Vua Cao Cả Của Thiên Đàng
Dean Davis · The High King of Heaven
Bản dịch do AI (Muse) hỗ trợ, chưa được mục sư duyệt giáo lý. Thuật ngữ có thể chưa chính xác; hãy đối chiếu với bản gốc và Kinh Thánh, đồng thời hỏi mục sư của bạn.
Nguyên tác thuộc phạm vi công cộng. Bản dịch tiếng Việt miễn phí, không thương mại.
Mục lục
- Vua Cao Cả Của Thiên Đàng
- Chương 1
- Chương 2 Những Vấn Đề Trong Cánh Chung Học Kinh Thánh Trong hành trình của chúng ta cho đến nay chúng ta đã thấy rằng mục tiêu đúng của cánh chung học Kinh Thánh là nhận rõ từ Kinh Thánh, chi tiết nhất có thể, cấu trúc thật của Lịch Sử Cứu Rỗi như một tổng thể, và của Thời Đại Làm Trọn nói riêng. Nhưng than ôi, hóa ra đây không phải là một nhiệm vụ dễ dàng. Như nhiều người trong chúng ta biết quá rõ, khi Cơ Đốc nhân đi tạo một dòng thời gian như vậy, họ không tất cả trở lại với cùng một dòng thời gian! Tại sao vậy? Câu trả lời: Họ có những vấn đề! May mắn thay, một trong những vấn đề họ không có là xác định điều có thể gọi là những yếu tố của cánh chung học Kinh Thánh. Bằng "những yếu tố" tôi có ý những thời đại và sự kiện được Kinh Thánh bày tỏ mà, giống như những mảnh của một câu đố, phải được đặt đúng trên Dòng Thời Gian của Lịch Sử Cứu Rỗi. Chúng bao gồm: Vương Quốc của Đức Chúa Trời (bản chất và những giai đoạn của nó) Thiên Niên (hay triều đại nghìn năm của Đấng Christ được mô tả trong Khải Huyền 20) Kẻ Chống Đấng Christ Trận Chiến Cuối Cùng Sự Hiện Đến (tức là Lần Đến Thứ Hai — cũng gọi là Sự Bày Tỏ và Sự Xuất Hiện — của Đấng Christ) Sự Sống Lại Của Kẻ Chết (và Sự Vinh Hiển Của Các Thánh Đồ Đang Sống) Sự Cất Lên (hay Sự Hân Hoan) Của Các Thánh Đồ để gặp Chúa trong không trung Sự Phán Xét Cuối Cùng Sự Hủy Diệt Của Trời Và Đất Hiện Tại Bằng Lửa Sự Tạo Dựng Trời Mới Và Đất Mới Sự Giao Vương Quốc Cho Đức Chúa Cha Vương Quốc Đã Hoàn Tất Của Đức Chúa Trời (cũng gọi là Trạng Thái Cuối Cùng, Thời Cánh Chung, và Thế Giới Sẽ Đến) Một lần nữa, mọi Cơ Đốc nhân đồng ý rằng đây là những yếu tố, hay những khối xây dựng, của cánh chung học Kinh Thánh. Tuy nhiên, sau đó những bất đồng bắt đầu. Họ bất đồng, ví dụ, về cách một số yếu tố này được định nghĩa đúng. Họ bất đồng về việc liệu những yếu tố nhất định (ví dụ, Sự Hiện Đến, Sự Sống Lại, Sự Phán Xét) sẽ xảy ra một lần, hai lần, hay thậm chí ba lần! Và, tất nhiên, họ bất đồng về thứ tự chính xác hay trình tự niên đại của những yếu tố. Điều này đưa chúng ta đến trọng tâm của chúng ta trong chương hiện tại: những vấn đề sâu sắc, nền tảng trong cánh chung học Kinh Thánh. Rất quan trọng, chúng khác với những yếu tố, dù chúng quả thật ảnh hưởng mạnh mẽ cách chúng ta nghĩ về những yếu tố. Cũng vậy, chúng ít hơn nhiều so với những yếu tố. Thật vậy, tôi chỉ nhận rõ ba vấn đề như vậy. Và nếu tôi đúng, đó là tin rất tốt, vì nó có nghĩa là để giải quyết Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối, mọi điều chúng ta thực sự cần là nhận rõ lẽ thật về ba trụ cột lớn này của cánh chung học Kinh Thánh, và sau đó đứng lại và xem cấu trúc thật của Lịch Sử Cứu Rỗi xuất hiện khỏi những sương mù của sự phức tạp, nhầm lẫn, và tranh cãi. Vậy chúng ta hãy dành phần còn lại của chương này đơn giản để giới thiệu và mô tả cẩn thận ba vấn đề liên quan chặt chẽ và quan trọng nhất này. 1. Vương Quốc Của Đức Chúa Trời Hãy tin tôi khi tôi nói rằng vấn đề này thuộc vào đầu danh sách của chúng ta. Hầu như mọi điểm bùng phát tranh cãi trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối đều liên quan, theo cách này hay cách khác, đến những cách giải thích khác nhau về bản chất và sự đến của Vương Quốc được các nhà tiên tri Cựu Ước tiên đoán trong Thời Đại Hứa. Vậy chúng ta hãy dành vài phút để thảo luận ba khía cạnh của vấn đề nền tảng này: 1) bức tranh Cựu Ước về Vương Quốc; 2) khó khăn trong việc chấp nhận nó theo giá trị bề mặt; và 3) hai giải pháp chính được những nhà giải thích Cơ Đốc trình bày qua các năm. Bức Tranh Cựu Ước Về Vương Quốc Của Đức Chúa Trời Như chúng ta sẽ thấy sau, lĩnh vực cứu chuộc Đấng Christ gọi là Vương Quốc của Đức Chúa Trời đã "huyền nhiệm" được trưng bày ngay từ nền móng của thế giới. Tuy nhiên, mãi đến khi ban Luật Mô-se (khoảng 1500 TCN) và sự cấu thành kết quả của gia đình Áp-ra-ham thành một quốc gia (tức là một vương quốc), Đức Chúa Trời, qua các nhà tiên tri Cựu Ước, mới bắt đầu tiên đoán một cách tích cực một Vua sắp đến và một Vương Quốc sắp đến. Một vài lời tiên tri này xuất hiện trong chính Luật Pháp (Phục Truyền 30, 32), nhiều hơn trong Thi Thiên (2, 18, 22, 72, 89, 96, 132), nhưng hầu hết trong những nhà tiên tri viết lách (tức là Ê-sai đến Ma-la-chi). Lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước (OTKP) bắt đầu như một dòng nhỏ và kết thúc thành một dòng thác; tức là, có một sự bày tỏ Cựu Ước tiến bộ về Vương Quốc, bắt đầu với Môi-se và đạt đỉnh với Ma-la-chi. Buồn thay, dòng suối ngày càng phồng này chạy song song chặt chẽ với sự bội đạo ngày càng sâu của Y-sơ-ra-ên khỏi Đức Chúa Trời của nàng. Nói cách khác, quốc gia càng đi xa khỏi Vua của nàng, các nhà tiên tri càng sốt sắng cảnh báo họ rằng những sự rủa sả giao ước của Đức Chúa Trời sắp rơi trên họ, lên đến và bao gồm hai sự rủa sả song sinh là trục xuất khỏi quê hương và lưu đày đến những quốc gia ngoại trong những đất ngoại (Lê-vi Ký 26, Phục Truyền 28). Và tuy nhiên, có hy vọng. Vì ngay cả khi các nhà tiên tri đe dọa những người bội đạo bằng sự phán xét sắp đến, họ cũng an ủi những người trung tín bằng những lời hứa về một sự phục hồi tối hậu; về một sự trở lại một lần đủ cả của phần còn lại tin vào quê hương của họ, nơi, cùng với một Vua được trời sai rất đặc biệt (tức là Đấng Mê-si), một Y-sơ-ra-ên mới, đầy Đức Thánh Linh sẽ mãi mãi hưởng những phước hạnh giao ước của Đức Chúa Trời trong hòa bình và thịnh vượng. Thật vậy, càng xem xét kỹ những lời tiên tri này, chúng ta càng nhận ra rằng trong chúng Đức Chúa Trời đang hứa không gì kém hơn sự cứu chuộc vũ trụ hoàn toàn. Tức là, khi Ngài bước vào lịch sử để hoàn thành sự phục hồi đã hứa, Ngài sẽ giải cứu dân Ngài khỏi mọi ảnh hưởng của tội lỗi — cả của họ và của A-đam — và Ngài sẽ phục hồi họ cho mọi phước hạnh được hưởng và ban cho con người trong Thiên Đàng. Ở đây vậy là trái tim của sự bày tỏ Cựu Ước về Vương Quốc. Trong những ngày phục hồi tối hậu của Y-sơ-ra-ên, CHÚA sẽ cai trị trên dân như chưa từng: qua Đấng Mê-si, bởi Đức Thánh Linh, và trong sự thánh khiết, hòa bình, và niềm vui hoàn hảo, thế giới không cuối. Hơn nữa, khi Vương Quốc đã hứa đến, đám đông Dân Ngoại cũng sẽ được bao gồm trong phước hạnh của sự sống đời đời dưới sự cai trị cứu chuộc của Đức Chúa Trời. Sau trong hành trình của chúng ta chúng ta sẽ xem xét lời hứa Cựu Ước về Vương Quốc kỹ hơn. Tuy nhiên ở đây, chúng ta phải tạm dừng để xem xét một đặc điểm nổi bật của các lời tiên tri ấy, một đặc điểm đã chứng tỏ là một trong những điểm bùng phát tranh cãi gai góc và khó giải quyết nhất trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối. Tóm lại, nó là: Như một quy tắc chung — dù không phải luôn luôn — Đức Thánh Linh thúc đẩy các nhà tiên tri Cựu Ước mô tả Vương Quốc sắp đến như một nền thần quyền. Đặc biệt, chúng ta có thể nói rằng Ngài thường hình dung Vương Quốc tương lai như một nền thần quyền đời đời, phổ quát, được trung gian bởi Y-sơ-ra-ên chủng tộc và Đấng Mê-si của nàng, được quản trị theo Luật Mô-se, và đặt trong một vũ trụ được đổi mới thuộc linh. Trong những trang ahead, tôi sẽ gọi điều này là Ý Tưởng Đại Diện Của Cựu Ước Về Vương Quốc Của Đức Chúa Trời, hay đơn giản là Ý Tưởng Đại Diện Về Vương Quốc. Để cảm nhận ý tưởng này, chúng ta hãy xem xét ngắn gọn một lời tiên tri cổ điển được tìm thấy trong sách Mi-chê: Giờ sẽ xảy ra trong những ngày cuối rằng núi của nhà CHÚA sẽ được thiết lập là đầu của (hay, trên đỉnh) những núi, và nó sẽ được tôn cao trên những đồi; và những dân sẽ chảy đến nó. Nhiều quốc gia sẽ đến và nói, "Hãy đến, chúng ta hãy đi lên núi của CHÚA, đến nhà của Đức Chúa Trời của Gia-cốp. Ngài sẽ dạy chúng ta đường của Ngài, và chúng ta sẽ bước đi trong lối của Ngài." Vì từ Si-ôn luật (hay, sự hướng dẫn) sẽ ra, ngay cả lời của CHÚA từ Giê-ru-sa-lem. — Mi-chê 4:1-2 Như chúng ta học ngay từ đầu lời tiên tri, những sự kiện được mô tả ở đây sẽ xảy ra trong "những ngày cuối." Tức là, chúng sẽ xảy ra trong những ngày của Vương Quốc sắp đến, khi Đức Chúa Trời, qua Vua Đấng Mê-si của Ngài, sẽ lại cai trị trên thế giới. Nhưng ở đây là điều gì đó thú vị và — đối với chúng ta Cơ Đốc nhân — đáng lo: Trong những ngày đó, dường như Luật Mô-se vẫn sẽ có hiệu lực! Như trong thời Sa-lô-môn, cũng ở đây: Một đền thờ lớn sẽ ngồi trên đỉnh Núi Si-ôn. Nhiều dân của thế giới — những quốc gia Dân Ngoại — sẽ hành hương đến nó. Chính CHÚA sẽ ở trong đền thờ này, có lẽ giữa những chê-ru-bim của Hòm Giao Ước. Và dù Ngài sẽ dạy những dân như thế nào, nó sẽ ra từ "Luật," thân thể không thể so sánh đó của những quy chế, phán quyết, và quy định, mà Môi-se nói rằng chúng là "sự khôn ngoan và hiểu biết" của Y-sơ-ra-ên, được Đức Chúa Trời định để khiến những quốc gia ghen tị và ngưỡng mộ (Phục Truyền 4:5-8). Rất quan trọng, mọi điều này khá điển hình của các lời tiên tri ấy. Ví dụ, theo Đa-vít, Đức Chúa Trời sẽ cài Vua Đấng Mê-si của Ngài trên Núi Si-ôn (Thi Thiên 2:6), và từ đó Ngài sẽ giương cây gậy mạnh mẽ của Ngài để cai trị trên Y-sơ-ra-ên và những quốc gia (Thi Thiên 110:2). Theo Ê-sai, những hoạn quan và người ngoại giữ chặt Giao Ước và tôn trọng những ngày Sa-bát của Đức Chúa Trời sẽ phục vụ làm thầy tế lễ trong nhà Ngài, trên núi thánh của Ngài, đặt những của lễ thiêu cho tội lỗi trên bàn thờ Ngài (Ê-sai 56:6-8). Theo Giê-rê-mi, khi con trai Đấng Mê-si của Đa-vít cuối cùng xuất hiện, những thầy tế lễ Lê-vi sẽ không bao giờ thiếu một người để dâng những của lễ thiêu và chuẩn bị những sinh tế trước Đức Chúa Trời, và họ sẽ làm vậy "liên tục" (theo nghĩa đen, "mọi ngày," Giê-rê-mi 33:17-18). Theo Ê-xê-chi-ên, những quốc gia Dân Ngoại sẽ nhìn với sự kinh ngạc lên Y-sơ-ra-ên, khi Đức Chúa Trời một lần nữa cư trú giữa dân Ngài trong quê hương cổ xưa của họ, cư trú trong một đền thờ mới, vinh hiển, và đời đời (Ê-xê-chi-ên 37:24-28). Hơn nữa, trong những ngày đó những hoàng tử sẽ dâng toàn bộ phổ của những của lễ thiêu, của lễ ngũ cốc, và của lễ uống, vào mọi ngày lễ được chỉ định, trăng mới, và ngày Sa-bát (45:17). Và như vậy sẽ được làm, đời đời (37:25, 43:7, 9). Theo A-ghê, một ngày sớm Đức Chúa Trời sẽ làm đầy đền thờ Ngài bằng sự giàu có của mọi quốc gia (A-ghê 2:6-9). Và theo Xa-cha-ri, trong thời Vương Quốc mọi gia đình của trái đất sẽ được yêu cầu hành