, các kèn, các bát thịnh nộ, và những biểu tượng tương tự không đề cập đến những sự kiện cụ thể, những biến cố cụ thể, hay những chi tiết của lịch sử, mà đề cập đến những nguyên tắc về hành vi con người và về sự quản trị đạo đức của Đức Chúa Trời đang hoạt động xuyên suốt lịch sử của thế giới, đặc biệt xuyên suốt thời kỳ mới (Cơ Đốc). 3 Giờ đây, trong khi cách tiếp cận này cực kỳ hữu ích, tôi sẽ cùng với Hendriksen đưa ra hai lưu ý. Thứ nhất, sách Khải Huyền có thể và thật sự nói về những thời điểm và sự kiện cụ thể trong Lịch Sử Cứu Rỗi. Vâng, khi nói về tiến trình và tính chất của sự cai trị trên trời của Christ, nó dùng các biểu tượng của mình để nói với mọi Cơ Đốc nhân ở mọi thời. Tuy nhiên, khi nói về những sự kiện được định sẽ xảy ra vào chính cuối thời đại, nó dùng các biểu tượng của mình để nói về những biến cố lịch sử mà một thiểu số nhỏ các Cơ Đốc nhân sẽ tham gia. Mọi Cơ Đốc nhân nên biết về những sự kiện này, nhưng không phải mọi người đều sẽ kinh nghiệm chúng. Một cái nhìn ngắn gọn vào Khải Huyền 11:3–19 sẽ minh họa điểm của tôi. Trong Khải Huyền 11:3–6, chúng ta học về sự nghiệp thuộc linh của hai nhân chứng. Được mô tả trong hình ảnh rất gợi nhớ đến Môi-se và Ê-li — nhưng cũng gợi nhớ đến các môn đồ mà Chúa Giê-xu đã sai đi từng đôi để rao giảng Phúc Âm cho Y-sơ-ra-ên — họ đại diện cho Hội Thánh làm chứng. Đức Chúa Trời kêu gọi họ nói tiên tri (tức là, rao giảng Phúc Âm) trong 1.260 ngày, một con số tượng trưng cho toàn bộ Thời Đại Rao Giảng như một mùa lưu đày, bắt bớ, và sự chu cấp của Đức Chúa Trời (xem 1 Các Vua 17:1–7). Vậy thì: Mọi Cơ Đốc nhân ở mọi thời đều có thể thấy chính mình trong hai nhân chứng này.
Tuy nhiên, khi chúng ta đến các câu 7–13, trọng tâm thu hẹp lại. Giờ đây Thánh Linh đang nói cách cụ thể về thế hệ cuối cùng của các Cơ Đốc nhân làm chứng. Thế hệ này sẽ thấy Sự Ủy Thác Lớn được hoàn thành (11:7). Nó sẽ thấy Con Thú — cho đến nay bị kiềm chế không cho cản trở sứ mệnh của Hội Thánh — trồi lên từ vực sâu (Khải Huyền 20:1–3), gây chiến chống lại chúng, vượt qua chúng, và “giết” chúng (tức là, đàn áp triệt để sự thờ phượng và làm chứng công khai của chúng) (11:7–10). Nhưng đây cũng là thế hệ sẽ thấy sự trở lại của Christ trong vinh quang, Sự Phục Sinh của Kẻ Chết, và Sự Phán Xét (11:11–19). Như vậy, ở đây, các biểu tượng thật sự chỉ về những sự kiện độc nhất được định sẽ xảy ra trong một phần độc nhất của Lịch Sử Cứu Rỗi. Ở đây, Hội Thánh phổ quát không thể thấy chính mình (dù nàng có thể rất muốn), mà chỉ thấy phần của Hội Thánh sẽ sống và phục vụ Christ trong những ngày của Trận Chiến Cuối Cùng. Điều này đưa chúng ta đến lưu ý thứ hai của chúng ta. Trong khi đúng là sáu chu kỳ của Khải Huyền 6–20 đi qua cùng một nền tảng lịch sử, cũng đúng là có những khác biệt đáng chú ý giữa chúng. Đặc biệt, chúng ta càng tiến triển qua các chu kỳ, chúng ta càng học được nhiều hơn về các quyền lực của Satan hoạt động đằng sau hậu trường của cuộc xung đột lớn của các vương quốc, và về những công cụ con người chúng sử dụng để bắt bớ Hội Thánh. Hoặc một lần nữa, chúng ta càng tiến triển qua các chu kỳ, chúng ta càng nhận được những khải tượng kịch tính về Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Hiện Đến, Sự Phục Sinh, Sự Phán Xét, và Thế Giới Sắp Đến. Đề cập đến hiện tượng này như sự song song tiến triển, Hendriksen viết: Mặc dù mọi phần của sách Khải Huyền đều chạy song song và bao quát thời kỳ giữa lần đến thứ nhất và thứ hai của Christ... nhưng cũng có một mức độ tiến triển. Chúng ta càng đến gần cuối sách, sự chú ý của chúng ta càng được hướng đến sự phán xét cuối cùng và điều nằm ngoài nó. Các phần (khác nhau) được sắp xếp, như thể, theo một thứ tự tăng dần, cao trào... Sự phán xét cuối cùng trước hết được loan báo, sau đó được giới thiệu, sau đó cuối cùng được mô tả. Tương tự, trời mới và đất mới được mô tả đầy đủ hơn trong phần cuối cùng so với những phần trước nó... Sách cho thấy một sự tiến triển dần dần trong sự nhấn mạnh về cánh chung. 4 Vậy một lần nữa: Mọi chu kỳ trong sáu chu kỳ của Khải Huyền 6–20 đều cho chúng ta tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của sự cai trị thuộc linh của Vua Cao Cả của Trời và Đất. Nhưng chúng không phải tất cả đều có chính xác cùng nội dung hoặc sự nhấn mạnh. Cũng vậy, trong khi mọi nội dung của các chu kỳ đều dành cho mọi Cơ Đốc nhân, không phải mọi sự kiện được tượng trưng trong các chu kỳ đều sẽ xảy đến cho mọi Cơ Đốc nhân. Bằng cách ghi nhớ những lưu ý này, chúng ta sẽ có thể sử dụng phương pháp giải thích duy tâm với lợi ích lớn. Hàm ý thứ ba và cuối cùng của biểu đồ của chúng ta đưa chúng ta đến ngay trung tâm của GETD. Nếu thật sự chương 20 thuộc đúng vào khối thứ tư của sách Khải Huyền — nếu thật sự, giống như năm chu kỳ trước đó, nó cũng mô tả tiến trình và tính chất của sự cai trị trên trời của Vua Cao Cả — thì rõ ràng nó không thể đang nói về một sự cai trị trên đất trong tương lai được định sẽ xuất hiện sau sự cai trị trên trời. Tóm lại, nếu biểu đồ của chúng ta thật sự cho chúng ta cấu trúc thật của sách Khải Huyền, thì chính sách Khải Huyền loại bỏ thuyết tiền thiên niên một lần cho mãi mãi. Mục Đích Phụ: Phần Kết Vĩ Đại của Toàn Bộ Kinh Thánh Hãy suy nghĩ một lúc về bản giao hưởng yêu thích của bạn. Giờ hãy nghĩ về chương cuối của nó. Điều gì biến chương cuối thành phần kết vĩ đại của bản giao hưởng? Nói cách cá nhân, ba câu trả lời đơn giản hiện ra trong tâm trí. Thứ nhất, nó xuất hiện ở cuối bản giao hưởng. Không còn âm nhạc nào nữa sẽ đến. Theo đó, đây là cơ hội cuối cùng của nhà soạn nhạc để tổng kết sứ điệp của mình và truyền đạt nó với một đợt bùng nổ cuối cùng của sức mạnh và phong cách nghệ thuật. Thứ hai, nó nhắc lại tất cả hoặc hầu hết các chủ đề đã nghe trong các chương trước. Tuy nhiên, khi nó làm như vậy, nó làm “cách vĩ đại.” Tức là, nhà soạn nhạc khéo léo và uy nghi đan xen mọi mô-típ trước đó của mình theo cách khiến chúng ta không chỉ nghe lại chúng, mà còn nghe chúng cách mới mẻ, và do đó với sức mạnh mới mẻ. Chúng ta nghe chúng trong những mối quan hệ mới, gây ngạc nhiên, và đẹp đẽ với nhau. Chúng ta nghe chúng theo cách khiến toàn bộ bản giao hưởng bằng cách nào đó được đổ vào phần cuối của bản giao hưởng. Và thứ ba, vì nó là một phần kết vĩ đại, nó thường không giới thiệu một chủ đề âm nhạc mới. Thay vào đó, nhà soạn nhạc cống hiến chính mình ít nhiều hoàn toàn cho những sự lặp lại sáng tạo, truyền cảm hứng, và ấn tượng sâu sắc của những điều cũ. Cả ba quan sát này đều áp dụng cho sách Khải Huyền, và theo cách giúp chúng ta hiểu nó đến chiều sâu. Giống như một phần kết vĩ đại, sách Khải Huyền xuất hiện ở cuối bản giao hưởng lớn của sự khải thị Kinh Thánh. Theo sắc lệnh khôn ngoan của Đức Chúa Trời, nó là sách cuối cùng của Kinh Thánh. Hơn nữa, nội dung của nó kêu lên cách tích cực rằng nó phải là sách cuối cùng, vì nó hoàn toàn bận tâm với Những Điều Cuối Cùng: tiến trình và tính chất của Những Ngày Cuối Cùng, Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Phục Sinh Cuối Cùng, và Sự Phán Xét Cuối Cùng — hai điều cuối trong số này xảy ra tại Sự Đến Cuối Cùng của A-đam Cuối Cùng. Bất chấp những tuyên bố của các tiên tri giả trong lịch sử Hội Thánh, những Cơ Đốc nhân được Thánh Linh dạy dỗ thấy không thể nghĩ được rằng Đức Chúa Trời, đã ban cho chúng ta một sách như thế này, lại sẽ ban cho chúng ta thêm bất kỳ sách nào nữa. Và thật vậy, đây là chứng cớ của chính sách Khải Huyền (Khải Huyền 22:18–19). Sách Khải Huyền là Sách của Sự Kết Thúc; vì vậy, nó xuất hiện đúng ở cuối của Sách (Khải Huyền 1:8; 2:26; 21:6; 22:13). Giống như một phần kết vĩ đại, sách Khải Huyền cũng kết hợp và đan xen cách nghệ thuật những ý tưởng, hình ảnh, và bản văn từ các chương trước của Kinh Thánh, dù là Cựu Ước hay Tân Ước. Ở đây, những ám chỉ Kinh Thánh rất dồi dào: đến Vườn Ê-đen, Môi-se, Cuộc Xuất Hành, Ê-li, Núi Si-ôn, Đền Thờ, sự giáng sinh của Chúa Giê-xu, sự tàn ác giết người của Hê-rốt, việc giảng dạy của các môn đồ từng đôi, sự phục sinh, sự thăng thiên, sự ngự trị, sự cai trị trên trời, và Sự Hiện Đến của Christ. Westcott và Hort đã đếm được gần 400 tham chiếu đến Cựu Ước trong sách Khải Huyền. Nhiều nhà chú giải nói có nhiều hơn. Chỉ riêng trong Khải Huyền 12, chúng ta tìm thấy những trích dẫn từ, hoặc những ám chỉ đến, Sáng Thế Ký, Xuất Ê-díp-tô Ký, Phục Truyền Luật Lệ Ký, Thi Thiên, Nhã Ca, Ê-sai, Ô-sê, Mi-chê, Đa-ni-ên, Xa-cha-ri, Ma-thi-ơ, Lu-ca, Giăng, 2 Cô-rinh-tô, Ga-la-ti, 1 Phi-e-rơ, 1 Giăng, và Giu-đe. Rõ ràng, sách Khải Huyền không đơn giản là tường thuật lịch sử, luật pháp, thơ ca, Phúc Âm, hay thư tín. Không, nó là một điều hoàn toàn mới dưới mặt trời Kinh Thánh: một lời tiên tri cuối cùng cho Hội Thánh phổ quát, được khoác lên trang phục đan xen mọi điều đã đi trước. Như vậy, nó không chỉ là một lời tiên tri, mà còn là Phần Kết Vĩ Đại của Toàn Bộ Kinh Thánh. Nếu vậy, những hàm ý rất quan trọng. Nếu sách Khải Huyền thật sự là Phần Kết Vĩ Đại của Toàn Bộ Kinh Thánh, chúng ta không nên mong đợi nó giới thiệu những chủ đề mới (tức là, những giáo lý mới). Không phải mục đích của một phần kết vĩ đại là giới thiệu những chủ đề mới; mục đích của nó là lặp lại cách sáng tạo những điều cũ. Và khi chúng ta xem xét sách Khải Huyền, chúng ta thấy rằng đây thật sự là trường hợp. Ở đây không có gì mới, không có gì ngoài những điều Christ và các sứ đồ đã dạy chúng ta trong DNT. Không có gì mới về Ba Ngôi Thánh, sự sáng tạo, sự sa ngã, Giao Ước Đời Đời, bản chất và cấu trúc của Vương Quốc, hay Sự Hoàn Tất của mọi vật khi Christ đến lần nữa. Thay vào đó, chúng ta đơn giản thấy Đức Thánh Linh nói đi nói lại về những chân lý cũ, đã được thiết lập tốt này. Tuy nhiên, khi Ngài làm như vậy, nó là theo những cách mới và kỳ diệu: trong những khải tượng và biểu tượng đẹp đẽ, mạnh mẽ, và truyền cảm hứng tối cao. Ở đây Ngài đan xen mọi điều đã đi trước trong Kinh Thánh, ngay cả khi Ngài ca tụng, một lần cuối cùng, sự tôn cao của Đấng là chủ đề lớn của Kinh Thánh: Vua Cao Cả của Trời và Đất. Ứng dụng cho nghiên cứu của chúng ta không xa để thấy. Nếu sách Khải Huyền thật sự là Phần Kết Vĩ Đại của Toàn Bộ Kinh Thánh, liệu có khả năng rằng chỉ vài nhịp trước khi nó kết luận (tức là, trong chương 20), Đức Chúa Trời sẽ đột nhiên giới thiệu một chủ đề cánh chung hoàn toàn mới (tức là, một thời kỳ ngàn năm trên đất trong tương lai) không? Hơn nữa, điều gì sẽ xảy ra nếu chủ đề đó trước đây chưa xuất hiện trong chính sách Khải Huyền? Điều gì sẽ xảy ra nếu nó chưa xuất hiện trong DNT? Điều gì sẽ xảy ra nếu nó chưa xuất hiện trong Cựu Ước? Điều gì sẽ xảy ra nếu nó không thể được hòa hợp với chính sách Khải Huyền, DNT, và OTKP? Và điều gì sẽ xảy ra nếu nó đe dọa phá hủy sự hòa hợp hoàn hảo trước đây đã tồn tại giữa mọi điều trên? Tóm lại, liệu có khả năng Đức Chúa Trời sẽ phá hủy Phần Kết Vĩ Đại của Toàn Bộ Kinh Thánh bằng cách dùng Khải Huyền 20 để giới thiệu một chương mới về một giai đoạn ngàn năm trong tương lai của Vương Quốc của Đức Chúa Trời không? Hãy để mọi người Bê-rê tốt lành tra xét Kinh Thánh, hướng đến Thầy, và tự trả lời câu hỏi thăm dò này cho chính mình. Kết Luận Trong chương này, tôi đã đưa ra một phần giới thiệu ngắn về sách Khải Huyền nói chung để chúng ta có thể hiểu rõ hơn về Thời Kỳ Ngàn Năm của chương 20. Với sự tham chiếu đặc biệt đến chương đó, hãy để tôi tổng kết những gì chúng ta đã học cho đến nay. Sứ đồ Giăng đã viết sách Khải Huyền khi ông đang bị lưu đày và chịu bắt bớ. Vì ông là một trưởng lão sáng lập của Hội Thánh — và thật vậy là một biểu tượng của Hội Thánh — chúng ta không nên ngạc nhiên nếu Khải Huyền 20 nói về Hội Thánh đang lưu đày và chịu bắt bớ. Giăng đã viết sách vào khoảng năm 95 sau Chúa. Vì vậy, trái với các quan điểm theo thuyết quá khứ, Khải Huyền 20 không thể đang nói hoàn toàn về những sự kiện xung quanh sự sụp đổ của Giê-ru-sa-lem vào năm 70 sau Chúa. Độc giả dự định của sách là Hội Thánh phổ quát; mục đích của sách là sự gây dựng, khuyên bảo, và an ủi của Hội Thánh phổ quát; và chủ đề của sách là sự tôn cao của Vua hiện đang cai trị trên vũ trụ vì lợi ích của Hội Thánh phổ quát. Vậy chúng ta không nên ngạc nhiên nếu Khải Huyền 20 nói với Hội Thánh, nói tiên tri cho Hội Thánh, và nói về số phận của Hội Thánh trong những ngày của sự cai trị của Vua Cao Cả. Về thể loại văn học, sách Khải Huyền là một trường hợp độc nhất của văn học khải huyền Kinh Thánh. Giống như mọi văn học khải huyền, nó dùng các khải tượng và biểu tượng để vẽ ra tiến trình và tính chất của Lịch Sử Cứu Rỗi. Không giống như mọi văn học khải huyền khác, ý nghĩa của các biểu tượng của nó không bị giấu kín, mà thay vào đó được tiết lộ trong DNT. Vậy chúng ta không nên ngạc nhiên nếu sứ điệp của Khải Huyền 20 được diễn đạt trong những biểu tượng Cựu Ước và Tân Ước dễ dàng được giải mã bằng cách sử dụng khéo léo NCH. Cấu trúc của Khải Huyền 6–20 là như vậy nó cho chúng ta sáu chu kỳ hoặc sự lặp lại về sự cai trị trên trời của Christ. Vì mỗi chu kỳ trong năm chu kỳ đầu tiên đều bắt đầu bằng cách ám chỉ đến những sự kiện xung quanh sự ngự trị của Ngài, và kết luận bằng cách đề cập đến những sự kiện xung quanh Sự Hiện Đến của Ngài, chúng ta không nên ngạc nhiên nếu chu kỳ thứ sáu, Khải Huyền 20, cũng làm như vậy. Cũng vậy, vì sách nói chung cho chúng ta một sự khải thị tiến triển về sự cai trị của Vua Cao Cả xuyên suốt Thời Đại Rao Giảng, chúng ta không nên ngạc nhiên nếu chu kỳ cuối cùng trong khối này (tức là, Khải Huyền 20) tập trung vào điều cuối cùng trong những điều cuối cùng: Trận Chiến Cuối Cùng và Sự Phán Xét Cuối Cùng của người và thiên sứ. Cuối cùng, vì sách Khải Huyền không phải là một phần của DNT, mà thay vào đó là Phần Kết Vĩ Đại của Toàn Bộ Kinh Thánh, chúng ta không nên ngạc nhiên nếu Khải Huyền 20 không giới thiệu chân lý cánh chung mới về một thời kỳ ngàn năm trong tương lai, mà đơn giản vay mượn từ Kinh Thánh Cựu Ước và Tân Ước để nói lại về chủ đề lớn duy nhất của nó: sự cai trị trên trời của Chúa Giê-xu Christ được tôn cao. Tóm lại, có nhiều điều trong và về sách Khải Huyền nói chung dường như loại bỏ những cách giải thích theo thuyết tiền thiên niên về chương 20. Nhưng nếu Khải Huyền 20 không nói về một sự cai trị ngàn năm trên đất trong tương lai của Christ, thì nó nói về điều gì? Chúng ta hãy tiếp tục hành trình với Thầy và xem liệu chúng ta có thể tìm ra không! 1. William Hendriksen, More than Conquerors (Grand Rapids: MI: Baker Book House, 1967), 22–23. 2. Trong biểu đồ này, tôi đã bao gồm Khải Huyền 7 trong khối có tiêu đề Sáu Con Dấu. Mặc dù chương đó dường như đứng một mình, nó thực ra là một phần của khối phụ đầu tiên, đưa nó đến một kết luận thích hợp. Các câu 1–8 của chương 7 liếc nhìn lại cùng nền tảng đã được bao quát trong chương 6, cho chúng ta một khải tượng về việc đóng ấn (tức là, nhóm hiệp vào) “Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời” xuyên suốt Thời Đại Rao Giảng (và trước đó, cho đến tận khởi đầu của Lịch Sử Cứu Rỗi). Các câu 9–17 nhìn về phía trước, cho chúng ta trái tốt lành của việc đóng ấn đó, cũng như cái nhìn trước đầu tiên của sách Khải Huyền về sự sống trong trời mới và đất mới. Bị kẹp như vậy giữa mô tả của Giăng về sáu con dấu đầu tiên (Khải Huyền 6) và con dấu thứ bảy (Khải Huyền 8:1), chương 7 không được coi là một khải tượng cô lập của riêng nó, mà là kết luận tự nhiên (và vui mừng) của khải tượng trước nó. 3. Hendriksen, More Than Conquerors, 43. 4. Sđd., 35–36. The_Great_End_Time_Debate-24 CHƯƠNG 11 Khải Huyền 20: Ý Nghĩa của Thời Kỳ Ngàn Năm Nhiều Cơ Đốc nhân xem Khải Huyền 20 như một thành được phòng thủ tốt: Ý nghĩa thật của nó dường như hoàn toàn không thể xuyên thủng. Nhưng có tin tốt: Thầy đã đặt một số công trình bao vây lớn vào tay chúng ta. Ngài đã chỉ cho chúng ta bản chất và cấu trúc của Vương Quốc. Ngài đã dạy chúng ta cách giải thích OTKP. Và nếu người ghi chép Tân Ước này đang nghe tiếng của Ngài cách đúng đắn, Ngài đã tiết lộ cho chúng ta độc giả, mục đích, chủ đề, cấu trúc, và thể loại văn học thật của toàn bộ sách. Vâng, mọi công trình bao vây đều đã sẵn sàng, và Tử Cấm Thành đã đang giương cờ trắng. Thật vậy, nàng đột nhiên háo hức mở các cổng của mình, chào đón chúng ta vào khuôn viên của nàng, và giao nộp những kho báu lớn lao của nàng cho người chiến thắng. Thuyết vô thiên niên đã chiếm được Tử Cấm Thành cho chân lý! Nhưng chính xác thì cách giải thích theo thuyết vô thiên niên về chương này là gì? Có bằng chứng tốt để ủng hộ nó không? Và còn những cách giải thích, lập luận, và bằng chứng theo thuyết tiền thiên niên thì sao? Những người theo thuyết vô thiên niên đáp lại mọi điều này như thế nào, và những đáp lại của họ có thuyết phục không? Mục tiêu của tôi trong chương này là đáp lại. Cách triệt để! Chúng ta sẽ bắt đầu với một tổng quan ngắn gọn về Khải Huyền 20. Sau đó chúng ta sẽ nhìn kỹ hơn vào bốn phần cấu thành chương. Trong mỗi trường hợp, tôi sẽ trích dẫn chính bản văn, đưa ra một cách giải thích ngắn theo thuyết vô thiên niên, và sau đó giải quyết những điểm bùng phát then chốt của tranh cãi giữa những người theo thuyết vô thiên niên và những người theo thuyết tiền thiên niên. Cuối cùng, tôi sẽ tổng kết mọi điều chúng ta đã học để chuẩn bị sân khấu cho chặng lớn thứ năm của cuộc hành trình của chúng ta, chặng mà trong đó chúng ta leo lên ngọn núi cánh chung cao nhất trong tất cả: Sự Hoàn Tất của mọi vật khi Christ hiện đến. Tổng Quan về Khải Huyền 20 Khải Huyền 20 rơi vào một cách đẹp đẽ thành bốn phần có độ dài tương đối bằng nhau, mỗi phần chứa một khải tượng nhỏ có liên quan chặt chẽ với những phần khác. Chủ đề hợp nhất, được nhắc đến lặp đi lặp lại, là một ngàn năm. Phần đầu tiên nói về việc Satan bị trói và bị giam cầm trong một ngàn năm (Khải Huyền 20:1–3). Phần thứ hai nói về Sự Phục Sinh Thứ Nhất và những phước hạnh của những người cai trị với Christ trong một ngàn năm. Nó cũng nói về Sự Chết Thứ Hai của những người không đạt được Sự Phục Sinh Thứ Nhất hoặc sự cai trị ngàn năm của Christ (Khải Huyền 20:4–6). Phần thứ ba nói về Trận Chiến Cuối Cùng và sự phán xét Satan vào cuối một ngàn năm (Khải Huyền 20:7–10). Phần thứ tư và cuối cùng nói về Sự Phán Xét của toàn thể nhân loại tại Ngai Lớn và Trắng, cũng xảy ra vào cuối một ngàn năm (Khải Huyền 20:11–15). Với vài lời giới thiệu này, giờ chúng ta hãy chuyển sang chính chương để nhìn kỹ hơn. 1. Việc Satan Bị Trói và Bị Giam Cầm trong Một Ngàn Năm (Khải Huyền 20:1–3) 1 Bấy giờ tôi thấy một thiên sứ từ trời xuống, cầm trong tay một xiềng xích lớn và chìa khóa của vực sâu. 2 Và người bắt con rồng — con rắn xưa kia được gọi là ma quỷ và Satan — và trói hắn lại trong 1.000 năm, 3 ném hắn vào vực sâu, khóa và niêm phong nó trên hắn, để hắn không còn có thể lừa dối các dân tộc nữa, cho đến khi 1.000 năm đã đến hồi kết. Sau đó, hắn phải được thả ra trong một thời gian ngắn. Một Cách Giải Thích theo Thuyết Vô Thiên Niên Những người theo thuyết vô thiên niên đem hai giả định cơ bản đến với bản văn này. Thứ nhất, họ giả định rằng ở đây Đức Thánh Linh lại đưa chúng ta trở lại khởi đầu của Thời Đại Rao Giảng: đến Ngày Lễ Ngũ Tuần. Và thứ hai, biết rằng sách Khải Huyền là một trường hợp độc nhất của văn học khải huyền Kinh Thánh, họ cũng giả định rằng Đức Thánh Linh đang dùng các biểu tượng và hình bóng để truyền đạt sứ điệp của Ngài cho Hội Thánh. Dựa trên những giả định này, cách giải thích theo thuyết vô thiên niên của tôi như sau: Trong câu 1, Giăng thấy một thiên sứ từ Trời xuống, cầm chìa khóa của vực sâu và một xiềng xích lớn trong tay. Hình ảnh là khải huyền và do đó mang tính biểu tượng. Thiên sứ tượng trưng cho sự hành động của Đức Chúa Trời, xiềng xích tượng trưng cho quyền năng của Đức Chúa Trời để kiềm chế (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:6), và chìa khóa tượng trưng cho thẩm quyền của Đức Chúa Trời để hành động (Khải Huyền 1:18; 14:6–7). Việc trói và giam cầm Con Rồng sắp đến chắc chắn có thể liên quan đến hoạt động của các thiên sứ, và có những gợi ý trong sách Khải Huyền rằng nó thật sự như vậy (Khải Huyền 12:7–12). Tuy nhiên, cuối cùng chúng ta đang đối diện ở đây với một chức vụ của Thánh Linh của Đức Chúa Trời được sai đến từ Trời, mà sứ mệnh của Ngài trên trái đất là tôn cao Christ và nhóm hiệp bầy của Ngài qua việc giảng Phúc Âm bởi Hội Thánh (Khải Huyền 5:6–7; 6:1–2; Giăng 16:5–8, 14; Công Vụ 2:33). Các câu 2–3 đưa chúng ta đến trung tâm của phần này: việc Satan bị trói và bị giam cầm tạm thời. Vay mượn hình ảnh được tìm thấy trong Ê-sai 24:21–23, và làm sáng tỏ ý nghĩa của nó, Đức Thánh Linh mô tả thiên sứ nắm lấy Satan, trói hắn bằng một xiềng xích, ném hắn vào vực sâu, và khóa và niêm phong nó trên hắn, để trong một ngàn năm hắn không còn có thể lừa dối các dân tộc nữa. Dùng hình ảnh khải huyền, những câu này truyền đạt ba sứ điệp cơ bản. Thứ nhất, Satan bị trói. Một điều gì đó đã xảy ra — một điều gì đó mạnh mẽ và quyết định — đến mức giờ đây hắn cảm thấy mình bị kiềm chế và bị giam cầm. Đã bị trói như vậy, kẻ cai trị hệ thống thế gian không còn tự do cai trị nó như hắn đã làm trước đây (Giăng 12:31; 16:11). Thứ hai, Satan bị trói vì một mục đích cụ thể. Khá rõ ràng bản văn của chúng ta nói với chúng ta đó là gì: Hắn bị trói để hắn không còn có thể lừa dối các dân tộc nữa. Cách giải thích theo thuyết vô thiên niên, được bảo vệ dưới đây, là việc trói này hướng tới hai mục tiêu cụ thể. Thứ nhất, hắn không còn có thể lừa dối các dân tộc theo cách giữ những người được chọn của Đức Chúa Trời không đến với Đức Chúa Trời thật và hằng sống qua đức tin nơi Christ. Và thứ hai, hắn không thể lừa dối các dân tộc (chưa được tái sinh) theo cách hợp nhất chúng dưới Antichrist, đem chúng chống lại Hội Thánh trên toàn thế giới, nghiền nát sự thờ phượng công khai của nàng, và đàn áp sự truyền giảng của nàng. Nói cách khác, hắn bị kiềm chế không cho lừa dối các dân tộc để xúi giục Trận Chiến Cuối Cùng (Khải Huyền 20:7–10). Cuối cùng, Satan bị trói và bị giam cầm trong một mùa cụ thể. Mùa đó được diễn đạt là một ngàn năm. Như chúng ta sẽ thấy, con số tượng trưng cho Thời Đại Rao Giảng và nói với chúng ta hai điều về nó. Thứ nhất, thời đại này sẽ kéo dài, lâu hơn hầu hết các Cơ Đốc nhân mong đợi. Nhưng thứ hai, nó cũng sẽ sinh trái, vì trong mùa kéo dài này, Đức Chúa Trời Ba Ngôi (được tượng trưng bởi 3) sẽ hoàn thành trọn vẹn (được tượng trưng bởi 10) việc áp dụng sự cứu chuộc đã được Christ hoàn thành (10 x 10 x 10). Câu 3 kết luận với một ghi chú đáng ngại: Vào cuối một ngàn năm, chính Thiên đàng, vì những lý do khôn ngoan, sẽ thả Con Rồng khỏi những trói buộc và nhà tù của hắn. Tức là, Đức Chúa Trời sẽ loại bỏ những kiềm chế thuộc linh hiện đang đặt trên Satan và các đạo quân ma quỷ của hắn, để một lần nữa chúng sẽ được tự do lừa dối các dân tộc. Phần ba và bốn của Khải Huyền 20 sẽ cho chúng ta kết quả. Những Điểm Bùng Phát của Tranh Cãi Về ba điểm quan trọng, các anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta khác biệt mạnh mẽ với cách giải thích này về Khải Huyền 20:1–3. Với sự trợ giúp của một số câu hỏi chi tiết, chúng ta hãy giải quyết từng điểm. 1. Nói theo thứ tự thời gian, chúng ta đang ở đâu trong bản văn này? Chúng ta đang đối diện với những sự kiện diễn ra sau Sự Hiện Đến được mô tả trong Khải Huyền 19:11–21, như những người theo thuyết tiền thiên niên giữ; hay chúng ta đã trở lại khởi đầu của Thời Đại Rao Giảng, như những người theo thuyết vô thiên niên giữ? Vì một số lý do, quan điểm theo thuyết vô thiên niên được ưa chuộng hơn nhiều. Thứ nhất, một sự đọc kỹ Khải Huyền 19:11–21 làm cho khá rõ ràng rằng sự phán xét được mô tả ở đó không phải là một phần, mà thay vào đó là phổ quát. Chúa sẽ đánh mọi dân tộc, làm vỡ chúng bằng một cây gậy sắt và giẫm chúng trong bồn ép rượu của cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời (Thi Thiên 2:7–9; Khải Huyền 2:27). Những con chim trên bầu trời phía trên sẽ ăn thịt của mọi người, cả tự do lẫn nô lệ, nhỏ lẫn lớn. Không thể tưởng tượng ngôn ngữ nào phù hợp hơn để truyền đạt ý tưởng về tính phổ quát. Cũng lưu ý rằng bản văn này không nói một lời nào về việc trẻ em hoặc người Do Thái trở lại đạo được tha để bước vào một giai đoạn ngàn năm trong tương lai của Vương Quốc. Và không có bản văn nào khác trong DNT nói như vậy. Gánh nặng chứng minh đè nặng trên người theo thuyết tiền thiên niên để cho thấy rằng Khải Huyền 19:11–21 cho chúng ta điều gì khác ngoài một sự phán xét chung duy nhất về những kẻ thù của Đức Chúa Trời được thần học Tin Lành cổ điển dự đoán. Thứ hai, chúng ta đã thấy rằng năm mô tả đầu tiên về sự cai trị của Christ được tìm thấy trong khối thứ tư của sách Khải Huyền (tức là, các chương 6–20) đều bắt đầu tại khởi đầu của Thời Đại Rao Giảng và kết thúc với Sự Phán Xét. Liệu có hợp lý không khi mong đợi rằng sau sự phán xét long trọng được mô tả trong Khải Huyền 19:11–21, Thánh Linh sẽ một lần nữa đưa chúng ta trở lại khởi đầu của sự cai trị trên trời của Vua Cao Cả? Thứ ba, hãy xem xét việc Đức Thánh Linh sẽ phản trực giác như thế nào khi ban cho chúng ta chỉ năm chu kỳ mô tả Thời Đại Rao Giảng, thay vì sáu. Sáu nhắc chúng ta nhớ đến sáu ngày công việc sáng tạo của Đức Chúa Trời, sau đó, vào ngày thứ bảy, Ngài nghỉ ngơi. Tương tự, sáu mô tả về Thời Đại Rao Giảng sẽ nói về công việc cứu chuộc của Christ trong lịch sử, sau đó, vào một ngày thứ bảy đời đời (được mô tả trong Khải Huyền 21–22), Ngài và Hội Thánh của Ngài sẽ nghỉ ngơi (Hê-bơ-rơ 4:1–13). Số học Kinh Thánh ủng hộ mạnh mẽ cấu trúc 6–1 của thuyết vô thiên niên hơn cấu trúc 5–1–1 của thuyết tiền thiên niên. Cuối cùng, và có lẽ quan trọng nhất, chúng ta có nhiều bằng chứng được tìm thấy trong chính bản văn, bằng chứng liên tục đưa chúng ta đến những đoạn song song, cả trong sách Khải Huyền và DNT. Bằng chứng này cho thấy vượt quá mọi nghi ngờ hợp lý rằng Khải Huyền 20 thật sự đi qua cùng nền tảng quen thuộc: Thời Đại Rao Giảng. Trong những câu hỏi sắp tới, chúng ta sẽ xem xét bằng chứng đó cách chi tiết. 2. Việc Satan Bị Trói và Bị Giam Cầm Là Gì? Với sự quan tâm không đủ đến tính biểu tượng của sách, những người theo thuyết tiền thiên niên giải thích việc Satan bị trói và bị giam cầm về cơ bản theo nghĩa đen: Một thiên sứ theo nghĩa đen sẽ ném Satan theo nghĩa đen vào vực sâu theo nghĩa đen, do đó loại bỏ hắn khỏi trái đất để hắn sẽ không thể lừa dối người hay dân tộc trong một ngàn năm theo nghĩa đen. Tuy nhiên, dễ thấy rằng cách tiếp cận này có những vấn đề của riêng nó. Vâng, có một nơi như vực sâu (Lu-ca 8:31), cũng như có những điều như xiềng xích và chìa khóa. Nhưng chúng ta có thật sự muốn nói rằng xiềng xích là một vật thật, thay vì một biểu tượng của quyền năng của Đức Chúa Trời; hoặc rằng chìa khóa là một vật thật, thay vì một biểu tượng của thẩm quyền của Đức Chúa Trời không? Cũng vậy, chính xác thì một thiên sứ sẽ khóa và niêm phong vực sâu trên đầu ma quỷ như thế nào? Hắn sẽ dùng những vật liệu gì? Rõ ràng, chúng ta đang đối diện ở đây với một sự kiện thuộc linh liên quan đến những hữu thể thuộc linh; vì vậy, chúng ta phải cố gắng phân biệt ý nghĩa thuộc linh đằng sau hình ảnh vật chất được dùng để truyền đạt nó. Hơn nữa, chúng ta phải làm như vậy cách nhất quán. Nếu xiềng xích là một biểu tượng và chìa khóa là một biểu tượng, thì sự nhất quán về giải kinh đòi hỏi chúng ta phải hỏi liệu Đức Thánh Linh có đang dùng chính Satan như một biểu tượng (tức là, của Satan và các thiên sứ sa ngã khác hiện đang làm việc trong thế giới), hay chính vực sâu như một biểu tượng (tức là, của sự kiềm chế và giam cầm thuộc linh sâu sắc), hay một ngàn năm như một biểu tượng (tức là, của Thời Đại Rao Giảng, trong thời gian đó Satan bị kiềm chế như chưa từng có trước đây) không. Quan trọng là, cách tiếp cận hình bóng được ủng hộ tốt bởi thế giới mà các Cơ Đốc nhân hiện đang sống, và cũng bởi lịch sử của thế giới đó. Một mặt, đó là một thế giới mà trong đó Satan hiện diện và hoạt động, đôi khi cách đau đớn (1 Phi-e-rơ 5:8; Khải Huyền 2:13). Nhưng mặt khác, đó là một thế giới mà trong đó Đức Chúa Trời đã kiềm chế Satan trong hơn hai ngàn năm. Đức Chúa Trời đã kiềm chế hắn không cho giữ những người được chọn của Ngài không đến với Christ (Ma-thi-ơ 16:18; 24:14; Lu-ca 4:4–6; Khải Huyền 20:3), và Đức Chúa Trời cũng đã kiềm chế hắn không cho xúi giục Trận Chiến Cuối Cùng được định sẽ xảy ra vào cuối thời đại (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:6; Khải Huyền 9:14; 16:12; 20:7). Cách giải thích theo thuyết vô thiên niên phù hợp với kinh nghiệm thực tế của Hội Thánh. Cách tiếp cận hình bóng cũng được ưu ái bởi những đoạn khác trong sách Khải Huyền mô tả kết quả của việc Satan bị trói: sự lan truyền Phúc Âm trên toàn thế giới không thể sai lầm xuyên suốt Thời Đại Rao Giảng. Dưới đây là một vài đoạn: Ngay cả bây giờ, Người Cưỡi trên con ngựa trắng của Ngài đang tiến vào trái đất vì sự nghiệp của chân lý Phúc Âm, chinh phục và quyết tâm chinh phục; và Ngài đã làm như vậy từ khởi đầu [tức là, Ngày Lễ Ngũ Tuần] (Thi Thiên 45:3–5; Khải Huyền 6:2). Ngay cả bây giờ, Đức Chúa Trời đang giữ lại bốn cơn gió của Sự Phán Xét cho đến khi mọi đầy tớ của Ngài đều được đóng ấn trên trán của họ; và Ngài đã làm như vậy từ khởi đầu (Khải Huyền 7:1–8). Ngay cả bây giờ, hai nhân chứng, được đo lường để được bảo vệ thuộc linh, tiếp tục nói tiên tri Phúc Âm cho các dân tộc; và chúng đã làm như vậy từ khởi đầu (Khải Huyền 11:1–6). Mỗi bản văn trong số này mô tả sự tiến triển không thể sai lầm của Phúc Âm trong Thời Đại Rao Giảng. Và tại sao sự tiến triển đó lại chắc chắn như vậy? Vì ngay cả bây giờ Satan đã bị trói không cho lừa dối các dân tộc; và hắn đã bị như vậy từ khởi đầu.
Liên quan đến điều này, chúng ta cũng nên xem xét Khải Huyền 12, một chương hết sức quan trọng chạy song song chặt chẽ với bản văn của chúng ta ở nhiều điểm. Nó mở đầu bằng cách ám chỉ đến sự giáng sinh, sự chết, sự phục sinh, và sự thăng thiên của Con Trai sẽ phán xét các dân tộc, tất cả đều xảy ra vào khởi đầu của Thời Đại Rao Giảng (Khải Huyền 12:1–6). Tiếp theo, chúng ta đọc về một cuộc chiến thuộc linh lớn ngay lập tức xảy ra sau đó, một cuộc chiến mà trong đó Satan — kẻ được gọi rõ ràng là kẻ lừa dối cả thế gian — bị quăng xuống trái đất (Khải Huyền 12:7–9). Những câu này mô tả sự sụp đổ tiến triển của Vương Quốc trên toàn thế giới của Satan xuyên suốt Thời Đại Rao Giảng. Trước đây, toàn bộ thế giới Dân Ngoại là vương quốc của hắn (Lu-ca 4:6). Nhưng không còn nữa. Giờ đây, vì Phúc Âm được rao giảng trên toàn thế giới, vương quốc của hắn đang rơi tự do. Trong trường hợp của những người được chọn của Đức Chúa Trời, những sự lừa dối của hắn không còn lừa dối nữa. Chân lý lớn này được xác nhận trong Khải Huyền 12:10–12, nơi chúng ta nghe một tiếng trên trời tuyên bố cách đắc thắng sự tiến triển của Vương Quốc của Đức Chúa Trời vì chứng cớ trung tín của các thánh đồ. Cũng hãy quan sát từ Khải Huyền 12:14–17 nhiều cách mà Thánh Linh kiềm chế Satan không cho hủy diệt Người Đàn Bà (tức là, Hội Thánh) và cản trở sự sinh trái của nàng trong việc sinh con cho Chồng nàng: Ngài ban cho nàng đôi cánh của Chim Ưng Lớn (Khải Huyền 12:14), Ngài nuôi dưỡng nàng trong đồng vắng (Khải Huyền 12:14), và Ngài mở trái đất ra để nuốt những dòng lũ của sự vô đạo đức tuôn ra từ miệng của Con Rồng (Khải Huyền 12:15–16; 16:13). Như vậy, trong Khải Huyền 12, chúng ta có không gì khác hơn là một bài chú giải được linh cảm về Khải Huyền 20:1–3, một bài chú giải làm sáng tỏ phong phú việc Satan bị trói. Trong The High King of Heaven, tôi thảo luận một số bản văn Tân Ước khác chạy song song chặt chẽ với Khải Huyền 20:1–3, và đổ nội dung thần học phong phú vào những hình ảnh được tìm thấy ở đó. Những bản văn này bao gồm Ma-thi-ơ 12:22–29, Lu-ca 10:17–19, Giăng 12:20–33, 1 Cô-rinh-tô 15:20–28, 2 Cô-rinh-tô 10:1–5, Ê-phê-sô 1:19–23, và Cô-lô-se 2:8–15. Được xem xét cùng nhau, chúng cho thấy rằng mục đích của Đức Chúa Trời trong việc sai Christ đến là để tung ra một cuộc tấn công gây chết người vào vương quốc của Satan; rằng qua đời sống công chính, sự chết chuộc tội, và sự phục sinh minh chứng của Đấng Cứu Thế, Ngài đã làm cho cuộc tấn công trở nên có thể; và rằng qua việc Hội Thánh rao giảng trên toàn thế giới, Ngài đang thực hiện nó cách thành công. Từ nay về sau, và cho đến tận cuối, Đức Chúa Trời đang bận rộn chuyển những người được chọn trên toàn thế giới của Ngài từ Lãnh Vực Tối Tăm vào Vương Quốc của Con yêu dấu của Ngài (Cô-lô-se 1:13). Làm thế nào Ngài có thể làm điều này? Ngài có thể làm điều này vì — qua Con Người và Công Việc của Vua Cao Cả của Thiên đàng — Ngài đã trói Satan không cho lừa dối các dân tộc nữa. 3. Ý nghĩa của một ngàn năm là gì? Những người theo thuyết vô thiên niên cho rằng trong Khải Huyền 20, Đức Thánh Linh dùng con số một ngàn cách biểu tượng để truyền đạt hai chân lý quan trọng về Thời Đại Rao Giảng: thứ nhất, rằng đó là một mùa kéo dài, và thứ hai, rằng đó là một mùa đầy trọn, một mùa mà trong đó Đức Chúa Trời Ba Ngôi sẽ làm trọn mọi mục đích cứu chuộc và phán xét của Ngài cho thế giới. Chúng ta hãy khám phá ngắn gọn cả hai ý nghĩa, và trong khi làm như vậy hãy xem xét một số số học được tìm thấy trong sách Khải Huyền. Trong cả Cựu Ước lẫn Tân Ước, Đức Thánh Linh thường dùng con số một ngàn để truyền đạt ý tưởng về sự lớn lao (Sáng Thế Ký 24:60; Xuất Ê-díp-tô Ký 20:6; Phục Truyền Luật Lệ Ký 1:11; 32:30; 33:2; Thi Thiên 68:17; Đa-ni-ên 7:10; Hê-bơ-rơ 12:22; Giu-đe câu 14). Điều tương tự cũng đúng trong sách Khải Huyền. Trong chương 5, Giăng mô tả đạo quân đông đảo của các thiên sứ thánh là “ngàn lần ngàn” (Khải Huyền 5:11). Trong chương 7, ông đồng nhất 144.000 người Y-sơ-ra-ên mang tính cánh chung với “một đám đông lớn mà không ai có thể đếm được” (Khải Huyền 7:4, 9). Trong chương 14, ông nói rằng tại Sự Phán Xét, máu lên đến dây cương của ngựa sẽ đổ ra từ bồn ép rượu của cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời đến khoảng cách 1.600 stadia; tức là, đến tận cùng trái đất (4 x 4 x 1.000; Khải Huyền 14:20). Dưới ánh sáng của những tiền lệ này, sứ điệp của Khải Huyền 20 trở nên rõ ràng: Thời Đại Rao Giảng sẽ kéo dài một thời gian dài — lâu hơn các Cơ Đốc nhân thế kỷ thứ nhất mong đợi, và lâu hơn các Cơ Đốc nhân của hầu hết mọi thế hệ có thể mong đợi. Con số do đó đứng như một lời cảnh báo cho các thánh đồ: Họ không nên giải thích “sự bắt đầu của những cơn đau đẻ” — những dấu hiệu của sự phán xét của Đức Chúa Trời rải rác dọc theo hành lang của lịch sử Tân Ước — là những dấu hiệu cho thấy Sự Hiện Đến của Chúa sắp xảy ra (Ma-thi-ơ 24:6–8). Và, nếu Ngài trì hoãn, họ cũng không nên để mình bị nản lòng bởi những kẻ chế nhạo; vì trong mắt Chúa, một ngàn năm như một ngày (2 Phi-e-rơ 3:1–8). Thay vào đó, các thánh đồ phải kiên trì trong sự thờ phượng, cầu nguyện, và sự phục vụ được Thánh Linh dẫn dắt, tin cậy rằng Christ sẽ trì hoãn sự trở lại của Ngài không lâu hơn những đòi hỏi của chính những mục đích cứu chuộc của Ngài yêu cầu (Lu-ca 18:1–8; 2 Phi-e-rơ 3:15). Ngoài sự lớn lao, con số một ngàn cũng tượng trưng cho sự đầy trọn hoặc hoàn tất của Đức Chúa Trời. Thật thích hợp, nó đạt được bằng một công việc nhân. Con số ba đại diện cho Ba Ngôi Thánh. Con số mười đại diện cho sự đầy trọn hoặc hoàn tất. Như vậy, trong Khải Huyền 20, sứ điệp của con số một ngàn là Thời Đại Rao Giảng sẽ là một mùa kéo dài mà trong đó Ba Ngôi Thánh (3) sẽ làm việc để hoàn tất (10) sự cứu chuộc của dân Ngài (10 x 10 x 10). Thời Kỳ Ngàn Năm là mùa của Lịch Sử Cứu Rỗi mà trong đó Đức Chúa Cha, qua việc giảng dạy của Hội Thánh của Ngài và công việc tái sinh của Thánh Linh, nhóm hiệp mọi con cái của Ngài, loại bỏ mọi sự ác, và quy mọi vật (đã được cứu chuộc) vào trong và dưới Con yêu dấu của Ngài (Ê-phê-sô 1:10, 22; Cô-lô-se 2:10). Có bằng chứng thêm nào để ủng hộ cách giải thích biểu tượng này về một ngàn năm không? Có, và không ít. Thứ nhất, có giả định hợp lý rằng Khải Huyền 20 là sự lặp lại thứ sáu và cuối cùng về tiến trình và tính chất của sự cai trị trên trời của Vua Cao Cả. Nếu vậy, một ngàn năm hẳn phải tượng trưng cho toàn bộ thời lượng của sự cai trị đó, mà giờ đây đã hơn hai ngàn năm theo nghĩa đen. Thứ hai, có thể loại văn học của sách Khải Huyền (tức là, văn học khải huyền Kinh Thánh), trong đó cả hình ảnh lẫn con số đều được dùng cách biểu tượng. Chúng ta thấy điều này xuyên suốt sách. Ví dụ, hai được dùng để tượng trưng cho Hội Thánh làm chứng (Khải Huyền 11:4–14). Bốn, và một số hoán vị nhất định của bốn, được dùng để tượng trưng cho toàn bộ trái đất (Khải Huyền 7:1; 14:20). Sáu, hợp nhất ba lần, được dùng để tượng trưng cho con người giả vờ cách phạm thượng là thần thánh (Khải Huyền 13:18). Bảy và mười được dùng để tượng trưng cho sự hoàn hảo và hoàn tất (Khải Huyền 1:4, 16; 2:10; 5:1; 8:2; 12:3; 17:3, 12). Mười hai, và các hoán vị khác nhau của 12, được dùng để tượng trưng cho (sự đầy trọn của) dân của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 7:1–8; 12:1; 21:14, 21; 22:2). Dưới ánh sáng của những hiện tượng này, liệu có thể có bất kỳ nghi ngờ hợp lý nào rằng con số một ngàn cũng được dùng cách biểu tượng không? Thứ ba, chúng ta có bằng chứng số học được tìm thấy trong Khải Huyền 12–14, một chu kỳ mà chúng ta biết chạy song song chặt chẽ với Khải Huyền 20. Trong Khải Huyền 12, Đức Thánh Linh chỉ định Thời Đại Rao Giảng là 1.260 ngày (Khải Huyền 12:6; đối chiếu Khải Huyền 11:2; 13:5), và cũng là “một kỳ, các kỳ, và nửa kỳ” (Khải Huyền 12:14). Những con số này — gợi nhớ đến ba năm rưỡi của Ê-li trong đồng vắng bên cạnh Khe Kê-rít (1 Các Vua 17:1–7) — nhằm mô tả thời đại này như một thời gian lưu đày và hoạn nạn, nhưng cũng là một thời gian mà trong đó Chúa sẽ chu cấp trung tín cho dân Ngài. Ở đây chúng ta thấy rằng trong sách Khải Huyền, Đức Thánh Linh đã dùng một số con số khác nhau để nói về Thời Đại Rao Giảng. Liệu con số một ngàn có thể là một trong số chúng không? Dòng bằng chứng cuối cùng gồm những đoạn nói về Trận Chiến Cuối Cùng. Những đoạn này bao gồm Khải Huyền 11:7–10, 16:12–16, và 19:19–21. Trong mỗi bản văn trong số này, chúng ta rõ ràng đang đối diện với một trận chiến lớn, một trận chiến sẽ diễn ra trước Sự Hiện Đến. Nhưng Khải Huyền 20:7–10 cũng cho chúng ta một trận chiến. Hơn nữa, khi nó làm như vậy, nó dùng ngôn ngữ và hình ảnh Cựu Ước để mô tả nó, đúng như ba tiền lệ của nó đã làm. Cũng lưu ý rằng Khải Huyền 20:8 nói về trận chiến như “cuộc chiến” (nhấn mạnh thêm), như thể muốn nói rằng ở đây chúng ta đang đối diện với chính cuộc chiến đã được nói đến trước đó trong sách. Dưới ánh sáng của mọi điều này, liệu có hợp lý không khi giả định rằng “cuộc chiến” của Khải Huyền 20:7–10 cũng giống như mọi cuộc chiến khác, và là chính Trận Chiến Cuối Cùng? Nhưng nếu đó là trường hợp, thì một lần nữa: Một ngàn năm hẳn phải là biểu tượng. Chúng hẳn phải đại diện cho mùa giữa việc Satan bị trói khi Christ đến lần thứ nhất và việc Satan được thả ra ngay trước lần đến thứ hai của Ngài. Vì mọi lý do này, chúng ta kết luận rằng bằng chứng cân nhắc rất nặng ủng hộ quan điểm rằng một ngàn năm của Khải Huyền 20 tượng trưng cho toàn bộ Thời Đại Rao Giảng Phúc Âm và Thử Thách: thời đại của sự cai trị thuộc linh của Vua Cao Cả của Thiên đàng. II. Sự Phục Sinh Thứ Nhất và Sự Cai Trị của Các Thánh Đồ với Christ trong Một Ngàn Năm (Khải Huyền 20:4–6) 4 Bấy giờ tôi thấy các ngai, và họ ngồi trên chúng; và thẩm quyền phán xét đã được ban cho họ. Và tôi thấy linh hồn của những người đã bị chém đầu vì chứng cớ của họ về Chúa Giê-xu, và vì lời của Đức Chúa Trời. Và tôi thấy những người đã không thờ phượng con thú hay hình tượng của nó, và đã không nhận dấu trên trán hay trên tay của họ. Và tất cả họ đều sống lại và cai trị với Christ một ngàn năm. 5 (Phần còn lại của kẻ chết đã không sống lại cho đến khi một ngàn năm đã đến hồi kết.) Đây là sự phục sinh thứ nhất. 6 Phước và thánh là người dự phần vào sự phục sinh thứ nhất: Trên những người này sự chết thứ hai không có quyền, nhưng họ sẽ là thầy tế lễ của Đức Chúa Trời và của Christ; và họ sẽ cai trị với Ngài (xuyên suốt) một ngàn năm. Một Cách Giải Thích theo Thuyết Vô Thiên Niên Sau khi mở chương bằng một sự khải thị về việc Satan bị trói và bị giam cầm, Đức Thánh Linh giờ đây giải quyết một câu hỏi sẽ tự nhiên nảy sinh trong tâm trí của mọi tín đồ. Một ngàn năm nói về một thời gian dài. Điều gì sẽ xảy ra với các thánh đồ chết trong mùa đó? Bản văn của chúng ta cung cấp câu trả lời. Cách giải thích theo thuyết vô thiên niên như sau: Những người Giăng thấy ngồi trên các ngai là những linh hồn: linh hồn của các thánh đồ đã giữ trung tín với Christ trong suốt phần của họ của Thời Đại Rao Giảng và sau đó chết và bước vào Thiên đàng (câu 4). Trong sự ứng nghiệm một phần của Đa-ni-ên 7:9, vào lúc họ chết, thẩm quyền phán xét đã được ban cho họ; tức là, Đức Chúa Trời đã ủy quyền cho họ tham gia với Christ trong Sự Phán Xét (câu 4). Một số thánh đồ trong số này đã chết như những người tử đạo, nhưng tất cả đều trung thành với Lời của Đức Chúa Trời (câu 4). Tất cả đều từ chối thờ phượng Con Thú (tức là, Nhà Nước tự tôn mình làm thần, chống Cơ Đốc); tất cả đều từ chối thờ phượng hình tượng của Con Thú (tức là, tham gia vào sự thờ phượng tôn giáo của Nhà Nước chống Cơ Đốc) (câu 4); và tất cả đều từ chối nhận dấu của Con Thú trên trán hay trên tay của họ (tức là, tự nhận mình, trong tư tưởng và hành động, là những người theo trung thành của Con Thú). Là kết quả của sự trung thành trong giao ước của họ với Chúa, những thánh đồ này “đã sống lại và cai trị với Christ một ngàn năm” (câu 4). Tức là, vào lúc họ chết, Đức Chúa Trời đã nâng linh hồn của họ lên sự hoàn hảo thuộc linh cho sự sống trên Thiên đàng với Christ trong suốt (phần còn lại của) Trạng Thái Trung Gian. Đức Thánh Linh xác định sự sống lại thuộc linh này là “sự phục sinh thứ nhất.” Sau này, vào cuối một ngàn năm, sự sống lại thuộc linh này sẽ được tiếp nối bởi một sự sống lại thể chất; sự phục sinh thứ nhất (thuộc linh) sẽ được hoàn tất bởi một sự phục sinh thứ hai (thân thể) sẽ trang bị cho các thánh đồ cho sự đầy trọn của sự sống con người trong trời mới và đất mới (câu 5). Khi nói về những điều này, và như một lời cảnh báo cho mọi người, Đức Thánh Linh cũng đề cập ở đây đến số phận của những người không tin. Họ cũng sẽ “sống lại,” nhưng chỉ vào cuối một ngàn năm, khi linh hồn của họ, trước đây ở Âm Phủ, được hợp nhất với những thân thể phục sinh, và sau đó bị phó cho “sự chết thứ hai,” là Hồ Lửa (các câu 5, 14). Đoạn của chúng ta kết luận với việc Giăng xác định ba phước hạnh Đức Chúa Trời đã chuẩn bị cho các thánh đồ đạt được sự phục sinh thứ nhất. Thứ nhất, sự chết thứ hai giờ đây không có quyền [theo nghĩa đen là không có thẩm quyền] trên họ. Đã vượt qua cách đắc thắng thời kỳ thử thách của mình trên trái đất, họ được an ninh đời đời khỏi mọi khả năng bội đạo và hư mất. Từ nay về sau, những lời khuyên răn và cảnh báo phải giữ trung tín sẽ không cần thiết cũng sẽ không được nghe. Thứ hai, họ sẽ là thầy tế lễ của Đức Chúa Trời và Christ. Về thuộc linh, họ sẽ bước vào trọn vẹn chức vụ thờ phượng và phục vụ đời đời của mình cho Đức Chúa Trời Ba Ngôi (1 Phi-e-rơ 2:9–10). Và thứ ba, họ sẽ cai trị với Christ trong một ngàn năm. Tức là, đã đạt được sự đầy trọn của sự sống đời đời qua việc linh hồn của họ bước vào Thiên đàng, họ, giống như Christ, sẽ cai trị cách đắc thắng trên mọi kẻ thù thuộc linh chết chóc trước đây đã chống lại họ trong thời gian của họ trên trái đất. Những Điểm Bùng Phát của Tranh Cãi Cách giải thích trên, hoặc một điều gì đó khá gần với nó, là quan điểm chuẩn theo thuyết vô thiên niên về Khải Huyền 20:4–6. Than ôi, các anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta không hào hứng. Thật vậy, họ sẽ thách thức nó tại không dưới năm điểm khác nhau. Chúng ta hãy xem xét ngắn gọn những phản đối và lập luận của họ, và sau đó xem trọng lượng của bằng chứng Kinh Thánh dẫn đến đâu. 1. Những thánh đồ này là ai? Theo hầu hết những người theo thuyết tiền thiên niên, Giăng đang nói ở đây về các thánh đồ Cựu Ước và Tân Ước đã được Christ khiến sống lại cách thể chất khi Ngài Đến Lần Thứ Hai, những thánh đồ sẽ cai trị với Ngài trong vương quốc ngàn năm sắp tới của Ngài. Tuy nhiên, chính bản văn loại bỏ cách giải thích này. Trước hết hãy lưu ý từ câu 4 rằng Thánh Linh không nói một lời nào về một sự phục sinh thân thể. Nếu, vậy, chúng ta bị giới hạn chỉ trong các câu 4–6 để khám phá danh tính của những người ngồi trên các ngai được đề cập ở trên, chúng ta sẽ phải kết luận rằng họ là những linh hồn: những linh hồn đã chứng tỏ trung tín trong suốt đời sống của họ trên trái đất, một số thậm chí đến mức chết bởi tử đạo (Khải Huyền 2:13; 7:3; 9:4; 14:1; 22:4). Chắc chắn, vậy, ít nhất là hợp lý để kết luận rằng chúng ta đang đối diện ở đây với linh hồn của các Cơ Đốc nhân đã bước vào Thiên đàng, từ nay hưởng những phước hạnh của Trạng Thái Trung Gian, đúng như nhiều bản văn Tân Ước khác hứa cách phong phú (Lu-ca 16:19–31; 2 Cô-rinh-tô 5:8; Phi-líp 1:21–24; Hê-bơ-rơ 12:22–24). Cũng hãy quan sát rằng đây không phải là lời hứa duy nhất về Trạng Thái Trung Gian được tìm thấy trong sách Khải Huyền. Khải Huyền 6:9–10 vẽ ra linh hồn của những người tử đạo ngự an toàn trên Thiên đàng, dù đang kêu lên với Đức Chúa Trời cho công lý và sự minh chứng. Tương tự, trong Khải Huyền 14:13, chúng ta nghe Thánh Linh nói, “Phước cho kẻ chết chết trong Chúa từ nay trở đi... để họ có thể nghỉ ngơi khỏi mọi lao nhọc của mình, vì công việc của họ theo sau họ.” Những người theo thuyết vô thiên niên tin rằng câu 4 của bản văn chúng ta nhằm mô tả chính sự phước hạnh này. Nó nhằm ban cho các thánh đồ đã được thử thách và cám dỗ của mọi thế hệ một cái nhìn củng cố linh hồn về những phần thưởng phong phú đang chờ đợi họ trên Thiên đàng nếu Chúa trì hoãn và họ chết sau khi kiên trì trong đức tin cho đến cuối cùng. 2. Họ đang sống ở đâu? Hầu hết những người theo thuyết tiền thiên niên khẳng định rằng các thánh đồ được mô tả trong các câu 3–6 đang sống trên trái đất trong những thân thể mới đã được vinh hiển của họ. Tuy nhiên, một số bất đồng. Những người sau này đủ trung thực để thừa nhận rằng bản văn không nói gì cả về một sự cai trị trên đất, và rằng sự trộn lẫn của Christ đã được vinh hiển và các thánh đồ đã được vinh hiển của Ngài với những người tự nhiên đơn thuần là rất khó xảy ra, nếu không nói là không thể (1 Cô-rinh-tô 15:50). Theo đó, những người giải kinh này nói rằng các thánh đồ đã phục sinh sẽ cai trị với Christ từ Thiên đàng. Tuy nhiên, quan điểm này thậm chí còn có vấn đề hơn, vì đại đa số các OTKP, được giải thích theo nghĩa đen, rõ ràng đòi hỏi Đấng Mê-si và dân Ngài phải ngự trên trái đất. May mắn thay, chính bản văn chỉ ra đường đến một cách giải thích tốt hơn. Một lần nữa hãy quan sát rằng Giăng nhìn thấy những linh hồn. Nhưng ông sẽ nhìn thấy những linh hồn Cơ Đốc đắc thắng, không có thân thể, ở đâu, nếu không phải trên Thiên đàng? Cũng lưu ý rằng ông thấy chúng ngồi trên các ngai. Từ này xuất hiện bốn mươi bảy lần trong sách Khải Huyền. Trong ba dịp, nó đề cập đến ngai của Satan và Con Thú (Khải Huyền 2:13; 13:2; 16:10). Trong bốn dịp, nó đề cập đến ngai của Đức Chúa Trời, tọa lạc trong đất mới (Khải Huyền 21:3, 5; 22:1, 3). Trong bốn mươi dịp còn lại, nó đề cập duy nhất đến những ngai trên trời, dù là của Đức Chúa Trời, Christ, hay hai mươi bốn trưởng lão. Và bất cứ khi nào các thánh đồ được đề cập trong những bản văn này, các ngai đều ở trên trời (Khải Huyền 3:21; 4:4; 11:16). 1 Vì vậy, chúng ta kết luận rằng chính bản văn của chúng ta, những bản văn song song trong sách Khải Huyền, và những bản văn trong DNT đề cập đến Trạng Thái Trung Gian, tất cả đều xác nhận rằng các thánh đồ của các câu 4–6 đang sống trên Thiên đàng với Christ trong mùa của sự cai trị trung bảo của Ngài. 3. Thánh Linh có ý gì khi Ngài nói rằng linh hồn của các thánh đồ ngàn năm “đã sống lại” và đã kinh nghiệm “sự phục sinh thứ nhất”? Câu trả lời theo thuyết vô thiên niên là sự “sống lại” này hoàn toàn thuộc linh: Vào lúc họ chết, linh hồn của các thánh đồ đã kiên trì trong đức tin bước vào Thiên đàng, nơi họ đến với sự đầy trọn và hoàn hảo của sự sống đời đời. Đức Thánh Linh xác định sự sống lại đặc biệt này là “sự phục sinh thứ nhất” vì nó tương tự với, và bảo đảm, một sự phục sinh thứ hai (tức là, của thân thể) khi Chúa trở lại vào cuối thời đại. Nhưng một lần nữa, các anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta không thể đồng ý. Họ nói rằng sự sống lại này là thể chất: Khi Chúa trở lại theo thuyết tiền thiên niên, Ngài sẽ hợp nhất linh hồn đã qua đời của các thánh đồ trung tín Cựu Ước và Tân Ước với những thân thể phục sinh mới của họ, trong đó họ sẽ ngồi trên các ngai và cai trị với Ngài trong một ngàn năm. Điều này được gọi là “sự phục sinh thứ nhất” vì nó là sự phục sinh thứ nhất trong hai sự phục sinh thân thể. Sự phục sinh thứ hai sẽ xảy ra vào cuối Thời Kỳ Ngàn Năm khi Đức Chúa Trời khiến những người không công chính và không tin sống lại cho sự phán xét cuối cùng. Những người theo thuyết tiền thiên niên bảo vệ quan điểm này bằng cách trích dẫn nhận xét trong ngoặc đơn được tìm thấy trong câu 5. Nó đọc, “Phần còn lại của kẻ chết đã không sống lại [ezesan] cho đến khi một ngàn năm đã đến hồi kết.” Mọi người giải kinh đều đồng ý rằng “phần còn lại của kẻ chết” là những linh hồn hiện đang ở Âm Phủ, những linh hồn sẽ sống lại khi thân thể của chúng phục sinh. “Nhưng,” những người theo thuyết tiền thiên niên nói, “nếu Đức Thánh Linh đã dùng cùng một từ Hy Lạp (ezesan) để mô tả cả sự phục sinh thứ nhất (câu 4) và thứ hai (câu 5), làm sao ông có thể khẳng định rằng sự phục sinh thứ nhất là thuộc linh, nhưng sự phục sinh thứ hai là thể chất?” Thoạt nhìn, lập luận này dường như thuyết phục. Nhưng điều gì sẽ xảy ra nếu có bằng chứng vững chắc cho thấy rằng Thánh Linh, vì những lý do khôn ngoan, đã cố ý dùng cùng một từ theo hai nghĩa khác nhau? Điều gì sẽ xảy ra nếu có bằng chứng cho thấy rằng hai “sự sống lại” khác nhau không chỉ về thời điểm, mà còn về bản chất? Không cần nói, những người theo thuyết vô thiên niên tin chắc rằng bằng chứng như vậy thật sự tồn tại. Nhưng chúng ta hãy bắt đầu từ khởi đầu: với các bằng chứng khác nhau ủng hộ quan điểm theo thuyết vô thiên niên. Thứ nhất, chúng ta vừa thấy từ câu 4 rằng toàn bộ cảnh là trên trời. Giăng đã đề cập rõ ràng đến những linh hồn, và Khải Huyền 6:9 gợi ý mạnh mẽ rằng chúng đang ở trên Thiên đàng. Ông đã đề cập rõ ràng đến những ngai, và trong sách Khải Huyền chúng luôn tọa lạc trên Thiên đàng khi liên quan đến các thánh đồ. Hơn nữa, ông không nói một lời nào về sự phục sinh thân thể của những thánh đồ này. Thứ hai, nhận xét trong ngoặc đơn được tìm thấy trong câu 5 thật sự ủng hộ cách giải thích theo thuyết vô thiên niên. Giăng viết, “Phần còn lại của kẻ chết đã không sống lại cho đến khi một ngàn năm đã đến hồi kết.” Cách đọc theo thuyết tiền thiên niên là: “Kẻ chết được đề cập trong các câu 4–5 sống lại cách thân thể vào khởi đầu của Thời Kỳ Ngàn Năm và cai trị với Christ trong một ngàn năm. Phần còn lại của kẻ chết sẽ không sống lại cách thân thể cho đến khi một ngàn năm kết thúc.” Cách đọc theo thuyết vô thiên niên là: “Kẻ chết có thể chia thành hai nhóm: kẻ chết mà linh hồn của chúng Giăng đang thấy trên Thiên đàng, và phần còn lại của kẻ chết mà linh hồn của chúng vẫn còn ở Âm Phủ. Nhóm trước sống lại cách thuộc linh vào lúc họ chết, nhưng chưa sống lại cách thân thể (Khải Huyền 20:13). Nhóm sau sẽ không bao giờ sống lại cách thuộc linh, nhưng thật sự sẽ sống lại cách thân thể, nhưng chỉ để bị ném vào Hồ Lửa.” Những bằng chứng đã trích dẫn trước đó, cùng với thần học cánh chung của DNT, ủng hộ mạnh mẽ quan điểm theo thuyết vô thiên niên. Thứ ba, chúng ta có nhận xét của Giăng được tìm thấy trong câu 6: “Phước và thánh là người dự phần vào sự phục sinh thứ nhất: trên những người này sự chết thứ hai không có quyền.” Đây là một lời hứa vinh hiển, ban cho các thánh đồ có lương tâm đang đấu tranh để vượt qua mọi thử thách và chống lại mọi cám dỗ để họ có thể hoàn thành cuộc hành hương trên đất của mình cách đắc thắng. Nhưng nếu, như những người theo thuyết tiền thiên niên khẳng định, sự phục sinh thứ nhất là thân thể, thì lời hứa này, thay vì là một phước hạnh, mở ra một cánh cửa cho mọi loại nghi ngờ và sợ hãi. Từ nay về sau, những người theo thuyết tiền thiên niên bị bỏ lại để tự hỏi: “Khi tôi chết và linh hồn của tôi bước vào Thiên đàng, liệu nó vẫn còn ở trong nguy hiểm không? Tôi vẫn phải làm các bài kiểm tra và vật lộn với những cám dỗ sao? Liệu tôi còn có thể bội đạo không? Tôi thật sự phải chờ cho đến khi Chúa trở lại và thân thể của tôi phục sinh trước khi tôi có thể yên tâm rằng sự chết thứ hai không có quyền trên tôi sao?” “Đức Chúa Trời cấm điều đó!” người theo thuyết vô thiên niên kêu lên. “Sự phục sinh thứ nhất không phải là thân thể, mà là thuộc linh. Đó là khoảnh khắc thánh khi bạn chuyển từ sự sống trên đất sang Trạng Thái Trung Gian. Đó là sự kết luận đắc thắng của thời kỳ thử thách Phúc Âm của bạn trên trái đất. Từ nay về sau bạn sẽ hoàn toàn thánh khiết trong linh hồn. Từ nay về sau bạn không bao giờ có thể sa ngã khỏi Đức Chúa Trời. Từ nay về sau sự chết thứ hai không có thẩm quyền trên bạn, như nó thật sự sẽ có nếu, trong khi vẫn còn sống trên trái đất, bạn sa vào cám dỗ và chối Chúa của mình (2 Ti-mô-thê 2:12), (điều mà, theo Tân Ước, là điều Đấng Chăn Chiên Nhân Lành sẽ không bao giờ cho phép chiên thật của Ngài làm, Giăng 10:27–29). Như vậy, chúng ta thấy rằng câu 6 làm sáng tỏ cách mạnh mẽ ý nghĩa thật của việc các thánh đồ “sống lại” và “sự phục sinh thứ nhất.” Những cách diễn đạt hình tượng này nói về việc linh hồn của họ bước vào cách đắc thắng những vinh quang của Trạng Thái Trung Gian. 2 Vẫn còn phải hỏi, tuy nhiên, tại sao Đức Thánh Linh lại dùng cùng một từ Hy Lạp (ezesan) để mô tả hai loại sống lại khác nhau: hai loại phục sinh khác nhau. Câu trả lời, tôi tin, được tìm thấy trong sự tiến triển của sự khải thị Kinh Thánh liên quan đến Trạng Thái Trung Gian, và trong mục đích tiên tri của sách Khải Huyền. Hãy nghĩ lại những ngày của Hội Thánh đầu tiên. Đã được các sứ đồ dạy dỗ tốt, hầu hết các Cơ Đốc nhân hẳn sẽ hiểu rằng “sớm” mọi người (đã qua đời) sẽ sống lại trong một sự phục sinh thân thể duy nhất của kẻ chết (Lu-ca 20:27–40; Giăng 5:26–29; Công Vụ 24:15, 21; 1 Cô-rinh-tô 15:50–58; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18). Tuy nhiên, khi Chúa trì hoãn, và khi một số thánh đồ bắt đầu chết, những tín đồ còn sống hẳn sẽ tự nhiên quan tâm về tình trạng của những người thân yêu đã qua đời sau khi họ chết nhưng trước sự phục sinh thân thể. Các sứ đồ hiểu điều này và giải quyết mối quan tâm của họ bằng cách dạy họ về Trạng Thái Trung Gian (2 Cô-rinh-tô 5:1–10; Phi-líp 1:21–24; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–17; Hê-bơ-rơ 12:22–24). Tuy nhiên, khi quy điển Tân Ước gần hoàn thành, Nhà Tiên Tri Cao Cả của Thiên đàng vui lòng làm như vậy một lần cuối cùng. Theo đó, ở đây trong Khải Huyền 20, Ngài ban cho Hội Thánh Chiến Đấu một lời hướng dẫn, khuyên bảo, và khích lệ cao trào liên quan đến Trạng Thái Trung Gian. Tôi xin diễn giải nó như sau: “Vâng, trong sự phục sinh chung, mọi người sẽ sống lại cách thân thể. Tuy nhiên, nếu Ta trì hoãn, hãy luôn nhớ rằng đối với những người tin, vượt qua, và chết trong đức tin, có một sự phục sinh thứ nhất của linh hồn của họ đang chờ đợi, cung cấp một sự nếm trước và bảo đảm về sự phục sinh cuối cùng của thân thể của họ. Có một sự sống lại thứ nhất trên Thiên đàng đang chờ đợi, cung cấp một sự nếm trước và bảo đảm về một sự sống lại cuối cùng trong Thế Giới Sắp Đến. Và có một sự cai trị thứ nhất với Ta trên Thiên đàng đang chờ đợi, cung cấp một sự nếm trước và bảo đảm về một sự cai trị cuối cùng với Ta và Cha Ta trong trời mới và đất mới. Vậy thì: Được trang bị với những lời hứa vinh hiển này, hãy chắc chắn rằng bạn vượt qua!” (2 Ti-mô-thê 2:12; Khải Huyền 3:21; 5:10; 22:5). Như vậy, chúng ta thấy rằng Chúa đã dùng cùng một từ để mô tả hai “sự sống lại” khác nhau vì hai sự sống lại — rất giống hai giai đoạn của một Vương Quốc duy nhất của Đức Chúa Trời — chia sẻ cùng một bản chất cơ bản: sự sống lại thứ nhất hướng tới sự hoàn hảo thuộc linh, và kéo dài một thời gian ngắn; sự sống lại thứ hai hướng tới sự hoàn hảo thuộc linh và thể chất, và kéo dài mãi mãi. Như vậy, Nhà Tiên Tri Cao Cả của Thiên đàng vui lòng làm sáng tỏ thêm những vinh quang của Trạng Thái Trung Gian, do đó ban cho dân Ngài hy vọng mới mẻ và thúc đẩy họ đến sự trung tín trong giao ước trong suốt phần còn lại của cuộc hành hương khó khăn của họ trên trái đất (Giăng 11:26; Khải Huyền 20:6). 4. Thánh Linh có ý gì khi Ngài nói rằng các thánh đồ ngàn năm “đã cai trị với Christ một ngàn năm” (20:4b, 6)? Những người theo thuyết tiền thiên niên xem sự cai trị ngàn năm của các thánh đồ qua lăng kính (hẹp) của câu 4a: Cai trị với Christ là nhận từ Ngài quyền cai trị và phán xét các dân tộc trong giai đoạn ngàn năm trong tương lai của Vương Quốc. Nhưng một lần nữa, những người theo thuyết tiền thiên niên bất đồng với nhau về nơi họ sẽ cai trị. Một số nói từ Thiên đàng, nhưng hầu hết nói trên trái đất. John Walvoord, tìm cách hòa giải các anh em đang cãi nhau, lập luận rằng sự trộn lẫn của các thánh đồ đã được vinh hiển với những người tự nhiên trên trái đất “dường như bị giới hạn trong một vài chức năng cụ thể, trong khi hoạt động chính của các thánh đồ đã phục sinh sẽ ở trong Thành mới và trên trời [phía trên trái đất].” 3 Tất cả đều đồng ý, tuy nhiên, rằng sự cai trị của họ là liên tục, thuộc về chính quyền, và thuộc về tư pháp. Các thánh đồ đã phục sinh và đã được vinh hiển sẽ cai trị trên các dân tộc như những hoàng tử cao cả của Vua Cao Cả, ban hành mệnh lệnh và thi hành những sự phán xét theo lời của Ngài. Khó khăn lớn với quan điểm này là DNT không ủng hộ nó chút nào. Trong The High King of Heaven, tôi thảo luận một số bản văn Tân Ước được những người theo thuyết tiền thiên niên trích dẫn để lập luận rằng trong một thời kỳ ngàn năm trong tương lai các thánh đồ sẽ cai quản với Christ (Ma-thi-ơ