hương hằng năm đến Giê-ru-sa-lem, tại đó thờ phượng CHÚA bằng cách tuân giữ Lễ Lều Tạm (Xa-cha-ri 14:16-19). Vậy một lần nữa, Ý Tưởng Đại Diện Về Vương Quốc — bức tranh về Vương Quốc được truyền đạt bởi rất nhiều lời tiên tri Cựu Ước như vậy — là về một nền thần quyền đời đời, phổ quát, được trung gian bởi Y-sơ-ra-ên chủng tộc và Đấng Mê-si của nàng, được quản trị theo Luật Mô-se, và đặt trong một vũ trụ được đổi mới thuộc linh. Những Khó Khăn Trong Việc Chấp Nhận Cái Nhìn Này Theo Giá Trị Bề Mặt Những học viên cẩn thận của Kinh Thánh — đặc biệt những người thấm nhuần Tân Ước — gặp khó khăn lớn trong việc chấp nhận trình bày này về Vương Quốc theo giá trị bề mặt. Lý do không khó hiểu. Thứ nhất, chính Cựu Ước đôi khi trình bày một cái nhìn đối ngược hoàn toàn. Ví dụ, trong một đoạn được trích dẫn nhiều trong Tân Ước, chúng ta thấy Giê-rê-mi nói: "Này, những ngày đang đến," CHÚA tuyên bố, "khi Ta sẽ lập một giao ước mới với nhà Y-sơ-ra-ên và với nhà Giu-đa, không giống giao ước Ta đã lập với tổ phụ họ trong ngày Ta nắm tay họ để đưa họ ra khỏi đất Ai Cập, giao ước của Ta họ đã phá vỡ, dù Ta là một người chồng với họ," CHÚA tuyên bố. "Nhưng đây là giao ước Ta sẽ lập với nhà Y-sơ-ra-ên sau những ngày đó," CHÚA tuyên bố: "Ta sẽ đặt luật của Ta trong họ, và trên lòng họ Ta sẽ viết nó; và Ta sẽ là Đức Chúa Trời của họ, và họ sẽ là dân Ta. Và họ sẽ không dạy lại, mỗi người hàng xóm của mình và mỗi người anh em của mình, nói, 'Hãy biết CHÚA,' vì họ sẽ tất cả biết Ta, từ người nhỏ nhất trong họ đến người lớn nhất trong họ," CHÚA tuyên bố, "vì Ta sẽ tha thứ sự gian ác của họ, và tội lỗi của họ Ta sẽ không nhớ nữa." — Giê-rê-mi 31:31-34 Ở đây Đức Chúa Trời đang nói về những ngày của Vương Quốc sắp đến (Giê-rê-mi 30-33). Nhưng Vương Quốc này — sự cai trị này của Đức Chúa Trời trên dân Ngài — có liên quan đến Luật Mô-se không? Rõ ràng không. Đúng hơn, Giê-rê-mi thấy trước một giao ước mới; một giao ước khác với giao ước của Môi-se; một giao ước sẽ giới thiệu một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời trên lòng của dân đã được biến đổi bên trong của Ngài. Nói cách khác, Vương Quốc (hay sự cai trị) của Đức Chúa Trời được Giê-rê-mi hình dung ở đây không được trung gian bởi những tổ chức thần quyền truyền thống liên quan đến Luật Mô-se, nhưng đơn giản bởi Đấng Mê-si và Đức Thánh Linh của Ngài. Vậy, ngay cả trong thời Cựu Ước Đức Chúa Trời dường như đã gợi ý rằng sự cai trị sắp đến của Ngài sẽ không phù hợp với Ý Tưởng Đại Diện Về Vương Quốc được tìm thấy trong hầu hết lời tiên tri Cựu Ước. Thứ hai, chính Đấng Christ dường như đã khẳng định rõ điều này. Trong những trang ahead, chúng ta sẽ thấy rằng Ngài làm vậy theo nhiều cách khác nhau. Ví dụ, giống như Giê-rê-mi Ngài trình bày Vương Quốc như một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời trên dân Ngài và thế giới của họ, một sự cai trị có thể bước vào bằng đức tin đơn giản nơi Đấng Ngài đã sai (Ma-thi-ơ 11:28-30, 18:3, Giăng 3:3, 5). Cũng vậy, một lần nữa giống như Giê-rê-mi, Chúa Giê-xu liên kết Vương Quốc này, không phải với Giao Ước Cũ, nhưng với một Giao Ước Mới Ngài tự đang đem vào thế giới (Lu-ca 22:20). Hơn nữa, Chúa Giê-xu dạy rõ ràng rằng Giao Ước Mới này không chỉ làm trọn (biểu tượng của) Giao Ước Cũ, nhưng tích cực khiến nó trở nên lỗi thời (Ma-thi-ơ 5:17). Rượu mạnh của Giao Ước Mới đòi hỏi những bầu da mới để chứa nó, đến mức bầu cũ phải hoàn toàn bị bỏ sang một bên (Ma-thi-ơ 9:17). Giờ cây của Giao Ước Mới đã được trồng trên trái đất, cây của Giao Ước Cũ mãi mãi bị rủa sả, không bao giờ mang quả nữa (Ma-thi-ơ 21:19). Giờ Môi-se cánh chung đã từ Núi Thánh xuống với một Luật mới (hay Sự Hướng Dẫn) cho dân Đức Chúa Trời, con người từ đó phải xây đời mình trên nó và chỉ một mình nó, ngay đến cuối thời đại (Ma-thi-ơ 7:24-29, 28:18 trở đi). Giờ Đấng Christ đã xuất hiện, chính Đức Chúa Trời đang xây một đền thờ mới, một đền thờ không làm bằng tay con người (Mác 14:58, Giăng 2:19, Ê-phê-sô 2:11-22). Và giờ thời đại Giao Ước Mới đã bắt đầu, con người không còn cần thờ phượng trên Si-ôn, hay bất kỳ núi nào khác, vì từ đó họ tự do thờ phượng Đức Chúa Cha trong tâm linh và lẽ thật (Giăng 4:21-24, Hê-bơ-rơ 12:18 trở đi). Và như thể mọi điều này chưa đủ, chúng ta cũng có lời chứng của các sứ đồ của Đấng Christ, những sứ giả và nhà giải thích được chỉ định của Giao Ước Mới Đấng Christ đã thiết lập bằng sự chết, sự sống lại, và sự đổ ra của Đức Thánh Linh. Nó, nếu có thể, còn quyết định hơn. Trong sách Công Vụ, ví dụ, chúng ta thấy các sứ đồ rao giảng tin tốt về Vương Quốc (8:12, 19:8, 28:31), nhưng cùng lúc dữ dội bảo vệ những tín hữu Dân Ngoại khỏi gợi ý nhỏ nhất rằng họ phải hoán cải sang Do Thái giáo hay tuân giữ Luật Mô-se (Công Vụ 15). Và trong những thư tín của ông, chúng ta thấy Phao-lô làm điều tương tự, giải thích cẩn thận mối quan hệ tinh tế giữa Luật Pháp (Giao Ước Cũ) và Phúc Âm (Giao Ước Mới). Như chúng ta sẽ thấy sau, ông kết luận, với Đấng Christ, rằng Giao Ước Mới làm trọn Giao Ước Cũ, thay thế nó, và khiến nó trở nên lỗi thời; rằng nó, thực ra, là Giao Ước Đời Đời, "mầu nhiệm" của Đức Chúa Trời, ẩn khỏi tầm nhìn con người trong những thời đại đã qua, nhưng giờ, qua Đấng Christ, được đem vào thế giới và ra ngoài công khai; rằng nó là "nội dung" hay "thân thể" đời đời mà những sự kiện và tổ chức của Giao Ước Cũ chỉ là những "bóng" qua đi (Hê-bơ-rơ 8:13, 13:20, Cô-lô-se 2:17). Tóm lại, dường như Giê-rê-mi, Chúa Giê-xu, và mọi sứ đồ đồng ý rằng Vương Quốc của Đức Chúa Trời là một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Cha, qua Đấng Christ, bởi Đức Thánh Linh; rằng nó liên quan chặt chẽ đến Giao Ước Mới; và rằng Giao Ước Mới vừa làm trọn Giao Ước Cũ vừa khiến nó mãi mãi lỗi thời. Nếu vậy, khó có thể lấy Ý Tưởng Đại Diện Về Vương Quốc theo giá trị bề mặt, hay giải thích những lời tiên tri ấy theo nghĩa đen. Hai Giải Pháp Chính Vậy giờ chúng ta có một vấn đề — vấn đề lớn nhất, gai góc nhất, và căn bản nhất của Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối. Làm sao chúng ta sẽ hòa giải mâu thuẫn dường như này trong Kinh Thánh? Làm sao chúng ta sẽ hòa giải cái nhìn trước Cựu Ước về Vương Quốc — vốn dường như trình bày nó như một sự cai trị của Đức Chúa Trời (chủ yếu) trên Y-sơ-ra-ên chủng tộc, một sự cai trị được trung gian bởi Giao Ước Cũ — với cái nhìn Tân Ước về Vương Quốc, vốn dường như trình bày nó như một sự cai trị (thuộc linh) của Đức Chúa Trời trên một Y-sơ-ra-ên thuộc linh mới, được trung gian bởi một Giao Ước mới và Đời Đời Đấng Christ đã ban cho Hội Thánh của Ngài (Ga-la-ti 6:16)? Không cần nói, những nhà giải thích Kinh Thánh sau các sứ đồ đã vật lộn lâu và cực nhọc với câu hỏi đầy thách thức này. Kết quả, như chúng ta sẽ thấy trên chặng tiếp theo của hành trình, là một số lượng khá lớn những giải pháp khác nhau cho câu đố cánh chung. Tuy nhiên, tôi sẽ lập luận rằng tình hình không gần như nhầm lẫn như nó có thể dường như thoạt nhìn, vì cuối cùng những giải pháp rơi ít nhiều gọn gàng vào một trong hai loại. Nói cách khác, căn bản, chỉ có hai giải pháp có thể cho vấn đề thần học này. Một mặt, có giải pháp được Hội Thánh truyền thống đón nhận; giải pháp được ngụ ý và đòi hỏi bởi đại đa số những tín điều và tuyên xưng Cơ Đốc. 1 Theo cái nhìn này, trong thời Cựu Ước Đức Chúa Trời đã vui lòng mặc hay che giấu những sự bày tỏ của Ngài về Vương Quốc sắp đến trong hình ảnh rút ra từ Giao Ước Cũ mà dưới đó dân Cựu Ước của Ngài sống. Hiệu quả, điều này khiến bản chất thật của Vương Quốc đã hứa thành một "mầu nhiệm," một bí mật sẽ không được bày tỏ hoàn toàn cho đến sự đến của Đấng Christ là Vua. Điều này có nghĩa là khi chúng ta bước lên đất Cựu Ước, tìm cách hiểu những lời tiên tri ấy, chúng ta phải mang theo chúng ta những sự giàu có của sự dạy dỗ Tân Ước về bản chất và cấu trúc của Vương Quốc. Đặc biệt, chúng ta phải đi theo sự dẫn dắt của Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài bằng cách giải thích những lời tiên tri ấy, không theo nghĩa đen, theo Giao Ước Cũ, nhưng theo hình bóng, theo Giao Ước Mới. Chúng ta phải, như thể, dùng Đá Rosetta của Giao Ước Mới để dịch ngôn ngữ huyền nhiệm của Cựu Ước. Khi làm vậy, mục tiêu của chúng ta luôn như nhau: thấy những phước hạnh Đấng Christ đã mang cho chúng ta trong thời Tân Ước được hứa và báo trước một cách huyền nhiệm trong Cựu Ước — và nếm chúng khi chúng ta làm vậy. Mọi điều này, tất nhiên, là một miếng thần học đầy miệng, một miếng chúng ta sẽ cẩn thận nhai và tiêu hóa trong những trang ahead. Mặt khác, có giải pháp được trình bày bởi điều tôi sẽ gọi là những người theo chữ nghĩa tiên tri. Đây là những anh em nói, "Không, chúng ta không thể cho phép mình thuộc linh hóa những lời tiên tri ấy, vì xuống con đường đó là suy đoán vô tận, tranh cãi, và sự không chắc chắn. Đúng hơn, chúng ta phải tiếp cận chúng giống như chúng ta sẽ tiếp cận bất kỳ phần nào khác của Kinh Thánh, dù Cựu Ước hay Tân Ước. Nói cách khác, trừ khi có một mệnh lệnh bản văn rõ ràng để làm khác, chúng ta phải giải thích chúng theo nghĩa đen. Và thật vậy, chính Cựu Ước khuyến khích chúng ta làm chính điều này, vì hàng chục lời tiên tri Cựu Ước đã được làm trọn theo nghĩa đen. Hơn nữa, điều này bao gồm rất nhiều lời tiên tri Đấng Mê-si, như những lời tiên đoán những chi tiết về sự nhập thể, sinh ra, chức vụ kỳ diệu cho Y-sơ-ra-ên, bước vào đắc thắng, sự từ chối, sự chết, và sự sống lại của Đấng Christ." Tôi không tin tôi từng gặp một Cơ Đốc nhân chưa cảm thấy sức mạnh của lập luận này, một lập luận vừa hợp lý vừa đáng khen. Nó hợp lý vì không ai có thể phủ nhận rằng nhiều lời tiên tri Cựu Ước quả thật đã được làm trọn theo nghĩa đen. Và nó đáng khen vì nó thể hiện một lòng trung thành dữ dội, không chỉ với sự cảm hứng thiên thượng của Kinh Thánh, mà còn với điều các nhà thần học gọi là "tính rõ ràng" — hay sự rõ ràng — của Kinh Thánh. Tiền đề ở đây là Đức Chúa Trời, khi ban cho chúng ta một sự bày tỏ về lẽ thật của Ngài, thực ra mong muốn chúng ta hiểu nó, và như vậy, như một quy tắc chung, trình bày nó trong ngôn ngữ thẳng thắn mà dân Ngài nên nhận một cách thẳng thắn. Một lần nữa, khó phủ nhận tiền đề này. Tuy nhiên, một vấn đề lớn vẫn còn cho người theo chữ nghĩa tiên tri. Nó là: Nếu những lời tiên tri ấy thực ra phải được giải thích theo nghĩa đen, làm sao Chúa Giê-xu, Đấng chắc chắn chào đón mọi người tin nơi Ngài vào Vương Quốc của Đức Chúa Trời, không nhấn mạnh rằng họ sống dưới Luật Mô-se? Thật vậy, làm sao cả Ngài và những sứ đồ và nhà tiên tri thánh của Ngài hiệu quả ly dị dân Tân Ước của Đức Chúa Trời khỏi Do Thái giáo, đặt họ dưới một bộ tổ chức hoàn toàn khác — và rõ ràng không thần quyền — (ví dụ, rao giảng, dạy dỗ, báp-têm, Tiệc Thánh, kỷ luật Hội Thánh, v.v.)