19:28; 1 Cô-rinh-tô 6:2; 2 Ti-mô-thê 2:12; Khải Huyền 2:26–27; 5:9–10). Tuy nhiên, trong mỗi trường hợp, dễ dàng cho thấy rằng bản văn đề cập hoặc đến vai trò của các thánh đồ trong Sự Phán Xét Cuối Cùng hoặc đến việc họ cai trị với Christ trong Thế Giới Sắp Đến. Nhưng nếu sự cai trị của các thánh đồ trong đoạn của chúng ta không liên quan gì đến việc cai quản và phán xét các dân tộc trong một thời kỳ ngàn năm trong tương lai, thì thật sự nó nói về điều gì? Trong khi chính sách Khải Huyền cung cấp một số manh mối quan trọng, tôi đánh giá rằng về mặt này, Rô-ma 5:17 là bản văn Tân Ước hữu ích nhất duy nhất của chúng ta. Nó đọc: Vì nếu bởi sự vi phạm của một người [tức là, A-đam thứ nhất], sự chết đã cai trị qua một người đó, thì huống chi những người nhận sự giàu có của ân điển của Đức Chúa Trời và món quà công chính của Ngài sẽ cai trị trong sự sống qua Đấng Duy Nhất: Chúa Giê-xu Christ [tức là, A-đam Cuối Cùng]! Ở đây sứ đồ đang đối chiếu những trái xấu của công việc của A-đam thứ nhất với những trái tốt của công việc của A-đam Cuối Cùng. Hãy lưu ý sự nhấn mạnh của ông vào tương lai. Qua công việc của Christ, các thánh đồ một ngày nào đó sẽ cai trị trong sự sống trên tội lỗi và sự chết mà A-đam thứ nhất đã đưa vào thế giới. Nhưng chính xác khi nào điều này sẽ diễn ra? DNT cung cấp một câu trả lời đơn giản gồm hai phần: Thứ nhất nó sẽ xảy ra cách thuộc linh trong Trạng Thái Trung Gian, sau đó nó sẽ xảy ra cách thuộc linh và thể chất trong Thế Giới Sắp Đến. Các câu 4 và 6 của Khải Huyền 20 khẳng định chính điều này. Khi một người vượt qua chết và linh hồn của người ấy bước vào Thiên đàng, người ấy sẽ nhận được, như thể, phần đầu tiên của mình trong chiến thắng tuyệt đối của Christ trên tội lỗi và sự chết. Giống như Christ, và với Christ, người ấy sẽ cai trị trong sự sống trên Thiên đàng trên tội lỗi và sự chết thuộc linh, và mãi mãi về sau sẽ được phước và thánh. Sau đó, sau sự phục sinh thân thể của người ấy từ kẻ chết, người ấy cũng sẽ cai trị trong sự sống trên sự chết thể chất. Một số bản văn khác trong sách Khải Huyền ủng hộ dòng giải thích này. Khải Huyền 11:15 liên kết sự cai trị của Đức Chúa Trời và Christ, không phải với chính quyền của các dân tộc, mà với chiến thắng cuối cùng trên các thế lực của sự ác. Tương tự, Khải Huyền 22:5 liên kết sự cai trị của các thánh đồ, không phải với quyền cai trị trên anh em loài người của họ, mà với sự giải cứu cuối cùng khỏi lời nguyền rủa và sự phục hồi cuối cùng đến ánh sáng và sự sống của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 22:1–5). Một lần nữa, mọi bản văn này dường như làm sáng tỏ rõ ràng ý nghĩa thật của Khải Huyền 20:4–6. Nếu vậy, sứ điệp của đoạn sau là như sau: Đúng như có hai “sự sống lại” khác nhau nhưng có liên quan chặt chẽ, cũng vậy có hai “sự cai trị với Christ” khác nhau nhưng có liên quan chặt chẽ. Sự cai trị thứ nhất chỉ thuộc linh. Nó bắt đầu khi linh hồn của tín đồ bước vào Thiên đàng và dự phần vào chiến thắng của Christ trên mọi sự ác, đau khổ, và sự chết thuộc linh; và nó kết thúc khi Chúa hiện đến. “Sự cai trị với Christ” thứ hai là thuộc linh và thể chất. Nó bắt đầu khi Chúa hiện đến với Sự Phục Sinh Thân Thể của Kẻ Chết, Sự Phán Xét, và sự sáng tạo Thế Giới Sắp Đến. Và nó không bao giờ kết thúc. Trong ngày đó, các thánh đồ cuối cùng sẽ dự phần vào chiến thắng trọn vẹn của Christ trên mọi sự ác, đau khổ, và sự chết. Phước cho người đạt được “sự cai trị trong sự sống” thứ nhất, vì khi người ấy đạt được, chắc chắn và bảo đảm rằng người ấy cũng sẽ đạt được sự cai trị thứ hai! 5. Thánh Linh có ý gì khi Ngài nói rằng thẩm quyền phán xét đã được ban cho các thánh đồ? Được dịch khá theo nghĩa đen, bản văn của chúng ta đọc: “Và tôi thấy các ngai, và họ ngồi trên chúng, và sự phán xét đã được ban cho họ” (câu 4a). Một lần nữa, những người theo thuyết tiền thiên niên nói điều này có nghĩa là Christ sẽ ban cho các thánh đồ đã phục sinh đặc quyền cai quản và phán xét trong thời kỳ cai trị ngàn năm trên đất của Ngài. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng bản văn không ủng hộ quan điểm này; rằng bất cứ sự phán xét này là gì, nó không thuộc về các thánh đồ đã phục sinh sống sau khi Christ trở lại, mà thuộc về linh hồn của những người chết trong Chúa và bước vào Thiên đàng trước khi Ngài trở lại. Vậy thì, sự phán xét này có thể là gì? Câu trả lời của chúng ta được tìm thấy trong Đa-ni-ên 7, mà Đức Thánh Linh ám chỉ ở đây. Một thiên sứ xuất hiện với Đa-ni-ên, ban cho ông một khải tượng. Ông thấy Đấng Thượng Cổ ngồi vào vị trí của Ngài cho Sự Phán Xét. Nhưng ngay trước đó, “các ngai đã được dựng lên” (Đa-ni-ên 7:9). Một lúc sau, thiên sứ sẽ lại nói với Đa-ni-ên về Sự Phán Xét, nói với ông rằng trong Ngày ấy “tòa án sẽ ngồi,” sự cai trị của Antichrist sẽ bị hủy diệt mãi mãi, và quyền thống trị trên mọi vương quốc dưới toàn bộ Thiên đàng sẽ được ban cho các thánh đồ của Đấng Tối Cao (Đa-ni-ên 7:26–27). Hãy lưu ý cẩn thận rằng thiên sứ không nói gì về một ngàn năm. Quyền thống trị của Đức Chúa Trời và các thánh đồ sẽ kéo dài mãi mãi. Đa-ni-ên 7 chiếu ánh sáng gì trên Khải Huyền 20:4a? Trở lại với bản văn của chúng ta, Giăng thấy linh hồn của các thánh đồ đã qua đời ngồi trên các ngai. Trong sách Khải Huyền, các ngai tượng trưng cho thẩm quyền. Sứ điệp là: Các thánh đồ bước vào Thiên đàng trong Trạng Thái Trung Gian sẽ được ban thẩm quyền. Nhưng thẩm quyền để làm gì? Chính Giăng nói với chúng ta: để phán xét. Nhưng phán xét điều gì? Ngay tại đây, Đa-ni-ên lấp đầy những khoảng trống. Những thánh đồ này sẽ là một phần của “tòa án.” Họ sẽ ngồi như những thành viên của tòa án trên trời, cùng với Đấng Thượng Cổ, sẽ phán xét thế gian trong sự công chính, sau đó Vương Quốc của Đức Chúa Trời sẽ đến trong mọi sự đầy trọn của nó. Những đoạn khác trong sách Khải Huyền xác nhận ý tưởng này. Nó đặc biệt rõ ràng trong Khải Huyền 2:26–27, nơi Chúa hứa với những người vượt qua ở Thi-a-ti-rơ rằng họ sẽ có một phần trong Sự Phán Xét. Chúng ta cũng tìm thấy nó trong một bản văn song song chặt chẽ, Khải Huyền 19:11–15, nơi chúng ta thấy các đạo quân của Thiên đàng, mặc vải lanh mịn, đi theo Christ đã được vinh hiển khi Ngài trở lại trái đất, vào lúc đó cả Ngài và các đạo quân của Ngài sẽ đối với các dân tộc như một người chăn chiên cầm cây gậy sắt. Từ trang phục của họ, chúng ta có thể chắc chắn rằng những đạo quân này là (hoặc ít nhất bao gồm) các thánh đồ (Khải Huyền 19:8). Và một lần nữa, chúng ta cũng có giáo huấn thẳng thắn của DNT về việc các tín đồ sẽ có một vai trò trong việc thi hành sự phán xét khi Christ hiện đến (Rô-ma 16:20; 1 Cô-rinh-tô 6:1–3). Như vậy, chúng ta kết luận rằng ý nghĩa của câu 4a như sau: Vào lúc họ chết, (linh hồn của) các thánh đồ kiên trì bước vào Thiên đàng, do đó bảo đảm không chỉ sự cứu rỗi đời đời của họ, mà còn vai trò đặc quyền của họ như những người đồng thi hành Sự Phán Xét được định sẽ xảy ra khi Christ trở lại. Vâng, trong một thời gian ngắn họ phải kiên nhẫn chờ đợi công lý cuối cùng, ngay cả khi Vua Cao Cả nhóm hiệp những người được chọn của Ngài, và khi anh em của họ chịu khổ trên trái đất bên dưới (2 Phi-e-rơ 3:15; Khải Huyền 6:9–11). Nhưng giờ đây họ có thể yên tâm rằng công lý cuối cùng sẽ được thực hiện, và rằng chính họ sẽ có một vai trò trong việc thi hành nó. Giờ đây Christ đã đặt họ ngồi trên các ngai. Giờ đây Ngài đã chỉ định họ đối với các dân tộc như một người chăn chiên với cây gậy sắt. Giờ đây Ngài đã ban cho họ thẩm quyền phán xét. Và khi cuối cùng họ sử dụng thẩm quyền đó, toàn bộ thế giới sẽ thấy rằng Đấng Thượng Cổ thật sự đã ban sự phán xét ủng hộ các thánh đồ của Đấng Tối Cao (Đa-ni-ên 7:21–22; Cô-lô-se 3:1–4; Khải Huyền 20:12, 15). III. Trận Chiến Cuối Cùng và Sự Phán Xét Satan vào Cuối Một Ngàn Năm (Khải Huyền 20:7–10) 7 Bấy giờ khi một ngàn năm đã đến hồi kết, Satan sẽ được thả ra khỏi nhà tù của hắn. 8 Và hắn sẽ đi ra để lừa dối các dân tộc ngự trong bốn góc của trái đất — Gog và Magog — và để nhóm hiệp chúng lại cho cuộc chiến; và số của chúng như cát của bờ biển. 9 Và chúng đi lên trên đồng bằng rộng lớn của trái đất, và chúng bao vây trại của các thánh đồ và thành yêu dấu; nhưng lửa từ trời xuống và thiêu nuốt chúng. 10 Bấy giờ ma quỷ đã lừa dối chúng bị ném vào hồ lửa và lưu huỳnh đang cháy, ở đó hợp cùng con thú và tiên tri giả. Và chúng sẽ bị đau đớn ngày và đêm cho đến đời đời. Một Cách Giải Thích theo Thuyết Vô Thiên Niên Trong Khải Huyền 20:3, Giăng đã nói với chúng ta rằng vào cuối một ngàn năm, Satan phải được thả ra trong một thời gian ngắn. Phần này của chương chúng ta nói với chúng ta hắn sẽ làm gì khi điều đó xảy ra. Cách giải thích theo thuyết vô thiên niên như sau: Câu 7 đọc, “Bấy giờ khi một ngàn năm đã đến hồi kết, Satan sẽ được thả ra khỏi nhà tù của hắn.” Xuyên suốt Thời Đại Rao Giảng, Đức Thánh Linh đã kiềm chế Satan và đạo quân các tà linh của hắn không cho lừa dối các dân tộc: không cho giữ các linh hồn khỏi Christ và không cho xúi giục Trận Chiến Cuối Cùng. Giờ đây, vào cuối một ngàn năm, Hội Thánh đã hoàn thành sứ mệnh truyền giảng của mình. Giờ đây Thánh Linh của Đức Chúa Trời, vì những lý do khôn ngoan, không còn kiềm chế nữa. Câu 8 cho chúng ta kết quả: “Và hắn sẽ đi ra để lừa dối các dân tộc ngự trong bốn góc của trái đất — Gog và Magog — và để nhóm hiệp chúng lại cho cuộc chiến; và số của chúng như cát của bờ biển.” “Hắn” đại diện cho Satan, và Satan đại diện cho Satan và toàn bộ đạo quân các thiên sứ ác của hắn mà, không giống như các linh hồn ở Âm Phủ, vẫn chiếm giữ “không trung” và “những nơi trên trời” của thế giới sa ngã này (Ê-phê-sô 2:2; 6:12). Liệu một số linh hồn ở Âm Phủ cũng có thể được thả ra không? Khải Huyền 9:1–6 gợi ý rằng điều đó có thể. Con mồi của chúng không phải là một số, mà là mọi dân tộc: mọi người ngự trong bốn góc của trái đất. Kinh Thánh bảo đảm với chúng ta rằng “dân tộc thánh” — Hội Thánh — sẽ không bị những sự lừa dối và cám dỗ của chúng xuyên thủng (Ma-thi-ơ 24:24; 1 Phi-e-rơ 2:9–10). Nhưng các dân tộc của những người nam và nữ từ chối Phúc Âm sẽ nhanh chóng rơi vào bẫy của chúng. Mục tiêu của chúng là nhóm hiệp những dân tộc đó lại cho “cuộc chiến.” Đây là cuộc chiến do Con Thú trồi lên từ vực sâu không đáy gây ra và vượt qua hai nhân chứng (Khải Huyền 11:7–10). Đó là Trận Chiến Ha-ma-ghê-đôn (Khải Huyền 16:12–16). Đó là cuộc chiến mà từ đó Người Cưỡi Trên Trời sẽ giải cứu dân bị bao vây của Ngài khi Ngài hiện đến (Khải Huyền 19:19–21). Đó là cuộc chiến do Antichrist khởi xướng cách con người và được nói đến trong Đa-ni-ên 7, 9, và 11, và 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2. Đó là Trận Chiến Cuối Cùng: trận chiến mà trong đó hệ thống thế gian đã hợp nhất, bị Satan kiểm soát sẽ tìm cách hủy diệt Hội Thánh thuộc linh thật một lần cho mãi mãi. Các thế lực của Satan rất đông đảo, đông đảo như cát của bờ biển. Những hàm ý rõ ràng: Tại điểm này trong Lịch Sử Cứu Rỗi, ít hoặc không có tín đồ mới nào sẽ được thêm vào Hội Thánh của Christ. Nàng sẽ đã hoàn thành chứng cớ của mình, và mọi hoặc hầu hết những người được chọn của Đức Chúa Trời sẽ đã được nhóm hiệp vào (Khải Huyền 11:7). Trong ngày đó, tình hình sẽ giống như lúc khởi đầu của Thời Đại Rao Giảng: Ngoài bầy nhỏ của Christ, toàn bộ hệ thống thế gian sẽ lại nằm trong quyền lực của kẻ ác (1 Giăng 5:19; đối chiếu Lu-ca 4:6). Phương pháp của Satan để đạt được mục tiêu của hắn là sự lừa dối. Một lần nữa, sách Khải Huyền đã nói về điều này. Theo sắc lệnh của Đức Chúa Trời, Satan sẽ đặt những linh nói dối trong miệng của Con Thú và Tiên Tri Giả, để hắn (Satan) có thể nhóm hiệp các vua của toàn bộ trái đất lại cho cuộc chiến của Ngày lớn của Đức Chúa Trời: Đấng Cai Trị quyền năng trên mọi sự (Khải Huyền 13:11-18, 16:12–16). 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–12 cung cấp những chi tiết lịch sử đứng đằng sau hình ảnh này. Chúng ta sẽ thảo luận bản văn quan trọng đó trong chương 13. Nhân tiện, Giăng gọi đạo quân đông đảo bị Satan kiểm soát là Gog và Magog. Ở đây Thánh Linh đang nói với chúng ta rằng lời tiên tri Cựu Ước lớn của Ê-xê-chi-ên sẽ được ứng nghiệm trong Trận Chiến Cuối Cùng. Đúng như nhà tiên tri cổ xưa đó đã báo trước, Gog (Antichrist) và Magog (liên minh các dân tộc phục tùng của hắn) sẽ tung ra một cuộc tấn công tự sát chống lại Hội Thánh: Y-sơ-ra-ên mang tính cánh chung của Đức Chúa Trời (Ê-xê-chi-ên 38–39; Ga-la-ti 6:16). Câu 9 cho chúng ta mô tả cuối cùng của sách Khải Huyền về Trận Chiến Cuối Cùng: “Và chúng đi lên trên đồng bằng rộng lớn của trái đất, và chúng bao vây trại của các thánh đồ và thành yêu dấu; nhưng lửa từ trời xuống và thiêu nuốt chúng” (đối chiếu Khải Huyền 11:7–10; 16:12–16; 19:19–21). Giăng bắt đầu bằng cách nói, “Chúng đi lên trên đồng bằng rộng lớn của trái đất.” Dưới sự lãnh đạo của Antichrist, các dân tộc sẽ bắt bớ dân Cơ Đốc và các thể chế Cơ Đốc bất cứ nơi nào chúng được tìm thấy trong thế giới. Khi nói về cuộc tấn công này, sứ đồ một lần nữa vay mượn hình ảnh Cựu Ước: Những kẻ thù của Hội Thánh sẽ bao vây “trại của các thánh đồ” và “thành yêu dấu.” Trong Trận Chiến Cuối Cùng, các dân tộc sẽ bao vây Hội Thánh đúng như A-ma-léc đã bao vây trại của người Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng Tội Lỗi (Xuất Ê-díp-tô Ký 17:8). Hoặc một lần nữa, chúng sẽ bao vây Hội Thánh đúng như A-si-ri đã bao vây Giê-ru-sa-lem — Thành Yêu Dấu — trong những ngày của Ê-xê-chia và Ê-sai (Ê-sai 36–37). Phép ẩn dụ hỗn hợp cảnh báo chống lại việc giải thích lời tiên tri theo nghĩa đen. Hội Thánh là doanh trại của Đức Chúa Trời trong đồng vắng của thế giới; Hội Thánh là Thành của Đức Chúa Trời, con ngươi yêu dấu của mắt Ngài (Xa-cha-ri 2:8; Khải Huyền 12:6; 21:2). Giăng kết luận mô tả của mình về Trận Chiến Cuối Cùng bằng cách một lần nữa vay mượn từ lời tiên tri của Ê-xê-chi-ên: “Nhưng lửa xuống và thiêu nuốt chúng” (Ê-xê-chi-ên 38:22; 39:6). Để chấm dứt Trận Chiến Cuối Cùng, Christ sẽ trở lại và phán xét kẻ thù. Có không ít điều trong Tân Ước gợi ý rằng sự phán xét của Ngài thật sự sẽ bằng lửa (Lu-ca 17:29; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:6–10; Hê-bơ-rơ 10:27; 12:29; 2 Phi-e-rơ 3:7; Giu-đe câu 7). Quan trọng là, tham chiếu cuối cùng này đến Trận Chiến Cuối Cùng được trình bày trong một cụm từ duy nhất, như thể để nhấn mạnh tính ngắn gọn của nó. Satan sẽ được thả ra trong một thời gian rất ngắn (Khải Huyền 20:3), vì sự đáp lại cứu chuộc của Chúa sẽ rất nhanh chóng và rất khủng khiếp. Câu 10 đọc, “Bấy giờ ma quỷ đã lừa dối chúng bị ném vào hồ lửa và lưu huỳnh đang cháy, ở đó hợp cùng con thú và tiên tri giả. Và chúng sẽ bị đau đớn ngày và đêm cho đến đời đời.” Ở đây sách Khải Huyền đạt đến một loại cao trào đen tối. Ma quỷ — tà linh ác chính đã là kẻ lừa dối lớn của người và các dân tộc từ buổi bình minh của lịch sử loài người cho đến tận cuối của nó — cuối cùng bị phán xét: bị phó cho hình phạt đời đời trong Hồ Lửa. Những công cụ con người hàng đầu của hắn cũng vậy: Con Thú và Tiên Tri Giả. Theo DNT, điều này sẽ được hoàn thành bởi tay của Christ, các thiên sứ thánh, và chính Hội Thánh khi Chúa đến lần nữa trong vinh quang để phán xét toàn bộ trái đất (Sáng Thế Ký 3:15; Thi Thiên 96:13; 98:9; Ma-thi-ơ 13:39; Công Vụ 17:31; Rô-ma 16:20). Những Điểm Bùng Phát của Tranh Cãi Chúng ta đã thấy rằng Khải Huyền 20:7–10 dễ dàng được giải thích theo đường lối của thuyết vô thiên niên. Tuy nhiên, vẫn còn phải giải quyết ba câu hỏi đầy thách thức, hai câu cuối trong số đó cung cấp một số con đường khó khăn cho các anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta. 1. Khải Huyền 20:10 có giả định rằng Con Thú và Tiên Tri Giả đã bị ném vào Hồ Lửa một ngàn năm trước ma quỷ chính mình không? Những người theo thuyết tiền thiên niên trích dẫn Khải Huyền 20:10 như bằng chứng về một khoảng gián đoạn một ngàn năm theo nghĩa đen giữa sự phán xét Con Thú và Tiên Tri Giả một mặt, và sự phán xét Satan (và các thiên sứ ác của hắn) mặt khác. John Walvoord viết: Như Khải Huyền 20 làm rõ, Satan sẽ được thả ra vào lúc kết luận của Thời Kỳ Ngàn Năm, vào lúc đó hắn sẽ bị ném vào hồ lửa và lưu huỳnh, nơi con thú và tiên tri giả đã bị ném vào trước đó vào khởi đầu của Thời Kỳ Ngàn Năm (Khải Huyền 20:10). Sự phán xét cuối cùng của các thiên sứ ác dường như xảy ra cùng lúc với sự phán xét cuối cùng của Satan, khi hắn bị ném vào hồ lửa và lưu huỳnh. 4 Cách đọc của Walvoord là có thể. Nhưng liệu nó có phải là cách đọc duy nhất có thể, hay cách đọc tốt nhất không? Chúng ta hãy tìm hiểu. Về chính bản văn Hy Lạp, cụm từ liên quan không có động từ nào cả. Theo nghĩa đen, nó đọc, “Và ma quỷ đã lừa dối chúng bị ném vào hồ lửa và lưu huỳnh, nơi cũng có con thú và tiên tri giả; và chúng sẽ bị đau đớn ngày và đêm cho đến đời đời.” Rõ ràng sự nhấn mạnh không phải là về khi nào những tác nhân của Satan này sẽ bị ném vào Hồ Lửa, mà là về sự kiện an ủi rằng chúng cũng sẽ ở trong Hồ Lửa với chủ của chúng, ma quỷ. Vì lý do này, NASB dịch như sau: “... nơi con thú và tiên tri giả cũng ở đó (không in nghiêng).” Thật vậy, người ta cũng có thể viết, “Nơi con thú và tiên tri giả cũng đã bị ném vào.” Walvoord tuyên bố suy ra thuyết tiền thiên niên từ bản văn này, khi trên thực tế hắn đang đọc thuyết tiền thiên niên vào trong nó. Vâng, câu hỏi vẫn còn về cách đọc nào là tốt nhất. Nhưng mọi bằng chứng đều ủng hộ thuyết vô thiên niên. Ví dụ, trong các chương 6–19, sách Khải Huyền cho chúng ta năm mô tả khác nhau về một sự phán xét duy nhất vào cuối thời đại. Chắc chắn trong Khải Huyền 20:10–15, chúng ta được cho một mô tả thứ sáu. Cũng vậy, quan điểm theo thuyết tiền thiên niên không thể được hòa hợp với DNT, vốn liên tục trông đợi một sự phán xét phổ quát duy nhất về người và thiên sứ khi Christ hiện đến (Ma-thi-ơ 11:22; 12:36, 41–42; 25:31–46; Công Vụ 17:30–31; Rô-ma 2:3–11; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–12; 2 Phi-e-rơ 3:7; Giu-đe câu 6). Theo những đường lối này, Rô-ma 16:20 có tầm quan trọng đặc biệt. Phao-lô nói với chúng ta rằng Christ, khi Ngài hiện đến, sẽ “nghiền nát” Satan. Tức là, Ngài sẽ phán xét hắn cuối cùng và trọn vẹn (Sáng Thế Ký 3:15 NIV). Tương tự, chúng ta có 1 Cô-rinh-tô 15:24, nơi Phao-lô nói rằng Christ, khi Ngài hiện đến, sẽ “bãi bỏ mọi sự cai trị, thẩm quyền, và quyền năng.” Vậy thì làm thế nào Christ sẽ nghiền nát đầu của Satan và bãi bỏ sự cai trị, thẩm quyền, và quyền năng của hắn lần thứ hai vào cuối một thời kỳ ngàn năm trong tương lai? Chúng ta kết luận rằng ý nghĩa thần học của Khải Huyền 20:10 như sau: “Và ma quỷ đã lừa dối chúng sẽ bị ném vào hồ lửa và lưu huỳnh, nơi con thú và tiên tri giả cũng sẽ hợp cùng hắn. Và cùng nhau chúng sẽ bị đau đớn ngày và đêm cho đến đời đời.” 2. Giả sử rằng thuyết tiền thiên niên là đúng, làm thế nào sự cai trị một ngàn năm của Christ và các thánh đồ của Ngài có thể chứng tỏ không hiệu quả đến mức nó kết thúc trong sự bội đạo gần như phổ quát? Câu hỏi này phải gây rắc rối sâu sắc cho mọi người giải kinh theo thuyết tiền thiên niên. Toàn bộ tiền đề của hệ thống của họ là các OTKP sẽ được ứng nghiệm theo nghĩa đen trong một thời kỳ ngàn năm trong tương lai dưới một hình thức đã sửa đổi của Giao Ước Mới. Nếu vậy, chúng ta có thể giả định hợp lý rằng trong Thời Kỳ Ngàn Năm, Đức Chúa Trời sẽ đổ Thánh Linh của Ngài trên mọi xác thịt; rằng Ngài sẽ cắt bì (gần như) mọi tấm lòng con người, cả Do Thái lẫn Dân Ngoại (Ê-sai 19:24–25; 32:15; Giê-rê-mi 31:33–34; Ê-xê-chi-ên 36:26; Giô-ên 2:28–32). Vậy thì, vào lúc kết thúc của một sự cai trị thuộc linh phong phú như vậy, làm thế nào “nhiều như cát của bờ biển” sẽ sa ngã, đặc biệt khi Giê-rê-mi đã báo trước rằng các thánh đồ sống dưới Giao Ước Mới không thể sa ngã (Giê-rê-mi 31:33)? Liệu Thời Kỳ Ngàn Năm có đưa chúng ta trở lại Giao Ước Cũ sau tất cả không? Cũng vậy, làm thế nào Cha sẽ cho phép sự cai trị hữu hình của Con Ngài trên trái đất đi đến một kết thúc không vinh quang như vậy (Giăng 5:20–24)? Để đáp lại những chỉ trích này, một số người theo thuyết tiền thiên niên khẳng định rằng chỉ những dân tộc chưa nghe về Christ mới sẽ nổi loạn: chỉ những người sống trong “bốn góc của trái đất,” ở khoảng cách lớn từ Giê-ru-sa-lem (Khải Huyền 20:8). Nhưng giải pháp này nêu ra nhiều câu hỏi hơn là nó trả lời. Tại sao Christ lại để những dân tộc này không được Phúc Âm chạm đến, vì chúng rất đông dân? Các dân tộc tin đạo — và các thánh đồ đã được vinh hiển sống trên trái đất — sẽ làm gì khi đám đông những kẻ ngoại đạo ở xa này đến Giê-ru-sa-lem để tấn công trại của các thánh đồ? Và làm thế nào những người theo thuyết tiền thiên niên có thể dung hòa mọi điều này với chính OTKP, vốn nói rằng trong những ngày của Vương Quốc (được cho là ngàn năm), Đức Chúa Trời sẽ nhóm hiệp mọi dân tộc và mọi lưỡi để ngắm xem vinh quang của Christ (Ê-sai 2:2–4; 66:18–23); rằng mọi đầu cùng của trái đất sẽ nhớ lại và quay về với Chúa; và rằng mọi gia đình của các dân tộc sẽ thờ phượng trước Ngài (Thi Thiên 22:27)? 3. Giả sử rằng thuyết tiền thiên niên là đúng, tại sao Kinh Thánh lại cho chúng ta hai cuộc tấn công của Gog và Magog? Rõ ràng Khải Huyền 20:8 đề cập đến Ê-xê-chi-ên 38–39. Tuy nhiên, gần như mọi người theo thuyết tiền thiên niên đều nói rằng lời tiên tri của Ê-xê-chi-ên được ứng nghiệm vào cuối Thời Đại Rao Giảng, trong khi lời tiên tri của Giăng được ứng nghiệm vào cuối Thời Kỳ Ngàn Năm. John MacArthur viết, “Trận chiến được mô tả trong các câu 8–9 giống như trận chiến trong Ê-xê-chi-ên 38–39; tốt nhất là xem trận chiến này diễn ra vào cuối Thời Kỳ Ngàn Năm.” 5 Nhưng chắc chắn đơn giản hơn — và hợp lý hơn nhiều — để nói rằng cả hai bản văn đều đề cập đến cùng một trận chiến: Trận Chiến Cuối Cùng duy nhất. Theo quan điểm này, Thánh Linh đề cập đến Gog và Magog khá cố ý. Như thể Ngài đang nói với các Cơ Đốc nhân, “Ở đây trong sách Khải Huyền, Ta đã nói về ‘cuộc chiến’ trong ba dịp trước đó (Khải Huyền 11:7–10; 16:12–16; 19:19–21). Trong DNT, Christ và các sứ đồ cũng đã nói về nó (Ma-thi-ơ 24:9–30; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:3–12). Điều Ta muốn bạn hiểu là đây là cùng một trận chiến mà Ê-xê-chi-ên và các nhà tiên tri Cựu Ước khác đã nói đến (Ê-xê-chi-ên 38–39; Đa-ni-ên 7; 9:26–27; 11:36–12:13; Giô-ên 3:1–17; Mi-chê 4:11–5:1; Xa-cha-ri 14:1–3). Nó thật sự sẽ mang lại cơn đại nạn lớn, loại mà thế giới chưa từng thấy kể từ khởi đầu, và sẽ không bao giờ thấy nữa (Ma-thi-ơ 24:21). Nhưng chỉ có một trận chiến như vậy, và Vua Cao Cả của bạn, trong tình yêu giữ giao ước của Ngài, chắc chắn sẽ đưa bạn qua.” 4. Sự Phán Xét của Toàn Thể Nhân Loại vào Cuối Một Ngàn Năm (Khải Huyền 20:11–15) 11 Bấy giờ tôi thấy một ngai lớn và trắng và Đấng ngồi trên nó, mà từ mặt của Ngài trái đất và bầu trời đã chạy trốn để được an toàn; nhưng không tìm thấy nơi nào như vậy cho chúng. 12 Và tôi thấy kẻ chết, cả lớn lẫn nhỏ, đứng trước ngai. Bấy giờ các cuộn sách được mở ra; và một cuộn sách khác được mở ra, là Cuộn Sách Sự Sống. Và kẻ chết bị phán xét dựa trên những điều được viết trong các cuộn sách, tức là, theo việc làm của chúng. 13 Và biển giao nộp kẻ chết ở trong nó, và Sự Chết và Âm Phủ giao nộp kẻ chết ở trong chúng; và tất cả chúng đều bị phán xét, mỗi người theo việc làm của mình. 14 Bấy giờ Sự Chết và Âm Phủ bị ném vào hồ lửa. Đây là sự chết thứ hai: hồ lửa. 15 Và nếu tên của bất kỳ ai không được tìm thấy được viết trong Cuộn Sách Sự Sống, người ấy bị ném vào hồ lửa. Một Cách Giải Thích theo Thuyết Vô Thiên Niên Sau khi nói về sự phán xét Satan và các công cụ hàng đầu của hắn khi Christ Đến, Khải Huyền 20 kết luận bằng cách mô tả Sự Phán Xét của toàn thể nhân loại trước ngai của Christ trong bầu trời phía trên trái đất. Cách giải thích theo thuyết vô thiên niên của tôi như sau: Câu 11 cho chúng ta Vị Thẩm Phán trên ngai của Ngài. Hình ảnh được vay mượn từ cảnh phán xét của Đa-ni-ên 7. Ở đó, Nhân Vật thần thánh trên ngai rõ ràng là Đức Chúa Cha, Đấng Thượng Cổ (Khải Huyền 4:2). Tuy nhiên, ở đây, theo DNT, đó là Đức Chúa Cha sống trong, và hành động qua, Đức Chúa Con, Đấng thi hành Sự Phán Xét được Đức Chúa Trời chỉ định (Khải Huyền 1:8, 11; 19:11–16; 21:6; đối chiếu Ma-thi-ơ 3:12; 13:41–43; 25:1–13; Giăng 5:27; Công Vụ 17:31; Rô-ma 14:10; 2 Cô-rinh-tô 5:10). Liệu Christ sẽ thật sự ngồi trên một ngai hữu hình treo lơ lửng trong khoảng trống của không gian, như được mô tả ở đây không? Hoàn toàn có thể (Ma-thi-ơ 25:31; 2 Cô-rinh-tô 5:10). Tuy nhiên, trong cốt lõi của nó, ngai trắng là một biểu tượng của chủ quyền và sự thánh khiết của Christ: của thẩm quyền và quyền năng được Đức Chúa Trời ban cho Ngài để phán xét, và của sự thánh khiết và công chính hoàn hảo mà Ngài sẽ phán xét với chúng (Khải Huyền 14:14). Câu này cũng nói với chúng ta rằng trái đất và bầu trời sẽ chạy trốn để được an toàn khỏi mặt của Ngài, nhưng sẽ không thể trốn. Ngôn ngữ là khải huyền, khẳng định một lần nữa sứ điệp trước đó của DNT: Trái đất và các công việc của nó — đang rên rỉ dưới lời nguyền rủa và bị tội lỗi của con người làm hư hỏng sâu sắc — sẽ bị diệt vong bởi tay của Christ trong đám cháy cuối cùng, nhưng chỉ để nhường chỗ cho trời mới và đất mới mà trong đó sự công chính hoàn hảo ngự (Khải Huyền 6:12–17; 11:11–13; 16:17–21; 22:3; đối chiếu Rô-ma 8:21; 2 Phi-e-rơ 3:10–13). Trong câu 12a, Giăng thấy kẻ chết, cả lớn lẫn nhỏ, đứng trước ngai của Christ. Chúng là mọi con người đã từng sống và chết, hoặc đã được biến hóa trong nháy mắt khi Chúa hiện ra (1 Cô-rinh-tô 15:50–57). Vừa được khiến sống lại và/hoặc được biến hóa bởi lời của Christ, giờ đây chúng đứng trước Ngài để chịu phán xét (Giăng 5:28–29; Khải Huyền 20:13). Khải Huyền 11:18 dạy tính phổ quát của sự phán xét này bằng cách nói rằng “kẻ chết” bao gồm các nhà tiên tri, các thánh đồ, và mọi người kính sợ danh của Đức Chúa Trời. Trái với hầu hết những người theo thuyết tiền thiên niên, sự phán xét này không bị giới hạn trong những người không công chính. Trong câu 12b, Giăng thấy nhiều cuộn sách được mở ra, cũng như một cuộn sách duy nhất: Cuộn Sách Sự Sống. Sự phán xét được mô tả trong câu này dựa trên nội dung của nhiều cuộn sách. Có một cuộn sách như vậy cho mỗi người đứng trước Ngài. Cuộn sách này không phải là một vật thể chất, mà là một biểu tượng thuộc linh. Nó đại diện cho hồ sơ về “việc làm” của người đó (tức là, về những điều người ấy đã nghĩ, đã nói, hoặc đã làm trong những ngày của mình trên trái đất), một hồ sơ được lưu giữ trong ký ức của chính người ấy và ký ức của Christ (2 Cô-rinh-tô 5:10). Mọi kẻ chết, bao gồm các thánh đồ, sẽ bị phán xét theo nội dung của cuộn sách của chúng (Rô-ma 2:6). Trong trường hợp của các thánh đồ, những việc làm ác của họ sẽ đã bị xóa bỏ. Vì công việc của Ngài trên thập tự giá, Christ không còn nhớ tội lỗi của họ chống lại họ (Ê-sai 43:25; Giê-rê-mi 31:34; 50:20; Mi-chê 7:19). Vì lý do này, chính các thánh đồ sẽ không còn nhớ chúng, dù họ thật sự có thể “chịu mất mát” (về phần thưởng) do những thất bại sau khi trở lại đạo (1 Cô-rinh-tô 3:15; Phi-líp 3:13; Giu-đe các câu 24–25; Khải Huyền 21:4). Tuy nhiên, họ sẽ được phép nhớ lại những việc làm tốt của mình: những việc làm đã được làm trong Christ. Và vì những việc này họ sẽ nhận được một phần thưởng (Rô-ma 15:17–19; 1 Cô-rinh-tô 3:10–15). Trong trường hợp của tội nhân, hồ sơ và ký ức về những việc làm ác của chúng vẫn còn, và do đó sẽ gợi ra sự phán xét công chính của Đức Chúa Trời và Christ (Lu-ca 12:47).
Câu 13 quay lại một chút, cho chúng ta sự phục sinh chung của kẻ chết, dẫn đến sự phán xét chung của kẻ chết (Giăng 5:25–29). Điểm chính của câu này là nói rằng mọi người sẽ được khiến sống lại và mọi người sẽ bị phán xét, thánh đồ và tội nhân như nhau. Ghi chú về tính phổ quát rõ ràng: Biển — chắc chắn giữ hài cốt thể chất của thánh đồ và tội nhân như nhau — sẽ giao nộp kẻ chết của nó. Sự Chết và Âm Phủ cũng vậy. Liên quan đến những điều này, trọng tâm ở đây dường như hoàn toàn là vào những người không công chính. Trong sách Khải Huyền, Sự Chết và Âm Phủ thường được đặt cạnh nhau và luôn được xem như một mối đe dọa đối với tội nhân (Khải Huyền 1:18; 6:8; 20:14). Theo đó, Sự Chết và Âm Phủ hẳn phải có một điều gì đó chung. Ở đây “Sự Chết” có thể là tình trạng thuộc linh của tội nhân bị tách khỏi Đức Chúa Trời và chịu hình phạt trong Trạng Thái Trung Gian; Âm Phủ là nơi chúng đã kinh nghiệm tình trạng đó. Nếu vậy, Giăng đang nói rằng tại Sự Phục Sinh, Âm Phủ, nơi giữ linh hồn của những người không công chính trong tình trạng của Sự Chết, sẽ giao nộp mọi kẻ chết của nó. Vậy một lần nữa: Câu này nói với chúng ta rằng khi Chúa hiện đến, cả người công chính lẫn người không công chính đều sẽ sống lại và bị phán xét theo việc làm của chúng. Câu 14 cho chúng ta, như thể, sự chết của Sự Chết và Âm Phủ, vì giờ đây những kẻ thù cuối cùng này bị ném vào Hồ Lửa. Hồ Lửa, mà vị trí của nó không được tiết lộ trong Kinh Thánh, là tương đương Kinh Thánh của Gehenna (theo truyền thống, Địa Ngục), và là nơi hình phạt đời đời của những người không công chính đã phục sinh (Ma-thi-ơ 5:22–30; 10:28; 18:9; 23:15, 33). Hãy lưu ý cẩn thận rằng Giăng không nói “kẻ chết” bị ném vào Hồ Lửa, vì một số kẻ chết giờ đây sống mãi mãi và sẽ sớm thừa hưởng Thế Giới Sắp Đến (Khải Huyền 1:5; 11:18; 14:13; 20:12). Vậy thì, ông có ý gì? Một lần nữa, Sự Chết là tình trạng của những người không công chính trong Trạng Thái Trung Gian, và Âm Phủ là nơi của linh hồn của chúng trong Trạng Thái Trung Gian. Như vậy, Giăng đang nói với chúng ta rằng tại Sự Phán Xét, Trạng Thái Trung Gian của những người không công chính sẽ được chấm dứt. “Sự chết thứ nhất” của linh hồn của chúng ở Âm Phủ sẽ bị nuốt chửng và bãi bỏ bởi “sự chết thứ hai” của linh hồn và thân thể đã phục sinh của chúng trong Hồ Lửa. Câu 15 tiết lộ nền tảng của sự cứu rỗi và sự sống đời đời. Giăng viết, “Nếu tên của bất kỳ ai không được tìm thấy được viết trong Cuộn Sách Sự Sống, người ấy bị ném vào hồ lửa.” DNT cung cấp ý nghĩa. Nếu sự sống đời đời dựa trên những điều được viết trong cuộn sách của chính mình — trên những việc làm đã làm trong thân thể — mọi người đều sẽ bị hư mất, vì mọi người đều đã phạm tội và thiếu mất vinh quang của Đức Chúa Trời (Rô-ma 3:23; Ga-la-ti 2:16; Khải Huyền 5:3–4). Nhưng, cho niềm vui đời đời của thánh đồ, nó không phải như vậy. Nó dựa trên đời sống công chính và sự chết chuộc tội của Sư Tử đắc thắng của chi phái Giu-đa, và trên đức tin đơn giản nơi Ngài và công việc đã hoàn thành của Ngài (Giăng 3:16; 19:30; Khải Huyền 5:5, 9). Xuyên suốt Thời Đại Rao Giảng, Hội Thánh đã rao giảng cách cứu rỗi này (Khải Huyền 11:3; 14:6). Nếu bất kỳ ai tin lời báo cáo của nàng, tên của người ấy được viết trong Cuộn Sách Sự Sống của Chiên Con (Ê-sai 53:1; Giăng 3:36; 6:47). Hay đúng hơn, nếu bất kỳ ai tin lời báo cáo của nàng, người ấy cuối cùng thấy rằng Đức Chúa Trời tể trị đã viết tên của mình trong Cuộn Sách Sự Sống của Chiên Con trước khi sáng thế; rằng Đức Chúa Trời đã định người ấy cho sự sống đời đời (1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:9; Khải Huyền 13:8; 17:8). Người ấy (tín đồ) thấy rằng để thừa hưởng trọn vẹn sự sống đó, người ấy, đúng như Christ, phải vượt qua: phải tiếp tục trong đức tin cho đến tận cuối (Ma-thi-ơ 24:13; Giăng 15:6; Rô-ma 11:22; Khải Huyền 2:7, 11, 17, 26; 3:5). Và, cho niềm vui lớn của mình, người ấy cũng thấy rằng Cha, Con, và Đức Thánh Linh đã có mục đích đời đời rằng người ấy phải làm như vậy (Giăng 6:37–40; 17:15; Rô-ma 8:28-39; Giu-đe câu 1). Như vậy, ở đây, trong Khải Huyền 20:15, chúng ta có mọi tín đồ như vậy — và mọi phần còn lại của nhân loại — xuất hiện trong những thân thể phục sinh của chúng trước Ngai Phán Xét của Christ, Đấng, như thể, thực hiện một cuộc tra hỏi cuối cùng về tình trạng của mỗi người trước Đức Chúa Trời (Khải Huyền 3:10). Nếu người đó đã tin, đã vượt qua, đã chết trong đức tin, và đã đạt được sự phục sinh thứ nhất — hoặc nếu người ấy được tìm thấy còn sống và trung tín khi Chúa trở lại — thì tên của người ấy xuất hiện trong Cuộn Sách Sự Sống của Chiên Con, và người ấy thừa hưởng sự đầy trọn của sự sống đời đời trong Thế Giới Sắp Đến (Khải Huyền 21:1–8). Nếu không, người ấy bị ném vào Hồ Lửa. Chắc chắn không dễ để rao giảng Phúc Âm từ bản văn nặng nề không thể diễn tả này. Tuy nhiên, giữa sự vô luật pháp ngày càng tăng của những ngày cuối cùng này, nó có thể cần thiết hơn bao giờ hết. Những Điểm Bùng Phát của Tranh Cãi Những bất đồng về phần này của bản văn chúng ta tập trung xung quanh hai câu hỏi chính. Chúng ta hãy tạm dừng để xem xét cả hai. 1. “Kẻ chết” của Khải Huyền 20:12 có giống như “phần còn lại của kẻ chết” trong Khải Huyền 20:5: chỉ những người không công chính không? Hay “kẻ chết” là mọi con người đã từng sống và chết? Với những ngoại lệ hiếm hoi, những người theo thuyết tiền thiên niên đồng ý với nhà thần học Tân Ước George Ladd, người viết, “Tuyên bố này [tức là, câu 12] rõ ràng hàm ý, nếu nó không khẳng định rõ ràng, sự phục sinh của ‘phần còn lại của kẻ chết’ (câu 5) những người đã không kinh nghiệm sự phục sinh thứ nhất [thân thể].” 6 Dễ thấy tại sao sự đồng nhất này lại quan trọng như vậy đối với những người theo thuyết tiền thiên niên. Nếu “kẻ chết” của câu 12 bao gồm các thánh đồ, thì các câu 11–15 đang cho chúng ta một sự phục sinh thân thể chung và một sự phán xét chung. Nhưng nếu đó là trường hợp, thì “sự phục sinh thứ nhất” của câu 5 hẳn phải chỉ thuộc linh, và cách giải thích theo thuyết tiền thiên niên về chương này bị loại bỏ. Vậy chúng ta cần xem xét câu hỏi này với một ít cẩn thận. Tổng kết những lập luận của nhiều nhà chú giải theo thuyết tiền thiên niên, William Biederwolf đưa ra ba lý do để tin rằng bản văn của chúng ta chỉ đề cập đến kẻ chết không công chính. Tôi sẽ trích dẫn và đáp lại ngắn gọn từng lý do. 7 Thứ nhất, ông khẳng định rằng trong sách Khải Huyền, cụm từ “kẻ chết” luôn chỉ đề cập đến những người không công chính mà thôi. Làm bằng chứng cho điều này, ông trích dẫn Khải Huyền 11:18 và 20:5. Tuy nhiên, không hề rõ ràng rằng trong Khải Huyền 11:18 “kẻ chết” chỉ là những người không công chính. Trái lại, những lời chính xác của Khải Huyền 11:18, dường như là bản văn hạt giống mà từ đó Khải Huyền 20:11–15 mọc lên, lập luận mạnh mẽ rằng mọi kẻ chết — bao gồm đầy tớ, nhà tiên tri, và thánh đồ — đều ở trong tầm nhìn. Về Khải Huyền 20:5, chúng ta nhớ rằng nó đọc, “Phần còn lại của kẻ chết đã không sống lại cho đến khi một ngàn năm đã đến hồi kết.” Ở đây những người theo thuyết vô thiên niên và những người theo thuyết tiền thiên niên đồng ý: Bản văn này đề cập đến linh hồn của kẻ chết không tin ở Âm Phủ, những linh hồn sẽ “sống lại” trong sự phục sinh thân thể của Ngày Cuối Cùng. Nhưng một lần nữa, câu này chứng minh điều hoàn toàn ngược lại với điều Biederwolf khẳng định, vì nó rõ ràng giả định trước rằng một số trong “kẻ chết” là thánh đồ (tức là, những người đã đạt được sự phục sinh thứ nhất), trong khi phần còn lại của kẻ chết là tội nhân không tin. Cũng vậy, ở những nơi khác trong sách Khải Huyền, chúng ta thấy Giăng dùng cách diễn đạt này không chỉ để đề cập đến các thánh đồ chết trong Chúa (Khải Huyền 14:13), mà còn để đề cập đến chính Christ đã phục sinh (Khải Huyền 1:5)! Như vậy, chúng ta kết luận rằng cụm từ “kẻ chết” thật sự có thể đề cập đến cả thánh đồ và tội nhân, và rằng nó thường làm như vậy. Những người theo thuyết vô thiên niên nói rằng Khải Huyền 20:11–15 không phải là ngoại lệ. Thứ hai, Biederwolf viện dẫn Giăng 5:24, nói rằng tín đồ nơi Christ không đến sự phán xét mà đã vượt qua từ sự chết đến sự sống. Lập luận của ông là: Nếu tín đồ không đến sự phán xét, làm sao chúng có thể ở trong tầm nhìn trong Khải Huyền 20:11–15, chắc chắn là một cảnh phán xét? Câu trả lời cho câu hỏi này liên quan đến một sự phân biệt quan trọng, xuất hiện xuyên suốt DNT: Tín đồ nơi Christ không đến sự phán xét vì tội lỗi của mình, vì người ấy đã tin cách cứu rỗi nơi Đấng đã trả giá cho mọi tội lỗi của mình (Rô-ma 8:1–2). Tuy nhiên, người ấy thật sự đến sự phán xét vì số lượng và chất lượng của công việc của mình, vì Đức Chúa Trời sẽ vui lòng thưởng cho người ấy vì những điều người ấy đã làm qua Christ trong suốt đời sống của mình trên trái đất (Rô-ma 2:6; 2 Cô-rinh-tô 5:10). Khải Huyền 20:11–15 bao gồm điều sau. Theo đó, Giăng 5:24 không loại bỏ sự hiện diện của các thánh đồ trong bản văn của chúng ta. Thứ ba, Biederwolf quan sát rằng, “Sự phán xét diễn ra theo những điều được viết trong ‘các cuộn sách,’ và ‘các cuộn sách’ được phân biệt rõ ràng với ‘Cuộn Sách Sự Sống.’” Đây là một tuyên bố đúng. Nhưng Biederwolf đang hoạt động trên một giả định sai, với kết quả là ông rút ra một kết luận sai. Ông giả định rằng sự phán xét dựa trên “các cuộn sách” được thực hiện với mục đích xác định sự cứu rỗi của một người. Nhưng sự cứu rỗi của một người không dựa trên “các cuộn sách.” Nó dựa trên sự hiện diện hoặc vắng mặt của tên của người ấy trong Cuộn Sách Sự Sống, mà đến lượt nó dựa trên sự hiện diện hoặc vắng mặt của đức tin nơi Christ. Sự phán xét dựa trên “các cuộn sách” chỉ nhằm xác định mức độ thưởng hoặc phạt cho những việc làm đã làm (hoặc bỏ không làm) trong thân thể. Trong trường hợp của các thánh đồ, không có hình phạt nào liên quan, vì Christ đã nhận hình phạt cho tội lỗi của họ trên thập tự giá. Theo đó, đối với họ, sự phán xét này đơn giản là một sự đánh giá công việc của họ với mục đích xác định loại và/hoặc mức độ phần thưởng của họ. Trái với Biederwolf, không có vấn đề Kinh Thánh nào với việc các thánh đồ bị phán xét từ “các cuộn sách.” Như vậy chúng ta kết luận rằng “kẻ chết” của Khải Huyền 20:12 không hoàn toàn là tội nhân không tin của Khải Huyền 20:5, mà thay vào đó là mọi người đã từng sống và chết: thánh đồ và tội nhân như nhau. Vì vậy, một cách giải thích đúng đắn về bản văn này không ủng hộ thuyết tiền thiên niên, mà thay vào đó ủng hộ thần học cánh chung cổ điển theo thuyết vô thiên niên của Cải Chánh. 2. Nếu Khải Huyền 20:11–15 chỉ nói về sự phục sinh và sự phán xét của tội nhân không tin, khi nào các thánh đồ sống và chết trong Thời Kỳ Ngàn Năm sẽ được khiến sống lại và bị phán xét vì công việc của chúng? Như rõ ràng từ những khác biệt rõ rệt về ý kiến giữa chúng, câu hỏi này gây rắc rối lớn cho những người theo thuyết tiền thiên niên, gợi ý rằng toàn bộ kế hoạch của chúng không có nền tảng Kinh Thánh vững chắc. Một số người giải kinh gợi ý rằng các thánh đồ ngàn năm sẽ được khiến sống lại và được vinh hiển xuyên suốt Thời Kỳ Ngàn Năm, mỗi người vào lúc mình chết. Một thủ tục như vậy khó có thể tưởng tượng được và hoàn toàn không thể tin được. Quan trọng hơn, không có một mảnh bằng chứng Kinh Thánh nào để ủng hộ nó, và nhiều điều nói chống lại nó, vì DNT liên tục dạy một sự phục sinh chung duy nhất khi Christ hiện đến. Những người khác nói rằng các thánh đồ ngàn năm sẽ được khiến sống lại gần cuối Thời Kỳ Ngàn Năm, ngay trước sự phục sinh và sự phán xét của những người không công chính (được cho là) được mô tả trong 20:11–15. Nếu những người giữ quan điểm này là những người theo thuyết tiền thiên niên lịch sử, chúng thực tế đang giả định ba sự phục sinh riêng biệt: một khi Chúa hiện đến và hai sự phục sinh vào cuối Thời Kỳ Ngàn Năm. Nếu chúng là những người theo thuyết thời kỳ, chúng thực tế đang giả định bốn sự phục sinh: ba sự phục sinh của thuyết tiền thiên niên lịch sử, cộng thêm một sự phục sinh nữa tại Sự Cất Lên. Ở đây một lần nữa chúng ta thấy thuyết tiền thiên niên phá vỡ sự hiệp nhất và giản đơn của Sự Hoàn Tất như thế nào, ngay cả khi nó sinh ra những suy đoán không có cơ sở và sự nhân lên không cần thiết của những hành động và sự kiện cánh chung. Tốt hơn nhiều là đi theo DNT trong việc trông đợi một sự phục sinh chung duy nhất, và để tiền đề này định hình cách giải thích của chúng ta về Khải Huyền 20. Cuối cùng, một số người theo thuyết tiền thiên niên thừa nhận rằng các thánh đồ chết trong Thời Kỳ Ngàn Năm thật sự sẽ được khiến sống lại và “bị phán xét” (tức là, được thưởng) cùng lúc với những người không công chính (tức là, vào cuối Thời Kỳ Ngàn Năm). Chúng khăng khăng rằng Khải Huyền 20:11–15 không nói gì cả về những thánh đồ này mà tập trung hoàn toàn vào kẻ ác không tin. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng chính bản văn dễ dàng dung nạp ý tưởng về một sự phục sinh và sự phán xét chung, rằng những đoạn khác trong sách Khải Huyền cũng làm như vậy, và rằng đây là giáo huấn của DNT. Vậy tại sao chúng ta phải tìm kiếm bất cứ điều gì khác? Kết Luận Chúng ta đã hoàn thành nghiên cứu của mình về vấn đề nền tảng thứ ba trong GETD: ý nghĩa của Thời Kỳ Ngàn Năm. Chúng ta hãy tổng kết ngắn gọn những phát hiện của mình. Trong chương 10, chúng ta đã nhìn vào sách Khải Huyền nói chung. Chúng ta đã thấy rằng độc giả dự định của nó (Hội Thánh), bản chất và mục đích (tiên tri), chủ đề nền tảng (sự tôn cao của Christ), thể loại văn học (văn học khải huyền Kinh Thánh), cấu trúc (sự song song tiến triển), phương pháp giải thích đúng đắn (duy tâm), và mục đích phụ (rằng nó phải là Phần Kết Vĩ Đại của Toàn Bộ Kinh Thánh) tất cả đều làm việc tay trong tay để dẫn chúng ta đến một cách giải thích theo thuyết vô thiên niên về sách đẹp đẽ, mạnh mẽ, phức tạp, và đầy thách thức này. Ở đây trong chương 11, chúng ta đã nhìn vào Khải Huyền 20 và thấy rằng một cách giải thích theo thuyết vô thiên niên không chỉ có thể, mà còn vượt trội hơn nhiều so với thuyết tiền thiên niên, không kém vì trong đó giờ đây chúng ta có thể nghe Chúa nói một sứ điệp sống còn với dân hành hương của Ngài, Hội Thánh. Nó nói với chúng ta rằng Thời Đại Rao Giảng sẽ kéo dài (một ngàn năm), nhưng không lâu hơn mức cần thiết để Đức Chúa Trời Ba Ngôi hoàn thành trọn vẹn những kế hoạch phán xét và cứu chuộc của Ngài (10 x 10 x 10 = 1.000). Nó nói với chúng ta rằng trong thời gian này Satan sẽ bị trói: bị kiềm chế không cho lừa dối các dân tộc theo cách giữ những người được chọn của Đức Chúa Trời không được cứu rỗi hoặc xúi giục Trận Chiến Cuối Cùng chống lại Hội Thánh thuộc linh thật. Nó nói với chúng ta rằng trong thời gian này mọi người chết trong đức tin sẽ sống lại trong Sự Phục Sinh Thứ Nhất. Tức là, chúng sẽ bước vào Thiên đàng như những linh hồn đã được hoàn hảo, ở đó cai trị trong sự sống với Christ trên tội lỗi và sự chết, và cũng nhận từ Ngài thẩm quyền tham gia vào Sự Phán Xét khi Ngài trở lại. Nó nói với chúng ta rằng vào cuối thời gian này Satan sẽ được thả khỏi những kiềm chế của hắn và được phép nhóm hiệp các dân tộc chống lại Hội Thánh thuộc linh thật cho Trận Chiến Cuối Cùng; nhưng cũng rằng Christ, khi Ngài hiện đến, sẽ can thiệp nhanh chóng để giải cứu Nàng Dâu của Ngài và giáng sự báo trả bằng lửa lên kẻ thù của Ngài. Và cuối cùng, nó nói với chúng ta rằng vào Ngày đó, sau một sự phục sinh chung của kẻ chết, mọi người đã từng sống sẽ đứng trước ngai của Christ để chịu sự phán xét cuối cùng. Những người đã tin Ngài để được cứu rỗi sẽ thấy tên của chúng được viết trong Cuộn Sách Sự Sống của Chiên Con, và sẽ được thưởng cho những việc làm đã làm trong quyền năng của Christ. Những người đã không tin và không vâng phục sẽ đi vào hình phạt đời đời trong Hồ Lửa. Như vậy, chúng ta kết luận rằng sách Khải Huyền nói chung, và chương 20 nói riêng, cả hai đều xác nhận sự hiểu biết theo thuyết vô thiên niên về Lịch Sử Cứu Rỗi. Thời Kỳ Ngàn Năm đồng nhất với Vương Quốc của Con và Thời Đại Rao Giảng Phúc Âm và Thử Thách. Nếu chúng ta là những công dân được tái sinh của Vương Quốc đó, chúng ta đang sống trong Thời Kỳ Ngàn Năm ngay bây giờ, háo hức chờ đợi Sự Hiện Đến của Vua Cao Cả của Thiên đàng, Sự Phục Sinh, Sự Phán Xét, và sự xuất hiện của Thế Giới Sắp Đến. Nhưng còn Sự Hoàn Tất thì sao? Vâng, nghiên cứu của chúng ta về Vương Quốc đã dạy chúng ta trông đợi một sự cai trị của Đức Chúa Trời gồm hai giai đoạn, được tách ra bởi một Sự Hoàn Tất duy nhất khi Christ trở lại. Nghiên cứu của chúng ta về OTKP và Thời Kỳ Ngàn Năm cũng vậy. Nhưng chính xác thì DNT nói gì về chủ đề quan trọng này? Nó có dạy rõ ràng một Sự Hoàn Tất đơn nhất khi Chúa hiện đến không, hay nó để chỗ cho một thời kỳ ngàn năm trong tương lai? Tóm lại, DNT có thật sự ủng hộ quan điểm truyền thống theo thuyết vô thiên niên về Sự Hoàn Tất không? Những câu hỏi như vậy không thể bị bỏ qua. Vì vậy, chúng ta phải tiếp tục cuộc hành trình. Chúng ta phải xin Thầy hướng dẫn chúng ta [NEEDS REVIEW: source ambiguity — source reads "guide is to" for "guide us to"] đến đỉnh cao nhất của thần học cánh chung Kinh Thánh, nơi, cuối cùng, chúng ta có thể ngắm xem Hy Vọng Phước Hạnh có một không hai thật của Hội Thánh: Sự Hoàn Tất của mọi vật khi Christ hiện đến. 1. Xem bài viết có tiêu đề Thrones in Revelation, bởi Sam Storms: http://thegospelcoalition.org/blogs/justintaylor/2009/10/07/thrones-in-revelation/. 2. Một lần nữa, những nhận xét của tôi trong phần này không nhằm phủ nhận giáo lý rất Kinh Thánh về sự an ninh đời đời của tín đồ thật nơi Christ. Nhiều bản văn Tân Ước khẳng định rõ ràng điều này (Giăng 6:35–40; 10:27–30; 17:11–15; Rô-ma 5:8–10; 8:29–39). Tuy nhiên, không thể phủ nhận rằng những bản văn Tân Ước khác khuyên bảo các thánh đồ phải kiên trì và cảnh báo chống lại sự bội đạo (Ma-thi-ơ 7:24–25; Lu-ca 8:15; Giăng 15:1–6; Phi-líp 3:7–11; Hê-bơ-rơ 6:1–8; 2 Phi-e-rơ 1:5–11). Vì vậy, lập trường cân bằng theo Kinh Thánh là, cho đến khi một linh hồn Cơ Đốc bước vào Thiên đàng và Trạng Thái Trung Gian, người ấy thật sự có thể sa ngã, nhưng cũng rằng Đức Chúa Trời tể trị, giữ giao ước sẽ không bao giờ cho phép điều này xảy ra. Tóm lại, các thánh đồ thật phải và sẽ kiên trì trong đức tin cho đến ngày vui mừng đó khi Sự Chết Thứ Hai không còn thẩm quyền nào để đe dọa chúng nữa. Xem Dean Davis, In Search of the Golden Strand: Living Together Well with the Doctrines of Grace (Redemption Press, 2021), chương 7. 3. John Walvoord, The Millennial Kingdom (Findlay, OH: Dunham Publishing, 1959), 329. 4. John Walvoord, The Millennial Kingdom (Findlay, OH: Dunham Publishing, 1959), 294. 5. MSB, mục Khải Huyền 20, 2741. 6. George Eldon Ladd, A Commentary on the Revelation of John (Grand Rapids, MI: Eerdmans Publishing, 1972), 272. 7. SCB, 694–703. The_Great_End_Time_Debate-26 CHƯƠNG 12 Mục Đích, Cấu Trúc, và Tính Hiệp Nhất của Sự Hoàn Tất CHÀO MỪNG đến với Phần V của nghiên cứu của chúng ta, phần mà trong đó chúng ta lắng nghe Thầy về vấn đề nền tảng thứ tư và cuối cùng trong GETD: Sự Hoàn Tất. Cuộc hành trình phía trước sẽ như sau: Ở đây trong chương 12, chúng ta sẽ xem xét DNT về mục đích, cấu trúc, và tính hiệp nhất của Sự Hoàn Tất. Trong chương 13, chúng ta sẽ nhìn kỹ vào một số bản văn Tân Ước then chốt đề cập trực tiếp đến Sự Hoàn Tất. Mục tiêu của tôi ở đó — ngoài việc giải quyết những cách giải thích theo thuyết tiền thiên niên — là cho thấy rằng trong mỗi trường hợp, bản văn dạy, giả định, hoặc ủng hộ quan điểm truyền thống theo thuyết vô thiên niên về Sự Hoàn Tất. Cuối cùng, trong chương 14, tôi sẽ đưa ra một kịch bản dựa trên Kinh Thánh về Sự Hoàn Tất, nỗ lực đặc biệt để làm nổi bật nhiều cách mà thuyết vô thiên niên ban cho chúng ta một Hy Vọng Phước Hạnh thật sự là phước hạnh. Mục Đích của Sự Hoàn Tất Kinh Thánh nói với chúng ta về “sự cuối cùng” (Ma-thi-ơ 24:14; 1 Phi-e-rơ 4:7). Các nhà thần học gọi sự kiện cánh chung lớn này là Sự Hoàn Tất. Thuật ngữ này chính xác có nghĩa là gì? Tôi sẽ định nghĩa nó như sau: Sự Hoàn Tất là phức hợp của những hành động phán xét và cứu chuộc mà qua đó Đức Chúa Trời Ba Ngôi — vì sự bày tỏ đầy đủ nhất có thể về vinh quang của Ngài, và vì phúc lợi và sự thờ phượng đời đời của các thánh đồ của Ngài — sẽ đưa Lịch Sử Cứu Rỗi đến hồi kết, do đó làm trọn mục đích đời đời của Ngài cho chính Ngài, dân Ngài, và thế giới của Ngài. Với định nghĩa rộng này phục vụ như hướng dẫn của chúng ta, chúng ta hãy chuyển sang chính Kinh Thánh và xem xét một số mục đích và đặc điểm chính của Sự Hoàn Tất. Thứ nhất, tại Sự Hoàn Tất, Đức Chúa Trời sẽ làm trọn kế hoạch nguyên thủy của Ngài cho vũ trụ, sự sống, và con người. Lịch sử vũ trụ không bao giờ được dự định là không có hồi kết. Ban đầu, Đức Chúa Trời đã truyền cho gia đình loài người phải chinh phục và lấp đầy trái đất; sau khi chúng đã làm như vậy, Ngài dự định vinh hiển sự sáng tạo của Ngài và lấp đầy nó với sự hiện diện của Ngài như chưa từng có trước đây (Sáng Thế Ký 1:28; Ê-sai 4:5; Ha-ba-cúc 2:14; Rô-ma 8:18; Khải Huyền 21:11, 23). Sự sa ngã của con người và sự bắt đầu của Lịch Sử Cứu Rỗi đã không thay đổi ý định này. Mục đích nguyên thủy của Đức Chúa Trời cho vũ trụ không thể bị cản trở. Phải có một sự kết thúc cho Lịch Sử Cứu Rỗi để thời đại của vinh quang đời đời có thể bắt đầu. Nhưng trước hết Thời Đại Rao Giảng phải chạy hết tiến trình của nó. Trước hết Hội Thánh phải đem Phúc Âm đến tận cùng trái đất để mọi người có thể nghe, xem xét, tin, vâng phục, và nhận sự sống đời đời; để Đức Chúa Trời có thể nhóm hiệp những người được chọn của Ngài ra khỏi mọi chi phái, lưỡi, dân, và dân tộc (Khải Huyền 5:6). Sau đó sự cuối cùng sẽ đến (Ma-thi-ơ 24:14). Như vậy, bằng cách vội vàng làm trọn Sự Ủy Thác Lớn, Hội Thánh vội vàng sự đến của Ngày của CHÚA, sự xuất hiện của vinh quang đời đời của Ngài, và sự làm trọn mục đích nguyên thủy của Ngài cho thế giới (Thi Thiên 72:19; Ê-sai 4:5; 40:3–5; Ê-xê-chi-ên 43:1–5; Ha-ba-cúc 2:14; Ma-thi-ơ 28:18–20; 2 Phi-e-rơ 3:12). Thứ hai, tại Sự Hoàn Tất, Đức Chúa Trời có mục đích minh chứng chân lý về Đức Chúa Trời, Christ, và Phúc Âm. Hiện tại Ngài đang thử thách các dân tộc. Qua việc Hội Thánh rao giảng Phúc Âm, Ngài thách thức mọi người nghe phải tìm kiếm và tìm thấy thế giới quan đúng đắn duy nhất và Đức Chúa Trời đúng đắn duy nhất. Tại Sự Hoàn Tất, bài kiểm tra sẽ kết thúc và chân lý sẽ được minh chứng. Khi Christ xuất hiện trong vinh quang, mọi sự không tin, thờ hình tượng, lừa dối, hoài nghi, kiêu ngạo, chế nhạo, bắt bớ, và mọi điều cao ngạo khác tự tôn mình chống lại sự hiểu biết về Đức Chúa Trời sẽ khô héo trước ánh sáng rực rỡ của chính Chân Lý (Khải Huyền 1:7). Trong Ngày đó, mọi người đã từng sống sẽ biết và xưng nhận rằng Đức Chúa Trời của Áp-ra-ham, Y-sác, và Gia-cốp — Đức Chúa Trời và Cha của Chúa Giê-xu Christ của chúng ta — là Đức Chúa Trời hằng sống đúng đắn duy nhất (Rô-ma 3:4; Phi-líp 2:11). Thứ ba, tại Sự Hoàn Tất, Đức Chúa Trời có mục đích một sự thi hành công lý cuối cùng. Khi loài người sa ngã trong A-đam, một sự đảo ngược lớn đã xảy ra, một sự đảo ngược đã làm lương tâm của người tin kính bị xúc phạm kể từ đó. Ngày qua ngày công lý bị quay lưng và sự công chính đứng ở xa; chân lý đã ngã xuống trên đường phố, và sự ngay thẳng không thể bước vào (Ê-sai 59:14). Người tin kính đói, buồn rầu, bị ghét, bị ruồng bỏ, bị sỉ nhục, bị khinh thường, và đôi khi thậm chí bị giết, trong khi người thế gian thường béo tốt, vui vẻ, và được mọi người ca ngợi (Lu-ca 6:20–26). Đám đông gọi điều ác là tốt và điều tốt là ác (Ê-sai 5:20). Trong khi Đức Chúa Trời của công lý dường như đang ngủ, kẻ ác và kẻ tàn nhẫn tiến bước, nghiền nát người vô tội và thịnh vượng trong những đường lối ác của chính chúng (Thi Thiên 73; Ê-sai 5:20). Nhưng tại Sự Hoàn Tất, Vị Thẩm Phán Cao Cả của Thiên đàng sẽ đảo ngược sự đảo ngược. Đặt chính vũ trụ vào một sự cân bằng hoàn toàn công chính, Ngài sẽ phân tán kẻ kiêu ngạo trong sự tưởng tượng của tấm lòng chúng, hạ bệ những kẻ cai trị khỏi ngai của chúng, và đuổi kẻ giàu đi tay không. Sau đó Ngài sẽ tôn cao kẻ khiêm nhường, lấp đầy chúng với những điều tốt lành, và khiến chúng thừa hưởng trái đất mãi mãi (1 Sa-mu-ên 2; Ma-thi-ơ 5:3–12; Lu-ca 1:46–55). Trong Ngày đó, các thánh đồ sẽ hân hoan: “Vâng, Lạy Đức Chúa Trời — Đấng cai trị quyền năng trên mọi sự — những sự phán xét của Ngài là công chính và chân thật!” (Khải Huyền 16:7). Cuối cùng, tại Sự Hoàn Tất, Đức Chúa Trời có mục đích một sự thi hành cao trào của sự cứu chuộc ở trong Christ. Khi Ngài hiện đến, Vua Cao Cả của Thiên đàng sẽ hoàn thành, đội vương miện, và làm trọn mọi điều Ngài đã hoàn thành trong những ngày hạ mình của Ngài, và mọi điều Ngài đã áp dụng trong những năm cai trị trên trời của Ngài. Đặc biệt, Ngài sẽ khiến sống lại, biến hóa, vinh hiển, và thưởng đời đời Nàng Dâu yêu dấu của Ngài, ngay cả khi Ngài giải thoát chính sự sáng tạo khỏi sự nô lệ của nó cho sự hư không, và nâng nó lên sự tự do của vinh quang của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:18–25; 2 Phi-e-rơ 3:1–13). Sự giải cứu và phục hồi dân Ngài sẽ trọn vẹn. Về sự cứu chuộc của vũ trụ, sự sống, và con người, sẽ được nói, “Mọi sự đã xong!” (Khải Huyền 21:6). Mọi điều này là một phần không thể thiếu của mục đích của Đức Chúa Trời trong Sự Hoàn Tất. Nhưng bên trong những mục đích này vẫn còn những mục đích cao hơn nữa. Vinh Quang của Đức Chúa Trời Kinh Thánh dạy rằng một trong những mục đích cao nhất của Đức Chúa Trời trong Sự Hoàn Tất là một sự bày tỏ đầy đủ, cuối cùng, hữu hình, và phổ quát về vinh quang của Ngài: tức là, về bản chất và những thuộc tính thần thánh của Ngài. Điều này đặc biệt rõ ràng từ Rô-ma 9:19–24, một đoạn mà trong đó chúng ta thấy sứ đồ Phao-lô bảo vệ chủ quyền của Đức Chúa Trời trong sự cứu rỗi. Đáng chú ý, ông mở đầu thảo luận của mình bằng cách trích dẫn sự kiện Xuất Hành, vào lúc đó Đức Chúa Trời đã chọn làm cứng lòng Pha-ra-ôn cách phán xét, nhưng tuôn đổ lòng thương xót và ân điển của Ngài trên gia đình Y-sơ-ra-ên. Đẩy mạnh điểm của mình về nhà, Phao-lô kết luận bằng cách nói: “Vậy thì: Ngài thương xót người Ngài muốn thương xót, và người Ngài muốn làm cứng lòng, Ngài làm cứng lòng” (Rô-ma 9:17–18). Nhưng sứ đồ chưa xong. Dự đoán những phản đối mà ông chắc chắn đã gặp nhiều lần trong chức vụ của mình, ông tiếp tục: Bấy giờ ngươi sẽ nói với ta, “Vậy tại sao Ngài vẫn còn bắt lỗi? Vì ai đã từng chống lại ý muốn của Ngài?” Nhưng trái lại, hỡi người, ngươi là ai mà dám cãi lại Đức Chúa Trời? Vật được tạo thành sẽ nói với Đấng đã tạo thành nó, “Tại sao Ngài đã làm tôi như thế này?” Thợ gốm không có quyền trên đất sét sao, để làm từ cùng một cục một bình cho sự tôn trọng và một bình khác cho sự khinh thường? Điều gì nếu Đức Chúa Trời, muốn bày tỏ cơn thịnh nộ của Ngài và làm cho quyền năng của Ngài được biết đến, đã chịu đựng với sự kiên nhẫn lớn những bình của cơn thịnh nộ đã chuẩn bị cho sự hủy diệt? Và điều gì nếu Ngài đã làm như vậy để làm cho sự giàu có của vinh quang của Ngài được biết đến trên những bình của lòng thương xót mà Ngài đã chuẩn bị trước cho vinh quang — bao gồm chúng ta, những người Ngài cũng đã gọi, không chỉ từ giữa người Do Thái, mà còn từ giữa người Dân Ngoại? Ở đây chúng ta thấy rằng Phao-lô xem Cuộc Xuất Hành như một hình bóng: một bức tranh về sự cứu chuộc đời đời trong Christ. Theo đó, nó cũng là một bức tranh về Sự Hoàn Tất, vào lúc đó sự cứu chuộc sẽ được làm trọn vẹn. Vì đúng như Môi-se đã dẫn những người theo sẵn lòng của mình ra khỏi Ai Cập bị tai họa tàn phá, qua Biển Đỏ, và an toàn đến bờ bên kia của nó, cũng vậy Christ, vào cuối thời đại, sẽ dẫn dân tin của Ngài ra khỏi Lãnh Vực Tối Tăm bị tai họa tàn phá, qua Biển Đỏ của Sự Phán Xét, và an toàn đến bờ bên kia của Thế Giới Sắp Đến. Nhưng Cuộc Xuất Hành là vì mục đích lớn nào? Và hình bóng đối ứng của nó là vì mục đích lớn nào: sự cứu chuộc qua đức tin nơi Christ và sự cứu chuộc cuối cùng khi Ngài trở lại? Một phần chúng ta khám phá câu trả lời của mình trong Bài Ca của Môi-se, được chính Môi-se và mọi con trai của Y-sơ-ra-ên hát. Đứng ở phía bên kia của Biển Đỏ, chúng biết ơn ca ngợi Đức Chúa Trời vì sự bày tỏ cơn thịnh nộ, công lý, sự phán xét, và quyền năng của Ngài đối với kẻ thù của Ngài, nhưng đặc biệt hơn vì sự bày tỏ lòng thương xót, ân điển, và tình yêu giao ước của Ngài đối với dân được chọn của Ngài (Xuất Ê-díp-tô Ký 15:1–21). Tóm lại, trái cuối cùng của Cuộc Xuất Hành là sự thờ phượng CHÚA Đức Chúa Trời tể trị của Y-sơ-ra-ên. Phao-lô đã thấy điều này và giờ đây hoàn thành bức tranh.
Ông nói với chúng ta rằng mục đích lớn của Đức Chúa Trời trong sự cứu chuộc là bày tỏ vinh quang của Ngài, hướng đến sự thờ phượng đời đời của các thánh đồ đối với Đức Chúa Cha, Đức Chúa Con và Đức Thánh Linh. Và vâng, sau khi đã kêu gọi một dân tin kính ra khỏi Lãnh Địa của Sự Tối Tăm để vào Vương Quốc thuộc linh của Con yêu dấu của Ngài, Đức Chúa Trời đã nhen nhóm sự thờ phượng này rồi; thật vậy, cả thế gian đều có thể nghe bài ca của các thánh đồ khi họ bước đi như những người hành hương qua đồng vắng của thời đại gian ác hiện tại này để đến Đất Hứa. Nhưng còn nhiều hơn thế nữa. Nhiều hơn rất nhiều. Vì tại Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, khi đức tin đã được đổi thành sự nhìn thấy, Đức Chúa Trời sẽ bày tỏ vinh quang của Ngài cách trọn vẹn qua lăng kính của những hành động phán xét và cứu chuộc cuối cùng của Ngài, đến nỗi ngọn lửa leo lét của sự thờ phượng nơi các thánh đồ sẽ bùng nổ thành một lò lửa thực sự của sự ngợi khen và tôn thờ, tất cả đều vì lòng thương xót, ân điển và tình yêu đã bày tỏ cho họ trong Chúa Giê-xu Christ, Chúa của họ (Ê-phê-sô 1:6, 12, 14). Như đã chép, Đấng Christ sẽ trở lại để Đức Chúa Trời được vinh quang trong Hội Thánh và trong Đấng Christ Giê-xu, qua mọi thế hệ, đời đời vô cùng. A-men (Ê-phê-sô 3:20–21; Khải Huyền 5:14; 15:1–4). Vinh Quang của Đấng Christ Đã chép rằng Đức Chúa Cha yêu Đức Chúa Con và muốn mọi người tôn kính Con, như họ tôn kính Cha vậy (Giăng 5:23). Theo đó, cũng đã chép rằng Đức Chúa Cha đã ban cho Con Ngài nhiều đặc quyền quý báu, để Ngài có địa vị tối cao trong mọi sự. Thần tính của Đấng Christ cộng với các đặc quyền của Đấng Christ bằng vinh quang của Đấng Christ. Dù thế gian phần lớn mù lòa trước vinh quang này, mọi người đã tin cậy nơi Con Đức Chúa Trời đều đang học để nhìn thấy nó. Chẳng hạn, họ thấy rằng ban đầu Ngài ở với Đức Chúa Trời (Đức Chúa Cha) và Ngài là Đức Chúa Trời (Đức Chúa Con); rằng muôn vật đã được dựng nên bởi Ngài (Giăng 1:1–5; Hê-bơ-rơ 1:1–2) và vì Ngài (Cô-lô-se 1:15); rằng Ngài nâng đỡ muôn vật (Cô-lô-se 1:17); rằng Ngài hướng dẫn muôn vật đến đích điểm đã định cho chúng (Ma-thi-ơ 28:18; Khải Huyền 5:1–5); và rằng trong kho báu thần thượng là chính Chúa Giê-xu Christ, những tội nhân được yêu thương sẽ tìm thấy mọi điều họ có thể cần hoặc khao khát: sự tha thứ, sự công chính, sự hòa giải, sự nhận làm con, sự bình an, sự sống, sự trọn vẹn, mục đích, quyền năng, sự khôn ngoan và niềm vui đời đời (Cô-lô-se 1:15–20). Đấng Christ đã trở nên mọi sự cho mọi người tin, để mọi người đều tôn kính Con, như họ tôn kính Cha vậy (1 Cô-rinh-tô 1:30–31). Mục đích của Đức Chúa Trời trong Lịch Sử Cứu Rỗi là vinh quang của Đấng Christ. Vậy thì, chúng ta không nên ngạc nhiên rằng Đức Chúa Trời đã cấu trúc Sự Hoàn Tất Chung Cuộc hướng đến vinh quang của Đấng Christ. Nhưng chính xác Ngài đã làm điều đó như thế nào? DNT trả lời rất đầy đủ: Ngài đã làm điều đó bằng cách ban cho Con yêu dấu của Ngài ít nhất bốn đặc quyền đặc biệt nữa. Thứ nhất, Ngài đã định rằng chính Đấng Christ sẽ thi hành mọi hành động cánh chung cấu thành Sự Hoàn Tất Chung Cuộc của muôn vật. Chúng ta sẽ bàn về những điều này trong chốc lát. Thứ hai, Ngài đã định rằng Đấng Christ sẽ thi hành mọi hành động này cùng một lúc. Đức Chúa Trời không muốn thực hiện Sự Hoàn Tất Chung Cuộc từng mảnh. Ngài sẽ không chia nó thành các giai đoạn hay trải nó ra qua nhiều thập kỷ, nhiều thế kỷ, hay nhiều thiên niên kỷ. Không, Ngài muốn gom các yếu tố khác nhau của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc quanh một trung tâm rực rỡ duy nhất: Con Người của Con Ngài khi Ngài đến. Chúa vinh quang trở lại sẽ tự mình thi hành mọi hành động cánh chung cuối cùng “cách trọn vẹn và mau chóng,” qua đó nhận được vinh quang lớn hơn trước mắt con người, và dâng vinh quang lớn hơn cho Đức Chúa Trời và Cha của Ngài (Rô-ma 9:28; Phi-líp 2:9–11). Thứ ba, Đức Chúa Trời đã định rằng Đấng Christ sẽ thực hiện Sự Hoàn Tất Chung Cuộc cách hữu hình. Cho đến nay Đức Chúa Cha đã che phủ vinh quang của Con Ngài. Dù trong ít ngày Ngài sống trong xác thịt, hay trong nhiều ngày kể từ Lễ Ngũ Tuần, vinh quang của Đấng Christ quả thực có thể được nhìn thấy, nhưng chỉ qua cửa sổ là Lời Đức Chúa Trời, và qua lời chứng của Hội Thánh về tính cách, sự dạy dỗ và công việc của Chúa. Sự che phủ này có mục đích. Nó tạo điều kiện cho một “sự thử thách bằng ánh sáng” thần thượng. Nó khiến Đức Chúa Trời có thể thử thách tình yêu của nhân loại đối với Đức Chúa Trời, lẽ thật và sự công chính qua việc rao giảng Phúc Âm (Giăng 3:16–20). Nhưng khi những ngày thử thách thần thượng đã qua, bức màn sẽ được cất đi. Đấng Christ sẽ giáng xuống từ Trời cách hữu hình, trong quyền năng và vinh quang lớn. Mọi mắt sẽ thấy Ngài, đúng như Ngài vốn là (1 Giăng 3:2; Khải Huyền 1:7). Vinh quang của Chúa sẽ được bày tỏ, và mọi xác thịt sẽ cùng nhau nhìn thấy (Ê-sai 40:5; 1 Ti-mô-thê 6:15; 2 Ti-mô-thê 1:10; 4:1–8; Tít 2:13; 1 Phi-e-rơ 1:7, 13; 4:13). Cuối cùng, Đức Chúa Trời đã định rằng Đấng Christ sẽ thực hiện Sự Hoàn Tất Chung Cuộc cách phổ quát. Khi Chúa Giê-xu trở lại, Ngài sẽ đặt bàn tay thần thượng của Ngài — cả trong sự phán xét cuối cùng lẫn sự cứu chuộc cuối cùng — trên mọi người, mọi thiên sứ, và mọi tạo vật: các tầng trời, đất, biển, và mọi vật đang có — hoặc đã từng có — trong chúng (Rô-ma 8:18–24; 2 Cô-rinh-tô 5:10; Phi-líp 3:21; Cô-lô-se 1:20; Khải Huyền 20:13). Đức Chúa Cha đã định rằng Con Ngài sẽ là Đấng hủy diệt vũ trụ cũ và là Đấng tái tạo vũ trụ mới (1 Phi-e-rơ 4:7; Khải Huyền 21:5). Và kết quả của tất cả điều này là gì? Việc Đấng Christ sẽ thi hành mọi hành động cánh chung của Đức Chúa Trời, cùng một lúc, trước mắt mọi người và mọi thiên sứ, với tác động đời đời trên mọi tạo vật, có nghĩa là gì? Đơn giản là điều này: Mọi hữu thể có tri giác — dù là thiên sứ hay ma quỷ, thánh đồ hay tội nhân — quả thực sẽ tôn kính Con như họ tôn kính (hoặc phải tôn kính) Cha. Dù tự nguyện hay không — dù trong sự tôn thờ vui mừng hay sự đầu phục thảm hại — mọi đầu gối sẽ quỳ xuống và mọi lưỡi sẽ xưng nhận rằng Chúa Giê-xu Christ là Chúa, để Đức Chúa Trời là Cha được vinh quang (Phi-líp 2:11). Tại Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, thiết kế đời đời của Đức Chúa Trời nhằm đem lại vinh quang tối đa có thể cho Con Ngài sẽ được ứng nghiệm trọn vẹn. Cấu Trúc của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc Sự Hoàn Tất Chung Cuộc được cấu trúc theo mục đích của nó: vinh quang của Đấng Christ. Để thấy điều này còn rõ hơn nữa, chúng ta hãy xem lại các yếu tố của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc một lần nữa. Các Yếu Tố của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc Thứ nhất, có Trận Chiến Cuối Cùng, cuộc xung đột lịch sử cuối cùng giữa Đức Chúa Trời và Sa-tan, Đấng Christ và Kẻ Chống Đấng Christ, Hội Thánh và Thế Gian. Về mặt kỹ thuật, đây không phải là một phần của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, vì, không giống các yếu tố khác, Đấng Christ không đem nó đến tại Parousia của Ngài, mà qua sự thi hành thông thường của sự tể trị toàn quyền của Ngài. Tuy nhiên, tôi đưa nó vào đây vì Kinh Thánh nhiều lần nêu nó như dấu hiệu quan trọng nhất duy nhất cho thấy sự xuất hiện của Đấng Christ đã gần. Đó là một sự kiện lịch sử độc nhất, trên thực tế, nó khởi động Sự Hoàn Tất Chung Cuộc đúng nghĩa. Chúng ta sẽ bàn thêm về điều này trong chương 14. Thứ hai, có Parousia: sự trở lại của Chúa Giê-xu Christ trong quyền năng và vinh quang xuống các tầng trời phía trên trái đất. Đây là trái tim sống động của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, vì tại đây Đức Chúa Trời là Cha đem lên sân khấu của lịch sử vũ trụ Đấng An-pha và Ô-mê-ga, Đấng Tạo Hóa và Đấng Hoàn Tất, Đấng mà Ngài vui lòng tôn vinh bằng cách khiến Ngài thành Tác Nhân của mọi hành động và sự kiện cánh chung cuối cùng (Ê-xơ-tê 6:6; Khải Huyền 1:8; 21:6). Thứ ba, có Sự Sống Lại của Kẻ Chết. Đây là một sự sống lại duy nhất (hay tổng quát) của thân thể đã chết của mọi con người đã từng sống và đã chết. Gắn liền chặt chẽ với sự kiện này là sự vinh hiển tức thì của các thánh đồ đang sống: nhóm tín hữu đặc quyền ấy, những người sẽ không bao giờ nếm trải sự chết mà sẽ sống để thấy Đấng Christ vinh hiển đến với các đám mây trên Trời, và thân thể của chính họ được biến hóa nên giống như thân thể của Ngài trong “chớp mắt” (Mác 14:62; 1 Cô-rinh-tô 15:51–57; Phi-líp 3:21; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:15–18; 1 Giăng 3:2). Cũng gắn liền với Sự Sống Lại là Sự Cất Lên của mọi thánh đồ và tội nhân đã sống lại (hoặc đã được biến hóa) lên các tầng trời phía trên trái đất, nơi họ sẽ xuất hiện trước Tòa Án của Đấng Christ. Thứ tư, có Sự Phán Xét. Trái với nhiều sự phán xét cục bộ và thuộc về sự tể trị trong lịch sử thế giới, sự phán xét này mang tính siêu nhiên và có phạm vi phổ quát, giáng trên toàn bộ vũ trụ. Đối với cõi người và thiên sứ, về cơ bản nó gồm một sự phân rẽ cuối cùng, qua đó Đấng Christ chào đón các thánh đồ và các thiên sứ thánh vào Thế Giới Sẽ Đến, nhưng sai tội nhân không vâng phục và các thiên sứ ác (ma quỷ) đến hình phạt đời đời trong Ghê-hen-na, cũng được gọi là Hồ Lửa. Đối với cõi thiên nhiên, nó gồm sự hủy diệt các tầng trời và đất hiện tại bằng lửa (2 Phi-e-rơ 3:1–7). Thứ năm, có Sự Tái Tạo, cũng được gọi là Sự Phục Hồi Muôn Vật (Ma-thi-ơ 19:28; Công Vụ 3:21). Về mặt tiêu cực, điều này liên quan đến việc cất bỏ lời rủa sả đã giáng trên thiên nhiên vì tội của A-đam trong Ê-đen. Về mặt tích cực, nó liên quan đến một sự tuôn đổ mới của sự sống thần thượng vào các viên gạch nền tảng của thiên nhiên, và, như một hệ quả của điều này, một sự sắp xếp lại hoàn toàn thế giới tự nhiên. Như Đức Chúa Trời đã tạo dựng các tầng trời và đất ban đầu cho gia đình của A-đam đầu tiên, thì trong Sự Tái Tạo, Ngài cũng sẽ tạo dựng trời mới và đất mới cho Nàng Dâu và Gia Đình của Đấng Cuối Cùng. Và thích hợp nhất, chính qua Đấng Cuối Cùng mà Ngài sẽ làm điều đó! Cuối cùng, có Sự Trao Lại Vương Quốc. Như một phần thưởng vì đã hoàn thành sự cứu chuộc dân sự của Đức Chúa Trời qua đời sống, sự chết và sự sống lại của Ngài, Đức Chúa Cha đã ban cho Con Ngài mọi thẩm quyền trên Trời và dưới đất với mục đích chính là dẫn đầu sự tiến triển của Vương Quốc trên đất (Thi Thiên 2). Khi thánh đồ cuối cùng đã được quy tụ vào, Vị Vua Tối Cao sẽ hoàn thành sứ mạng của Ngài. Theo đó, vào lúc đó Ngài sẽ trao lại những hoa trái của triều đại thiên thượng của Ngài — Nàng Dâu vinh hiển của Ngài và thế giới vinh hiển mà nàng sẽ sống trong đó — cho Đấng đã trao chúng cho Ngài. Rồi, trong một sự chuyển giao thẩm quyền thần thượng tối hậu, Ngài sẽ một lần nữa tươi mới phục tùng Cha Ngài, để Ngài (Đức Chúa Cha) có thể là mọi sự trong mọi sự trong Thế Giới Đời Đời Sẽ Đến (1 Cô-rinh-tô 15:24–28). Chúng ta có thể chính đáng nghĩ về sự kiện khôn tả này như sự hoàn tất của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Vậy đây là sáu yếu tố trung tâm của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, cùng với một số thành phần chính của chúng. Trong chốc lát, chúng ta sẽ xem xét thêm bản chất và tính hợp nhất của mỗi yếu tố. Nhưng trước hết, chúng ta hãy hướng sự chú ý đến cấu trúc giữ chúng lại với nhau. Cấu Trúc của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc Chúng ta đã thấy rằng một trong những mục đích cao nhất của Đức Chúa Trời trong Sự Hoàn Tất Chung Cuộc là vinh quang của Con Ngài. Chúng ta cũng đã thấy rằng phần lớn Đức Chúa Trời sẽ hoàn thành mục đích này bằng cách khiến Sự Hoàn Tất Chung Cuộc thành một sự kiện sâu sắc lấy Đấng Christ làm trung tâm. Tính lấy Đấng Christ làm trung tâm là bản chất của cấu trúc của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Để nhấn mạnh điểm này, chúng ta hãy xem xét lại ba cách chính mà tính lấy Đấng Christ làm trung tâm này sẽ xuất hiện. Thứ nhất, Đức Chúa Trời đã đặt Sự Hoàn Tất Chung Cuộc quanh Đấng Christ cách năng động. Tức là, Ngài đã định rằng Đấng Christ, trong sự thi hành toàn năng của chính Ngài, sẽ là Tác Nhân thần thượng thi hành mỗi yếu tố của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc (Giăng 5:20; 1 Cô-rinh-tô 8:6; Cô-lô-se 1:16). Thứ hai, Đức Chúa Trời đã đặt Sự Hoàn Tất Chung Cuộc quanh Đấng Christ theo thời gian. Parousia, có thể nói, là quân domino đầu tiên đổ xuống, sau đó mọi quân còn lại đổ xuống nối tiếp nhanh chóng. Điều này cũng ứng nghiệm mục đích và ý vui thích của Đức Chúa Cha. Bằng cách tập trung mọi hành động và sự kiện cánh chung lớn quanh Parousia, vinh quang của Đấng hoàn thành chúng sẽ chiếu sáng càng rực rỡ hơn. Thuyết tiền thiên niên có nhân lên cách không cần thiết các hành động và sự kiện cánh chung không? Nó có trải chúng ra qua nhiều khoảng thời gian khác nhau không? Trong chừng mực nó làm vậy, nó phủ nhận, làm lu mờ và che khuất tính lấy Đấng Christ làm trung tâm theo thời gian của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc và vinh quang của Đấng Christ. Cuối cùng, Đức Chúa Trời đã đặt Sự Hoàn Tất Chung Cuộc quanh Đấng Christ theo không gian. Bất chấp các quan điểm vũ trụ học hiện đại, Kinh Thánh dạy rõ ràng rằng Trái Đất là trung tâm của vũ trụ. Có lý do chính đáng cho điều này: trái đất là con ngươi của mắt Đức Chúa Trời, là nhà của tạo vật được Ngài trân quý nhất, là sân khấu mà vở kịch lớn của Lịch Sử Cứu Rỗi được diễn ra, và là nơi ngự tương lai của chính Ngài. Và nếu trái đất nằm ở trung tâm của sự quan tâm, tình cảm, mục đích và kế hoạch của Đức Chúa Trời, thì thật hợp lý khi nó cũng nằm ở trung tâm vũ trụ của Ngài. Nhưng tại Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, Đức Chúa Trời sẽ thực hiện một thay đổi vũ trụ học đầy kịch tính. Trong Ngày đó, Đấng Christ sẽ không chỉ hủy diệt trái đất, mà cả mặt trời, mặt trăng, các hành tinh và các ngôi sao — tất cả những thứ trước đây từng phục vụ như những vật sáng cho cư dân trái đất. Và rồi trung tâm sẽ ở đâu? Câu trả lời rõ ràng đến mức ngoạn mục: Chính Đấng Christ sẽ là trung tâm, ngự trên ngai Ngài giữa một biển mênh mông người và thiên sứ, tất cả quy tụ trước Ngài để chịu Sự Phán Xét. Nói cách khác, tại Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, Chúa Giê-xu Christ — Quan Án và Đấng Cứu Chuộc cuối cùng — sẽ trở thành trung tâm vật lý của vũ trụ, đúng như ngay cả bây giờ Ngài là trung tâm thuộc linh của tấm lòng, mục đích và kế hoạch của Đức Chúa Cha. Thật khó hình dung Đức Chúa Trời có thể hoàn thành việc tôn vinh Con Ngài cách kịch tính hơn thế nào. 1 Tính Hợp Nhất của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc Sự Hoàn Tất Chung Cuộc bày tỏ một tính hợp nhất đa diện, góp phần mạnh mẽ vào vinh quang của Đấng Christ. Một mặt, các yếu tố khác nhau được đánh dấu bởi tính hợp nhất, vì chỉ có một của mỗi yếu tố. Mặt khác, mọi yếu tố đều được đánh dấu bởi tính hợp nhất, vì tất cả đều được đặt quanh Đấng Christ cách năng động, theo thời gian và theo không gian tại Sự Tái Lâm của Ngài. Mỗi Yếu Tố Để hiểu điều này tốt hơn, chúng ta hãy bắt đầu bằng cách tập trung sự chú ý vào bốn yếu tố cốt yếu của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, và bằng cách quan sát DNT khẳng định tính hợp nhất của mỗi yếu tố cách phong phú như thế nào, qua đó bác bỏ mọi kịch bản tiền thiên niên. 1. Một Sự Tái Lâm Duy Nhất Đây là trái tim của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc: Sự Tái Lâm của Chúa Giê-xu Christ. DNT thường gọi nó là Sự Đến (parousia) của Đấng Christ, nhưng cũng gọi là Sự Bày Tỏ (apocalypsis) và Sự Xuất Hiện (epiphaneia) của Đấng Christ. Những từ Hy Lạp này mang những sắc thái ý nghĩa khác nhau, nhưng cả ba đều mô tả cùng một sự kiện cánh chung trọng đại. 2 Ba phân đoạn Tân Ước nổi bật xác nhận khẳng định quan trọng này. Thứ nhất, chúng ta có thư thứ hai của Phao-lô gửi người Tê-sa-lô-ni-ca, trong đó ông khích lệ các tín hữu bị bắt bớ hãy chờ đợi công lý và sự giải thoát vào Ngày Đấng Christ được bày tỏ (apocalupto) từ Trời trong lửa rực với các thiên sứ quyền năng của Ngài (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7). Ít lâu sau đó, ông triển khai tư tưởng của mình bằng cách nhắc họ rằng khi Đấng Christ trở lại, Ngài sẽ hủy diệt Kẻ Vô Luật Pháp (tức là Kẻ Chống Đấng Christ) “bởi sự xuất hiện (epiphaneia) của sự đến (parousia) của Ngài” (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8). Như vậy, sứ đồ dùng cả ba từ để mô tả cùng một sự kiện cánh chung. Rồi chúng ta có hai thư của sứ đồ Phi-e-rơ, trong đó ông hướng hy vọng của các tín hữu đến Sự Đến của Đấng Christ (2 Phi-e-rơ 3:4), Sự Bày Tỏ của Đấng Christ (1 Phi-e-rơ 1:7, 13; 4:13), và Sự Xuất Hiện của Đấng Christ (1 Phi-e-rơ 5:4). Chúng ta tìm kiếm vô ích việc ông tạo ra bất kỳ sự phân biệt kỹ thuật nào giữa ba thuật ngữ này. Cuối cùng, chúng ta có thư thứ hai của Giăng, trong đó ông khuyên các tín hữu hãy ở trong Đấng Christ để khi Ngài xuất hiện (phanerao) họ có thể có sự tự tin tại sự đến (parousia) của Ngài (1 Giăng 2:28). Vậy chúng ta thấy rằng các sứ đồ dùng cả ba từ ít nhiều có thể hoán đổi cho nhau để mô tả một Sự Tái Lâm duy nhất của Đấng Christ. Chúng ta cũng quan sát thấy tính hợp nhất của Sự Tái Lâm trong việc Tân Ước dùng mạo từ xác định cách dồi dào trước mỗi từ dùng để mô tả nó. Ba lần trong Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve của Ngài, chính Chúa chúng ta nói về “sự đến của Con Người” (Ma-thi-ơ 24:27, 37, 39). Trong các thư gửi người Tê-sa-lô-ni-ca, Phao-lô nói nhiều lần về sự đến của Đấng Christ (1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:13; 4:15; 5:23; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1). Gia-cơ khuyên các tín hữu hãy kiên nhẫn, vì “sự đến của Chúa đã gần” (Gia-cơ 5:7–8). Các sứ đồ cũng gọi sự trở lại của Đấng Christ là “sự đến của Ngài,” rõ ràng giả định rằng chỉ có một sự đến duy nhất (1 Cô-rinh-tô 15:23; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:19; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8; 1 Giăng 2:28). Đối với các từ Hy Lạp khác, khuôn mẫu cũng giống hệt. Hết lần này đến lần khác các sứ đồ nói về sự bày tỏ (apokalupsis) của Chúa Giê-xu Christ (1 Cô-rinh-tô 1:7; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7; 1 Phi-e-rơ 1:7, 13; 4:13), và về sự (hay của Ngài) xuất hiện (epiphaneia) (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8; 1 Ti-mô-thê 6:14; 2 Ti-mô-thê 1:10; 4:1, 8; Tít 2:13). Mạo từ xác định biến ba từ Hy Lạp này thành một bộ ba cánh chung: Chúng là ba, nhưng chúng cũng là một, vì cả ba đều nói về một Sự Đến duy nhất của Chúa Giê-xu Christ, dù từ những góc độ hơi khác nhau. Liên quan đến điều này, chúng ta phải dừng lại để xem xét Hê-bơ-rơ 9:27–28, một bản văn đặc biệt mạnh mẽ bàn về Parousia. Nó viết: Và như đã định cho loài người phải chết một lần, rồi chịu phán xét, thì cũng vậy, Đấng Christ, đã dâng mình một lần để gánh tội của nhiều người, sẽ xuất hiện lần thứ hai, không phải để giải quyết tội lỗi, mà để đem sự cứu rỗi trọn vẹn cho những người nóng lòng chờ đợi Ngài. Những tiền giả định của tác giả là rõ ràng: Như đã định cho Đấng Christ phải chết một lần để gánh tội của nhiều người, thì cũng đã định cho Ngài xuất hiện một lần nữa để hoàn tất sự cứu rỗi của mọi người chờ đợi sự trở lại của Ngài. Cũng hãy lưu ý rằng bản văn của chúng ta nói Đấng Christ sẽ xuất hiện lần thứ hai. Như mạo từ không xác định cho thấy, sự xuất hiện của Chúa là lần thứ hai trong hai lần, và chỉ hai lần mà thôi. Tác giả thư Hê-bơ-rơ đang trông đợi một sự xuất hiện của Đấng Christ và một Sự Hoàn Tất Chung Cuộc của muôn vật. Tôi xin mời các anh em theo thuyết tiền thiên niên của tôi hãy suy ngẫm kỹ những bản văn này. Trong mọi trường hợp, sự ám chỉ đều là một sự trở lại duy nhất, hữu hình, bằng thân thể của Đấng Christ trong vinh quang. Khi nói như vậy, các tác giả chỉ đang truyền lại điều chính Chúa đã dạy họ: “Vì như chớp phát ra từ phương đông và lóe sáng đến tận phương tây, thì sự đến của Con Người cũng sẽ như vậy” (Ma-thi-ơ 24:27). Cũng hãy lưu ý rằng kỳ vọng của họ đã được xác nhận bởi hai thiên sứ đã nói với các môn đồ của Chúa vào lúc Ngài thăng thiên: “Hỡi những người Ga-li-lê, sao các ngươi đứng đây, nhìn lên trời? Chính Giê-xu này, Đấng đã được cất lên khỏi các ngươi lên trời, sẽ trở lại đúng như các ngươi đã thấy Ngài ra đi” (Công Vụ 1:11). Vâng, Hy Vọng Phước Hạnh của các sứ đồ là một sự trở lại duy nhất, hữu hình, bằng thân thể của Đấng Christ trong vinh quang. Há nó không nên là của chúng ta nữa sao? 2. Một Sự Sống Lại Duy Nhất Ngay sau Parousia của Chúa là Sự Sống Lại. Tại đây một lần nữa, Kinh Thánh khẳng định rằng chỉ có một sự sống lại duy nhất. Về điểm này, Giăng 5:28–29 đặc biệt thuyết phục: Đừng kinh ngạc về điều này; vì một giờ đang đến, trong đó mọi người ở trong mồ mả sẽ nghe tiếng Ngài và đi ra: những người đã làm điều lành đến sự sống lại của sự sống; và những người đã làm điều ác đến sự sống lại của sự đoán phạt. Vì nó xảy ra trong một “giờ” duy nhất (tức là, qua một khoảng thời gian rất ngắn), nên chỉ có một sự sống lại như vậy. Khi nó xảy ra, mọi người ở trong mồ mả sẽ nghe tiếng của Đấng Christ. Đó là một sự sống lại tổng quát duy nhất. Và khi nó xảy ra, nó sẽ dẫn ngay đến phần thưởng hoặc sự báo trả: Đó là một sự sống lại tổng quát duy nhất dẫn đến một sự phán xét tổng quát duy nhất. Khi Ngài trở lại vào cuối thời đại, chính Chúa sẽ hoàn thành một sự sống lại duy nhất, ngắn ngủi, tổng quát dẫn đến một sự phán xét tổng quát cuối cùng duy nhất. Các bản văn Tân Ước khác xác nhận quan điểm này. Khi nói trước quan tổng đốc La Mã Phê-lít, sứ đồ Phao-lô tuyên bố rằng ông có một hy vọng nơi Đức Chúa Trời mà chính các đối thủ người Do Thái của ông cũng ấp ủ; đó là, “quả thực sẽ có một sự sống lại, của cả người công chính lẫn người không công chính” (Công Vụ 24:15). Tương tự, chúng ta đã thấy rằng Khải Huyền 20:11–15 dự liệu một sự sống lại tổng quát duy nhất của người được cứu và người không được cứu, dẫn đến một sự phán xét duy nhất. Trong Cựu Ước, tính hợp nhất của Sự Sống Lại đặc biệt rõ ràng từ Đa-ni-ên 12:2: “Nhiều người ngủ trong bụi đất sẽ thức dậy: một số đến sự sống đời đời, những người khác đến sự xấu hổ và khinh bỉ đời đời.” DNT giải thích: “Nhiều người” là mọi người ở mọi thời và mọi nơi, với số lượng rất đông. Trong một sự sống lại tổng quát duy nhất, mọi người sẽ sống lại để chịu một sự phán xét tổng quát duy nhất, vào lúc đó mọi người sẽ được sai đến một trong hai đích đến có thể. Biết được tất cả điều này, mọi người phải chuẩn bị sẵn sàng ngay bây giờ. Như trong trường hợp Parousia, thì trong trường hợp Sự Sống Lại cũng vậy: Mạo từ xác định nổi bật và đầy chỉ dẫn. Đấng Christ, các sứ đồ, và người Do Thái vào thời của Chúa Giê-xu đều nói về Sự Sống Lại, giả định rằng chỉ có một sự sống lại duy nhất, được định sẽ xảy ra vào cuối thời đại gian ác hiện tại (Ma-thi-ơ 22:28–32; Lu-ca 14:14; Giăng 11:24–25; Công Vụ 17:18, 32; 24:21; 1 Cô-rinh-tô 15:21, 42; Phi-líp 3:11; 2 Ti-mô-thê 2:18). Đúng là, một nghiên cứu kỹ những bản văn này cho thấy trong hầu hết các trường hợp, trọng tâm của tác giả là sự sống lại của người công chính tin kính. Tuy nhiên, điều đó không kéo theo, hay thậm chí ngụ ý, như một số người theo thuyết tiền thiên niên khẳng định, rằng sự sống lại của người không công chính xảy ra một ngàn năm sau đó. Những bản văn chúng ta đã xem xét ngăn cản quan điểm đó. Đúng hơn, nó đơn giản có nghĩa là Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài dùng cụm từ “sự sống lại” như cách nói tắt cho “sự sống lại của mọi người công chính bởi đức tin nơi Đấng Công Chính” (Công Vụ 3:14, 7:52, 22:14; Rô-ma 5:15-21). Họ dùng nó để đặt trước các tín hữu một Hy Vọng Phước Hạnh duy nhất mà họ phải trung tín phấn đấu hướng đến ngày và đêm (Công Vụ 26:6–8; Phi-líp 3:11). 3. Một Sự Phán Xét Duy Nhất Như có một sự sống lại tổng quát duy nhất, thì cũng có một sự phán xét tổng quát duy nhất (Giăng 5:28–29). Nó bao gồm không chỉ mọi con người, mà cả mọi thiên sứ và toàn bộ tạo vật vật lý. Nó có phạm vi vũ trụ vì nó có mục đích hoàn tất. Một lần nữa chúng ta thấy việc dùng mạo từ xác định là nổi bật và có ý nghĩa. Chẳng hạn, Chúa chúng ta thường cảnh báo về “sự phán xét” (Ma-thi-ơ 5:21–22; 12:41–42). Dựa trên những lời tiên tri Cựu Ước về Ngày của Chúa, Ngài cũng nói về “Ngày Phán Xét” (Ma-thi-ơ 10:15; 11:22, 24; 12:36). Phi-e-rơ và Giăng cũng làm như vậy (2 Phi-e-rơ 2:9; 3:7; 1 Giăng 4:17). Phao-lô, khi giảng cho các triết gia A-thên, tuyên bố rằng Đức Chúa Trời “đã ấn định một ngày mà Ngài dự định phán xét thế gian trong sự công chính bởi một người mà Ngài đã chỉ định, ban bằng chứng về điều này cho mọi người bằng cách khiến người ấy sống lại từ kẻ chết” (Công Vụ 17:31). Sau đó, khi nói với quan tổng đốc La Mã Phê-lít, ông bàn luận về “sự phán xét sẽ đến” (Công Vụ 24:25). Trong thư gửi các Cơ Đốc nhân ở Rô-ma, Phao-lô viết về “ngày mà Đức Chúa Trời phán xét những điều bí mật của con người bởi Chúa Giê-xu Christ, theo Phúc Âm của tôi” (Rô-ma 2:16). Trong khi đó, Giu-đe, theo cách gợi nhớ các tiên tri Cựu Ước, đã sấm vang về “sự phán xét của Ngày Lớn” (Giu-đe câu 6; đối chiếu Giô-ên 2:31; Ma-la-chi 4:5). Và trong sách Khải Huyền, Giăng nói về “ngày lớn của Đức Chúa Trời, Đấng cai trị quyền năng trên muôn vật” (Khải Huyền 16:14). Trong mọi cách diễn đạt đa dạng này — và đặc biệt trong việc dùng mạo từ xác định đứng trước chúng — chúng ta thấy tính hợp nhất lấy Đấng Christ làm trung tâm của Sự Phán Xét chiếu sáng với sự rõ ràng và quyền năng. DNT cho chúng ta nhiều phân đoạn bàn luận dài về Sự Phán Xét. Những phân đoạn này bao gồm Ma-thi-ơ 25:31–46, Rô-ma 2:3–16, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–12, và 2 Phi-e-rơ 3:1–13. Tôi khuyến khích bạn nghiên cứu chúng. Khi bạn làm vậy, xin hãy giữ ba câu hỏi trong tâm trí: (1) Tác giả/người nói có đang trông đợi một sự phán xét duy nhất không? (2) Ông có đang trông đợi một sự phán xét phổ quát duy nhất không? (3) Ông có đang trông đợi một sự phán xét phổ quát duy nhất được Đấng Christ hoàn thành khi Ngài đến không? Tôi tin rằng bài tập này sẽ nhanh chóng loại trừ mọi kịch bản tiền thiên niên, vì Thuyết tiền thiên niên luôn chia một Sự Phán Xét duy nhất thành nhiều sự phán xét nhỏ hơn, qua đó phân rẽ điều mà cả Chúa lẫn Kinh Thánh đã nối kết lại một lần đủ cả (Ma-thi-ơ 19:6). 4. Một Sự Tái Tạo Vũ Trụ Duy Nhất Sau một sự phán xét duy nhất — bao gồm sự hủy diệt các tầng trời và đất hiện tại bằng lửa (2 Phi-e-rơ 3; Khải Huyền 20:11) — có một Sự Tái Tạo (hay Sự Phục Hồi) Duy Nhất của Muôn Vật. Tại đây chính Đấng Christ cất bỏ lời rủa sả mà Đức Chúa Trời trước đây đã đặt trên thế giới tự nhiên, rồi tạo dựng trời mới và đất mới, nhà đời đời của Nàng Dâu của Đấng Christ và gia đình của Đức Chúa Trời. Cách diễn đạt “Sự Tái Tạo” chỉ xuất hiện một lần trong DNT, trong Ma-thi-ơ 19:28. Bản văn viết, “Vậy Chúa Giê-xu phán cùng họ, ‘Ta nói thật với các ngươi: Trong sự tái tạo, khi Con Người ngồi trên ngai vinh hiển của Ngài, các ngươi là những người đã theo Ta cũng sẽ ngồi trên mười hai ngai, phán xét mười hai chi phái Y-sơ-ra-ên.’” Những lời khó hiểu này có thể chấp nhận hai cách giải thích liên quan. Một mặt, Chúa có thể đã nghĩ đến Sự Phán Xét (Ma-thi-ơ 25:31–46). Nếu vậy, Ngài có ý rằng ngay sau sự sống lại/biến hóa của Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời (tức là Hội Thánh, Ga-la-ti 6:16), mười hai sứ đồ trung tín của Ngài sẽ cùng Ngài ban cho các thánh đồ những vị trí, đặc quyền và trách nhiệm độc nhất của họ trong Vương Quốc đã hoàn thành. Cách giải thích này xem Sự Tái Tạo như một sự kiện cánh chung riêng biệt gắn liền với Sự Sống Lại và Sự Phán Xét. Mặt khác, Chúa có thể đã nghĩ đến trạng thái đời đời mà sự kiện riêng biệt đó sẽ mở ra. Theo quan điểm này, Ngài sẽ nói rằng trong Thế Giới Sẽ Đến — nơi lời rủa sả đã được cất bỏ và muôn vật được làm mới — mười hai sứ đồ trung tín sẽ trở thành, có thể nói, các tổ phụ của Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời, hưởng một vai trò đặc quyền trong việc quản trị Vương Quốc của Chúa chúng ta và của Đấng Christ của Ngài (Khải Huyền 11:15). Quan điểm này hài hòa với lời hứa trong Khải Huyền 3:21, vốn hướng đến, không phải một giai đoạn thiên niên của Vương Quốc, mà là Thế Giới Đời Đời Sẽ Đến. Nó cũng phù hợp với Khải Huyền 21:14, một bản văn cũng có thể gợi ý về các đặc quyền đặc biệt của mười hai sứ đồ trong Vương Quốc đã hoàn thành. Cách giải thích nào là tốt nhất? Dù tôi nghiêng về cách thứ hai, cả hai ý nghĩa đều có thể được nghĩ đến. Dù chính thuật ngữ chỉ xuất hiện một lần trong DNT, ý tưởng về một sự tái tạo vũ trụ duy nhất, đột ngột xuất hiện nhiều lần. Khi giảng cho anh em người Do Thái của mình, Phi-e-rơ thúc giục họ tin cậy nơi Đấng Christ, Đấng mà “trời phải tiếp nhận
. . cho đến lúc đến thời Đức Chúa Trời phục hồi muôn vật, như Ngài đã hứa từ lâu qua các tiên tri thánh của Ngài” (Công Vụ 3:21). Dịch sát nghĩa hơn, bản văn này viết “những thời kỳ của sự phục hồi muôn vật.” Tuy nhiên, xét đến sự dạy dỗ của Phi-e-rơ trong 2 Phi-e-rơ 3:1–13, rõ ràng bản dịch trên cho ra ý nghĩa đúng: Tại Parousia, Đấng Christ sẽ phục hồi mỗi vật (các thánh đồ đang ngủ, các thánh đồ đang sống, cõi thiên nhiên) theo trình tự thích hợp và vào thời điểm thích hợp của nó. Một Sự Phục Hồi Muôn Vật duy nhất sẽ được hoàn thành vào một thời điểm duy nhất là Parousia của Đấng Christ. Về phần Phao-lô, ông nói với chúng ta rằng tại Sự Sống Lại, toàn bộ tạo vật sẽ được giải thoát khỏi sự nô lệ cho sự hư nát để vào sự tự do của vinh quang của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:18–25). Nói cách khác, một Sự Sống Lại duy nhất dẫn ngay đến một Sự Tái Tạo vũ trụ duy nhất. Trong Phi-líp 3:20–21 ông nói điều tương tự: Khi Đấng Christ trở lại từ Trời, Ngài sẽ thi hành quyền năng mạnh mẽ của Ngài để khiến kẻ chết sống lại. Nhưng vào lúc đó Ngài cũng sẽ dùng nó “để bắt muôn vật phục dưới Ngài.” Cùng một ý tưởng hiện diện trong 1 Cô-rinh-tô 15, nơi Phao-lô nói rằng tại Parousia, Đấng Christ sẽ đặt mọi kẻ thù của Ngài dưới chân Ngài. Và điều này bao gồm chính sự chết, vốn là biểu tượng tối cao của một lời rủa sả duy nhất trước đây đã giáng trên muôn vật (1 Cô-rinh-tô 15:25–27). Cuối cùng, và khá kịch tính, chúng ta có lời chứng của Hê-bơ-rơ 12:25–29. Khi nói với những Cơ Đốc nhân dao động, bị cám dỗ rời bỏ đức tin, tác giả nghiêm trọng khuyên nhủ họ như sau: Hãy giữ mình, đừng từ chối Đấng đang phán. Vì nếu họ đã không thoát khỏi khi từ chối Đấng đã cảnh báo họ trên đất, thì chúng ta càng ít thoát khỏi hơn nếu quay lưng lại với Đấng cảnh báo chúng ta từ trời. Vào lúc đó tiếng Ngài đã làm rúng động đất; nhưng bây giờ Ngài đã cảnh báo trước tất cả chúng ta, rằng, “Còn một lần nữa, Ta sẽ làm rúng động, không chỉ đất, mà cả trời nữa.” Bây giờ cách diễn đạt này — “còn một lần nữa” — cho thấy sự cất bỏ hoàn toàn những vật bị rúng động (tức là, những vật đã được tạo dựng), để chỉ những vật không thể bị rúng động sẽ còn lại. Vậy nên, vì chúng ta đang nhận một vương quốc không bao giờ có thể bị rúng động, chúng ta hãy có ân điển, qua đó chúng ta có thể dâng lên Đức Chúa Trời một sự thờ phượng đẹp lòng, với lòng kính sợ và sự sợ hãi tin kính. Vì Đức Chúa Trời chúng ta là một ngọn lửa thiêu đốt. Tại đây tính hợp nhất của Sự Tái Tạo chiếu sáng như mặt trời trong sức mạnh của nó. Theo A-ghê (A-ghê 2:6–7), tác giả khẳng định rằng Đức Chúa Trời sẽ làm rúng động đất một lần nữa, và cùng với nó là các tầng trời nữa. Sự rúng động rõ ràng có phạm vi phổ quát. Nhưng phòng khi có bất kỳ nghi ngờ nào, ông giải thích thêm: Sự rúng động này sẽ liên quan đến việc cất bỏ mọi vật có thể bị rúng động. Như câu 29 cho thấy, ông nghĩ đến sự hủy diệt vũ trụ hiện tại bằng lửa, một sự hủy diệt mà Phi-e-rơ mô tả đầy đủ trong thư thứ hai của ông (2 Phi-e-rơ 3:10–12). Tuy nhiên, sự biến đổi vũ trụ cũng sẽ có một mặt sáng tạo, vì nó cũng sẽ liên quan đến sự xuất hiện của “những vật không thể bị rúng động.” Nói cách khác, tại sự trở lại của Đấng Christ, Đức Chúa Trời sẽ tạo dựng trời mới và đất mới: một Vương Quốc không thể rúng động, sẽ không bao giờ bị rủa sả hay bị hủy diệt nữa (2 Phi-e-rơ 3:13; Khải Huyền 21:1). Như vậy, tác giả thư Hê-bơ-rơ rõ ràng dự liệu một Sự Phục Hồi vũ trụ duy nhất của mọi vật (đã được cứu chuộc), đúng như các tiên tri Cựu Ước đã hứa. Những người theo thuyết tiền thiên niên dạy rằng tại Parousia của Ngài, Đấng Christ sẽ phục hồi muôn vật một phần, và rồi, vào cuối Thời Kỳ Ngàn Năm, sẽ hủy diệt hoàn toàn và cuối cùng phục hồi muôn vật. Tuy nhiên, các bản văn Tân Ước chúng ta vừa xem xét không đồng ý. Đúng hơn, với một tiếng nói, chúng trông đợi một Sự Phục Hồi vũ trụ duy nhất tại một Parousia duy nhất của Đấng Christ. Và đây cũng là sự dạy dỗ của sách Khải Huyền (Khải Huyền 2–3, 7, 14, 20–21). Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng DNT dạy rõ ràng và nhiều lần về tính hợp nhất của mỗi yếu tố của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Có một Sự Tái Lâm duy nhất của Đấng Christ, một Sự Sống Lại tổng quát duy nhất, một Sự Phán Xét tổng quát duy nhất, và một Sự Phục Hồi phổ quát duy nhất. Và nếu điều này là đúng, thì chắc chắn các kịch bản tiền thiên niên khác nhau là không đúng. Mọi Yếu Tố Ngoài tính hợp nhất của mỗi yếu tố của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, chúng ta còn có tính hợp nhất của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc như một tổng thể. Chúng ta có thể nghĩ về nó như một bánh xe mà các nan hoa hội tụ vào một trục trung tâm: Các yếu tố khác nhau của nó được đặt quanh Parousia của Chúa Giê-xu Christ vinh hiển theo thời gian, theo không gian và cách năng động. Bảng sau đây được thiết kế để minh họa tính hợp nhất này. Chúng ta hãy dành vài phút để xem xét một số lẽ thật quan trọng mà nó truyền tải. Bảng của chúng ta liệt kê mười lăm bản văn quan trọng nhất trong DNT bàn về Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Một dấu kiểm đơn giản trong hàng bên cạnh một bản văn cho thấy nó đề cập rõ ràng đến yếu tố của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc được nêu trong cột đó. Một dấu kiểm nằm trong ngoặc đơn cho thấy bản văn ngụ ý mạnh mẽ sự hiện diện của yếu tố được nêu như vậy. Chẳng hạn, Giăng 5:25–29 nêu rõ rằng chính Đấng Christ sẽ hoàn thành Sự Sống Lại và Sự Phán Xét. Nó ngụ ý mạnh mẽ rằng Ngài sẽ làm điều đó tại Parousia của Ngài; tức là, vào điều mà sau này Ngài gọi là “Ngày Cuối Cùng” (Giăng 6:39, 40, 44, 54; 12:48). Cũng hãy lưu ý từ các tiêu đề phía trên các cột rằng tôi đã chia Sự Hoàn Tất Chung Cuộc thành năm yếu tố cơ bản: Sự Trở Lại, Sự Sống Lại, Sự Phán Xét, Sự Phục Hồi Vũ Trụ, và Sự Trao Lại Vương Quốc. Trong trường hợp Sự Sống Lại, có ba yếu tố phụ: Sự Sống Lại của Kẻ Chết, Sự Biến Hóa của Người Đang Sống, và Sự Cất Lên của những người đã được sống lại (hoặc đã được biến hóa) như vậy lên ngai của Đấng Christ. Trong trường hợp Sự Phán Xét, có hai yếu tố phụ: Sự Phán Xét người và thiên sứ trước ngai của Đấng Christ, và Sự Hủy Diệt các tầng trời và đất hiện tại bằng lửa (Sự Hủy Diệt Vũ Trụ). Xin hãy nhớ lại từ cuộc thảo luận trước của chúng ta rằng Sự Đến, Sự Bày Tỏ, và Sự Xuất Hiện của Đấng Christ không phải là các yếu tố hay các giai đoạn khác nhau của sự trở lại của Ngài. Đúng hơn, chúng chỉ đơn giản là các thuật ngữ khác nhau được dùng để mô tả một Sự Tái Lâm duy nhất từ những góc độ hơi khác nhau. Bây giờ chúng ta hãy xem xét ba cách mà bảng này làm nổi bật tính hợp nhất của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc lấy Đấng Christ làm trung tâm. Thứ nhất, chúng ta nhận thấy rằng ngoại trừ Rô-ma 8:18–25, mọi bản văn đều ám chỉ Sự Tái Lâm của Đấng Christ: trong vài trường hợp là ngụ ý, nhưng trong hầu hết các trường hợp là rõ ràng. Điều này ngay lập tức tạo ra một giả định mạnh mẽ rằng mọi yếu tố khác của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc đều xảy ra tại Sự Tái Lâm, và rằng Đấng Christ là Tác Nhân sẽ hoàn thành chúng. Nói cách khác, bảng này tôn cao Đấng Christ là trung tâm năng động của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, và Parousia của Ngài là trung tâm không gian và thời gian của nó. Thứ hai, bảng của chúng ta hướng dẫn chúng ta đến một số bản văn cánh chung quan trọng nổi bật. Những bản văn này ám chỉ rõ ràng đến mọi hoặc hầu hết các yếu tố của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, và do đó mô tả Sự Hoàn Tất Chung Cuộc như một sự kiện duy nhất được định sẽ xảy ra tại Parousia của Đấng Christ. Chẳng hạn, bảng cho thấy Ẩn Dụ về Cỏ Lùng và Lúa Mì của Chúa là một trong những phân đoạn cánh chung hàng đầu trong DNT. Dù ngắn và hơi khó hiểu, nó vẫn ám chỉ hoặc gợi đến mọi yếu tố của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc (Ma-thi-ơ 13:24–30, 36–43). Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve dài hơn nhiều, được tìm thấy trong cả ba Phúc Âm Nhất Lãm, cũng vậy (Ma-thi-ơ 24–25; Mác 13; Lu-ca 21). Cũng hãy quan sát rằng 1 Cô-rinh-tô 15, thường được cho là dạy ít nhiều chỉ riêng về Sự Sống Lại, thực ra cho chúng ta một bức tranh toàn diện đáng kinh ngạc về toàn bộ Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Một lần nữa, ba bản văn này có tầm quan trọng đặc biệt vì chúng bày tỏ Sự Hoàn Tất Chung Cuộc như một sự kiện khổng lồ duy nhất lấy Đấng Christ làm trung tâm tại Sự Đến của Ngài. Theo hướng này, chúng ta không được quên nhắc đến ba bản văn cánh chung dài được tìm thấy trong 1 và 2 Tê-sa-lô-ni-ca. Dù đúng là không bản văn nào trong số chúng cho chúng ta Sự Hoàn Tất Chung Cuộc như một tổng thể, nhưng cũng đúng là giữa tất cả chúng, chúng ta có điều có thể cho là bức tranh toàn diện nhất về Sự Hoàn Tất Chung Cuộc được tìm thấy trong DNT. Vậy nếu một người Bê-rê tốt muốn nhanh chóng cảm nhận được thần học cánh chung của Phao-lô, người ấy không thể làm gì tốt hơn là đọc ba bản văn này rồi tiếp tục nghiên cứu kỹ 1 Cô-rinh-tô 15. Khi làm vậy, người ấy sẽ đi đến kết luận nhanh chóng và không thể tránh khỏi rằng vị sứ đồ vĩ đại đã trông đợi một sự hoàn tất duy nhất được định sẽ xảy ra tại một Parousia duy nhất của Chúa Giê-xu Christ. Thứ ba, bảng của chúng ta cho phép chúng ta thấy rằng mọi tác giả Tân Ước, trong mọi tuyên bố cánh chung của họ, quả thực đã tiền giả định một Sự Hoàn Tất Chung Cuộc hợp nhất duy nhất. Để hiểu điểm này, xin hãy dành một phút để quét lại bảng một lần nữa. Với ngoại lệ có thể là 1 Cô-rinh-tô 15, bạn sẽ thấy rằng không có một bản văn duy nhất nào cho thấy rõ ràng Đấng Christ quản trị mọi yếu tố của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc tại Parousia của Ngài. Tuy nhiên, bảng buộc chúng ta phải kết luận rằng có — và phải có — một sự hoàn tất duy nhất. Tại sao? Vì những ám chỉ chung đến một hoặc nhiều yếu tố của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc buộc chúng ta phải điền vào mọi khoảng trống trong bất kỳ hàng nào cho trước, với kết quả là chúng ta cuối cùng điền vào toàn bộ bảng! Vì điều đó khó nói thành lời, chúng ta hãy xem xét một số ví dụ sẽ làm rõ ý của tôi. Trong Giăng 5:25–29, Chúa nói về Sự Đến của Ngài, Sự Sống Lại, và Sự Phán Xét. Trong 1 Cô-rinh-tô 15, sứ đồ Phao-lô cũng làm như vậy, nhưng cũng liên kết các yếu tố đó của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc với sự hủy diệt vũ trụ, sự phục hồi vũ trụ, và sự trao lại Vương Quốc. Ngoài ra, một cái liếc nhìn vào các hàng dành cho Ẩn Dụ về Lúa Mì và Cỏ Lùng (Ma-thi-ơ 13:37–43), Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve (Ma-thi-ơ 24–25), và 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4 cho phép chúng ta thấy rằng Sự Cất Lên của các thánh đồ (và tội nhân) tại Parousia của Chúa cũng gắn liền với các sự kiện này. Vậy bây giờ chúng ta có thể đặt dấu kiểm trong mọi ô của hàng dành cho Giăng 5:21–29. Và như một kết quả của điều đó, bây giờ chúng ta có thể biết chính xác Chúa đã nghĩ gì khi Ngài nói như Ngài đã nói. Một lần nữa, hãy xem xét Rô-ma 8:18–25. Tại đây Phao-lô liên kết sự vinh hiển của thiên nhiên với sự sống lại (và sự biến hóa) của các thánh đồ. Tuy nhiên, ông không nói gì về ai sẽ hoàn thành những điều này, chúng sẽ xảy ra khi nào, và điều gì khác sẽ xảy ra khi chúng xảy ra. Một bản văn như vậy, đứng một mình, do đó có thể dẫn đến sự nhầm lẫn về cánh chung. Nhưng bảng của chúng ta, dựa dồi dào trên DNT, ngăn chặn sự nhầm lẫn như vậy bằng cách một lần nữa yêu cầu chúng ta đặt dấu kiểm trong mọi ô trống. Vì hãy xem xét: Bảng cho chúng ta biết rằng trong 1 Cô-rinh-tô 15, Phao-lô liên kết nhiều yếu tố khác của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc với Sự Sống Lại. Đặc biệt, ông nói với chúng ta rằng chính Đấng Christ sẽ khiến kẻ chết sống lại tại Parousia của Ngài, và rằng khi Ngài làm vậy, Ngài cũng sẽ làm vinh hiển các thánh đồ đang sống, phán xét thế gian trong sự công chính, nhổ tận gốc mọi điều ác khỏi tạo vật của Ngài, và trao Vương Quốc đã hoàn thành cho Đức Chúa Trời là Cha. Vậy một lần nữa: 1 Cô-rinh-tô 15 cho phép chúng ta điền vào mọi ô trống trong hàng dành cho Rô-ma 8. Nó cho phép chúng ta thấy rằng khi Phao-lô viết Rô-ma 8, ông cũng đã tiền giả định một Sự Hoàn Tất Chung Cuộc duy nhất lấy Đấng Christ làm trung tâm, được định sẽ xảy ra tại Sự Tái Lâm của Chúa. Cuối cùng, hãy lưu ý cách thần học cánh chung của Phi-e-rơ, được trình bày đầy đủ trong 1 Phi-e-rơ 4:7–19 và 2 Phi-e-rơ 3:1–13, cho phép chúng ta thấy điều gì đã ở trong tâm trí ông khi ông giảng bài giảng được ghi lại trong Công Vụ 3:19–24. Trong bài giảng đó, ông chỉ liên kết sự trở lại của Chúa với sự phục hồi vũ trụ; nhưng trong các thư của ông, ông rõ ràng liên kết nó với nhiều điều hơn nữa. Thông điệp của bảng của chúng ta là rõ ràng: Mười lăm bản văn này là song song. Tất cả chúng — và mọi tác giả đã viết chúng — đều nghĩ đến cùng một Sự Kiện Trọng Đại. Làm sao chúng ta biết điều này? Một phần chúng ta biết vì không tác giả nào từng thốt ra một lời nào về nhiều sự đến, nhiều sự sống lại, nhiều sự phán xét, v.v. Nhưng hơn thế nữa, chúng ta cũng biết từ cách các tuyên bố của họ chồng chéo lên nhau. Chúng ta biết vì những ám chỉ chung đến một hoặc nhiều yếu tố của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc tích cực buộc chúng ta phải đặt một dấu kiểm trong mọi ô của bảng của chúng ta. Chúng ta biết vì DNT buộc chúng ta phải kết luận rằng Đấng Christ và các sứ đồ quả thực đã tiền giả định một sự hoàn tất duy nhất lấy Đấng Christ làm trung tâm tại Sự Tái Lâm của Vị Vua Tối Cao của Trời. Kết Luận Chủ đề của chúng ta trong chương này là mục đích, cấu trúc và tính hợp nhất của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Chúng ta hãy xem lại các phát hiện của mình. Chúng ta bắt đầu bằng cách định nghĩa Sự Hoàn Tất Chung Cuộc là mục tiêu hay sự kết thúc của Lịch Sử Cứu Rỗi: bản lề vũ trụ mà trên đó vũ trụ xoay ra khỏi thời đại gian ác hiện tại và vào Thế Giới Sẽ Đến. Tiếp theo, chúng ta khám phá các mục đích đa dạng của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, gợi ý rằng trong Sự Kiện Trọng Đại này, Đức Chúa Trời muốn: (1) ứng nghiệm kế hoạch ban đầu của Ngài cho vũ trụ, sự sống và con người (2) biện minh cho lẽ thật của Đức Chúa Trời, Đấng Christ và Phúc Âm, (3) bảo đảm một sự quản trị công lý hoàn hảo qua sự phán xét cuối cùng của mọi người và mọi thiên sứ (ác), (4) hoàn thành sự cứu chuộc của mọi người ở trong Đấng Christ, (5) bày tỏ trọn vẹn vinh quang của Ngài hướng đến sự thờ phượng đời đời của các thánh đồ, và (6) ban vinh quang tối đa có thể cho Con yêu dấu của Ngài. Về việc tôn vinh Con Ngài, chúng ta đã thấy rằng Đức Chúa Trời muốn hoàn thành điều này bằng cách khiến Đấng Christ thành trung tâm sống động của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Chính Đấng Christ, tại Parousia của Ngài, sẽ quản trị mọi hành động cánh chung cuối cùng, cùng một lúc, trước mắt mọi người và mọi thiên sứ, và với tác động đời đời trên mọi tạo vật. Sự Hoàn Tất Chung Cuộc sẽ được đặt quanh Ngài cách năng động, theo thời gian và theo không gian, Đấng mà Đức Chúa Cha vui lòng tôn vinh: Vị Vua Tối Cao của Trời khi Ngài trở lại (Ê-xơ-tê 6:9, 11; Giăng 5:23). Về tính hợp nhất của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, chúng ta đã thấy rằng nó đa dạng: Mỗi yếu tố của nó được đánh dấu bởi tính hợp nhất, và mọi yếu tố của nó được đánh dấu bởi tính hợp nhất, vì mọi yếu tố của nó, như các nan hoa của một bánh xe, đều phát ra từ một trục trung tâm, là Đấng Christ tại Sự Tái Lâm của Ngài. Và chúng ta đã thấy rằng mười lăm bản văn cánh chung quan trọng nhất của DNT xác nhận lẽ thật cánh chung vĩ đại này. Nhưng còn những bản văn gây tranh cãi mà tôi đã nhắc đến trước đó thì sao? Còn Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve, mà các anh em theo thuyết preterist [preterist] của chúng ta viện dẫn để ủng hộ quan điểm của họ, thì sao? Còn 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4 và 5, mà các anh em theo thuyết thời kỳ của chúng ta viện dẫn để ủng hộ quan điểm của họ, thì sao? Và còn những bản văn khác dường như ủng hộ Thuyết tiền thiên niên hoặc phủ một bóng nghi ngờ lên lẽ thật của Thuyết vô thiên niên thì sao? Vì mong muốn giải quyết trọn vẹn Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng, tôi không thể tránh né những câu hỏi này. Vậy nên, xin hãy cùng tôi trong chương tiếp theo, nơi, với Thầy ở bên cạnh, chúng ta sẽ đối diện chúng trực diện. 1. Để thảo luận thêm về vũ trụ học Kinh Thánh và thuyết địa tâm vũ trụ, xem Dean Davis, In Search of the Beginning: A Seeker’s Journey to the Origin of the Universe, Life, and Man (Enumclaw, WA: Redemption Press, 2018). Những ghi chú và thư mục phong phú trong sách đó sẽ dẫn bạn đến các nguồn quan trọng khác về chủ đề hấp dẫn này. 2. Trong các trang sắp tới tôi sẽ thường xuyên ám chỉ Sự Hoàn Tất Chung Cuộc là Sự Kiện Trọng Đại. Tôi lần đầu bắt gặp cách diễn đạt này trong một trong những phần giới thiệu hữu ích nhất về thần học cánh chung vô thiên niên: The Momentous Event, của Wm. J. Grier (Edinburgh: Banner of Truth Publishing, 1945). Rất nên đọc cho những người mới đến với GETD. The_Great_End_Time_Debate-27 CHƯƠNG 13 Các Bản Văn Tân Ước Quan Trọng Bàn về Sự Hoàn Tất Chung Cuộc Trong DNT có khoảng bảy mươi bản văn chạm đến Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Trong chương trước của chúng ta, chúng ta đã xem xét một bảng làm nổi bật mười lăm bản văn hàng đầu. Trong chương này, chúng ta sẽ xem xét kỹ năm bản văn trong số đó. Hãy nghĩ về những bản văn này như “quan trọng nhất trong số quan trọng nhất.” Tôi đã chọn những bản văn này vì chúng chiếu ánh sáng quan trọng lên Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, và vì những người theo thuyết tiền thiên niên và những người theo thuyết preterist thường xuyên viện dẫn chúng. Theo đó, trong các trang sắp tới tôi sẽ trích dẫn (nhưng không tái bản) các bản văn, đưa ra một cách giải thích vô thiên niên mở rộng cho mỗi bản văn, và rồi tương tác với các tuyên bố và lập luận của những người giải thích bất đồng. Vào cuối ngày, tôi tin bạn sẽ thấy, như tôi đã thấy, rằng cách tiếp cận vô thiên niên một mình cho phép chúng ta nhìn thấy lẽ thật, và tận hưởng vẻ đẹp, của những viên ngọc cánh chung quý báu này. 1. Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve (Ma-thi-ơ 24–25; Mác 13; Lu-ca 21:5–36) Ít lâu trước khi chịu khổ hình, Chúa Giê-xu ngồi với các môn đồ của Ngài trên Núi Ô-li-ve và dạy họ về Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Mọi người đều đồng ý rằng bài giảng dài của Ngài, được kể lại trong ba trong bốn sách Phúc Âm, là sự dạy dỗ của Chúa duy nhất quan trọng nhất về chủ đề này. Nó cũng là bài giảng khó và gây tranh cãi nhất. Tuy nhiên, nếu sự nắm bắt của chúng ta về thần học cánh chung Kinh Thánh vững chắc, và sự hiểu biết của chúng ta về cách diễn đạt tiên tri rõ ràng, những khó khăn sẽ dễ dàng được vượt qua và những tranh cãi dễ dàng được dẹp yên. Cách tiếp cận của tôi đối với bản văn của chúng ta sẽ như sau: Thứ nhất, chúng ta sẽ đi qua chính bài giảng, xem xét mỗi phần theo góc nhìn vô thiên niên. Thứ hai, chúng ta sẽ giải quyết ba câu hỏi đã làm phiền và chia rẽ những người giải thích. Cuối cùng, chúng ta sẽ tóm tắt các phát hiện của mình và cho thấy bài giảng ủng hộ quan điểm vô thiên niên về Sự Hoàn Tất Chung Cuộc cách phong phú như thế nào. Câu Hỏi của Các Môn Đồ (Ma-thi-ơ 24:1–3) Trong cuộc đối đầu cuối cùng của Ngài với các thầy thông giáo và người Pha-ri-si, Chúa vừa dự đoán — và than khóc về — sự hủy diệt sắp đến của Giê-ru-sa-lem và sự hoang tàn của nhà Y-sơ-ra-ên (Ma-thi-ơ 23:37–39). Khi Ngài rời khu vực đền thờ, các môn đồ của Ngài bình luận về sự hùng vĩ của các tòa nhà. Đáp lại, Ngài thúc giục họ nhìn lại lần thứ hai, nói với họ rằng không một hòn đá nào trong số này sẽ còn lại trên hòn đá khác. Sau khi trước đó đã nghe Thầy mình dạy về sự đến tương lai của Ngài để phán xét thế gian, và giờ đã biết rằng sự phán xét này liên quan đến sự hủy diệt đền thờ và thành phố, họ nhanh chóng quy tụ quanh Ngài trên Núi Ô-li-ve, háo hức muốn biết thêm. Theo đó, họ hỏi Ngài một câu hỏi hai phần: “Khi nào những điều này sẽ xảy ra? Và dấu hiệu của sự đến của Thầy và sự tận chung của thời đại sẽ là gì?” (c. 3). Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve là câu trả lời của Chúa Giê-xu cho câu hỏi đó. Nhưng khi hỏi, các môn đồ nghĩ đến một điều, trong khi khi trả lời, Chúa Giê-xu nghĩ đến một điều khác. Như Giăng Báp-tít vài năm trước đó, các môn đồ đang nghĩ về một sự đến duy nhất trong tương lai gần, khi Chúa Giê-xu, hành động trong quyền năng của Đức Chúa Trời, sẽ kết thúc thời đại gian ác hiện tại và mở ra một Vương Quốc thần quyền toàn cầu (Ma-thi-ơ 3:11–12). Nhưng với lợi ích của cái nhìn hậu kiến Kinh Thánh, giờ chúng ta biết rõ hơn: Chúa Giê-xu thực ra đang nghĩ về hai sự đến, cách nhau ít nhất hai thiên niên kỷ, nhưng được hợp nhất bởi một tính cách và mục đích chung. Lần thứ nhất sẽ là một sự đến thuộc về sự tể trị dưới tay tướng La Mã Ti-tút: một sự đến sẽ hủy diệt Giê-ru-sa-lem và đóng dấu việc bãi bỏ nền thần quyền Do Thái (Mác 11:12–14). Lần thứ hai sẽ là một sự đến siêu nhiên dưới tay Đấng Christ vinh hiển, các thiên sứ thánh, và các thánh đồ đã sống lại của Đức Chúa Trời: một sự đến sẽ hủy diệt hệ thống thế gian gian ác một lần đủ cả, và đem vào Thế Giới Đời Đời Sẽ Đến. Biết tất cả điều này, và biết rằng các môn đồ của Ngài chưa thể hiểu được nó, Chúa phải cẩn thận định hình câu trả lời của Ngài theo cách đáp ứng nhu cầu của mọi môn đồ của Ngài ở mọi thời: nhu cầu của những người sẽ sống qua sự hủy diệt Giê-ru-sa-lem, nhu cầu của những người sẽ trải nghiệm những cơn đại nạn đa dạng của Kỷ Nguyên Rao Giảng, và nhu cầu rất đặc biệt của những người sẽ sống qua “Cơn Đại Nạn Lớn Nhất,” được định sẽ xảy ra ngay trước sự trở lại của Đấng Christ và sự xuất hiện của trời mới và đất mới. Ngài đã phải làm điều này, và Ngài đã làm. Kết quả là một OTKP nữa được đặc trưng bởi sự pha trộn tiên tri. Chúng ta đã nói về điều này trước đó. Sự pha trộn tiên tri xảy ra khi, trong một lời tiên tri duy nhất, Đức Thánh Linh ám chỉ hai, hoặc thậm chí ba, sự kiện lịch sử riêng biệt: những sự kiện cách nhau rất xa về thời gian nhưng được pha trộn với nhau trong một lời tiên tri chung vì chúng có chung một tính cách. Khuôn mẫu này đặc biệt nổi bật trong một số lời tiên tri Cựu Ước về Ngày của Chúa, nơi các tiên tri nói không chỉ về một sự phán xét và/hoặc cứu chuộc cục bộ sắp xảy ra (dù trên Y-sơ-ra-ên hay các quốc gia lân cận), mà còn về một sự phán xét và/hoặc cứu chuộc cánh chung cuối cùng trên toàn thế giới (Ê-sai 2:5–22; 13:1–22; Giô-ên 2:1–20; Sô-phô-ni 1). Trường hợp ở đây cũng vậy. Trong Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve, Chúa pha trộn những dự đoán về một sự đến sắp xảy ra, cục bộ và thuộc về sự tể trị của Đấng Christ vào năm 70 SCN với những dự đoán về một sự đến cánh chung, phổ quát và siêu nhiên vào cuối thời đại gian ác hiện tại. Nhận ra lẽ thật này, nhà bình luận C. E. B. Cranfield nói rất hay, “Cả cách giải thích thuần túy lịch sử lẫn cách giải thích thuần túy cánh chung đều không thỏa đáng. Chúng ta phải cho phép một sự ám chỉ kép, một sự pha trộn giữa lịch sử và cánh chung.” 1 Giữ nguyên tắc này trong tâm trí, chúng ta có thể hiểu rõ Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve. Trong phần tiếp theo, tôi sẽ bình luận về phiên bản của Ma-thi-ơ, vốn là phiên bản đầy đủ nhất, nhưng cũng sẽ tham chiếu phiên bản của Mác và Lu-ca khi thích hợp. Các Dấu Hiệu của Sự Đến (Kép) của Ngài (Ma-thi-ơ 24:4–28) Các câu 4–28 của chương 24 cho chúng ta các dấu hiệu của sự đến kép của Chúa: Sự đến của Ngài đến Y-sơ-ra-ên trong sự phán xét lịch sử và thuộc về sự tể trị, nhưng cũng là sự đến của Ngài đến toàn bộ trái đất trong sự phán xét và cứu chuộc cánh chung. Trong khối bản văn này có một sự tiến triển đáng chú ý, một sự tiến triển được kiểm soát bởi ẩn dụ về thai nghén, chuyển dạ và sinh nở (đối chiếu Khải Huyền 12:1–5). Ẩn dụ được giới thiệu trong câu 8, nơi Chúa nói về “sự khởi đầu của những cơn đau chuyển dạ.” Những cơn đau này sẽ xảy ra trong suốt toàn bộ Kỷ Nguyên Rao Giảng. Chúng bao gồm sự xuất hiện của các christ giả (c. 5), chiến tranh và tin đồn về chiến tranh (c. 6), nạn đói, động đất (c. 7), và dịch bệnh (đối chiếu Lu-ca 21:11). Một lần nữa, những cơn đau này là những dấu hiệu: dấu hiệu rằng một sự phán xét đau đớn sắp xảy ra, nhưng cũng rằng một thế giới mới chắc chắn sẽ được sinh ra khi những cơn đau cuối cùng đã qua. Chúng là những dấu hiệu mà Hội Thánh phải giải thích cho thế gian, cảnh báo các quốc gia, nhưng cũng cho họ hy vọng. Rất quan trọng, Chúa nhấn mạnh rằng riêng những cơn đau đặc biệt này, đứng một mình, không có nghĩa là sự cuối cùng (hay sự sinh nở) đã gần, ngay tại cửa (Ma-thi-ơ 24:33). Ngược lại, chúng có nghĩa là sự cuối cùng quả thực đang đến, nhưng nó chưa gần (Mác 13:7). Theo đó, khi các thánh đồ thấy những dấu hiệu này, họ không được bị lừa dối, nản lòng, hay phân tâm. Đúng hơn họ phải cứ làm việc cho đến khi sự cuối cùng đến. Trong các câu 9–14, những cơn đau chuyển dạ cánh chung gia tăng. Vâng, trong hầu hết các trường hợp, những dấu hiệu này đã được ứng nghiệm giữa các Cơ Đốc nhân thế kỷ thứ nhất sống ở Palestine. Tuy nhiên, trong phần này trọng âm bắt đầu rơi vào các phần giữa và sau của Kỷ Nguyên Rao Giảng. Các dấu hiệu được nhắc đến ở đây bao gồm sự bắt bớ, sự tử đạo (c. 9), sự bội đạo (c. 10), thêm (và thêm lừa dối) các tiên tri giả (c. 11), sự vô luật pháp gia tăng, sự nguội lạnh giữa các tín hữu xưng nhận đức tin (c. 12), và — với một nốt vui hơn — sự hoàn thành việc rao giảng Phúc Âm toàn cầu, vốn tự nó sẽ mở ra Sự Hoàn Tất Chung Cuộc (c. 14). Phước cho thánh đồ nào bền lòng đến cuối cùng (c. 13). Trong các câu 15–28 chúng ta đến bước chuyển tiếp. Bây giờ sự chuyển dạ mãnh liệt nhất. Bây giờ có cơn đại nạn. Bây giờ Sự Đến, Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, và sự sinh nở quả thực đã ở ngay cửa. Nhìn chung, những dự đoán này có một sự ứng nghiệm kép. Sự ứng nghiệm gần, được Lu-ca nhấn mạnh (Lu-ca 21:20–24), là tại sự đến của Ti-tút và sự phán xét quốc gia Y-sơ-ra-ên, được tiêu biểu trong sự hủy diệt thành phố và đền thờ của họ. Sự ứng nghiệm xa, được Ma-thi-ơ và Mác nhấn mạnh, là tại Parousia và Sự Phán Xét, cả hai đều đem đến sự hủy diệt Thành của Con Người (tức là hệ thống thế gian sa ngã) và đền thờ giả mạo của nó (tức là (các) tôn giáo do con người tạo ra và lấy con người làm trung tâm của hệ thống thế gian). Như một nhà bình luận viết rất đúng, “Sự hủy diệt Giê-ru-sa-lem là một hương vị trước của Sự Phán Xét, và do đó là một dấu hiệu của cơn thịnh nộ sắp đến.” 2 Hãy lưu ý cẩn thận rằng cả ba phiên bản của Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve đều ám chỉ hoặc gợi đến cả hai sự đến và cả hai sự phán xét. Trái với các tuyên bố của các anh em theo thuyết preterist của chúng ta, không phiên bản nào giới hạn sự chú ý của nó vào sự đến thuộc về sự tể trị của Đấng Christ vào năm 70 SCN. Các chi tiết trong phần cuối này đôi khi khó giải thích, nhưng bức tranh tổng thể thì rõ ràng. Chúa bắt đầu bằng cách nói với các môn đồ của Ngài hãy canh chừng “sự gớm ghiếc gây ra sự hoang tàn . . . đứng trong nơi thánh” (c. 15). Dùng các thuật ngữ rút ra từ những lời tiên tri của Đa-ni-ên, Ngài quả thực đang ám chỉ sự xúc phạm đền thờ của Ti-tút vào năm 70 SCN, nhưng cũng (và đặc biệt) đến sự nghiệp của Kẻ Chống Đấng Christ, kẻ sẽ cố gắng đàn áp và cướp đoạt sự thờ phượng phổ quát vốn thuộc về Đức Chúa Trời cách đúng đắn (Đa-ni-ên 11:31; 12:11; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–12). Tiếp theo, Ngài cảnh báo các môn đồ hãy trốn chạy nhanh chóng khi thấy những điều này (cc. 16–17). Các Cơ Đốc nhân Do Thái thuộc thế hệ của Chúa Giê-xu đã vâng lời Ngài cách tuyệt đối, với nhiều người trốn thoát đến thành phố Pella. Khi Kẻ Chống Đấng Christ nổi lên, nhiều Cơ Đốc nhân thời sau có thể sẽ được dẫn dắt làm điều tương tự. Trong các câu 19–20, Chúa tuyên bố một sự khốn khổ trên những phụ nữ đang mang thai hoặc đang cho con bú trong những ngày đó, và Ngài cũng thúc giục các môn đồ của Ngài cầu nguyện để sự trốn chạy của họ không phải vào mùa đông hay vào ngày Sa-bát. Dù những cảnh báo này dường như phần lớn áp dụng cho cuộc vây hãm Giê-ru-sa-lem, chúng ta có thể dễ dàng hình dung những điều tương tự áp dụng cho những ngày đen tối của Trận Chiến Cuối Cùng. Trong phần còn lại của phần này (cc. 21–28) trọng âm rơi vào các sự kiện sẽ xảy ra vào cuối thời đại. Trong các câu 21–22, Chúa cảnh báo Hội Thánh của Ngài về điều tôi đã gọi là “Cơn Đại Nạn Lớn Nhất,” một cơn đại nạn nghiêm trọng hơn bất kỳ cơn nào thế gian đã từng biết hoặc sẽ từng biết. Cuộc vây hãm Giê-ru-sa-lem, dù khủng khiếp, chỉ là một bức tranh và một mô hình thu nhỏ của cơn đại nạn cuối cùng này. Tại đây Chúa chủ yếu nghĩ đến những sự phán xét đa dạng sẽ giáng trên thiên nhiên và xã hội trong những ngày cuối cùng của những ngày cuối cùng: những sự phán xét được thiết kế để cảnh báo hệ thống thế gian tội lỗi rằng cơn thịnh nộ trọn vẹn sắp giáng trên nó (Khải Huyền 18). Tuy nhiên, Ngài cũng nghĩ đến một cuộc bắt bớ toàn cầu nghiêm trọng sẽ giáng trên dân sự Ngài: một trận chiến cuối cùng diễn ra chống lại Hội Thánh của những ngày cuối cùng của những ngày cuối cùng (c.