? Trong hơn 2000 năm những công dân thuộc linh của Vương Quốc Đấng Christ, đi theo quy tắc của Tân Ước hết khả năng của họ, chưa bao giờ cảm thấy bị ép buộc hay được bảo đảm để thiết lập bất cứ điều gì như Ý Tưởng Đại Diện Cựu Ước Về Vương Quốc. Vậy làm sao, đối với người theo chữ nghĩa tiên tri, những lời tiên tri Cựu Ước thể hiện ý tưởng đó sẽ được làm trọn? Câu trả lời, tất nhiên, chính xác là điều nó sẽ phải là để giữ lại ngay cả một vẻ ngoài của sự cảm hứng và tính chân thật thiên thượng của Kinh Thánh: Những lời tiên tri Cựu Ước về một Vương Quốc thần quyền tương lai được làm trọn theo nghĩa đen, không phải trong thời đại Hội Thánh hiện tại, nhưng trong một thời đại hoàn toàn khác; một thời đại sẽ tiếp nối thời đại Hội Thánh; một thời đại mà trong đó Đức Chúa Trời, vì những lý do khôn ngoan, sẽ quay lại, ít nhất ở một mức độ, với những tổ chức của Luật Cựu Ước. Và điều này, cuối cùng, đưa chúng ta đến vấn đề nền tảng thứ hai trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối, vốn là... 2. Thiên Niên Chỉ một lần trong mọi Kinh Thánh chúng ta tìm thấy nhắc đến một triều đại nghìn năm của Đấng Mê-si: trong chương 20 của sách Khải Huyền. Nhưng chương nhỏ đó đã gây ra một sự náo động thần học khổng lồ như thế nào! Một phần, điều này vì việc giải thích nó đã chứng tỏ khó khăn. Giăng đang nói về một nghìn năm theo nghĩa đen, hay con số này, giống như rất nhiều hình ảnh khác trong sách Khải Huyền, là một biểu tượng? Triều đại này của Đấng Christ xảy ra sau lần đến thứ hai của Ngài hay trước nó? Còn "sự sống lại đầu tiên" được nhắc ở đây: Nó là vật chất hay thuộc linh? Đấng Christ và các thánh đồ của Ngài cai trị trên thiên đàng hay trên trái đất? Và chính xác họ cai trị trên điều gì? Đây chỉ là một vài câu hỏi mà trên đó những nhà giải thích chân thành chia rẽ, khiến Hội Thánh nói chung khá khó khăn để khớp mảnh Kinh Thánh đặc biệt này vào câu đố cánh chung tổng thể. Tuy nhiên, điều quan trọng cần hiểu là lý do chính cho tranh cãi về Khải Huyền 20 không được tìm thấy trong chính chương. Đúng hơn, nó được tìm thấy trong kho tàng rộng lớn của những lời tiên tri Cựu Ước thúc đẩy Ý Tưởng Đại Diện Về Vương Quốc; vốn dường như dự báo một nền thần quyền Mô-se tập trung ở Palestine. Giờ rõ ràng rằng những người ủng hộ một cách giải thích chữ nghĩa về những lời tiên tri như vậy phải tìm một khe trong Dòng Thời Gian của Lịch Sử Cứu Rỗi mà trong đó chúng có thể được làm trọn theo nghĩa đen. Hay, để nói trường hợp chính xác hơn một chút, rõ ràng rằng họ phải tìm chỗ trong Lịch Sử Cứu Rỗi cho một giai đoạn "thần quyền" đặc biệt của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Hơn nữa, nó là một vấn đề khẩn cấp đáng kể rằng những nhà giải thích này tìm một sự bảo đảm Tân Ước rõ ràng để tin rằng Đức Chúa Trời quả thật đã lên kế hoạch một giai đoạn như vậy. Vì như chúng ta vừa thấy, trong Thời Đại Hội Thánh hiện tại Ngài chắc chắn không kêu gọi dân Giao Ước Mới của Ngài sống dưới một nền thần quyền Do Thái! Thật vậy, sự dạy dỗ tổng thể của các sách Phúc Âm và thư tín rõ ràng thù địch với bất kỳ gợi ý nào về một sự quay lại những tổ chức giờ đã làm trọn và giờ lỗi thời của Luật Mô-se. Vậy thì, những người theo chữ nghĩa tiên tri Cựu Ước đang trong một tình thế khó Tân Ước lớn! Và đây là lý do Khải Huyền 20 rất quan trọng với họ. Ở đây, họ lập luận, chúng ta tìm thấy một lời hứa Tân Ước rõ ràng về một giai đoạn tương lai của Vương Quốc của Đức Chúa Trời và Đấng Christ; một giai đoạn sẽ bắt đầu sau lần đến thứ hai của Đấng Christ vào cuối Thời Đại Hội Thánh hiện tại; một triều đại nghìn năm theo nghĩa đen của Đấng Mê-si, tập trung trong một Giê-ru-sa-lem trần gian; một sự cai trị thiên niên của Đấng Christ mà trong đó những lời tiên tri Cựu Ước về một Vương Quốc thần quyền cuối cùng sẽ được làm trọn theo nghĩa đen. Vì những nhà giải thích này lập luận rằng Đấng Christ sẽ đến lại trước giai đoạn này của Vương Quốc, họ thường được gọi là những người tiền thiên niên, và trường phái cánh chung của họ, thuyết tiền thiên niên. Đúng, những người tiền thiên niên làm một việc rất lớn về Thiên Niên. Giờ chúng ta thấy lý do, và cũng lý do tại sao đây là một trong ba điểm bùng phát tranh cãi nóng nhất trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối. 3. Sự Hoàn Tất Điểm bùng phát thứ ba và cuối cùng của tranh cãi cánh chung là sự Hoàn Tất. Các nhà thần học dùng từ này để mô tả phức hợp những sự kiện sẽ hoàn tất (tức là hoàn thành hay hoàn thiện hay đưa đến kết luận) cả những phán xét của Đức Chúa Trời và những hành động cứu chuộc của Ngài trong Đấng Christ. Bạn sẽ nhớ rằng cái nhìn truyền thống về sự Hoàn Tất khá đơn giản: Đấng Christ sẽ đến lại một lần, vào cuối thời đại gian ác hiện tại, để khiến kẻ chết sống lại, phán xét thế giới trong sự công chính, biến đổi vũ trụ vật chất, và khai mở Vương Quốc trong hình thức đầy trọn và cuối cùng của nó. Giờ hãy quan sát cẩn thận rằng cái nhìn đơn giản này về sự Hoàn Tất chỉ tương thích với một cái nhìn đơn giản về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Tức là, nó chỉ tương thích với một Vương Quốc xuất hiện trong hai giai đoạn đơn giản: Thời Đại Hội Thánh hiện tại (được khai mở vào Ngày Lễ Ngũ Tuần), tiếp nối bởi Thế Giới Đời Đời Sẽ Đến (được khai mở tại Lần Đến Thứ Hai của Đấng Christ). Bạn không thể có một sự Hoàn Tất đơn giản tất cả cùng một lúc mà không có cái nhìn hai giai đoạn đơn giản này về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Một khi điều này được hiểu, dễ thấy tại sao chính sự Hoàn Tất đã bị vướng vào tranh cãi thần học một cách đau đớn. Để nói vấn đề một cách ngắn gọn: Khoảnh khắc chúng ta nhân lên những giai đoạn của Vương Quốc, từ khoảnh khắc đó chúng ta cũng phải nhân lên những yếu tố (hay sự kiện) của sự Hoàn Tất. Ví dụ, khoảnh khắc chúng ta chèn một giai đoạn thiên niên của Vương Quốc giữa Thời Đại Hội Thánh và Thế Giới Sẽ Đến, từ khoảnh khắc đó chúng ta phải có Đấng Christ đến lại (ít nhất) hai lần: một lần vào đầu Thiên Niên, và một lần vào cuối của nó. Và vì điều này, chúng ta cũng phải hình dung Ngài chủ tọa (ít nhất) hai sự sống lại, hai sự phán xét, và hai sự biến đổi của thiên nhiên — vì Kinh Thánh khá nhấn mạnh rằng chính Đấng Christ, tại (những) Sự Đến của Ngài, sẽ làm mọi điều này (Giăng 5:19-29; Ma-thi-ơ 24-25, Công Vụ 17:31, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 50-58, Phi-líp 3:20-21, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10, 2 Phi-e-rơ 3:1-13). Vậy thì, Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối có liên quan đến sự Hoàn Tất không? Chắc chắn. Nhưng sự Hoàn Tất tự nó có phải là điểm mấu chốt thật của tranh cãi — nguồn sâu sắc, nền tảng của mọi nhầm lẫn — không? Chắc chắn không. Đúng hơn, gốc rễ thật của tranh cãi là những cái nhìn mâu thuẫn về cách giải thích đúng các lời tiên tri ấy, bản chất và những giai đoạn của Vương Quốc, và Thiên Niên của Khải Huyền 20 khớp vào phương trình ở đâu trên đời. Kinh nghiệm làm rõ dồi dào rằng những vị trí chúng ta đón nhận về những vấn đề này sẽ hình thành sâu sắc sự hiểu biết của chúng ta về vấn đề thứ ba và cuối cùng trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối: sự Hoàn Tất. Kết Luận Trong hành trình của chúng ta cho đến nay chúng ta đã trang bị cho mình để suy nghĩ rõ ràng và sâu sắc về Cuộc Tranh Luận Về Thời Cuối. Chúng ta đã thấy rằng giải thưởng lớn trong tranh cãi này — Chén Thánh của cánh chung học Kinh Thánh — là Dòng Thời Gian thật duy nhất của Lịch Sử Cứu Rỗi. Chúng ta đã giới thiệu những yếu tố chính của cánh chung học Kinh Thánh, những thời đại và sự kiện chúng ta hy vọng đặt đúng trên dòng thời gian đó. Chúng bao gồm: (1) Vương Quốc của Đức Chúa Trời, (2) Thiên Niên, (3) (sự trỗi dậy của) Kẻ Chống Đấng Christ, (4) Trận Chiến Cuối Cùng, (5) Sự Hiện Đến, (6) Sự Sống Lại của kẻ chết (và Sự Biến Đổi của Các Thánh Đồ Đang Sống), (7) Sự Cất Lên của các thánh đồ tại sự trở lại của Đấng Christ, (8) Sự Phán Xét Cuối Cùng, (9) Sự Hủy Diệt của trời và đất hiện tại bằng lửa, (10) Sự Giao Vương Quốc cho Đức Chúa Trời là Cha, và (11) sự đến của Vương Quốc trong hình thức đầy trọn, cuối cùng, và đời đời của nó. Chúng bao gồm: (1) Vương Quốc của Đức Chúa Trời, (2) Thiên Niên, (3) (sự trỗi dậy của) Kẻ Chống Đấng Christ, (4) Trận Chiến Cuối Cùng, (5) Sự Hiện Đến, (6) Sự Sống Lại của kẻ chết (và Sự Biến Đổi của Các Thánh Đồ Đang Sống), (7) Sự Cất Lên của các thánh đồ tại sự trở lại của Đấng Christ, (8) Sự Phán Xét Cuối Cùng, (9) Sự Hủy Diệt của trời và đất hiện tại bằng lửa, (10) Sự Giao Vương Quốc cho Đức Chúa Trời là Cha, và (11) sự đến của Vương Quốc trong hình thức đầy trọn, cuối cùng, và đời đời của nó. Rất quan trọng, chúng ta cũng đã cô lập ba vấn đề nền tảng lớn trong tranh cãi này, những vấn đề chia rẽ Hội Thánh và dẫn đến những bất đồng kéo dài về hình dạng chính xác của Lịch Sử Cứu Rỗi và sự Hoàn Tất. Chúng là: (1) Vương Quốc của Đức Chúa Trời, cả bản chất và những giai đoạn của nó, (2) ý nghĩa của Thiên Niên, và (3) cấu trúc của sự Hoàn Tất. Tuy nhiên, trong việc thảo luận những vấn đề này chúng ta đã thấy rằng cả ba thực ra xoay quanh một vấn đề thứ tư: cách giải thích đúng những lời tiên tri Cựu Ước về Vương Quốc sắp đến. Vậy thì, dường như chúng ta phải mở rộng danh sách những vấn đề nền tảng của chúng ta thành bốn: (1) bản chất và những giai đoạn của Vương Quốc của Đức Chúa Trời, (2) cách giải thích đúng Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước, (3) ý nghĩa của Thiên Niên, và (4) cấu trúc của sự Hoàn Tất. Bốn vấn đề này sẽ phục vụ làm bản đồ đường của chúng ta cho hành trình ahead. Giờ tại điểm này có thể dường như bước tiếp theo trong hành trình của chúng ta là rõ ràng: Chúng ta phải chuyển sang Kinh Thánh — và đặc biệt sang Tân Ước — và xem nó nói gì về vấn đề nền tảng đầu tiên, Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Tuy nhiên, nếu tôi thực hiện bước đó ngay lập tức, tôi sợ tôi sẽ phản bội thế hệ hiện tại của con cái Đức Chúa Trời (Thi Thiên 73:13). Do đó, để tử tế, tôi phải hơi tàn nhẫn; tôi phải gây một chút đau (chữa lành) cho bạn. Làm sao? Bằng cách giới thiệu bạn với những trường phái khác nhau của cánh chung học đương đại, giải thích cách mỗi trường phái xử lý bốn vấn đề nền tảng trong cuộc tranh luận này, và chỉ ra cách mỗi trường phái đặt những yếu tố khác nhau của cánh chung học Kinh Thánh trên dòng thời gian của Lịch Sử Cứu Rỗi. Đúng, điều này sẽ liên quan đến một số công việc. Và một lần nữa, nó có thể hơi đau đớn.
- Chương 3 Các Lựa Chọn trong Thần Học Cánh Chung Kinh Thánh Tôi đã nói rằng việc nắm vững các lựa chọn đương đại trong thần học cánh chung Kinh Thánh là công việc khó nhọc, nhưng tôi không mong muốn nó phải là sự tra tấn. Vì vậy, tôi đã cố giữ cuộc thảo luận hiện tại đơn giản nhất có thể. Mục tiêu của tôi là giới thiệu các quan điểm cạnh tranh về Lịch Sử Cứu Rỗi trong hình thức căn bản nhất của chúng. Tôi sẽ không đào sâu nhiều vào lịch sử của chúng, hay những nền tảng Kinh Thánh (được cho là) của chúng, hay chi tiết của chúng, hay những sửa đổi (vô tận) của quan điểm cụ thể này hay kia. Tôi cũng sẽ không (ở đây) phê bình bất kỳ trường phái tư tưởng nào trong những trường phái này. Một giới thiệu đơn giản phải là quá đủ để đạt được điều cần thiết duy nhất: sự rõ ràng về bản chất căn bản của mỗi lựa chọn cánh chung, để chúng ta có thể đem nó — và chính mình — đến chân của Vua Cao Cả của thiên đàng để Ngài phán xét. Trong cuộc thảo luận sắp tới, chúng ta sẽ xem xét năm quan niệm về Lịch Sử Cứu Rỗi hiện đang được các Cơ Đốc nhân tin Kinh Thánh đón nhận. Trong mỗi trường hợp, tôi sẽ đưa ra một tóm tắt lịch sử ngắn gọn, trích dẫn những người ủng hộ hiện đại chính, và rồi giải thích cách trường phái cụ thể này hiểu bốn vấn đề nền tảng của thần học cánh chung Kinh Thánh: Vương Quốc của Đức Chúa Trời, cách giải thích đúng đắn về Lời Tiên Tri Cựu Ước về Vương Quốc, Thiên Niên, và Sự Viên Mãn. Cách tiếp cận của tôi sẽ đại khái theo thứ tự thời gian, xem xét các quan điểm cũ trước và các quan điểm gần đây hơn sau. Để kết luận, tôi sẽ cho thấy cách năm quan điểm có thể được chia thành hai loại đơn giản, điều tôi sẽ gọi là Thiên niên tương lai và Thiên niên hiện tại. Nói cách khác, cuối cùng thực ra chỉ có hai quan điểm căn bản trong vòng đầu cánh chung. Đó là tin tốt. Nó có nghĩa là Kinh Thánh không phải là một cánh đồng màu mỡ cho sự suy đoán cánh chung tràn lan; rằng những dạy dỗ căn bản của nó về Vương Quốc và Sự Viên Mãn là khá rõ ràng; và rằng không một Cơ Đốc nhân sáng suốt nào cần phải bị choáng ngợp hay bị đánh bại bởi Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng. Tóm lại, với sự giúp đỡ của Đức Chúa Trời — và với Những Chìa Khóa Chính — chúng ta phải hoàn toàn có thể chọn được người chiến thắng! 1. Thuyết Vô Thiên Niên Từ vô thiên niên có nghĩa là không có thiên niên. Tuy nhiên, những người vô thiên niên không phủ nhận sự tồn tại của một thiên niên, chỉ phủ nhận rằng nó bắt đầu sau sự tái lâm và rằng nó sẽ kéo dài một ngàn năm theo nghĩa đen. Thay vào đó, họ dạy rằng một ngàn năm trong Khải Huyền 20 tượng trưng cho Thời Đại Công Bố hiện tại, trong thời gian đó Đấng Christ cai trị cùng với (linh hồn đã qua đời của) các thánh đồ Ngài trên thiên đàng. Những người vô thiên niên, vậy thì, là “những người thiên niên hiện tại.” Trong sách của ông, The Momentous Event, W. J. Grier đã cho thấy rằng, trái với niềm tin phổ biến, đa số các giáo phụ Hội Thánh đầu tiên là người vô thiên niên. Họ bao gồm Clement của Rô-ma, Polycarp, (các) tác giả của The Didache, Barnabas, Caius của Rô-ma, Hippolytus, và Origen. Vào đầu thế kỷ thứ tư, Lactantius là nhà thần học đáng chú ý duy nhất bảo vệ thuyết tiền thiên niên. Không lâu sau đó, Eusebius, Athanasius, và Augustine đã hoàn toàn đặt nó yên nghỉ cho đến thời kỳ sau Cải Chánh. Đáng chú ý, các tín điều đầu tiên đều là vô thiên niên: (hình thức đầu tiên của) Tín Điều Các Sứ Đồ (thế kỷ thứ 3), Tín Điều Nicene (thế kỷ thứ 4) và Tín Điều Athanasian (thế kỷ thứ 6). Mặc dù Augustine ban đầu đón nhận thuyết tiền thiên niên, sau đó ông xem nó là một sự hiểu biết “xác thịt” về lời tiên tri Kinh Thánh. Theo thời gian, ông đã trình bày cách quyền năng một cách giải thích biểu tượng về Khải Huyền 20 xác định sự cai trị thiên niên của Đấng Christ với sự cai trị thuộc linh của Ngài trên các thánh đồ (cả trên thiên đàng lẫn trên đất); một sự cai trị sẽ nắm quyền trong suốt toàn bộ Thời Đại Công Bố. Như chúng ta đã thấy, quan điểm này nhanh chóng trở thành chính thống giữa các cộng đồng Công Giáo La Mã và Chính Thống Giáo, và sau đó, với những sửa đổi nhỏ, giữa đa số các hội thánh Tin Lành cũng vậy. Như vậy, thuyết vô thiên niên là “quan điểm truyền thống” mà tôi đã nói đến trong nghiên cứu của chúng ta. Những người bảo vệ đương đại của thuyết vô thiên niên bao gồm Greg Beale, Floyd Hamilton, Anthony Hoekema, Dennis Johnson, Kim Riddlebarger, Sam Storms, và Rodman Williams. Là lựa chọn cánh chung đơn giản nhất cho đến nay, thuyết vô thiên niên đưa ra một bức tranh rất súc tích về Lịch Sử Cứu Rỗi. Trong thời Cựu Ước, các nhà tiên tri đã dùng ngôn ngữ và hình ảnh của Luật Môi-se để đưa ra một sự mặc khải được che giấu về Vương Quốc sắp đến của Đức Chúa Trời. Vì vậy, OTKP chỉ có thể được hiểu dưới ánh sáng sáng hơn của Tân Ước, nơi lẽ thật chính xác về bản chất và các giai đoạn của Vương Quốc của Đức Chúa Trời cuối cùng được mặc khải. Augustine lần đầu tiên trình bày nguyên tắc giải kinh hướng dẫn của thuyết vô thiên niên, nói cách ngắn gọn: “Giao Ước Cũ là Giao Ước Mới được giấu kín; Giao Ước Mới là Giao Ước Cũ được mặc khải.” Được trang bị bằng nguyên tắc này, những người vô thiên niên đưa ra một cách giải thích tượng trưng, theo Giao Ước Mới về nhiều lời tiên tri Cựu Ước về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Về chính Vương Quốc, những người vô thiên niên trước hết và trên hết chuyển sang các sách Phúc Âm và các thư tín, lập luận từ chúng rằng Vương Quốc bước vào thế giới chỉ trong hai giai đoạn. Giai đoạn thứ nhất là Thời Đại Công Bố, cũng được gọi là Vương Quốc của Con. Nó bắt đầu tại Lễ Ngũ Tuần, khi Hội Thánh được sinh ra, và kết thúc tại sự tái lâm, khi chính Đấng Christ hoàn thành kế hoạch cứu rỗi của Đức Chúa Cha. Trong giai đoạn này của Vương Quốc, Đấng Christ cai trị Hội Thánh của Ngài từ thiên đàng bởi Đức Thánh Linh, ngồi ở bên hữu của Đức Chúa Cha là Vua Cao Cả của thiên đàng; là Vua trung gian của vũ trụ. Rất quan trọng, đây không là gì khác hơn sự cai trị thiên niên của Đấng Christ được nói đến trong Khải Huyền 20, một sự cai trị trong đó linh hồn của các thánh đồ đã qua đời hiện đang chia sẻ như một phần thưởng cho sự trung tín trong suốt đời họ trên đất. Giai đoạn thứ hai của Vương Quốc là Thế Giới Sẽ Đến, hay trời mới và đất mới. Nó cũng có thể được gọi là Vương Quốc của Cha, vì nó bắt đầu khi Đấng Christ — trong hành động cuối cùng của Ngài trong Sự Viên Mãn — trao lại Vương Quốc đã được vinh hiển của Ngài (tức là một nhân loại hoàn toàn mới và một thế giới vật chất hoàn toàn mới) cho Đức Chúa Trời là Cha. Vì nó dựa trên một quan điểm hai giai đoạn đơn giản về Vương Quốc, quan điểm vô thiên niên về Sự Viên Mãn cũng khá đơn giản — và do đó khá quyền năng và oai nghiêm. Khi thời đại gian ác hiện tại đến hồi kết thúc, Hội Thánh lữ hành hoàn thành sứ mạng truyền giáo toàn cầu của nàng, cuối cùng vui mừng thấy khối lượng lớn người Do Thái quay về với Đấng Mê-si của họ dưới sự rao giảng Phúc Âm trung tín. Nhưng bây giờ hệ thống thế gian sa ngã chìm vào sự tối tăm thuộc linh sâu sắc nhất, ít nhiều nổi loạn hoàn toàn chống lại Đức Chúa Trời, Đấng Christ và sự công chính. Những sự phán xét của Đức Chúa Trời — thịnh hành trong suốt toàn bộ Thời Đại Hội Thánh — gia tăng. Sự vô pháp tràn lan, với nhiều tín đồ xưng nhận sa ngã khỏi đức tin. Khi Sa-tan giờ đây được thả ra khỏi sự ngăn trở của Đức Chúa Trời, Kẻ địch lại Đấng Christ xuất hiện, lừa dối các quốc gia bằng một phúc âm giả được củng cố bởi các dấu kỳ và phép lạ giả. Sự trỗi dậy của hắn kích hoạt một mùa đại nạn toàn cầu ngắn ngủi nhưng đầy chấn động chưa từng có. Nó được đặc trưng bởi sự bắt bớ dữ dội đối với Hội Thánh thuộc linh chân thật, nhưng cũng bởi những sự phán xét nghiêm trọng của Đức Chúa Trời — những cảnh báo cho toàn thể nhân loại rằng Sự Phán Xét Cuối Cùng hiện đang ở trước cửa. Cuối cùng, trước một bầu trời hoàn toàn tối đen, Đấng Christ đã được vinh hiển xuất hiện trên các tầng trời, lao về phía đất cùng với tất cả các thiên sứ thánh và tất cả linh hồn của các thánh đồ đã qua đời. Liên tiếp nhanh chóng, các yếu tố khác nhau của Sự Viên Mãn giờ đây mở ra: Đấng Christ làm kẻ chết sống lại (cả người được cứu lẫn người không được cứu), biến đổi người đang sống, và, qua sự phục vụ của các thiên sứ, cất tất cả họ lên nơi không trung, nơi cùng nhau họ xuất hiện trước ngai phán xét của Đấng Christ. Trong khi đó, đất và các việc của nó bị hủy diệt bởi lửa, Gehenna (hay Hồ Lửa) xuất hiện trong khoảng trống của không gian (hay có thể trong một chiều kích hoàn toàn khác), và một đất mới xuất hiện từ tro tàn của đất cũ. Kẻ ác (cả người lẫn ma quỷ) bị quăng vào hỏa ngục. Và rồi, với vũ trụ được thanh tẩy khỏi mọi sự ác, Đấng Christ và Cô Dâu đã được vinh hiển của Ngài giáng xuống thế giới mới tươi đẹp phía dưới. Là hành động cuối cùng của sự cai trị trên trời của Ngài, Đấng Christ trao lại Vương Quốc vinh hiển, đã hoàn thành này cho Đức Chúa Cha, để Đức Chúa Trời (và Đấng Christ) — trong suốt các thời đại vô tận sắp đến — có thể là mọi sự trong mọi sự. Một lần nữa, kế hoạch vô thiên niên về Lịch Sử Cứu Rỗi đã là báo cáo của đa số — quan điểm truyền thống của Hội Thánh — trong suốt gần như mọi thế hệ. Rõ ràng, sự đơn giản lớn của nó có trọng lượng nặng nề ủng hộ nó. Tuy nhiên, câu hỏi vẫn còn, là liệu nó có phải là sự dạy dỗ chân thật của Kinh Thánh hay không. Một số người nói rằng Đức Chúa Trời, trong những ngày cuối cùng này, đang đem đến một sự hiểu biết mới và sâu sắc hơn về thần học cánh chung Kinh Thánh. Những người khác đáp lại rằng Sa-tan, trong những ngày cuối cùng này, đã làm việc quá giờ để làm mờ và phá hoại lẽ thật ban sự sống của lẽ thật cũ. Ai đúng? Trong các trang sắp tới, chúng ta sẽ cố gắng hết sức để trả lời câu hỏi cực kỳ quan trọng này. 2. Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử Quan điểm này được gọi là tiền thiên niên vì nó dạy rằng Đấng Christ sẽ trở lại trước một sự cai trị một ngàn năm trên đất. Nó được gọi là lịch sử vì, theo một số người, nó là quan điểm chi phối của Hội Thánh đầu tiên, và vì, dưới nhiều hình thức khác nhau, nó đã xuất hiện trong suốt phần lớn Lịch Sử Hội Thánh. Có hai loại thuyết tiền thiên niên lịch sử (HP). Loại thứ nhất có thể được gọi là thuyết tiền thiên niên lịch sử Giao Ước Mới (hay Cơ Đốc) (NCHP). Đặc điểm chính của nó là nó đặt Hội Thánh ở trung tâm của kịch bản thiên niên. Ở đây, OTKP được làm trọn dưới Giao Ước Mới, dù trong Thời Đại Công Bố, Thiên Niên, hay Thế Giới Sẽ Đến. Vì vậy, NCHP không dự báo sự tôn cao của Y-sơ-ra-ên quốc gia trong Thiên Niên, hay sự trở lại các quy định Cựu Ước như thờ phượng trong đền thờ, tế lễ bằng thú vật, và các lễ Do Thái. Trái lại, Thiên Niên là giai đoạn đó trong Lịch Sử Cứu Rỗi nơi Vương Quyền của Đấng Christ được minh chứng và tôn vinh cách công khai trong một vũ trụ đã được đổi mới (nhưng chưa được hoàn thiện), và nơi dân Giao Ước Mới trung tín của Ngài được ban thưởng bằng cách chia sẻ trong sự cai trị chiến thắng trên đất của Ngài. Tất cả những người tiền thiên niên trước Nicene đều thuộc phái này. Họ bao gồm Papias, Justin Martyr, Irenaeus, Tertullian, phái Montanist, và Lactantius. Sau Augustine, NCHP bị thuyết vô thiên niên làm lu mờ trong hơn một ngàn năm. Tuy nhiên, trong thế kỷ thứ 17 và 18, một số nhà lãnh đạo Tin Lành đã lại đón nhận nó. Họ bao gồm Johann Alsted, Cotton Mather, Philipp Spener, Joseph Bengel, John Gill, Joseph Mede, và Charles Wesley. Một số người trong số này trông đợi một sự quy đạo thời cuối của người Do Thái, nhưng ít người nếu có trông đợi một sự khôi phục Y-sơ-ra-ên quốc gia trong Thiên Niên. Trong thế kỷ thứ 19, nhiều người tiền thiên niên bắt đầu thử nghiệm với một cách giải thích nghĩa đen hơn về OTKP, và do đó cho thấy một sự quan tâm gia tăng đến tương lai của Y-sơ-ra-ên tại Palestine.