9). May thay, vì tình yêu của Ngài đối với những người được chọn, Đức Chúa Trời sẽ rút ngắn những ngày đó (c. 22). Với Cơn Đại Nạn Lớn Nhất đặc biệt trong tầm nhìn, Chúa giờ ban những cảnh báo nghiêm trọng cho mọi môn đồ của Ngài (cc. 23–26). Đừng bị các christ giả hay các tiên tri giả lừa gạt, ngay cả khi chúng có thể làm phép lạ (cc. 24–25). Nếu ai tuyên bố rằng Đấng Christ đã ở trên đất rồi, đừng tin người ấy (cc. 23, 26). Hãy luôn nhớ rằng Đấng Christ thật sẽ giáng xuống từ Trời, chiếu sáng đất và bầu trời như một tia chớp trong đêm bão tố (c. 27). Khi điều này xảy ra, sự phán xét thần thượng — một phần qua tay các thiên sứ thánh — sẽ giáng trên những người chết thuộc linh ở mọi nơi, như đại bàng sà xuống những xác chết dù chúng nằm ở đâu (c. 28; Ê-xê-chi-ên 39:4; Ma-thi-ơ 13:41-42; Lu-ca 17:34-37; Khải Huyền 19:17, 21). Chớ để bất kỳ thánh đồ nào bị tìm thấy ở giữa chúng. Parousia (Ma-thi-ơ 24:29–31) Ba câu này là đỉnh cao của Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve: Mọi điều đi trước đều dẫn đến chúng, mọi điều theo sau đều chảy xuống từ chúng. Vì chúng chưa ám chỉ Sự Sống Lại hay Sự Phán Xét (Ma-thi-ơ 25:31–40), chúng không cho chúng ta Sự Hoàn Tất Chung Cuộc như một tổng thể. Nhưng chúng cho chúng ta Tác Nhân của toàn bộ Sự Hoàn Tất Chung Cuộc: Vị Vua Tối Cao của Trời tại Parousia của Ngài. Như trong bài giảng của Ngài về những mầu nhiệm của Vương Quốc, thì ở đây cũng vậy: Chúa trình bày Parousia của Ngài có phạm vi vũ trụ và tác động cao trào trên con người và thiên nhiên (Ma-thi-ơ 13:51). Đây là sự kết thúc tuyệt đối của những điều trước đây và sự khởi đầu tuyệt đối của những điều mới (Ê-sai 65:17). Theo đó, ngay trước sự xuất hiện của Ngài, sự tan vỡ của vũ trụ cũ sẽ bắt đầu. Trên các tầng trời sẽ có những dấu hiệu khủng khiếp; trên đất sẽ có sự kinh hoàng giữa các quốc gia, và sự bối rối lớn trước tiếng gầm của biển và sóng của nó. Lòng người sẽ ngất đi vì sợ hãi, và vì kỳ vọng về những điều sắp đến trên đất (Lu-ca 21:25–28). Rồi, có lẽ khá đột ngột, Đức Chúa Trời sẽ dập tắt các vật sáng để đêm tối nhất giáng xuống vũ trụ. Vào lúc đó, mọi sự sẽ sẵn sàng cho sự xuất hiện vinh hiển của Ánh Sáng thật duy nhất của Thế Gian (c. 29; Giăng 8:12). Các câu 30–31 cho chúng ta chính Parousia, trong khi Ma-thi-ơ 25:31–46 cho chúng ta Sự Phán Xét sẽ xảy ra ít lâu sau đó. Khi thăm dò bản văn này, tôi sẽ dựa trên các phân đoạn Tân Ước song song trong nỗ lực cho thấy mọi điều Chúa đã nghĩ khi Ngài nói những lời mạnh mẽ này. Thứ nhất, “dấu hiệu của Con Người” xuất hiện trên bầu trời phía trên. Có thể đây là sự sáng chói của những đám mây vinh quang đi theo Ngài; nếu không, bản chất chính xác của nó vẫn chưa được tiết lộ (c. 30). Tiếp theo, chính Đấng Christ xuất hiện, tiến bước đều đặn về phía trái đất trên “những đám mây” (tức là, những biểu hiện hữu hình) của quyền năng và vinh quang của Đức Chúa Cha (c. 30). Mọi thiên sứ thánh đều ở trong đoàn tùy tùng của Ngài (Ma-thi-ơ 16:27; 25:31: Khải Huyền 19:14). Các linh hồn của các thánh đồ cũng vậy: linh của những người công chính đã được làm nên trọn vẹn (1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:13; Hê-bơ-rơ 12:23; Khải Huyền 19:14). Khi Ngài đến gần, có một tiếng hô ra lệnh, tiếng của thiên sứ trưởng, và tiếng của một cây kèn lớn (c. 31; Xuất Ê-díp-tô Ký 19:16, 19; 20:18; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:16). Tại đó, mọi người đã từng sống và đã chết đều sống lại từ kẻ chết và đi ra khỏi mồ mả (Giăng 5:28–29; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–17; Khải Huyền 20:13). Các thánh đồ đang sống được biến đổi trong chớp mắt (1 Cô-rinh-tô 15:50–54; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:17). Các người không công chính đang sống cũng vậy, có lẽ thế (hay là họ trước tiên bị giết rồi lập tức được sống lại? Lu-ca 19:29; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8; Khải Huyền 19:21). Từ đó mọi mắt đều nhìn thấy Ngài: các thánh đồ của mọi thời đại, những người kinh ngạc và vui mừng, và những người không tin và không vâng phục của mọi thời đại, những người than khóc và co rúm trong kinh hoàng (c. 30; Ma-thi-ơ 26:64; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10; Khải Huyền 1:7; 6:16). Khi mọi người đứng trong sự kính sợ, các thiên sứ thánh giờ bay đến nhiệm vụ đã định của họ là thu hoạch trái đất. Thứ nhất, họ quy tụ những người được chọn của Đức Chúa Trời, nâng họ lên không trung và đem họ an toàn đến tay phải của Đấng Christ (c. 31; Ma-thi-ơ 24:40–41; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–17; Khải Huyền 11:12; 14:14–20). 3 Rồi họ quy tụ những người không công chính, có thể ném họ ngay lập tức vào Hồ Lửa (mới được tạo dựng) (Ma-thi-ơ 13:41–42), nhưng có lẽ trước tiên đem họ đến tay trái của Tòa Án của Đấng Christ (Ma-thi-ơ 25:33; Khải Huyền 14:14–20). Phía dưới, trái đất và các công việc của nó đang bị thiêu đốt bằng lửa (2 Phi-e-rơ 3:8–13; Khải Huyền 20:9–11). Bây giờ Đấng Christ ngự trên ngai trong vinh quang tại trung tâm của vũ trụ (Ma-thi-ơ 25:31–33; Khải Huyền 20:11–15). Bây giờ mọi người và thiên sứ đều quy tụ trước Ngài (2 Cô-rinh-tô 5:10). Bây giờ Sự Phán Xét của Ngày Lớn bắt đầu (Giu-đe câu 6). Bài Học của Cây Vả (Ma-thi-ơ 24:32–35) Trong chốc lát Chúa sẽ hoàn thành sự bày tỏ của Ngài về Sự Hoàn Tất Chung Cuộc bằng cách mô tả Sự Phán Xét (Ma-thi-ơ 25:31–46). Tuy nhiên, trước khi làm vậy, Ngài muốn rút ra một số ứng dụng của những lẽ thật Ngài đã nói cho đến nay. Ngài bắt đầu bằng cách khuyên nhủ các môn đồ của Ngài — tất cả bọn họ — hãy canh chừng các dấu hiệu của Sự Đến của Ngài. Để đạt mục đích này, Ngài bảo họ học một bài học từ cây vả: Khi họ thấy nó đâm lá, họ biết mùa hè đã gần. Tương tự, khi họ thấy “mọi điều này” — mọi dấu hiệu Ngài vừa nói đến — họ có thể biết rằng Parousia của Ngài (cc. 29–31) và sự kết thúc của thời đại gian ác hiện tại (cc. 32–33) đã ở gần. Nhưng làm sao chúng ta biết Ngài đang nói (chủ yếu) về Sự Đến cánh chung của Ngài (cc. 29–31), chứ không phải sự đến thuộc về sự tể trị của Ngài vào năm 70 SCN? Chúng ta biết vì “mọi điều này” (tức là, các dấu hiệu) bao gồm những sự kiện đã không xảy ra trước năm 70 SCN: việc rao giảng Phúc Âm toàn cầu (c. 14), sự thù ghét phổ quát đối với các Cơ Đốc nhân (c. 9), sự xuất hiện của Sự Gớm Ghiếc Gây Ra Sự Hoang Tàn cánh chung (tức là Kẻ Chống Đấng Christ; c.15), cơn đại nạn chưa từng có và không gì sánh bằng (c. 21), các mê-si và tiên tri giả làm những dấu kỳ và phép lạ lừa dối (c. 24), và những điềm báo khủng khiếp trên bầu trời và biển (c. 29; Lu-ca 21:25–26). Các thánh đồ phải canh chừng mọi điều này, và phải ngẩng đầu lên khi thấy chúng, vì trong những ngày đó Parousia, Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, và sự cứu chuộc đời đời của họ sẽ ở gần, ngay tại cửa (c. 33; Lu-ca 21:28)! Sau khi đã phác thảo như vậy những năm còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi, Chúa giờ long trọng cam kết: “Ta nói thật với các ngươi: Thế hệ này sẽ không qua đi cho đến khi mọi điều này đã xảy ra. Trời và đất sẽ qua đi, nhưng lời Ta sẽ không bao giờ qua đi” (Ma-thi-ơ 24:34–35). Những câu này khá khó, và do đó đã tạo ra vô số cách giải thích, một số trong đó tôi sẽ chạm đến trước khi chia sẻ ngắn gọn quan điểm hiện tại của mình. 4 Trước tiên hãy lưu ý lời mở đầu của Ngài: “Ta nói thật với các ngươi.” Lời khẳng định mạnh mẽ này ăn khớp hoàn hảo với câu 35, nơi Ngài nói rằng trời và đất sẽ qua đi, nhưng lời Ngài sẽ không bao giờ qua đi. Thông điệp của Ngài? “Lời Ta — những dự đoán, cảnh báo và lời hứa của Ta — đến thẳng từ Đấng Tạo Hóa thần thượng của trời và đất. Chúng là đời đời, đúng và đáng tin. Trước mọi sự kiện, cám dỗ và bắt bớ, các ngươi có thể đem chúng ra ngân hàng.” Với cùng một tinh thần, Chúa Giê-xu rồi nói, “Thế hệ này sẽ không qua đi cho đến khi mọi điều này đã xảy ra.” Ngài có ý gì bởi “thế hệ này”? Chúng ta không thể trả lời với sự tự tin cho đến khi biết Ngài có ý gì bởi “mọi điều này”? Bây giờ xét câu 33, có thể Ngài có ý các dấu hiệu khác nhau đã nhắc đến trước đó, loại trừ chính Parousia. 5 Tuy nhiên, ở đây, cách diễn đạt dường như bao gồm tất cả. Lời “Ta nói thật với các ngươi” long trọng của Ngài, cộng với sự ám chỉ của Ngài đến việc (hiện tại) trời và đất qua đi (c. 35), cả hai đều gợi ý rằng ngoài các dấu hiệu, Ngài cũng nghĩ đến Parousia của Ngài, Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, và sự xuất hiện của vũ trụ mới. Vậy thì, Ngài có ý gì bởi “thế hệ này”? Tiếng Hy Lạp là genea. Không thể phủ nhận, Chúa thường dùng từ này để ám chỉ những người đương thời của Ngài: những người nam và nữ Do Thái thuộc thế hệ của chính Ngài (Ma-thi-ơ 11:16; 12:30, 38–42; 16:4; 17:17, v.v.). Khi khăng khăng rằng Ngài đang làm vậy ở đây, những người tự do thần học, từ bỏ một Đấng Christ thần thượng và một Kinh Thánh không sai lầm, khẳng định rằng Ngài đơn giản đã sai. Chúng ta không dám đi theo họ. Những người khác — các anh em theo thuyết preterist của chúng ta — đồng ý rằng Chúa Giê-xu đang ám chỉ thế hệ của chính Ngài, nhưng khẳng định rằng khi nói về các dấu hiệu của Sự Đến của Ngài (cc. 3–28), và về chính Sự Đến của Ngài (cc. 29–31), Ngài phần lớn đang dùng ngôn ngữ tượng hình, khải huyền để mô tả các sự kiện năm 33–70 SCN, đạt đỉnh điểm trong sự hủy diệt Giê-ru-sa-lem của Ti-tút. Nhưng cách giải thích “huyền bí” này không thể đúng, vì rõ ràng trong suốt bài giảng của Ngài, Chúa đang đưa ra những dự đoán lịch sử thẳng thắn về sự đến thuộc về sự tể trị của Ngài một mặt, và Sự Đến siêu nhiên và vũ trụ học của Ngài mặt khác. Lần trước đã xảy ra; lần sau chưa. Và vì vậy chúng ta canh chừng. Vẫn những người giải thích khác, lưu ý rằng genea đôi khi có thể có nghĩa là chủng tộc, tin rằng Chúa đang ám chỉ người Do Thái (đối chiếu Ma-thi-ơ 13:15; 15:8, Lu-ca 21:23), dù như một dân cứng lòng sẽ ở dưới cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời cho đến Sự Phán Xét (Hoekema), hay như một phần sót được yêu thương mà Đức Chúa Trời, trong lòng thương xót và ân điển của Ngài, sẽ tiếp tục cứu cho đến tận cuối cùng (Hendriksen). Tuy nhiên, thấy rằng trọng tâm của bài giảng là chuẩn bị toàn bộ Hội Thánh — cả người Do Thái lẫn Dân Ngoại — cho cuộc hành hương dài theo thời đại của nàng đến Thế Giới Sẽ Đến, cách giải thích sắc tộc này dường như quá hẹp, và do đó không có khả năng. Vậy, xét phạm vi lịch sử bao la của bài giảng, quan điểm của tôi là Chúa Giê-xu đang dùng từ genea theo nghĩa rộng nhất có thể: như ám chỉ toàn bộ thế hệ tội lỗi, có tội, đáng bị phán xét, nhưng cũng được yêu thương và rất có thể được cứu chuộc của A-đam và Ê-va; như ám chỉ người Do Thái và Dân Ngoại, thánh đồ và tội nhân, ở mọi thời và mọi nơi; như ám chỉ dân của thế hệ của chính Ngài, dân của thế hệ cuối cùng, và dân của mọi thế hệ ở giữa. Phải thừa nhận, cách dùng như vậy là hiếm, nhưng nó không phải chưa từng có. Chẳng hạn, Chúa Giê-xu nói, “Trong cách đối xử với đồng loại của chúng (tiếng Hy Lạp: genea) con cái của thời đại này khôn ngoan hơn con cái của sự sáng” (Lu-ca 16:8; đối chiếu 29:34–35). Tương tự, sứ đồ Phao-lô xác định các thánh đồ của Đức Chúa Trời là những người chiếu sáng như những ngọn đèn giữa một thế hệ cong quẹo và hư hỏng (Phi-líp 2:15). Trong cả hai bản văn, từ genea được dùng để mô tả những khối lớn gồm một số loại người nhất định, những người, kể từ sự sa ngã của con người, luôn ở với chúng ta, và sẽ luôn như vậy. Vậy một lần nữa, há chẳng phải khi nói như Ngài đã nói, Chúa đang bảo đảm với các môn đồ của Ngài rằng “thế hệ này” — dòng giống sa ngã nhưng được yêu thương này của A-đam và Ê-va (và cũng, có lẽ, thời đại gian ác hiện tại này mà trong đó vô số người trong số họ liên tục được cứu chuộc) — sẽ không qua đi cho đến khi chính Ngài (Đấng Tạo Hóa, Quan Án và Đấng Cứu Chuộc thần thượng của Trời và Đất) ứng nghiệm mọi lời Ngài đã nói cách long trọng, đầy ân điển và an ủi như vậy cho thế gian trong Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve vĩ đại của Ngài sao? Một Ngày Không Được Biết và Bất Ngờ (Ma-thi-ơ 24:36–44; đối chiếu Lu-ca 17:26–27) Bây giờ những lời khuyên nhủ bắt đầu. Về bản chất chúng đi đến điều này: Hãy tỉnh thức (24:36–25:13) và hãy bận rộn (25:14–30). Ở đây trong các câu 36–44 trọng âm là ở việc tỉnh thức. Tại sao các môn đồ phải cảnh giác? Chúa Giê-xu đưa ra hai lý do chính. Thứ nhất, không ai — ngay cả chính Con (ít nhất không phải trong trạng thái hạ mình của Ngài) — biết ngày hay giờ của Parousia của Ngài (c. 36). Bởi sắc lệnh khôn ngoan của Đức Chúa Trời, các thánh đồ không biết thời gian chính xác của sự đến của Ngài, để họ có thể sẵn sàng mọi lúc. Thứ hai, như trước Cơn Nước Lụt, thì trước Parousia cũng sẽ như vậy: Người ta sẽ ngủ thuộc linh, làm ăn như thường, không hay biết về thảm họa đang đứng ở cửa (cc. 37–42). Trong một môi trường như vậy, các tín hữu cũng sẽ quá dễ ngủ gật (Lu-ca 18:8). Một cách đáng ngại, Chúa cảnh báo rằng nếu một số người nào đó đã biết giờ Ngài đến, họ đã chuẩn bị sẵn sàng, vì kết quả của sự thăm viếng của Ngài là khủng khiếp. Chớ để bất kỳ thánh đồ nào ở giữa chúng. Hãy để mọi thánh đồ cảnh giác (cc. 43–44). 6 Ba Ẩn Dụ về Sự Phán Xét (Ma-thi-ơ 24:45–25:30) Những lời khuyên nhủ của Chúa Giê-xu tiếp tục dưới hình thức ba ẩn dụ tập trung vào Sự Phán Xét: Ẩn Dụ về Các Đầy Tớ (24:45–51; đối chiếu Lu-ca 12:42–46), Ẩn Dụ về Mười Trinh Nữ (25:1–12), và Ẩn Dụ về Các Ta-lâng (25:14–30; đối chiếu Lu-ca 19:12–27). Quan trọng là, cả ba đều bày tỏ rõ ràng những giả định của Ngài về cấu trúc của Vương Quốc và Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Ít lâu nữa, qua Đồi Sọ, Chủ, Chàng Rể và Vua của dân Ngài sẽ hành trình đến xứ xa là Trời (25:14; đối chiếu Lu-ca 19:12; 20:9). Khi đến đó, Ngài sẽ bị trì hoãn một thời gian dài (24:48; 25:5, 19). Dù cần thiết, sự trì hoãn này sẽ nguy hiểm, khiến các môn đồ của Ngài trên đất đối mặt với nhiều cám dỗ khác nhau. Vậy nên, hãy để họ luôn nhớ: Cuối cùng Ngài sẽ trở lại để thanh toán với mọi người tự xưng là môn đồ của Ngài. Khi Ngài làm vậy, Ngài sẽ ban thưởng dồi dào cho những người tỉnh thức, trung tín và siêng năng, chào đón họ cách nồng ấm vào Vương Quốc đời đời của Ngài (25:34). Nhưng những kẻ dại dột, gian ác và lười biếng Ngài sẽ phán xét, định cho chúng phần của chúng trong Ghê-hen-na, cùng với những kẻ giả hình và không tin, mà trên thực tế chúng chính là như vậy (24:51; 25:41; Lu-ca 12:46). Như vậy, trong cả ba ẩn dụ, chúng ta thấy rằng Chúa tiền giả định một Vương Quốc hai giai đoạn đơn giản, được phân cách bởi một Sự Hoàn Tất Chung Cuộc duy nhất tại Parousia của Ngài. Chúng ta cũng thấy Ngài khao khát các môn đồ của Ngài giữ tỉnh thức và trung tín biết bao, để tại Sự Đến của Ngài — khi Sự Sống Lại và Sự Phán Xét cuối cùng xảy ra — họ có thể bước vào trọn vẹn niềm vui của Chúa của họ (25:21, 23). Sự Phán Xét (Ma-thi-ơ 25:31–46) Sau khi đã ban cả những lời hứa lẫn những cảnh báo, Chúa giờ hoàn thành điều Ngài đã bắt đầu trong mô tả của Ngài về Parousia (Ma-thi-ơ 24:29–31), kết thúc Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve với sự dạy dỗ đầy đủ nhất của Ngài về Sự Phán Xét. Nó sẽ xảy ra tại Sự Đến của Ngài, khi Ngài đến trên bầu trời phía trên trái đất với mọi thiên sứ thánh (c. 31). Nó sẽ có phạm vi phổ quát: Sau khi đã khiến kẻ chết sống lại và biến hóa người đang sống, mọi người ở mọi thời và mọi nơi sẽ được quy tụ trước Ngài (c. 32; Giăng 5:28–29; Công Vụ 24:15; 1 Cô-rinh-tô 15:23; 2 Cô-rinh-tô 5:10; Khải Huyền 20:13). Nó sẽ liên quan đến một sự phân rẽ cuối cùng (cc. 32–33): Những người đã yêu thương và phục vụ anh em của Ngài sẽ được chào đón vào Vương Quốc mà Đức Chúa Trời đã chuẩn bị cho họ từ trước khi sáng thế (cc. 34–40). Những người không làm vậy sẽ bị sai đi vào Ghê-hen-na: (hồ) lửa đời đời đã chuẩn bị cho ma quỷ và các thiên sứ của nó, những kẻ cũng bị phán xét vào lúc này (cc. 41–42; Khải Huyền 20:10). Trái với sự dạy dỗ của thuyết thời kỳ, “anh em” của Chúa Giê-xu không phải là các nhà truyền giáo Do Thái đã rao giảng vương quốc thiên niên sắp đến của Đấng Mê-si trong cơn đại nạn bảy năm. Đúng hơn, như chính Ngài đã dạy, họ là các tín hữu trung thành nơi Đấng Christ, dù là người Do Thái hay Dân Ngoại (Ma-thi-ơ 10:42; 12:48–49). Những người đã tiếp nhận các anh em này thực ra đã tiếp nhận Đấng Christ, với kết quả là theo thời gian chính họ trở thành tín hữu (Ma-thi-ơ 10:40–42). 7 Sự Phán Xét này sẽ sai mọi người đến đích đến đời đời tương ứng của họ: Người không công chính sẽ đi đến hình phạt đời đời, nhưng người công chính đến sự sống đời đời (c. 46). Rõ ràng, đây không phải là một sự phán xét một phần hay sơ bộ mở ra một thời kỳ ngàn năm tạm thời trên đất. Không, đây là một sự phán xét cuối cùng, phổ quát duy nhất mở ra Vương Quốc đã hoàn thành của Đức Chúa Trời. Câu Hỏi và Trả Lời Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve nêu lên một số câu hỏi đã làm phiền các Cơ Đốc nhân hiện đại, trong một số trường hợp mở ra những cánh cửa cho các quan điểm không chính thống về Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Chúng ta hãy dành một phút để xem xét ba câu hỏi quan trọng nhất. 1. Chúa Giê-xu chính xác nghĩ gì khi Ngài nói về “một cơn đại nạn” (Ma-thi-ơ 24:21)? Tôi đã gợi ý ở trên rằng ở đây Chúa nghĩ đến một mùa ngắn ngủi được định sẽ xảy ra ngay trước Sự Đến của Ngài vào cuối thời đại; một mùa được đặc trưng bởi những sự phán xét chưa từng có trên thế gian, và bởi sự bắt bớ chưa từng có đối với Hội Thánh; một mùa được mô tả bởi sự sụp đổ của Giê-ru-sa-lem, nhưng không (như những người theo thuyết preterist duy trì) được ứng nghiệm hoàn toàn trong đó. Ở đây tôi muốn nhấn mạnh sự thật rằng Chúa đã không nói cho chúng ta biết cơn đại nạn này sẽ kéo dài bao lâu, chỉ rằng Đức Chúa Trời sẽ rút ngắn nó vì cớ những người được chọn. Đây là khuôn mẫu Kinh Thánh. Không có một bản văn Kinh Thánh duy nhất nào tiết lộ thời lượng của Cơn Đại Nạn Lớn Nhất, chỉ rằng các thánh đồ phải canh chừng nó, và rằng chính Chúa sẽ nhanh chóng xuất hiện để giải cứu họ khỏi nó. Ở đây một lời cảnh báo là cần thiết. Trong hơn 150 năm, những người theo thuyết thời kỳ đã nói với chúng ta rằng Cơn Đại Nạn Lớn Nhất sẽ kéo dài ba năm rưỡi theo nghĩa đen. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng họ dựa tuyên bố của mình trên một sự giải kinh sai lầm về Đa-ni-ên 9. Tuyên bố này cũng không được chứng minh trong sách Khải Huyền. Như ngữ cảnh làm rõ, Cơn Đại Nạn của Khải Huyền 7:14 đơn giản là thời đại gian ác hiện tại như một tổng thể, mà từ đó Đức Chúa Trời lấy ra một dân đau khổ nhưng trung tín cho chính Ngài, để họ có thể đứng trước ngai Ngài và ở trong đền thánh của Ngài trong Thế Giới Sẽ Đến (Khải Huyền 7:9–17). Về các biến thể của ba năm rưỡi được tìm thấy trong khắp sách Khải Huyền (tức là, 1.260 ngày, bốn mươi hai tháng, một kỳ, các kỳ, và nửa kỳ), chúng ta đã thấy rằng những điều này được định để nhắc chúng ta về ba năm rưỡi lưu đày của Ê-li trong đồng vắng bên cạnh Suối Kê-rít, nơi Đức Chúa Trời đã chăm sóc ông (1 Các Vua 17:1–7). Nói cách khác, chúng tượng trưng cho toàn bộ Kỷ Nguyên Rao Giảng như một mùa của cơn đại nạn và sự nuôi dưỡng thuộc linh cho Hội Thánh hành hương của Đấng Christ. Vậy tốt hơn là nói về mùa ngắn ngủi này như “Cơn Đại Nạn Lớn Nhất”; như đỉnh cao của Cơn Đại Nạn mà từ đó mọi con cái của Đức Chúa Trời, bao gồm cả Con của chính Ngài, đều được kêu gọi ra (Giăng 16:33). 2. Chúa Giê-xu có thực sự dạy rằng Parousia của Ngài là “sắp xảy ra,” theo nghĩa nó có thể xảy ra “bất cứ lúc nào” không? Trong Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve, Chúa nói với các môn đồ của Ngài rằng không ai ngoại trừ Đức Chúa Cha biết ngày hay giờ của Sự Đến của Ngài (Ma-thi-ơ 24:36); rằng Ngài sẽ đến vào một thời điểm mà cả thế gian (Ma-thi-ơ 24:38–39) lẫn các thánh đồ (Ma-thi-ơ 24:40–43) đều không ngờ đến; và rằng Sự Đến của Ngài quả thực sẽ bắt gặp một số tín hữu xưng nhận đức tin không hay biết (Ma-thi-ơ 24:45–25:13). Từ những bản văn như thế này, các anh em theo thuyết thời kỳ của chúng ta đã kết luận rằng sự tỉnh thức thật đòi hỏi các thánh đồ tin rằng Đấng Christ có thể trở lại bất cứ lúc nào. Tuy nhiên, đây không phải là điều Chúa đã nghĩ; thật vậy, điều Ngài nghĩ khá ngược lại. Như Ma-thi-ơ 24:23–28 làm rõ, Chúa Giê-xu hiểu rằng đức tin nơi một “sự trở lại bất cứ lúc nào” khiến các thánh đồ dễ bị mọi chiều gió của học thuyết tiên tri hư hỏng, một trong số đó đã thổi mạnh qua hội thánh ở Tê-sa-lô-ni-ca (Ê-phê-sô 4:14; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–3). Vậy nên, điểm của Ngài ở đây — và của Phao-lô trong 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2 — là Ngài sẽ không trở lại cho đến khi một số dấu hiệu xác định xuất hiện trên đường chân trời lịch sử. Khi các thánh đồ thấy chúng, họ vẫn sẽ không biết ngày hay giờ của Sự Đến của Ngài; nhưng họ sẽ biết — hoặc ít nhất nghi ngờ rất mạnh — rằng ngày và giờ giờ đã ở gần. Ngày của Chúa Giê-xu không sắp xảy ra, theo nghĩa nó có thể đến bất cứ lúc nào. Vâng, có một số dấu hiệu nhất định rằng nó sắp xảy ra, và các Cơ Đốc nhân phải canh chừng chúng. Nhưng cho đến khi họ thấy những dấu hiệu đó, họ phải ở trong sự bình an và cứ làm việc cho đến khi Ngài đến (Ma-thi-ơ 24:32–33; Mác 13:37; Lu-ca 19:13). 3. Nếu, vào cuối cùng, thế gian đang trải qua “một cơn đại nạn,” làm sao Parousia có thể ập đến như một cái bẫy trên những người đang làm ăn như thường? Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve dự đoán cả hai diễn biến này: những biến động chưa từng có trong thiên nhiên và xã hội, nhưng cũng là người ta ăn, uống, làm việc và cưới gả như thường, và dường như hoàn toàn không hay biết về Sự Phán Xét đang hướng về phía họ. Làm sao chúng ta có thể hòa giải những hiện tượng dường như mâu thuẫn này? Câu trả lời không phải là một sự cất lên của Hội Thánh trước cơn đại nạn, sau đó các sự phán xét bắt đầu nghiêm túc. Đúng hơn, đó là nhớ lại rằng Chúa Giê-xu đã nói về cơn đại nạn thời sau theo thuật ngữ những cơn đau chuyển dạ (Ma-thi-ơ 24:8). Nhưng những cơn đau chuyển dạ đến theo từng đợt, mỗi đợt mãnh liệt hơn đợt trước. Vậy nên, thật hợp lý để kết luận rằng khi sự cuối cùng đến gần, những cơn đau chuyển dạ quả thực sẽ gia tăng, nhưng vẫn được đặc trưng bởi sự lên xuống. Ngay trước sự cuối cùng, chúng sẽ lắng xuống. Rồi — có lẽ vì sự hiện diện, quyền năng và những lời hứa của Kẻ Chống Đấng Christ — thế gian sẽ nói “Bình an và an toàn.” Và rồi sự hủy diệt đột ngột sẽ đến trên chúng như những cơn đau chuyển dạ của một phụ nữ mang thai, và chúng sẽ không thoát khỏi (1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:3). Tóm Tắt Vì tầm quan trọng và sự khó khăn của nó, tôi đã nán lại lâu trên Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve. Chúng ta đã học được gì? Đơn giản là điều này: Khi chúng ta hiểu rằng Chúa Giê-xu đang trả lời câu hỏi của các môn đồ với sự pha trộn tiên tri, và khi chúng ta xem xét kỹ cách Ngài trả lời nó, chúng ta thấy lại những giả định nền tảng của Ngài về sự đến của Vương Quốc và bản chất của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Vương Quốc đến trong hai giai đoạn đơn giản, được phân cách bởi một Sự Hoàn Tất Chung Cuộc duy nhất tại Parousia của Ngài. Giai đoạn thứ nhất, vốn đồng phạm vi với triều đại thiên thượng của Ngài, là một mùa dài nhưng hữu hạn của sứ mạng, thử thách, phán xét, dấu hiệu, bắt bớ và sự tăng trưởng của Vương Quốc. Giai đoạn thứ hai là một mùa đời đời, hoặc của phần thưởng trong Thế Giới Sẽ Đến, hoặc của sự báo trả trong lửa của Ghê-hen-na. Một cách thích hợp, hai giai đoạn được phân cách bởi một Sự Hoàn Tất Chung Cuộc duy nhất có phạm vi vũ trụ và tác động cao trào trên con người và thiên nhiên. Nó sẽ bao gồm sự xuất hiện của Con Người vinh hiển trên bầu trời tối tăm phía trên trái đất, một Sự Sống Lại tổng quát của Kẻ Chết, sự biến hóa của các thánh đồ đang sống, sự quy tụ của mọi người và thiên sứ trước ngai của Đấng Christ, Sự Phán Xét, và sự khai mạc Thời Đại Đời Đời Sẽ Đến. Đây là tiền đề và sự dạy dỗ của Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve, và của mọi thần học cánh chung Tân Ước. Nó là trái tim sống động của đức tin vô thiên niên. 2. Ta Sẽ Đến Với Các Ngươi (Giăng 14:1–3) Đây là một trong những bản văn cánh chung an ủi nhất trong toàn bộ Kinh Thánh thánh. Nó cũng là một trong những bản văn gây tranh cãi nhất, vì những người theo thuyết thời kỳ tuyên bố rằng ở đây Chúa đang nói về một sự cất lên bí mật của Hội Thánh. Tôi sẽ bắt đầu bằng cách đưa ra một cách giải thích vô thiên niên, rồi giải quyết quan điểm theo thuyết thời kỳ của John MacArthur. Các môn đồ đang lo lắng. Chúa Giê-xu vừa nói rằng một người trong số họ sẽ phản bội Ngài (Giăng 13:21–30), và rằng một người khác, lãnh đạo của họ, sắp chối Ngài ba lần (Giăng 13:37–38). Tệ nhất là, Ngài đã nói với họ rằng ít lâu nữa Ngài sẽ đi đến với Cha Ngài, và rằng chính họ không thể đi cùng Ngài (Giăng 13:33, 36). Nhận biết nỗi sợ của họ (và quên đi nỗi sợ của chính Ngài), Ngài do đó dành phần còn lại của Bài Giảng Phòng Cao để chuẩn bị họ cho những gì ở phía trước. Ngài mở đầu với hai mệnh lệnh: “Lòng các ngươi chớ bối rối: Các ngươi tin Đức Chúa Trời, cũng hãy tin Ta nữa” (c. 1). Thuốc giải cho nỗi sợ của họ — và của chúng ta — là sự tin cậy tuyệt đối vào tính cách, chủ quyền, những lời hứa và sự cứu rỗi của Đức Chúa Trời; và không chỉ của Đức Chúa Trời, mà còn của Đấng Christ của Ngài, Đấng mà trong Ngài mọi món quà và phương thuốc quý báu này đều được tìm thấy (2 Cô-rinh-tô 1:20). Tiếp theo, Ngài đưa ra một lời hứa rất đặc biệt, một lời hứa được thiết kế để làm vui lòng họ và làm dịu nỗi sợ của họ: Trong nhà Cha Ta có nhiều chỗ ở; nếu không phải vậy, há Ta đã nói với các ngươi rằng Ta đi chuẩn bị một chỗ cho các ngươi sao? Và nếu Ta đi và chuẩn bị một chỗ cho các ngươi, Ta sẽ trở lại và đem các ngươi đến với Ta, để Ta ở đâu, các ngươi cũng ở đó. (Giăng 14:2–3) Để hưởng lợi từ những lời này, chúng ta phải hiểu phong tục hôn nhân của người Do Thái, vì chúng ở rất rõ trong tâm trí của Chúa Giê-xu khi Ngài nói chúng. Đại khái, một cuộc hôn nhân Do Thái cổ đại có ba thành phần. Đầu tiên là lễ đính hôn. Tại đây cha mẹ của một thanh niên sắp xếp một cuộc hôn nhân phù hợp cho con trai họ. Điều này liên quan đến việc người cha trả một “sính lễ” cho cha mẹ của cô, sau đó các gia đình thường trao đổi quà tặng và uống một chén rượu để đóng dấu giao ước hôn nhân. Vào lúc này cặp đôi đã kết hôn hợp pháp. Tiếp theo, đến thời gian chờ đợi. Trong thời gian này — có thể khá dài — chú rể chuẩn bị một căn nhà (hoặc các phòng) cho nàng dâu của mình, đôi khi trên khu đất của cha mình. Trong khi đó, nàng dâu chuẩn bị bản thân để phục vụ chồng mình như một người giữ nhà khéo léo của anh. Cuối cùng, đến lễ cưới. Vào đêm hôn lễ, chú rể và bạn bè của anh sẽ đi trong một đoàn rước vui mừng đến nhà nàng dâu (Ma-thi-ơ 25:1–13). Khi họ đến, nàng và các phù dâu của nàng sẽ gia nhập với chú rể, sau đó họ sẽ trở về nhà chú rể để làm lễ cưới, tiệc cưới, sự hoàn hợp của hôn nhân, và thêm những lễ hội khi cặp đôi bước ra khỏi chuppa, hay buồng tân hôn, để gia nhập bữa tiệc. Từ đó họ sẽ sống với nhau như vợ chồng. Thời gian sẽ không đủ để chúng ta bàn luận mọi cách mà Đức Thánh Linh đã dựa trên những phong tục cổ đại này để mô tả chuyện tình cứu chuộc trong Kinh Thánh. Tuy nhiên, cho mục đích hiện tại của chúng ta, chỉ một điều là cần thiết: thấy rằng ở đây, trong Giăng 14:2–3, Chúa Giê-xu đang làm chính điều đó. Ngài biết rằng tại Đồi Sọ, Đức Chúa Cha sẽ trả sính lễ. Ngài biết rằng ngay sau đó chính Ngài sẽ trở về nhà thiên thượng của Cha Ngài để chuẩn bị một chỗ ở cho Người Yêu Dấu của Ngài. Và Ngài biết rằng vào những thời điểm đã định nhất định, Ngài sẽ trở lại để tiếp nhận nàng đến với Ngài, để nàng có thể ở với Ngài nơi Ngài ở (Ma-thi-ơ 25:1–13). Giữ lời chứng của DNT trong tầm nhìn, chúng ta hãy thăm dò cẩn thận những lời chính xác của Chúa Giê-xu, vì chúng giàu ý nghĩa cánh chung hơn chúng ta có thể nghĩ. Thứ nhất, Ngài nói, “Trong nhà Cha Ta có nhiều chỗ ở” (c. 2). Sự ám chỉ ở đây là kép: không chỉ đến Trời phía trên, mà còn đến Trời phía trước — trời mới và đất mới mà Ngài sẽ tạo dựng khi Ngài trở lại. Trong ngôi nhà kép này có (và sẽ có) nhiều chỗ ở.
Nói cách khác, trong cả hai cõi, Đức Chúa Trời đã chuẩn bị cẩn thận, hoặc sẽ chuẩn bị, không phải những nơi trú ẩn vật lý, mà là những hốc thuộc linh: những lĩnh vực của sự sống và sự phục vụ được thiết kế đặc biệt cho mỗi con cái yêu dấu của Ngài. Và có nhiều hốc như vậy, vì cả thế giới phía trên lẫn thế giới phía trước sẽ đầy dẫy một đám đông lớn không ai có thể đếm được, được rút ra từ mọi chi phái, mọi thứ tiếng, mọi dân tộc và mọi quốc gia (Khải Huyền 7:9–12). Tiếp theo, Chúa Giê-xu bảo đảm với các môn đồ rằng “Ta đi chuẩn bị một chỗ cho các ngươi” (c. 2). Một lần nữa chúng ta có một ý nghĩa kép. Thứ nhất, Ngài rời đi để chuẩn bị một chỗ cho các thánh đồ trên Trời phía trên. Tức là, Ngài rời khỏi thế gian này và vào Trời như Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm và Của Lễ của họ, tại đó để cầu thay đời đời cho họ, với kết quả là từ đó Đức Chúa Cha có thể chào đón họ vào Trời như con cái yêu dấu của Ngài (Rô-ma 8:34; Hê-bơ-rơ 6:19–20; 7:25). Nhưng thứ hai, khi Ngài trở lại, Ngài sẽ tạo dựng trời mới và đất mới, như vậy “chuẩn bị” một chuppa đời đời cho chính Ngài và Nàng Dâu yêu dấu của Ngài (Phi-líp 3:20–21; Khải Huyền 21:1–2). Cuối cùng, Chúa Giê-xu hứa với các môn đồ sợ hãi của Ngài rằng “nếu Ta đi và chuẩn bị một chỗ cho các ngươi, Ta sẽ trở lại và đem các ngươi đến với Ta, để Ta ở đâu, các ngươi cũng ở đó” (c. 3). Một lần nữa, chúng ta gặp những lớp ý nghĩa, những lớp mà DNT trang bị cho chúng ta để phân biệt và tận hưởng. Có ba lớp. Thứ nhất, vào thời điểm của sự tái sinh của họ, Đấng Christ sẽ đến với các môn đồ của Ngài trong Con Người của Đức Thánh Linh và tiếp nhận họ đến với Ngài (Giăng 14:16–18). Trong trường hợp của mười một sứ đồ, điều này xảy ra vào Ngày Lễ Ngũ Tuần. Trong trường hợp của những con cái còn lại của Đức Chúa Trời, nó sẽ xảy ra trong suốt các thế kỷ tiếp theo. Như một kết quả của sự đến ban đầu này, thân thể của các thánh đồ tiếp tục ở trên đất và phục vụ Chúa, nhưng tâm linh của họ được sống lại vào sự mới mẻ của sự sống, để từ đó họ cũng được ngồi trong các nơi trên trời trong Đấng Christ (Rô-ma 6:4; Ê-phê-sô 2:5–6; Phi-líp 3:20). Ngay cả bây giờ họ cũng “ở với Đấng Christ nơi Ngài ở.” Ngay cả bây giờ — dù chỉ mờ mờ, như trong một cái gương — họ nhìn thấy vinh quang của Chúa của họ (Giăng 17:24; 1 Cô-rinh-tô 13:12; 2 Cô-rinh-tô 3:18). Thứ hai, vào thời điểm của sự chết thể xác của họ, Đấng Christ sẽ lại đến với các môn đồ của Ngài trong Thánh Linh, lần này để làm trọn vẹn linh hồn của họ và đem họ đến sống với Ngài trên Trời phía trên. Nói cách khác, những lời của Chúa Giê-xu cũng được ứng nghiệm khi các thánh đồ bước vào Trạng Thái Trung Gian (Lu-ca 23:43; 2 Cô-rinh-tô 5:8; Khải Huyền 14:13). Như chúng ta đã thấy trước đó, đây là gánh nặng thật của Khải Huyền 20:4–6. Trong mọi bản văn như vậy, Chúa muốn chúng ta biết rằng trong suốt Trạng Thái Trung Gian, các thánh đồ sẽ ở với Ngài nơi Ngài ở: trong chính Trời, cai trị trong sự sống với Vị Vua Tối Cao của họ. Cuối cùng, và có lẽ quan trọng nhất, Đấng Christ sẽ đến với các môn đồ của Ngài vào ngày Parousia của Ngài. Vâng, khi Ngài giáng xuống từ Trời, Ngài sẽ đem (những linh hồn đã được làm trọn vẹn của) họ đi cùng Ngài. Nhưng rồi, tại Sự Sống Lại, Ngài sẽ nối những linh hồn đó với những thân thể vinh hiển mới, để trong xác thịt của họ, họ sẽ thấy Đức Chúa Trời (trong Đấng Christ) và được biến nên hoàn toàn giống như Ngài (Gióp 19:26–28; Ma-thi-ơ 5:8; 1 Cô-rinh-tô 13:12; 1 Giăng 3:2). Trong Ngày đó, Ngài sẽ một lần nữa đem Nàng Dâu của Ngài đến với Ngài, nhưng lần này một lần đủ cả, để từ đó họ có thể ở với nhau đời đời trong Chuppa Mới vinh hiển Sẽ Đến (Khải Huyền 14:1; 21:1–5). Vậy đây là một loạt lý do mạnh mẽ vì sao Nàng Dâu của Đấng Christ không được để lòng mình bối rối. Khi sợ hãi và buồn rầu đe dọa áp đảo, nàng phải tự giữ vững một lần nữa bằng cách lắng nghe tiếng của Chồng thiên thượng của mình: “Người yêu dấu, hãy luôn nhớ rằng qua sự tái sinh của ngươi, Ta đã đến vì ngươi rồi, và rằng ngay cả bây giờ ngươi đang ở với Ta nơi Ta ở. Nhưng hơn thế nữa, hãy luôn nhớ rằng những điều vĩ đại đang chờ đợi ngươi phía trước; rằng vào thời điểm của sự chết của ngươi — và cũng tại Sự Sống Lại của Kẻ Chết — Ta sẽ lại đến với ngươi và tiếp nhận ngươi đến với Ta, để Ta ở đâu, và Ta như thế nào, ngươi cũng có thể như vậy. Nàng Dâu yêu dấu, hãy trung tín cho đến chết: thật vậy, nó sẽ xứng đáng với sự chờ đợi!” Quan Điểm của Thuyết Thời Kỳ Chúng ta đã thấy rằng Giăng 14:1–3 hài hòa khá tốt với thần học cánh chung vô thiên niên. Quan điểm của thuyết thời kỳ thì sao? Để tìm hiểu, chúng ta hãy lắng nghe John MacArthur bình luận về bản văn của chúng ta: Đây là một trong những phân đoạn ám chỉ Sự Cất Lên của các thánh đồ vào cuối thời đại khi Đấng Christ trở lại. Các đặc điểm trong mô tả này không mô tả Đấng Christ đến trái đất với các thánh đồ của Ngài để thiết lập Vương Quốc của Ngài (Khải Huyền 19:11–15), mà là đem các tín hữu từ trái đất đến sống trên trời. Vì không có sự phán xét nào trên người không được cứu được mô tả ở đây, đây không phải là sự kiện Ngài trở lại trong vinh quang và quyền năng để hủy diệt kẻ ác (Ma-thi-ơ 13:36–43). Đúng hơn điều này mô tả sự đến của Ngài để quy tụ những người thuộc về Ngài. 8 Đáp lại, tôi đưa ra ba quan sát. Thứ nhất, nếu phần còn lại của DNT dạy rõ ràng về một sự cất lên trước cơn đại nạn, thì chúng ta sẽ phải thừa nhận rằng bản văn này có thể đang ám chỉ nó. Nó, có thể nói, là một phiến đá cánh chung trống, có thể chấp nhận các cách giải thích khác nhau. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng DNT luôn dạy một Sự Đến duy nhất của Đấng Christ và một Sự Hoàn Tất Chung Cuộc duy nhất. Theo đó, chắc chắn rằng bản văn này không ám chỉ một sự cất lên trước cơn đại nạn. Thứ hai, MacArthur nói, “Các đặc điểm trong mô tả này không mô tả Đấng Christ đến trái đất với các thánh đồ của Ngài để thiết lập Vương Quốc của Ngài, mà là đem các tín hữu từ trái đất đến sống trên trời.” Một lần nữa chúng ta thấy MacArthur đọc Thuyết Thời Kỳ của mình vào trong bản văn. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng DNT không chỉ ngăn chặn điều đó, mà còn cho phép chúng ta phân biệt nhiều lớp ý nghĩa trong những lời của Chúa. Vâng, chúng quả thực có thể được giải thích là nói rằng Ngài sẽ đến với các môn đồ của Ngài và đem họ lên Trời, nhưng chỉ qua sự tái sinh hoặc sự sống lại thứ nhất vào thời điểm của sự chết của họ (Khải Huyền 20:4–6). Hơn nữa, trái với điều MacArthur khẳng định, chúng cũng có thể được thấy là mô tả Đấng Christ đến trái đất với (linh hồn của) các thánh đồ của Ngài để thiết lập Vương Quốc của Ngài; tuy nhiên, không phải một giai đoạn thiên niên của Vương Quốc, mà là Vương Quốc đã hoàn thành: trời mới và đất mới, nơi Đấng Christ và Nàng Dâu yêu dấu của Ngài sẽ sống sau Sự Sống Lại. Vì DNT thực ra dạy sự ứng nghiệm ba mặt này, nên việc đọc nó vào trong bản văn của chúng ta là hợp Kinh Thánh. Nhưng vì DNT không dạy một sự cất lên trước cơn đại nạn hay một giai đoạn thiên niên của Vương Quốc, nên việc đọc chúng vào trong bản văn này là không hợp Kinh Thánh. Cuối cùng, MacArthur nói, “Vì không có sự phán xét nào trên người không được cứu được mô tả ở đây, đây không phải là sự kiện Ngài trở lại trong vinh quang và quyền năng để hủy diệt kẻ ác.” Tuyên bố này hoàn toàn đúng nếu chúng ta nghĩ về thời điểm của sự tái sinh thuộc linh của một tín hữu, hoặc về thời điểm linh hồn của người ấy vào Trời vào ngày của sự chết của người ấy. Nhưng còn ngày của sự trở lại bằng thân thể của Chúa vào cuối thời đại thì sao? Sự im lặng của Chúa Giê-xu về một sự sống lại và phán xét tổng quát có nghĩa là Ngài đã không nghĩ đến chúng sao? Điều gì sẽ xảy ra nếu Ngài chọn không nhắc đến chúng ở đây để nhường chỗ cho hai loại sự đến đầu tiên? Và về loại sự đến thứ ba, điều gì sẽ xảy ra nếu Ngài chọn đơn giản tập trung sự chú ý của các môn đồ vào viễn cảnh an ủi tối cao là họ ở với Ngài đời đời trong Thế Giới Vinh Hiển Sẽ Đến? Lập luận từ sự im lặng của MacArthur không thuyết phục. Hơn nữa, có nhiều bản văn Tân Ước bác bỏ khẳng định của ông bằng cách dạy tích cực rằng Đấng Christ quả thực sẽ phán xét người không công chính tại Sự Đến bằng thân thể của Ngài (Ma-thi-ơ 13:37–43; 24–25; 1 Cô-rinh-tô 15:20–28, 50–58; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–5:11; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–12; 2:1–12). Vậy chúng ta kết luận rằng cách giải thích vô thiên niên của bản văn này cung cấp một ý nghĩa đúng hơn, phong phú hơn và an ủi hơn nhiều so với cách của các anh em theo thuyết thời kỳ của chúng ta. Chúa không nói ở đây về một sự cất lên trước cơn đại nạn, mà về một sự đến ba mặt với các môn đồ của Ngài: thứ nhất vào thời điểm của sự tái sinh thuộc linh của họ, thứ hai vào thời điểm của sự chết của họ, và cuối cùng vào ngày Parousia của Ngài vào cuối thời đại. Khi lòng của Nàng Dâu bối rối, hãy để nàng suy ngẫm về cả ba, nhưng đặc biệt về sự hợp nhất đời đời sẽ là của nàng tại Tiệc Cưới của Chiên Con (Khải Huyền 19:7). 3. Kìa, Ta Nói Với Các Ngươi Một Sự Mầu Nhiệm! (1 Cô-rinh-tô 15:50–58) Chúng ta đã thấy rằng 1 Cô-rinh-tô 15 là một trong những bản văn cánh chung hàng đầu trong DNT, vì nó chạm đến gần như mọi khía cạnh của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Trước đó chúng ta đã xem xét các câu 20–28, vốn soi sáng phong phú cấu trúc hai mặt đơn giản của Vương Quốc. Ở đây tôi muốn bàn luận các câu 50–58, trong đó Phao-lô tiết lộ sự mầu nhiệm về sự vinh hiển của các thánh đồ đang sống tại Parousia của Đấng Christ. Ở đây nữa chúng ta sẽ thấy rằng sứ đồ trông đợi một Sự Hoàn Tất Chung Cuộc duy nhất tại Parousia của Đấng Christ, đúng như Thuyết vô thiên niên dạy. Trong câu 50 Phao-lô bắt đầu bằng cách nói với chúng ta tại sao Đức Chúa Trời sẽ làm vinh hiển thân thể của các thánh đồ của Ngài tại Parousia: Đó là vì thịt và huyết đơn thuần, như hiện tại được cấu thành, không thể nào chịu nổi trọng lượng của vinh quang sẽ đặt trên Vương Quốc đã hoàn tất. Thân thể trần thế của các thánh đồ phải được biến nên phù hợp với môi trường thiên thượng mới của họ. Để sống trong mặt trời, người ta phải là một tạo vật của lửa. Sự bày tỏ này ngay lập tức loại trừ mọi kịch bản tiền thiên niên, vốn khẳng định rõ ràng rằng khi Ngài đến, Đấng Christ sẽ mở ra một vương quốc tạm thời (một phần) được cư trú bởi “thịt và huyết” đơn thuần (tức là, trẻ em, người Do Thái trong cơn đại nạn, những người cải đạo trong cơn đại nạn, v.v.). Cũng hãy lưu ý rằng Phao-lô gọi Vương Quốc này là không hư nát. Như với thân thể tương lai của các thánh đồ, thì với thế giới tương lai của họ cũng vậy: Vì cả hai đều vinh hiển, chúng không còn phải chịu sự hư nát nữa (Rô-ma 8:19–21). Và vì chúng không còn phải chịu sự hư nát nữa, chúng là đời đời, không thay đổi, và không hư nát. Vậy thì, sau sự trở lại của Đấng Christ, làm sao những người nam và nữ đơn thuần tự nhiên sẽ được sinh ra, lớn lên, kết hôn, sinh sản, già đi, bệnh tật, và chết, như những người theo thuyết tiền thiên niên khẳng định? Trong các câu 51–52 Phao-lô tiết lộ một sự mầu nhiệm cánh chung mới: “Không phải tất cả chúng ta sẽ ngủ, nhưng tất cả chúng ta sẽ được biến đổi” (c. 51). Ở đây ông đang giải thích chi tiết hơn điều sẽ xảy ra với những người thuộc về Đấng Christ khi Ngài đến (c. 23). Những người đang ngủ (tức là, những người đã chết) sẽ được sống lại; những người đang sống và còn lại sẽ đột ngột được biến đổi (c. 52; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:15). Kết quả cuối cùng là tất cả — toàn bộ Thân Thể phổ quát của Đấng Christ — sẽ được biến đổi (tức là, được vinh hiển). Bây giờ, hãy quan sát từ bản văn của chúng ta rằng sự thay đổi lớn này xảy ra không chỉ tại Parousia, mà còn tại tiếng kèn cuối cùng, vốn, đối với Phao-lô, đồng thời với Parousia (c. 52; đối chiếu Ma-thi-ơ 24:31; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:16). Nhưng nếu “cuối cùng” thực sự có nghĩa là “cuối cùng,” thì chắc chắn không thể có một tiếng kèn sống lại khác vào cuối một thời kỳ ngàn năm tương lai. Càng không thể có vô số tiếng kèn như vậy khi tín hữu này đến tín hữu khác chết và sống lại trong suốt Thời Kỳ Ngàn Năm. Không, chân trời xa của thần học cánh chung của Phao-lô là một Parousia duy nhất của Đấng Christ, khi toàn bộ Hội Thánh — “những người thuộc về Đấng Christ khi Ngài đến” — được vinh hiển và bước vào Vương Quốc đã hoàn thành của Đức Chúa Trời (c. 23). Đáng kinh ngạc, một số người theo thuyết thời kỳ khẳng định rằng trong những câu này Phao-lô đang nói về sự biến hóa của các tín hữu đang sống vào thời điểm của Sự Cất Lên, khi Đấng Christ đến để cất Hội Thánh lên Trời trong bảy năm. Nhưng Phao-lô không nói một lời nào về việc Chúa cất dân Ngài lên Trời, vì lý do đơn giản là ở đây, như trong các câu 20–28, ông đang nói về một Sự Đến duy nhất của Đấng Christ, và về một sự sống lại và biến hóa duy nhất mà qua đó Ngài sẽ trang bị cho các thánh đồ về mặt thể xác cho sự sống đời đời trên đất mới (cc. 24, 50). Các câu 53–55 đem sự tiết lộ của sự mầu nhiệm — và toàn bộ bài giảng của Phao-lô về Sự Sống Lại — đến đỉnh cao vinh hiển của chúng. Thứ nhất, ông lặp lại điều ông đã nêu trước đó: Thịt hư nát này phải mặc lấy sự không hư nát, và thân thể phải chết này phải mặc lấy sự không chết, vì theo chính bản chất của nó, một thế giới vinh hiển đòi hỏi những cư dân không hư nát và bất tử (cc. 42–44; c. 50). Rồi, trong ngôn ngữ tràn đầy chiến thắng cánh chung và sự ca ngợi, Phao-lô tuyên bố rằng tại Sự Sống Lại, lời hứa Kinh Thánh cổ xưa của Đức Chúa Trời sẽ được ứng nghiệm: Sự chết sẽ bị nuốt mất trong sự thắng trận (Ê-sai 25:8; Ô-sê 13:14). Như trong các câu 20–28, thì ở đây cũng vậy: Sứ đồ rõ ràng nghĩ đến chiến thắng cuối cùng, chiến thắng tối hậu. Ông nghĩ đến việc bãi bỏ kẻ thù cuối cùng, là sự chết (c. 26), và việc bãi bỏ mọi kẻ thù còn lại, mà sự chết đứng như biểu tượng tối cao (c. 25). Vậy thì, làm sao ông có thể không vui mừng trước ý tưởng về Sự Sống Lại, thấy rằng khi nó xảy ra Đấng Christ sẽ trục xuất hoàn toàn khỏi vũ trụ đã được cứu chuộc mọi kẻ thù thuộc linh và thể xác còn lại đã bước vào thế gian tại sự sa ngã? Và nếu điều đó là đúng, làm sao bất kỳ kẻ thù nào như vậy có thể ngẩng đầu xấu xí của nó trong một thời kỳ ngàn năm tương lai? Các câu 56–58, vốn kết thúc chương, triển khai chủ đề chiến thắng cánh chung, rút ra ứng dụng thực tiễn của nó cho các thánh đồ. Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, đã ban cho chúng ta chiến thắng trên sự chết, tội lỗi, và quyền năng của Luật Pháp để kết án chúng ta rồi. Vậy nên, trong những gì còn lại của thời đại gian ác hiện tại, chúng ta hãy vững vàng và không lay chuyển trong đức tin của mình, luôn dư dật trong công việc của Chúa. Tại sao? Vì chúng ta biết rằng những lao khổ của chúng ta trong Chúa không phải là vô ích, mà thay vào đó sẽ được ban thưởng dồi dào tại Parousia, khi Đấng Christ sẽ khiến kẻ chết sống lại, biến hóa người đang sống, chiến thắng mọi kẻ thù thuộc linh và thể xác, và ban chiến thắng trọn vẹn và cuối cùng cho dân vinh hiển của Ngài và thế giới của họ. Thật vậy, bản văn này là một trong những viên ngọc quý giá nhất trong vương miện vinh hiển của thần học cánh chung vô thiên niên. 4. Sự An Ủi của Sự Đến của Ngài (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–5:10) Hai thư của Phao-lô gửi các Cơ Đốc nhân ở Tê-sa-lô-ni-ca chứa một số mạch vàng cánh chung phong phú nhất của Kinh Thánh. Được viết từ Cô-rinh-tô khoảng năm 50–51 SCN, chúng cho thấy rằng chức vụ ban đầu của sứ đồ cho Dân Ngoại ở Châu Âu đã được nạp đầy một kỳ vọng sống động về sự trở lại sớm của Chúa (1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10; 2:19; 3:11–13; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1–2; đối chiếu Công Vụ 17:16–21; 1 Cô-rinh-tô 15:1–58). Tuy nhiên, chúng cũng cho thấy một vấn đề: Các đối thủ người Do Thái của Phao-lô đã buộc ông phải trốn khỏi thành phố nhanh chóng, với kết quả là một số người cải đạo của ông bị bỏ lại trong sự nhầm lẫn (hoặc không biết) về sự dạy dỗ của ông về đời sau và Sự Hoàn Tất Chung Cuộc (Công Vụ 17:1–9). Hai thư này cho chúng ta những nỗ lực của ông để làm sáng tỏ sự hiểu lầm. Không ngạc nhiên, chúng nói thường xuyên và rất chi tiết về những điều cuối cùng: các dấu hiệu của Parousia của Đấng Christ, bản chất và mục đích của Parousia, Sự Sống Lại, Sự Phán Xét, và Thế Giới Sẽ Đến. Đáng chú ý, chúng không bao giờ nói về một thời kỳ ngàn năm tương lai (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18; 5:1–10; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–12; 2:1–12). Chúng ta hãy xem xét kỹ hai bản văn chính (và rất liên quan chặt chẽ) được tìm thấy trong thư thứ nhất của Phao-lô gửi người Tê-sa-lô-ni-ca. 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18 Trong ba phân đoạn Tân Ước được những người theo thuyết thời kỳ trích dẫn để ủng hộ một sự cất lên trước cơn đại nạn, đây là phân đoạn quan trọng nhất (đối chiếu Giăng 14:1–3; 1 Cô-rinh-tô 15:51–52). Theo đó, tôi sẽ trước tiên đưa ra một sự giải kinh vô thiên niên của chính bản văn, rồi xem xét cẩn thận cả cách giải thích của thuyết thời kỳ lẫn trường hợp được đưa ra cho nó. Bản văn của chúng ta bắt đầu trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13, nơi Phao-lô nêu mục đích của ông cho những nhận xét tiếp theo. Mục tiêu của ông là đem hy vọng cho các Cơ Đốc nhân mà những người thân yêu (tin kính) của họ gần đây đã “ngủ yên”: đã chết trong Chúa. Ông biết rằng một số anh em đang lo lắng về điều này. Có lẽ họ sợ rằng những người thân yêu đã ra đi của họ sẽ không được bao gồm trong Vương Quốc của Đấng Christ khi Ngài trở lại. Chắc chắn họ sợ họ sẽ không bao giờ gặp lại họ nữa. Vậy nên, Phao-lô lại đề cập chủ đề này một lần nữa, để họ sẽ không còn đau buồn như những người không tin nữa, mà thay vào đó tận hưởng một hy vọng sống động được đoàn tụ với gia đình và bạn bè Cơ Đốc của họ — sớm thôi. Trong câu 14 ông nêu ngắn gọn lẽ thật chữa lành; trong các câu tiếp theo ông giải thích cẩn thận. Đó là điều này: “Khi Chúa Giê-xu trở lại, Ngài sẽ đem những người thân yêu đã ra đi của bạn đi cùng Ngài — và trở lại với bạn.” Hãy quan sát cách Phao-lô, khi tuyên bố lẽ thật này, xây dựng trên đức tin sẵn có của người Tê-sa-lô-ni-ca. Họ đã tin rằng Đức Chúa Trời đã khiến Chúa Giê-xu sống lại từ kẻ chết. Nhưng nếu họ có thể tin điều đó, chắc chắn họ cũng có thể tin rằng Ngài sẽ khiến (những) người thân yêu của họ sống lại. Và, Phao-lô nói, đó chính là điều Ngài sẽ làm: Tại Parousia, Đức Chúa Trời sẽ đem đi cùng Chúa Giê-xu linh hồn của mọi người đã ngủ yên trong Ngài, để họ, giống như Chúa của họ, có thể sống lại từ kẻ chết và được đoàn tụ với các thánh đồ đang sống trên đất vào lúc đó. Quan trọng là, Phao-lô đã chạm đến chủ đề này trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:11–13, nơi ông cầu nguyện rằng Đức Chúa Trời sẽ thiết lập lòng họ “không chỗ trách được trong sự thánh khiết trước mặt Đức Chúa Trời và Cha chúng ta tại sự đến của Chúa Giê-xu Christ chúng ta với mọi người thánh của Ngài.” Hãy lưu ý tính toàn diện của cụm từ cuối cùng đó. Khi Đấng Christ trở lại, Ngài sẽ làm trống Trời, đem đi cùng Ngài mọi thiên sứ thánh và linh hồn của mọi thánh đồ đã ra đi mà Ngài đã phân rẽ cách cứu chuộc cho chính Ngài. Như vậy Ngài sẽ chuẩn bị sân khấu cho Sự Kiện Trọng Đại: Sự Hoàn Tất Chung Cuộc của muôn vật. Trong các câu 15–17 sứ đồ đi sâu vào khía cạnh của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc nằm cao nhất trong tâm trí của bầy chiên của ông: sự đoàn tụ của các thánh đồ đã ra đi với các thánh đồ đang sống. Trong câu 15 ông tuyên bố rằng sự chỉ dẫn ông sắp đưa ra là “lời của Chúa.” Tức là, nó đến, ít nhất một phần, từ sự dạy dỗ trên đất của chính Đấng Christ (Ma-thi-ơ 13:37–43; 24:29–31). Có thể, nó cũng bao gồm sự bày tỏ thêm được ban đặc biệt cho sứ đồ (1 Cô-rinh-tô 15:51–52). Trong mọi trường hợp, người Tê-sa-lô-ni-ca có thể tin cậy điều ông nói, vì đó là chính Lời Đức Chúa Trời. Tiếp theo, ông khẳng định rằng “chúng ta là những người đang sống và còn lại cho đến sự đến của Chúa sẽ không đi trước những người đã ngủ yên chút nào.” Ông có ý rằng các thánh đồ đang sống sẽ không nhận thân thể vinh hiển của họ trước những người đã chết trong Chúa. Vậy thì, có một trình tự thời gian xác định trong sự vinh hiển của Hội Thánh: Thứ nhất, Đấng Christ sẽ nối linh hồn của các thánh đồ đã ra đi với thân thể mới đã sống lại và vinh hiển của họ; rồi — và chỉ khi đó — Ngài mới biến hóa và làm vinh hiển thân thể của các thánh đồ đang sống. Trong những ngày sắp tới, Phao-lô sẽ nói điều tương tự với người Cô-rinh-tô: “Vì kèn sẽ thổi, và kẻ chết sẽ được sống lại không hư nát, và chúng ta [những người đang sống và còn lại] sẽ được biến đổi” (1 Cô-rinh-tô 15:50–53). Hãy quan sát rằng tất cả điều này xảy ra tại “Parousia của Chúa” (c. 15). Chỉ có một Parousia duy nhất. Và theo mọi bản văn khác của Phao-lô chạm đến sự kiện này, nó không liên quan gì đến việc Đấng Christ bí mật cất Hội Thánh của Ngài lên Trời trong bảy năm. Đúng hơn, nó liên quan hoàn toàn đến việc Ngài khiến (mọi) kẻ chết sống lại, phán xét thế gian trong sự công chính, và đem vào Vương Quốc đã hoàn thành của Đức Chúa Trời. Trong các câu 16–17, vốn song song chặt chẽ với những mô tả của chính Chúa về Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, Phao-lô triển khai điều ông vừa nói về các sự kiện xung quanh Parousia (Ma-thi-ơ 13:37–43; 24:29–31). Ông bắt đầu với điều này: “Chính Chúa sẽ giáng xuống từ trời.” Đây là sự giáng xuống dứt khoát của Đấng Christ đến trái đất, sự giáng xuống dẫn đến việc tạo dựng trời mới và đất mới, nơi Ngài sẽ sống đời đời với Nàng Dâu yêu dấu của Ngài. Trong sự giáng xuống này, Chúa không bỏ Trời lại phía sau; đúng hơn, Ngài đang đem nó đi cùng Ngài. Trong sự giáng xuống này, Ngài và các thiên sứ thánh đang trở về nhà một lần đủ cả (Khải Huyền 21:1–4)! Cuộc trở về nhà vũ trụ sẽ được đi kèm bởi ba âm thanh lớn: Một tiếng hô (hay “tiếng hô ra lệnh”), tiếng của thiên sứ trưởng, và tiếng kèn của Đức Chúa Trời. Tôi cho rằng tiếng hô phát ra từ môi của chính Đấng Christ. Nếu đây quả thực là một tiếng hô, thì đó là một tiếng hô của chiến thắng (cuối cùng) (Dân Số Ký 23:21; Giô-suê 6:5; Thi Thiên 47:5; Ê-sai 42:13; Giê-rê-mi 25:30; 1 Cô-rinh-tô 15:54). Nếu, như có vẻ có khả năng hơn, đó là một tiếng hô ra lệnh, đó là tiếng của Đấng Christ triệu tập kẻ chết từ mồ mả của họ (Giăng 5:25; 11:43) và/hoặc sai các thiên sứ thánh đến nhiệm vụ đã định của họ (Mác 13:27). Có lẽ đó là cả hai. Về thiên sứ trưởng, ông gần như chắc chắn là Mi-ca-ên (Đa-ni-ên 12:1; Giu-đe câu 9) hoặc Gáp-ri-ên (Đa-ni-ên 8:16; 9:21; Lu-ca 1:19, 26). Trong mọi trường hợp, thiên sứ này, theo định nghĩa, là một người cai trị trên mọi thiên sứ còn lại. Sự hiện diện của ông trên hiện trường do đó ngụ ý điều Tân Ước tiết lộ rõ ràng ở nơi khác: sự hiện diện của mọi thiên sứ thánh (Ma-thi-ơ 25:31). Khi thiên sứ trưởng cất tiếng, có thể sẽ là với mục đích sai mọi thiên sứ đến công việc quy tụ phán xét và cứu chuộc của họ (Ma-thi-ơ 13:41; 24:31; Khải Huyền 14:18). Cuối cùng, có tiếng kèn của Đức Chúa Trời. Tiếng thổi của nó báo hiệu không chỉ sự hủy diệt cuối cùng của hệ thống thế gian gian ác (Giô-suê 6:15–21; Khải Huyền 18:2), mà còn sự triệu tập dân sự của Đức Chúa Trời đến cơ nghiệp trọn vẹn của họ: đến sự tận hưởng sự sống đời đời trên “núi thánh” vinh hiển là trời mới và đất mới (Xuất Ê-díp-tô Ký 19:16–17; Ê-sai 11:9; Ma-thi-ơ 24:31; Khải Huyền 14:1). Cách giải thích này phù hợp tốt với sự dạy dỗ của 1 Cô-rinh-tô 15:52: Tiếng kèn khiến kẻ chết sống lại sẽ là tiếng kèn cuối cùng, tiếng kèn báo hiệu sự hoàn tất các mục đích của Đức Chúa Trời và sự xuất hiện của Thế Giới Sẽ Đến. Xét tính cách của hai câu này, thật diệu kỳ là bất kỳ ai có thể tìm thấy ở đây một sự kiện cánh chung “bí mật” chỉ liên quan riêng đến một nhóm nhỏ các thánh đồ, những người duy nhất có thể thấy và nghe nó. Hoàn toàn ngược lại, dữ liệu thực tế kêu lên, hết lần này đến lần khác, rằng đây là một sự kiện công khai to lớn, chính vì nó liên quan, không đơn giản là đến Hội Thánh, mà còn đến toàn bộ vũ trụ đã được tạo dựng. Như mọi mắt sẽ thấy, thì mọi tai cũng sẽ nghe: dù là tiếng hô của Đấng Christ, tiếng của thiên sứ trưởng, hay tiếng thổi cuối cùng của kèn của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 26:64; Giăng 5:28; Phi-líp 2:9–11; Khải Huyền 1:7). Trong câu 16b Phao-lô lặp lại thông điệp cơ bản của câu 15: Khi Chúa trở lại, kẻ chết trong Đấng Christ sẽ sống lại trước tiên. Trong câu 17 ông giải thích điều sẽ xảy ra sau đó, để những người thân yêu bị phân cách được đoàn tụ một lần đủ cả. Để hiểu tư tưởng của ông ở đây, chúng ta phải giữ 1 Cô-rinh-tô 15:50–58 trong tâm trí. Khi chúng ta làm vậy, một bức tranh rõ ràng xuất hiện: Ngay sau Sự Sống Lại của Kẻ Chết, các thánh đồ đang sống (tức là, “chúng ta là những người đang sống và còn lại”) sẽ được biến đổi — được vinh hiển (1 Cô-rinh-tô 15:51–52). Rồi toàn bộ đoàn thể các thánh đồ “sẽ được cất lên cùng với họ trong những đám mây để gặp Chúa trong không trung.” Từ Hy Lạp cho “được cất lên” (arpazo) chỉ việc lấy (hoặc bị lấy) đột ngột và với lực lớn, dù khẩn cấp để lấy được (Ma-thi-ơ 11:12), ác ý để bắt cóc (Ma-thi-ơ 13:19; Giăng 6:15; 10:12), hay nhân từ để giúp đỡ hoặc giải cứu (Công Vụ 8:39; 2 Cô-rinh-tô 12:2; Giu-đe câu 23). Ở đây nó được dùng theo nghĩa sau, vì khi Ngài trở lại, Chúa Giê-xu — với sự sốt sắng và quyền năng lớn tương xứng — sẽ nhanh chóng quy tụ Nàng Dâu của Ngài đến với Ngài, ngay cả khi Ngài giải cứu nàng khỏi những kẻ thù loài người của nàng và sự phán xét bằng lửa sẽ nhấn chìm trái đất phía dưới (2 Phi-e-rơ 3:8–13; Khải Huyền 11:11–13). Đấng Christ sẽ cất Hội Thánh của Ngài lên chính xác như thế nào? Như chúng ta đã thấy, nó sẽ qua tay các thiên sứ thánh (Ma-thi-ơ 24:31; Mác 13:27; Khải Huyền 14:14–16). Mang các thánh đồ vào (và có lẽ qua) những “đám mây” thuộc linh mà qua đó Đức Chúa Trời và Đấng Christ đang biểu hiện hữu hình sự hiện diện, quyền năng và vinh quang thần thượng của họ, các thiên sứ sẽ đem họ đến gặp Chúa trong không trung (Lu-ca 9:34; Công Vụ 1:9). Chi tiết này quan trọng, báo hiệu rằng khi Đấng Christ trở lại, Ngài sẽ đến rất gần trái đất, vốn, theo Kinh Thánh, là trung tâm của vũ trụ vật lý, con ngươi của mắt Đức Chúa Trời, và nhà tương lai của Đấng Christ và Nàng Dâu của Ngài (Ma-thi-ơ 17:5; 24:30; Lu-ca 9:34–35; 21:27; Khải Huyền 21:1–4). Hãy quan sát cẩn thận rằng Phao-lô không nói gì cả về việc Chúa cất Hội Thánh của Ngài lên Trời. Sứ đồ để nàng — và chúng ta — trong không trung. Vậy thì, điều gì sẽ diễn ra sau cuộc đoàn tụ hạnh phúc này? Ở đây, Phao-lô không nói. Tuy nhiên, điều ông nói gợi ý một cách giải thích phong phú hơn nhiều so với cách của những người theo thuyết thời kỳ. Phao-lô viết, “Và như một kết quả của những điều này, chúng ta sẽ ở với Chúa mãi mãi.” Hãy lưu ý tính cuối cùng — tính tối hậu — của cụm từ đó. Khi Chúa trở lại, chúng ta sẽ ở với nhau mãi mãi: cùng với Ngài và cùng với nhau. Như vậy, cách diễn đạt chính xác của Phao-lô gợi ý mạnh mẽ rằng ông nghĩ đến mục tiêu tối hậu của Lịch Sử Cứu Rỗi: sự sống cùng nhau với Đấng Christ trong trời mới và đất mới. Phải thừa nhận, ông không nhắc rõ ràng đến nơi các thánh đồ sẽ ở với Chúa. Nhưng đó đơn giản là vì trọng tâm hiện tại của ông ở nơi khác: sự đoàn tụ của những người thân yêu bị phân cách tại Parousia. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng trong các tác phẩm cánh chung khác của ông, Phao-lô luôn liên kết Sự Sống Lại với sự đổi mới cuối cùng của mọi tạo vật (Rô-ma 8:18–25; 1 Cô-rinh-tô 15:20–28, 50–57; Phi-líp 3:20–21). Như vậy, thông điệp của ông ở đây là một cuộc đoàn tụ vinh hiển đang chờ đợi mọi thánh đồ, và ngay sau đó là một đời sống vinh hiển cùng nhau trong Thế Giới Đời Đời Sẽ Đến. Trong mọi thế hệ, hãy để các thánh đồ an ủi nhau với lời hứa đáng kinh ngạc này của Đức Chúa Trời (c. 18). 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1–10 Bản văn thứ hai của chúng ta là 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1–10. Ở đây chúng ta nên nhớ rằng Tân Ước Hy Lạp không chứa các dấu ngắt chương hay số câu. Không có chương mới, và — theo nghĩa rộng nhất — không có chủ đề mới. Phao-lô vẫn đang bàn về các sự kiện xung quanh Sự Hoàn Tất Chung Cuộc tại Parousia của Đấng Christ. Tuy nhiên, ông giải quyết một khía cạnh mới của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, và khi làm vậy chuyển từ sự an ủi sang sự khuyên nhủ. Vì bây giờ, sau khi đã cho người Tê-sa-lô-ni-ca một cái nhìn thoáng qua nhỏ về đời sống cùng nhau trong Thế Giới Sẽ Đến (4:17), ông muốn chuẩn bị họ cho một yếu tố khác nữa của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, mà qua đó tất cả họ phải đi qua an toàn nếu họ hy vọng bước vào Thế Giới đó: Sự Phán Xét.