- Chương 4 Ngài Có Những Chìa Khóa! Chúng ta đã đến trước một cánh cửa đã đóng. Thực ra là bốn cánh cửa: Vương Quốc của Đức Chúa Trời, cách giải thích đúng đắn về OTKP, Thiên Niên, và Sự Viên Mãn. Có khóa, chốt và thanh chắn ở khắp nơi. Sự nhầm lẫn, tranh cãi, nản lòng — thậm chí sự tuyệt vọng về thần học — tất cả đều đứng gác như những người khổng lồ dàn trận chống lại chúng ta. Làm sao chúng ta sẽ bao giờ bước vào? Trong chương hiện tại, tôi đưa ra đáp ứng quan trọng nhất duy nhất cho câu hỏi quan trọng đó. Đó là điều này: Cách duy nhất chúng ta sẽ bao giờ bước vào là bằng cách nhận ra rằng Ngài — Chúa Giê-xu Christ — có những chìa khóa. Không ai trên trời, trên đất, hay dưới đất có thể mở ba cánh cửa này. Đức Chúa Cha đã định nó như vậy, khi Ngài đặt Chìa Khóa của Sự Hiểu Biết trên vai của Con độc sinh của Ngài. Vì vậy, nếu Chúa Giê-xu đóng, không ai có thể mở; và nếu Ngài mở, không ai có thể đóng. Ngài, và chỉ một mình Ngài, có những chìa khóa (Ê-sai 22:22, Lu-ca 11:53, Giăng 5:23. Khải Huyền 3:7). Tôi tin chắc rằng trong sâu thẳm lòng mình mọi Cơ Đốc nhân đều biết điều này. Họ biết rằng khi giáo lý bị đẩy đến mức đối đầu, họ phải nhanh chóng quay trở lại với Thầy, hạ mình dưới chân Ngài. Tại sao? Vì Người này nói như Đấng có thẩm quyền, chứ không như những kẻ suy đoán của các trường phái thần học khác nhau. Hơn nữa, khi nhanh chóng quay về với Đấng Christ, họ đang vâng lời của chính Đức Chúa Cha, Đấng, đã giáng xuống trong vinh quang trên Núi Hóa Hình, đã chuyển hướng ánh nhìn của các môn đồ đang run rẩy khỏi Môi-se và Ê-li, và cố định nó vào Đấng Sáng Láng, nói rằng “Đây là Con yêu dấu của Ta, trong Ngài Ta rất hài lòng: Hãy Nghe Ngài (Ma-thi-ơ 17:5)!” Bởi Đức Thánh Linh của Lẽ Thật ở bên trong, mọi con cái của Đức Chúa Trời đều biết họ nên làm chính điều này. Và tuy nhiên chúng ta quên. Hơn nữa, trong lĩnh vực cánh chung, chúng ta đã quên cách tệ hại trong một thời gian khá lâu. “Không,” các nhà lãnh đạo theo thuyết phân kỳ của chúng ta (và nhiều người đi theo họ) nói, “Đấng Christ không có những chìa khóa. Đa-ni-ên có, và Ê-xê-chi-ên, và Xa-cha-ri, và Giăng Người Được Mặc Khải. Trong nhiều thế kỷ những chìa khóa này đã nằm ẩn trong những hang động sâu thẳm của lời tiên tri Cựu Ước và văn chương khải huyền, được bao phủ trong sự huyền bí. Tuy nhiên, bây giờ, trong những ngày cuối cùng của những ngày cuối cùng, Đức Chúa Trời đã dựng lên những giáo viên được xức dầu, những chuyên gia tiên tri có thể giải mã những huyền bí và mở các sách. Cũng là một điều tốt! Làm thế nào khác chúng ta có thể khám phá cấu trúc chân thật của Lịch Sử Cứu Rỗi trong Đa-ni-ên 9? Làm thế nào khác chúng ta có thể học cách phân biệt giữa các mục đích của Đức Chúa Trời cho Y-sơ-ra-ên và Hội Thánh? Làm sao chúng ta có thể nhận ra rằng các sách Phúc Âm và các thư tín nói với một dân thuộc về trời, trong khi OTKP và sách Khải Huyền nói với một dân trên đất? Làm sao chúng ta có thể hiểu trọng tâm Do Thái của Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, hay tìm thấy sự cất lên trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4, hay khám phá rằng gánh nặng thật của sách Khải Huyền là mặc khải chức vụ của 144.000 nhà truyền giáo Do Thái trong một cơn đại nạn bảy năm, những nhà truyền giáo sẽ công bố Phúc Âm về sự cai trị thiên niên sắp đến của Đấng Christ? Hỡi anh chị em, tôi nói điều này trong tình yêu: Tư tưởng như vậy là thảm họa về thuộc linh. Nó không thảm họa đơn giản vì nó sai lầm, hay vì nó là một toa thuốc cho sự nhầm lẫn và tranh cãi. Không, nó thảm họa — và do đó là một toa thuốc cho sự sai lầm và tranh cãi — vì nó làm nhục Đấng Christ một cách nghiêm trọng như vậy. Làm thế nào? Bằng cách không dành cho Ngài — và cho lẽ thật Tân Ước mà Ngài đã ân điển ban cho chúng ta — vị trí đúng đắn của chúng ở ngay đầu của sự mặc khải thiêng liêng. Kết quả của điều này, nó làm hạ thấp một cách scandal Giáo Sư thiêng liêng chính Ngài xuống dưới chân của những đầy tớ xứng đáng nhưng vô cùng nhỏ bé hơn của Đức Chúa Trời; những kẻ đi trước đơn thuần, những người, trong thời Cựu Ước, đã nói trong từng phần, hình bóng, bóng mờ và những lời tối nghĩa về những điều mà Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài thực ra đã đem ra ánh sáng đầy đủ của ban ngày; những điều mà các nhà tiên tri xưa — và cả các thiên sứ — mong muốn nhìn vào (1 Phi-e-rơ 1:11-12)! Thầy của chúng ta đã nói rằng người nhỏ nhất trong Vương Quốc thiên đàng lớn hơn bất kỳ ai trong “những người này” đã đi trước Ngài (Ma-thi-ơ 11:11). Tuy nhiên chúng ta không chỉ khăng khăng làm cho “những người này” lớn hơn người nhỏ nhất, mà còn lớn hơn chính Thầy! Vậy một lần nữa, sứ điệp tối quan trọng của chương này là: Đấng Christ có những chìa khóa! Ngài ban chúng cho chúng ta trong điều tôi sẽ gọi là Tân Ước Giáo Huấn (DNT). Tức là, Ngài ban chúng cho chúng ta trong các sách Phúc Âm, sách Công Vụ, và các Thư Tín — trong những phần của Tân Ước dạy chúng ta cách rõ ràng và minh bạch lẽ thật dứt khoát của Đức Chúa Trời về mọi điều, kể cả cánh chung. Ở đây và chỉ ở đây là nơi chúng ta học cách hiểu Vương Quốc của Đức Chúa Trời, Thiên Niên, và Sự Viên Mãn. Một khi chúng ta thấy điều này rõ ràng, mọi điều sẽ rơi vào đúng chỗ. Cho đến khi chúng ta thấy nó rõ ràng, con đường sẽ vẫn đóng. Vậy chúng ta làm tốt khi dành vài phút suy gẫm chính xác tại sao Đấng Christ có những chìa khóa, và cách chúng ta nên tiếp nhận và sử dụng chúng để mở cánh cửa đến lẽ thật của thần học cánh chung Kinh Thánh. Sự Mặc Khải Tiến Bộ Dù quan điểm của họ về cấu trúc chính xác của Lịch Sử Cứu Rỗi là gì, mọi Cơ Đốc nhân đều đồng ý rằng Đức Chúa Trời, qua tiến trình thời gian, đã và đang thực hiện một kế hoạch cứu chuộc lên đến đỉnh điểm trong hai lần đến căn bản của Đấng Christ: một lần thứ nhất đã mua sự cứu chuộc của dân Ngài, và một lần thứ hai sẽ hoàn thành sự cứu chuộc đó, ngay cả khi Đấng Christ phán xét toàn thế gian trong sự công chính. Nói cách khác, Lịch Sử Cứu Rỗi là tiến bộ. Đức Chúa Cha luôn hướng nó tới một mục tiêu lớn duy nhất: sự bày tỏ vinh quang của Ngài trong công việc phán xét và cứu chuộc của Con Ngài. Điều tương tự cũng đúng với sự mặc khải đặc biệt, sự tiết lộ bằng văn bản về bản chất, các mục đích và kế hoạch của Đức Chúa Trời, được ân điển ban cho chúng ta qua các tác giả khác nhau của sách của Ngài, Kinh Thánh. Nó cũng tiến bộ. Quả thật, Lịch Sử Cứu Rỗi và sự mặc khải tiến bộ rõ ràng chạy trên những đường ray song song. Khi Đức Chúa Trời tuôn đổ các biến cố đã được định trước của Lịch Sử Cứu Rỗi vào thời gian và không gian, thì cũng vậy, trên đường đi, Ngài thúc đẩy con người tuôn đổ một bản tường thuật bằng văn bản về những biến cố đó, và giải thích chúng, qua đó cho chúng ta một bức tranh ngày càng đầy đủ hơn về Đức Chúa Trời là ai và Ngài đang làm gì trong vũ trụ của Ngài. Mọi học viên cẩn thận của Kinh Thánh đều thấy rằng sự mặc khải đặc biệt của Đức Chúa Trời là tiến bộ; rằng vào lúc ban đầu Ngài đã mặc khải một phần lẽ thật của Ngài, vào giữa Ngài đã mặc khải nhiều hơn, và vào lúc cuối — khi Ngài cuối cùng sai Con Ngài vào thế giới — Ngài đã mặc khải tất cả phần còn lại, đầy đủ và cuối cùng, dù qua chính Đấng Christ, hay qua các sứ đồ và nhà tiên tri thánh của Ngài. Điều cuối cùng này — rằng Ngài đã mặc khải tất cả phần còn lại — là cực kỳ quan trọng. Bất chấp những tuyên bố của những người lân cận Hồi giáo hay B'hai hay Mormon của chúng ta, sau Đấng Christ sự mặc khải thiêng liêng không còn tiến triển nữa. Khi sứ đồ Giăng viết từ cuối cùng của sách Khải Huyền, “quy điển” (tức là nội dung) của Kinh Thánh đã đóng. Từ nay, sự mặc khải về lẽ thật tôn giáo và triết học tối hậu mà Đức Chúa Trời (trong cõi đời đời quá khứ) đã lên kế hoạch ban cho chúng ta, giờ đây đã hoàn thành. Giống như một em bé sơ sinh, nó giờ đây đã được trao một lần đủ cả cho các thánh đồ (Giu-đe 1:3). Và vì chính lý do này, nó giờ đây phải được các thánh đồ mang đến mọi quốc gia cho đến khi sự cuối cùng đến (Ma-thi-ơ 24:14, 28:18tt, Rô-ma 16:25-27). Các Phân Đoạn Tân Ước về Sự Mặc Khải Tiến Bộ Dù rõ ràng hay ngụ ý, một số lượng lớn các phân đoạn Tân Ước dạy ý tưởng về một sự mặc khải tiến bộ của lẽ thật thiêng liêng lên đến đỉnh điểm trong sự bày tỏ của Đấng Christ. Ví dụ, chúng ta đã thấy cách Đức Chúa Trời, trên Núi Hóa Hình, đã hướng sự chú ý của các sứ đồ, không phải đến Môi-se (người đại diện cho Luật Pháp) hay đến Ê-li (người đại diện cho Các Nhà Tiên Tri), mà đến Đấng Christ. Tại sao? Vì Đấng Christ thực ra là nguồn đầu bí mật của mọi sự mặc khải Cựu Ước (Giăng 1:9), chủ đề ẩn giấu của nó (Lu-ca 24:27, Giăng 5:39), và Đấng đã làm trọn nó trong mọi chi tiết (Ma-thi-ơ 17:1-12, Lu-ca 9:28-36). Vậy làm sao các thánh đồ sẽ không “nghe Ngài?” Làm sao họ sẽ không quay, trước hết và trên hết, đến lời của Con thiêng liêng, Đấng, bằng cách làm trọn sự mặc khải Cựu Ước, cung cấp chiếc chìa khóa không thể thiếu để hiểu nó? Thêm về điều này trong chốc lát. Hoặc một lần nữa, chúng ta có thể xem xét Hê-bơ-rơ 1, nơi tác giả tuyên bố: “Đức Chúa Trời, đã phán trong thời xưa với các tổ phụ trong nhiều phần và bằng nhiều cách khác nhau qua các nhà tiên tri, trong những ngày cuối cùng này đã phán với chúng ta bởi Con Ngài, Đấng Ngài đã chỉ định làm người thừa kế muôn vật, qua Ngài Ngài cũng đã dựng nên các thế giới” (Hê-bơ-rơ 1:1-2). Ở đây chúng ta học được rằng trong thời Cựu Ước Đức Chúa Trời đã phán với các thánh đồ qua các nhà tiên tri trong nhiều phần; rằng Ngài đã ban cho họ những phần tăng dần của lẽ thật Ngài qua những con người được soi dẫn nhưng phải chết. Tuy nhiên, trong những ngày cuối cùng này Ngài đã phán với chúng ta qua Con Ngài, Đấng, trong những điều khác, là Đấng Tạo Hóa, Đấng Bảo Tồn, Đấng Cứu Chuộc và người thừa kế thiêng liêng của vũ trụ! Và Con này có phán như các nhà tiên tri xưa không? Ngài cũng phán trong “từng phần” và phần tăng dần không? Chắc chắn không! Vì làm sao Đấng chính là sự chói sáng của vinh quang của Cha lại có thể đem cho chúng ta bất cứ điều gì ít hơn sự chói sáng — sự tỏa sáng đầy đủ — của lẽ thật của Cha? Tất cả những ai quen thuộc với phần còn lại của thư tín này đều biết rõ rằng đây chính xác là điều Ngài đã làm. Cuối cùng, chúng ta có thư của Phao-lô gửi người Cô-lô-se, nơi chúng ta thấy ông cầu nguyện cách say mê rằng dân sự của Đức Chúa Trời có thể đến hưởng sức mạnh và sự bảo đảm thuộc linh qua một sự hiểu biết chân thật về “mầu nhiệm” lớn nhất của Đức Chúa Trời. Mầu nhiệm đó là chính Đấng Christ, “… trong Ngài ẩn chứa mọi kho báu của sự khôn ngoan và sự hiểu biết” (Cô-lô-se 2:3). Sẽ khó nói nó súc tích hơn hay quyền năng hơn: Đấng Christ — và Các Kinh Thánh Tân Ước mà Ngài vui lòng ban cho dân Ngài — chứa đựng sự đầy trọn của lẽ thật được mặc khải của Đức Chúa Trời. Tại Sao Đức Chúa Trời Làm Cho Sự Mặc Khải của Ngài Tiến Bộ? Hữu ích như những phân đoạn chứng minh như vậy vốn có, chúng ta có thể hiểu rõ nhất sự kiện và tính chất của sự mặc khải tiến bộ bằng cách đào sâu hơn nữa; bằng cách hỏi tại sao Đức Chúa Trời vui lòng vén màn lẽ thật của Ngài theo cách này. Khi chúng ta làm như vậy, chúng ta thấy rằng Tân Ước trả lời bằng cách mời gọi chúng ta nhìn cẩn thận vào mục đích tổng thể của Đức Chúa Trời cho Con Ngài. Chính xác điều này là gì? Câu trả lời được tìm thấy trên môi của chính Đấng Christ: Đức Chúa Trời đã ban cho Ngài mọi loại đặc quyền thiêng liêng — để làm phép lạ, để ban sự sống đời đời, để làm kẻ chết sống lại, để phán xét thế gian, v.v. — để mọi người có thể tôn vinh Con, ngay cả như họ tôn vinh Cha (Giăng 5:23). Quả thật, đây là sự kết thúc của mọi tư tưởng lấy con người làm trung tâm về Lịch Sử Cứu Rỗi! Vâng, Lịch Sử Cứu Rỗi là đấu trường trong đó Đức Chúa Trời bày tỏ tình yêu, mục đích và kế hoạch của Ngài cho những tội nhân nghèo khổ. Nhưng nếu đó là tất cả