Nó cũng sẽ xảy ra tại Parousia, vì khi Đấng Christ trở lại, Ngài sẽ không chỉ cất Nàng Dâu vinh hiển của Ngài lên bầu trời, mà còn phán xét thế gian trong sự công chính. Ông mở đầu bằng cách nói, “Nhưng về các kỳ và mùa, hỡi anh em” (c. 1). Chúng ta không khỏi hỏi: Các kỳ và mùa của điều gì? Nhưng câu trả lời là hiển nhiên: các kỳ và mùa của Parousia mà ông vừa nói đến. Tuy nhiên, ở đây, ông ám chỉ nó là Ngày của Chúa (cc. 2, 4). Tại sao vậy? Vì bây giờ trọng tâm của ông là về sự phán xét và sự báo trả, những chủ đề xuất hiện nổi bật trong mọi phân đoạn “Ngày của Chúa” được tìm thấy trong Cựu Ước (ví dụ, Ê-sai 2; Giô-ên 2; A-mốt 5; Sô-phô-ni 1; Ma-la-chi 1). Nhưng một lần nữa, trong DNT, Ngày của Chúa trở thành Ngày của Chúa Giê-xu Christ. Vậy ở đây, trọng tâm của Phao-lô là về điều Đấng Christ sẽ làm sau Sự Sống Lại, Sự Biến Hóa, và Sự Cất Lên của các thánh đồ: Ngài sẽ phán xét thế gian trong sự công chính (Công Vụ 17:31). Đọc phần còn lại của bản văn của chúng ta là thấy lý do cho sự khuyên nhủ của Phao-lô. Khi Chúa trở lại, Ngài sẽ đến như kẻ trộm trong đêm (c. 2). Vào lúc đó, Ngài sẽ giáng sự hủy diệt đột ngột trên một hệ thống thế gian hoàn toàn không chuẩn bị cho sự đến của Ngài: một thế gian bị lừa dối bởi sự hiện diện đen tối, quyền năng và những lời hứa của Kẻ Chống Đấng Christ (c. 3; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–12). Sự hủy diệt sẽ trông như thế nào? Ở đây, Phao-lô không nói; tuy nhiên, các bản văn Tân Ước khác nói với chúng ta rằng nó sẽ bằng lửa, và rằng nó sẽ liên quan đến việc các thiên sứ thánh bắt những người không công chính và đem họ, đầu tiên đến Tòa Án của Đấng Christ (trong không trung), và rồi đến Ghê-hen-na (tức là Hồ Lửa), nơi họ sẽ chịu hình phạt đời đời xa cách sự hiện diện của Chúa (Ma-thi-ơ 13:37–43; 2 Cô-rinh-tô 5:10; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:9; 2 Phi-e-rơ 3; Khải Huyền 20:11–15). Nhưng với các thánh đồ thì sẽ không như vậy. Họ không ở trong sự tối tăm: không ở trong sự tối tăm trí tuệ về các kỳ, mùa và sự kiện của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, cũng không ở trong sự tối tăm đạo đức mà vì đó hệ thống thế gian sẽ bị hủy diệt lúc đó (cc. 4–5). Tuy nhiên, để thoát khỏi Sự Phán Xét, họ phải duy trì sự siêng năng đúng mức (Ma-thi-ơ 24:32–25:30). Họ phải giữ tỉnh thức và tỉnh táo thuộc linh. Họ phải bước đi như những người lính tốt của Đấng Christ. Họ phải mặc lấy áo giáp che ngực của đức tin và tình yêu; và làm mũ bảo vệ họ phải đội sự hy vọng (tức là, sự bảo đảm tự tin) của sự cứu rỗi (cc. 6–8). May thay, họ có thể làm vậy rất tốt, vì Đức Chúa Trời tối cao đã không định họ cho sự tuôn đổ cơn thịnh nộ của Ngài sẽ xảy ra vào Ngày của Chúa Giê-xu (c. 9; 1 Cô-rinh-tô 5:5; 2 Cô-rinh-tô 1:14; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–12; 2:1–12). Đúng hơn, Ngài đã định họ cho sự cứu rỗi trọn vẹn và cuối cùng, mà chính Đấng Christ sẽ ban cho mọi người thuộc về Ngài khi Ngài trở lại (Rô-ma 8:18–25; 2 Cô-rinh-tô 5:1–10; Phi-líp 3:20–21; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–12). Hãy quan sát trong câu 10 cách Phao-lô kết thúc phần này bằng cách quay lại chủ đề mà ông đã mở đầu sự suy ngẫm của mình (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18). Chúa đã chết cho chúng ta để dù chúng ta đang thức (tức là, đang sống trên đất) hay đang ngủ (tức là, đang sống trên Trời như những linh hồn đã ra đi trong khi thân thể chúng ta ngủ trong bụi đất), chúng ta có thể sống: cùng với Ngài bây giờ, và cùng với nhau trong thế giới mà Ngài sẽ tạo dựng cho chúng ta khi Ngài trở lại. Vậy chúng ta thấy rằng hai bản văn của chúng ta quả thực tạo thành một đơn vị, một đơn vị soi sáng các khía cạnh khác nhau của một Sự Hoàn Tất Chung Cuộc duy nhất được định sẽ xảy ra tại một Parousia duy nhất của Chúa Giê-xu Christ của chúng ta. Cách Giải Thích của Thuyết Thời Kỳ Tôi đã lập luận rằng 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–5:10 không chỉ phù hợp, mà thực ra giả định và dạy một Sự Hoàn Tất Chung Cuộc duy nhất. Các anh em theo thuyết thời kỳ của chúng ta không đồng ý. John MacArthur viết, “Phân đoạn này, cùng với Giăng 14:1–3 và 1 Cô-rinh-tô 15:51–52, tạo thành cơ sở Kinh Thánh cho ‘Sự Cất Lên’ của Hội Thánh, vốn diễn ra khi Chúa Giê-xu đến để thu thập những người đã được cứu chuộc của Ngài và đem họ trở về Trời.” 9 Khi bình luận thêm, MacArthur lập luận rằng Sự Cất Lên sẽ xảy ra bảy năm trước Ngày của Chúa; rằng Ngày của Chúa độc quyền là một Ngày Phán Xét trên thế gian không tin; và rằng Ngày của Chúa “rơi vào hai phần,” với phần thứ nhất xảy ra trong suốt — nhưng đặc biệt vào cuối — Cơn Đại Nạn, và phần thứ hai xảy ra vào cuối Thời Kỳ Ngàn Năm. Không cần nói, cách giải thích này gây tranh cãi. Như chính MacArthur sẽ tự do thừa nhận, bản văn tự nó không dạy rõ ràng điều nào trong số này. Đặc biệt, nó không nói gì về việc Đấng Christ đem Hội Thánh của Ngài lên Trời, không nói gì về một thời kỳ ngàn năm tương lai, không nói gì về việc Ngày của Chúa được dành độc quyền cho sự phán xét, không nói gì về việc nó rơi vào hai phần, và không nói gì về nhiều sự sống lại cần thiết để khiến kịch bản phức tạp này hoạt động. Rõ ràng MacArthur đang đọc thần học cánh chung của mình vào trong bản văn. Các câu hỏi là: Ông đã làm vậy thành công không? Ông đưa ra những lập luận nào? Và chúng có vững chắc không?” Chúng ta hãy đến với những ghi chú trong Kinh Thánh nghiên cứu của ông để tìm hiểu. MacArthur mở đầu trường hợp của mình bằng cách viện dẫn hai bản văn Tân Ước khác: Giăng 14:1–3 và 1 Cô-rinh-tô 15:51–52. Bản văn trước, ông nói, “đã giải thích cụ thể” sự mầu nhiệm của Sự Cất Lên; bản văn sau soi sáng thêm nó. Ở đây trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18, Phao-lô (được cho là) tiếp tục hoàn thành sự bày tỏ của sự mầu nhiệm này, cho chúng ta “những chi tiết đầy đủ.” Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng trong Giăng 14:1–3 Chúa đã không “giải thích cụ thể” Sự Cất Lên. Đúng hơn, chúng ta đã thấy rằng những lời của Ngài có thể ám chỉ việc Đấng Christ cất Hội Thánh của Ngài lên Trời, nhưng DNT loại trừ cách giải thích này, mời chúng ta đón nhận quan điểm vô thiên niên truyền thống, vốn Giăng 14:1–3 hài hòa cực kỳ tốt. Về 1 Cô-rinh-tô 15:51–52, chúng ta đã thấy rằng nó song song chặt chẽ với 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18, dạy không gì hơn (hay ít hơn) sự biến hóa đột ngột, siêu nhiên của các thánh đồ đang sống. Nó không nhắc chút nào đến một sự cất lên bí mật của Hội Thánh. Vậy nếu, như MacArthur nói, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18 quả thực là bản văn Tân Ước “hàng đầu” về Sự Cất Lên — bản văn mà trong đó Phao-lô cho chúng ta “những chi tiết đầy đủ” về sự mầu nhiệm cánh chung vĩ đại này — chúng ta chắc chắn sẽ mong đợi ông (Phao-lô) ít nhất nhắc đến (và hy vọng giải thích) việc cất bỏ vô hình Hội Thánh của Ngài lên Trời trong bảy năm. Tuy nhiên, chúng ta vừa thấy rằng ông không làm điều nào cả. Thứ hai, MacArthur chỉ ra những điểm khác biệt khác nhau giữa “Sự Cất Lên” của 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4 và Sự Đến (Parousia) của Ma-thi-ơ 24. Từ những điểm khác biệt này ông suy ra rằng hai sự kiện cánh chung riêng biệt đang được nghĩ đến. May thay, ông thừa nhận nhiều điểm tương đồng: một tiếng kèn, một sự sống lại, những đám mây vinh quang, và sự quy tụ của các tín hữu được chọn. Không may, ông từ chối rút ra từ chúng kết luận tự nhiên nhất: rằng Phao-lô, với lợi ích của sự thấu hiểu sứ đồ tươi mới, đơn giản đang cung cấp thêm chi tiết về cùng một sự kiện: một Parousia duy nhất mà Đấng Christ sẽ thực hiện tại Sự Hoàn Tất Chung Cuộc của muôn vật. Trường hợp của MacArthur để phân biệt Parousia của Ma-thi-ơ 24 với Sự Cất Lên của 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4 là không thuyết phục. Chẳng hạn, ông chỉ ra rằng trong Ma-thi-ơ chúng ta thấy Con Người đến trên những đám mây, nhưng trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca chúng ta thấy các tín hữu thăng lên trong chúng. Nhưng “điểm khác biệt” này có thực sự đòi hỏi chúng ta phải đặt ra hai sự kiện riêng biệt không? Há chẳng hợp lý hơn nhiều khi đơn giản nói rằng Đấng Christ, tại Parousia của Ngài, đầu tiên đến trên những đám mây của Trời, và rồi, qua phương tiện của các thiên sứ, quy tụ các thánh đồ của Ngài vào (hoặc qua) những đám mây đó đến sự an toàn bên cạnh Ngài (Lu-ca 9:34) sao? Một lần nữa, MacArthur nói rằng trong Ma-thi-ơ 24 chúng ta thấy các thiên sứ quy tụ “những người được chọn” của Đấng Christ (tức là các thánh đồ trong cơn đại nạn), trong khi trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4 chúng ta thấy chính Đấng Christ trực tiếp quy tụ một nhóm được chọn khác (tức là Hội Thánh của Ngài). Tuy nhiên, bản văn của chúng ta không nói rằng chính Đấng Christ sẽ quy tụ Hội Thánh của Ngài. Đúng hơn, nó đơn giản nói rằng chúng ta “sẽ được cất lên cùng nhau . . . để gặp Chúa trong không trung” (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:17). Vậy một lần nữa, không có xung đột thực sự giữa hai phân đoạn. Trong cả hai trường hợp, rõ ràng là Đấng Christ thực hiện “Sự Cất Lên” qua phương tiện của các thiên sứ (Ma-thi-ơ 24:31). Và điều này, đến lượt nó, có nghĩa là không cần phân biệt giữa hai nhóm “được chọn” khác nhau và hai sự kiện khác nhau. Cả hai bản văn đều bàn về một và cùng một nhóm được chọn trải nghiệm một và cùng một sự kiện. Chúng bàn về Hội Thánh — những người được kêu gọi ra khỏi của mọi thời và mọi nơi — trải nghiệm một Sự Hoàn Tất Chung Cuộc duy nhất của muôn vật. Thứ ba, MacArthur nói rằng trong Ma-thi-ơ 24 không có sự nhắc đến Sự Sống Lại, trong khi với Phao-lô đó là chủ đề chính của ông. Tuy nhiên, xét nhiều điểm tương đồng giữa hai phân đoạn, chắc chắn cách giải thích tự nhiên nhất cho sự khác biệt nhỏ này là nói rằng trong Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve (như ở nơi khác) Đấng Christ tiền giả định nơi các môn đồ của Ngài một sự hiểu biết tốt về Sự Sống Lại (Ma-thi-ơ 13:37–43; 22:23–33). Chắc chắn Ngài đã dạy họ rằng Parousia, Sự Sống Lại, và Sự Phán Xét về cơ bản là những sự kiện đồng thời (Giăng 5:19–29). Ngoài ra, chính những người theo thuyết thời kỳ dạy rằng tại sự trở lại hữu hình của Đấng Christ sau Cơn Đại Nạn sẽ có một sự sống lại của các thánh đồ Cựu Ước và của những người đã chết trong Cơn Đại Nạn. Nhưng nếu sự im lặng của Chúa Giê-xu về một sự sống lại trong Ma-thi-ơ 24 không loại trừ một sự sống lại, ai có thể nói rằng Ma-thi-ơ 24 và 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4 rốt cuộc không phải là song song? Vậy thấy rằng mọi “điểm khác biệt” của MacArthur đều dễ dàng được giải thích, và thấy rằng nhiều điểm tương đồng thực ra khá thuyết phục, chúng ta kết luận rằng hai bản văn này quả thực là song song; rằng cả hai phân đoạn đều dạy và tiền giả định một Parousia duy nhất của Đấng Christ, vào lúc đó sẽ có một sự sống lại tổng quát và một sự phán xét tổng quát. Và như chúng ta đã thấy trong chương trước, mọi bản văn cánh chung chính trong DNT đều xác nhận kết luận này. Trong lập luận cuối cùng của ông cho một Sự Cất Lên trước cơn đại nạn, MacArthur mời chúng ta vạch một sự phân biệt sắc nét giữa hai phần của bản văn của chúng ta. Ông nói rằng phần thứ nhất (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18) bàn về sự cứu chuộc của Hội Thánh, trong khi phần thứ hai (1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1–10) bàn về sự phán xét của thế gian không tin. Đặc biệt, ông khẳng định rằng “sự đến” của Đấng Christ được nhắc đến trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:15 (tức là Sự Cất Lên) độc quyền ảnh hưởng đến Hội Thánh, trong khi Ngày của Chúa được nhắc đến trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:2 độc quyền ảnh hưởng đến những người không tin đang sống vào ba thời điểm khác nhau: (1) cơn đại nạn bảy năm, (2) Sự Phán Xét tại Sự Đến của Đấng Christ sau Cơn Đại Nạn, và (3) Sự Phán Xét vào cuối Thời Kỳ Ngàn Năm. Nói ngắn gọn, “sự đến” của 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18 chỉ là cứu chuộc, trong khi Ngày (ba mặt) của Chúa của 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1–10 chỉ là phán xét. Vì nhiều lý do, sự phân biệt này (chưa kể kịch bản phức tạp được xây quanh nó) là sai lầm sâu sắc. Về chính các bản văn, chúng ta đã thấy rằng chúng là một đơn vị — rằng trong suốt 1 Tê-sa-lô-ni-ca Phao-lô nghĩ đến một Sự Kiện Trọng Đại duy nhất. Đó là Ngày của Chúa Giê-xu (1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:2), vốn sẽ xảy ra tại Parousia (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:15), và vốn có cả khía cạnh cứu chuộc (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18) lẫn phán xét (hay báo trả) (1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1–10). Về một Parousia duy nhất, chúng ta đã thấy rằng nó chắc chắn liên quan đến sự phán xét trên thế gian không tin, cũng như sự cứu chuộc (cuối cùng) cho Hội Thánh (Ma-thi-ơ 13:37–43; 24–25; 1 Cô-rinh-tô 15:20–28; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1–2). Về một Ngày duy nhất của Chúa, chúng ta đã thấy rằng nó chắc chắn liên quan đến sự cứu chuộc cho Hội Thánh, và không đơn giản là sự phán xét trên thế gian không tin. Không thể tranh cãi, đây là lời chứng hợp nhất của các tiên tri Cựu Ước của Đức Chúa Trời, chính Đấng Christ, và mọi sứ đồ Tân Ước của Ngài (Ê-sai 2; Ê-xê-chi-ên 38–39; Giô-ên 2:28–32; 3:12–17; Áp-đia cc. 15–21; Na-hum 1:12–15; Sô-phô-ni 2:4–11; 3:8–13; Xa-cha-ri 12:1–9; Ma-thi-ơ 7:21–23; 26:29; 2 Cô-rinh-tô 1:14; 2 Ti-mô-thê 1:12; 4:8; 2 Phi-e-rơ 3:10–13). Cuối cùng, đặc biệt quan trọng là lưu ý rằng trong thư thứ hai của ông gửi người Tê-sa-lô-ni-ca, Phao-lô trình bày Ngày của Đấng Christ có cả thành phần cứu chuộc lẫn phán xét cách khá mạnh mẽ (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–10; 2:11–12). Điều này nói gì với chúng ta về tư tưởng của ông trong thư thứ nhất? Vậy vì mọi lý do này, MacArthur sai lầm lớn khi ông nói, “Các tín hữu không có phần trong Ngày của Chúa.” Và ông cũng sai lầm khi ông kết luận từ tiền đề sai lầm này rằng Sự Cất Lên của các thánh đồ (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:15) và Ngày của Chúa (1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:2) là hai sự kiện riêng biệt. Một Số Câu Hỏi Cuối Cùng Sau khi đã giải quyết các lập luận của John MacArthur cho một Sự Cất Lên trước cơn đại nạn, tôi muốn kết thúc nghiên cứu của chúng ta về bản văn quan trọng này bằng cách hỏi các anh em theo thuyết thời kỳ của tôi một vài câu hỏi sắc bén. Nếu Phao-lô thực sự muốn phân biệt giữa một sự đến của Đấng Christ cho các thánh đồ (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:15) và một sự đến với các thánh đồ (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13), tại sao ông lại không tạo ra và dùng nhất quán hai thuật ngữ khác nhau để mô tả các sự kiện này, qua đó làm rõ ý của ông và tránh mọi nhầm lẫn? Tại sao, trong mọi tác phẩm của Phao-lô, ông lại nhiều lần nói về Sự Đến của Đấng Christ (1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:13; 4:15; 5:23; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1), hay về “Sự Đến của Ngài,” như thể chỉ có một sự đến duy nhất (1 Cô-rinh-tô 15:23; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:19; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8)? Tại sao ông lại nói về Sự Sống Lại như thể chỉ có một sự sống lại duy nhất (Công Vụ 17:18, 32; 1 Cô-rinh-tô 15:21, 42; 2 Ti-mô-thê 2:18)? Tại sao ông lại nói về Sự Phán Xét (Công Vụ 24:25; Rô-ma 2:2), hay Ngày Phán Xét (Rô-ma 2:16), hay Ngày của Chúa (1 Cô-rinh-tô 5:5; 2 Cô-rinh-tô 1:14; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:3) như thể chỉ có một trong số chúng? Và tại sao — nếu Parousia, Sự Sống Lại, và Ngày của Chúa đều bị vỡ thành các đơn vị phụ và trải ra trên dòng thời gian của Lịch Sử Cứu Rỗi — ông lại không giải thích cẩn thận những điều như vậy, dù ở đây trong các thư Tê-sa-lô-ni-ca có tính cánh chung cao, hay ở nơi khác trong DNT? Cuối cùng, há chẳng rõ ràng từ mọi câu hỏi này rằng vị sứ đồ vĩ đại — và mọi tác giả Tân Ước khác — đã xem Sự Hoàn Tất Chung Cuộc như một sự kiện hợp nhất duy nhất được định sẽ xảy ra tại Parousia của Chúa sao? Và nếu điều này là đúng, há chẳng đã đến lúc, và quá lúc, để các anh em theo thuyết thời kỳ của chúng ta quay lại bước chân của họ, một lần nữa tươi mới ngồi dưới chân Thầy, và lắng nghe Ngài sao? 5. Nó Sẽ Không Đến Cho Đến Khi (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–14) Dù có sự phức tạp giáo lý, bản văn cánh chung dài này được viết chủ yếu từ mối quan tâm mục vụ sâu sắc. Như các câu 1–2 làm rõ, một tin đồn đang lan truyền giữa các hội thánh tại gia ở Tê-sa-lô-ni-ca rằng Ngày của Chúa đã đến; rằng nó sắp xảy ra. Vì tin đồn này đang làm phiền các anh em, làm họ phân tâm khỏi sứ mạng thuộc linh và trách nhiệm hàng ngày của họ, Phao-lô đã giải quyết nó cách thẳng thắn. Thông điệp của ông là rõ ràng: Ngày của Chúa sẽ không đến cho đến khi một số điều xảy ra trước; cho đến khi một số dấu hiệu không thể nhầm lẫn xuất hiện trên đường chân trời lịch sử. Vậy nên, cho đến khi bạn thấy những dấu hiệu đó, hãy đứng vững (c. 15) và hãy bận rộn (c. 17; 3:6–13). Vì phân đoạn này thông báo cho Hội Thánh về các sự kiện quan trọng dẫn đến Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, nó đòi hỏi sự chú ý kỹ lưỡng. Cách tiếp cận của tôi sẽ là đưa ra ý chính của mỗi phần, và rồi làm nổi bật nhiều đặc điểm cho thấy Phao-lô tiền giả định một Sự Hoàn Tất Chung Cuộc duy nhất tại Parousia của Đấng Christ. Một Yêu Cầu Khẩn Thiết (cc. 1–2) Các câu 1–2 cho chúng ta yêu cầu khẩn thiết của sứ đồ. Chủ đề là ba mặt: Sự Đến của Đấng Christ (1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:19; 3:13; 4:15; 5:23), sự quy tụ các thánh đồ đến với Ngài (tức là “Sự Cất Lên” của 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:17), và Ngày của Chúa (1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:2). Những người theo thuyết thời kỳ khẳng định rằng sự quy tụ là riêng biệt với Ngày của Chúa, với bảy năm ở giữa hai điều. Nhưng Phao-lô không nói điều như vậy. Ngược lại, sự đặt cạnh nhau của các chủ đề liên quan chặt chẽ này làm khá rõ ràng rằng ông nghĩ đến một Sự Hoàn Tất Chung Cuộc duy nhất. Vâng, mỗi điều là một sự kiện riêng biệt; nhưng các sự kiện riêng biệt là các yếu tố của một Sự Kiện Trọng Đại duy nhất. Nếu vị sứ đồ và mục sư quan tâm nghĩ khác, há ông đã không nói vậy sao? Về chính yêu cầu, nó có thể được diễn giải như sau: “Đừng để bất kỳ tà linh nào, bất kỳ sự dạy dỗ hay lời tiên tri sai lầm nào, hay bất kỳ thư giả nào như thể từ một người trong chúng tôi là các sứ đồ thuyết phục bạn rằng Ngày của Chúa đã đến, và như vậy làm bạn lung lay khỏi sự điềm tĩnh thuộc linh đúng đắn của bạn” (xem Mác 13:5–6). Về động từ quan trọng “đã đến,” Kinh Thánh Nghiên Cứu NIV nhận xét rất hay: “Rõ ràng, sự trở lại cao trào của Đấng Christ đã không xảy ra, nhưng Phao-lô đang chống lại ý tưởng rằng những ngày cuối cùng đã bắt đầu và sự hoàn thành của chúng sẽ sắp xảy ra.” 10 “Không,” sứ đồ nói, “một số điều phải xảy ra trước; một số dấu hiệu phải xuất hiện trên sân khấu lịch sử.” Lẽ thật đơn giản này, bị sự dạy dỗ của thuyết thời kỳ về Sự Cất Lên mâu thuẫn trực tiếp, có tầm quan trọng lớn cho mọi dân sự của Đức Chúa Trời, nhưng đặc biệt cho những người sẽ sống và phục vụ trong những ngày cuối cùng của những ngày cuối cùng. Bằng cách giữ vững nó, các Cơ Đốc nhân sẽ có thể giữ bình tĩnh rất tốt, ngay cả vào lúc tận thế. 11 Nó Sẽ Không Đến Cho Đến Khi (cc. 3–5) Chính xác những dấu hiệu đặc trưng nào sẽ cho phép họ làm vậy? Trong Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve Chúa đã xác định một số. Ở đây, Phao-lô tập trung vào chỉ hai, có lẽ vì chúng đặc biệt quan trọng và sẽ xảy ra gần nhất với sự cuối cùng. Chúng là sự nổi loạn (tiếng Hy Lạp: apostasia) và sự bày tỏ của Kẻ Vô Luật Pháp (hay Kẻ Chống Đấng Christ). Về điều thứ nhất trong số này, đúng là DNT dự liệu một sự bội đạo quy mô lớn, hay sự sa ngã khỏi (sự xưng nhận) đức tin, vào thời điểm của sự cuối cùng (Ma-thi-ơ 24:10–12; 1 Ti-mô-thê 4:1; 2 Ti-mô-thê 3:1–9). Tuy nhiên, ở đây, sự liên kết chặt chẽ của apostasia với sự bày tỏ của Kẻ Vô Luật Pháp gợi ý mạnh mẽ một mối quan hệ nhân quả. Nếu vậy, chắc chắn tốt nhất là đi theo NIV và ESV trong việc dịch apostasia là sự nổi loạn. Theo cách đọc này, Phao-lô đang nói rằng Ngày của Chúa sẽ không đến cho đến khi hệ thống thế gian hư hỏng nổi loạn hoàn toàn và cuối cùng chống lại Luật Pháp và Phúc Âm của Đức Chúa Trời, mở đường cho Sa-tan công khai đưa ra christ giả mạo của nó, và cho hệ thống thế gian sa ngã đi theo nó (cc. 10–11; Ma-thi-ơ 24:12; Khải Huyền 13:3). Về Kẻ Vô Luật Pháp, Phao-lô dựa tự do trên lời tiên tri Cựu Ước để cho chúng ta ý chính về tính cách và sự nghiệp rất ngắn của nó (cc. 3–4; Đa-ni-ên 7:8, 20–21, 25; 9:26–27; 11:36). Dù Phao-lô không dùng từ đó, rõ ràng là ông nghĩ về người này, trên hết, như một Kẻ Chống Đấng Christ. Như sứ đồ Giăng sẽ nói, nó là hiện thân con người cuối cùng của tinh thần chống Đấng Christ, và vì vậy là chính Kẻ Chống Đấng Christ (1 Giăng 2:18, 22; 4:3). Rất quan trọng, từ Hy Lạp anti có nghĩa là chống lại hoặc thay vì. Chúng ta thấy cả hai ý nghĩa ở đây và trong suốt bản văn của chúng ta. Kẻ Vô Luật Pháp sẽ hành động chống lại Đấng Christ, ngay cả khi nó cố gắng cách phạm thượng hành động thay vì Đấng Christ như tiên tri, thầy tế lễ và vua đã được chỉ định của thế gian. Các câu 3–5 cho chúng ta một số minh họa về mô típ bao trùm này. Như Đấng Christ tại lần đến thứ nhất và thứ hai của Ngài, Kẻ Vô Luật Pháp sẽ được bày tỏ vào thời điểm thích hợp của nó; tuy nhiên, thời gian của nó sẽ (bị cắt) ngắn, vì nó, không giống Đấng Christ, là một “con của sự hủy diệt” — tức là, một người bị định cho sự hủy diệt (c. 3; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7; 2 Ti-mô-thê 1:10; 1 Phi-e-rơ 1:7, 13; 1 Giăng 3:2). Không giống Đấng Christ, Đấng đã yêu Đức Chúa Cha và vui lòng làm theo ý muốn của Ngài, Kẻ Vô Luật Pháp sẽ chống đối mọi cái gọi là thần hay đối tượng thờ phượng, bao gồm Đức Chúa Trời hằng sống chân thật duy nhất và Con thần thượng của Ngài (cc. 4, 8; Giăng 8:28; Hê-bơ-rơ 10:7). Nó sẽ đứng chống lại Đức Chúa Trời Ba Ngôi và dân sự của Ngài. Cuối cùng, hành động thay vì Đấng Christ, Kẻ Vô Luật Pháp sẽ tự tôn mình lên, “ngồi trong đền thánh [hay đền thờ] của Đức Chúa Trời, bày tỏ mình là Đức Chúa Trời” (c. 4). Câu này gợi nhớ tội của (tổng thiên sứ?) Lu-xi-phe, kẻ, ngay từ ban đầu, đã tìm cách tự tôn mình lên trên Đức Chúa Trời, và cướp đoạt sự thờ phượng vốn thuộc về Chúa cách đúng đắn (Ê-sai 14:13–14; Ma-thi-ơ 4:9). Trong Kẻ Vô Luật Pháp — kẻ sẽ trình bày mình là Đức Chúa Trời nhập thể — nó (Sa-tan) sẽ ngắn ngủi đạt được mục tiêu của nó: Toàn bộ thế gian (không được tái sinh) sẽ thờ phượng nó (Khải Huyền 13:8). Tôi tin đây là ý nghĩa của những lời của Phao-lô về “đền thánh,” (tiếng Hy Lạp, naos: phần thánh, sâu nhất của một đền thờ). Ông không trông đợi Kẻ Vô Luật Pháp ngồi trong đền thờ tại Giê-ru-sa-lem, nơi, vào thời của Phao-lô, nó khó có thể được kỳ vọng sẽ thu hút một lượng người theo trên toàn thế giới. Càng không phải ông trông đợi nó ngồi trong Hội Thánh, vì vào thời điểm của thư này Hội Thánh không có địa vị thể chế hay uy tín thuộc linh trong mắt thế gian Dân Ngoại (1 Cô-rinh-tô 3:16; 2 Cô-rinh-tô 6:16; Ê-phê-sô 2:21). 12 Đúng hơn, ông đơn giản trông đợi Kẻ Vô Luật Pháp trình bày mình là Đức Chúa Trời nhập thể, qua đó ngồi vào vị trí của sự thờ phượng phổ quát vốn thuộc về Đức Chúa Trời và Đấng Christ cách đúng đắn (Ê-sai 14:13-14). Hãy lưu ý từ câu 5 rằng Phao-lô trước đây đã dạy người Tê-sa-lô-ni-ca về những điều này, và do đó ngạc nhiên rằng họ đã quên chúng rồi. Bây giờ nếu, như những người theo thuyết thời kỳ khuyên chúng ta, Hội Thánh phải chỉ trông đợi Đấng Christ (tức là, tại một Sự Cất Lên bí mật), và không bao giờ trông đợi Kẻ Chống Đấng Christ (tức là, như một dấu hiệu của Sự Đến của Đấng Christ), tại sao Phao-lô bảo người Tê-sa-lô-ni-ca làm điều hoàn toàn ngược lại? Câu trả lời là rõ ràng: Ông không bao giờ bảo họ trông đợi một Sự Cất Lên bí mật. Đúng hơn, ông bảo họ trông đợi một Sự Đến duy nhất của Đấng Christ, nhưng cũng trông đợi dấu hiệu hàng đầu của Sự Đến đó: sự xuất hiện của Kẻ Chống Đấng Christ. Được trang bị với sự khôn ngoan như vậy, không tín hữu nào có thể trở thành nạn nhân của những lời tiên tri sai lầm về một sự trở lại “sắp xảy ra” của Đấng Christ — như quá nhiều anh em theo thuyết thời kỳ của chúng ta đã trở thành. Đấng Kiềm Chế (cc. 6–7) Tìm cách giữ người Tê-sa-lô-ni-ca tỉnh thức thuộc linh, Phao-lô giờ nhắc họ rằng sự mầu nhiệm của sự vô luật pháp đã đang hoạt động (c. 7). Ông có ý rằng tinh thần của Kẻ Chống Đấng Christ (tức là Sa-tan và các đoàn quân ma quỷ của nó) giờ đang ở ngoài thế gian, háo hức dựng lên chính Kẻ Chống Đấng Christ: Kẻ Vô Luật Pháp (1 Giăng 2:18). Hiện tại, Đức Chúa Trời đang kiềm chế Sa-tan không làm vậy — qua phương tiện nào, Phao-lô không nói, vì ông đã nói về điều này trước đó khi ông ở với họ. Có thể ông nghĩ đến một nhà cai trị (La Mã) (điều ông có thể ngại nhắc đến trong một thư), hoặc một thiên sứ, hoặc đơn giản là quyền năng và con người của chính Đức Thánh Linh (Rô-ma 13:1–7; Khải Huyền 12:7). Trong mọi trường hợp, những lời được soi dẫn của ông bảo đảm với Hội Thánh rằng Đấng kiềm chế sẽ tiếp tục kiềm chế Sa-tan cho đến khi Đức Chúa Trời, theo ý vui thích của Ngài, cất ông ra khỏi đường. Vì điều này phải xảy ra, và vì nó có thể xảy ra mà không báo trước, các thánh đồ phải canh chừng. Nhân tiện, chúng ta hãy lưu ý cách những câu này song song chặt chẽ với sự dạy dỗ của Khải Huyền 20 (Khải Huyền 20:1–3, 7–10). Trong cả hai trường hợp, chúng ta học rằng Sa-tan bị trói — và Hội Thánh tự do để ứng nghiệm sứ mạng truyền giáo toàn cầu của nàng — cho đến khi Đức Chúa Trời cất bỏ Đấng kiềm chế (vốn cuối cùng là chính Đức Chúa Trời), qua đó, trong sự nối tiếp nhanh chóng, thả ma quỷ ra trong một mùa ngắn, đem ra Kẻ Vô Luật Pháp, đem đến Trận Chiến Cuối Cùng, và đem trở lại Vị Vua Tối Cao của Trời và Đất. Như vậy Đức Chúa Trời tối cao sẽ làm mọi sự hiệp lại cho ích của những người yêu mến Ngài, của những người được kêu gọi theo mục đích của Ngài (Rô-ma 8:28). Sự Nghiệp Lừa Dối của Một Đấng Christ Giả Mạo (cc. 8–14) Trong các câu 8–12 Phao-lô lại đề cập chủ đề của ông về sự bày tỏ của Kẻ Vô Luật Pháp, lần này đi vào chi tiết hơn về sự nghiệp ngắn ngủi, kịch tính và lừa dối nguy hiểm của nó. Khi làm vậy, ông cũng cho chúng ta một sự tiết lộ đáng kinh ngạc, không đơn giản về một Đức Chúa Trời tối cao, mà còn về một Đức Chúa Trời tối cao với khiếu kịch tính. Đặc biệt, vì những lý do khôn ngoan Đức Chúa Trời đã định rằng vào cuối Lịch Sử Cứu Rỗi Sa-tan sẽ được phép dựng lên một tiên tri, thầy tế lễ, vua, vương quốc và “người-thần” giả mạo, mà, theo nhiều cách, sẽ phản chiếu đen tối Con Người và Công Việc của Đấng Christ thật. Ở đây chúng ta có biểu hiện cuối cùng của nguyên tắc được đặt ra trong Phúc Âm Nguyên Thủy và Ẩn Dụ về Lúa Mì và Cỏ Lùng: Cả Đấng Christ lẫn Sa-tan đều sẽ có dân của riêng chúng, được gieo cùng nhau trong cùng một trái đất, lớn lên bên cạnh nhau, và chạy song song chặt chẽ với nhau cho đến Ngày Phán Xét và sự phân rẽ cuối cùng vào cuối thời đại (Sáng Thế Ký 3:15; Ma-thi-ơ 12:22–30; 13:36–43; Lu-ca 4:6; Khải Huyền 14:14–16). Biết điều này, sứ đồ cẩn thận cho thấy rằng Kẻ Vô Luật Pháp là một Kẻ Chống Đấng Christ gấp đôi: Không chỉ nó chống đối Đấng Christ, mà nó còn bắt chước Ngài — cách mạnh mẽ, lừa dối và nguy hiểm. Nhưng dù vậy, nó và sự nghiệp ác của nó ở trong sự nắm giữ toàn năng của Đức Chúa Trời thật và Đấng Christ thật, những Đấng sẽ không cho phép những kẻ nhỏ bé của chúng bị lừa dối chút nào (Ma-thi-ơ 24:24; Giăng 10:5). Theo đó, Phao-lô bắt đầu bằng cách nói với người Tê-sa-lô-ni-ca điều sẽ xảy ra khi Đấng kiềm chế bị cất bỏ: Kẻ Vô Luật Pháp sẽ được bày tỏ, nhiều như Đấng Christ đã được bày tỏ trong những ngày Ngài sống trong xác thịt (và sẽ lại được bày tỏ trong Ngày của Chúa). Bất ngờ, nhưng khá có ý nghĩa, Phao-lô không mô tả ngay sự nghiệp ác của nó. Thay vào đó, ông trước tiên nói về sự hủy diệt của nó: Chính Chúa sẽ giết nó bằng hơi thở của miệng Ngài tại sự xuất hiện (epiphaneia) của sự đến (parousia) của Ngài (Ê-sai 11:4). Thông điệp ở đây vừa rõ ràng vừa an ủi: Sự nghiệp của Kẻ Vô Luật Pháp sẽ cực kỳ ngắn, được đem đến kết thúc nhanh chóng bởi sự trở lại của Đấng Christ trong sự phán xét. Vậy nên, sự bày tỏ của Kẻ Vô Luật Pháp là dấu hiệu quan trọng nhất duy nhất cho thấy sự cuối cùng sắp xảy ra — và, theo cách của nó, một sự khích lệ lớn cho các thánh đồ (đang chịu khổ) của Đức Chúa Trời (Lu-ca 21:28). Trong câu 9 Phao-lô tiếp tục sự dạy dỗ của ông về sự nghiệp của Kẻ Vô Luật Pháp. Tuy nhiên, bây giờ ông nói về sự đến của nó. Một lần nữa, từ này chỉ sự đến của một nhân vật quyền quý mạnh mẽ, như của một hoàng đế hay một vua. Như Đấng Christ, trong những ngày Ngài sống trong xác thịt, đã đến hiện trường với quyền năng và thẩm quyền lớn, thì Kẻ Vô Luật Pháp cũng sẽ như vậy.
Như Đức Chúa Trời là Cha đã cho phép Đấng Christ thực hiện các dấu kỳ và phép lạ thật, thì Sa-tan — cha thuộc linh của Kẻ Vô Luật Pháp — cũng sẽ cho phép con của nó thực hiện các dấu kỳ và phép lạ “dối trá” (tức là, thật, nhưng gây hiểu lầm) (Giăng 8:44; Khải Huyền 13:2, 4). Chính Chúa Giê-xu đã cảnh báo các môn đồ của Ngài về điều này (Ma-thi-ơ 24:24). Sau đó, Giăng Người Nhận Khải Huyền sẽ làm như vậy (Khải Huyền 13:13–14; 16:14; 19:20). Chớ để các thánh đồ quên. Theo câu 10, khi Kẻ Vô Luật Pháp xuất hiện, nó sẽ đến không chỉ với các phép lạ giả mạo, mà còn với “mọi sự lừa dối của sự gian ác.” Sự lừa dối này sẽ bao gồm “lời nói dối” — một Phúc Âm giả nhưng rất lôi cuốn: một tôn giáo mới, thay thế. Nó sẽ hiệu quả. Vô số người đã không chào đón tình yêu của Phúc Âm thật của Đấng Christ sẽ tin Phúc Âm giả của Kẻ Chống Đấng Christ, và như vậy sẽ hư mất (c. 11; Khải Huyền 13:3). Vì Kẻ Vô Luật Pháp sẽ thu hút một lượng lớn người theo, và vì điều quan trọng là các thánh đồ hiểu tại sao, Phao-lô được thúc đẩy để giải thích. Ông làm vậy trong các câu 11–13. Ông vừa nói rằng Kẻ Vô Luật Pháp sẽ lừa dối vô số người vì “họ đã không chào đón tình yêu của lẽ thật” (c. 10). Tiếng Hy Lạp ở đây là dechomai, một từ có thể có nghĩa là chào đón hoặc tiếp nhận. Trong trường hợp này, cả hai nghĩa đều áp dụng được, đem vào tầm nhìn sự căng thẳng Kinh Thánh giữa sự tự do và trách nhiệm của con người một mặt, và chủ quyền của Đức Chúa Trời mặt khác. Tại sao những người không tin thời sau sẽ trở thành nạn nhân của những sự lừa dối của Kẻ Chống Đấng Christ? Đó sẽ là vì họ đã không chào đón sứ điệp của lẽ thật, mà thay vào đó chọn vui thích trong sự không công chính (c. 12; Ê-phê-sô 1:13). Hậu quả là, Đức Chúa Trời của sự phán xét sẽ giao họ cho một ảnh hưởng lừa dối, để họ sẽ tin “lời nói dối” và đứng bị kết án, cùng với thần của họ. Ở đây Phao-lô mô tả những người không tin như những tác nhân tự do có trách nhiệm tiếp nhận và vượt qua bài kiểm tra Phúc Âm (Giăng 3:16-21; Công Vụ 13:46). Tuy nhiên, qua một cách diễn đạt cá nhân sốt sắng của lòng biết ơn, ông cũng nhắc các tín hữu mới của ông luôn quy sự cứu rỗi của họ cho Đức Chúa Trời: Đức Chúa Trời đã yêu và chọn họ từ ban đầu, và Đấng — qua việc rao giảng Phúc Âm, và bởi công tác thánh hóa của Đức Thánh Linh — đã kêu gọi họ đến đức tin cứu rỗi nơi Đấng Christ (cc. 13-14; Ê-phê-sô 1:3–14). Người Tê-sa-lô-ni-ca phải hiểu rằng họ tự do chào đón lẽ thật của Phúc Âm chỉ vì họ đã nhận tình yêu của lẽ thật như một món quà từ Đức Chúa Trời tối cao (Ma-thi-ơ 5:6; 13:10–17; Giăng 8:43–45; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:2–5). Khi đọc bản văn đầy thách thức này, Hội Thánh của Đấng Christ được dạy để hiểu, kính sợ và vui mừng. Một ngày phía trước Sa-tan sẽ tiết lộ con người của nó. Khi nó làm vậy, ít người trên đất sẽ phân biệt hoặc chống lại nó vì con người và công việc của nó sẽ bám rất sát vào Con Người và Công Việc của Đấng Christ. Như Đấng Christ, Kẻ Chống Đấng Christ sẽ có một sự đến và một sự bày tỏ. Như Đấng Christ, nó sẽ có một cha thuộc linh dẫn dắt và ban quyền năng cho nó. Như Đấng Christ, nó sẽ thực hiện các dấu kỳ và phép lạ siêu nhiên. Như Đấng Christ, nó sẽ rao giảng một Phúc Âm của sự cứu rỗi. Như Đấng Christ, nó sẽ có một bầy chiên và một vương quốc, cả hai đều sẽ dường như lớn hơn và mạnh mẽ hơn của Người Chăn Tốt. Nói ngắn gọn, mọi sự sẽ đúng như chính Lẽ Thật đã nói: “Vì các mê-si giả và các tiên tri giả sẽ nổi lên; và chúng sẽ bày ra những dấu kỳ và phép lạ lớn, lớn đến nỗi ngay cả những người được chọn cũng sẽ bị dẫn đi lạc, nếu điều đó có thể” (Ma-thi-ơ 24:24). Vậy hãy để bầy chiên nhỏ của Ngài dâng lời tạ ơn lên Đức Chúa Trời tối cao, Đấng đã chọn họ, và Đấng đã hứa giữ họ khỏi mọi sự lừa dối. Nhưng hãy để họ cũng luôn cảnh giác để tiếp nhận và chào đón tình yêu của lẽ thật, cả bây giờ lẫn trong những ngày đen tối ngay trước Sự Tái Lâm của Ánh Sáng của Thế Gian (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:9, 13). Vì ấy là người bền lòng đến cuối cùng sẽ được cứu (Ma-thi-ơ 24:13; Giu-đe câu 24). Kết Luận Chúng ta đã hoàn thành khảo sát của mình về năm bản văn Tân Ước quan trọng bàn về Parousia và Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Chúng ta đã nghe từ Đấng Christ, Phi-e-rơ, và Phao-lô. Nếu chúng ta đã tham khảo Gia-cơ, Giăng, Giu-đe, và tác giả thư Hê-bơ-rơ, chúng ta đã nghe thêm những điều tương tự. Không ai trong số họ nói về một Sự Cất Lên trước cơn đại nạn. Không ai trong số họ nói về một thời kỳ ngàn năm tương lai. Đúng hơn, tất cả họ đều nhất quán trông đợi một Sự Kiện Trọng Đại duy nhất vào cuối thời đại gian ác hiện tại: một sự hoàn tất duy nhất lấy Đấng Christ làm trung tâm, được định sẽ xảy ra tại Parousia của Vị Vua Tối Cao của Trời. Tóm lại, tất cả họ đều trao cho Thuyết vô thiên niên vòng nguyệt quế của người chiến thắng trong Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng. 1. C. E. B. Cranfield, The Gospel According to St. Mark (Cambridge, UK: Cambridge University Press, 1983), 401–402. Trích dẫn trong Kim Riddlebarger, A Case for Amillennialism (Grand Rapids, MI: Baker Book House, 2003), 160. 2. The Reformation Study Bible (Orlando, FL: Ligonier Ministries, 2015), 1401. Từ đây được trích dẫn là RSB. 3. Nhưng xem thêm Ma-thi-ơ 13:30, 41, nơi trình tự dường như bị đảo ngược. 4. Để có tóm tắt xuất sắc về các quan điểm khác nhau, xem Anthony Hoekema, The Bible and the Future (Grand Rapids, MI: Eerdmans Publishing, 1979) tr. 115–118; William Hendriksen, New Testament Commentary: Matthew (Grand Rapids, MI: Baker Book House, 1973), 867–868. 5. Bình luận về phân đoạn này, RSB nói: “Mọi điều này” của câu 34 ám chỉ “mọi điều này” của câu 33, vốn được phân biệt với chính Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Chúng là “sự khởi đầu của những cơn đau chuyển dạ” (c. 8) và những dấu hiệu chỉ đến Sự Đến cuối cùng của Đấng Christ, bao gồm cuộc vây hãm và sự sụp đổ của Giê-ru-sa-lem. Mọi yếu tố của lời tiên tri này, ngoại trừ chính Sự Tái Lâm, đã xảy ra dưới một hình thức nào đó trước khi các sứ đồ qua đời. (tr. 1402). Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng trong khi trong một số trường hợp tuyên bố in nghiêng có thể đúng, nhiều sự kiện-dấu hiệu được nhắc đến trong bài giảng đã không xảy ra trong lịch sử trước khi các sứ đồ qua đời; và ngay cả bây giờ, một số vẫn chưa xảy ra. 6. Hai lần trong các câu 40–41 Chúa nói rằng một số người nhất định sẽ bị “cất đi” trong khi những người khác sẽ bị để lại. Ngài có ý gì? Về chủ đề này, sự ám chỉ trước đó đến những ngày của Nô-ê là soi sáng. Trong những ngày đó, những người đang ngủ thuộc linh bị để lại phía sau và bị cuốn đi bởi cơn nước lụt (c. 39). Trong khi đó, Nô-ê, gia đình ông, và các tạo vật được bảo tồn của trái đất được cất lên vào tàu để được cứu. Tương tự, tại Parousia Chúa sẽ cất (lên) gia đình tin kính của Ngài đến với Ngài (tiếng Hy Lạp, paralambano: lấy và nối với chính mình), trong khi những người không tin sẽ bị để lại phía sau và do đó bị cuốn đi trong sự phán xét. Theo Ma-thi-ơ 13:41–42 các thiên sứ thánh sẽ có một vai trò chính trong việc cuốn đi. 7. Bình luận về Ma-thi-ơ 25:31–46, nhà thần học Tân Ước George Eldon Ladd viết như sau: manh mối cho ý nghĩa của ẩn dụ là “anh em” của Chúa Giê-xu. Và chúng ta có bằng chứng rõ ràng về ý nghĩa của nó. Chính Chúa Giê-xu đã nói rằng anh chị em của Ngài là những người làm theo ý muốn của Đức Chúa Cha — các môn đồ của Chúa Giê-xu (Ma-thi-ơ 12:50). Chúa Giê-xu dùng một sự cố ẩn dụ về việc phân rẽ ban đêm giữa chiên và dê để nói với các môn đồ của Ngài rằng họ có một sứ mạng đến các quốc gia trên thế giới. Số phận của các cá nhân sẽ được quyết định bởi cách họ đối xử với các đại diện của Chúa Giê-xu — anh chị em của Ngài. Họ phải đi như những nhà truyền giáo lưu động, tìm chỗ ở và thức ăn từ những người tiếp nhận họ (Ma-thi-ơ 10:8–11). Tuy nhiên, họ sẽ gặp bắt bớ và tù đày (Ma-thi-ơ 10:17–18). Những người tiếp nhận các nhà truyền giáo này và đối xử tốt với họ trên thực tế tiếp nhận Đấng Christ. “Ai tiếp nhận các ngươi là tiếp nhận Ta” (Ma-thi-ơ 10:14–15). Số phận của các quốc gia sẽ được quyết định bởi cách họ đáp ứng với các đại diện của Chúa Giê-xu. Đây không phải là một chương trình thần học cánh chung [như những người theo thuyết thời kỳ dạy], mà là một ẩn dụ thực tiễn về số phận con người. New Testament Theology (Grand Rapids, MI: Eerdmans Publishing, 1974), 206–207. 8. MSB, 2211. 9. MSB, 252.1 10. NIV Study Bible (Grand Rapids, MI: Zondervan Publishing, 1985), 1869. 11. Xem bài viết Keeping Our Cool Till the End of the World, đăng trên trang web của tôi: www.clr4u.org, dưới mục Essays. 12. Rất đáng lưu ý rằng những lời của Phao-lô trong bản văn này không loại trừ khả năng Kẻ Chống Đấng Christ sẽ xuất hiện từ, hoặc liên kết mình với, một hội thánh mang danh Cơ Đốc. (Để biết thêm, xem HKOH, tr. 700, và bài viết tại https://www.clr4u.org/it-will-not-come-until-understanding-2-thessalonians-21-14/.) The_Great_End_Time_Debate-28 CHƯƠNG 14 Sự Hoàn Tất Chung Cuộc: Một Kịch Bản Kinh Thánh Trong quá trình hành trình của chúng ta, chúng ta đã học được nhiều về Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Nó là bản lề lịch sử mà trên đó Vương Quốc tạm thời của Con xoay vào Vương Quốc đời đời của Cha (và Con). Nó là chủ đề của nhiều OTKP trang trọng, uy nghi và khuấy động tâm hồn. Nó là viên đá đỉnh của Thời Kỳ Ngàn Năm và là Sao Mai của Thế Giới Sẽ Đến. Mục đích của nó đa dạng, các yếu tố của nó đơn giản, cấu trúc của nó hợp nhất, và bản chất của nó lấy Đấng Christ làm trung tâm. Nó là Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh (Tít 2:11–14). Và chúng ta cần hy vọng này. Đức Chúa Trời, Đấng duy nhất khôn ngoan, đã tiền định Hội Thánh của Ngài cho một cuộc bước đi gian khổ qua đồng vắng của thế gian này. Nhưng Ngài đã không để nàng không được an ủi (Giăng 14:16–18). Hoàn toàn ngược lại. Khi Vị Vua Đã Sống Lại thăng thiên lên cao Ngài đã ban các ân tứ cho con người (Ê-phê-sô 4:8). Một trong những ân tứ lớn nhất trong số này là hy vọng (Rô-ma 5:2; 8:24; 15:13). Ngài muốn chúng ta nhìn thấy nó, ôm lấy nó, và liên tục dựa vào nó, qua đó nhận sức mạnh để thờ phượng, phục vụ, và vui mừng khi chúng ta đi trên con đường khó khăn đến Đất Hứa. Theo đó, khi chúng ta đem nghiên cứu của mình về Sự Hoàn Tất Chung Cuộc đến hồi kết, tôi muốn đưa ra một kịch bản Kinh Thánh cuối cùng về sự kiện uy nghi này — nhưng lần này với trọng âm đặc biệt về hy vọng. Khi chúng ta hành trình cùng nhau, chúng ta sẽ thấy rằng Đức Chúa Trời đã thiết kế mỗi yếu tố của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc theo cách nhen nhóm một loại hy vọng đặc biệt trong lòng các con cái hành hương của Ngài. Vào cuối ngày, tôi tin bạn sẽ thấy rằng tổng thể của những loại hy vọng khác nhau này khiến một Hy Vọng Phước Hạnh duy nhất của chúng ta quả thực là phước hạnh! 1. Các Dấu Hiệu của Sự Đến của Ngài Chúng ta đã thấy rằng Đấng Christ và các sứ đồ đã cho chúng ta một tập hợp các dấu hiệu mà qua đó chúng ta có thể biết rằng Parousia và Sự Hoàn Tất Chung Cuộc đang đến gần. Một lần nữa, theo nghĩa chặt chẽ chúng ta không thể gọi chúng là các yếu tố của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, vì chúng là các sự kiện thuộc về sự tể trị báo trước Sự Hoàn Tất Chung Cuộc chứ không phải các sự kiện siêu nhiên thực sự đem nó đến. Tuy nhiên, vì chúng gắn liền rất chặt chẽ với Sự Hoàn Tất Chung Cuộc — và rất quan trọng cho sức khỏe thuộc linh của dân sự Đức Chúa Trời — chúng ta nên xem xét chúng lại. Về điểm này chính Chúa của chúng ta đã dẫn đường, nói về nhiều dấu hiệu này trong Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve của Ngài (Ma-thi-ơ 24; Mác 13; Lu-ca 21). Sau khi Ngài thăng thiên và sự tuôn đổ tiếp theo của Đức Thánh Linh, Ngài sẽ soi dẫn các sứ đồ viết của Ngài để tiết lộ phần còn lại, qua đó cho chúng ta một bức tranh hoàn chỉnh về các sự kiện sẽ báo trước sự cuối cùng (Rô-ma 11; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2; Khải Huyền 6–20). Các dấu hiệu của Sự Đến của Ngài rơi vào hai hạng cơ bản. Chúng ta hãy xem xét chúng một lần nữa, chú ý đặc biệt đến các loại hy vọng chúng tạo ra. Những Dấu Hiệu Thường Xuyên của Sự Phán Xét Vũ Trụ và Sự Tái Sinh Chúa của chúng ta đã nói về sự khởi đầu của những cơn đau chuyển dạ (Ma-thi-ơ 24:8). Đây là những dấu hiệu xuất hiện trong suốt Kỷ Nguyên Rao Giảng Phúc Âm, và chỉ về phía trước đến Cơn Đại Nạn Lớn Nhất, Ngày Phán Xét, và sự tái sinh đời đời của vũ trụ, sự sống và con người. Quan trọng là, những dấu hiệu này phản ánh cuộc xung đột liên tục của Vương Quốc của Đức Chúa Trời với vương quốc của Sa-tan. Kể từ Ngày Lễ Ngũ Tuần, chính Đấng Christ đã và đang tiến hành một cuộc tấn công cứu chuộc mạnh mẽ vào Lãnh Địa của Sự Tối Tăm của Sa-tan (Khải Huyền 6:1–2; 12:17). Kẻ mạnh và những kẻ theo nó không vui lòng (Ma-thi-ơ 12:22–31). Ở mọi ngã rẽ chúng tìm cách chống đối Vị Vua Tối Cao và quân đội của Ngài; ở mọi thất bại chúng tìm cách trả thù những tổn thất đáng gờm của chúng (Khải Huyền 12:13–17). Cuộc chiến này là thường xuyên, vì vậy những dấu hiệu gắn liền với nó cũng thường xuyên. Chúng xảy ra trong suốt toàn bộ quá trình triều đại thiên thượng của Vị Vua Tối Cao. Đại khái, có hai loại cơn đau chuyển dạ ban đầu. Một mặt, chúng ta có những điều rõ ràng là những sự phán xét của Đức Chúa Trời (nhưng cũng là tiền công của tội lỗi con người): chiến tranh, nạn đói, động đất, dịch bệnh, và sự cứng lòng phán xét của lòng người (Ma-thi-ơ 24:7; Lu-ca 21:5–19; Rô-ma 1:18–32; Khải Huyền 6:1–8; 9:20–21; 16:9, 11). Nhưng trong khi Đức Chúa Trời kỷ luật và cảnh báo thế gian qua những sự kiện này, Ngài cũng ban sự hiểu biết và hy vọng qua Hội Thánh. Trong mọi thế hệ nàng được kêu gọi giải thích những sự phán xét này, rao giảng Sự Phán Xét lớn hơn mà chúng báo trước, và hướng tội nhân đến Đấng đã gánh sự phán xét đó trên chính Ngài để một dân tin kính có thể trốn khỏi cơn thịnh nộ sắp đến (Ma-thi-ơ 3:7; 20:28; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Mặt khác, chúng ta có những điều rõ ràng là những hành động của Sa-tan: sự xuất hiện của các christ giả và các tiên tri giả, sự bội đạo của các tín hữu trên danh nghĩa, và sự bắt bớ Hội Thánh thuộc linh thật (Ma-thi-ơ 24:4–14; Khải Huyền 6:9–11; 11:7–10; 16:12–16; 20:7–10). Như trong Ê-đen, thì trong suốt mọi Lịch Sử Cứu Rỗi cũng vậy: Đức Chúa Trời thử thách tình yêu của con người đối với Đức Chúa Trời, lẽ thật và sự công chính, phần lớn bằng cách cho phép các linh lừa dối cất tiếng chống lại tiếng của Ngài (Sáng Thế Ký 3:1–5; Châm Ngôn 17:3; Giăng 3:16–21; Công Vụ 17:26–28; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:9–12; 1 Giăng 4:1). Giữa cuộc chiến thuộc linh này Hội Thánh cũng cất tiếng của nàng, thúc giục con người và các quốc gia lắng nghe Đấng là đường đi, lẽ thật và sự sống, và suy ngẫm nhiều lý do tại sao họ phải làm vậy (Giăng 5:30–47; 14:6; Công Vụ 2:22–26; 17:22–31). Quan trọng là, Chúa đã cảnh báo nghiêm khắc các môn đồ của Ngài chống lại việc hiểu sai ý nghĩa của sự khởi đầu của những cơn đau chuyển dạ, nói rằng, “Những điều này phải xảy ra, nhưng sự cuối cùng chưa đến” (Ma-thi-ơ 24:6). Vâng, chúng quả thực là những dấu hiệu rằng sự cuối cùng đang đến nhanh (Khải Huyền 12:12); nhưng chúng cũng là những dấu hiệu rằng sự cuối cùng vẫn sẽ đến (Mác 13:7). Theo đó, môn đồ khôn ngoan sẽ không cho phép mình bị phân tâm bởi những dấu hiệu đặc biệt này. Thay vào đó, người ấy sẽ nhớ lại ý nghĩa của chúng, đổi mới cam kết của mình với sự nghiệp của Đấng Christ, và đắm mình một lần nữa tươi mới trong các ân tứ và sự kêu gọi của Chúa của mình, tất cả trong hy vọng chắc chắn rằng những lao khổ của người ấy không phải là vô ích, và rằng ngày sinh nở sẽ sớm đến (Ma-thi-ơ 24:14; 1 Cô-rinh-tô 15:58). Những Dấu Hiệu Độc Nhất của Tính Sắp Xảy Ra của Parousia Những dấu hiệu này sẽ xảy ra gần cuối thời đại gian ác hiện tại, và sẽ quả thực báo trước tính sắp xảy ra của Parousia và Sự Hoàn Tất Chung Cuộc. Một lần nữa, chúng sẽ không cho phép các tín hữu xác định “ngày hay giờ” của sự trở lại của Chủ của họ, chỉ rằng nó khá gần, ngay tại cửa (Ma-thi-ơ 24:32–36). Vậy nên, các môn đồ khôn ngoan phải canh chừng (sự hội tụ của) những dấu hiệu này, và phải lấy can đảm khi thấy chúng trên đường chân trời. Một dấu hiệu như vậy là sự hoàn thành việc truyền giáo thế giới. Như chính Chúa Giê-xu đã diễn đạt, “Phúc Âm của Vương Quốc này sẽ được rao giảng khắp toàn thế giới như một lời chứng cho mọi quốc gia. Và rồi sự cuối cùng sẽ đến” (Ma-thi-ơ 24:14; đối chiếu Khải Huyền 11:7). Chỉ chính Chúa biết chính xác khi nào lời tiên tri này sẽ được ứng nghiệm. Tuy nhiên, các tín hữu tỉnh thức, theo dõi chặt chẽ tình trạng của mùa gặt toàn cầu, sẽ vui mừng trong hy vọng khi thấy các hội thánh thịnh vượng được trồng trong “mọi chi phái và thứ tiếng và dân tộc và quốc gia” (Khải Huyền 5:9). Và khi trở nên rõ ràng rằng Trận Chiến Cuối Cùng quả thực đang ở trên họ, họ sẽ biết với sự chắc chắn rằng giờ Đại Mạng Lệnh quả thực đã hoàn thành (2 Phi-e-rơ 3:15; Khải Huyền 11:7–13; 20:7–10). Một dấu hiệu khác như vậy — liên quan chặt chẽ đến dấu hiệu thứ nhất — là sự cải đạo của khối lớn người Do Thái sắc tộc. Theo sứ đồ Phao-lô điều này sẽ xảy ra gần cuối Kỷ Nguyên Rao Giảng, khi số lượng đầy đủ của những người Dân Ngoại được chọn cuối cùng đã đến với Đấng Christ (Lu-ca 21:24). Vào lúc đó Đức Chúa Trời sẽ thăm viếng cách đầy ân điển dân cổ xưa của Ngài và tháp (nhiều) người trong số họ vào cây nho Giao Ước Mới của Ngài qua việc rao giảng Phúc Âm và một đức tin mới tìm thấy nơi Đấng Mê-si của họ. Khi Ngài làm vậy, nó sẽ không gì khác hơn “sự sống từ kẻ chết,” một lời hứa ly kỳ chắc chắn ám chỉ Sự Sống Lại mà chính Đấng Christ sẽ thực hiện ít lâu sau đó tại Parousia của Ngài (Rô-ma 11:20–27). 1 Một dấu hiệu thứ ba của sự gần kề của sự cuối cùng là sự tối tăm thuộc linh dày đặc và lan rộng. Cho đến nay, ánh sáng của Phúc Âm đã chiếu sáng khá rực rỡ trong sự tối tăm của hệ thống thế gian, kiềm chế phần lớn sự ác của nó (Ma-thi-ơ 5:14; Giăng 1:5; Phi-líp 2:15; Khải Huyền 20:1–3). Nhưng trong những ngày cuối cùng của những ngày cuối cùng, sự tối tăm sẽ phần lớn thắng thế. Chính Chúa đã cảnh báo chúng ta rằng sự vô luật pháp sẽ gia tăng, và rằng tình yêu của nhiều (tín hữu xưng nhận đức tin) sẽ trở nên nguội lạnh (Ma-thi-ơ 24:12). Ngài nói rằng mọi sự sẽ như trong những ngày của Nô-ê, Lót, và Sô-đôm và Gô-mô-rơ (Sáng Thế Ký 6:5; Ma-thi-ơ 24:36–44; Lu-ca 17:26–30). Sứ đồ Phao-lô đồng ý, dự đoán rằng trong những ngày đó những biểu hiện của sự hư hỏng của con người sẽ khủng khiếp và đa dạng khủng khiếp (2 Ti-mô-thê 3:1–9); rằng nhiều (Cơ Đốc nhân xưng nhận đức tin) sẽ sa ngã khỏi đức tin (1 Ti-mô-thê 4:1); rằng trước sự cải đạo cánh chung của Y-sơ-ra-ên sắc tộc (nhiều) cành Dân Ngoại (tức là, Cơ Đốc nhân trên danh nghĩa và các quốc gia Cơ Đốc trên danh nghĩa) sẽ bị cắt khỏi cây nho của Đức Chúa Trời (Rô-ma 11:19–21); và rằng ngay trước sự biểu hiện của Kẻ Chống Đấng Christ, một “sự nổi loạn” cuối cùng sẽ xảy ra, trong đó nhân loại không được tái sinh tự nó sẽ hoàn toàn vứt bỏ những dây trói của Luật Pháp và Phúc Âm của Đức Chúa Trời (Thi Thiên 2:1–3; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:3; Khải Huyền 13:3; 16:14). Trong sách Khải Huyền, Thánh Linh xác nhận những lời chứng này: Ngay cả trước những sự phán xét tạm thời chết người, những người của những ngày cuối cùng sẽ từ chối ăn năn về sự thờ hình tượng, giết người, tà thuật, gian dâm và trộm cắp của họ (Khải Huyền 9:13–21). Những viễn cảnh như vậy là đáng sợ, nhưng được cảnh báo trước là được trang bị trước. Điều này đưa chúng ta đến dấu hiệu thứ tư của tính sắp xảy ra của sự cuối cùng, Trận Chiến Cuối Cùng (Khải Huyền 11:7; 13:7; 16:12–16; 19:17–21; 20:7–10). Nó sẽ bắt đầu với sự lên nắm quyền của Kẻ Vô Luật Pháp (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–4), cũng được gọi là Kẻ Chống Đấng Christ (1 Giăng 2:18). Nó sẽ là một nhà lãnh đạo thế giới được Sa-tan tiếp năng lượng với tham vọng trở thành thần, kẻ, bằng những lời thuyết phục và quyền năng phép lạ, sẽ thành công trong việc củng cố hệ thống thế gian sa ngã quanh chính nó và chống lại dân sự của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 13:3–4). Sự bắt bớ kết quả — có quy mô toàn cầu và mãnh liệt dữ dội — sẽ đạt đỉnh điểm trong sự sụp đổ bề ngoài của Hội Thánh thuộc linh thật và sự trục xuất của nàng khỏi quảng trường công cộng. Về mặt thể chế, nàng sẽ nằm chết trên đường phố của thành phố lớn, vốn theo nghĩa huyền bí được gọi là Sô-đôm và Ai Cập, nơi Chúa của nàng cũng đã bị đóng đinh (Ma-thi-ơ 24:15; Khải Huyền 11:7–10; Khải Huyền 16:12–16; 20:7–10). Chính sự bắt bớ thời sau này — chứ không đơn giản là sự hủy diệt Giê-ru-sa-lem — mà Chúa đã nghĩ đến khi Ngài cảnh báo các môn đồ của Ngài, nói rằng, “Vì vào lúc đó sẽ có cơn đại nạn, những điều như vậy chưa từng được thấy từ ban đầu của thế gian cho đến bây giờ — không, và sẽ không bao giờ có” (Ma-thi-ơ 24:21–22). Tuy nhiên, không nên cho rằng chỉ Hội Thánh sẽ chịu đựng cơn đại nạn của những ngày đó. Vì Đức Chúa Trời — đáp lại cuộc tấn công cuối cùng của sự ác chống lại Đấng Christ của Ngài, lẽ thật của Ngài, và dân sự của Ngài — sẽ đem đến đợt này đến đợt khác của sự phán xét thuộc về sự tể trị chống lại các quốc gia nổi loạn. Khi sự cuối cùng đến gần, những sự phán xét này sẽ gia tăng về số lượng và cường độ, với càng ít thời gian ở giữa cho (một sự lừa dối nguy hiểm) “làm ăn như thường” (xem Ma-thi-ơ 24:36–44; Lu-ca 18:1–8; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1–3; Khải Huyền 8:1–6). Vậy đây là dấu hiệu thứ năm và cuối cùng của tính sắp xảy ra của sự cuối cùng: những gián đoạn kinh khủng trong thiên nhiên và xã hội. Chúng đồng thời là “những cơn hấp hối” và “(những) cơn đau chuyển dạ (chuyển tiếp).” Một mặt, chúng báo hiệu sự hủy diệt sắp xảy ra của vương quốc ác của Sa-tan và sự sụp đổ của Thành của Con Người (Khải Huyền 18). Như vậy, chúng giống như những tiếng kèn, cảnh báo cách thương xót tội nhân về Sự Phán Xét sắp đến, và cho họ một cơ hội cuối cùng để ăn năn và tin cậy nơi Đấng Christ (Khải Huyền 8:2). Mặt khác, chúng báo hiệu sự sinh ra sắp xảy ra của Vương Quốc của Đức Chúa Trời trong sự đầy trọn vinh hiển của nó. Như vậy, chúng được định để ban sự thấu hiểu và can đảm cho các thánh đồ (Đa-ni-ên 12:10; Ma-thi-ơ 24:8). Nói về những sự kiện phi thường này, Chúa nhận xét như sau: Và sẽ có những dấu hiệu trong mặt trời, mặt trăng, và các ngôi sao, và trên đất sự khốn khổ giữa các quốc gia bối rối bởi tiếng gầm của biển và sóng của nó; người ta sẽ ngất đi vì sợ hãi, và vì sự lo sợ về những điều cứ đến trên thế gian, vì các quyền năng của các tầng trời sẽ bị rúng động. (Lu-ca 21:25–26) Và nếu những ngày đó không được rút ngắn, không xác thịt nào sẽ được cứu; nhưng vì cớ những người được chọn, chúng quả thực sẽ được rút ngắn. (Ma-thi-ơ 24:22) Không khó để thấy tại sao Đấng Christ và các sứ đồ (viết) của Ngài làm cho những dấu hiệu này được biết đến với mọi môn đồ: Làm sao họ sẽ chịu đựng cơn đại nạn mạnh mẽ như vậy trừ khi họ biết rằng tất cả đều là một phần của kế hoạch của Đức Chúa Trời, rằng Đức Chúa Trời sẽ bảo tồn họ qua nó, rằng nó sẽ rất ngắn ngủi, và rằng nó sẽ vừa báo trước vừa khởi động sự trở lại của Vua của họ: Đấng sẽ bay nhanh đến để giải cứu Nàng Dâu yêu dấu của Ngài, và Đấng sẽ ban thưởng dồi dào cho sự trung tín của nàng với những niềm vui khôn tả của Vương Quốc của Đức Chúa Trời (Lu-ca 21:17–19; Giăng 10:28–29; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–10; Khải Huyền 11:11–19; 20:9–10; 21–22)? Vậy chúng ta thấy rằng Chúa đã cho chúng ta mọi dấu hiệu này để nhen nhóm hy vọng: hy vọng về sự chu cấp và bảo vệ của Ngài giữa cơn đại nạn, hy vọng về Parousia của Ngài, và hy vọng về những phước hạnh đời đời mà nó sẽ đem đến (Rô-ma 8:18–24; 31–39). Như chính Ngài đã nói, “Bây giờ khi những điều này bắt đầu xảy ra, hãy đứng lên và ngẩng đầu các ngươi lên, vì sự cứu chuộc của các ngươi đang đến gần!” (Lu-ca 21:28). 2. Parousia Đây là trục, yếu tố trung tâm của Sự Hoàn Tất Chung Cuộc, sự kiện cánh chung cốt lõi đem mọi sự kiện khác đến trong sự nối tiếp nhanh chóng. Nhiều bản văn Tân Ước mô tả nó, nhưng không bản văn nào nổi tiếng hơn bản văn được tìm thấy trong Phúc Âm Ma-thi-ơ: Nhưng ngay sau cơn đại nạn của những ngày đó mặt trời sẽ bị tối tăm và mặt trăng sẽ không cho ánh sáng của nó; các ngôi sao sẽ rơi từ bầu trời và các quyền năng của các tầng trời sẽ bị rúng động. Rồi dấu hiệu của Con Người sẽ xuất hiện trên bầu trời, và rồi mọi chi phái của trái đất sẽ than khóc và rên rỉ và đấm ngực; và họ sẽ thấy Con Người đến trên những đám mây của trời với quyền năng và vinh quang lớn. Và Ngài sẽ sai các thiên sứ của Ngài với một tiếng kèn thổi lớn; và họ sẽ quy tụ những người được chọn của Ngài từ bốn phương gió, từ đầu này của các tầng trời đến đầu kia. (Ma-thi-ơ 24:29–31; đối chiếu 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–10; Khải Huyền 19:11–21) Trước đó chúng ta đã bàn luận bản văn này khá chi tiết; ở đây tôi muốn đơn giản làm nổi bật năm yếu tố nổi bật của Parousia của Chúa, và rồi xem xét lại tại sao Đức Chúa Trời đã bày tỏ chúng cho chúng ta cách sâu sắc như vậy trước khi chúng thực sự xảy ra. Thứ nhất, có một sự tối tăm. Đức Chúa Trời theo nghĩa đen dập tắt mặt trời, mặt trăng và các ngôi sao. Kết quả là sự tối tăm dày đặc, loại đã bao trùm trái đất-trong-vực sâu vào lúc bình minh của sự sáng tạo, và một loại sẽ gợi nhớ sự tối tăm thuộc linh đã bao trùm toàn nhân loại qua sự sa ngã của A-đam (Sáng Thế Ký 1:1–5; Cô-lô-se 1:13). Nhưng như vào ban đầu, thì ở đây cũng vậy: Sự tối tăm chuẩn bị sân khấu cho sự xuất hiện của Ánh Sáng của Thế Gian, Đấng giờ sẽ phân rẽ mọi ánh sáng khỏi mọi sự tối tăm đời đời. Trong ngày đó, tội nhân sẽ co rúm khỏi Ánh Sáng; nhưng các thánh đồ sẽ lớn tiếng tuyên bố rằng nó cực kỳ tốt (Sáng Thế Ký 1:1–5; Truyền Đạo 11:7; 2 Cô-rinh-tô 4:6). Thứ hai, có một sự xuất hiện: của Con Người, và cũng của dấu hiệu, quyền năng và vinh quang sẽ bao quanh Ngài. Vì một Sự Sống Lại duy nhất, mọi mắt sẽ thấy Ngài (Khải Huyền 1:7). Nhưng với việc nhìn thấy của mắt, cũng sẽ có việc nhìn thấy của tâm trí và tấm lòng. Trong Ánh Sáng của Ngài, mọi người sẽ thấy ánh sáng (Thi Thiên 36:9). Lẽ thật thuộc linh trước đây đã được làm cho mọi người và mọi quốc gia biết qua sự sáng tạo, lương tâm, Kinh Thánh, lịch sử, và Phúc Âm của Chúa Giê-xu Christ giờ sẽ xuất hiện: cách sờ được, mạnh mẽ, và không thể tránh khỏi (Giô-suê 4:23–24; Ê-sai 45:20–25; Ga-la-ti 6:16; Ê-phê-sô 3:4–6; Phi-líp 2:9–11; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:9; 1 Ti-mô-thê 3:15). Thứ ba, sẽ có sự than khóc. Nó sẽ phát ra từ mọi người, cho đến tận cuối cùng, đã dập tắt sự hiểu biết về lẽ thật trong sự không công chính (Rô-ma 1:18). Vâng, sẽ có sự than khóc về sự mất mát những điều họ đã thờ phượng trong đời (Khải Huyền 18). Nhưng đáng sợ hơn nhiều, sẽ có sự than khóc về sự mất mát linh hồn đời đời của họ (Mác 8:36). Chính Kinh Thánh dự liệu lời than thở của họ: “Giá mà tôi đã tìm kiếm Chúa khi Ngài có thể được tìm thấy; giá mà tôi đã kêu cầu Ngài khi Ngài ở gần; giá mà tôi đã đáp ứng với ánh sáng mà qua đó Đức Chúa Trời đã thử thách tình yêu của tôi đối với lẽ thật. Vì bây giờ cửa đã đóng, và điều tôi sợ hãi đã đến trên tôi” (xem Gióp 3:25–26; Ê-sai 55:6; Châm Ngôn 3:20–33; Ma-thi-ơ 7:7, 25:10; Giăng 1:9; 3:16–21; Công Vụ 17:30–31; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:8; Khải Huyền 1:7; 18:1–24).