những gì chúng ta thấy trong nó, chúng ta chỉ đang thấy một nửa bức tranh. Để có được bức tranh đầy đủ, chúng ta cũng phải học cách nhìn lịch sử như một đấu trường trong đó Ngài bày tỏ tình yêu, mục đích và kế hoạch của Ngài cho Con yêu dấu của Ngài! Về điều này mọi tác giả Tân Ước đều đồng ý: Mong muốn lớn của Đức Chúa Trời — và có thể cho rằng là mong muốn tối cao của Ngài — là trước bối cảnh bao la của sự sáng tạo, sự sa ngã, sự phán xét và sự cứu chuộc, mọi sinh vật có tri giác, dù là người hay thiên sứ, phải chiêm ngưỡng thần tính, các thuộc tính, vinh quang và vẻ đẹp của Con thiêng liêng; rằng mọi người phải chiêm ngưỡng và xưng nhận rằng Chúa Giê-xu Christ là Chúa, để làm vinh hiển Đức Chúa Trời là Cha (Phi-líp 2:11). Vậy thì, Đức Chúa Cha vui lòng tôn vinh Con Ngài cách tối thượng bằng cách ban cho Ngài mọi đặc quyền thiêng liêng (Giăng 5, Cô-lô-se 1). Nhưng chẳng phải một trong những đặc quyền lớn nhất của Đức Chúa Trời là Ngài ân điển ban ánh sáng đầy đủ của lẽ thật cho những tội nhân nghèo khổ bị tối tăm sao? Và chẳng phải món quà ánh sáng như vậy là một phần không thể thiếu trong công việc cứu chuộc của Ngài trong thế giới sao? Vì vậy, vì Đức Chúa Trời yêu thương và mong muốn tôn vinh Con Ngài, Ngài cũng đã chọn làm cho Ngài thành chiếc bình được chỉ định mà qua đó Ngài sẽ hoàn thành sự mặc khải đặc biệt của Ngài cho thế giới. Tân Ước làm rõ một cách dồi dào cách Đức Chúa Cha đã làm như vậy một cách hào phóng. Chúa Giê-xu Christ là Nhà Tiên Tri Mê-si mà Đức Chúa Trời đã hứa sai vào thế giới (Phục Truyền Luật Lệ Ký 18:15, Công Vụ 3:22tt). Ngài bảo các môn đồ gọi Ngài là Thầy (Giăng 13:13), và cấm họ bao giờ nhìn đến một người khác (Ma-thi-ơ 23:10). Ngài nói như Đấng có thẩm quyền, chứ không như các thầy thông giáo. (Mác 1:22). Quả thật, chưa bao giờ có người nào nói như người này (Giăng 7:46), vì lời Ngài có quyền năng (Lu-ca 4:36). Ngài không chỉ là Thầy (của các thầy) của Y-sơ-ra-ên (Giăng 3:10, 13:13, Công Vụ 3:22), mà còn là ánh sáng của sự mặc khải cho dân ngoại (Lu-ca 2:32; xem Ê-sai 49:6, Ma-thi-ơ 4:16, Giăng 8:12). Ngài là Đấng làm cho biết mọi điều Ngài đã nghe từ Cha (Giăng 14.26, 15:15, 16:25tt). Từ nay, lời Ngài là tảng đá còn lại mà chỉ trên đó mọi người ở khắp nơi mới có thể xây dựng đời mình cách an toàn (Ma-thi-ơ 7:24-29). Vì vậy những lời đó sẽ còn lại, ngay cả cho đến cuối thời đại, khi cuối cùng chúng sẽ trở thành quan án của mọi người (Ma-thi-ơ 28:18tt, Giăng 12:48). Chúng ta sẽ không nghe những lời như vậy sao? Chúng ta sẽ không xây dựng thần học của mình trên chúng sao? Và chúng ta sẽ không quay đến chúng trước hết và trên hết trong hành trình tìm kiếm lẽ thật cánh chung của mình sao? Đức Chúa Trời Đã Làm Cho Sự Mặc Khải của Ngài Tiến Bộ Như Thế Nào? (1) Ý tưởng về sự mặc khải tiến bộ rất liên quan cho nghiên cứu của chúng ta về thần học cánh chung. Để thấy tại sao, chúng ta hãy dành một chút thời gian xem xét kỹ hơn hai cách chính Đức Chúa Trời đã làm cho sự mặc khải của Ngài tiến bộ. Thứ nhất, Đức Chúa Trời đã làm cho sự mặc khải của Ngài tiến bộ bằng cách chờ đợi Đấng Christ đến và hoàn thành nó. Như chúng ta vừa thấy, sự đến (thứ nhất) của Đấng Christ đại diện cho sự bày tỏ, trong thời gian và không gian, của kế hoạch đời đời của Đức Chúa Trời cho sự cứu rỗi của dân Ngài. Nhưng nếu sự đến đó đại diện cho sự vén màn đầy đủ của kế hoạch đời đời của Đức Chúa Trời, thì chắc chắn nó cũng đại diện cho sự vén màn đầy đủ của lẽ thật Ngài: việc đóng nắp, tổng kết và làm tròn tất cả những gì Đức Chúa Trời vui lòng mặc khải về chính Ngài và các mục đích của Ngài cho nhân loại. Tôi đã trích dẫn một số phân đoạn Tân Ước xác nhận suy luận hợp lý này. Và còn nhiều nữa. Ví dụ, sứ đồ Giăng đã tuyên bố: “Luật Pháp được ban qua Môi-se, nhưng ân điển và lẽ thật đến bởi Chúa Giê-xu Christ” (Giăng 1:17). Những khẳng định của Luật Pháp có “sai” không? Chắc chắn không! Món quà của Luật Pháp có phải là bất cứ điều gì khác hơn một sự trình bày và quản trị ân điển của Đức Chúa Trời không? Một ngàn lần không! Và tuy nhiên, trong Luật Pháp Đức Chúa Trời đã không ban ân điển và lẽ thật như chúng vốn là trong và của chính chúng; như chúng vốn là theo kế hoạch đời đời của Ngài; như chúng vốn là theo Đấng Christ. Thay vào đó, những hành động cứu chuộc Cựu Ước của Đức Chúa Trời chỉ là những “bóng mờ” của một “thân thể” sẽ đến sau. Và thân thể là Đấng Christ (Cô-lô-se 2:17). Vậy thì, giống như Đấng Christ, bởi đời sống công chính và sự chết chuộc tội của Ngài, đem cho chúng ta ân điển chân thật, thì cũng vậy bởi chức vụ dạy dỗ của Ngài Ngài đem cho chúng ta “lẽ thật chân thật,” đầy đủ và trọn vẹn. Ngài hoàn thành sự mặc khải đặc biệt của Đức Chúa Trời bằng cách đem lẽ thật chân thật vào ánh sáng ban trưa của mặt trời. Trong sự suy ngẫm sâu sắc của mình về vị trí của Hội Thánh trong kế hoạch đời đời của Đức Chúa Trời, sứ đồ Phao-lô khẳng định cùng một điều. Ông dạy rằng Hội Thánh là “trụ cột và nền tảng của lẽ thật” trong thế giới (1 Ti-mô-thê 3:15). Bây giờ, trong những ngày cuối cùng này, Đấng Christ đã đến. Bây giờ Ngài đã vén màn lẽ thật (trước đây) ẩn giấu của Đức Chúa Trời cho các sứ đồ và nhà tiên tri thánh của Ngài (Ê-phê-sô 1:8-10, 2:20). Bây giờ, trên nền tảng của sự dạy dỗ của họ, Hội Thánh đang được xây dựng lên như một đền thờ thánh trong Chúa, một nơi ở của Đức Chúa Trời là Cha bởi Đức Thánh Linh (Ê-phê-sô 2:21-22). Vì vậy, Hội Thánh quả thật trở thành “trụ cột và nền tảng của lẽ thật”: kho chứa duy nhất của sự mặc khải đặc biệt của Đức Chúa Trời. Và bây giờ lẽ thật này đã ra, nó có thể đi ra khắp thế giới. Cuối cùng nó có thể bắt đầu công việc lớn của nó giữa các quốc gia, công việc làm cho một gia đình tin Phúc Âm gồm người Do Thái và người ngoại bang thành một nơi ở đời đời cho Đức Chúa Trời hằng sống. Vậy thì, sự mặc khải đặc biệt của Đức Chúa Trời là tiến bộ vì Ngài đang chờ đợi Con Ngài hoàn thành nó. Một lần nữa, chân lý đơn giản này có tầm quan trọng tối cao cho một sự hiểu biết đúng đắn về thần học cánh chung. Nhưng để thấy tại sao, chúng ta phải đào sâu một chút vào trình tự chính xác của các biến cố mà qua đó Đức Chúa Trời đã ban sự mặc khải đã hoàn thành của Ngài cho dân Ngài. May mắn thay, Tân Ước chúng ta cầm trong tay làm cho trình tự này rõ ràng một cách dồi dào. Thứ nhất, Đức Chúa Trời đã phán trực tiếp qua Đấng Christ, mà những lời dạy của Ngài được ghi lại trong bốn sách Phúc Âm (Giăng 14:26). Rồi, sau Lễ Ngũ Tuần, Ngài lại phán qua (Đấng Christ đã được tôn cao), lần này qua các sứ đồ và nhà tiên tri được chọn của Ngài. Ban đầu, họ truyền lại những sự mặc khải của Ngài trong chức vụ rao giảng và dạy dỗ bằng lời nói của họ, một bản ghi một phần của chức vụ đó chúng ta tìm thấy trong sách Công Vụ. Sau đó, họ làm như vậy qua các trước tác của họ, mà chúng ta tìm thấy trong các thư tín và sách Khải Huyền. Đáng chú ý, tất cả điều này là sự làm trọn lời của Đấng Christ với các sứ đồ khi Ngài còn trên đất: Tôi còn nhiều điều nữa để nói với anh em, nhưng anh em không thể chịu nổi bây giờ. Nhưng khi Ngài, Đức Thánh Linh của Lẽ Thật, đến, Ngài sẽ hướng dẫn anh em vào mọi lẽ thật; vì Ngài sẽ không nói theo sáng kiến của riêng Ngài, nhưng bất cứ điều gì Ngài nghe, Ngài sẽ nói; và Ngài sẽ tiết lộ cho anh em điều sắp đến. Ngài sẽ vinh hiển hóa Ta; vì Ngài sẽ lấy của Ta, và sẽ tiết lộ nó cho anh em. Mọi điều Cha có đều là của Ta; vì vậy Ta đã nói rằng Ngài lấy của Ta, và sẽ tiết lộ nó cho anh em. —Giăng 16:12-15 Ở đây chúng ta gặp điều tôi thích gọi là “chuỗi mặc khải lớn”, dòng thác phân cấp mà qua đó sự mặc khải đặc biệt dứt khoát của Đức Chúa Trời tuôn chảy xuống từ Cha, qua Đấng Christ, qua Đức Thánh Linh, qua các sứ đồ và nhà tiên tri thánh của Đấng Christ, đến dân (Do Thái được chọn) của Ngài và đến toàn thế giới (xem Khải Huyền 1:1-11). Hãy lưu ý cẩn thận từ phân đoạn của chúng ta rằng ngay cả trong thời Tân Ước sự mặc khải này cũng là tiến bộ. Trong chức vụ trên đất của Ngài, Chúa Giê-xu đã tiếp nhận và vén màn một mức độ lẽ thật, mức độ các môn đồ của Ngài có thể “chịu nổi” vào lúc đó. Rồi, như một phần của chức vụ tiên tri liên tục của Ngài trên thiên đàng, Ngài đã tiếp nhận phần còn lại của lẽ thật của Đức Chúa Trời và, trong những năm ngay sau Lễ Ngũ Tuần, đã ban nó cho các nhà tiên tri viết lách của Ngài. Khi cuối cùng họ đã ghi lại lẽ thật thêm này bằng văn bản, “mọi lẽ thật” cuối cùng đã được trao vào vòng tay của một thế giới đang chờ đợi (Giăng 16:13, Giu-đe 1:3). Một lần nữa, sự kiện và trình tự của sự mặc khải tiến bộ là cực kỳ quan trọng cho một cách giải thích đúng đắn về Kinh Thánh nói chung, và về thần học cánh chung nói riêng. Rõ ràng, nó có nghĩa là trong việc tìm cách giải quyết mọi câu hỏi và mọi tranh cãi, chúng ta phải lấy tín hiệu của mình từ những sự mặc khải dứt khoát của Tân Ước, chứ không phải từ những sự mặc khải sơ bộ của Cựu Ước. Ngoài điều này, nó cũng có nghĩa là trong chính Tân Ước chúng ta phải lấy tín hiệu của mình, trước hết từ các sách Phúc Âm, nơi hạt giống của lẽ thật dứt khoát được gieo; và rồi từ Công Vụ và các thư tín, nơi hạt giống đó đạt đến bông hoa đầy đủ. Một lần nữa, ba phần này — và đặc biệt là các thư tín — cấu thành Tân Ước Giáo Huấn. Và dựa trên tất cả những gì chúng ta đã thấy cho đến nay, không có gì rõ ràng hơn việc Đức Chúa Trời muốn nó là tòa án phúc thẩm cao nhất của Kinh Thánh; trọng tài Kinh Thánh tối cao của mọi tranh chấp thần học, kể cả các tranh chấp cánh chung! Tôi sẽ nói lại: Ở đây trong Tân Ước Giáo Huấn chúng ta tìm thấy “mọi lẽ thật” — sự tiết lộ, giải thích và áp dụng thực tiễn dứt khoát của mọi điều Đức Chúa Trời đã có mục đích trong Đấng Christ trước khi sáng thế, và của mọi điều Ngài muốn chúng ta biết và làm cho đến cuối thế giới. Trong ánh sáng này chúng ta thấy ánh sáng (Thi Thiên 36:9). Trong ánh sáng này, chúng ta chiêm ngưỡng những lớp sâu nhất của lẽ thật Kinh Thánh. Trong ánh sáng này, chúng ta thấy và hiểu mọi ánh sáng trước đó. Vì vậy, bỏ qua ánh sáng Tân Ước, hay phục tùng nó dưới (những cách giải thích của con người về) ánh sáng Cựu Ước, là tự sát về thần học. Hỡi những nhà cánh chung học đang chớm nở, hãy coi chừng! Đức Chúa Trời Đã Làm Cho Sự Mặc Khải của Ngài Tiến Bộ Như Thế Nào? (2) Tất cả điều này đưa chúng ta đến điểm thứ hai của chúng ta, đó là Đức Chúa Trời đã làm cho sự mặc khải của Ngài tiến bộ bằng cách chỉ định chính Đấng Christ soi sáng ý nghĩa chân thật của Cựu Ước; bằng cách làm cho Tân Ước Giáo Huấn thành chìa khóa cho một sự hiểu biết đúng đắn về Cựu Ước. Như chúng ta sẽ thấy trong Phần 2 và 3 của cuộc hành trình của chúng ta, ý tưởng này là hoàn toàn thiết yếu để giải quyết vấn đề quan trọng nhất duy nhất của Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng: cách giải thích đúng đắn về OTKP. Tôi sẽ giới thiệu nó ở đây, và rồi, trong các trang sắp tới, làm đầy nó hoàn chỉnh hơn. Chúng ta hãy bắt đầu bằng cách quay lại lời vô cùng phong phú đó từ môi của chính Thầy: “Đừng nghĩ rằng Ta đến để bãi bỏ Luật Pháp hay Các Nhà Tiên Tri; Ta đến không phải để bãi bỏ, mà để làm trọn” (Ma-thi-ơ 5:17). Ở đây Chúa của chúng ta giới thiệu cho các môn đồ của Ngài không gì kém hơn một cách hoàn toàn mới để giải thích Các Kinh Thánh Do Thái. Ngài gọi Các Kinh Thánh này là “Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri” (Ma-thi-ơ 7:12, 22:40, Công Vụ 3:15, Rô-ma 3:21). Để không làm xúc phạm không cần thiết khán giả Do Thái của mình, Ngài nhấn mạnh rằng Ngài đến không phải để bãi bỏ chúng. Tuy nhiên, trong kế hoạch của Đức Chúa Trời một điều mới sắp xảy ra. Và vì điều này, một điều mới sắp xảy ra với Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri: Chúng sắp được làm trọn. Nói cách khác, chúng sắp mang một hình thức mới, một hình thức sẽ vẫn có hiệu lực cho đến Sự Viên Mãn và xa hơn nữa (Ma-thi-ơ 