Thứ tư, sẽ có một sự nhóm lại — một sự nhóm lại của những người được chọn của Đấng Christ, một sự nhóm lại của các kẻ thù Ngài, và như vậy là một sự nhóm lại của muôn dân (Ma-thi-ơ 13:30, 24:31, 25:32; Lu-ca 19:27). Đó là một sự nhóm lại để chịu phán xét: để hưởng phần thưởng đời đời và sự báo trả đời đời (Ma-thi-ơ 25:31–46). Nhưng trên hết, đó là một sự nhóm lại để đến với lẽ thật: lẽ thật về điều mỗi người đã làm với ánh sáng đã ban cho mình trong những ngày hành hương trên đất (Lu-ca 12:47; Giăng 3:16–21; Rô-ma 2:1–16). Cuối cùng, sẽ có một sự quy về trung tâm. Tại Sự Hiện Đến, các vì sáng trên trời sẽ tan rã, và đất ở dưới sẽ bị thiêu hủy trong lửa (Ê-sai 34:4; Xa-cha-ri 14:6; 2 Phi-e-rơ 3:10; Khải Huyền 20:11). Kết quả là, Trung Tâm thật sẽ được bày tỏ: Vua Cao Cả của Thiên Đàng, ngự trên ngai vinh hiển của Ngài, với mọi người và mọi thiên sứ nhóm lại trước mặt Ngài, chờ đợi sự định đoạt cuối cùng của mọi sự. 2 Như vậy, cả nhân loại sẽ nhận ra rằng Đấng hiện đang ngự trên ngai tại trung tâm của vũ trụ vật chất chính là Đấng luôn ngự trên ngai tại trung tâm của tình yêu thương, mục đích, kế hoạch và công việc của Đức Chúa Cha. Như vậy, cả nhân loại sẽ nhìn thấy Con Đức Chúa Trời đúng như Ngài là, và đúng với điều Đức Chúa Trời đã định cho Ngài: là An-pha và Ô-mê-ga, là Đấng Tạo Hóa, Đấng Bảo Tồn, Đấng Cứu Chuộc, Đấng Cai Trị, Đấng Phán Xét, Đấng Tái Tạo, Sự Sáng và Sự Sống thiêng liêng của thế gian. Chúng ta có hiểu vì sao Đức Chúa Trời đã sắp xếp Sự Hiện Đến theo cách này không? Và chúng ta có hiểu vì sao Ngài đã báo trước cho chúng ta mọi điều này không? Có, khi phán như vậy, Ngài muốn dạy dỗ, cảnh báo và khích lệ dân tin kính của Ngài, nhờ đó củng cố đức tin và gieo hy vọng. Nhưng vượt trên điều này, Ngài cũng muốn ngỏ lời với thế gian chưa tin: mọi người chưa phải là dân của Ngài. Bằng cách sắp xếp Sự Hiện Đến như Ngài đã làm, và bằng cách bày tỏ cấu trúc đó cho chúng ta trong Lời Ngài và qua Hội Thánh Ngài, Ngài đang hỏi những tội nhân yêu dấu ở khắp nơi những câu hỏi hết sức quan trọng này: “Ai hay điều gì là trung tâm của ngươi? Ngươi đang dâng thời gian, tài năng, của cải và sức lực của đời mình cho ai hay cho điều gì khi ngươi hành trình qua thế gian này hướng đến giờ chết của mình hay ngày Con Ta trở lại? Ngươi đã xét đến Ngài chưa: đời sống Ngài, các phép lạ Ngài, những lời dạy Ngài, sự chết Ngài, sự sống lại Ngài, sự thăng thiên vinh hiển Ngài, dân Ngài và sách của Ngài? Chẳng phải Ngài, hơn hẳn mọi người, là ứng viên tốt nhất của thế gian để làm trung tâm thật của mỗi người sao? Vậy ngươi sẽ không quay sang và xem cảnh tượng vĩ đại này sao (Xuất Ê-díp-tô Ký 3:3)? Ngươi sẽ không sốt sắng tìm hiểu Ngài là ai và vì sao Ngài đã đến sao? Ngươi sẽ không cứ hỏi, cứ tìm, cứ gõ cho đến khi biết chắc chắn sao (Ma-thi-ơ 7:7–8)? Và ngươi sẽ không từ bỏ đời sống tội lỗi của mình và đến với Ngài, như Ta đã truyền cho mọi người và mọi dân tộc phải làm sao (Ma-thi-ơ 4:17, Công Vụ 17:30; Khải Huyền 14:6-7)? Vì Ta nói thật với ngươi: Khi Vua Cao Cả của Thiên Đàng trở lại, Ngài quả thật sẽ là trung tâm tuyệt đối của mọi sự. Và không lưỡi hay ngòi bút nào có thể mô tả niềm vui của những người hành hương thuộc linh đã tìm kiếm và tìm thấy Lẽ Thật, và rồi đã đặt Ngài làm trung tâm tuyệt đối của đời sống mình” (Giăng 14:6; Giu-đe 1:24). 3. Sự Sống Lại Sự Sống Lại Của Kẻ Chết, được các tiên tri Cựu Ước hứa, được Đấng Christ dạy, được các sứ đồ rao giảng, và được mọi thánh đồ mong đợi, sẽ diễn ra tại Sự Hiện Đến (Công Vụ 26:6–8). Chính Đấng Christ sẽ thực hiện điều đó. Như Chúa Giê-xu đã phán: “Đừng ngạc nhiên về điều này; vì giờ sẽ đến, khi mọi kẻ ở trong mồ mả sẽ nghe tiếng Ngài và bước ra: những người đã làm lành sẽ sống lại để hưởng sự sống, và những kẻ đã làm dữ sẽ sống lại để bị định tội” (Giăng 5:28–29; đối chiếu Phi-líp 3:20–21). Như những lời này làm rõ, chỉ có một sự sống lại chung duy nhất, vì lý do đó Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài nhiều lần nói đến nó như là Sự Sống Lại (Ma-thi-ơ 22:30; Lu-ca 14:14; Công Vụ 17:18; 24:15; Phi-líp 3:11). Các thánh đồ trông đợi nó như là sự hoàn tất sự cứu chuộc của họ (Giăng 11:24; Rô-ma 8:23; Phi-líp 3:11). Khi nó xảy ra, tâm linh đã được làm cho trọn vẹn của họ, cùng với Chúa từ Thiên Đàng giáng xuống, sẽ được kết hợp với thân thể đã được làm cho trọn vẹn, sau đó họ sẽ sống đời đời như những con người đã được phục hồi trọn vẹn, hoàn hảo trong thân thể, linh hồn và tâm linh (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18; 5:23). Thân thể mới của họ sẽ giống như thân thể của Đấng Christ: vinh hiển, mạnh mẽ, không hư nát và bất tử, hoàn toàn thích hợp với những vinh hiển của Thế Gian Sẽ Đến (Lu-ca 20:35–36; 1 Cô-rinh-tô 15:43–49; Phi-líp 3:20–21). Một trong những giáo phái hàng đầu của Y-sơ-ra-ên, người Sa-đu-sê, thẳng thừng phủ nhận sự sống lại của thân thể (Mác 12:18). Người A-thên, khi nghe Phao-lô rao giảng, đã chế nhạo chính ý tưởng đó (Công Vụ 17:32). Những người hoài nghi hiện đại bước theo dấu chân họ. Nhưng Chúa Giê-xu quở trách tất cả họ, phán rằng: “Các ngươi lầm rồi, vì không hiểu Kinh Thánh và cũng không hiểu quyền phép của Đức Chúa Trời” (Ma-thi-ơ 22:29; đối chiếu Mác 12:27). Sự Sống Lại sẽ minh chứng dồi dào cho cả hai. Các thánh đồ còn sống vào thời điểm Đấng Christ trở lại sẽ không được sống lại, nhưng sẽ đột nhiên được biến hóa và được vinh hiển. Theo sứ đồ Giăng, sự thay đổi lạ lùng này sẽ xảy ra vào khoảnh khắc họ nhìn thấy Chúa đến trên bầu trời. “Hỡi kẻ rất yêu dấu, hiện nay chúng ta là con cái Đức Chúa Trời. Còn chúng ta sẽ ra thể nào, điều đó chưa được bày tỏ; nhưng chúng ta biết rằng khi Ngài hiện đến, chúng ta sẽ giống như Ngài, vì sẽ thấy Ngài như vốn có thật vậy” (1 Giăng 3:2; đối chiếu 2 Cô-rinh-tô 3:18). Tương tự, sứ đồ Phao-lô tuyên bố: “Hãy lắng nghe kỹ, vì tôi nói với anh em một sự mầu nhiệm: Chúng ta sẽ không ngủ hết, nhưng tất cả chúng ta sẽ được biến hóa — trong một khoảnh khắc, trong nháy mắt, lúc tiếng kèn cuối cùng thổi” (1 Cô-rinh-tô 15:51–52; đối chiếu 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18). Tại Sự Sống Lại Của Kẻ Chết và Sự Biến Hóa Của Các Thánh Đồ Còn Sống, Đấng Christ sẽ làm vinh hiển và nhóm lại gia đình mới của loài người để họ có thể sống đời đời với Ngài và Cha Ngài trong Thế Gian Sẽ Đến. Sự Sống Lại cũng liên quan đến Sự Cất Lên của nhân loại đã sống lại (hoặc đã được biến hóa) để gặp Chúa trên bầu trời. Như chúng ta học được từ Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, tại Sự Hiện Đến của Ngài, Đấng Christ sẽ sai các thiên sứ của Ngài nhóm những người được chọn của Ngài từ bốn phương trời (Ma-thi-ơ 24:31; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18). Nhưng như chúng ta học được từ Ẩn Dụ Về Cỏ Lùng Và Lúa Mì, Ngài cũng sẽ sai các thiên sứ của Ngài nhóm những kẻ không công chính lại (Ma-thi-ơ 13:36–43). Xét theo các bản văn Tân Ước liên quan, dường như họ cũng sẽ được đưa đến trước Tòa Án Của Đấng Christ (nơi mọi người phải xuất hiện), rồi bị quăng vào “lò lửa” (Ma-thi-ơ 13:43, 50; 25:31–46; đối chiếu 2 Cô-rinh-tô 5:10; Khải Huyền 20:11–15). Các nhà giải kinh theo thuyết thời kỳ lập luận rằng Sự Cất Lên (mà họ gọi là Rapture) chỉ ảnh hưởng đến Hội Thánh của Đấng Christ, diễn ra trong bí mật, và xảy ra bảy năm trước khi Ngài trở lại cách hữu hình trong vinh hiển. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng quan điểm này rời xa Kinh Thánh một cách nghiêm trọng, và cũng rời xa thần học Cơ Đốc lịch sử, các bản tuyên xưng và các tín điều. Sự Sống Lại và những sự kiện đi kèm của nó đưa Hy Vọng Phước Hạnh của thánh đồ đến rất gần với đời sống. Những sự kiện lạ lùng này hứa cho tín đồ một thân thể mới khỏe mạnh, một cuộc đoàn tụ vui mừng với những người thân yêu Cơ Đốc đã qua đời, và đặc ân được giống như Chúa, ở với Chúa, đời đời. 4. Sự Phán Xét Sự Sống Lại nhanh chóng dẫn đến Sự Phán Xét. Chính Đấng Christ sẽ thi hành nó. Trong những ngày Ngài còn trong xác thịt, Chúa Giê-xu đã dạy các môn đồ Ngài rằng Ngài sẽ ngồi trên Tòa Phán Xét của Đức Chúa Trời vào Ngày Cuối Cùng (Ma-thi-ơ 19:28; 25:31). Ngài cũng phán: “Như Cha có sự sống trong mình, thì Cha cũng đã ban cho Con có sự sống trong mình; và Ngài đã ban cho Con quyền thi hành sự phán xét, vì Con là Con Người” (Giăng 5:26–27; đối chiếu Giăng 5:30; 2 Cô-rinh-tô 5:10). Sự Phán Xét báo hiệu sự kết thúc của mọi thời kỳ ân điển của Phúc Âm đối với con cháu A-đam: Không còn cơ hội nào nữa để nhận sự cứu rỗi, không còn cơ hội nào nữa để kiếm phần thưởng. Như vào ngày chết của một người, cũng vậy vào Ngày Phán Xét: Số phận đời đời của một người được ấn định một lần đủ cả (Giăng 8:24; Hê-bơ-rơ 8:27; Khải Huyền 20:11–15). Khi cõi đời đời làm lu mờ thời gian, con người học biết trân trọng thời gian và sử dụng nó tốt. Sự Phán Xét có hai thành phần chính. Thứ nhất, Đấng Christ sẽ phân rẽ đời đời người được cứu khỏi người bị hư mất. Thành phần này được trình bày sống động trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, nơi Chúa ví mình như một người chăn chiên phải phân rẽ chiên khỏi dê vào cuối ngày (Ma-thi-ơ 25:31–46; đối chiếu Ma-thi-ơ 3:12; 13:30, 48). Khắp Tân Ước đều dạy rằng tiêu chuẩn duy nhất để được vào Vương Quốc của Đức Chúa Trời là đức tin cá nhân nơi Con Người và công việc đã hoàn tất của Đấng Christ (Ma-thi-ơ 11:28; 22:11–12; Giăng 3:16–21; 5:24; 6:29; Công Vụ 16:31; 26:18; Rô-ma 3:28; 4:16; 5:1; Ga-la-ti 2:16; Ê-phê-sô 2:8; Tít 3:4–5). Khi các sách được mở ra, những người đã tin cậy Ngài — và vì vậy đã sống cho Ngài — sẽ thấy tên mình được ghi trong Sách Sự Sống của Chiên Con (Khải Huyền 20:12, 15). Những người không làm vậy, nhưng thay vào đó tin cậy vào sự công chính của chính mình để giành được ân huệ của Thiên Đàng, sẽ thất vọng khi thấy mình thiếu hụt quá xa so với tiêu chuẩn duy nhất cho sự cứu rỗi: vinh hiển (tức là bản tánh, sự hoàn hảo) của Đức Chúa Trời, được ban cách rộng rãi cho nhân loại trong Đấng Christ của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 5:48; 22:11–12; Lu-ca 18:9–14; Rô-ma 3:23; Phi-líp 3:8–9; Hê-bơ-rơ 12:15). 3 Thành phần thứ hai của Sự Phán Xét là phần thưởng và sự báo trả. Chính Đấng Christ sẽ thi hành cả hai. Trong trường hợp của các thánh đồ, không có sự báo trả vì Đấng Cứu Thế đã chịu hình phạt của họ trong chính Con Người Ngài (1 Phi-e-rơ 3:18). Thật vậy, đây là một trong những mục đích lớn của Ngài khi phó mạng sống mình làm giá chuộc cho nhiều người; cụ thể là, Ngài sẽ giải cứu họ khỏi cơn thạnh nộ sẽ đến (Mác 10:45; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Tuy nhiên, tín đồ sẽ nhận phần thưởng. Vì đức tin của họ nơi Đấng Christ — và lòng trung tín của họ với Ngài — họ sẽ nhận được sự chào đón nồng nhiệt vào Vương Quốc đã hoàn tất (Ma-thi-ơ 25:34; 2 Phi-e-rơ 1:11). Vì những lao nhọc thuộc linh của họ — tức là, vì mọi điều họ đã để Đấng Christ thực hiện qua họ bởi Thánh Linh Ngài — họ sẽ nhận các ân tứ và đặc ân: có người ba mươi, có người sáu mươi, và có người một trăm lần (Ma-thi-ơ 6:20; 25:14-30; Lu-ca 19:11-19; 1 Cô-rinh-tô 3:14; Khải Huyền 11:18). Một cách nghiêm trọng, Phao-lô cảnh báo rằng các thánh đồ cẩu thả sẽ thấy nhiều công việc của mình cháy rụi như gỗ, cỏ khô và rơm rạ, dù chính họ sẽ được cứu (1 Cô-rinh-tô 3:12–15). Có lẽ, sự nhận thức tạm thời về mất mát như vậy sẽ xảy ra vào ngày họ qua đời (c. 13); liên quan đến Ngày Phán Xét, nó báo trước phần thưởng thật nhưng giới hạn. Về phần người hư mất, có lời chép rằng họ sẽ chịu sự báo trả đời đời trong Ghê-hen-na (Ma-thi-ơ 5:22, 29; 10:28; 18:9; 23:15, 33), cũng được gọi là Hồ Lửa (Khải Huyền 19:20; 20:10, 14). Kinh Thánh trình bày Ghê-hen-na như một nơi thật; và vì Cha đã giao mọi sự phán xét cho Con Ngài, dường như chính Đấng Christ sẽ “chuẩn bị” nó vào Ngày Phán Xét (Ma-thi-ơ 5:22–30; 10:28; 18:9; 25:41; Giăng 5:22). Nó có thể nằm trong một chiều kích khác hoặc trong chính không gian, gần với đất (mới) (Khải Huyền 14:10–11). Vì nó là nơi “tối tăm ở ngoài,” bản chất chính xác của lửa của nó không rõ ràng (Ma-thi-ơ 8:12; 22:13; 25:30). Như trước đây trong Âm Phủ, cũng vậy bây giờ trong Ghê-hen-na: Cư dân của nó sẽ trải qua mất mát, hối tiếc, đau đớn, và ý thức về cơn thạnh nộ của Đức Chúa Trời ở trên họ (Ma-thi-ơ 8:12; Lu-ca 16:22–31; Giăng 3:36; Rô-ma 2:12–16; Khải Huyền 18:1–19). Vì những tội lỗi cụ thể của mình, cư dân của nó sẽ chịu các mức độ đau đớn khác nhau (Mác 12:38–40; Lu-ca 12:47; 2 Cô-rinh-tô 5:10). Từ nguyên của từ Ghê-hen-na xác định nó như một loại bãi rác vũ trụ, trong đó rác rưởi của vũ trụ — cả con người lẫn ma quỷ — sẽ cháy đời đời ngay bên ngoài Thành của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 19:1–4; 22:15). Rất quan trọng, Chúa Giê-xu đã dạy rằng lửa đời đời của nó sẽ không được chuẩn bị cho con người, nhưng cho ma quỷ và các sứ giả của nó (Ma-thi-ơ 25:41). Vì vậy, nếu con người đến nơi bị từ chối đời đời này, đó là vì chính họ đã kiên trì từ chối ánh sáng của Đức Chúa Trời, chọn bóng tối thay vào đó (Giăng 3:19–21; Công Vụ 13:46; Rô-ma 1:18; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:8–9). Dù Đức Chúa Trời và các thánh đồ quả thật sẽ vui mừng trong việc thi hành công lý cuối cùng này (Khải Huyền 16:6–7), họ sẽ không vui thích chút nào trong hình phạt của kẻ ác; thật vậy, có khả năng sẽ có nỗi buồn lớn (Ê-xê-chi-ên 33:11; Lu-ca 19:41–44; Rô-ma 9:1–5; Phi-líp 3:18). Dù nghiêm trọng, Sự Phán Xét cũng là một phần không thể thiếu trong Hy Vọng Phước Hạnh của thánh đồ. Các môn đồ của Đấng Christ trông đợi ngày Vua của họ sẽ sai Sự Phán Xét dẫn đến chiến thắng cuối cùng, khi cán cân cuối cùng sẽ được cân bằng, và khi người công chính sẽ nhận phần thưởng xứng đáng, còn kẻ ác nhận điều xứng đáng với họ (Lu-ca 6:20–26; 18:1–8; Khải Huyền 6:9–11; 15:3–4; 18:20). Họ cũng trông đợi nhận phần thưởng của chính mình, và nghe những lời quý báu này từ môi miệng của Thầy: “Hỡi đầy tớ ngay lành và trung tín, được lắm!” (Ma-thi-ơ 25:21; đối chiếu 1 Cô-rinh-tô 3:9–15). Tuy nhiên, nhận biết rằng nguồn thật của sự công chính của họ là chính Đấng Christ, họ phần lớn trông đợi việc quăng mão của mình xuống dưới chân Đấng đã yêu họ và phó chính mình vì họ: Đấng đã kêu gọi, giữ gìn, nên thánh và ban năng lực cho họ suốt đời trên đất để Ngài có thể trình diện họ không chỗ trách được trước sự hiện diện vinh hiển của Ngài với niềm vui lớn (Ga-la-ti 2:20; Giu-đe c. 24; Khải Huyền 4:10). 5. Sự Phục Hồi Muôn Vật Để tôn vinh Con Ngài một cách tối thượng, Cha cũng đã ban cho Ngài đặc ân phục hồi và làm vinh hiển vũ trụ. Đây là đỉnh cao của các hành động cứu chuộc đặc biệt của Đấng Christ. Đức Chúa Trời đã làm cho Ngài thành An-pha và Ô-mê-ga, Đầu Tiên và Cuối Cùng (Khải Huyền 1:8, 17–18). Điều này có nghĩa là Cha đã ban cho Con không chỉ tạo dựng vũ trụ vào lúc ban đầu, mà còn tái tạo nó vào lúc cuối cùng. Như Đấng Christ khi trở lại có thẩm quyền làm sống lại, biến hóa và làm vinh hiển thân thể tan vỡ của các thánh đồ Ngài, Ngài cũng có thẩm quyền và quyền năng bắt mọi sự phục dưới chính mình. Như vậy Ngài sẽ giải phóng chúng khỏi sự lệ thuộc vào sự hư không, và đưa chúng vào sự tự do của vinh hiển của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:20; 1 Cô-rinh-tô 15:24–27; Phi-líp 3:20–21). Sự phục hồi vũ trụ gồm hai phần. Nó bắt đầu bằng một trận hỏa hoạn vũ trụ: một sự tan chảy toàn vũ trụ trong đó, như Chúa đã dự báo, trời và đất sẽ qua đi (Ma-thi-ơ 24:35). Mô tả đầy đủ nhất về sự kiện đáng kinh sợ này được tìm thấy trong 2 Phi-e-rơ 3, nơi sứ đồ viết: Nhưng ngày của Chúa sẽ đến như kẻ trộm, trong ngày đó các từng trời sẽ qua đi với tiếng vang lớn, các nguyên tố sẽ bị tan rã trong lửa cháy, và đất — cùng những công việc làm trên nó — sẽ bị phơi bày. Vì mọi sự này sẽ bị tan rã như vậy, anh em nên là người thể nào, sống trong sự thánh khiết và tin kính, và trông đợi cùng thúc giục sự đến của Ngày của Đức Chúa Trời, vì ngày đó các từng trời sẽ bị tan rã bởi lửa cháy, và các nguyên tố sẽ tan chảy với sức nóng mãnh liệt? Tuy nhiên, theo lời hứa của Ngài, chúng ta trông đợi trời mới và đất mới, trong đó sự công chính ngự trị. (2 Phi-e-rơ 3:10–13; đối chiếu 3:7) Quan trọng là, Phi-e-rơ không trông đợi sự hủy diệt của thế giới tự nhiên, chỉ trông đợi sự thanh tẩy và phục hồi của nó. Chỉ hình thức của thế giới hiện tại này sẽ qua đi, không phải chính thế giới (1 Cô-rinh-tô 7:31). Như Cơn Nước Lụt thời cổ đã tẩy sạch đất khỏi tội nhân và dọn đường cho một thế giới mới, cũng vậy trong Ngày của Chúa — chỉ lần này trong sự đầy trọn cánh chung. Trong trận hỏa hoạn, Đấng Christ sẽ xóa khỏi trật tự tự nhiên mọi vết sẹo của tội lỗi, để từ chính những ngọn lửa thiêu hủy “những sự trước kia” trời mới và đất mới có thể xuất hiện (Ma-thi-ơ 13:41–43; Lu-ca 17:26–30; 2 Phi-e-rơ 3:3–6). Giai đoạn thứ hai của sự phục hồi là điều Chúa Giê-xu gọi là Sự Tái Tạo, điều Phi-e-rơ gọi là Sự Phục Hồi Muôn Vật, và điều Phao-lô gọi là Sự Phục Tùng Của Muôn Vật (Ma-thi-ơ 19:28; Công Vụ 3:21; Phi-líp 3:20–21). Theo nghĩa phủ định, những cách diễn đạt này chỉ đến sự giải cứu vũ trụ: Một lần đủ cả, Đấng Christ sẽ cất bỏ lời nguyền rủa nằm như một tấm chăn sắt trên trật tự tự nhiên, nhờ đó giải phóng nó khỏi sự trói buộc vào cản trở, thất bại và hư hoại (Ê-sai 25:7; Rô-ma 8:18–25; Khải Huyền 22:3). Theo nghĩa tích cực, những cách diễn đạt này chỉ đến sự tạo dựng trời mới và đất mới: một vũ trụ mới mà Đức Chúa Trời in dấu cả hình thức lẫn chức năng sẽ phản chiếu hoàn hảo ý muốn nhân từ của Ngài cho các tạo vật của Ngài (Ê-sai 65:17; 66:22; Ma-thi-ơ 6:10; 2 Phi-e-rơ 3:13). Thế giới này — cũng được gọi là Cánh Chung và Trạng Thái Cuối Cùng — sẽ như thế nào? Một cách tiết kiệm, nhưng phong phú, Kinh Thánh đưa ra một số câu trả lời đầy gợi mở. Về thân thể sống lại của các thánh đồ, chúng ta đã thấy chúng sẽ giống thân thể của Đấng Christ đã sống lại. Như Kinh Thánh nhiều lần dạy, Ngài là “trái đầu mùa của những kẻ đã ngủ.” Ngài là nguyên mẫu thiêng liêng mà nhân loại mới sẽ được làm cho phù hợp trong thân thể, linh hồn và tâm linh (1 Cô-rinh-tô 15:20; đối chiếu Rô-ma 8:29; Phi-líp 3:21; 1 Giăng 3:2). Chúa chúng ta đã cho chúng ta những cái nhìn gợi mở về thân thể sống lại trên Núi Hóa Hình (Ma-thi-ơ 17:1–3), trong nhiều lần Ngài hiện ra sau khi sống lại (Lu-ca 24; Giăng 21), và ở một mức độ nào đó trong sự tự bày tỏ của Ngài cho Giăng trên đảo Bát-mô (Khải Huyền 1:9–16). Được làm cho hoàn hảo hoàn toàn cả bên trong lẫn bên ngoài, các thánh đồ sẽ chiếu sáng như mặt trời trong sức mạnh của nó trong Vương Quốc của Cha họ (Đa-ni-ên 12:3; Ma-thi-ơ 13:43; Khải Huyền 1:16). Nhưng còn Thế Gian Sẽ Đến, ngôi nhà tương lai của các thánh đồ: Nó sẽ như thế nào? Vì phần lớn ngôn ngữ dùng để mô tả nó mang tính biểu tượng, chúng ta phải thận trọng. Tuy vậy, đủ rõ ràng rằng sẽ không còn mặt trời, mặt trăng hay các ngôi sao nữa, vì chính Đức Chúa Trời và Đấng Christ, suốt một ngày đời đời duy nhất, sẽ là sự sáng trong mọi sự, và sự sáng của mọi sự (Đa-ni-ên 12:3; Xa-cha-ri 14:7; Khải Huyền 21:25; 22:5). Cũng vậy, sẽ không còn biển nữa — dù một thế giới được làm tươi mới bên trong bởi những dòng nước ban sự sống của Thánh Linh chắc chắn sẽ được điểm tô bằng những hình ảnh tương tự về mặt vật chất: suối, nguồn, dòng suối, hồ và sông (Ê-sai 35:5–7; 41:17–20; Khải Huyền 21:1; Khải Huyền 22:1). Về toàn bộ muôn loài sinh vật — cây cối, hoa, cây lớn, cá, chim, thú và các loài bò sát — có nhiều điều khích lệ chúng ta rằng chúng ta sẽ gặp lại tất cả chúng trong một ngôi nhà đời đời rộng lớn có vẻ đẹp như Ê-đen (Sáng Thế Ký 1:26–28; 6:19–20; Ê-sai 11:6–9; 35:1–10; 55:12; Rô-ma 8:19). Thật khó có thể chúng ta nên trông đợi một thành phố vật chất, vì Tân Ước luôn xác định chính Hội Thánh là Thành Cô Dâu của Đức Chúa Trời và Đấng Christ (Giăng 4:21–24; Ga-la-ti 4:26; Ê-phê-sô 2:19–22; Hê-bơ-rơ 12:22; Khải Huyền 3:12; 21:2, 9–10, 12, 14). Nơi ở mới của chúng ta sẽ là chính thế giới, một vũ trụ vườn tược phù hợp hoàn hảo với cư dân của nó đến nỗi trong nhà và ngoài trời không còn là hai, mà là một (Sáng Thế Ký 2:8; Ê-sai 51:3; Ê-xê-chi-ên 36:35; Khải Huyền 21:1–2). Trong khi một số nhà giải kinh đã cố gắng rút ra từ Kinh Thánh thêm chi tiết về bản chất vật chất của Thế Gian Sẽ Đến, chính Kinh Thánh dường như hài lòng mô tả nó trong vài nét tổng quát này. Khi làm như vậy, nó khuấy động các thánh đồ đến một sự tò mò thánh khiết và một sự trông đợi háo hức về những vinh hiển sẽ được bày tỏ (Rô-ma 8:18–25; 1 Cô-rinh-tô 13:12). Trong khi chờ đợi, chúng ta có thể nhận sự an ủi phong phú trong nhiều lời hứa của Kinh Thánh liên quan đến bản chất thuộc linh của Vương Quốc đã hoàn tất. Ví dụ, chúng ta có thể an ủi trong sự hiểu biết chắc chắn về những gì sẽ không có ở đó: lời nguyền rủa, tội lỗi, Sa-tan, bạo lực, chiến tranh, bệnh tật, đau đớn, buồn rầu và sự chết (Ê-sai 2:4; Khải Huyền 20:10; 21:4). Tương tự, chúng ta có thể vui mừng trong mọi điều sẽ có ở đó: Đức Chúa Trời, Đấng Christ, Đức Thánh Linh, mọi thiên sứ thánh, đám đông các thánh đồ đồng bạn, sự sáng, sự sống, mục đích, sự phục vụ, sự công chính, vẻ đẹp, và niềm vui không thể tả xiết và đầy vinh hiển (Ma-thi-ơ 25:31; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7; 1 Phi-e-rơ 1:8; Khải Huyền 19:14; 21–22). Đây, tất nhiên, là thế giới trong mơ của nhân loại, chính xác vì nó là thế giới trong mơ của Đấng Tạo Hóa của họ, được thì thầm qua các thời đại vào những ngăn bí mật của lòng người. Đó là một thế giới trong đó, bởi ân điển hoàn tất của Đức Chúa Trời, giấc mơ và thực tại cuối cùng đã trở thành một. Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh là như vậy. 6. Sự Trao Lại Vương Quốc Khi sự phục hồi hoàn tất, vẫn còn một hành động cuối cùng để Đấng Christ thực hiện: Ngài phải trao Vương Quốc đã hoàn tất lại cho Cha Ngài. Về giao dịch bí nhiệm này, sứ đồ Phao-lô đã viết như sau: Vì như trong A-đam mọi người đều chết, thì cũng vậy trong Đấng Christ mọi người đều sẽ được làm cho sống lại. Nhưng mỗi người theo thứ tự của mình: Đấng Christ là trái đầu mùa, và sau Ngài là những người thuộc về Đấng Christ khi Ngài đến. Sau đó đến sự hoàn tất, khi Ngài trao Vương Quốc lại cho Đức Chúa Trời là Cha, sau khi đã hủy bỏ mọi quyền cai trị và mọi thẩm quyền cùng quyền năng. Vì Ngài phải cai trị cho đến khi Ngài đã đặt mọi kẻ thù của Ngài dưới chân Ngài. Kẻ thù cuối cùng bị hủy diệt là sự chết. Vì, “Ngài đã đặt mọi sự phục dưới chân Ngài.” (Nhưng khi Ngài nói rằng mọi sự đã được đặt phục tùng, rõ ràng điều này không bao gồm Đấng đã bắt mọi sự phục tùng Ngài.) Khi mọi sự đã phục tùng Ngài, thì chính Con cũng sẽ phục tùng Đấng đã bắt mọi sự phục tùng Ngài, để Đức Chúa Trời có thể là mọi sự trong mọi sự. (1 Cô-rinh-tô 15:22–28) Chủ đề của Phao-lô trong bản văn này là Sự Sống Lại. Tuy nhiên, trong khi thảo luận về nó, ông được cảm động để khảo sát toàn bộ tiến trình của triều đại thiên thượng của Đấng Mê-si. Vào đầu triều đại đó, Đức Chúa Trời là Cha đã ban cho Con Ngài mọi thẩm quyền trên Trời và trên đất — và cùng với thẩm quyền đó, một sứ mệnh. Tại đây Phao-lô nói rằng sứ mệnh là hủy bỏ mọi quyền cai trị và thẩm quyền thù nghịch, và đặt mọi kẻ thù của Ngài dưới chân Ngài (Thi Thiên 2; 8; 110; Ma-thi-ơ 28:18; Ê-phê-sô 1:15–22). Ở nơi khác, ông định nghĩa nó là việc quy mọi sự về một mối trong Đấng Christ, dù là các sự trên trời hay các sự trên đất (Ê-phê-sô 1:10). Tại Sự Hiện Đến, Đấng Christ sẽ hoàn toàn hoàn thành sứ mệnh này. Mọi kẻ thù sẽ bị trục xuất, và mọi sự sẽ được quy về một mối trong Ngài và dưới Ngài. Vương Quốc vinh hiển mà Cha đã giao cho Ngài tạo dựng sẽ đứng hoàn tất trước mặt Ngài. Theo đó, chỉ còn một điều: một hành động thờ phượng cuối cùng, một sự thừa nhận cuối cùng về mầu nhiệm Ba Ngôi vĩ đại đã mang lại Lịch Sử Cứu Rỗi: Con phải trao Vương Quốc lại cho Cha. Vua Cao Cả phải trao Vương Quốc lại cho Đấng đã ban nó cho Ngài (Giăng 17:6). Nói cách khác, Con bây giờ phải từ bỏ hình thức chủ quyền vũ trụ này của Ngài, và một lần nữa tươi mới đầu phục chính mình, dân Ngài và Vương Quốc Ngài cho Cha. Ngài phải làm điều này để Cha có thể được vinh hiển đúng đắn như Đấng Tối Cao tối thượng của vũ trụ. Ngài phải làm điều đó để Cha (cùng với Con Ngài) có thể là mọi sự trong mọi sự (Khải Huyền 11:15). Và vì Con yêu Cha, Ngài sẽ làm điều đó cách vui mừng (Giăng 17:1). 4 Việc trao lại Vương Quốc này là sự hoàn tất của Sự Hoàn Tất. Hơn nữa, nó cũng là nét hoàn thiện tối hậu trên Hy Vọng Phước Hạnh của các thánh đồ. Dù giao dịch này bí nhiệm, họ dự đoán nó với niềm thích thú, biết rằng trong đó những thành tựu cứu chuộc của Con được ấn định đời đời, Cha được vinh hiển trọn vẹn, và Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời Ba Ngôi cuối cùng được giới thiệu. Theo đó, ngay cả trước khi nó xảy ra, họ nghĩ mình nghe Cha nói với Con chính xác điều Con sẽ nói với họ khi công việc của chính họ hoàn tất: “Hỡi đầy tớ ngay lành và trung tín, được lắm; hãy vào hưởng sự vui mừng của Chúa ngươi” (xem Ma-thi-ơ 25:31). Kết Luận Chủ đề của chúng ta trong chương này là Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh. Trong tình yêu và sự khôn ngoan, Đức Chúa Trời Cha chúng ta đã ban nó cho chúng ta qua Thầy đã được Ngài chỉ định để chúng ta có thể hưởng sự an ủi đời đời và hy vọng tốt lành bởi ân điển (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:16). Lời cầu nguyện của tôi là tất cả chúng ta có thể hiểu, sử dụng và thưởng thức nó thật tốt. Hy vọng này là gì? Như chúng ta đã thấy, nó là một Sự Hoàn Tất duy nhất của mọi sự vào cuối thời đại ác hiện tại này, một Sự Hoàn Tất do chính Đấng Christ thực hiện tại Sự Hiện Đến của Ngài. Tuy nhiên, nó là một hy vọng đa diện. Chúng ta nhìn với hy vọng, không chỉ vào một Sự Hoàn Tất duy nhất, mà còn vào các yếu tố khác nhau của nó. Vì vậy, nếu Đức Chúa Trời định như vậy, chúng ta hy vọng sẽ làm vinh hiển Đấng Christ và thúc đẩy kế hoạch cứu chuộc của Ngài qua chứng ngôn kiên định của chúng ta giữa Cơn Đại Nạn Lớn Nhất và Trận Chiến Cuối Cùng (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1). Chúng ta hy vọng được nhìn thấy mặt Ngài khi Ngài hiện đến, và như vậy được biến đổi thành hình ảnh của Ngài (Rô-ma 6:5; 1 Giăng 3:2). Chúng ta hy vọng thấy Thầy yêu dấu của chúng ta được minh chứng một cách phổ quát: được mọi người và mọi thiên sứ tôn vinh là Vua Cao Cả của Trời và Đất (Phi-líp 2:5–11). Chúng ta hy vọng sự trọn vẹn thuộc linh và thể chất hoàn hảo, được ban cho chúng ta tại Sự Sống Lại Của Kẻ Chết (1 Cô-rinh-tô 15; Cô-lô-se 3:4). Chúng ta hy vọng một cuộc đoàn tụ vui mừng với những người thân yêu đã qua đời khi tất cả chúng ta cùng nhau nhóm lại để gặp Chúa trên không trung (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18). Chúng ta hy vọng thấy Đấng Phán Xét Thánh và Công Chính lật một thế giới đảo lộn về mặt đạo đức trở lại đúng chiều, và trục xuất mọi điều ác khỏi quê hương mới của Ngài (Ma-thi-ơ 13:41–42; 25:41; Rô-ma 2:1–11). Chúng ta hy vọng nghe Đấng Phán Xét nhân từ và đầy ân điển khen ngợi chúng ta vì đời sống đã sống tốt, và vì những công việc đã làm tốt trong quyền năng của Đức Thánh Linh Ngài (Ma-thi-ơ 25:21; Rô-ma 15:17–19). Chúng ta hy vọng thấy lãnh vực tự nhiên được thanh tẩy khỏi mọi dấu vết của tội lỗi, và một thế giới mới xinh đẹp trỗi dậy từ tro tàn của thế giới cũ (2 Phi-e-rơ 3:10–13). Và trong thế giới đó chúng ta hy vọng biết, yêu, phục vụ và hưởng Đức Chúa Trời Ba Ngôi của chúng ta đời đời (Khải Huyền 21:9–14). Hy Vọng Phước Hạnh là như vậy. Viên Ngọc Quý Vô Giá về mặt cánh chung là như vậy. Kho báu ẩn giấu là như vậy, trước đây bị khóa trong kho của Kinh Thánh, nhưng nay được mở ra cho đôi mắt ngạc nhiên của chúng ta bởi Vua Cao Cả của Thiên Đàng, Đấng đã nhân từ đặt vào đôi tay biết ơn của chúng ta những chìa khóa chính cho Cuộc Tranh Luận Vĩ Đại Về Thời Kỳ Cuối Cùng. 1 .	 Xem HKOH, Phụ Lục 5: Liệu Nhà Nước Y-sơ-ra-ên Hiện Đại Có Phải Là Sự Ứng Nghiệm Của Lời Tiên Tri Kinh Thánh Không? 	 2 .	 Trong DNT và sách Khải Huyền có một số tham chiếu đến ngai (hay Tòa Phán Xét) của Đấng Christ, trước ngai đó con người và thiên sứ sẽ xuất hiện vào Ngày Phán Xét (Ma-thi-ơ
25:31; Rô-ma 14:10; 2 Cô-rinh-tô 5:10; Khải Huyền 20:12). Không rõ ngai này là vật chất, là khải tượng, hay chỉ đơn giản là biểu tượng của sự thánh khiết và chủ quyền thiêng liêng. Trong mọi trường hợp, sự nhấn mạnh của Kinh Thánh chắc chắn đặt trên thần tính, sự thánh khiết và chủ quyền xét xử của Đấng Christ, Đấng Phán Xét (Giăng 5:27; Công Vụ 17:31). 3 .	 Các nhà thần học vật lộn với câu hỏi về số phận đời đời của những người sống ngoài biên giới Y-sơ-ra-ên trong thời Cựu Ước, hoặc ngoài tầm với của Phúc Âm trong thời Tân Ước. Tại đây và ở những nơi khác, tôi đã bảo vệ ý tưởng rằng Kinh Thánh trình bày đời sống như một thử nghiệm về tình yêu của chúng ta đối với lẽ thật thuộc linh, và vì vậy Đức Chúa Trời ban cho mỗi người một cơ hội chính đáng để chọn nó, ngay cả khi họ chưa nhận Phúc Âm từ miệng con người. Dù người ta giải quyết câu hỏi quan trọng này thế nào, mọi người tôn kính Kinh Thánh là Lời Đức Chúa Trời đều khẳng định, cùng với Đấng Christ, rằng không ai đến được với Cha ngoại trừ qua Ngài (Giăng 14:6), và rằng “Ai có Con thì có sự sống này; nhưng ai không có Con Đức Chúa Trời thì không có sự sống này” (1 Giăng 5:12). Để biết thêm, xem Dean Davis, The Test, 558. 4 .	 Nhiều bản văn Kinh Thánh khẳng định rằng Đấng Christ sẽ cai trị đời đời trên dân Ngài (Đa-ni-ên 2:44; 7:14, 27; Lu-ca 1:33; 2 Phi-e-rơ 1:11; Khải Huyền 11:15). Những đoạn này làm rõ rằng việc trao lại Vương Quốc không chấm dứt chủ quyền của Con, nhưng thay vào đó — theo một cách không thể mô tả đầy đủ — biến đổi, đặt nó phục tùng, và ấn định nó một lần đủ cả. The_Great_End_Time_Debate-30 CHƯƠNG 15 Các Lựa Chọn Trong Thần Học Cánh Chung Của Kinh Thánh: Những Phê Bình Của Thuyết Vô Thiên Niên Chào mừng đến với phần thứ sáu và cuối cùng của hành trình của chúng ta, phần mà chúng ta áp dụng mọi điều đã học về thần học cánh chung của Kinh Thánh vào GETD, với hy vọng giải quyết nó một lần đủ cả. Trong Phần I của hành trình, chúng ta đã xác định những vấn đề nền tảng và những lựa chọn đương thời trong cuộc tranh luận này. Cũng vậy, chúng ta đã khám phá nguyên nhân gốc rễ của cuộc tranh luận, và vì vậy đã học cách Đức Chúa Trời muốn chúng ta giải quyết nó: bằng cách lắng nghe Thầy đã được Ngài chỉ định trong DNT. Trong các Phần II đến V, chúng ta đã làm chính điều đó — xem xét kỹ lưỡng lời dạy của Chúa về mỗi một trong bốn vấn đề nền tảng của cuộc tranh luận. Trong mọi trường hợp, chúng ta đều thấy rằng DNT ủng hộ cách hiểu truyền thống của thuyết vô thiên niên về thần học cánh chung của Kinh Thánh. Theo đó, giờ đây chúng ta có trong tay một công cụ mạnh mẽ để nghiên cứu, đánh giá và phê bình các trường phái khác nhau về thần học cánh chung của Kinh Thánh. Công cụ này gồm bốn câu hỏi mà chúng ta phải đưa đến từng trường phái:   1) Quan điểm của nó về bản chất và cấu trúc của Vương Quốc của Đức Chúa Trời là gì? 2) Nó giải thích lời tiên tri Cựu Ước về Vương Quốc như thế nào? 3) Nó giải thích sách Khải Huyền nói chung, và chương 20 nói riêng, như thế nào? 4) Quan điểm của nó về Sự Hoàn Tất là gì?   Một lần nữa, trong hành trình của chúng ta, chúng ta đã đi đến những câu trả lời vững chắc của thuyết vô thiên niên cho mọi câu hỏi này. Theo đó, với những câu trả lời đó làm chuẩn mực, chúng ta ở trong một vị thế tuyệt vời để phân biệt điểm mạnh và điểm yếu của các trường phái khác, và thảo luận những điều này với các Cơ Đốc nhân đồng bạn. Từ nay, chúng ta có thể tham gia GETD với kỹ năng, sự tự tin, tinh thần sẵn sàng học hỏi và kết quả. Trong những trang sắp tới, tôi sẽ đưa ra những phê bình ngắn gọn về Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử (Giao Ước Mới và Giao Ước Cũ), Thuyết Hậu Thiên Niên, Thuyết Tiền Thiên Niên Theo Thuyết Thời Kỳ, và Thuyết Tiền Vị Đầy Đủ và Một Phần. Để có những thảo luận chi tiết hơn, xin tham khảo các phụ lục của The High King of Heaven. 1. Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử Với sự trợ giúp của dòng thời gian dưới đây, chúng ta hãy dùng bốn câu hỏi của mình để phê bình Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử (HP). Trên đường đi, tôi sẽ bình luận về những đặc điểm riêng của từng nhánh trong hai nhánh của HP: Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử Giao Ước Mới (NCHP) và Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử Giao Ước Cũ (OCHP). 1 Quan Điểm Về Vương Quốc Như dòng thời gian của chúng ta bày tỏ, HP hình dung Vương Quốc của Đức Chúa Trời bước vào lịch sử trong ba giai đoạn: Thời Kỳ Rao Giảng, Thời Kỳ Ngàn Năm, và Thế Gian Sẽ Đến. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng một Vương Quốc duy nhất xuất hiện chỉ trong hai giai đoạn: Thời Kỳ Rao Giảng Phúc Âm (cũng được gọi là Vương Quốc của Con), tiếp theo là Thời Kỳ Ban Thưởng và Báo Trả. Thời Kỳ Ban Thưởng cũng được gọi là Vương Quốc của Cha và Thế Gian Sẽ Đến. DNT không đề cập đến một giai đoạn ngàn năm của Vương Quốc. Như trong thời Tân Ước, cũng vậy đối với chúng ta ngày nay: Vương Quốc đã đến rồi và chưa đến. Nó đã ở đây về mặt thuộc linh trong Vương Quốc của Con; tuy nhiên, nó chưa ở đây về mặt thuộc linh và thể chất. Vì điều đó, chúng ta phải chờ đợi Sự Hiện Đến, khi Đấng Christ sẽ giới thiệu Vương Quốc của Cha và Thế Gian Sẽ Đến đời đời. Quan Điểm Về OTKP Chúng ta đã thấy rằng những người HP gặp khó khăn trong việc giải thích OTKP. Những người NCHP giải thích nó ít theo nghĩa đen hơn, lập luận rằng nó nói về Hội Thánh sống dưới Giao Ước Mới. Những người OCHP giải thích nó theo nghĩa đen hơn, lập luận rằng nó nói về Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc sống dưới một hình thức đã được sửa đổi của Giao Ước Cũ được thiết kế để kỷ niệm công việc của Đấng Christ. Nhưng cả hai trường phái đều trông đợi một sự ứng nghiệm theo nghĩa đen của một số OTKP trong một thời kỳ ngàn năm tương lai. Tuy nhiên, chúng ta đã học rằng cách tiếp cận này đẩy người giải kinh vào một bụi rậm dày đặc những khó khăn: những mâu thuẫn bề ngoài, những sự lạc thời lịch sử, một sự trở lại tương lai với các yếu tố hoặc các sửa đổi của Luật Môi-se, và một cuộc chiến thua cuộc với giáo huấn Tân Ước về (tính dứt khoát của) Giao Ước Mới, Vương Quốc của Đức Chúa Trời, và Sự Hoàn Tất. May mắn thay, DNT cho chúng ta thấy lối thoát. Vâng, Đức Chúa Trời đã định cho những lời tiên tri “đơn giản” về Đấng Mê-si — những lời tiên tri được ứng nghiệm trước Lễ Ngũ Tuần — được giải thích cơ bản theo nghĩa đen, và được dùng làm chứng trong việc rao giảng Phúc Âm toàn cầu. Nhưng theo NCH, những OTKP thật — những lời tiên tri được ứng nghiệm sau Lễ Ngũ Tuần — phải được giải thích theo lối điển hình, theo giao ước, và theo Hội Thánh học. Trong mọi lời tiên tri như vậy, Thánh Linh đã dùng những ý tưởng và hình ảnh Cựu Ước để ban cho chúng ta những mặc khải được che phủ về các định chế và phước hạnh của Giao Ước Mới mà Đấng Christ sẽ ban cho Hội Thánh Ngài, dù trong Vương Quốc của Con hay Vương Quốc của Cha. Các anh em theo thuyết tiền thiên niên của chúng ta có thể thoát khỏi sự rối loạn và xung đột tiên tri bằng cách dùng NCH để giải thích OTKP. Quan Điểm Về Sách Khải Huyền Trong khi những người HP có những quan điểm khác nhau về cấu trúc tổng thể của sách Khải Huyền, tất cả đều đồng ý rằng các chương 6–19 nói về những sự kiện trước Sự Hiện Đến, trong khi chương 20 nói về những sự kiện sau đó. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng cách đọc mang tính tương lai này về Khải Huyền 20 đưa HP vào xung đột trực tiếp với DNT, vốn khắp nơi trình bày Vương Quốc bước vào lịch sử trong hai giai đoạn đơn giản, và trình bày Sự Hoàn Tất như một Sự Kiện Trọng Đại duy nhất tập trung vào Sự Hiện Đến. Không có cách nào dung hòa một thời kỳ ngàn năm tương lai với thần học cánh chung Tân Ước. Tuy nhiên, có một lối thoát. Như chúng ta đã học trong Phần IV của hành trình, Khải Huyền 20 là một trong sáu bản tóm lược song song về tiến trình và đặc tính của triều đại thiên thượng của Đấng Christ. Điều này có nghĩa là Thời Kỳ Ngàn Năm không nằm trong tương lai, mà ở hiện tại. Chúng ta đang sống trong Thời Kỳ Ngàn Năm bây giờ: mùa dài của Lịch Sử Cứu Rỗi trong đó Đức Chúa Trời đang kêu gọi và thử thách các dân tộc, và trong đó Đấng Christ đang áp dụng sự cứu chuộc mà Ngài đã hoàn thành cho dân Ngài trong những ngày Ngài chịu hạ mình. Quan điểm này về Khải Huyền 20 đưa nó vào sự hài hòa hoàn hảo với phần còn lại của sách, và với thần học cánh chung của toàn bộ DNT. Quan Điểm Về Sự Hoàn Tất Những người HP trông đợi hai lần đến riêng biệt của Đấng Christ: một lần vào cuối thời đại ác hiện tại và một lần khác vào cuối Thời Kỳ Ngàn Năm. Theo đó, họ cũng trông đợi hai sự sống lại, hai sự phán xét, và hai sự biến đổi của thiên nhiên riêng biệt. Như vậy, những người HP thực ra dự đoán hai sự hoàn tất riêng biệt. Tuy nhiên, trong Phần V của nghiên cứu của chúng ta, chúng ta đã thấy rằng DNT chỉ dự đoán một. Kết Luận Tóm lại, chúng ta thấy rằng cả hai hình thức của HP đều đẩy người giải kinh Kinh Thánh vào sự rối loạn, xung đột và thất vọng không thể tránh khỏi. Tuy nhiên, khi chúng ta nhận từ Đấng Christ những chìa khóa chính cho GETD, mọi khó khăn đều được giải quyết và thần học cánh chung thật của Kinh Thánh trỗi dậy như mặt trời trong sức mạnh của nó, xua tan mọi bóng tối. Hy vọng và lời cầu nguyện của tôi cho các anh em HP của tôi là họ sẽ nhận những chìa khóa đó, và một ngày gần đây chúng ta sẽ cùng nhau vui mừng trong bình minh của thuyết vô thiên niên. 2. Thuyết Hậu Thiên Niên Như chúng ta đã học trong Phần I của nghiên cứu, Thuyết Hậu Thiên Niên là một dạng của Thuyết Vô Thiên Niên. Đặc điểm phân biệt của nó là sự trông đợi một Thời Đại Vàng của đức tin Cơ Đốc lan rộng, hòa bình và thịnh vượng trước Sự Hoàn Tất. Với sự trợ giúp của sơ đồ dưới đây, chúng ta hãy xem xét và phê bình lựa chọn cánh chung này, vốn gần đây đã thu hút một số mục sư trẻ tại Hoa Kỳ. Dòng thời gian và thảo luận dưới đây tập trung vào hình thức đương thời phổ biến nhất của Thuyết Hậu Thiên Niên. Quan Điểm Về Vương Quốc Giống như Thuyết Vô Thiên Niên, Thuyết Hậu Thiên Niên hình dung Vương Quốc của Đức Chúa Trời bước vào lịch sử trong hai giai đoạn: Vương Quốc của Con, tiếp theo là Vương Quốc của Cha. Khác với Thuyết Vô Thiên Niên, nó thường đặt ra rằng chính Vương Quốc của Con được chia thành hai giai đoạn. Trong giai đoạn đầu, Phúc Âm ra đi và bắt đầu thịnh vượng, nhưng chỉ một cách ngập ngừng giữa sự chống đối và hoạn nạn lớn. Trong giai đoạn thứ hai — bắt đầu tại một điểm còn ở tương lai đối với chúng ta — Sa-tan bị trói theo cách mà Phúc Âm giờ đây đạt những bước tiến chưa từng có. Đây là giai đoạn “ngàn năm” của Vương Quốc của Con. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng Kinh Thánh không ủng hộ ý tưởng này. Không nơi nào trong DNT chúng ta tìm thấy bất kỳ gợi ý nào rằng Vương Quốc của Con được chia thành hai giai đoạn, hoặc rằng nó bao gồm một Thời Đại Vàng tương lai của sự thịnh vượng Phúc Âm. Ngược lại, cả Đấng Christ lẫn các sứ đồ đều nhiều lần thắt lưng các thánh đồ cho sự chống đối và bắt bớ thường xuyên, nhưng cũng cho một mức độ thành công đáng kể khi Đức Chúa Trời tối cao nhóm bầy nhỏ của Ngài qua việc Hội Thánh trung tín rao giảng Phúc Âm (Ma-thi-ơ 24:9–14; Giăng 10:16; Rô-ma 8:30; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:2; Tít 2:14; 1 Phi-e-rơ 4:12; 1 Giăng 3:13; 5:19). Về điểm này, Ẩn Dụ Về Cỏ Lùng Và Lúa Mì là mẫu mực (Ma-thi-ơ 13:24–30, 36–43). Tại đây Chúa rõ ràng giả định rằng suốt toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng, cỏ lùng sẽ mọc bên cạnh lúa mì. Thật vậy, cỏ lùng nhiều đến nỗi các thiên sứ coi chúng là mối đe dọa cho sự an toàn của mùa màng của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:27–28). Đây là khuôn mẫu cho mọi thần học cánh chung Tân Ước. Tín đồ sống và phục vụ trong thời đại ác hiện tại (Ga-la-ti 1:4). Họ liên tục chiến đấu chống lại các thế lực thế gian của bóng tối hiện tại này (Ê-phê-sô 6:12). Cho đến cuối cùng, hệ thống thế gian sẽ nằm trong sự kìm kẹp của kẻ ác (1 Giăng 5:19). Hội Thánh là một ánh sáng chiếu trong bóng tối ngày càng sâu của hệ thống thế gian (Ma-thi-ơ 5:14; Giăng 1:5). Nàng phải chuộc lại thì giờ, vì những ngày là xấu (Ê-phê-sô 5:16). Kinh nghiệm liên tục của nàng là một trong cơn đại nạn (Khải Huyền 7:14). Nàng đang thực hiện một cuộc hành hương khó nhọc qua đồng vắng của một thế gian thù nghịch (Khải Huyền 12:6, 13–17). Trận Chiến Cuối Cùng đơn giản là trận chiến cuối cùng và cực đoan nhất trong cuộc chiến lâu dài của Hội Thánh. Trong tất cả những điều này, đâu có chỗ cho một Thời Đại Vàng của hòa bình, công chính và thịnh vượng? Và khi nào trong lịch sử Hội Thánh chúng ta đã từng trải qua một thời đại như vậy? Tuy nhiên, những người theo thuyết vô thiên niên có thể học từ những người theo thuyết hậu thiên niên. Sự tự tin của họ vào quyền năng biến đổi của Phúc Âm vừa mang tính Kinh Thánh vừa hấp dẫn. Lịch sử chứng minh rằng Đấng Christ và Kinh Thánh quả thật có thể tạo những tác động tích cực đáng kể lên văn hóa và các định chế xã hội. Những người theo thuyết hậu thiên niên phục vụ như một lời nhắc nhở lành mạnh cho những người theo thuyết vô thiên niên rằng Hội Thánh phải duy trì sự tham gia về văn hóa và chính trị. Mặt khác, những người theo thuyết vô thiên niên phục vụ như một lời nhắc nhở lành mạnh cho những người theo thuyết hậu thiên niên rằng cuối cùng sứ mệnh của Hội Thánh không phải là khuất phục hệ thống thế gian cho Đấng Christ, mà là giúp Đấng Christ lấy một dân tin kính ra khỏi nó cho chính Ngài (Giăng 15:19; 17:6). Không phải Hội Thánh sẽ mang đến Thời Đại Vàng mà chúng ta mơ ước; đó là Đấng Christ khi Ngài trở lại. Quan Điểm Về OTKP Những người theo thuyết hậu thiên niên lập luận rằng nhiều OTKP dự báo một chiến thắng toàn cầu của Phúc Âm trong Thời Kỳ Rao Giảng (ví dụ, Thi Thiên 72; 110; Ê-sai 2:1–4; 45:2–3; 65:17–25; Mi-chê 4:1–3; Xa-cha-ri 9:10). Tại đây chúng ta gặp một số rối loạn. Các anh em của chúng ta đúng khi họ khẳng định rằng những lời tiên tri này được ứng nghiệm dưới Giao Ước Mới và vì vậy phải được giải thích theo lối điển hình và tượng trưng. Nhưng họ sai khi họ khẳng định rằng chúng phần lớn được ứng nghiệm trong Thời Kỳ Rao Giảng, và hầu như không chút nào trong Thế Gian Sẽ Đến. Lẽ thật ở đây tinh tế và chỉ có thể tiếp cận qua việc sử dụng cẩn thận DNT và NCH. DNT mô tả Vương Quốc của Con như một mùa tạm thời của thành công Phúc Âm một phần dẫn đến Sự Hoàn Tất, và Vương Quốc của Cha như một mùa đời đời của thành công Phúc Âm trọn vẹn sau Sự Hoàn Tất. Chúng ta phải giải thích OTKP dưới sự kỷ luật của khuôn khổ này. Nếu không, chúng ta sẽ vấp vào lỗi lầm, sự lạc quan sai lầm và thất vọng sâu sắc. Chúng ta hãy áp dụng nguyên tắc này vào một bản văn đặc biệt quý giá trong lòng các anh em theo thuyết hậu thiên niên của chúng ta. Trong Thi Thiên 72, tác giả (có khả năng là Đa-vít) cung cấp cho các đồng bào Y-sơ-ra-ên của ông một lời cầu nguyện đăng quang mà họ có thể dâng lên Đức Chúa Trời thay cho Sa-lô-môn và các vua kế vị hoàng gia của ông. Khi làm như vậy, ông ban cho thế gian một bức tranh về vị vua lý tưởng của Y-sơ-ra-ên, và về những phước hạnh sẽ đi kèm triều đại của ông. Những người theo thuyết tiền thiên niên nói Đa-vít đang mô tả những trái của một thời đại ngàn năm sẽ bắt đầu sau khi Đấng Christ trở lại. Những người theo thuyết hậu thiên niên nói ông đang mô tả những trái của một Thời Đại Vàng sẽ xảy ra trước khi Ngài trở lại. Những người theo thuyết vô thiên niên, hoạt động dưới sự kỷ luật của DNT, nói ông đang mô tả những trái của triều đại thiên thượng của Đấng Christ trong Thời Kỳ Rao Giảng, tại Sự Hoàn Tất, và suốt Thế Gian Sẽ Đến đời đời. Họ hiểu rằng mầu nhiệm của Vương Quốc hai giai đoạn đã bị giấu khỏi mắt của Thi Thiên gia, kết quả là ông ban cho chúng ta một tầm nhìn liền mạch về toàn bộ trái của triều đại đã hứa của Đấng Mê-si. Với sự trợ giúp của NCH, chúng ta có thể thấy chính xác tầm nhìn được ứng nghiệm như thế nào. Ví dụ, chúng ta có thể thấy rằng ngay cả bây giờ Vua thiên thượng bảo vệ lý lẽ của người nghèo (c. 4; Ma-thi-ơ 5:3; 1 Cô-rinh-tô 1:26–30). Ngay cả bây giờ Ngài ban sự giải cứu cho người bị áp bức và thiếu thốn (cc. 4, 12; Ê-phê-sô 2:1–10; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10; Tít 3:3–7). Ngay cả bây giờ, đối với dân khao khát thuộc linh của Ngài, Ngài như những cơn mưa tưới đất (c. 6; Công Vụ 3:19; 1 Cô-rinh-tô 12:13; Phi-líp 1:19). Ngay cả bây giờ, qua việc trung tín rao giảng Phúc Âm, quyền thống trị trải rộng của Ngài đang lan từ biển này sang biển khác, và đến mọi đầu cùng đất (c. 8; Ma-thi-ơ 13:33; Công Vụ 1:8; Cô-lô-se 1:23). Tuy nhiên, thi thiên này cũng dự đoán Sự Hoàn Tất, cũng như giai đoạn đời đời của Vương Quốc sẽ tiếp theo. Khi Ngài trở lại, các kẻ thù của Vua sẽ liếm bụi (c. 9; Lu-ca 19:27), mọi kẻ cai trị trên đất sẽ sấp xuống trước mặt Ngài (c. 11; Phi-líp 2:10), và mọi kẻ áp bức còn lại, bao gồm chính sự chết, sẽ bị nghiền nát (cc. 4, 14; Rô-ma 16:20; 1 Cô-rinh-tô 15:25). Sau đó, trong Vương Quốc đã hoàn tất mà chính Ngài đã mở ra, các núi sẽ mang lại thịnh vượng hoàn hảo (c. 3; Hê-bơ-rơ 12:18–24; Khải Huyền 21:10), các dân sẽ thịnh vượng như cỏ ngoài đồng (c. 16; Khải Huyền 22:2), các thánh đồ sẽ ca ngợi danh Ngài đời đời (c. 17; Hê-bơ-rơ 13:15), và mọi dân tộc của những người được cứu sẽ gọi Ngài là có phước (c. 17; Khải Huyền 5:6–14). Ngài sẽ sống lâu, và Cô Dâu và Gia Đình đã được cứu chuộc của Ngài sẽ sống lâu với Ngài trong Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời (cc. 14, 15; Khải Huyền 1:18; 21:3–4). Không phải là OTKP không thể được hiểu là hứa một Thời Đại Vàng của sự thịnh vượng Phúc Âm; mà là DNT yêu cầu chúng ta giải thích chúng theo cách khác. Cựu Ước quả thật hứa một triều đại phổ quát của Đấng Mê-si của Y-sơ-ra-ên và Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên. Nhưng triều đại đó sẽ lan khắp đất một phần qua việc rao giảng Phúc Âm, và sau đó trong sự đầy trọn khi Chúa trở lại. Vào ngày đó, chính các tiên tri Cựu Ước sẽ vui mừng, vì Thời Đại Vàng của vị Vua lý tưởng của Y-sơ-ra-ên cuối cùng đã đến. Quan Điểm Về Sách Khải Huyền Theo quy tắc, những người theo thuyết hậu thiên niên dạy rằng những sự kiện được mô tả trong Khải Huyền 20 tiếp theo những sự kiện được mô tả trong Khải Huyền 19:11–21. Nhưng vì Khải Huyền 20:7–15 rõ ràng nói về Sự Hoàn Tất, những người theo thuyết hậu thiên niên kết luận rằng Khải Huyền 19:11–21 phải nói về điều gì khác. Theo đó, Loraine Boettner lập luận rằng Khải Huyền 19 đang ban cho chúng ta “một khải tượng trình bày bằng ngôn ngữ tượng trưng cuộc đấu tranh lâu dài qua các thời đại giữa các thế lực thiện và các thế lực ác trong thế gian, với lời hứa về chiến thắng trọn vẹn.” 2 Nói cách khác, Khải Huyền 19 ban cho chúng ta hình ảnh Đấng Christ giành được một mức độ thành công Phúc Âm trong giai đoạn đầu của Vương Quốc của Con. Điều này, theo thời gian, sẽ dẫn đến một sự trói buộc đặc biệt của Sa-tan, điều này đến lượt nó sẽ mở ra một thời đại ngàn năm của thành công Phúc Âm phi thường (Khải Huyền 20:1–3). Vào ngày đó, những người theo thuyết hậu thiên niên nói, thế gian sẽ trải qua “sự sống lại đầu tiên.” Tức là, nó sẽ trải qua một “sự phục hồi và minh chứng cho lý lẽ mà các tử đạo đã chết vì nó” (John Jefferson Davis) và một “sự tái sinh của tinh thần tử đạo” (Augustus Strong). 3 Theo đó, số lượng lớn các thánh đồ ngàn năm, giờ đây hoàn toàn phục tùng Thánh Linh của Đấng Christ, sẽ cai trị trong chiến thắng trên tội lỗi trên một trái đất hòa bình và thịnh vượng (Khải Huyền 20:4–6). Vâng, vào cuối Thời Kỳ Ngàn Năm, chiến thắng toàn cầu này sẽ dường như, trong khoảnh khắc ngắn nhất, kết thúc trong thất bại, khi Sa-tan được thả khỏi ngục của nó và nhóm đám đông chống lại dân trung tín của Đức Chúa Trời. Nhưng tại Sự Hiện Đến của Ngài, Đấng Christ sẽ nhanh chóng can thiệp để hủy diệt các kẻ thù của Ngài (Khải Huyền 20:7–10). Điều này sẽ dẫn đến Sự Phán Xét Cuối Cùng (Khải Huyền 20:12–15), điều này đến lượt nó sẽ dẫn đến trời mới và đất mới (Khải Huyền 21–22). Nhưng một lần nữa, DNT không ủng hộ giáo huấn này. Như chúng ta đã thấy, Khải Huyền 20 chạy song song với Khải Huyền 17–19, và không theo sau nó theo thứ tự thời gian. Khải Huyền 19:11–21 chắc chắn nhất ban cho chúng ta Sự Hiện Đến, cũng như Khải Huyền 6:12–17, 11:11–19, 14:14–20, và 20:10–15. Sự trói buộc Sa-tan đã diễn ra vào đầu Thời Kỳ Rao Giảng, qua công việc của Đấng Christ trên thập tự giá. Nó không còn ở tương lai, ngay cả đối với chúng ta là những người sống hai ngàn năm vào thời đại đó (Ma-thi-ơ 12:29; Giăng 12:31; Cô-lô-se 2:15; 1 Phi-e-rơ 3:22; Khải Huyền 12:7–12). Sự sống lại đầu tiên không phải là một sự hồi sinh của lý lẽ hay tinh thần của tử đạo, nhưng thay vào đó là sự làm cho trọn vẹn tâm linh của các thánh đồ khi họ bước vào những niềm vui của Trạng Thái Trung Gian (Khải Huyền 14:13). Và cuối cùng, triều đại ngàn năm của các thánh đồ không diễn ra trên đất, nhưng thay vào đó trên Thiên Đàng, nơi tâm linh của các thánh đồ cai trị trong sự sống với Đấng Christ, ngay cả khi họ chờ đợi chiến thắng cuối cùng của sự sống trong Đấng Christ: sự sống lại của thân thể họ tại Sự Hiện Đến của Vua Cao Cả (Rô-ma 5:17; 1 Cô-rinh-tô 15:1–58; Khải Huyền 20:11–15). Quan Điểm Về Sự Hoàn Tất Về cơ bản, quan điểm hậu thiên niên về Sự Hoàn Tất là lành mạnh, vì nó trông đợi một Sự Hoàn Tất duy nhất tại Sự Hiện Đến của Đấng Christ. Tuy nhiên, có một số vấn đề nặng nề. Thứ nhất, nhiều người theo thuyết hậu thiên niên dự đoán một sự trở lại của Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc trong những ngày sau rốt trước Thời Đại Vàng của thành công Phúc Âm. Nhưng đây không phải là giáo huấn của DNT, vốn trông đợi sự trở lại của Y-sơ-ra-ên gần cuối Thời Kỳ Ngàn Năm; tức là, gần cuối Thời Kỳ Rao Giảng. Tại đây lỗi hậu thiên niên là mối quan tâm thật, vì nó cướp khỏi Hội Thánh một dấu hiệu quan trọng về sự sắp xảy ra của Sự Hiện Đến: việc ghép (nhiều) người Do Thái thuộc dân tộc trở lại vào cây nho của Đấng Christ, sau đó chúng ta có thể sớm trông đợi “sự sống từ kẻ chết” (Rô-ma 11:15). 4 Thứ hai, Thuyết Hậu Thiên Niên làm suy yếu giáo huấn Kinh Thánh về Trận Chiến Cuối Cùng. Vâng, những người theo thuyết hậu thiên niên xưng nhận rằng một Trận Chiến Cuối Cùng sẽ xảy ra ngay trước Sự Hiện Đến. Nhưng bằng cách đặt nó ở phía xa của Thời Đại Vàng của họ, họ khiến Hội Thánh trông đợi trước tiên một Thời Đại Vàng (sẽ không đến), và chỉ sau đó một Trận Chiến Cuối Cùng (mà, đối với những người theo thuyết hậu thiên niên, sẽ đến quá sớm). Như vậy, Thuyết Hậu Thiên Niên cắt đứt dây thần kinh của giáo huấn Tân Ước, vốn cảnh báo rằng Trận Chiến Cuối Cùng có thể nhanh chóng giáng xuống Hội Thánh, và rằng nàng phải luôn sẵn sàng cho nó (Mác 13:37; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–10; Khải Huyền 16:15). Nó khiến một Hội Thánh lạc quan ngây thơ dễ bị sốc trước sự trỗi dậy đột ngột của Kẻ Chống Đấng Christ, và trước mọi sự vỡ mộng thuộc linh phải chảy ra từ sự thất vọng như vậy. Những hậu quả thảm khốc này bắt nguồn từ việc Thuyết Hậu Thiên Niên không thấy rằng toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng là một mùa chiến đấu Phúc Âm, xung đột, và “cơn đại nạn” (Khải Huyền 7:14). Cuối cùng, Thuyết Hậu Thiên Niên có xu hướng tầm thường hóa Trận Chiến Cuối Cùng và Sự Phán Xét. Cả hai đều là những sự kiện nghiêm trọng sẽ bao trùm những phần lớn của nhân loại. Thuyết Hậu Thiên Niên hình dung Trận Chiến Cuối Cùng như một gợn sóng không may trên một biển hạnh phúc ngàn năm. Tương tự, nó giảm thiểu mức độ nghiêm trọng của Sự Phán Xét bằng cách ngụ ý rằng nhờ Thời Đại Vàng của tiến bộ Phúc Âm, tương đối ít linh hồn sẽ bị hư mất. Về cả hai điểm, DNT không đồng ý. Chúa chúng ta đã phán rằng suốt Thời Đại Hội Thánh, và đặc biệt vào cuối của nó, các môn đồ Ngài sẽ bị mọi dân tộc ghét (Ma-thi-ơ 10:16–25; 24:9). Giăng kể rằng số lượng những người sẽ gây chiến chống lại trại và thành cánh chung của các thánh đồ sẽ “như cát bờ biển” (Khải Huyền 20:8). Về tỷ lệ người được cứu so với người bị hư mất, chúng ta không khôn ngoan khi tham gia suy đoán (Lu-ca 13:22–30). Tuy nhiên, thật nghiêm trọng khi nhớ lại rằng cửa rộng và đường khoảng khoát dẫn đến sự hủy diệt, và nhiều người đi vào đó (Ma-thi-ơ 7:13; 13:24–30, 36–43); rằng Đấng Christ gọi Hội Thánh Ngài là một “bầy nhỏ” (Lu-ca 12:32); và rằng những người sẽ theo Ngài trên các sườn của Si-ôn đời đời là những trái đầu mùa (tức là, phần nhỏ hơn) của tổng mùa gặt của Đức Chúa Trời và Chiên Con (Ma-thi-ơ 3:11–12; 13:36–43; Gia-cơ 1:18; Khải Huyền 14:1–4, 14–20). Như vậy, chúng ta thấy rằng dù có cái gật đầu đáng hoan nghênh đối với chính thống, Thuyết Hậu Thiên Niên ban cho chúng ta một quan điểm méo mó và có khả năng gây hại về Sự Hoàn Tất. Kết Luận Chắc chắn chúng ta có thể biết ơn khi các anh em theo thuyết hậu thiên niên nhắc nhở chúng ta rằng Đức Chúa Trời đã hứa cứu chuộc một đám đông lớn các tín đồ từ mọi bộ tộc, ngôn ngữ, dân tộc và quốc gia (Khải Huyền 5:9; 7:9). Và chắc chắn chúng ta có thể cùng họ khẳng định rằng sự tiến bộ của Vương Quốc của Đấng Christ sẽ làm dậy men hệ thống thế gian ác theo cách có những tác động tích cực lên các định chế khác nhau của nó, dù văn hóa, chính trị hay kinh tế (Ma-thi-ơ 5:13–16). Bằng mọi cách, vậy, hãy để từng Cơ Đốc nhân phục vụ Chúa trong mọi lãnh vực hợp pháp của đời sống, và hãy để họ biết ơn vì bất kỳ điều tốt tạm thời nào sự hiện diện của họ có thể hoàn thành, dù lớn hay nhỏ (Giăng 17:15). Tuy nhiên, chúng ta nên coi Thuyết Hậu Thiên Niên là một thần học cánh chung có khuyết điểm nghiêm trọng. Như chúng ta đã thấy, nó hiểu sai mục đích chính của Đức Chúa Trời cho Vương Quốc của Con, vốn không phải là Cơ Đốc hóa Lãnh Địa Bóng Tối, mà thay vào đó là giải cứu một dân được chọn ra khỏi nó và chuyển họ vào Vương Quốc của Con yêu dấu của Ngài (Ga-la-ti 1:4; Cô-lô-se 1:13). Học thuyết không đúng Kinh Thánh của nó về một Thời Đại Vàng chảy vào cách giải thích OTKP của nó, bóp méo ý nghĩa thật của những bản văn Cựu Ước quý báu này. Và điều tương tự cũng đúng liên quan đến sách Khải Huyền. Nhưng trên hết, Thuyết Hậu Thiên Niên bóp méo Hy Vọng Phước Hạnh của tín đồ, tập trung nó vào một giai đoạn ảo tưởng của lịch sử Hội Thánh, thay vì vào những dấu hiệu thật của thời đại và Sự Hoàn Tất khi Đấng Christ trở lại (Tít 2:13; 1 Phi-e-rơ 1:13). Vì mọi lý do này, tôi muốn mời các anh em theo thuyết hậu thiên niên của tôi trở về nhà với người mẹ thuộc linh đã sinh ra các anh em: thần học cánh chung của thuyết vô thiên niên thuộc Cải Chánh cổ điển. Thật vậy, nàng đã dọn bàn của nàng thật tốt, và háo hức tha thứ, quên đi, và thưởng thức mọi điều tốt lành cùng các con trai yêu dấu của nàng. 3. Thuyết Tiền Thiên Niên Theo Thuyết Thời Kỳ Trong hành trình của chúng ta, chúng ta đã chạm đến hầu hết các tín điều của Thuyết Tiền Thiên Niên Theo Thuyết Thời Kỳ. Trong phần này, tôi sẽ đưa ra một phê bình ngắn nhưng toàn diện về lựa chọn cánh chung phổ biến này, dừng lại để xem xét kỹ hơn giáo huấn của thuyết thời kỳ về Đa-ni-ên 9 và sách Khải Huyền. Quan Điểm Về Vương Quốc Hành trình của chúng ta đã cho chúng ta thấy rằng Thuyết Thời Kỳ hiểu sai Vương Quốc của Đức Chúa Trời theo ba cách cơ bản. Thứ nhất, nó hiểu sai bản chất của Vương Quốc. Thuyết Thời Kỳ cổ điển xác định Vương Quốc là một triều đại thần quyền trên đất tương lai của Đấng Christ trên Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc và các dân tộc. Tuy nhiên, DNT xác định Vương Quốc là một triều đại thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời là Cha, qua Con, và bởi Đức Thánh Linh, trên mọi người đã bước vào Giao Ước Mới bởi đức tin. Vương Quốc không liên quan gì đến một sự trở lại với các định chế thần quyền của Luật Môi-se, tất cả đều đã được Đấng Christ và Giao Ước Mới làm ứng nghiệm và khiến trở nên lỗi thời. Thứ hai, nó hiểu sai cấu trúc của Vương Quốc. Như trong trường hợp của HP, cũng vậy tại đây: Thuyết Thời Kỳ trông đợi ba giai đoạn của Vương Quốc, trong khi DNT chỉ trông đợi hai. Thứ ba, Thuyết Thời Kỳ hiểu sai dân của Vương Quốc. Theo DNT, họ là Hội Thánh phổ quát: tín đồ của mọi thời và mọi nơi, được gọi ra khỏi Lãnh Địa Bóng Tối và vào Giao Ước Đời Đời của Đức Chúa Trời qua đức tin nơi Đấng Christ (Ma-thi-ơ 11:28–30; Giăng 6:37, 44, 65; Ê-phê-sô 2:11–3:13). Đây là dòng dõi thuộc linh thật của Áp-ra-ham (Ga-la-ti 3:29). Đây là Y-sơ-ra-ên thật của Đức Chúa Trời (Ga-la-ti 6:16). DNT nhấn mạnh: Đức Chúa Trời không có hai gia đình riêng biệt, cũng không có hai kế hoạch riêng biệt cho những gia đình đó: một Phúc Âm của Vương Quốc cho người Do Thái, và một Phúc Âm của Ân Điển cho người Ngoại. Qua Đấng Christ, Đức Chúa Trời đã phá đổ bức tường ngăn cách người Do Thái và người Ngoại (Ê-phê-sô 2:14). Từ nay, không có người Do Thái hay người Hy Lạp, nô lệ hay tự do, nam hay nữ, nhưng tất cả đều là một trong Chúa Giê-xu Christ (Ga-la-ti 3:28). Từ nay, có một bầy (Giăng 10), một Người Nữ (Khải Huyền 12), một Cô Dâu (Ê-phê-sô 5), một Người Vợ (Khải Huyền 21), một Thân Thể (Ê-phê-sô 5), một Người Mới (Ê-phê-sô 2), một Cây Ô-li-ve (Rô-ma 11), một Thành (Khải Huyền 21), một Chức Thầy Tế Lễ Hoàng Gia (1 Phi-e-rơ 2), và một Dân Thánh (Ga-la-ti 6:16; 1 Phi-e-rơ 2). Vì vậy, đừng ai xây dựng lại điều Đức Chúa Trời đã đời đời phá đổ (Ga-la-ti 2:18); và đừng ai phân rẽ điều Đức Chúa Trời đã đời đời kết hợp (Ma-thi-ơ 19:6). Quan Điểm Về OTKP Giống như những người OCHP, những người theo thuyết thời kỳ giải thích OTKP khá theo nghĩa đen.