5:18). Mặc dù con bướm dường như khá khác với con sâu bướm, sự thật là không một chấm hay một nét nào của côn trùng đã qua đi. Nó là cùng một sinh vật, chỉ ở hình thức mới và cuối cùng của nó. Khi nói như vậy, Đấng Christ đang ám chỉ một điều mà vào thời điểm thích hợp các sứ đồ của Ngài sẽ tuyên bố công khai, thường với cái giá cá nhân lớn: Giao Ước Mới được Đấng Christ giới thiệu đã biến Các Kinh Thánh Do Thái thành (bản ghi của) một Giao Ước Cũ, hay một Cựu Ước. Vì sự xuất hiện của Giao Ước Mới và Các Kinh Thánh Giao Ước Mới trình bày nó, Các Kinh Thánh Do Thái giờ đây đã trở nên cũ, lỗi thời, và (theo một nghĩa) sẵn sàng qua đi (Ma-thi-ơ 9:14-17, 2 Cô-rinh-tô 3:14, Hê-bơ-rơ 8:13). Tuy nhiên, hãy lưu ý cẩn thận rằng cả Đấng Christ lẫn các sứ đồ đều không dạy rằng Cựu Ước giờ đây vô dụng. Ngược lại, từ nay Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri sẽ phục vụ một mục đích mới: Cùng với lời và việc của Đấng Christ, và cùng với lời chứng của những người chứng kiến tận mắt của các sứ đồ, chúng sẽ trở thành một nhân chứng quyền năng cho lẽ thật của Phúc Âm. Chúng sẽ cấu thành một kho tàng bao la các bức tranh và lời tiên tri Cựu Ước, tất cả đều được Đức Chúa Trời thiết kế để thúc đẩy sự nghiệp của Đấng Christ và Giao Ước Mới trong những ngày cuối cùng này. Về mặt này, chính Chúa Giê-xu đã chỉ đường. Ví dụ, chúng ta nhớ cách Ngài dạy Ni-cô-đem thấy Thân Vị và Công Việc của Đấng Mê-si trong câu chuyện xưa về con rắn bằng đồng mà Môi-se treo trên một cây sào để giải cứu những tội nhân có tội và bị kết án (Dân Số Ký 21, Giăng 3). Tương tự, chúng ta nhớ cách Ngài báo trước sự chết, sự chôn cất và sự sống lại của chính mình bằng cách ám chỉ ba ngày và ba đêm của Giô-na trong bụng cá lớn (Ma-thi-ơ 12:40). Hoặc một lần nữa, chúng ta ngạc nhiên khi thấy Ngài mở ra ý nghĩa sâu sắc, về Đấng Mê-si của Ma-na mà Đức Chúa Trời đã nuôi dân Cựu Ước của Ngài trong đồng vắng: cách nó tượng trưng cho chính Đấng Christ, Bánh của Thiên Đàng, được Đức Chúa Trời ân điển sai xuống, bị bẻ ra vì dân Ngài, để Ngài có thể sống trong dân Ngài, qua đó nuôi dưỡng và làm mạnh mẽ họ cho cuộc bước đi khó khăn của họ qua đồng vắng của thế giới gian ác hiện tại này (Xuất Ê-díp-tô Ký 16, Giăng 6, Khải Huyền 12). Và ngoài tất cả điều này, chúng ta nhớ nhiều lần Ngài dạy các môn đồ rằng các biến cố trong chức vụ trên đất của Ngài là sự làm trọn các lời tiên tri Cựu Ước cụ thể về đời sống trên đất của Đấng Mê-si của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:14, 26:54, Lu-ca 4:21, Giăng 13:18, 15:25, 17:12). Tất cả những ví dụ này dạy chúng ta rằng một phần sống còn của chức vụ trên đất của Đấng Christ là chuẩn bị các môn đồ của Ngài tiếp nhận Chìa Khóa Chính cho sự hiểu biết đúng đắn về toàn bộ Cựu Ước. Và quả thật, ngay sau sự sống lại của Ngài Ngài cuối cùng đã đặt chiếc chìa khóa đó vào tay họ, nói rằng: “Đây là điều Ta đã nói với anh em khi Ta còn ở với anh em, rằng mọi điều đã viết về Ta trong Luật Pháp của Môi-se và Các Nhà Tiên Tri và Các Thi Thiên phải được làm trọn.” Bấy giờ Ngài mở trí của họ để hiểu Các Kinh Thánh. —Lu-ca 24:27, 44-47 (niv) Đó hẳn là một khoảnh khắc như thế nào! Và đó là một khoảnh khắc như thế nào trong Lịch Sử Cứu Rỗi! Vì khi Chúa của chúng ta mở trí của các môn đồ như vậy, Ngài cũng mở ra, một lần đủ cả, chính Các Kinh Thánh Cựu Ước. Tức là, Ngài đã trưng bày ý nghĩa sâu sắc, sâu thẳm nhất, lấy Đấng Christ làm trung tâm của chúng. Và một lần nữa, khi vén màn chúng như Ngài đã làm, Ngài thực ra đã đội vương miện cho chúng, biệt riêng chúng cho một sứ mạng mới và còn cao hơn trong các mục đích của Đức Chúa Trời: để làm chứng cho Thân Vị và Công Việc của Đấng Christ; để làm chứng về Giao Ước Mới và Đời Đời đã được báo trước và tiên tri cách huyền bí trong giao ước cũ. Vì điểm này không thể được nhấn mạnh quá mức, hãy để tôi lặp lại ở đây bằng cách nói rằng tại bước ngoặt quan trọng này trong Lịch Sử Cứu Rỗi, chính Đấng Christ đã sống lại — Giáo Sư được Đức Chúa Trời chỉ định của Hội Thánh của Đức Chúa Trời — đã ban cho các môn đồ của Ngài một món quà vô cùng quý báu, điều có thể cho rằng là chiếc chìa khóa quan trọng nhất duy nhất để giải quyết Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng. Từ nay, tôi sẽ gọi nó là Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới (NCH). Từ “hermeneutic” đơn giản có nghĩa là “phương pháp giải thích.” Vậy thì, vào lúc này trong Lịch Sử Cứu Rỗi, Đấng Christ đã sống lại đã ban cho các môn đồ của Ngài phương pháp Giao Ước Mới chân thật để giải thích, hiểu, vui hưởng và công bố tất cả Các Kinh Thánh Do Thái Cựu Ước. Họ sẽ không bao giờ còn như cũ nữa — chúng ta cũng sẽ không, một khi chúng ta tiếp nhận nó như họ đã tiếp nhận! Từ nay, họ sẽ đọc Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri cách lấy Đấng Christ làm trung tâm, tự hỏi: “Những trước tác này dạy tôi điều gì về Thân Vị và Công Việc của Đấng Christ, mầu nhiệm tối cao của Đức Chúa Trời?” (Giăng 5:39, Cô-lô-se 2:2). Từ nay, họ sẽ đọc Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri cách theo giao ước, tự hỏi: “Chính xác thì các biến cố, mệnh lệnh, lời hứa và cảnh báo của thời Giao Ước Cũ báo trước các yếu tố và sự giàu có khác nhau của Giao Ước Mới như thế nào?” (2 Cô-rinh-tô 3:1tt, Hê-bơ-rơ 9:1tt, 13:20). Từ nay, họ sẽ đọc Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri cách theo hình bóng, tự hỏi: “Các biến cố, con người, đồ vật và thể chế của thời Cựu Ước — trong đó Đức Chúa Trời đã ban những sự mặc khải được che giấu về những điều của Đấng Christ và Giao Ước — vẽ cách huyền bí hay tượng trưng cho những phước lành Giao Ước Mới mà Đấng Christ giờ đây đã vén màn và đem ra ánh sáng như thế nào?” (Rô-ma 5:14, 1 Cô-rinh-tô 10, Cô-lô-se 2:17, Hê-bơ-rơ 8:1-6). Và từ nay, họ sẽ đọc Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri cách theo cánh chung, nhận ra rằng trong suốt thời Cựu Ước Đức Chúa Trời thực ra đang làm việc hướng tới — và nói cách huyền bí về — thời Tân Ước; rằng chủ đề lớn của Cựu Ước thực ra là những ngày cuối cùng, và dân của những ngày cuối cùng, là những người mà sự cuối cùng của các thời đại đã đến (1 Cô-rinh-tô 10:11, 1 Phi-e-rơ 4:7). Khi chúng ta đọc các trước tác của các sứ đồ, chúng ta sớm bắt đầu thấy Thầy đã thành công như thế nào trong việc biến họ thành những thầy thông giáo Tân Ước, những giáo viên khéo léo hoàn toàn có thể đem ra từ kho tàng lớn của lẽ thật được mặc khải của Đức Chúa Trời những điều cả mới lẫn cũ (Ma-thi-ơ 13:52). Một mặt, họ hiểu rằng Chúa đã được tôn cao của họ giờ đây đang tiết lộ cho họ những “mầu nhiệm” mới và đời đời; những lẽ thật quý báu về Đức Chúa Trời và các kế hoạch và mục đích cứu chuộc của Ngài, những lẽ thật từ lâu bị ẩn giấu khỏi các thế hệ quá khứ, nhưng giờ đây, trong những ngày cuối cùng này, được mặc khải cho các thánh đồ qua chính các sứ đồ và nhà tiên tri thánh của Đấng Christ (Rô-ma 16:25, 1 Cô-rinh-tô 2:7, Ê-phê-sô 3:9, Cô-lô-se 1:26). Mặt khác, giờ đây đã tiếp nhận “lẽ thật chân thật” của Đức Chúa Trời trong Phúc Âm, họ cũng đến hiểu rằng trong thời Cựu Ước Đức Chúa Trời đã nói về những điều này rồi; rằng bằng nhiều hình bóng, bóng mờ, lời hứa và dự báo khác nhau, Đức Chúa Trời đã nói trước một cách phong phú về sự đến của Đấng Cứu Chuộc và những trái ngon của Giao Ước Mới trong huyết Ngài (Rô-ma 1:2, Ga-la-ti 3:8, 1 Phi-e-rơ 1:11). Tóm lại, chính Đấng Christ đã mở trí của họ để hiểu Các Kinh Thánh Cựu Ước. Ngài đã giúp họ thấy rằng Giao Ước Cũ thực ra là một sự mặc khải được che giấu của Giao Ước Mới (2 Cô-rinh-tô.
- Chương 5 Tin Tốt Lành của Vương Quốc Trong sách Phúc Âm theo Mác, những lời đầu tiên ra khỏi miệng Chúa Giê-xu là những lời này: “Kỳ đã trọn, và Vương Quốc của Đức Chúa Trời đã đến gần. Hãy ăn năn và tin tin tốt lành” (Mác 1:15). Chắc chắn chúng rơi ngọt ngào vào tai của toàn thể Y-sơ-ra-ên. Trong nhiều thế kỷ các nhà tiên tri của họ đã hứa một ngày khi Đức Chúa Trời sẽ sai Đấng Mê-si của Ngài, qua Ngài phát động một chuỗi các biến cố sẽ lên đến đỉnh điểm trong sự cứu chuộc và vinh hiển hóa toàn thế giới. Trong nhiều thế kỷ, Y-sơ-ra-ên đã chờ đợi nó. Và bây giờ, Chúa Giê-xu nói với những người đồng hương đang kinh ngạc của Ngài, ngày đó “đã đến gần” — rất gần, và đang đến gần hơn từng khoảnh khắc. Dân sự phải chuẩn bị mình về thuộc linh. Hy vọng của các thời đại đang ở trên họ. Lúc đầu, họ ở với Ngài. Mặc dù những lời dạy của Ngài — thường được khoác trong các dụ ngôn — là bí ẩn, những phép lạ quyền năng của Ngài rõ ràng xác định Ngài là một nhà tiên tri (Lu-ca 7:16). Hơn nữa, Ngài ít làm gì để ngăn cản sự suy đoán và nhiệt thành về Đấng Mê-si mà các phép lạ khơi dậy (Ma-thi-ơ 9:27, 12:23, Giăng 4:29). Và khi, vào Chúa Nhật Lễ Lá, Ngài vào thành Giê-ru-sa-lem cách chiến thắng, Ngài công khai tuyên bố với mọi người — với dân Do Thái, các nhà lãnh đạo của họ, và chính Rô-ma — rằng Ngài chính xác là điều các môn đồ đang vui mừng của Ngài tin Ngài là: Con của Đa-vít về cánh chung, Vua Mê-si phước lành đến nhân danh CHÚA (Lu-ca 19:37-40)! Tuy nhiên, cuối cùng, quốc gia quay lưng chống lại Ngài (Giăng 1:11). Tại sao? Vì Ngài không phải là Con của Đa-vít họ mong đợi hay muốn. Nếu Ngài là, Ngài đã không rơi vào tay Phi-lát. Nếu Ngài là, Ngài đã khích động dân sự nổi dậy chiến tranh. Nếu Ngài là, Ngài đã lại viện dẫn quyền năng của Đức Chúa Trời, lần này để dẫn Y-sơ-ra-ên đến chiến thắng trên Rô-ma và đến quyền tối cao cuối cùng giữa các quốc gia. Không, những người Pha-ri-si rốt cuộc đã đúng. Giê-xu của Na-xa-rét chỉ là một người nữa trong một hàng dài các tiên tri giả và mê-si giả. Vì vậy, như Môi-se đã truyền lệnh, Ngài phải chết, và dân sự phải tiếp tục sự chờ đợi lâu dài của họ cho Vua chân thật và Vương Quốc chân thật của Đức Chúa Trời. Quan Điểm của Chúa Giê-xu về Vương Quốc Giá như họ đã hiểu. Chẳng phải Chúa Giê-xu đã nói với Ni-cô-đem rằng nếu không có một sự tái sinh thuộc linh, không ai có thể thấy Vương Quốc của Đức Chúa Trời sao (Giăng 3:3)? Chẳng phải Ngài đã nói với những người Pha-ri-si rằng Vương Quốc của Đức Chúa Trời không đến bằng sự quan sát sao (Lu-ca 17:20)? Chẳng phải Ngài đã nói với Phi-lát rằng Vương Quốc của Ngài không thuộc về thế giới này sao (Giăng 18:36)? Và khi đám đông đã cố gắng tôn Ngài làm vua bằng vũ lực, chẳng phải Ngài đã rút lui khỏi họ, và sau đó quở trách họ vì một chủ nghĩa duy vật ích kỷ làm mù họ trước bản chất chân thật của sứ mạng Mê-si của Ngài sao (Giăng 6)? Vâng, Giê-xu của Na-xa-rét là sứ giả Mê-si của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Nhưng như cả bốn sách Phúc Âm làm rõ cách đau đớn, sự hiểu biết của Ngài về Vương Quốc khác với sự hiểu biết của dân sự Ngài công bố nó cho — khác một cách sâu sắc! Vậy sự hiểu biết của Ngài là gì? Sau khi đã suy gẫm câu hỏi quan trọng này trong nhiều năm, tôi cho rằng khi công bố, trình bày và bày tỏ tính chất chân thật của Vương Quốc của Đức Chúa Trời, Chúa của chúng ta luôn có trong tâm trí năm ý tưởng chính. Trong các trang sắp tới, tôi sẽ xem xét ngắn gọn mỗi ý tưởng, và rồi đưa ra một định nghĩa làm việc về Vương Quốc như tôi tin Chúa Giê-xu đã thấy nó. Sau đó trong cuộc hành trình của chúng ta, chúng ta sẽ thảo luận nhiều ý tưởng này sâu sắc hơn. Một Sự Cai Trị Trực Tiếp của Đức Chúa Cha Trên hết mọi điều khác, Đấng Christ hiểu Vương Quốc là sự cai trị (hay sự trị vì) trực tiếp của Đức Chúa Cha trên tạo vật của Ngài. Chúng ta thấy lẽ thật này được trưng bày trong Lời Cầu Nguyện của Chúa, nơi Ngài dạy các môn đồ nói: “Vương Quốc của Ngài đến, ý muốn của Ngài được nên, trên đất như ở trên trời” (Ma-thi-ơ 6:10). Ở đây chúng ta có một định nghĩa thực tế về Vương Quốc: Nó là lãnh vực nơi ý muốn của Đức Chúa Trời đang được thực hiện như ở trên trời. Nhưng để hiểu lời này, chúng ta phải rõ ràng về hai điểm. Thứ nhất, chính