Như vậy, những vấn đề giải kinh của nhóm sau cũng giống như của nhóm trước. Cách tiếp cận theo nghĩa đen của họ vướng họ vào những sự lạc thời lịch sử, những mâu thuẫn bề ngoài, một sự phục sinh của Luật Cựu Ước, một sự xây dựng lại bức tường giữa người Do Thái và người Ngoại, và vấn đề về những điều kiện ngàn năm được nói là tồn tại đời đời. Và điều này đến lượt nó đưa họ vào xung đột trực tiếp với giáo huấn Tân Ước về bản chất và cấu trúc của Vương Quốc được giới thiệu dưới Giao Ước Mới. May mắn thay, những người theo thuyết thời kỳ tiến bộ đã bắt đầu cảm nhận sức mạnh của những phản đối này. Nhận biết rằng Vương Quốc quả thật “đã đến rồi” và “chưa đến,” họ thừa nhận rằng ngay cả bây giờ Đa-vít lớn hơn đang cai trị trên ngai thiên thượng của Ngài, và rằng với tư cách là thành viên của Giao Ước Mới, Hội Thánh quả thật đang tham dự vào các giao ước Áp-ra-ham và Đa-vít. Theo đó, những nhà giải kinh này (những người tuy vậy vẫn tuân thủ sơ đồ cơ bản của thuyết thời kỳ về Lịch Sử Cứu Rỗi) lập luận rằng OTKP có một sự ứng nghiệm kép: Nó nói về cả Thời Đại Hội Thánh lẫn một thời kỳ ngàn năm Do Thái tương lai. Những người theo thuyết vô thiên niên biết ơn vì bước nhỏ này đi đúng hướng. Tuy nhiên, nó chỉ là bước đầu tiên trong một hành trình dài sẽ chỉ kết thúc khi những người theo thuyết thời kỳ cuối cùng trở về nhà với thần học cánh chung của Kinh Thánh và của tổ phụ Tin Lành của họ. Quan Điểm Về Sách Khải Huyền Cách giải thích của thuyết thời kỳ về Đa-ni-ên 9:24–27 là tảng đá của thần học thuyết thời kỳ. Nói rộng, nó làm nền cho niềm tin của họ rằng Đức Chúa Trời có một mục đích kép trong Lịch Sử Cứu Rỗi: sự cứu rỗi của Hội Thánh (dân thiên thượng của Ngài), và sự cứu rỗi của Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc (dân trên đất của Ngài). Nói hẹp hơn, nó chi phối cách hiểu của họ về sách Khải Huyền. Rất quan trọng, những người theo thuyết thời kỳ thấy sự hài hòa được cho là giữa Đa-ni-ên 9 và sách Khải Huyền thật thuyết phục: Cái này dường như rõ ràng củng cố cái kia, và như vậy minh chứng toàn bộ hệ thống thuyết thời kỳ. Theo đó, trong phần này chúng ta phải dành thêm thời gian thảo luận những vấn đề quan trọng này. Chúng ta sẽ làm như vậy trong ba bước. Thứ nhất, chúng ta sẽ xem xét ngắn gọn cách giải thích của thuyết thời kỳ về Đa-ni-ên 9. Tiếp theo, chúng ta sẽ thảo luận cách giải thích của thuyết thời kỳ về sách Khải Huyền, nhấn mạnh mối liên hệ (được cho là) của nó với Đa-ni-ên 9 và đưa ra những phê bình của thuyết vô thiên niên trên đường đi. Cuối cùng, chúng ta sẽ tìm hiểu vì sao các nhà giải kinh theo thuyết thời kỳ đã hiểu sai một cách nghiêm trọng Hồi Kết Vĩ Đại Của Toàn Bộ Kinh Thánh. A. Cách Giải Thích Của Thuyết Thời Kỳ Về Bảy Mươi Tuần Lễ Của Đa-ni-ên Tại đây, rất ngắn gọn, là cách giải thích tiêu chuẩn của thuyết thời kỳ về Đa-ni-ên 9:24–27. Chủ đề của lời tiên tri không phải là tương lai của Y-sơ-ra-ên thuộc linh, mà là của Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc; dân của Đa-ni-ên và thành của Đa-ni-ên không phải là người Do Thái và người Ngoại đã được cắt bì thuộc linh, mà là chủng tộc và quốc gia Do Thái (Đa-ni-ên 9:24). Suốt thời Cựu Ước, Đức Chúa Trời đã hứa cho nhóm sau một vương quốc thần quyền được trung gian bởi Đấng Mê-si của Ngài. Nhưng trước khi Y-sơ-ra-ên có thể bước vào Thời Đại Vương Quốc đã hứa này, trước tiên nó phải trải qua “bảy mươi tuần lễ” của Đa-ni-ên. Đây là những tuần lễ của những năm dương lịch, tổng cộng 490. Sáu mươi chín tuần lễ của câu 25 bắt đầu với sắc lệnh của Át-ta-xét-xe để xây dựng lại Giê-ru-sa-lem (445 TCN); chúng kết thúc vào lúc sinh ra (hoặc vào thành cách khải hoàn) của Đấng Christ. Câu 26 ban cho chúng ta những sự kiện của tuần lễ thứ sáu mươi chín: tuần lễ mà Đấng Christ bị từ chối, và sau đó tướng La Mã Ti-tút đến và phá hủy đền thờ tại Giê-ru-sa-lem. Tại điểm này trong lời tiên tri, Đa-ni-ên nhảy qua toàn bộ Thời Đại Hội Thánh (nay dài khoảng hai ngàn năm), nhờ đó giữ những sự đối đãi của Đức Chúa Trời với dân thiên thượng của Ngài (tức là Hội Thánh) như một mầu nhiệm sau này sẽ được Đấng Christ vén mở. Theo đó, câu 27 ban cho chúng ta những sự kiện tương lai được định sẽ xảy ra trong tuần lễ thứ bảy mươi: tuần lễ tiếp theo sự cất lên bí mật của Hội Thánh. Ngay tại đây, “đồng hồ thời gian tiên tri của Đức Chúa Trời” bắt đầu tích tắc trở lại; tại đây Ngài tiếp tục những sự đối đãi của Ngài với các con cháu (thể chất) của Áp-ra-ham. Tuần lễ bảy năm này được gọi là Cơn Đại Nạn. Vào đầu Cơn Đại Nạn, Kẻ Chống Đấng Christ lập một giao ước với Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc. Vào giữa tuần lễ, hắn phá vỡ giao ước, đàn áp sự thờ phượng Do Thái, và làm ô uế đền thờ Do Thái (đã được khôi phục). Điều này đánh dấu sự bắt đầu của Cơn Đại Nạn Lớn, kéo dài ba năm rưỡi. Vào cuối của chúng, Đấng Christ sẽ trở lại trong vinh hiển, hủy diệt Kẻ Chống Đấng Christ, và chào đón các thánh đồ Do Thái (và những người Ngoại hoán cải) đã sống sót qua Cơn Đại Nạn vào Thời Đại Vương Quốc đã hứa. Theo Khải Huyền 20, nó sẽ kéo dài một ngàn năm theo nghĩa đen. 5 B. Cách Giải Thích Của Thuyết Thời Kỳ Về Sách Khải Huyền Trong những đoạn sắp tới, tôi sẽ trình bày cách giải thích tiêu chuẩn của thuyết thời kỳ về từng phần của sách Khải Huyền. Sau đó, bằng chữ nghiêng, tôi sẽ đưa ra một câu trả lời của thuyết vô thiên niên. Trên đường đi, tôi cũng sẽ chỉ ra cách cách hiểu của người theo thuyết thời kỳ về Đa-ni-ên 9 kiểm soát suy nghĩ của hắn về sách Khải Huyền. Chương 1 của sách Khải Huyền ban cho chúng ta một khải tượng về Đấng Christ đã được tôn cao, Đấng sẽ trước tiên thực hiện mục đích của Đức Chúa Trời cho Hội Thánh (Khải Huyền 2–5), và sau đó mục đích của Đức Chúa Trời cho Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc (Khải Huyền 6–20). Câu trả lời của thuyết vô thiên niên: Vâng, chương 1 ban cho chúng ta một mặc khải về Đấng Christ đã được tôn cao, Chúa của phần còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi. Nhưng không, sách này không ban cho chúng ta mục đích và kế hoạch hai mặt của Đức Chúa Trời, trước tiên cho Hội Thánh, và sau đó cho Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc. Thay vào đó, nó ban cho chúng ta mục đích và kế hoạch duy nhất của Đức Chúa Trời cho dân duy nhất của Ngài: Hội Thánh, gồm những người Do Thái và người Ngoại được chọn của mọi thời. Tại đây, tuy nhiên, sự nhấn mạnh đặt trên dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời, khi Vua Cao Cả của Thiên Đàng giúp họ thực hiện cuộc hành hương thuộc linh khó khăn qua Thời Kỳ Rao Giảng Phúc Âm. Các chương 2–3 ban cho chúng ta những sứ điệp của Chúa cho bảy hội thánh tại A-si. Dù chúng là thật, những hội thánh này cũng tượng trưng cho Hội Thánh phổ quát, và (đối với một số người trong chúng ta) những giai đoạn lịch sử mà nàng phải trải qua trong tiến trình của Thời Đại Hội Thánh. Thời đại này là “dấu ngoặc đơn mầu nhiệm” mà cả Đa-ni-ên lẫn bất kỳ tiên tri Cựu Ước nào khác đều không thấy trước. Đó là thời đại mà Đấng Christ đã vén mở khi, dự đoán sự từ chối của Y-sơ-ra-ên đối với Ngài, Ngài phán: “Ta sẽ xây dựng hội thánh của Ta” (Ma-thi-ơ 16:18). Như vậy, trong các chương 2–3, Đấng Christ đang nói với Hội Thánh, về Hội Thánh, trong Thời Đại Hội Thánh. Tuy nhiên, chẳng bao lâu nữa, Ngài sẽ nói với Y-sơ-ra-ên, về Y-sơ-ra-ên (và các dân tộc), trong Cơn Đại Nạn, và tiếp tục vào Thời Kỳ Ngàn Năm. Câu trả lời của thuyết vô thiên niên: Vâng, bản chất thật của Hội Thánh, với tư cách là Thân Thể thuộc linh của Đấng Mê-si, là một mầu nhiệm bị giấu khỏi các tiên tri Cựu Ước. Tuy nhiên, các tiên tri quả thật đã thấy trước Hội Thánh, và đã được Thánh Linh cảm động để nói về nàng, dù dưới một bức màn hình ảnh Cựu Ước. Và điều này đúng với chính tiên tri Đa-ni-ên, người đã nói về Hội Thánh trong Đa-ni-ên 9:25b–27! Về sách Khải Huyền, trong các chương 2–3, Tiên Tri Cao Cả của Thiên Đàng nói với Hội Thánh về những điểm mạnh và điểm yếu khác nhau mà nàng sẽ bày tỏ trong cuộc hành hương của nàng đến Thế Gian Sẽ Đến. Sau đó, trong các chương 6–20, Ngài nói với nàng về những con người, quyền lực, sự kiện và định chế nàng sẽ gặp trên đường đi. Trong sách Khải Huyền, Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc không bao giờ được đề cập, trong khi đối hình của Y-sơ-ra-ên, Hội Thánh, luôn luôn và duy nhất được đề cập. Trong các chương 4–5, chúng ta có khải tượng của Giăng về Thiên Đàng, những cư dân của nó, và sự thờ phượng mà họ lấp đầy nó. Sứ đồ nghe một tiếng, phán rằng: “Hãy lên đây” (Khải Huyền 4:1). Đối với nhiều người trong chúng ta, đây là một tham chiếu được che phủ đến Sự Cất Lên. Đối với tất cả chúng ta, hai mươi bốn trưởng lão đại diện cho Hội Thánh đã được cất lên, đã được vinh hiển, đã được ban thưởng, và đang thờ phượng. Trước mắt nàng, và gợi lên lời ca ngợi của nàng, Đấng Christ nhận từ Cha tờ khế đất và chuẩn bị mở bảy ấn. Khi Ngài làm vậy, tuần lễ thứ bảy mươi của Đa-ni-ên (tức là Cơn Đại Nạn bảy năm) bắt đầu. Nói cách khác, Đấng Christ đã được tôn cao giờ đây bắt đầu những sự đối đãi cánh chung của Ngài với Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc và các dân tộc, với mục tiêu mang đến Thời Đại Vương Quốc ngàn năm. Câu trả lời của thuyết vô thiên niên: Không, hành trình của Giăng lên Thiên Đàng không hình dung Sự Cất Lên (một học thuyết không tìm thấy trong DNT). Tuy nhiên, nó nhắc nhở chúng ta rằng qua sự tái sinh, mọi thành viên của Hội Thánh của Đấng Christ đều đang, hoặc sẽ, ngồi trong các nơi trên trời trong/với Ngài. Về cảnh tượng trên Thiên Đàng, nó không có thời gian, và vì vậy mô tả sự thờ phượng của mọi dân của Đức Chúa Trời của mọi thời và mọi nơi: Hội Thánh. Nàng gồm các thánh đồ Cựu Ước (được tượng trưng bởi mười hai tổ phụ trên các ngai) và các thánh đồ Tân Ước (được tượng trưng bởi mười hai sứ đồ trên các ngai). Cuộn sách trong tay Cha là một di chúc cuối cùng, chứa cơ nghiệp đời đời của các thánh đồ (Khải Huyền 21–22). Trước khi họ có thể nhận nó, Vua Cao Cả của Thiên Đàng, Đấng đã chiến thắng trên đất vì sự cứu rỗi của dân Ngài, phải mở bảy ấn của nó. Tức là, Ngài phải chủ trì các sự kiện lịch sử khác nhau qua đó công việc cứu chuộc của Ngài sẽ được rao giảng và áp dụng vào lòng của dân tin kính của Ngài. Ngài phải giám sát cuộc hành hương của Hội Thánh qua Thời Kỳ Rao Giảng, sau đó Ngài sẽ trở lại để hoàn tất kế hoạch của Đức Chúa Trời trong sự phán xét và cứu chuộc, và mang đến trời mới và đất mới, cơ nghiệp đời đời của các thánh đồ. Các chương 6–19 ban cho chúng ta Cơn Đại Nạn, tuần lễ thứ bảy mươi của Đa-ni-ên. Về bản chất, nó là một mùa bảy năm truyền giáo thế gian, trong đó 144.000 người Y-sơ-ra-ên đã được cứu chuộc sẽ rao giảng Phúc Âm của Vương Quốc (ngàn năm sẽ đến) giữa những sự phán xét quan phòng ngày càng tăng và ngày càng mãnh liệt, đạt đỉnh cao trong một sự phán xét cuối cùng của các dân tộc còn sống khi Đấng Christ trở lại cách hữu hình (Khải Huyền 7:1–8; 19:11–21). Các sự phán xét mang tính nối tiếp, tiến triển từ sáu ấn (6–7), qua bảy loa (8–11), và tiếp tục vào bảy bát (15–16). Như John MacArthur nói: “Các sự phán xét ấn bao gồm mọi sự phán xét cho đến cuối cùng. Ấn thứ bảy chứa bảy loa, loa thứ bảy chứa bảy bát.” 6 Vào giữa Cơn Đại Nạn, Kẻ Chống Đấng Christ (tức là Con Thú) sẽ đến hiện trường, phá vỡ giao ước của hắn với Y-sơ-ra-ên, làm ô uế đền thờ, và tàn phá Giê-ru-sa-lem; tại lúc này, ba năm rưỡi của Cơn Đại Nạn Lớn bắt đầu (Khải Huyền 13:5). Phần này kết thúc với chương 19, chương duy nhất ban cho chúng ta Sự Đến Lần Thứ Hai của Đấng Christ trong vinh hiển (19:11–16), sự diệt vong của các kẻ thù của Ngài nhóm lại chống lại Ngài (và Y-sơ-ra-ên) tại A-ma-ghê-đôn (19:17–21), và sự kết thúc của Cơn Đại Nạn Lớn. Câu trả lời của thuyết vô thiên niên: Không, những chương này không nói về một cơn đại nạn bảy năm tương lai. Thay vào đó, cùng với chương 20, chúng ban cho chúng ta sáu bản tóm lược song song về tiến trình và đặc tính của triều đại thiên thượng của Vua Cao Cả. Mỗi bản bắt đầu vào đầu Thời Kỳ Rao Giảng và kết thúc với một sự trình bày ít nhiều mang tính biểu tượng về sự trở lại của Đấng Christ trong sự phán xét và, trong một số trường hợp, sự cứu chuộc. Những cách giải thích theo nghĩa đen về 144.000 người Y-sơ-ra-ên được đóng ấn, các sự phán xét ấn, các sự phán xét loa, các sự phán xét bát, hai nhân chứng, các biến thể của ba năm rưỡi, dấu của Con Thú, và Trận Chiến A-ma-ghê-đôn đều tàn phá bản văn. 7 Chúng làm căng thẳng sự tin tưởng một cách không cần thiết, tạo ra những nỗi sợ tê liệt, và che khuất ý nghĩa, sự nghiêm trọng và sự kỳ diệu của những khải tượng song song này. Tại đây, quan điểm thuyết thời kỳ gây hại tích cực cho Hội Thánh bằng cách chiếu sự ứng nghiệm của những chương này lên một dân khác và vào một tương lai xa (sau Sự Cất Lên). Bầy của Đức Chúa Trời đang hành trình qua đồng vắng gào thét của thời đại ác hiện tại này. Nó đang hướng đến những thách thức đặc biệt của Trận Chiến Cuối Cùng. Nó cần nghe tiếng khôn ngoan và an ủi của Người Chăn Thiên Thượng của nó. Tại đây, như ở những nơi khác, Thuyết Thời Kỳ làm im lặng tiếng đó. Chương 20 ban cho chúng ta mục tiêu và hậu quả của bảy mươi tuần lễ của Đa-ni-ên: Thời Đại Vương Quốc một ngàn năm, trong đó mọi OTKP cuối cùng được ứng nghiệm (theo nghĩa đen). Thứ nhất, Sa-tan và các quỷ của nó bị quăng vào vực sâu, dọn đường cho những điều kiện thuộc linh và thể chất được cải thiện rất nhiều trên đất. Sau đó, trong “sự sống lại đầu tiên,” Đấng Christ làm sống lại các thánh đồ Cựu Ước và các tử đạo của cơn đại nạn. Họ, cùng với những người đã đến với đức tin trong Cơn Đại Nạn, bước vào Thời Đại Vương Quốc và cai trị với Đấng Christ trong Thời Kỳ Ngàn Năm. Sự thờ phượng đền thờ Cựu Ước, tập trung tại Giê-ru-sa-lem, được phục hồi, nhưng chỉ để kỷ niệm công việc đã hoàn tất của Đấng Christ. Về cơ bản, Thời Kỳ Ngàn Năm là một mùa dài của hòa bình, thịnh vượng, trường thọ, công chính và niềm vui. Tuy nhiên, khi thời gian trôi qua, nhiều con cái của các thánh đồ cơn đại nạn rơi vào sự không tin. Kết quả là một loạt các sự kiện cánh chung kịch tính đưa Thời Kỳ Ngàn Năm đến kết thúc: sự thả Sa-tan khỏi vực sâu, một sự nhóm lại của các dân tộc nổi loạn chống lại Giê-ru-sa-lem, một sự phán xét thiêng liêng bằng lửa, một sự sống lại thứ hai (lần này của kẻ chết không công chính), và một Sự Phán Xét cuối cùng của mọi người không tin tại Ngai Trắng Lớn. Câu trả lời của thuyết vô thiên niên: Không, Khải Huyền 20 không mô tả một triều đại ngàn năm tương lai của Đấng Christ trên đất. Thay vào đó, nó ban cho chúng ta một bản tóm lược thứ bảy và cuối cùng về tiến trình và đặc tính của triều đại thiên thượng của Ngài và những tác động trên đất của nó. Trong thời gian này, kéo dài giữa lần đến thứ nhất và thứ hai của Chúa, Sa-tan bị trói khỏi việc lừa dối những người được chọn của Đức Chúa Trời, và cũng khỏi việc nhóm thế gian không tin vào Trận Chiến Cuối Cùng. Đó là một thời gian dài (được tượng trưng bởi 1.000), nhưng cũng là một thời gian hữu hạn, trong đó Đức Chúa Trời Ba Ngôi (3) hoàn tất (10) việc áp dụng sự cứu chuộc đã được Đấng Christ mua (10 x 10 x 10). Trong thời gian này, linh hồn của những tín đồ chết trong đức tin được làm sống lại đến sự hoàn hảo thuộc linh và cai trị trong sự sống với Đấng Christ trên Thiên Đàng. Đây là sự sống lại đầu tiên. Vào cuối thời đại, Sa-tan được thả khỏi những sự kiềm chế của nó và nhóm thế gian không tin chống lại Hội Thánh cho Trận Chiến Cuối Cùng. Tuy nhiên, Đấng Christ nhanh chóng trở lại để làm sống lại kẻ chết, phán xét thế gian, giao những kẻ không công chính cho Hồ Lửa, và mang đến Thế Gian Sẽ Đến đời đời. Liên quan đến các chương 21–22, chúng ta có những quan điểm khác nhau. Tất cả chúng ta đều trông đợi trời mới và đất mới. Tất cả chúng ta đều trông đợi một thành phố vật chất: nơi cư trú đời đời của các thánh đồ. Nhiều người trong chúng ta trông đợi một cây và nước sự sống vật chất, dù với những tính chất và lợi ích thuộc linh. Một số người trong chúng ta nói rằng bức tường ngăn cách giữa người Do Thái và người Ngoại sẽ bị loại bỏ một lần đủ cả. Những người khác nói nó sẽ tồn tại đời đời. Câu trả lời của thuyết vô thiên niên: Vâng, các chương 21–22 ban cho chúng ta Thế Gian Sẽ Đến đời đời; nhưng không, chúng ta không nên mang một lối giải kinh theo nghĩa đen theo chúng ta khi bước vào đó. Tại đây Thánh Linh mô tả Hội Thánh — gồm mọi dân của Đức Chúa Trời của mọi thời — không chỉ như một Cô Dâu, mà còn như một Thành. Nàng là Thành Cô Dâu, đời đời cư ngụ trong vinh hiển trong sự tạo dựng mới. Ngai của Đức Chúa Trời và Chiên Con, sông nước sự sống, cây sự sống, trái của nó và lá của nó — tất cả đều là những thực tại thuộc linh chứ không phải vật thể vật chất. Tất cả đều là biểu tượng, dạy chúng ta rằng Cha và Con tối cao, bởi Đức Thánh Linh, sẽ đời đời làm tươi mới, nuôi dưỡng, và duy trì sức khỏe tốt của con cái và Cô Dâu yêu dấu của họ trong Thế Gian Sẽ Đến vinh hiển. C. Vì Sao Cách Giải Thích Của Thuyết Thời Kỳ Thất Bại Các anh em theo thuyết thời kỳ của chúng ta đã vấp ngã nặng nề trong cách giải thích sách Khải Huyền của họ. Xét sự phổ biến rộng rãi của cách giải thích này, sẽ hữu ích cho chúng ta khi hỏi vì sao. Tôi sẽ trả lời như sau: Thứ nhất, họ đã hiểu sai đối tượng dự định của sách, vốn là Hội Thánh. Thứ hai, họ đã hiểu sai bản chất và mục đích của sách, không thấy rằng nó là một lời tiên tri mở rộng được thiết kế để gây dựng, khích lệ và an ủi Hội Thánh khi nàng hành trình qua đồng vắng của thế gian ác hiện tại này. Họ đã hiểu sai chủ đề nền tảng của sách, vốn là sự tôn cao của Đấng Christ, Vua Cao Cả của Thiên Đàng, Đấng, tại tay hữu của Cha, cai trị Trời và đất vì sự nhóm lại, xây dựng, bảo tồn và làm vinh hiển cuối cùng của Hội Thánh Ngài. Họ đã hiểu sai thể loại văn học của sách, vốn là khải huyền Kinh Thánh, và vì vậy đã giải thích những con người, nơi chốn, vật thể và sự kiện của sách Khải Huyền theo nghĩa đen thay vì tượng trưng (tức là, theo nghĩa những thực tại thuộc linh đã được bày tỏ trước đó trong DNT). Họ đã hiểu sai cấu trúc của sách, không thấy rằng năm khối chính của nó được định làm một lễ kỷ niệm về triều đại thiên thượng của Đấng Christ đã được tôn cao, và rằng khối thứ tư rất dài (các chương 6–20) ban cho chúng ta những sự trình bày song song về tiến trình và đặc tính của triều đại của Vua Cao Cả. Họ cũng không thấy rằng cấu trúc này loại bỏ một cách giải thích mang tính tương lai về sách, nhưng thay vào đó yêu cầu một cách giải thích “lý tưởng” theo đó các biểu tượng chính của nó (tức là Người Nữ, Con Rồng, Con Thú, Tiên Tri Giả, Gái Điếm, Ba-by-lôn Vĩ Đại, v.v.) đều đại diện cho những con người và định chế mà Hội Thánh của Đấng Christ sẽ gặp lại nhiều lần suốt cuộc hành hương lịch sử của nàng. Cuối cùng, họ đã hiểu sai mục đích phụ của sách Khải Huyền, vốn là ban cho chúng ta Hồi Kết Vĩ Đại Của Toàn Bộ Kinh Thánh: một phong trào Kinh Thánh không giới thiệu chủ đề mới nào (như một thời kỳ ngàn năm tương lai), nhưng thay vào đó đơn giản diễn tập lại và kỷ niệm mọi điều đã được bày tỏ trước đó trong Kinh Thánh, và đặc biệt trong chìa khóa chính cho Kinh Thánh: DNT. Tóm lại, các anh em theo thuyết thời kỳ của chúng ta đã vấp ngã về sách Khải Huyền vì, khi cố gắng hiểu nó, họ đã quay lưng lại với Thầy và DNT, thay vào đó chọn áp đặt cách giải thích mới lạ của họ về Bảy Mươi Tuần Lễ của Đa-ni-ên lên Hồi Kết Vĩ Đại Của Toàn Bộ Kinh Thánh. Kết quả là sự phức tạp lớn, và vì vậy sự rối loạn và tranh cãi lớn. Nhưng nguyên nhân thì đơn giản: Họ đã không lắng nghe Ngài (Ma-thi-ơ 17:5). Quan Điểm Về Sự Hoàn Tất Đối với những tín đồ thấm nhuần DNT, giáo huấn của thuyết thời kỳ về Sự Hoàn Tất đặc biệt đau đớn. Vấn đề thiết yếu tại đây là nó phá hủy Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh bằng cách phá vỡ viên ngọc cánh chung duy nhất đó thành những mảnh nhỏ, rồi khâu chúng như những hạt sequin lên một dòng thời gian sai lầm của Lịch Sử Cứu Rỗi. Kết quả là vẫn thêm rối loạn và tranh cãi, cả hai đều không phục vụ tốt một dân mà các đầu cùng của các thời đại đã đến trên họ (1 Cô-rinh-tô 10:11). Trong hành trình của chúng ta hướng đến sự rõ ràng cánh chung, tôi đã cố gắng giải quyết mọi yếu tố của kịch bản thuyết thời kỳ về Sự Hoàn Tất. Đi qua dòng thời gian ở trên, chúng ta hãy xem xét ngắn gọn những gì đã tìm thấy. Đầu tiên đến Sự Cất Lên, khi Đấng Christ bí mật trở lại đất và đưa Cô Dâu đã được vinh hiển của Ngài lên Thiên Đàng, nhờ đó đánh dấu sự bắt đầu của một mùa hoạn nạn bảy năm. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng giáo huấn này dựa trên một lối giải kinh sai lầm về Đa-ni-ên 9, và trên một số ít bản văn Tân Ước bị ép vào khuôn của nó. Thật ra, Sự Cất Lên của các thánh đồ đã được vinh hiển của Đức Chúa Trời xảy ra tại một Sự Hiện Đến duy nhất của Đấng Christ, khi Vua Cao Cả trở lại trong quyền năng và vinh hiển, làm sống lại mọi kẻ chết của mọi thời, biến hóa người sống, và nhóm mọi người và thiên sứ trước ngai Ngài trên bầu trời cho Sự Phán Xét (Ma-thi-ơ 13:36–43; 24:29–31; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–18). Tiếp theo đến Cơn Đại Nạn bảy năm, hay tuần lễ thứ bảy mươi của Đa-ni-ên. Tại đây, lỗi lầm tràn lan. Cơn Đại Nạn Lớn của Khải Huyền 7:14 là toàn bộ thời đại ác hiện tại, bắt đầu vào lúc sa ngã và kéo dài đến tận Sự Hoàn Tất. Nay dài hơn sáu ngàn năm, nó luôn là một mùa hoạn nạn cho các thánh đồ thật của Đức Chúa Trời. Các biến thể của ba năm rưỡi, được tìm thấy khắp sách Khải Huyền (tức là 42 tháng, 1.260 ngày, một kỳ, các kỳ, và nửa kỳ) đều gợi nhớ những năm của Ê-li trong đồng vắng, và vì vậy tượng trưng cho toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng như một mùa bắt bớ và sự chu cấp thiêng liêng (1 Các Vua 17:1–6). “Cơn đại nạn lớn nhất” mà Chúa chúng ta đã nói trong Ma-thi-ơ 24:21 là một mùa ngắn ngủi có độ dài không xác định, được định sẽ xảy ra vào cuối thời đại: một mùa đau khổ cho cả Hội Thánh lẫn thế gian. Những người theo thuyết thời kỳ đúng khi họ xác định tuần lễ thứ bảy mươi của Đa-ni-ên là “tuần lễ” mà trong đó Kẻ Chống Đấng Christ sẽ trỗi dậy nắm quyền, lừa dối thế gian, và bắt bớ các thánh đồ (Đa-ni-ên 9:27). Tuy nhiên, họ sai khi họ xác định “tuần lễ” đó là bảy năm theo nghĩa đen. Và họ càng sai khi họ khẳng định rằng Hội Thánh sẽ thoát khỏi nó. Hoàn toàn ngược lại: Mục đích của Thánh Linh khi ban lời tiên tri này là chuẩn bị các thánh đồ cho những cơ hội và thách thức thuộc linh của sáu mươi hai tuần lễ (tức là Thời Kỳ Rao Giảng Phúc Âm), và đặc biệt cho những biến động của tuần lễ thứ bảy mươi (tức là Cơn Đại Nạn Lớn Nhất). Trong những ngày đó, các thánh đồ phải cầm lấy vũ khí chiến trận của mình và, như những người lính giỏi của Chúa Giê-xu Christ, chiến đấu dũng cảm cho đến giờ cuối cùng của Trận Chiến Cuối Cùng (2 Cô-rinh-tô 10:4; Ê-phê-sô 6:19–20; 2 Ti-mô-thê 2:3; 4:5). Tiếp theo chúng ta có “giai đoạn hai” của Sự Hiện Đến: sự đến hữu hình của Đấng Christ với các thánh đồ Ngài, vào lúc đó Ngài sẽ làm sống lại các thánh đồ Cựu Ước và các tử đạo cơn đại nạn, và chào đón các thánh đồ cơn đại nạn vào Vương Quốc ngàn năm của Ngài. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng quan điểm bị cắt ngắn này về Sự Hoàn Tất làm trống rỗng nó khỏi phần lớn quyền năng và vinh hiển tập trung vào Đấng Christ của nó. Vì một lần nữa, theo DNT chỉ có một Sự Hoàn Tất duy nhất của mọi sự, được định sẽ xảy ra tại một Sự Hiện Đến duy nhất của Chúa. Khi nó đã diễn ra xong, Đấng Hoàn Tất thiêng liêng sẽ đặt chiếc cúp sáng chói của Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời dưới chân Cha Ngài, nhờ đó kết thúc triều đại Đấng Mê-si của Ngài, thay vì bắt đầu nó. Cuối cùng, chúng ta có Thời Kỳ Ngàn Năm, hay cái gọi là Thời Đại Vương Quốc, được đưa đến kết thúc bởi Trận Chiến Cuối Cùng và Sự Phán Xét Cuối Cùng tại Ngai Trắng Lớn. Tại đây một lần nữa, lỗi thuyết thời kỳ tràn lan. Như chúng ta đã thấy, một ngàn năm không phải theo nghĩa đen, mà mang tính biểu tượng. Thời Kỳ Ngàn Năm không phải tương lai, mà là hiện tại. Nó không gì khác hơn là Thời Kỳ Rao Giảng Phúc Âm hiện tại, trong đó Đấng Christ cai trị từ Thiên Đàng. Trận Chiến Cuối Cùng không xảy ra sau Sự Đến của Đấng Christ trong vinh hiển, mà ngay trước đó. Và chỉ có một Sự Phán Xét chung duy nhất, được định sẽ xảy ra tại một Sự Đến duy nhất của Đấng Christ, tiếp theo một Sự Sống Lại duy nhất của Kẻ Chết. Như vậy chúng ta kết luận rằng quan điểm thuyết thời kỳ về Sự Hoàn Tất rời xa Kinh Thánh một cách nghiêm trọng, cướp khỏi Đấng Christ vinh hiển xứng đáng của Ngài, và làm rối loạn các thánh đồ một cách không cần thiết bằng cách phá vỡ một Sự Hoàn Tất duy nhất thành nhiều lần đến, nhiều sự sống lại, nhiều sự phán xét, và nhiều sự biến đổi của thiên nhiên. Kết Luận Trong hơn 150 năm, phần lớn hội thánh Tin Lành đã bị giam cầm bởi lỗi thuyết thời kỳ. Trong khi những người tuân thủ nó đáng được khen ngợi vì lòng trung thành mãnh liệt của họ với một Kinh Thánh được linh cảm, giờ đây rõ ràng rằng chính hệ thống này có khuyết điểm sâu sắc và là một nguồn phong phú của sự rối loạn và tranh cãi không cần thiết. Theo đó, tôi muốn mời các anh em theo thuyết thời kỳ của tôi lắng nghe Thầy một lần nữa, suy nghĩ lại vị thế của họ từ nền tảng, và trở lại đức tin cánh chung của tổ phụ Tin Lành của họ. Giữa những ngày cực kỳ khó khăn, nó đã phục vụ tổ tiên chúng ta tốt. Nó có thể làm điều tương tự trong thời của chúng ta, nếu chỉ chúng ta sẽ đứng cùng nhau với họ (Phi-líp 1:27). 4. Thuyết Tiền Vị Chúng ta đã thấy rằng Thuyết Tiền Vị nhấn mạnh sự ứng nghiệm trong quá khứ của các lời tiên tri Kinh Thánh xung quanh Sự Hoàn Tất. Thuyết Tiền Vị Một Phần (PP) nói rằng nhiều lời tiên tri trong số này đã được ứng nghiệm trong khoảng 30–70 SCN. Thuyết Tiền Vị Đầy Đủ (FP) nói rằng tất cả chúng đã được ứng nghiệm. Trong hành trình cánh chung của chúng ta, tôi đã giải quyết một số tuyên bố của thuyết tiền vị; tuy nhiên, vì các quan điểm tiền vị gần đây đã thu hút đáng kể trong các vòng Cải Chánh, chúng ta phải xem xét kỹ hơn. Chúng ta sẽ bắt đầu bằng cách đi vào trọng tâm của vấn đề: lối giải kinh tiền vị, phương pháp đặc biệt của thuyết tiền vị để giải thích các bản văn tiên tri Tân Ước. Sau đó, chúng ta sẽ xem xét PP (phổ biến nhất trong hai quan điểm), và sau đó bình luận ngắn gọn về FP (gây rắc rối nhất). Lối Giải Kinh Tiền Vị Thật đáng chú ý, dường như toàn bộ tòa nhà của thần học cánh chung tiền vị được xây trên một nền tảng nhỏ và cực kỳ lung lay: cách giải thích tiền vị về Ma-thi-ơ 24:34. Chúa đã phán: “Ta nói thật với các ngươi: Thế hệ này sẽ không qua đi cho đến khi mọi điều này đã xảy ra.” Những người theo thuyết tiền vị tuyên bố rằng tại đây Đấng Christ đang nói nghiêm ngặt về thế hệ của những người đương thời của Ngài, thế hệ sẽ trải qua những sự kiện năm 70 SCN. Nhưng sau khi rút ra kết luận đó, giờ đây họ có một vấn đề. Đó là vì mô tả của Chúa về Sự Hiện Đến của Ngài, được tìm thấy trong Ma-thi-ơ 24:29–31, trông rất siêu nhiên, cánh chung và vũ trụ. Nhưng nếu, như những người theo thuyết tiền vị tuyên bố, sự kiện này thật sự đã xảy ra vào năm 70 SCN, thì rõ ràng chúng ta không thể hiểu lời Ngài theo nghĩa đen (như, thật vậy, hầu hết Cơ Đốc nhân làm). Thay vào đó, để bảo toàn tính chân thật của chúng, chúng ta sẽ phải giải thích chúng theo lối điển hình và tượng trưng. Chúng ta sẽ phải nói rằng tại đây Chúa Giê-xu đang làm như các tiên tri Cựu Ước đã làm trong OTKP: che phủ lẽ thật trong ngôn ngữ điển hình và tượng trưng, và như vậy thật ra đang nói về sự phán xét quan phòng của Ngài đối với Giê-ru-sa-lem dưới tay Ti-tút. Than ôi, vấn đề không kết thúc ở đây. Vì nếu Chúa đã dùng ngôn ngữ tượng trưng trong dịp này, chúng ta buộc phải hỏi: Liệu Ngài cũng đã làm vậy một lúc sau, khi Ngài nói về Sự Phán Xét (Ma-thi-ơ 25:31–46)? Liệu Ngài đã làm vậy khi trước đó Ngài nói về những sự cuối cùng (ví dụ, Ma-thi-ơ 13:37–40; 22:23–33; Mác 8:38; Lu-ca 9:27–36; Giăng 5:21–29)? Thật vậy, Ngài có bao giờ dự báo một Sự Hiện Đến siêu nhiên không? Và còn các sứ đồ của Ngài thì sao? Khi đưa ra những dự báo của mình, họ chỉ đơn giản làm theo Thầy của mình bằng cách dùng ngôn ngữ khải huyền để mô tả sự phá hủy Giê-ru-sa-lem? Và còn sách Khải Huyền thì sao? Thánh Linh thật sự đã dùng những biểu tượng vũ trụ kinh ngạc này chỉ để nói về những biến động của “những ngày cuối cùng” (tức là, 33–70 SCN)? Tóm lại, trong Tân Ước, ngôn ngữ điển hình kết thúc ở đâu, và giáo huấn trực tiếp bắt đầu ở đâu? Đâu là những lời mà nhờ đó duy nhất chúng ta có thể biết tương lai thật của Đức Chúa Trời, và như vậy giải mã bất kỳ mặc khải được che phủ nào dùng để mô tả nó? May mắn thay, chúng ta đã nhận được câu trả lời: Đức Chúa Trời đã bảo chúng ta lắng nghe Con Ngài, Thầy đã được chỉ định của nhân loại (Ma-thi-ơ 17:5). Khi Ngài đến, Ngài đã bày tỏ mọi khía cạnh của Giao Ước Đời Đời. Đặc biệt, Ngài (và các sứ đồ của Ngài) đã ban cho chúng ta nhiều lời tiên tri đơn giản — những dự báo trực tiếp, dễ hiểu — liên quan đến tiến trình và sự hoàn tất của Lịch Sử Cứu Rỗi. Sau khi làm như vậy, và sau khi thấy chúng được bảo tồn trong DNT, Ngài đã ban cho chúng ta những chìa khóa: những lẽ thật cánh chung đã được bày tỏ mà nhờ đó duy nhất chúng ta có thể biết tương lai và giải mã ý nghĩa bí nhiệm của Cựu Ước, OTKP, và sách Khải Huyền. Trái với những tuyên bố của những người theo thuyết tiền vị, Chúa Giê-xu Christ đã không đến để che phủ lẽ thật của Đức Chúa Trời, nhưng để vén mở nó một lần đủ cả (Ma-thi-ơ 13:52). Tại đây, vậy, là sai lầm lớn của các anh em tiền vị của chúng ta. Như những người theo thuyết tiền thiên niên sai khi giải thích OTKP theo nghĩa đen, cũng vậy những người theo thuyết tiền vị sai khi giải thích những lời tiên tri Tân Ước đơn giản theo lối tượng trưng và điển hình. Bị ràng buộc bởi cách giải thích hẹp của họ về Ma-thi-ơ 24:34, họ cảm thấy bị ép phải chấp nhận một lối giải kinh hoàn toàn mới để giải thích các bản văn cánh chung Tân Ước. Theo đó, họ đã rời xa một số hoặc mọi tín điều của thần học cánh chung Cơ Đốc truyền thống.
Vì vậy chúng ta hãy dành một chút thời gian để giải quyết hai chướng ngại chính của thuyết tiền vị. Liên quan đến Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, chúng ta đã thấy trước đó rằng nó là câu trả lời mở rộng của Chúa cho câu hỏi hai mặt của các môn đồ Ngài, một câu hỏi liên quan đến cả sự phá hủy Giê-ru-sa-lem lẫn Sự Đến siêu nhiên của Ngài vào cuối thời đại. Theo đó, chính câu trả lời cũng hai mặt, pha trộn địa phương với toàn cầu, lịch sử với cánh chung, và quan phòng với siêu nhiên. Chúng ta chỉ cần đọc chính bản văn để thấy rằng trong mọi lãnh vực này, Chúa đang ban những lời tiên tri đơn giản về những sự kiện tương lai đối với các môn đồ Ngài. Điều này bao gồm Ma-thi-ơ 24:29–31, dự báo của Đấng Christ về Sự Hiện Đến (siêu nhiên) của Ngài. Trái với những tuyên bố của các anh em tiền vị của chúng ta, nó không đọc giống như Ê-sai 13, Ê-sai 24, hay Ê-xê-chi-ên 32:7–8 — những OTKP pha trộn tạm thời với cánh chung, khung những sự phán xét của Đức Chúa Trời theo nghĩa những lời nguyền giao ước Cựu Ước, hoặc dùng hình ảnh vũ trụ một cách thi ca để nhấn mạnh. Thay vào đó, nó đọc như một dự báo trực tiếp về Sự Đến của Con Người trong vinh hiển. Điều này rõ ràng từ chính dự báo trực tiếp, những dự báo trực tiếp dẫn đến nó (Ma-thi-ơ 24:21–27), và những dự báo trực tiếp chảy xuống từ nó (Ma-thi-ơ 24:32-51; 25:31–46). Và nó đặc biệt rõ ràng từ nhiều dự báo Tân Ước khác rất giống với dự báo này (Ma-thi-ơ 13:37–43; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–5:3; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–12; 2:1-12; 2 Phi-e-rơ 3:1–13). Rõ ràng, đây là mẹ của mọi lời tiên tri Tân Ước về Sự Hiện Đến. Nếu, như những người theo thuyết tiền vị tuyên bố, nó không ban cho chúng ta một bức tranh thật về Sự Hiện Đến và Sự Hoàn Tất, thì chúng ta hoàn toàn lạc lõng khi cố gắng hình thành một bức tranh tinh thần về Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh. 8 Nhưng còn Ma-thi-ơ 24:34 thì sao? Như chúng ta đã thấy trước đó, xét phạm vi lịch sử rộng lớn của Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, kéo dài từ thế kỷ thứ nhất đến Sự Hoàn Tất vào cuối thời đại, dường như tại đây Chúa đã dùng từ genea theo nghĩa rộng nhất có thể; rằng Ngài đang bảo đảm với mọi môn đồ của Ngài của mọi thế hệ rằng “thế hệ này” — dòng dõi sa ngã, tội lỗi, có tội, đáng bị phán xét này của A-đam và Ê-va, nhưng cũng được yêu thương và hoàn toàn có thể cứu chuộc, và/hoặc thời đại ác hiện tại mà họ sống trong đó — sẽ không qua đi cho đến khi mọi điều Ngài đã dự báo một cách long trọng đã xảy ra. Cách giải thích này đưa siêu nhiên, cánh chung và vũ trụ trở lại Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve. Khi làm như vậy, nó giải cứu Hội Thánh khỏi lỗi tiền vị, và khôi phục cho nàng thần học cánh chung của Cải Chánh cổ điển. Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng thần học cánh chung tiền vị — và sự rối loạn nó mang theo — dựa trên một lỗi giải kinh lớn. Sau khi giải thích sai Ma-thi-ơ 24:34, những người theo thuyết tiền vị đã ép một lối giải kinh xa lạ lên một số hoặc mọi bản văn Tân Ước liên quan đến Sự Hoàn Tất. Sau khi hiểu sai sứ mệnh của Thầy — vốn là vén mở mọi lẽ thật của Đức Chúa Trời — họ đã che phủ nó lại bằng cách áp đặt những cách giải thích điển hình và tượng trưng lên một thân thể quý báu của Tân Ước gồm những lời tiên tri cánh chung đơn giản: những lời tiên tri được định để cung cấp nền tảng Kinh Thánh cho, và những chìa khóa cho, mọi thần học cánh chung của Kinh Thánh. Điều này hoàn toàn có lý. Ở đâu đó, vào lúc nào đó, ai đó trong Kinh Thánh sẽ phải nói rõ ràng về Giao Ước Đời Đời, Vương Quốc của Đức Chúa Trời, và tiến trình của Lịch Sử Cứu Rỗi, để dân của Đức Chúa Trời có thể giải mã mọi bản văn điển hình liên quan đến những chủ đề đó. Trong DNT, Đấng Christ và các sứ đồ đã làm chính điều này (Ma-thi-ơ 13:10–12, 51–52; Giăng 16:12–14, 25; 1 Cô-rinh-tô 2:6–16; Ê-phê-sô 1:8–10). Than ôi, các anh em tiền vị của chúng ta không thấy điều đó. Giữ những suy nghĩ này trong tâm trí, giờ đây chúng ta hãy xem xét phê phán PP bằng cách kiểm tra vị thế của nó về bốn vấn đề nền tảng của GETD. 4a. Thuyết Tiền Vị Một Phần Quan Điểm Về Vương Quốc Đồng ý với Thuyết Vô Thiên Niên, PP khẳng định rằng Vương Quốc của Đức Chúa Trời là triều đại thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời là Cha, qua Con, và bởi Đức Thánh Linh; rằng nó được bước vào qua đức tin nơi Con Người và Công Việc của Đấng Christ; và rằng nó là lời hứa của Giao Ước Đời Đời. Cũng vậy, hai trường phái đồng ý rằng Vương Quốc bước vào thế gian trong hai giai đoạn: một Vương Quốc thuộc linh của Con, tiếp theo là một Vương Quốc thuộc linh và thể chất của Cha. Tuy nhiên, như chúng ta sẽ thấy, PP có những quan điểm dị giáo về một số sự kiện chính thuộc về Vương Quốc của Con. Quan Điểm Về OTKP Giống như những người theo thuyết vô thiên niên, những người PP dùng NCH để giải thích OTKP. Đúng đắn, họ đã học cách xem Đấng Christ, Giao Ước Mới, Hội Thánh, và Vương Quốc hai giai đoạn của Đức Chúa Trời là những lãnh vực ứng nghiệm thật cho mọi OTKP. Tuy nhiên, ở mức độ họ hiểu sai giáo huấn Tân Ước về tiến trình của Thời Kỳ Rao Giảng, ở cùng mức độ đó họ sẽ giải thích sai những OTKP liên quan đến những sự kiện chính của nó. Ví dụ, nếu một người theo thuyết tiền vị một phần tin rằng những dự báo Tân Ước về Người Vô Pháp Luật đã được ứng nghiệm bởi hoàng đế Nê-rô, thì niềm tin đó sẽ định hình cách giải thích của hắn về những lời tiên tri Cựu Ước liên quan đến Kẻ Chống Đấng Christ và Trận Chiến Cuối Cùng (ví dụ, Đa-ni-ên 7:1–28; 9:26–27; 11:36–12:13). Quan Điểm Về Sự Hoàn Tất Trước khi thảo luận quan điểm PP về sách Khải Huyền và Thời Kỳ Ngàn Năm, trước tiên chúng ta phải kiểm tra cách hiểu của nó về Sự Hoàn Tất. Giống như Thuyết Vô Thiên Niên (và khác với FP), PP khẳng định những yếu tố truyền thống của Sự Hoàn Tất: một sự đến siêu nhiên duy nhất của Đấng Christ đã được vinh hiển, một sự sống lại duy nhất, một sự phán xét duy nhất, và một sự đến duy nhất của Thế Gian Sẽ Đến vinh hiển. Tuy nhiên, về năm điểm sau đây, PP rời xa chính thống truyền thống. Thứ nhất, hầu hết những người PP khẳng định rằng “những ngày cuối cùng” là những năm mà Giao Ước Môi-se vẫn còn hiệu lực (khoảng 33–70 SCN). Tuy nhiên, không bản văn Tân Ước nào dạy điều này. Dù Hội Thánh đầu tiên sẽ cần thời gian để nhận ra nó, Giao Ước Môi-se đã kết thúc vào một ngày duy nhất: Ngày Lễ Ngũ Tuần, khi, lần đầu tiên, qua mầu nhiệm của sự rao giảng (Rô-ma 10:14), các Cơ Đốc nhân bước vào Giao Ước Mới mà Đấng Christ đã ấn định bằng huyết Ngài, nhờ đó bãi bỏ Giao Ước Cũ (Mác 11:13–14; Ma-thi-ơ 27:51; Giăng 19:30; Công Vụ 2). Về “những ngày cuối cùng,” một số bản văn Tân Ước dùng cách diễn đạt này để nói về “cuối cùng của những ngày cuối cùng”: những ngày (khó khăn) trước Sự Hoàn Tất (2 Ti-mô-thê 3:1; 2 Phi-e-rơ 3:3). Tuy nhiên, theo quy tắc Kinh Thánh hiểu “những ngày cuối cùng” là mùa của Lịch Sử Cứu Rỗi mà trong đó Giao Ước Đời Đời và Vương Quốc của Đức Chúa Trời đã được bày tỏ trong thế gian. Chúng bắt đầu với sự nhập thể của Đấng Christ và sẽ kéo dài vào cõi đời đời tương lai (Ê-sai 2:2; Ô-sê 3:5; Mi-chê 4:1; Công Vụ 2:17; Hê-bơ-rơ 1:2). Thứ hai, hầu hết những người PP khẳng định rằng Hội Thánh đầu tiên đã hoàn toàn truyền giáo thế gian trước năm 70 SCN, nhờ đó ứng nghiệm Ma-thi-ơ 24:14. Giờ đây đúng là trong thời đại sứ đồ, Phúc Âm lan như lửa cháy, xuyên thấu triệt để “thế gian” La Mã (Công Vụ 19:20; Rô-ma 15:18–19; Cô-lô-se 1:6; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:8–9). Nhưng bất chấp sự cường điệu (Cô-lô-se 1:23), điều này chỉ là một khúc dạo đầu cho, và một bức tranh về, việc truyền giáo toàn bộ trái đất, mà Chúa Giê-xu đã nói trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve (Ma-thi-ơ 24:14; đối chiếu Rô-ma 15:18–29). Nhiều bản văn Tân Ước mô tả Đại Mệnh Lệnh là mở và chưa hoàn tất. Chúa chậm đến, không muốn bất kỳ ai phải hư mất (2 Phi-e-rơ 3:8–9). Hai Nhân Chứng của Khải Huyền 11:7 (tức là Hội Thánh làm chứng) chưa hoàn thành việc ban chứng ngôn của họ. Thật phù hợp, ngay cả sau hai ngàn năm rao giảng Phúc Âm, Hội Thánh vẫn nghe Đại Mệnh Lệnh như một mệnh lệnh để hoàn thành công việc truyền giáo thế gian trong quyền năng của Đấng Christ, Đấng hứa sẽ ở cùng nàng luôn, vì mục đích đó, cho đến tận cuối thời đại (Ma-thi-ơ 28:18–20). Thứ ba, hầu hết những người PP dạy rằng Nê-rô là Người Vô Pháp Luật (tức là Kẻ Chống Đấng Christ). Tuy nhiên, trong khi Nê-rô quả thật được linh của Kẻ Chống Đấng Christ làm cho sống động (1 Giăng 4:3), hắn không phải là chính Kẻ Chống Đấng Christ cánh chung, như một cách đọc khách quan 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2 sẽ làm rõ. Sự đến của Kẻ Chống Đấng Christ — với những quyền năng kỳ diệu, những tuyên bố chưa từng có về thần tính, và lượng người theo phổ quát của hắn — vẫn còn ở phía trước, và có thể nói là dấu hiệu quan trọng nhất duy nhất về sự gần kề của sự cuối cùng (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2; Khải Huyền 13:3). Thứ tư, những người PP xác định “cơn đại nạn lớn nhất” của Ma-thi-ơ 24:21–22 với những biến động của cuộc xâm lược của Ti-tút trong 67–70 SCN. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng trong khi Chúa quả thật đã nghĩ đến những biến động đó, và trong khi chúng quả thật thảm khốc, Ngài chủ yếu nghĩ đến điều gì đó tồi tệ hơn nhiều: một cơn đại nạn mà thế gian chưa bao giờ thấy trước đây, và sẽ không bao giờ thấy lại. Được định sẽ xảy ra vào cuối thời đại ác hiện tại, nó sẽ được kích hoạt bởi sự đến của Sự Gớm Ghiếc Gây Tàn Phá cánh chung (tức là Kẻ Chống Đấng Christ), được rút ngắn vì cớ những người được chọn, và kết thúc với sự xuất hiện hữu hình của Con Đức Chúa Trời trong vinh hiển trên bầu trời trên đất (Ma-thi-ơ 24:15–31; Khải Huyền 1:7). Nó đồng thời với, và phần lớn được cấu thành bởi, Trận Chiến Cuối Cùng giữa Hội Thánh và thế gian, điều này, đáng chú ý, được thấy trước nhiều lần trong sách Khải Huyền (Khải Huyền 11:7–10; 13:6–10; 16:12–16; 19:19; 20:7–10). Cuối cùng, trong khi đúng là những người PP khẳng định một Sự Đến siêu nhiên của Đấng Christ vào cuối thời đại ác hiện tại, giáo huấn của họ về điểm này bị rối loạn. Trọng tâm của vấn đề là mối quan hệ giữa Ma-thi-ơ 24:29–31 và Ma-thi-ơ 25:31–46. Những người theo thuyết vô thiên niên dạy rằng cái trước là một lời tiên tri đơn giản về Sự Hiện Đến siêu nhiên của Đấng Christ, và cái sau là một lời tiên tri đơn giản về Sự Phán Xét (cuối cùng) sẽ diễn ra ngay sau đó. Những người PP không đồng ý. Bị ràng buộc bởi cách giải thích của họ về Ma-thi-ơ 24:34, họ khẳng định rằng cái trước là một lời tiên tri được che phủ về “sự đến phán xét” của Đấng Christ đối với Giê-ru-sa-lem, trong khi cái sau là một lời tiên tri đơn giản về sự phán xét siêu nhiên của Ngài đối với thế gian. Nhưng quan điểm này làm căng mọi sự tin tưởng. Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve (Ma-thi-ơ 24–25) là một giáo huấn liền mạch trong đó Đấng Christ ban cho các môn đồ Ngài một loạt những lời tiên tri đơn giản bao phủ những sự kiện sẽ xảy ra giữa những ngày Ngài còn trong xác thịt và cuối thời đại. Hai phần này của cùng một bài giảng — với những tham chiếu chung của chúng đến Sự Đến của Con Người, vinh hiển của Ngài, các thiên sứ của Ngài, và sự phán xét của Ngài — khớp với nhau như găng tay với bàn tay. Cả hai rõ ràng đang mô tả một Sự Hiện Đến siêu nhiên duy nhất của Đấng Christ và một Sự Hoàn Tất vũ trụ duy nhất mà nó sẽ mang đến. Lối giải kinh tiền vị về Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve tàn phá cách giải thích các bản văn Tân Ước khác liên quan đến Sự Hoàn Tất. Vì một lần nữa, nếu chính Đấng Christ đã dùng ngôn ngữ được che phủ để mô tả sự đến quan phòng của Ngài, nhưng ngôn ngữ trực tiếp để mô tả sự đến siêu nhiên của Ngài, thì các sứ đồ đang nói đến sự đến nào trong hai sự đến khi chính họ nói về những sự cuối cùng? Những mâu thuẫn và tranh luận giữa những người PP cho thấy đây là một vấn đề rất thật. Ví dụ, chúng ta đã thấy rằng Ma-thi-ơ 24:29–31 và 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13–5:3 giống nhau đến nỗi hầu hết Cơ Đốc nhân coi chúng là những bản văn song song. Tuy vậy mọi người PP đều nói rằng cái trước ban cho chúng ta sự đến quan phòng của Chúa, trong khi chỉ một số nói rằng cái sau ban cho chúng ta Sự Đến siêu nhiên của Ngài. Những người FP tránh mâu thuẫn này bằng cách nói rằng cả hai bản văn đều ban cho chúng ta sự đến năm 70 SCN, kết quả là những người theo thuyết vô thiên niên nói họ hoàn toàn sai thay vì sai một phần. Một lần nữa, gần như mọi người PP đều nói rằng trong 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1–12 sứ đồ đã dự báo cái chết (bằng tự tử) của hoàng đế Nê-rô, người mà Chúa Giê-xu đã “quan phòng” giết bằng hơi thở của miệng Ngài và đưa đến kết thúc bằng sự xuất hiện của Sự Đến của Ngài! Bỏ qua sự không hợp lý về lịch sử và giải kinh của cách giải thích này, vậy làm sao một số người PP (ví dụ, Ken Gentry) có thể khẳng định rằng trong 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–12 Phao-lô đang nói đến Sự Hiện Đến siêu nhiên của Đấng Christ, khi rõ ràng trong cả hai lời tiên tri ông đang nói về cùng một sự kiện? Hoặc một lần nữa, làm sao một người PP (Ken Gentry) có thể nói rằng trong 2 Phi-e-rơ 3 sứ đồ đang mô tả sự phá hủy và đổi mới vũ trụ, trong khi một người khác (Peter Leithart) nói rằng ông thật ra đang dự báo những sự kiện năm 70 SCN? Những người theo thuyết vô thiên niên trả lời: “Vì Leithart nhất quán hơn trong việc áp dụng lối giải kinh tiền vị của mình, và như vậy đã trượt xa hơn xuống con dốc trơn trượt vào lỗi lầm.” Sự thật của vấn đề đơn giản như tầm quan trọng của nó: Dù chúng ta nghĩ đến những tuyên bố của họ trong sách Công Vụ, các Thư Tín, hay sách Khải Huyền, các sứ đồ của Đấng Christ cho thấy không chút quan tâm nào đến sự phá hủy Giê-ru-sa-lem (trừ khi, có lẽ, nó được tìm thấy trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:16). Điều này đúng dù nó ở phía trước họ (như trong trường hợp những bài viết đầu tiên của Phao-lô) hay phía sau họ (như trong trường hợp mọi bài viết của Giăng). Mối quan tâm cánh chung duy nhất của họ là Sự Hiện Đến: một sự đến siêu nhiên duy nhất của Đấng Christ, được định sẽ xảy ra vào cuối thời đại ác hiện tại (1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:13; 4:15; 5:23; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1; Gia-cơ 5:7; 2 Phi-e-rơ 3:12; 1 Giăng 3:2). Vâng, trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve chúng ta quả thật thấy Chúa nói đến sự phá hủy Giê-ru-sa-lem, vì các môn đồ Ngài đã đặc biệt hỏi về điều này, và Ngài cần chuẩn bị họ cho nó. Nhưng trong phần còn lại của DNT, vốn được hướng gần như hoàn toàn đến các Cơ Đốc nhân Ngoại, hay đến các tín đồ Do Thái phân tán khắp Đế quốc La Mã, sự quan tâm đến những sự kiện năm 70 SCN hoàn toàn biến mất, vì Hy Vọng Phước Hạnh thật duy nhất của Hội Thánh phổ quát là (và vẫn là) sự đến hữu hình của Đấng Christ trong quyền năng và vinh hiển vào cuối thời đại ác hiện tại. Đây là trái tim sống động của mọi thần học cánh chung sứ đồ, như thật vậy mọi bản văn cánh chung chính của Tân Ước làm rõ. Quan Điểm Về Sách Khải Huyền và Thời Kỳ Ngàn Năm Sau khi phê bình giáo huấn tiền vị về Sự Hoàn Tất, giờ đây chúng ta ở trong vị thế xem xét các quan điểm của nó về sách Khải Huyền và Thời Kỳ Ngàn Năm. Tôi sẽ làm như vậy trong hai bước. 1. Quan Điểm Về Khải Huyền 1–19 Phần lớn, những người PP khẳng định rằng Khải Huyền 1–19 đã được ứng nghiệm trước, trong, hoặc rất ngắn sau năm 70 SCN. Đối với những người theo thuyết tiền vị, chủ đề của những chương này không phải là một Sự Hoàn Tất siêu nhiên sẽ được hoàn thành vào cuối một Thời Kỳ Rao Giảng dài, mà thay vào đó là những sự kiện của “những ngày cuối cùng,” được hiểu là những năm tiếp theo Lễ Ngũ Tuần và đạt đỉnh trong một “sự đến phán xét” của Đấng Christ tại Trận Chiến Giê-ru-sa-lem (khoảng 33–70 SCN). Do cần thiết, cách tiếp cận này yêu cầu những người theo thuyết tiền vị liên hệ các biểu tượng của sách Khải Huyền với những con người và sự kiện lịch sử cụ thể của thế kỷ thứ nhất. Những người đã khảo sát bài viết tiền vị về chủ đề này nhận ra rằng nỗ lực này vừa điên rồ vừa vô ích. Tại đây là một khảo sát rất tổng quát về quan điểm PP. Các chương 1–3 ban cho chúng ta sứ điệp của Đấng Christ cho bảy hội thánh A-si — những sứ điệp được thiết kế để trang bị Hội Thánh thế kỷ thứ nhất chịu đựng hoạn nạn cho đến “sự cuối cùng” (tức là năm 70 SCN). Các chương 4–5 ban cho chúng ta những khải tượng về Đức Chúa Trời và Đấng Christ, những Đấng, bởi sự quan phòng tốt lành của họ, sẽ bảo vệ những người đã được cứu chuộc khi Quan Phòng mang “sự cuối cùng” đến. Những khải tượng về sáu ấn (Khải Huyền 6), bảy loa (Khải Huyền 8–11), và bảy bát (Khải Huyền 15–16) đều mô tả các sự kiện và sự phán xét khác nhau cho đến và bao gồm chính “sự cuối cùng.” Khải Huyền 7:1–8 mô tả việc đóng ấn thuộc linh của Hội Thánh phổ quát (hoặc của phần còn lại Do Thái trung tín), để các thánh đồ có thể an toàn trải qua cơn đại nạn của “những ngày cuối cùng.” Khải Huyền 7:9–13 mô tả họ đã làm như vậy và giờ đây đang hưởng những phước hạnh của Thiên Đàng. Các chương 12–14 được định để thắt lưng Hội Thánh đầu tiên cho sự bắt bớ dưới tay hai kẻ giúp đỡ của Con Rồng: Con Thú (tức là Nê-rô/La Mã), và Tiên Tri Giả (tức là hoặc thống đốc La Mã của Giê-ru-sa-lem, hoặc nhóm giáo sĩ Do Thái bội đạo đã hợp tác với La Mã). Các chương 17–19 mô tả sự sụp đổ của kẻ giúp đỡ thứ ba của Con Rồng, Gái Điếm (tức là Giê-ru-sa-lem bội đạo), kẻ gian dâm cách gian ác với Con Thú (tức là Nê-rô/La Mã). Theo hầu hết những người PP, không chương nào trong số này chứa một mô tả về Sự Hiện Đến siêu nhiên của Đấng Christ, chỉ chứa sự mô tả về những chiến thắng thuộc linh và quan phòng Ngài sẽ ban cho Hội Thánh thế kỷ thứ nhất trung tín của Ngài. Trong hành trình của chúng ta, tôi đã bảo vệ một cách giải thích tiêu chuẩn của thuyết vô thiên niên về sách Khải Huyền. Với điều đó trong tâm trí, tôi đưa ra phê bình ngắn sau đây về quan điểm PP về các chương 1–19. Thứ nhất, chúng ta đã thấy rằng một đa số lớn các học giả Tân Ước, trích dẫn cả bằng chứng nội bộ lẫn bên ngoài, đã kết luận rằng sách Khải Huyền được viết vào khoảng 95 SCN chứ không phải khoảng 60 SCN, như những người PP khẳng định. Nếu vậy, cách giải thích tiền vị là không thể. Thánh Linh của Đức Chúa Trời sẽ không linh cảm một lời tiên tri dạy dỗ, cảnh báo và khích lệ các thánh đồ liên quan đến những sự sẽ đến (Khải Huyền 1:1, 19) khi mọi hoặc hầu hết những sự đó đã xảy ra rồi! 9 Thứ hai, PP hiểu sai cả đối tượng lẫn mục đích của sách Khải Huyền. Đối tượng là Hội Thánh phổ quát, và mục đích là trang bị nàng cho hành trình dài nhiều thế kỷ qua đồng vắng gào thét của thời đại ác hiện tại này (Khải Huyền 12). Nó làm như vậy bằng cách giữ trước mắt nàng (chứ không phải sau lưng nàng) những gian khổ của Cơn Đại Nạn mà nàng phải trải qua, bản chất và chiến thuật của những kẻ thù nàng sẽ đối mặt, những biến động của Trận Chiến Cuối Cùng nàng được định sẽ chịu đựng, và sự giải cứu và phục hồi đời đời nàng sẽ trải qua khi Vua mạnh mẽ của nàng Đến. PP biến Khải Huyền 1–19 thành một sự tò mò lịch sử, trong khi thật ra nó là một lời tiên tri khẩn thiết cần thiết, có giá trị cho việc dạy dỗ, quở trách, sửa trị, và huấn luyện trong sự công chính, để dân của Đức Chúa Trời có thể đứng trọn vẹn, được trang bị kỹ lưỡng cho mọi công việc tốt lành trong những ngày cuối cùng này (2 Ti-mô-thê 3:16–17). Thứ ba, PP mở cửa cho sự hỗn loạn giải kinh. Nó làm như vậy bằng cách ép người giải kinh phải tìm bên ngoài Kinh Thánh ý nghĩa của các biểu tượng nó sử dụng. Sách Khải Huyền đang nói đến những con người, nơi chốn, sự vật và sự kiện thế kỷ thứ nhất nào khi nó nói về các Sự Phán Xét Ấn, Loa, và Bát; về 144.000 người Y-sơ-ra-ên được đóng ấn, hay Hai Nhân Chứng; về Các Con Thú từ Biển và Đất; về Dấu của Con Thú; về Gái Điếm và Ba-by-lôn Vĩ Đại; về Trận Chiến A-ma-ghê-đôn; hay về những sự phán xét kinh ngạc được mô tả vào cuối mỗi một trong sáu chu kỳ khải tượng gồm Khải Huyền 6–20? Lục lọi các tác phẩm của các sử gia Do Thái và ngoại giáo, những người PP mang về hết đáp án suy đoán này đến đáp án khác. Nhưng ai sẽ nói đáp án nào đúng? Bằng cách ép chúng ta tìm bên ngoài Kinh Thánh, lối giải kinh tiền vị mở cửa cho sự hỗn loạn giải kinh, trong khi lối giải kinh lý tưởng — vốn xác định ý nghĩa của mọi biểu tượng trong Cựu Ước và DNT — giữ chúng ta trên nền tảng giải kinh vững chắc. Cuối cùng, PP che khuất — thật vậy, tầm thường hóa — biểu tượng hùng vĩ của sách Khải Huyền, vốn rõ ràng không chỉ đến địa phương và lịch sử, mà thay vào đó đến toàn cầu, vũ trụ, và cánh chung. Ví dụ, chúng ta đã thấy rằng các Sự Phán Xét Ấn, Loa, và Bát không giáng (duy nhất) lên Giê-ru-sa-lem hay La Mã, mà thay vào đó lên toàn bộ hệ thống thế gian; rằng Con Thú từ Biển không phải là Nê-rô, mà là bộ mặt chính quyền của hệ thống thế gian chống Cơ Đốc; rằng Tiên Tri Giả không phải là một viên chức La Mã mờ nhạt hay một nhóm giáo sĩ Do Thái bội đạo, mà là bộ mặt tôn giáo của hệ thống thế gian chống Cơ Đốc; rằng Gái Điếm không phải là Giê-ru-sa-lem trên đất, mà là bộ mặt kinh tế và văn hóa của hệ thống thế gian; rằng Ba-by-lôn Vĩ Đại không phải là La Mã hay Giê-ru-sa-lem, mà là Thành của Con Người của mọi thời, hệ thống thế gian sa ngã như một toàn thể; v.v. Vâng, cách tiếp cận tiền vị có thể ban cho chúng ta một số ứng dụng lịch sử hợp lệ của những biểu tượng này, nhưng nó không hề làm cạn kiệt chúng. Vì có phạm vi phổ quát, chúng vì vậy nói với quyền năng tươi mới cho mọi thế hệ tín đồ. 2. Quan Điểm Về Khải Huyền 20–22 Liên quan đến Khải Huyền 20–22, những người PP không đồng ý với nhau. Một số xác định Thời Kỳ Ngàn Năm với toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng. Theo quan điểm này, việc trói buộc Sa-tan là một công việc liên tục của Thánh Linh được thực hiện nhờ thập tự giá của Đấng Christ. Từ nay, Kẻ Lừa Dối con người và các dân tộc không thể ngăn cản việc nhóm lại những người được chọn của Đức Chúa Trời, cũng không thể khuấy động Trận Chiến Cuối Cùng cho đến thời điểm đã được Đức Chúa Trời chỉ định. Sự sống lại đầu tiên mang tính thuộc linh chứ không phải thể chất, và nói đến hoặc sự tái sinh hoặc sự bắt đầu của Trạng Thái Trung Gian. Khải Huyền 20:7–10 ban cho chúng ta dự báo duy nhất của sách về Trận Chiến Cuối Cùng giữa Hội Thánh và thế gian. Tuy nhiên, Người Vô Pháp Luật sẽ không dẫn đầu nó, vì hắn đã xuất hiện trong con người Hoàng đế Nê-rô. Những đoạn khác dường như dự báo một Trận Chiến Cuối Cùng tương lai đã được ứng nghiệm trong Cơn Đại Nạn Lớn năm 66–70 SCN, khi Hội Thánh bị Y-sơ-ra-ên và La Mã bắt bớ. Vì vậy, Khải Huyền 20:7–15 ban cho chúng ta mô tả duy nhất của sách về Sự Đến siêu nhiên của Đấng Christ, Sự Sống Lại, và Sự Phán Xét, trong khi các chương 21–22 ban cho chúng ta sự đến của Thế Gian Sẽ Đến. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng các chương 1–19 thật ra ban cho chúng ta nhiều khải tượng về Sự Hoàn Tất (6:12–17; 11:15–19; 14:14–20; 16:17–21; 19:11–21), và rằng sự đến của Người Vô Pháp Luật thật ra là dấu hiệu nổi bật nhất về sự sắp xảy ra của sự trở lại siêu nhiên của Chúa (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2; Khải Huyền 13:8). Những nhà giải kinh khác — như David Chilton, Ken Gentry, Keith Mathison, và Doug Wilson — bảo vệ một cách giải thích hậu thiên niên về Khải Huyền 20. Đối với những người như vậy, Thời Kỳ Ngàn Năm là một Thời Đại Vàng vẫn còn ở tương lai đối với chúng ta. Việc trói buộc Sa-tan vẫn chưa xảy ra, nhưng chắc chắn sẽ xảy ra, có thể khi Đức Chúa Trời thăm viếng Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc và nhân từ đưa (nhiều người trong) họ đến đức tin nơi Con Đấng Mê-si của Ngài (Rô-ma 11:15). Điều này sẽ mang lại sự sống lại đầu tiên và triều đại ngàn năm của các thánh đồ, những điều này được hiểu là những đợt bùng nổ tươi mới của sức sống Phúc Âm sẽ lấp đầy trái đất, không chỉ với đám đông Cơ Đốc nhân tận hiến, mà còn với sự công chính, hòa bình và niềm vui của Vương Quốc lan rộng. Than ôi, Thời Đại Vàng sẽ bị (một cách khủng khiếp) làm hư hại bởi sự thả Sa-tan và một cuộc nổi loạn toàn cầu kết quả chống lại Đấng Christ và phần còn lại trung tín của Ngài. Nhưng Chúa sẽ đảo ngược sự đảo ngược khi Ngài trở lại nhanh chóng, và sẽ làm sống lại kẻ chết, phán xét thế gian trong sự công chính, và mang đến trời mới và đất mới. Để phê bình quan điểm này, xin xem đánh giá trước đó của tôi về Thuyết Hậu Thiên Niên. 4b. Thuyết Tiền Vị Đầy Đủ Chúng ta đã thấy rằng Thuyết Tiền Vị Đầy Đủ (FP) là kết quả tự nhiên của việc áp dụng nhất quán lối giải kinh tiền vị. Nếu Chúa chúng ta đã dùng ngôn ngữ khải huyền và vũ trụ trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve của Ngài (Ma-thi-ơ 24:29–31) để mô tả điều thật ra là một sự đến quan phòng và thuộc linh vào năm 70 SCN, ai sẽ nói rằng Ngài và các sứ đồ của Ngài đã không dùng cùng loại ngôn ngữ trong mọi dự báo cánh chung của họ? Ai sẽ nói rằng trong mọi lời nói của họ về Sự Hoàn Tất họ đã không nghĩ đến những sự kiện năm 67–70 SCN? Than ôi, trong một sự rời xa triệt để khỏi PP và chính thống Cơ Đốc, những người FP đã lấy chính vị thế này. Tập trung vào những đặc điểm phân biệt của FP, tôi sẽ phê bình ngắn gọn các quan điểm của họ tại đây. Quan Điểm Về Vương Quốc Những người FP dạy rằng Vương Quốc của Đức Chúa Trời là một triều đại thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời Ba Ngôi trên dân Giao Ước Mới của Ngài, và rằng nó bước vào lịch sử trong hai giai đoạn: những ngày cuối cùng của Giao Ước Môi-se (33–70 SCN), tiếp theo là những thế gian thiên thượng và trên đất đời đời sẽ đến, được mở ra vào thời điểm Sự Hiện Đến của Đấng Christ vào năm 70 SCN. Họ cũng dạy rằng triều đại của Đức Chúa Trời luôn luôn và duy nhất thuộc linh, không bao giờ đến trên thân thể thể chất của các thánh đồ hay thế giới tự nhiên mà họ được tạo dựng để sống trong đó. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng Tân Ước cung cấp một bức tranh khác biệt một cách kịch tính về Vương Quốc. Vâng, một Vương Quốc duy nhất quả thật bước vào lịch sử trong hai giai đoạn. Nhưng giai đoạn đầu — Vương Quốc của Con — đồng phạm vi với toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng Phúc Âm. Và giai đoạn thứ hai — Vương Quốc của Cha — không chỉ thuộc linh mà còn thể chất và đời đời, và là sự tạo dựng đột ngột, siêu nhiên của Vua Cao Cả của Thiên Đàng khi Ngài trở lại hữu hình trong quyền năng và vinh hiển. Về cơ bản, không có sự thông công giữa các quan điểm của thuyết vô thiên niên và thuyết tiền vị đầy đủ về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Quan Điểm Về OTKP Những người FP giải thích OTKP một cách đúng đắn theo lối điển hình và tượng trưng theo nghĩa Giao Ước Mới. Nhưng một lần nữa, bước sai lớn của họ là áp đặt một phiên bản lai tạp của NCH lên mọi dự báo cánh chung đơn giản của DNT. Than ôi, khi làm như vậy họ thật ra lấy đi chìa khóa chính cho mọi thần học cánh chung của Kinh Thánh, khiến chúng ta không thể phân biệt hình dạng thật của Lịch Sử Cứu Rỗi, và vì vậy ý nghĩa thật của các bản văn tiên tri Cựu Ước liên quan đến những ngày cuối cùng và Sự Hoàn Tất. Quan Điểm Về Sách Khải Huyền và Thời Kỳ Ngàn Năm Những người FP dạy rằng sách đầy cánh chung và vũ trụ kinh ngạc này đã hoàn toàn được ứng nghiệm trong những sự kiện lịch sử và thuộc linh xảy ra vào khoảng năm 70 SCN (dù những hậu quả thuộc linh vẫn còn với chúng ta đến ngày nay). Liên quan đến Khải Huyền 20, các ý kiến khác nhau. Lãnh vực ứng nghiệm theo thời gian của nó được cho là “những ngày cuối cùng” (33–70 SCN), Trận Chiến Masada (70–73 SCN), hoặc có thể cuộc nổi loạn Bar Kochba (132 SCN). Trong mọi trường hợp, mọi người FP đều đồng ý rằng Khải Huyền 20 không đưa chúng ta đến một sự phán xét vũ trụ thật sự và “sự kết thúc của mọi sự” (1 Phi-e-rơ 4:7). Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng sách Khải Huyền thật ra quét qua toàn bộ hành trình dài nhiều thế kỷ của Hội Thánh hành hương, và rằng các biểu tượng đa dạng của nó, mà chỉ DNT mới có thể soi sáng, đối diện chúng ta một lần nữa với mọi yếu tố của thần học cánh chung Tân Ước cổ điển: những sự phán xét và giải cứu khác nhau của Đức Chúa Trời được thi hành suốt Lịch Sử Cứu Rỗi, những cuộc gặp gỡ nối tiếp của Hội Thánh với Con Rồng và những kẻ giúp đỡ của nó, sự nuôi dưỡng thuộc linh liên tục của nàng dưới tay Vua thiên thượng của nàng, hy vọng về sự hoàn hảo thuộc linh trong Trạng Thái Trung Gian, Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Hiện Đến, Sự Sống Lại của thân thể của Kẻ Chết, Sự Biến Hóa của Các Thánh Đồ Còn Sống, Sự Phán Xét tại Ngai Trắng Lớn của Đấng Christ, Hồ Lửa, và Trời Mới và Đất Mới. Một lần nữa, sách Khải Huyền thật ra là Hồi Kết Vĩ Đại của toàn bộ Kinh Thánh và vì vậy là một trong những kho báu tiên tri lớn nhất của Hội Thánh hành hương. Nàng không bao giờ được để FP cướp nó khỏi nàng. Quan Điểm Về Sự Hoàn Tất Ngay tại đây lỗi tiền vị ở mức tồi tệ nhất, vì những người FP, trong khi không đồng ý về những điểm tinh tế, đứng đoàn kết trong việc phủ nhận rõ ràng những yếu tố truyền thống của Sự Hoàn Tất của Kinh Thánh. Sau khi đã thảo luận giáo huấn Tân Ước về những điểm này, tôi sẽ đơn giản mô tả quan điểm FP cơ bản tại đây. Chỉ có một Sự Hiện Đến duy nhất của Đấng Christ, và nó không phải là một sự trở lại thân thể tương lai của Chúa trong vinh hiển. Thay vào đó, nó là một “sự đến phán xét” trong quá khứ đã xảy ra vào năm 70 SCN, một sự đến (bằng cách nào đó) đã đưa Hội Thánh thế kỷ thứ nhất đang đau khổ vào sự đầy trọn của cơ nghiệp thuộc linh của nàng. Vì vậy, như chưa bao giờ trước đây, Đấng Christ giờ đây đã hoàn toàn đến với dân Ngài.
Sự Sống Lại không phải là một sự kiện tương lai mà trong đó Đấng Christ sẽ kết hợp tâm linh của kẻ chết với hài cốt thể chất của họ, nhờ đó tạo ra những thân thể thể chất đời đời. Thay vào đó, nó là một sự kiện thuộc linh trong quá khứ mà trong đó Ngài đã làm sống lại linh hồn của những người đã chết về mặt sinh học ra khỏi Âm Phủ/Ha-đét và ban cho họ những “thân thể thuộc linh” mới phù hợp cho Thiên Đàng hoặc Ghê-hen-na. Giờ đây khi một Sự Sống Lại chung duy nhất đã xảy ra, linh hồn của mọi người chết về mặt thể chất được “sống lại” thuộc linh khi chết và đi trực tiếp đến Thiên Đàng hoặc Ghê-hen-na. Một lần nữa, Sự Phán Xét không phải là một sự kiện tương lai mà trong đó cả nhân loại sẽ xuất hiện bằng thân thể trước tòa án của Đấng Christ, để tại đó nhận phần thưởng hoặc sự báo trả đời đời. Thay vào đó, nó cũng đã xảy ra vào năm 70 SCN, khi Đấng Christ mở Thiên Đàng, tạo ra Ghê-hen-na (Hồ Lửa), làm sống lại linh hồn của kẻ chết ra khỏi Âm Phủ/Ha-đét, và chỉ định họ đến nơi cư trú thuộc linh đời đời của họ. Cũng vậy, khi Ngài trở lại vào năm 70 SCN, Chúa đã “phá hủy” trái đất và những công việc của nó (xem 2 Phi-e-rơ 3:10), vì vào thời điểm đó Ngài đã hoàn toàn bước vào Hội Thánh Ngài, qua đó, trong một trật tự hoàn toàn mới của mọi sự, từ nay Ngài sẽ lật đổ các quyền lực của sự ác và uốn cong các dân tộc theo ý muốn Ngài. Về Thế Gian Sẽ Đến, nó thật ra đã đến rồi. Vì sao? Vì Đấng Christ đã đến rồi (vào năm 70 SCN), Sự Sống Lại đã xảy ra, Sự Phán Xét đã diễn ra, và Giê-ru-sa-lem Mới (tức là Hội Thánh đầy dẫy Thánh Linh của Ngài) đã “giáng xuống” trên một Trái Đất mới, đã được biến đổi thuộc linh, trong đó nàng sẽ liên tục kêu gọi mọi người và mọi dân tộc bước vào khuôn viên phước hạnh của nàng qua đức tin nơi Đấng Christ và Phúc Âm (Khải Huyền 21:2, 22–27; 22:1–2, 17). Nhưng còn thế giới thể chất hiện tại mà chúng ta sống trong đó, “toàn bộ tạo vật cùng nhau rên siết và đau đớn như lúc sinh nở cho đến nay” thì sao (Rô-ma 8:22)? Tương lai của nó là gì? Than ôi, về chủ đề này Kinh Thánh (được cho là) im lặng. Phần của chúng ta đơn giản là chiếm giữ — không phải cho đến khi Ngài đến, mà cho đến khi chúng ta ra đi. Một lần nữa, sau khi đã xem xét kỹ lưỡng giáo huấn Tân Ước về mọi chủ đề này, tôi sẽ không đưa thêm phê bình về FP tại đây. Chỉ cần nói rằng nếu Thuyết Vô Thiên Niên thật sự là thần học cánh chung của Kinh Thánh, thì FP rõ ràng đứng dưới sự quở trách nghiêm khắc của Kinh Thánh Thánh (Ma-thi-ơ 24:26–27; Công Vụ 1:11; Rô-ma 8:18–25; 1 Cô-rinh-tô 15; 1 Ti-mô-thê 1:18–20; 2 Ti-mô-thê 2:18). Thật vậy, nếu chúng ta có thể định nghĩa dị giáo là một sự rời xa dai dẳng và gây hại khỏi học thuyết Kinh Thánh được chấp nhận rộng rãi, thì các tín điều lịch sử của Hội Thánh nhất trí tuyên bố rằng thần học cánh chung FP là dị giáo (1 Cô-rinh-tô 11:2, 19; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:15). Hãy để mọi người Bê-rê tốt tự quyết định cho mình. Kết Luận Bằng cách áp đặt một lối giải kinh xa lạ, thuộc linh hóa lên những dự báo cánh chung đơn giản do Thầy đã được Đức Chúa Trời chỉ định và các sứ đồ của Ngài ban cho, PP làm tổn hại nặng nề Hy Vọng Phước Hạnh của chúng ta, trong khi FP phá hủy nó hoàn toàn. Vì vậy, tôi sẽ thúc giục mọi anh em tiền vị của tôi nhanh chóng trở lại đức tin vô thiên niên truyền thống của Hội Thánh. Tôi nghĩ có khả năng chúng ta đang sống trong cuối cùng của những ngày cuối cùng. Nếu vậy, Cô Dâu của Đấng Christ sẽ cần mọi lẽ thật, sự rõ ràng và sự khích lệ cánh chung nàng có thể nhận được. Và nàng sẽ cần các anh em giúp nàng nhận tất cả chúng. 1 .	 Để xem lại sự phân biệt giữa hai trường phái này của Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử, xin xem chương 3. 2 .	 Được trích dẫn trong Stanley Grenz, The Millennial Maze (Downers Grove, IL, InterVarsity Press, 1992), 72. 3 .	 Sđd, 74. 4 .	 Để có một thảo luận chi tiết về Rô-ma 11:11–36 và những kế hoạch tương lai của Đức Chúa Trời cho Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc, xem HKOH, tr. 548f. Cũng vậy, trong sách đó xem Phụ Lục 5, có tựa đề, Liệu Nhà Nước Y-sơ-ra-ên Hiện Đại Có Phải Là Sự Ứng Nghiệm Của Lời Tiên Tri Kinh Thánh Không? Phụ lục này cũng có trên trang web của tôi: www.clr4u.org . 5 .	 Để phê bình cách giải thích của thuyết thời kỳ về Đa-ni-ên 9:24–27, xem HKOH, tr. 368–371. Để biết cách giải thích của chính tôi, xem chương 9 của sách này. 6 .	 MSB, 2712.	 7 .	 Để có một nghiên cứu chi tiết hơn về các biểu tượng chính của sách Khải Huyền, xem HKOH, chương 20: The Revelation: Structure and Key Symbols, tr. 426f. 8 .	 Những người theo thuyết tiền vị đầy đủ đôi khi bảo vệ cách giải thích tượng trưng của họ về Ma-thi-ơ 24:29–31 bằng cách chỉ ra rằng không thể nào các ngôi sao theo nghĩa đen rơi khỏi bầu trời (Ma-thi-ơ 24:29). Nhưng bản văn không nói chúng sẽ rơi từ bầu trời xuống đất, chỉ nói chúng sẽ rơi khỏi bầu trời. Ê-sai và Phi-e-rơ soi sáng sự kiện này, nói với chúng ta rằng vào Sự Phán Xét các thiên thể sẽ bị tan rã (Ê-sai 34:4; 2 Phi-e-rơ 3:10–13). Có một nghĩa, vậy, mà trong đó các ngôi sao sẽ theo nghĩa đen rơi ra khỏi bầu trời. Cũng vậy, đối với những người quan sát trên đất, sự tan rã của ánh sáng nối các ngôi sao với trái đất có thể tạo ấn tượng thị giác rằng chúng đột nhiên rơi ra khỏi bầu trời, và có lẽ thậm chí hướng về đất. Chúng ta sẽ thấy. 9 	 Để bảo vệ một niên đại sớm, những người theo thuyết tiền vị trích dẫn những câu trong sách Khải Huyền nói rằng những sự kiện được đề cập “phải sớm xảy ra” (Khải Huyền 1:1; 22:6), và rằng “thì giờ đã gần” (Khải Huyền 1:3; 22:10). Nhưng những bản văn này khó chứng minh một niên đại biên soạn sớm, hoặc một sự ứng nghiệm nghiêm ngặt trong thế kỷ thứ nhất của các lời tiên tri. Để bắt đầu, những câu từ chương 22 nói rằng mọi sự, bao gồm sự đến của Thế Gian Sẽ Đến, phải sớm xảy ra, và thì giờ của chúng đã gần. Vì vậy trừ khi người ta là một người theo thuyết tiền vị đầy đủ, những bản văn này loại bỏ một sự ứng nghiệm nghiêm ngặt trong thế kỷ thứ nhất của sách. Quan trọng hơn, cách giải thích lý tưởng tiến bộ về sách soi sáng phong phú ý nghĩa tinh tế của những cách diễn đạt này. Vì sách Khải Huyền nói với mọi tín đồ của mọi thời, quả thật đúng là nhiều dự báo của nó sẽ sớm xảy ra trong đời sống họ. Về những lời tiên tri nói về cuối thời đại (tức là về Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Hiện Đến, Sự Phán Xét, v.v.), chúng cũng sẽ sớm xảy ra, vì trước bối cảnh cõi đời đời, một ngàn năm trong mắt Đức Chúa Trời như ngày hôm qua khi nó đã qua, và như một canh trong đêm (Thi Thiên 90:4; 2 Phi-e-rơ 3:8). The_Great_End_Time_Debate-31 CHƯƠNG 16 Thuyết Vô Thiên Niên: Một Thần Học Cánh Chung Cho Những Ngày Cuối Cùng Này Chúng ta có đang sống trong những ngày cuối cùng không? Vâng, tôi biết chúng ta đang sống, vì Kinh Thánh nói rằng chúng ta đã như vậy kể từ khi Con Đức Chúa Trời đến thế gian để mua sự cứu chuộc của chúng ta (Hê-bơ-rơ 1:1–2). Nhưng chúng ta có đang sống trong “cuối cùng của những ngày cuối cùng” không? Chúng ta có đang nhanh chóng tiến gần đến những cảnh cuối cùng của lịch sử vũ trụ: Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Hiện Đến, và Sự Hoàn Tất của mọi sự không? Chỉ Đức Chúa Trời biết. Tuy nhiên, tôi sẽ nói rằng tôi nghĩ chúng ta đang như vậy; và tại đây, trên chặng cuối của hành trình, tôi muốn giải thích vì sao, và cũng giải thích cách thần học cánh chung vô thiên niên cổ điển có thể chuẩn bị chúng ta cho chúng. Cuối Cùng Của Những Ngày Cuối Cùng Trong hai thiên niên kỷ, Hội Thánh đã trải qua điều Chúa chúng ta gọi là sự bắt đầu của những cơn đau sinh nở. Chúng bao gồm chiến tranh, tin đồn chiến tranh, nạn đói, động đất, dịch bệnh, những giáo huấn lừa dối của các christ giả và tiên tri giả, và sự lên xuống của bắt bớ. Tất cả điều này đã là một phần không thể thiếu của Cơn Đại Nạn, mà từ đó Đức Chúa Trời đã trung tín giải cứu con cái yêu dấu của Ngài qua các thế hệ, kết hợp họ với Con Ngài, và trồng họ an toàn trên Si-ôn ở trên (Ga-la-ti 4:26; Khải Huyền 7:9-17). Tuy nhiên, ngày nay, Hội Thánh phổ quát đang chứng kiến một sự gia tăng đáng chú ý của những cơn đau sinh nở này. Phần lớn thế giới Cơ Đốc đang sụp đổ. Các nhà thờ châu Âu đứng trống rỗng. Toàn bộ các giáo phái, giàu có với lịch sử và văn hóa Cơ Đốc, trượt vào thỏa hiệp và bội đạo. Chủ nghĩa vô thần công khai (và kín đáo) đang gia tăng, ngay cả tại Mỹ, một thành trì lịch sử của đức tin. Giới trí thức phương Tây nói công khai về một xã hội “hậu Cơ Đốc.” Như trong những ngày của Nô-ê và Lót, văn hóa thế gian rơi vào sự vô pháp luật: bạo lực vô cớ, trộm cắp, bắt cóc, nô lệ, giết người, gian dâm, lạm dụng ma túy, dối trá, tham lam, gian lận, cuồng tín tôn giáo, và vô chính phủ. Trong khi đó, sự bắt bớ Cơ Đốc nhân và người Do Thái gia tăng. Tòa án, trường đại học, người sử dụng lao động, đảng phái chính trị, và các cơ quan truyền thông đẩy tín đồ ra lề xã hội. Tự do ngôn luận và nhóm lại tôn giáo bị cắt giảm, nếu không bị hủy bỏ. Trong khi các ước tính khác nhau rộng rãi, mọi người đều đồng ý rằng hàng ngàn tín đồ đang chết hàng năm vì đức tin của họ. Ngày qua ngày linh hồn của các tử đạo chảy vào Thiên Đàng, chiếm vị trí của họ dưới bàn thờ của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 6:10). Nhưng giữa tất cả sự u ám này cũng có tin tốt. Vinh hiển của Chúa ở trên Hội Thánh thuộc linh thật của Ngài, và qua việc rao giảng Phúc Âm toàn cầu, người từ mọi dân tộc đang đến với ánh sáng của nàng và chảy vào Thành của Đức Chúa Trời (Ê-sai 60 1–3; Ma-thi-ơ 24:14). Nơi tội lỗi gia tăng, ân điển còn gia tăng hơn, dù thường dưới radar và ngoài màn hình (Rô-ma 5:20). Bất chấp những cơn gió ngược hiện đại, Chúa vẫn đang xây dựng Hội Thánh Ngài (Ma-thi-ơ 16:18). Vậy chúng ta đã đạt đến chính sự chuyển tiếp chưa? Sự sinh nở có gần không? Sự tái sinh của mọi sự có ở cửa chúng ta không? Không và có. Không, vì chúng ta chưa chứng kiến ít nhất ba dấu hiệu đặc biệt mà Chúa chúng ta đã dạy chúng ta trông đợi — những dấu hiệu báo trước sự sắp xảy ra của sự cuối cùng. Nhưng có, nếu chúng ta dừng lại để xem xét vì sao những dấu hiệu này có thể sớm đến trên chúng ta. Trước tiên hãy xem xét Đại Mệnh Lệnh. Quả thật đúng là chúng ta chưa hoàn thành nó. Theo Joshua Project, hiện có hơn 17.000 nhóm dân tộc trên thế giới, trong đó khoảng 7.000 vẫn về mặt kỹ thuật “chưa được tiếp cận.” Đây là hơn 40 phần trăm của mọi nhóm dân tộc, 2,9 tỷ linh hồn. Đó là một con số đáng kinh ngạc, phần lớn đại diện cho người Hindu, người Hồi giáo, Phật tử, Cộng sản, và người theo thuyết vật linh sống trong cái gọi là “cửa sổ 10/40.” Tuy nhiên, chúng ta phải nhớ rằng khoảng cách giữa “đã tiếp cận” và “chưa được tiếp cận” chưa bao giờ nhỏ hơn, rằng nguồn giáo sĩ tiềm năng chưa bao giờ lớn hơn, rằng các cuộc phục hưng liên tục bùng lên trong nhiều dân tộc này, và rằng những tiến bộ hiện đại trong công nghệ truyền thông đang mang Phúc Âm đến đám đông, nhờ đó tạo điều kiện cho sự tăng trưởng hội thánh nhanh chóng ngay cả trong các quốc gia “đóng cửa.” Vâng, còn nhiều việc phải làm, và cần nhiều giáo sĩ tiên phong để làm nó. Tuy nhiên, không phải là suy nghĩ viển vông khi nói rằng Hội Thánh ngày nay đang mạnh mẽ “thúc giục” Sự Đến của Chúa, và rằng việc hoàn thành Đại Mệnh Lệnh đã gần (2 Phi-e-rơ 3:12). Thứ hai, cũng đúng là chúng ta chưa thấy sự hoán cải quy mô lớn của dân giao ước cổ xưa của Đức Chúa Trời, Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc. Nhưng sân khấu chắc chắn đã được dựng cho một sự hoán cải như vậy. Trên toàn cầu, chủ nghĩa bài Do Thái đang gia tăng. Nhiều con cháu Gia-cốp đã trở về quê hương trước đây của họ, một kỳ công đáng kinh ngạc của sự quan phòng khó có thể không có ý nghĩa cứu chuộc. Sự giàu có thuộc linh của Y-sơ-ra-ên tỷ lệ nghịch với sự giàu có vật chất của họ: Từ góc nhìn của Đấng Christ, họ đáng thương, khốn khổ, nghèo khó, mù lòa, trần truồng — và được yêu thương sâu sắc (Rô-ma 11:28; Khải Huyền 3:17). Ngay cả bây giờ có một nạn đói lớn trong xứ, đến nỗi một ngày gần đây — có lẽ giữa những cơn đau sinh nở của bắt bớ và chiến tranh — đám đông người Do Thái cuối cùng sẽ kêu lên với Giô-sép lớn hơn của Đức Chúa Trời: trước tiên xin tha thứ, và sau đó xin thức ăn, thức uống, và sự an toàn hoàn hảo trong một quê hương tốt hơn nhiều nơi sự công chính ngự trị (Sáng Thế Ký 45:1–28; 2 Phi-e-rơ 1:13). Cuối cùng, cũng đúng là Người Vô Pháp Luật chưa được bày tỏ, và Trận Chiến Cuối Cùng cùng Cơn Đại Nạn Lớn Nhất chưa bắt đầu. Tuy nhiên, như chưa bao giờ trước đây, có những dấu hiệu rằng cuộc đụng độ cuối cùng của các vương quốc đang đến gần. Tôi đã đề cập sự vô pháp luật, bội đạo và bắt bớ tăng trưởng nhanh chóng, tất cả đều có thể báo trước, hoặc thậm chí ứng nghiệm, “cuộc nổi loạn” mà sứ đồ Phao-lô đã nói trong 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2. Bên cạnh những điều này, chúng ta cũng quan sát một sự bùng lên tươi mới của xu hướng Ba-by-lôn trong lịch sử thế gian (Sáng Thế Ký 11:1–9). Được dẫn dắt như bởi một bàn tay vô hình, một mạng lưới mới nổi của các tầng lớp tinh hoa quyền lực — chính trị, quan liêu, quân sự, doanh nghiệp, khoa học, giáo dục, báo chí, và kỹ trị — chống lại các xung lực dân chủ và dân tộc chủ nghĩa, thay vào đó làm việc hướng đến một Cuộc Tái Thiết Lớn về bản chất con người và xã hội. Hơn nữa, lịch sử gần đây đã cho thấy mạng lưới này khá có khả năng thao túng những phần lớn của nhân loại hướng đến những mục đích đã chọn của họ. Dù lời tiên tri của Đức Chúa Trời cho thấy con đường của họ đến một thiên đường toàn cầu có thể đầy những gai chiến tranh (Đa-ni-ên 11:36–12:13; Khải Huyền 17:16), tuy vậy rõ ràng rằng điều không thể nghĩ tới giờ đây đã trở thành có thể nghĩ tới: Một đế quốc thế gian cuối cùng, được cai trị bởi một bạo chúa thế gian cuối cùng nắm gia đình các dân tộc trong một vòng kìm sắt hai mặt: hy vọng về Thiên Đàng trên đất, và nỗi sợ bị hủy diệt đối với những người không sẵn lòng tuân thủ. May mắn thay, Phúc Âm tiếp tục ra đi với thành công tốt đẹp đến mọi bộ tộc, ngôn ngữ, dân tộc và quốc gia, kết quả là các hội thánh mới đang bùng lên giữa họ. Tuy vậy ngay cả khi nó làm vậy, một hệ thống thế gian bị phó cho sự thờ hình tượng — và say sưa với kiêu ngạo, giàu có, nhục dục, và ham muốn quyền lực — ngày càng trở nên cứng lòng. Như Ai Cập thời xưa, bất cứ lúc nào nó cũng có thể quay lại hàng loạt chống lại Y-sơ-ra-ên cánh chung của Đức Chúa Trời, nghĩ sẽ truy đuổi nàng đến chết qua một Biển Đỏ của sự thanh tẩy tôn giáo. Một Thần Học Cánh Chung Cho Những Ngày Cuối Cùng Này Vâng, Hội Thánh có thể đang bước vào cuối cùng của những ngày cuối cùng. Và nếu vậy, điều quan trọng hơn bao giờ hết là nàng khôi phục một thần học cánh chung thật duy nhất của Kinh Thánh. Trong hành trình cùng nhau của chúng ta, tôi đã chia sẻ niềm tin của tôi rằng vinh dự cao quý này thuộc về Thuyết Vô Thiên Niên một cách đúng đắn. Trong phần tiếp theo, tôi sẽ giải thích vì sao tôi nghĩ việc Hội Thánh đón nhận nó là rất quan trọng. Thứ nhất, Thuyết Vô Thiên Niên mạnh mẽ đặt nắp, hoàn tất và kết tinh toàn bộ thế giới quan Kinh Thánh. Như chúng ta đã thấy, nó bảo đảm cho chúng ta dòng thời gian thật duy nhất của Lịch Sử Cứu Rỗi, bày tỏ cả trái tim của nó (Giao Ước Đời Đời) lẫn thân thể của nó (các giai đoạn và cách thi hành của Giao Ước đó). Tương tự, Thuyết Vô Thiên Niên làm trọn vũ trụ học Kinh Thánh, mà, để hoàn chỉnh, yêu cầu một sự hiểu biết tốt không chỉ về nguồn gốc, mục đích và cấu trúc của vũ trụ, mà còn về số phận cuối cùng của nó. Tất cả chúng ta đều có một khao khát do Đức Chúa Trời ban để nhìn thấy “Bức Tranh Lớn” liên quan đến vũ trụ. Chỉ Thuyết Vô Thiên Niên mới cung cấp nó. Thứ hai, Thuyết Vô Thiên Niên mở ra và tích hợp Kinh Thánh như một toàn thể. Nó bắt đầu bằng cách xác định Chúa Giê-xu Christ là Thầy đã được Đức Chúa Trời chỉ định. Sau đó nó đưa chúng ta đến Tân Ước Giáo Huấn: lớp học mà trong đó Thầy ban cho chúng ta những chìa khóa chính cho mọi Kinh Thánh, và phòng xử án mà trong đó Ngài phân xử mọi tranh chấp thần học của chúng ta. Trong lớp học này, chúng ta khám phá trái tim của Kinh Thánh: Giao Ước Đời Đời trong Đấng Christ. Chúng ta cũng khám phá Lối Giải Kinh Giao Ước Mới: phương pháp được các sứ đồ tán thành để hiểu những phần khó nhất của Kinh Thánh (tức là các điển hình và bóng Cựu Ước, OTKP, và sách Khải Huyền). Kết quả là, giờ đây chúng ta thấy bức tranh Kinh Thánh lớn: Đấng Christ và các yếu tố khác nhau của Giao Ước Đời Đời: được hình dung, được hứa, được dự báo, được bày tỏ, được rao giảng, được đón nhận, và được mọi người yêu Chúa và Lời được Đức Chúa Trời hà hơi của Ngài háo hức chờ đợi. Để không bị cuốn đi bởi những dòng chảy ý thức hệ mạnh mẽ của những ngày cuối cùng, Hội Thánh phải được neo vào lẽ thật toàn bộ. Bằng cách mở ra và tích hợp Kinh Thánh một cách đầy đủ, thần học cánh chung vô thiên niên ban cho nàng lẽ thật toàn bộ. Khi nàng nắm lấy nó, Chúa nắm lấy nàng một cách tươi mới, giữ nàng an toàn, lành mạnh và mạnh mẽ cho đến cuối cùng. Thứ ba, Thuyết Vô Thiên Niên củng cố chức vụ rao giảng và dạy dỗ của Hội Thánh. Đây là một hệ quả của hai điểm trước. Bằng cách ban cho dân của Đức Chúa Trời lẽ thật Kinh Thánh toàn bộ, Thuyết Vô Thiên Niên giúp họ rao giảng lẽ thật đó. Đặc biệt, nó ban năng lực cho các nhà truyền giáo, mục sư và giáo viên, không chỉ rao giảng Đấng Christ từ bốn sách Phúc Âm và các Thư Tín, mà còn từ lịch sử Cựu Ước, OTKP, và sách Khải Huyền. Nó ban năng lực cho họ không chỉ rao giảng sự sinh ra, đời sống, sự chết, sự sống lại và sự thăng thiên của Chúa, mà còn triều đại thiên thượng hiện tại của Ngài và sự đến lại tương lai của Ngài. Và nó mạnh mẽ ban năng lực cho họ rao giảng một Sự Hoàn Tất duy nhất mà Ngài sẽ thực hiện khi Ngài trở lại: một Sự Sống Lại duy nhất, một Sự Phán Xét duy nhất, và một Thế Gian Sẽ Đến mới duy nhất. Tóm lại, Thuyết Vô Thiên Niên giúp các sứ giả Phúc Âm của Đức Chúa Trời mang toàn bộ sức mạnh của lẽ thật toàn bộ của Ngài tác động lên cả thánh đồ lẫn tội nhân. Các thánh đồ và tội nhân của những ngày cuối cùng này sẽ cần nó như chưa bao giờ trước đây. Thứ tư, Thuyết Vô Thiên Niên chuẩn bị Hội Thánh cho Trận Chiến Cuối Cùng. Giống như Cha tốt lành đã ban nó cho chúng ta, thần học cánh chung này không đắm chìm trong những tưởng tượng trốn tránh hay suy nghĩ viển vông. Nó nói với chúng ta một cách trung thực và an ủi rằng Hội Thánh được định sẽ bước theo dấu chân của Thầy nàng; rằng trong một mùa ngắn ngủi vào cuối thời đại nàng sẽ chịu đựng sự gạt ra lề nghiêm trọng, sự phỉ báng không công bằng, bất công thô bạo, sự từ chối lan rộng, và cái chết (về mặt định chế). Tuy nhiên, nó cũng nói với chúng ta rằng tại Sự Hiện Đến nàng sẽ nhanh chóng sống lại đến sự minh chứng cuối cùng, sự sống đời đời, và niềm vui không thể tả xiết và đầy vinh hiển. Như có lời chép: “Môn đồ không hơn thầy, đầy tớ không hơn chủ. Môn đồ được như thầy, đầy tớ được như chủ thì cũng đủ rồi” (Ma-thi-ơ 10:24–25). Các thánh đồ sẽ giống Thầy họ trong sự sống, sự chết, sự sống lại, và vinh hiển đời đời. Cho đến cõi đời đời họ sẽ xưng nhận rằng nó đã đủ và hơn cả đủ (Khải Huyền 11:1–14). Cuối cùng, Thuyết Vô Thiên Niên làm sống lại Hội Thánh với một mặc khải tươi mới về vinh hiển của Đấng Christ. Như chúng ta đã thấy, nó làm như vậy bằng cách mở mắt nàng ra với bản chất thật của sự tôn cao của Chúa nàng: sự sống lại, sự thăng thiên, triều đại thiên thượng, và sự trở lại trong vinh hiển của Ngài vì Sự Hoàn Tất của mọi sự. Trong một mùa khá dài, khói bốc lên từ vực sâu đã che khuất mặt trời đặc biệt này (Khải Huyền 9:1–2). Tuy nhiên, giờ đây, Chúa đang làm sạch bầu không khí. Khi Ngài làm vậy, Cô Dâu bắt đầu nhìn thấy Vua của nàng một cách tươi mới: không chỉ ở trên, mà còn ở phía trước. Tầm nhìn thật ngoạn mục, lấp đầy mắt nàng với thần tính, chủ quyền, quyền năng mạnh mẽ, và tình yêu giao ước của Vua thiên thượng của nàng. Như chưa bao giờ trước đây, nàng nhìn thấy vinh hiển của Đức Chúa Trời trong mặt Chúa Giê-xu Christ, và nhờ đó được biến đổi từ mức độ vinh hiển này sang mức độ tiếp theo (2 Cô-rinh-tô 3:18). Tóm lại, Thuyết Vô Thiên Niên quả thật là một thần học cánh chung hoàn toàn phù hợp cho những ngày cuối cùng này. Mở một cửa sổ vào dòng thời gian thật duy nhất của Lịch Sử Cứu Rỗi, nó để ánh sáng từ tương lai thật duy nhất của Đức Chúa Trời vào, đổ nó vào hiện tại đầy bối rối, và lấp đầy lòng các thánh đồ với sự rõ ràng, niềm tin, niềm vui, và lòng nhiệt thành của chính Đấng Christ. Được lấp đầy như vậy, Cô Dâu trở nên lành mạnh trong đức tin, mạnh mẽ cho việc tiếp cận, vững vàng giữa những cơn đau sinh nở, chống lại những lời dối trá và lỗi lầm, thánh khiết trước làn sóng vô pháp luật đang dâng, và can đảm trước bắt bớ — luôn nhìn vượt qua Trận Chiến Cuối Cùng đến những niềm vui đời đời của Tiệc Cưới Chiên Con. Thật vậy, khi Chồng thiên thượng của nàng rửa mắt nàng bằng nước của Lời Ngài, bức màn giữa hiện tại và tương lai ngày càng mỏng — mỏng đến nỗi nàng dường như thấy Ngài đứng ngay trước mặt nàng. Với tình yêu và khao khát, nàng kêu lên: “Hãy đến!” Với tình yêu và khao khát Ngài trả lời: “Vâng, Người Yêu Dấu của Ta, Ta đến mau chóng. Hãy trung tín cho đến chết, và Ta sẽ ban cho ngươi mão sự sống!” The_Great_End_Time_Debate-32 Phụ Lục I Các Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Vương Quốc Được Liệt Kê Tại đây là một danh sách rất đầy đủ, dù không hoàn toàn cạn kiệt, các Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Vương Quốc (OTKP). Xin nhớ lại từ nghiên cứu của chúng ta rằng tôi định nghĩa một OTKP là bất kỳ lời tiên tri Cựu Ước nào về Vương Quốc của Đức Chúa Trời được ứng nghiệm vào hoặc sau Ngày Lễ Ngũ Tuần, khi giai đoạn đầu của Vương Quốc bắt đầu với sự tuôn đổ của Đức Thánh Linh. Trái với những lời tiên tri Cựu Ước “đơn giản,” được ứng nghiệm trước Lễ Ngũ Tuần, OTKP không thể được giải thích theo nghĩa đen, nhưng thay vào đó qua việc sử dụng khéo léo Lối Giải Kinh Giao Ước Mới. Tức là, chúng phải được giải thích: Theo giao ước: Như được ứng nghiệm dưới Giao Ước Mới/Đời Đời, và như nói đến các yếu tố khác nhau của Giao Ước đó. Theo Đấng Christ học: Như được ứng nghiệm trong Con Người và Công Việc của Đấng Christ. Theo điển hình: Như dùng những ý tưởng và hình ảnh Cựu Ước để truyền đạt lẽ thật Tân Ước. Theo Hội Thánh học: Như được ứng nghiệm giữa dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời, Hội Thánh, gồm người Do Thái và người Ngoại tin kính. Theo cánh chung: Như được ứng nghiệm trong “những ngày cuối cùng”: những ngày mà Giao Ước Mới được bày tỏ, dù trong giai đoạn đầu của Vương Quốc (Vương Quốc của Con), giai đoạn thứ hai của Vương Quốc (Vương Quốc của Cha), hay cả hai. Hy vọng và lời cầu nguyện của tôi là khi bạn áp dụng Lối Giải Kinh Giao Ước Mới vào những lời tiên tri Cựu Ước xinh đẹp này, Đức Thánh Linh sẽ giúp bạn hiểu và vui thích chúng, kết quả là bạn cũng có thể dùng chúng một cách mạnh mẽ cho sự tiến bộ của Vương Quốc của Đấng Christ.   Bản Văn Ý Chính Của Bản Văn Phục Truyền Luật Lệ Ký 30:1–10 Chúa Sẽ Nhóm Ngươi Lại (DF)* 32:34–43 CHÚA Sẽ Làm Sự Chuộc Tội Cho Đất Ngài 2 Sa-mu-ên 7:8–17 Vương Quốc Ngươi Sẽ Bền Vững Đời Đời (DF) Thi Thiên 2 Triều Đại Của Đấng Được Xức Dầu Của CHÚA 22:27–31 Các Đầu Cùng Đất Sẽ Quay Lại 69:34–36 Đức Chúa Trời Sẽ Cứu Si-ôn 72 Một Lời Cầu Nguyện Cho Vua Sẽ Đến 89 Giao Ước Đời Đời Của Đức Chúa Trời Với Đa-vít 96 Hãy Hát Cho CHÚA, Hỡi Cả Trái Đất 132 Si-ôn, Nơi An Nghỉ Của Ta Đời Đời Ê-sai 2:1–5 Núi Của Chúa 2:6–22 Ngày Của Chúa 4:2–6 Nhánh Của Chúa 9:1–7 Một Con Trẻ Được Sinh Ra 10:20–23 Một Phần Còn Lại Sẽ Trở Về 11:1–9 Một Nhánh Từ Gie-sê 11:10–16 Một Phần Còn Lại Từ Mọi Dân Tộc 12:1–6 Bài Ca Ca Ngợi Của Hội Thánh 14:1–2 Bắt Những Kẻ Bắt Họ Làm Phu Tù 19:16–25 Y-sơ-ra-ên, Ai Cập, A-sy-ri: Cơ Nghiệp Của Đức Chúa Trời 24:21–23 Bị Trói Nhiều Ngày 25:6–9 Một Bữa Tiệc Của Những Món Béo 26:1–6 Bài Ca Của Giu-đa 27:1–12 Một Phần Còn Lại Sẽ Thờ Phượng Tại Si-ôn 30:18–26 Mắt Ngươi Sẽ Thấy Thầy Ngươi 32:1–5 Một Vua Sẽ Cai Trị Trong Sự Công Chính 33:16–24 Đất Của Vua Hùng Vĩ 35:1–10 Niềm Vui Của Phần Còn Lại 40:1–11 Hãy An Ủi Dân Ta! 41:8–20 Đừng Sợ, Ta Ở Với Ngươi! 42:1–4 Này, Tôi Tớ Ta! 43:1–7 Đấng Cứu Thế Duy Nhất Của Y-sơ-ra-ên 44:1–5 Y-sơ-ra-ên Được Ta Chọn 44:21–28 Nàng Sẽ Được Xây Dựng 49:1–7 Một Sự Sáng Cho Các Dân Tộc 49:8–13 CHÚA Đã An Ủi Dân Ngài 49:14–26 Lời Hứa Của Đức Chúa Trời Cho Si-ôn 52:1–12 Thật Đẹp Trên Các Núi Biết Bao 52:13–53:12 Một Tôi Tớ Đau Khổ, Một Vua Được Tôn Cao 54:1–17 Đấng Tạo Hóa Ngươi Là Chồng Ngươi 55:1–13 Hãy Đến, Mua, Ăn! 56:1–12 Ta Sẽ Nhóm Những Người Khác 60:1–22 Vinh Hiển Tương Lai Của Si-ôn 61:1–11 Họ Sẽ Xây Dựng Lại Những Nơi Đổ Nát Cổ Xưa 62:1–12 Một Thành Không Bị Bỏ 63:1–6 Ngày Báo Thù 65:8–10 Phần Còn Lại Trung Tín 65:17–25 Ta Tạo Giê-ru-sa-lem Thành Một Niềm Vui 66:7–14 Một Dân Tộc Sinh Ra Trong Một Ngày 66:18–24 Các Dân Tộc Nhóm Lại Tại Si-ôn Giê-rê-mi 3:11–18 Lời Hứa Của Đức Chúa Trời Cho Y-sơ-ra-ên Vô Tín 12:14–17 Lời Của Đức Chúa Trời Cho Các Kẻ Lân Bang Ác Của Y-sơ-ra-ên 23:1–8 Nhánh Công Chính Của Đa-vít 29:10–14 Ta Sẽ Đem Ngươi Trở Về (DF) 30:1–24 Ta Sẽ Bẻ Gãy Ách Của Hắn (DF) 31:31–34 Một Giao Ước Mới, Một Lòng Mới 32:36–44 Họ Sẽ Là Dân Ta 33:1–13 Giê-ru-sa-lem, Một Danh Của Niềm Vui Trước Các Dân Tộc 33:14–26 Giao Ước Đời Đời Của Đức Chúa Trời Với Đa-vít 46:25–26 Lòng Thương Xót Cánh Chung Cho Ai Cập 48:47 Lòng Thương Xót Cánh Chung Cho Mô-áp 49:6 Lòng Thương Xót Cánh Chung Cho Am-môn 49:39 Lòng Thương Xót Cánh Chung Cho Ê-lam 50:4–5 Họ Sẽ Hỏi Đường Đến Si-ôn 50:17–20 Ta Sẽ Tha Thứ Phần Còn Lại 50:34 Lòng Thương Xót Cánh Chung Cho Trái Đất Ê-xê-chi-ên 20:33–44 Ta Sẽ Làm Vua Trên Các Ngươi 28:24–26 Y-sơ-ra-ên Sẽ Ở An Toàn 34:11–31 Ta Sẽ Dẫn Bầy Ta Đến Nơi An Nghỉ 36:8–15 Lời Của Đức Chúa Trời Cho Các Núi Của Y-sơ-ra-ên 36:22–38 Ta Sẽ Chứng Minh Ta Là Thánh 37:1–14 Sự Sống Phục Sinh Trong Thung Lũng Xương Khô 37:15–28 Một Cây Gậy Trong Tay Ta 38–39 Gót Và Y-sơ-ra-ên Trong Ngày Của CHÚA 40–48 Sự Thờ Phượng Của Y-sơ-ra-ên Trong Thế Gian Sẽ Đến Đa-ni-ên 2:31–45 Tượng Của Con Người, Vương Quốc Của Đức Chúa Trời 7:11–28 Khải Tượng Về Bốn Con Thú 9:20–27 Lời Tiên Tri Về Bảy Mươi Tuần Lễ 11:36–12:13 Trận Chiến Cuối Cùng Và Sự Sống Lại Của Kẻ Chết Ô-sê 1:10–11 Con Cái Như Cát Biển 2:14–23 Lấy Làm Vợ Trong Đồng Vắng 3:5 Y-sơ-ra-ên Sẽ Đến Run Rẩy 11:10–11 CHÚA Sẽ Gầm Thét 14:4–7 Ta Sẽ Chữa Lành Sự Bội Đạo Của Họ Giô-ên 2:18–27 Ngươi Sẽ Ăn Thật No 2:28–32 Ta Sẽ Đổ Thánh Linh Ta 3:1–21 Tương Lai Vinh Hiển Của Giu-đa A-mốt 9:11–18 Nhà Tạm Của Đa-vít Được Phục Hồi Áp-đia cc. 15–21 Sự Cứu Rỗi Trên Núi Si-ôn Mi-chê 2:12–13 Ta Sẽ Nhóm Phần Còn Lại Của Y-sơ-ra-ên 4:1–5 Các Dân Chảy Đến Si-ôn 4:6–8 Ta Sẽ Nhóm Những Kẻ Bị Xua Đuổi 4:9–13 Hãy Trỗi Dậy Và Đập Lúa, Hỡi Con Gái Si-ôn 5:1–6 Ngài Sẽ Lớn Đến Các Đầu Cùng Đất 5:7–8 Một Phần Còn Lại Giữa Các Dân Tộc 7:7–13 Một Ngày Để Xây Dựng Các Bức Tường Của Ngươi 7:14–20 Tình Yêu Không Thay Đổi Cho Dòng Dõi Áp-ra-ham Na-hum 1:15 Tin Tốt Cho Giu-đa Ha-ba-cúc 3 Đức Chúa Trời Sẽ Ra Đi Vì Sự Cứu Rỗi Của Dân Ngài Sô-phô-ni 3:12–20 Y-sơ-ra-ên Sẽ Được Phục Hồi 3:9–13 Một Dân Khiêm Nhường Trong Đất 3:14–20 Hãy Hát Lớn, Hỡi Con Gái Si-ôn! A-ghê 2:5–9 Vinh Hiển Sau Rốt Của Nhà Đức Chúa Trời 2:20–23 Xô-rô-ba-bên, Ấn Tín Của Ta Xa-cha-ri 1:12–17 Giê-ru-sa-lem Sẽ Được Phục Hồi 2 Giê-ru-sa-lem Được Đo Để Phước 3:1–7 Một Hòn Than Được Kéo Khỏi Lửa 3:8–10 Nhánh Sẽ Đến 4 Ân Điển, Ân Điển Cho Nó! 5:5–11 Tội Lỗi Được Loại Bỏ Khỏi Trái Đất 6:9–15 Một Người Tên Là Nhánh 8 Hòa Bình Tương Lai Của Si-ôn 9:9–17 Vua Chiến Binh Sẽ Đến 10 Ta Sẽ Đem Họ Trở Về 11 Giê-ru-sa-lem, Một Chén Gây Choáng Váng 12:1–9 Mạnh Mẽ Trong Chúa 12:10–14 Trước Sức Mạnh, Nước Mắt 13:1–6 Sau Nước Mắt, Sự Thanh Tẩy 13:7–9 Người Chăn Bị Đánh, Bầy Được Nhóm Lại 14:1–2 Trận Chiến Cuối Cùng 14:3–5 Ngày Của CHÚA 14:6–11 Thế Gian Sẽ Đến 14:12–15 Sự Phán Xét Sẽ Đến 14:16–21 Sự Thờ Phượng Sẽ Đến Ma-la-chi 1 Từ Nơi Mặt Trời Mọc 2:17–3:5 Sứ Giả Của Giao Ước Sẽ Đến 4 Mặt Trời Công Chính Sẽ Mọc   *DF = Ứng Nghiệm Kép. Trong những OTKP mà điều này xảy ra, lời tiên tri có cả một sự ứng nghiệm lịch sử dưới Giao Ước Cũ lẫn một sự ứng nghiệm cánh chung dưới Giao Ước Mới trong Vương Quốc (hai giai đoạn) của Đức Chúa Trời.   GHI CHÚ: Để có danh sách các OTKP được trích dẫn trong Tân Ước, xem The High King of Heaven, trang 667–670. The_Great_End_Time_Debate-33 PHỤ LỤC II Các Bản Văn Tân Ước Liên Quan Đến Sự Hiện Đến/Sự Hoàn Tất Tại đây là một danh sách đầy đặn các bản văn Tân Ước liên quan đến Sự Hiện Đến và Sự Hoàn Tất. Trong hành trình của chúng ta, chúng ta đã xem xét kỹ lưỡng một số bản văn quan trọng nhất. Khi bạn dùng biểu đồ này để nghiên cứu phần còn lại, tôi tin bạn sẽ thấy rằng mỗi bản văn đều xác nhận luận điểm trung tâm của sách này: Đức Chúa Trời đã hoạch định một Sự Hoàn Tất duy nhất tập trung vào Đấng Christ cho cuối thời đại ác hiện tại, khi, tại Sự Hiện Đến của Chúa, Ngài làm sống lại kẻ chết, phán xét thế gian trong sự công chính, phá hủy trái đất hiện tại và những công việc của nó bằng lửa, và tạo ra trời mới và đất mới, ngôi nhà đời đời của những người đã được cứu chuộc.   Bản Văn Ý Chính Của Bản Văn Ma-thi-ơ 12:18–20 Cho Đến Khi Ngài Gửi Sự Phán Xét Đến Chiến Thắng 13:37–43 Ẩn Dụ Về Cỏ Lùng Và Lúa Mì 13:47–50 Ẩn Dụ Về Lưới 16:27–17:8 Một Cái Nhìn Thoáng Về Vương Quốc Đã Hoàn Tất 19:27–28 Phán Xét Mười Hai Bộ Tộc Y-sơ-ra-ên 21:43–44 Hòn Đá Sẽ Rơi 22:23–33 Sự Sống Lại Được Khẳng Định 24–25 Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve 26:29 Cho Đến Ngày Ta Uống Mới 26:64 Đến Trên Các Đám Mây Thiên Đàng Mác 4:26–29 Mùa Gặt Vào Cuối Thời Đại 8:38 Khi Con Người Đến 9:1–8 Sự Hóa Hình 12:18–27 Sự Sống Lại Được Khẳng Định 13:1–37 Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve Lu-ca 9:27–36 Sự Hóa Hình 12:35–41 Hãy Thắt Lưng Các Ngươi 17:22–36 Hãy Nhớ Vợ Của Lót 18:1–8 Con Người Sẽ Tìm Thấy Đức Tin Không?
19:11–27 Ẩn Dụ Về Các Ta-lâng 20:27–40 Sự Sống Lại Được Khẳng Định 21:5–36 Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve Giăng 5:21–28 Sự Sống Lại Và Sự Phán Xét Dưới Tay Đấng Christ 6:39–40, 44, 54 Sự Sống Lại Vào Ngày Cuối Cùng 14:3 Ta Sẽ Trở Lại Công Vụ 3:19–26 Sự Phục Hồi Muôn Vật 10:42 Đấng Phán Xét Kẻ Sống Và Kẻ Chết 24:15 Một Sự Sống Lại Của Người Công Chính Và Kẻ Không Công Chính Rô-ma 2:1–16 Sự Phán Xét Vào Ngày Của Đấng Christ 8:16–25 Sự Phục Hồi Vũ Trụ Tại Sự Sống Lại 11:11–15 Sự Sống Từ Kẻ Chết Khi Y-sơ-ra-ên Hoán Cải 16:20 Sa-tan Bị Nghiền Nát Tại Sự Hiện Đến 1 Cô-rinh-tô 1:4–8 Chờ Đợi Sự Cuối Cùng Tại Sự Bày Tỏ Của Đấng Christ 3:13 Một Ngày Phán Xét Duy Nhất 4:5 Sự Phán Xét Phổ Quát Tại Sự Hiện Đến 5:5 Ngày Của Chúa Giê-xu 15:20–28 Sự Sống Lại Và Vương Quốc Hai Mặt 15:50–58 Cái Chết Của Sự Chết Tại Tiếng Kèn Cuối Cùng 2 Cô-rinh-tô 4:14 Đức Chúa Trời Trình Diện Dân Ngài Tại Sự Sống Lại 5:1–10 Sự Sống Lại, Sự Phán Xét, Nhà Đời Đời Trên Thiên Đàng Ê-phê-sô 4:30 Được Đóng Ấn Cho Ngày Cứu Chuộc Phi-líp 1:6–11, 2:16 Chân Thật Và Không Chỗ Trách Được Cho Đến Ngày Của Đấng Christ 3:9–11 Để Tôi Có Thể Đạt Được Sự Sống Lại 3:20–21 Sự Phục Hồi Vũ Trụ Tại Sự Sống Lại Cô-lô-se 3:4 Được Bày Tỏ Với Ngài Trong Vinh Hiển 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10 Chờ Đợi Con Ngài Từ Thiên Đàng 2:19–20 Hy Vọng, Niềm Vui Và Mão Của Phao-lô Tại Sự Hiện Đến 3:11–13 Được Vững Lập Trong Sự Thánh Khiết Tại Sự Hiện Đến 4:13–18 Sự An Ủi Về Sự Đến Của Ngài 5:1–11 Được Chỉ Định Cho Sự Cứu Rỗi Trong Ngày Của Chúa 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3–12 Sự Giải Cứu Và Báo Trả Tại Sự Bày Tỏ Của Đấng Christ 2:1–13 Đấng Christ Đấu Với Kẻ Chống Đấng Christ Tại Sự Hiện Đến 1 Ti-mô-thê 6:13–16 Hãy Trung Tín Cho Đến Khi Ngài Hiện Đến 2 Ti-mô-thê 1:12, 18 Được Giữ Cho Đến Ngày Đó 4:1 Sự Phán Xét Phổ Quát Tại Sự Hiện Đến Của Ngài Tít 2:13 Hy Vọng Phước Hạnh Của Hội Thánh Hê-bơ-rơ 6:1–3 Sự Sống Lại, Tiếp Theo Là Sự Phán Xét Đời Đời 9:23–28 Đấng Christ Sẽ Hiện Đến Lần Thứ Hai, Vì Sự Cứu Rỗi Cuối Cùng 10:11–13 Chờ Đợi Cho Đến Khi Các Kẻ Thù Ngài Bị Đặt Làm Bệ Chân Ngài 10:25 Ngày Đang Đến Gần 12:26–27 Một Sự Rung Chuyển Nữa Sẽ Đến Gia-cơ 5:7–9 Hãy Kiên Nhẫn Cho Đến Sự Phán Xét Khi Ngài Trở Lại 1 Phi-e-rơ 1:6–9 Hãy Kiên Nhẫn Cho Đến Sự Bày Tỏ Của Đấng Christ 4:7–19 Sự Kết Thúc Của Mọi Sự Đã Gần 2 Phi-e-rơ 3:1–13 Ngày Của Chúa Sẽ Đến 3:18 Vinh Hiển Cho Đấng Christ, Bây Giờ Và Cho Đến Ngày Đời Đời 1 Giăng 2:28 Tự Tin Khi Ngài Hiện Đến/Đến 3:2–3 Khi Ngài Hiện Đến Chúng Ta Sẽ Giống Như Ngài Giu-đe c. 6 Sự Phán Xét Của Ngày Lớn cc. 14–15 Những Kẻ Chế Nhạo Sẽ Bị Phán Xét Tại Sự Hiện Đến cc. 24–25 Tín Đồ Sẽ Đứng Với Niềm Vui Lớn The_Great_End_Time_Debate-34 PHỤ LỤC III Các Lời Tiên Tri Kinh Thánh Về Trận Chiến Cuối Cùng Tại đây là một danh sách đầy đặn các lời tiên tri Kinh Thánh liên quan đến Trận Chiến Cuối Cùng: cuộc tranh đấu cánh chung vĩ đại giữa Đức Chúa Trời và Sa-tan, Đấng Christ và Kẻ Chống Đấng Christ, Hội Thánh và Thế Gian. Như những lời tiên tri này cho thấy, Trận Chiến Cuối Cùng được tiền định sẽ xảy ra ngay trước Sự Hiện Đến của Chúa Giê-xu Christ, và vì vậy là một dấu hiệu chính về sự sắp xảy ra của sự trở lại của Ngài. Trong những năm gần đây, Hội Thánh truyền giáo phần lớn đã bỏ qua học thuyết này, chủ yếu do ảnh hưởng của Thuyết Thời Kỳ, vốn biến Trận Chiến Cuối Cùng thành một xung đột địa phương giữa Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc và các dân tộc. Tuy nhiên, giờ đây, Thuyết Thời Kỳ đang rút lui và giáo huấn Cơ Đốc lịch sử về chủ đề này một lần nữa đang xuất hiện. Điều này kịp thời, vì làn sóng vô pháp luật, nổi loạn và bắt bớ người Do Thái và Cơ Đốc nhân đang dâng cao gợi ý rằng Trận Chiến Cuối Cùng có thể gần hơn chúng ta nghĩ.   Bản Văn Ý Chính Của Bản Văn Ê-xê-chi-ên 38–39 “Ta Nghịch Với Ngươi, Hỡi Gót!” Đa-ni-ên 7:1–28 Một Cuộc Chiến Vô Ích Chống Lại Các Thánh Đồ Đa-ni-ên 9:26–27 Cho Đến Cuối Cùng Sẽ Có Chiến Tranh Đa-ni-ên 11:36–12:13 Một Dân Được Giải Cứu Trong Lúc Hoạn Nạn Mi-chê 4:11–5:1 Đức Chúa Trời Nhóm Các Dân Tộc Đến Sân Đập Lúa Của Ngài Xa-cha-ri 14:1–3 CHÚA Sẽ Ra Đi Và Chiến Đấu Ma-thi-ơ 24:9–28 Sau Đó Sẽ Có Cơn Đại Nạn (BP)* 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:3–12 Người Vô Pháp Luật, Kẻ Chống Đức Chúa Trời Khải Huyền 11:7–10 Con Thú Chiến Tranh Với Hai Nhân Chứng Khải Huyền 13:6–10 Con Thú Từ Biển Thắng Các Thánh Đồ (BP)* Khải Huyền 16:12–16 Các Vua Trên Đất Nhóm Lại Cho Cuộc Chiến Khải Huyền 19:17–21 Các Dân Tộc Nhóm Lại Cho Bữa Tiệc Của Đức Chúa Trời Khải Huyền 20:7–10 Một Ngọn Lửa Từ Thiên Đàng Kết Thúc Cuộc Chiến   * BP = Lời Tiên Tri Pha Trộn: Một lời tiên tri pha trộn những sự kiện lịch sử gần và xa; pha trộn sơ bộ và tối hậu, lịch sử và cánh chung. The_Great_End_Time_Debate-35 PHỤ LỤC IV Các Tín Điều Của Thế Giới Cơ Đốc Về Sự Hoàn Tất Phụ lục này trích dẫn những phần cánh chung của một số tín điều vĩ đại của thế giới Cơ Đốc, đặc biệt là những tín điều trong truyền thống Cải Chánh. Cùng nhau chúng cho thấy rằng Thuyết Vô Thiên Niên quả thật đã là thần học cánh chung truyền thống của Hội Thánh Cơ Đốc phổ quát. Tôi đã viết sách này với hy vọng rằng mọi dân của Đức Chúa Trời sẽ xem xét nó một lần nữa và, nếu cần, trở về nhà. 1. Tín Điều Các Sứ Đồ (Thế Kỷ Thứ Tư) Đấng Christ . . . ngồi bên hữu Đức Chúa Trời là Cha Toàn Năng; từ đó Ngài sẽ đến để phán xét kẻ sống và kẻ chết. 2. Tín Điều Ni-xê (381 SCN) Và Đấng Christ sẽ trở lại, trong vinh hiển, để phán xét cả kẻ sống lẫn kẻ chết; Vương Quốc của Ngài sẽ không có cuối cùng. 3. Tín Điều Athanasius (Thế Kỷ Thứ Sáu) Ngài đã thăng lên thiên đàng, (và) ngồi bên hữu Cha, Đức Chúa Trời Toàn Năng; khi Ngài đến mọi người sẽ sống lại với thân thể của họ, và sẽ khai trình về công việc của họ. Và những người đã làm lành sẽ đi vào sự sống đời đời; và những người đã làm dữ, vào lửa đời đời. 4. Bản Tuyên Xưng Augsburg (Lutheran, 1530) (Chúng tôi) dạy rằng vào Sự Hoàn Tất của Thế Gian Đấng Christ sẽ hiện đến để phán xét, và sẽ làm sống lại mọi kẻ chết; Ngài sẽ ban cho người tin kính và được chọn sự sống đời đời và những niềm vui đời đời, nhưng người không tin kính và ma quỷ Ngài sẽ kết án bị đau đớn không dứt. (Chúng tôi) lên án (những người) hiện đang lan truyền một số ý kiến Do Thái nhất định, rằng trước sự sống lại của kẻ chết người tin kính sẽ chiếm hữu vương quốc của thế gian, với kẻ không tin kính bị đàn áp khắp nơi. 5. Bản Tuyên Xưng Bỉ (Cải Chánh, 1561) Cuối cùng, chúng tôi tin, theo Lời Đức Chúa Trời, rằng khi thì giờ đã được Chúa chỉ định đến (điều mà mọi tạo vật đều không biết) và số lượng người được chọn đã trọn, Chúa Giê-xu Christ của chúng tôi sẽ đến từ Thiên Đàng, bằng thân thể và hữu hình, như Ngài đã thăng thiên, với vinh hiển và uy nghi lớn, để tuyên bố mình là Đấng phán xét kẻ sống và kẻ chết. Ngài sẽ đốt thế giới cũ này trong lửa và ngọn lửa để thanh tẩy nó. Sau đó mọi tạo vật con người sẽ xuất hiện bằng chính thân trước Đấng Phán Xét vĩ đại: nam, nữ và trẻ em, những người đã sống từ ban đầu cho đến cuối thế gian. Họ sẽ được triệu tập đến đó bởi tiếng của thiên sứ trưởng và bởi âm thanh của kèn thiêng liêng. Vì mọi người đã chết trước thời điểm đó sẽ được làm sống lại từ đất, tâm linh của họ được kết hợp và hiệp nhất với chính thân thể của họ mà họ đã sống trong đó. Và về những người vẫn còn sống, họ sẽ không chết như những người khác, nhưng sẽ được biến đổi trong nháy mắt từ hư nát thành không hư nát. Sau đó các sách (tức là lương tâm) sẽ được mở ra, và kẻ chết sẽ bị phán xét theo những điều họ đã làm trong thế gian, dù tốt hay xấu. Thật vậy, mọi người sẽ khai trình về mọi lời hư không họ đã nói, điều mà thế gian chỉ coi là trò chơi. Và sau đó những bí mật và giả hình của con người sẽ được phơi bày công khai trước mắt mọi người. Vì vậy, với lý do chính đáng, ý nghĩ về sự phán xét này thật khủng khiếp và đáng sợ đối với người ác và gian ác. Nhưng nó rất dễ chịu và là một sự an ủi lớn cho người công chính và được chọn, vì sự cứu chuộc toàn bộ của họ khi đó sẽ được hoàn thành. Họ khi đó sẽ nhận trái của công lao của họ và của sự khó khăn họ đã chịu; sự vô tội của họ sẽ được mọi người công khai công nhận; và họ sẽ thấy sự báo thù khủng khiếp mà Đức Chúa Trời sẽ mang đến cho những kẻ ác đã bạo ngược, áp bức và làm khổ họ trong thế gian này. Những kẻ ác sẽ bị kết án bởi chứng ngôn của chính lương tâm họ, và sẽ được làm cho bất tử — nhưng chỉ để bị đau đớn trong lửa đời đời đã chuẩn bị cho ma quỷ và các sứ giả của nó. Ngược lại, người trung tín và được chọn sẽ được đội mão vinh hiển và tôn vinh. Con Đức Chúa Trời sẽ xưng nhận tên họ trước Đức Chúa Trời Cha Ngài và các thiên sứ thánh và được chọn; mọi nước mắt sẽ được lau khỏi mắt họ; và lý lẽ của họ — hiện đang bị nhiều thẩm phán và viên chức dân sự kết án là dị giáo và ác — sẽ được công nhận là lý lẽ của Con Đức Chúa Trời. Và như một phần thưởng đầy ân điển, Chúa sẽ làm cho họ sở hữu một vinh hiển mà lòng người không bao giờ có thể tưởng tượng. Vì vậy chúng tôi trông đợi Ngày vĩ đại đó với lòng khao khát để hưởng trọn vẹn những lời hứa của Đức Chúa Trời trong Chúa Giê-xu Christ, Chúa của chúng tôi. 6. Sách Giáo Lý Heidelberg (Cải Chánh, 1563) Câu Hỏi: Điều gì an ủi ngươi khi biết rằng “Đấng Christ sẽ trở lại để phán xét kẻ sống và kẻ chết”? Đáp: Rằng trong mọi nỗi buồn và bắt bớ của tôi, với đầu ngẩng cao tôi trông đợi chính Đấng đó, Đấng trước đây đã phó chính mình vì tôi trước tòa án của Đức Chúa Trời, và đã loại bỏ mọi lời nguyền khỏi tôi, sẽ đến như Đấng Phán Xét từ thiên đàng: Đấng sẽ quăng mọi kẻ thù của Ngài và của tôi vào sự định tội đời đời, nhưng sẽ chuyển tôi cùng mọi người được chọn của Ngài đến với chính Ngài, vào những niềm vui và vinh hiển thiên thượng. 7. Ba Mươi Chín Điều (Hội Thánh Anh Quốc, 1563) Đấng Christ đã thăng lên thiên đàng, và ngồi ở đó cho đến khi Ngài trở lại để phán xét mọi Người vào ngày cuối cùng. 8. Bản Tuyên Xưng Đức Tin Westminster (Thanh Giáo/Cải Chánh, 1647) Bản Tuyên Xưng Baptist London (1689) Chương XXXIII Về Sự Phán Xét Cuối Cùng I. Đức Chúa Trời đã chỉ định một ngày, trong đó Ngài sẽ phán xét thế gian trong sự công chính bởi Chúa Giê-xu Christ, Đấng mà Cha đã ban cho mọi quyền năng và sự phán xét. Trong ngày đó, không chỉ các thiên sứ bội đạo sẽ bị phán xét, mà mọi người đã sống trên đất cũng sẽ xuất hiện trước tòa án của Đấng Christ, để khai trình về tư tưởng, lời nói và việc làm của họ; và để nhận theo những gì họ đã làm trong thân thể, dù tốt hay xấu. II. Mục đích của việc Đức Chúa Trời chỉ định ngày này là để bày tỏ vinh hiển của lòng thương xót Ngài, trong sự cứu rỗi đời đời của người được chọn; và của công lý Ngài, trong sự định tội của người bị bỏ, những kẻ ác và không vâng lời. Vì khi đó người công chính sẽ đi vào sự sống đời đời, và nhận sự đầy trọn của niềm vui và sự tươi mới, sẽ đến từ sự hiện diện của Chúa; nhưng kẻ ác không biết Đức Chúa Trời, và không vâng theo Phúc Âm của Chúa Giê-xu Christ, sẽ bị quăng vào những đau đớn đời đời, và bị trừng phạt bằng sự hủy diệt đời đời khỏi sự hiện diện của Chúa, và khỏi vinh hiển của quyền năng Ngài. III. Như Đấng Christ muốn chúng ta chắc chắn tin rằng sẽ có một ngày phán xét, vừa để ngăn mọi người khỏi tội lỗi; vừa để an ủi lớn hơn cho người tin kính trong nghịch cảnh của họ: cũng vậy Ngài muốn ngày đó không được con người biết, để họ có thể rũ bỏ mọi sự an toàn xác thịt, và luôn tỉnh thức, vì họ không biết Chúa sẽ đến vào giờ nào; và có thể luôn sẵn sàng nói: “Lạy Chúa Giê-xu, xin hãy đến, hãy đến mau chóng. A-men.” 9. Các Điều Tôn Giáo Methodist (1784) Điều 3: Về Sự Sống Lại Của Đấng Christ Đấng Christ quả thật đã sống lại từ kẻ chết, và lấy lại thân thể Ngài, với mọi điều thuộc về sự hoàn hảo của bản chất con người, với thân thể đó Ngài đã thăng lên thiên đàng, và ngồi ở đó cho đến khi Ngài trở lại để phán xét mọi người vào Ngày Cuối Cùng. 10. Bản Tuyên Xưng Baptist New Hampshire (1833) Chúng tôi tin rằng sự kết thúc của thế gian đang đến gần; rằng vào Ngày Cuối Cùng Đấng Christ sẽ giáng xuống từ thiên đàng và làm sống lại kẻ chết từ mồ mả đến [phần thưởng và] sự báo trả cuối cùng; rằng một sự phân rẽ long trọng khi đó sẽ diễn ra; rằng kẻ ác sẽ bị xét xử chịu hình phạt vô tận, và người công chính hưởng niềm vui vô tận; và rằng sự phán xét này sẽ ấn định đời đời trạng thái cuối cùng của con người trên thiên đàng hoặc địa ngục, trên những nguyên tắc của sự công chính. 11. Đức Tin Và Sứ Điệp Baptist (Baptist Nam Phương, 1963) Đức Chúa Trời, trong thì giờ của Ngài và theo cách của Ngài, sẽ đưa thế gian đến sự kết thúc thích hợp của nó. Theo lời hứa của Ngài, Chúa Giê-xu Christ sẽ trở lại cách cá nhân và hữu hình trong vinh hiển đến trái đất; kẻ chết sẽ được làm sống lại, và Đấng Christ sẽ phán xét mọi người trong sự công chính. Kẻ không công chính sẽ bị giao cho địa ngục, nơi hình phạt đời đời. Người công chính trong thân thể đã sống lại và được vinh hiển của họ sẽ nhận phần thưởng của họ và sẽ ở đời đời trên thiên đàng với Chúa. 12. Hiệp Hội Truyền Giáo Quốc Gia Chúng tôi tin vào sự sống lại của cả người được cứu lẫn người bị hư mất; những người được cứu cho sự sống lại của sự sống và những người bị hư mất cho sự sống lại của sự định tội. The_Great_End_Time_Debate-36 THƯ MỤC CHỌN LỌC Allis, Oswald Thompson. Prophecy and the Church. New York, NY: Presbyterian and Reformed Publishing, 1977. Biederwolf, William Edward. The Millennium Bible. Dalton, GA: Glad Tidings Publishing, 1924. Duguid, Iain. NIV Application Commentary: Ezekiel. Grand Rapids, MI: Zondervan, 1999. Grenz, Stanley. The Millennial Maze. Westmont, IL: InterVarsity Press, 1992. Grudem, Wayne. Systematic Theology. Grand Rapids, MI: Zondervan, 1994. Guthrie, Donald, ed. The New Bible Commentary Revised. Danbury, CT: Guideposts, 1970. Hendriksen, William. More Than Conquerors. Grand Rapids, MI: Baker Publishing Group, 1940. Hoekema, Anthony. The Bible and the Future. Grand Rapids, MI: Eerdmans Publishing, 1979. Johnson, Dennis. The Triumph of the Lamb. New York, NY: Presbyterian and Reformed Publishing, 2001. La Rondelle, Hans. The Israel of God in Prophecy. Berrien Springs, MI: Andrews University Press, 1983. Ladd, George Eldon. A Commentary on the Revelation. Grand Rapids, MI: Eerdmans Publishing, 1972. Ladd, George Eldon. A Theology of the New Testament. Grand Rapids, MI: Eerdmans Publishing, 1993. Ladd, George Eldon. The Blessed Hope. Grand Rapids, MI: Eerdmans Publishing, 1956. Leupold, Herbert Carl. Exposition of Daniel. Grand Rapids, MI: Baker Book House, 1969. MacArthur, John F., ed. The MacArthur Study Bible. Nashville, TN: Thomas Nelson, 1997. Phillips, Richard. Reformed Expository Commentary: Zechariah. New York, NY: Presbyterian and Reformed Publishing, 2007. Ridderbos, Herman. Paul: An Outline of His Theology. Grand Rapids, MI: Eerdmans Publishing, 1975. Ridderbos, Herman. The Coming of the Kingdom. New York, NY: Presbyterian and Reformed Publishing, 1962. Riddlebarger, Kim. A Case for Amillennialism. Grand Rapids, MI: Baker Publishing Group, 2003. Riddlebarger, Kim. The Man of Sin. Grand Rapids, MI: Baker Publishing Group, 2006. Robertson, Owen Palmer. The Israel of God. New York, NY: Presbyterian and Reformed Publishing, 2000. Scofield, Cyrus Ingerson, ed. The Scofield Reference Bible. Oxford, UK: Oxford University Press, 1967. Sproul, R. C., ed. The Reformation Study Bible, ESV. Orlando, FL: Ligonier Ministries, 2015. Storms, Sam. Kingdom Come: The Amillennial Alternative. Fearn, UK: Christian Focus Publications, 2013. Walvoord, John. The Millennial Kingdom. Grand Rapids, MI: Zondervan, 1959. Wilmot, John. Inspired Principles of Prophetic Interpretation. Reiner Publications, 1965. Wyngaarden, Martin. The Future of the Kingdom in Prophecy and Fulfillment. Grand Rapids, MI: Baker Publishing Group, 1955.