xác Chúa Giê-xu muốn nói gì bằng “ý muốn” của Cha? Và thứ hai, sự khác biệt, hiện tại, giữa cách ý muốn này đang được thực hiện trên trời và trên đất là gì? Về câu hỏi thứ nhất, rõ ràng ở đây Chúa Giê-xu có trong tâm trí điều các nhà thần học gọi là ý muốn quy định của Đức Chúa Trời (hay ý muốn đạo đức, hay ý muốn mệnh lệnh). Được mặc khải trong Ê-đen, được mặc khải trong Đấng Christ, và được mặc khải trong các lời hứa và giới luật Kinh Thánh của Ngài, nó có thể được định nghĩa là điều Đức Chúa Trời rõ ràng mong muốn các tạo vật của Ngài làm và trở thành, để họ, phản ánh cả tính cách của Đấng Tạo Hóa của họ lẫn mục đích nhân từ của Ngài cho đời họ, có thể tự nhiên và vui mừng đem vinh quang đến cho Ngài. Trên trời, ý muốn quy định của Đức Chúa Trời hiện đang được thực hiện hoàn hảo. Tại sao? Vì trên đó Đức Chúa Trời cai trị trực tiếp trên linh hồn của các thánh đồ và thiên sứ, kết quả là ý muốn của họ và ý muốn của Ngài là một. Đây là điều làm cho trời là trời. Vì trên đó Đức Chúa Trời làm cho mọi vật tuân theo ý muốn quy định của Ngài, mọi vật phản ánh vinh quang của Ngài và tham dự vào niềm vui của Ngài. Trên trời, Vương Quốc của Đức Chúa Trời đã đến. Tuy nhiên, nó chưa đến đất; hay đúng hơn, nó chưa đến đất một cách đầy đủ, như nó đã đến trời. Quan trọng là, điều này không có nghĩa là trong thế giới sa ngã của chúng ta “ý muốn” của Đức Chúa Trời không đang được thực hiện. Vì theo Kinh Thánh, mọi điều xảy ra trên đất đều xảy ra theo ý muốn mục đích của Ngài, tức là theo các sắc lệnh đời đời của Ngài. Một cách bí ẩn, điều này thậm chí bao gồm các tình huống và biến cố trái ngược với ý muốn quy định của Ngài. Như vậy, chúng ta thấy Chúa Giê-xu hỏi: “Chẳng phải hai con chim sẻ được bán với một đồng tiền đồng sao, và không một con nào trong chúng rơi xuống đất ngoài ý muốn của Cha anh em” (Ma-thi-ơ 10:29, Giăng 19:11, Ê-phê-sô 1:11). Bây giờ, không phải mong muốn rõ ràng của Đức Chúa Trời — ý muốn quy định của Ngài — là chim sẻ phải rơi xuống đất. Nhưng vâng, vì những lý do khôn ngoan nó quả thật — hiện tại — là ý muốn mục đích của Ngài. Vậy chúng ta thấy rằng chủ quyền tuyệt đối của Đức Chúa Trời trên mọi biến cố không có nghĩa là Vương Quốc của Ngài đã (đầy đủ) đến đất. Đó là vì hiện tại Ngài phần lớn đang cai trị gián tiếp. Nói cách khác, sự cai trị có chủ quyền của Ngài trên muôn vật được trung gian bởi, hay đi qua, một sự rủa sả phán xét mà chính Ngài đã đặt trên tạo vật — một sự rủa sả làm méo mó khủng khiếp bản chất lý tưởng của muôn vật (Sáng Thế Ký 3:15, Rô-ma 8:20). Tuy nhiên, khi ý muốn mục đích của Đức Chúa Trời cho mọi vật (đã được cứu chuộc) cuối cùng được làm trọn, ý muốn mục đích của Ngài và ý muốn quy định của Ngài sẽ là một. Trong ngày đó, Vương Quốc của Ngài sẽ đến đất, ngay cả như nó đã đến trời. Chúa của chúng ta truyền lệnh cho các thánh đồ của Ngài cầu nguyện — và lao công — cho chính điều này. Họ phải cầu xin Cha thúc đẩy mục đích cứu chuộc của Ngài trên đất; cất tay phán xét của Ngài và loại bỏ mọi sự méo mó; làm cho “ý muốn quy định” của Ngài được thực hiện ở đây, ngay cả như nó đang được thực hiện giữa các thánh đồ và thiên sứ trên trời. Tóm lại, họ phải cầu nguyện cho Cha mở rộng sự cai trị trực tiếp của Ngài trên mọi tạo vật đã được cứu chuộc của Ngài. Họ phải cầu nguyện cho sự đến (hoàn toàn) của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Một Lãnh Vực của Sự Trọn Vẹn và Phước Lành Thứ hai, Đấng Christ hiểu Vương Quốc là một lãnh vực của sự trọn vẹn và phước lành. Điều này chỉ hợp lý, vì bất cứ nơi nào Đức Chúa Trời cai trị trực tiếp trên các tạo vật của Ngài, những tạo vật đó phải mang lấy hình ảnh của Đấng Tạo Hóa của họ. Họ phải phản ánh, trong bản chất của chính họ, sự toàn vẹn, vẻ đẹp và sự phước lành của Đấng đã dựng nên họ. Hết lần này đến lần khác chúng ta thấy lẽ thật quan trọng này được phản ánh sinh động trong các sách Phúc Âm. Ví dụ, hãy xem xét phân đoạn gợi suy nghĩ này từ Ma-thi-ơ: “Chúa Giê-xu đi khắp mọi thành phố và làng mạc, dạy dỗ trong các nhà hội của họ, công bố phúc âm của Vương Quốc, và chữa lành mọi loại bệnh tật và mọi loại đau ốm” (Ma-thi-ơ 9:35; 10:7-8, 12:28). Ở đây, sự đặt cạnh nhau của lời nói và việc làm của Chúa Giê-xu là vô cùng mặc khải. Một mặt, Ngài đang công bố rằng Vương Quốc đã gần; mặt khác, Ngài đang chữa lành mọi loại bệnh tật và đau ốm. Vậy chắc chắn, cả Ngài lẫn Ma-thi-ơ đều muốn chúng ta hiểu rằng bất cứ nơi nào Vương Quốc hiện diện, ở đó chính Đức Chúa Trời cũng hiện diện để làm hai điều: giải cứu khỏi những ảnh hưởng đa dạng của tội lỗi, và khôi phục đến loại trọn vẹn và phước lành Ngài đã nguyên thủy lên kế hoạch cho các tạo vật của Ngài vào lúc ban đầu! Nói cách khác, bất cứ nơi nào Vương Quốc hiện diện, Đức Chúa Trời hiện diện để cứu chuộc. Trừ khi chúng ta hiểu hoàn toàn ba từ khóa này — sự cứu chuộc, sự giải cứu, và sự khôi phục — chúng ta không thể hiểu Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Đó là vì Vương Quốc, trong mắt Chúa Giê-xu, chính xác là điều các nhà tiên tri xưa đã hứa: một lãnh vực của sự trọn vẹn và phước lành là kết quả trực tiếp của hoạt động cứu chuộc của Đức Chúa Trời. Nó là kết quả trực tiếp của việc Đức Chúa Trời giải cứu dân Ngài và thế giới Ngài khỏi những kẻ thù thuộc linh và thể xác đa dạng được A-đam giới thiệu tại Sự Sa Ngã, và cũng của việc Ngài khôi phục họ đến với những “người bạn” đa dạng Ngài đã nguyên thủy lên kế hoạch cho họ tại sự sáng tạo. Một lần nữa, trừ khi chúng ta nắm bắt đầy đủ những ý tưởng liên quan chặt chẽ này, chúng ta không thể hiểu Vương Quốc. Qua hành động cứu chuộc của Đức Chúa Trời trong lịch sử, dân Ngài và thế giới Ngài được giải cứu và khôi phục; qua hành động cứu chuộc của Ngài, họ được đem đến dưới sự phước lành của sự cai trị trực tiếp của Ngài; qua hành động cứu chuộc của Ngài, Vương Quốc của Đức Chúa Trời đến. Rất đáng để minh họa những lẽ thật lớn này từ chức vụ trên đất của Chúa chúng ta, từ những việc làm của Đấng Christ trong những ngày Ngài ở trong xác thịt. Như chúng ta vừa thấy, qua Đấng Christ Đức Chúa Trời đã giải cứu người mù (Ma-thi-ơ 9:27tt, Giăng 9:1-7), người què (Giăng 5:1tt), người phung (Lu-ca 17:11tt), người bại liệt (Ma-thi-ơ 8:5-13), người bệnh (Ma-thi-ơ 8:14-15, 9:20-22), người câm (Ma-thi-ơ 9:32tt), và người dị tật (Ma-thi-ơ 12:1-13), và Ngài đã khôi phục tất cả họ — dù chỉ tạm thời — đến sức khỏe hoàn hảo. Vậy ở đây, cho mọi người có mắt để thấy, là một bản xem trước lén lút của Vương Quốc của Đức Chúa Trời, khi nó sẽ đến cách nhân từ, cứu chuộc và dứt khoát trên xác thịt con người tội lỗi và tan vỡ. Trong hơn một dịp, Đức Chúa Trời cũng làm việc qua Đấng Christ để giải cứu kẻ chết khỏi chính sự chết, khôi phục họ không chỉ đến sự sống, mà còn đến với những người thân yêu của họ, và đến những niềm vui của gia đình và bạn bè vốn là những dấu hiệu Kinh Thánh truyền thống của Vương Quốc (Giê-rê-mi 33:10-11, Xa-cha-ri 8:2-5; Ma-thi-ơ 8:11, 9:18-25, 22:1tt, Lu-ca 7:11-15, Giăng 11:1-44; Xa-cha-ri 8:2-5, Ma-thi-ơ 8:11, 22:1tt). Hơn nữa, qua Chúa Giê-xu, Đức Chúa Trời dường như thậm chí đặt bàn tay chữa lành của Ngài trên chính thiên nhiên vô tri, “giải cứu” những dòng nước dữ dội của Biển Ga-li-lê khỏi một cơn bão gió chết người, qua đó khôi phục chúng đến sự bình an (Ma-thi-ơ 8:23-27); hoặc giải cứu đám đông những người đi theo Ngài khỏi sự thiếu thốn thực phẩm nguy hiểm trong đồng vắng, và khôi phục họ đến sự cung ứng dồi dào và sự thỏa mãn của một cái bụng đầy (Ma-thi-ơ 14:15tt, 15:32tt). Qua Đấng Christ, Đức Chúa Trời cũng giải cứu nhiều linh hồn nghèo khổ bị các tà linh hành hạ, khôi phục họ đến sự tỉnh táo của tâm trí và thân thể (Ma-thi-ơ 8:28tt, 12:22, 15:21tt, 17:14tt, Mác 1:23tt, Lu-ca 13:11tt). Rất đáng chú ý, khi những người Pha-ri-si cáo buộc Ngài đuổi quỷ bằng quyền năng của Sa-tan, Chúa Giê-xu mạnh mẽ tranh cãi lý luận sai lầm của họ. Rồi, trong một thách thức trực tiếp của chính mình, Ngài kết thúc lập luận của mình bằng cách nói: “Nhưng nếu Ta đuổi quỷ bằng Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời, thì chắc chắn Vương Quốc của Đức Chúa Trời đã đến trên anh em” (Ma-thi-ơ 12:28, Lu-ca 11:20). Phân đoạn quyền năng này dạy chúng ta rằng nó thuộc về chính bản chất của Vương Quốc là Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời phải đến hiện trường, giải cứu con người khỏi mọi quyền lực của sự ác, và khôi phục họ đến sự trọn vẹn về tâm trí và thể xác sẽ luôn đặc trưng cho đời sống dưới sự cai trị trực tiếp của Ngài. Cuối cùng, và quan trọng nhất, qua Đấng Christ, Đức Chúa Trời đã giải cứu tội nhân khỏi gánh nặng khủng khiếp của tội lỗi và xấu hổ của họ, tha thứ tội lỗi của tất cả những ai quay về với Chúa Giê-xu trong sự ăn năn và đức tin, qua đó khôi phục họ đến sự bình an, tình yêu thương, niềm vui, lòng biết ơn và hy vọng về sự sống đời đời luôn đánh dấu cộng đồng của những người đã được cứu chuộc (Lu-ca 7:36-50, 15:1tt, 18:9-14, 19:1tt). Vậy chúng ta thấy rằng chức vụ kỳ diệu của Chúa Giê-xu được thiết kế để làm một điều gì đó hơn là xác nhận địa vị của Ngài là một nhà tiên tri, hay là Đấng Mê-si, hay thậm chí là Con của Đức Chúa Trời. Ngoài tất cả những điều này, nó được thiết kế để cho Y-sơ-ra-ên — và toàn thể nhân loại — một cái nhìn thoáng qua và một sự nếm trước về chính Vương Quốc của Đức Chúa Trời; về sự giải cứu và khôi phục cứu chuộc mà qua đó Đức Chúa Trời giúp mọi tín đồ nơi Đấng Christ trải nghiệm sự phước lành của đời sống dưới sự cai trị trực tiếp của Ngài. Được Trung Gian Bởi Con của Đức Chúa Trời Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ ba của chúng ta, đó là sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Cha luôn được trung gian bởi Đức Chúa Con. Sau đó chúng ta sẽ khám phá sâu sắc hơn lý do thiêng liêng cho đặc điểm quan trọng này của Vương Quốc. Tuy nhiên, ở đây, đủ để nói rằng đặc điểm quan trọng này được trưng bày trong suốt chức vụ trên đất của Đấng Christ. Con người được chữa lành như thế nào? Họ được giải cứu như thế nào? Họ được cung ứng, hay được làm cho sống lại, hay được tha thứ, hay được đầy dẫy đức tin, hy vọng và tình yêu thương mới mẻ như thế nào? Câu trả lời tỏa sáng trên mọi trang của các sách Phúc Âm: Tất cả những điều này xảy ra khi Chúa Giê-xu đưa tay ra và chạm vào họ; hoặc khi họ đưa tay ra và chạm vào Ngài; hoặc khi Ngài dạy, hoặc cầu nguyện, hoặc ban ra một lời mệnh lệnh quyền năng. Vâng, cuối cùng chính Đức Chúa Cha là Đấng làm các việc. Nhưng cuối cùng, luôn luôn qua Chúa Giê-xu Ngài mới làm chúng! Đây là một chủ đề lặp lại trong sách Phúc Âm mang tính Christ học sâu sắc nhất, sách Phúc Âm của Giăng. Hết lần này đến lần khác chúng ta nghe Đấng Christ nói: “Quả thật, quả thật Ta nói với anh em, Con không thể tự mình làm điều gì, trừ khi đó là điều Ngài thấy Cha đang làm” (Giăng 5:19, 30, 6:38, 8:28, 12:49, 14:10). Nhưng càng xem xét công việc của Đức Chúa Trời trong các sách Phúc Âm, chúng ta càng thấy rằng điều ngược lại cũng đúng: Cha sẽ không tự mình làm điều gì, trừ khi đó là điều Ngài vui lòng làm qua Con Ngài! Tại sao? Vì Ngài mong muốn mọi người tôn vinh Con, ngay cả như họ tôn vinh Cha (Giăng 5:23). Vì lý do này, Cha vui lòng giải cứu và khôi phục dân Ngài và thế giới của họ qua Đấng Christ; Ngài vui lòng đem Vương Quốc của Đức Chúa Trời đến qua Con độc sinh của Ngài. Chính Chúa Giê-xu đã khẳng định điều này như một vấn đề nguyên tắc. Như vậy, trong một cuộc trò chuyện lúc nửa đêm với thầy Ni-cô-đem, Ngài tuyên bố: “Quả thật, quả thật, Ta nói với ngươi, trừ khi một người được sinh lại, người ấy không thể thấy Vương Quốc của Đức Chúa Trời” (Giăng 3:3). Bây giờ Ni-cô-đem chắc chắn đã thấy các phép lạ của Chúa Giê-xu, và ông cũng đã thấy rằng Đức Chúa Trời đứng đằng sau chúng (Giăng 3:1). Tuy nhiên, vì ông chưa được sinh lại, ông không thể thấy — cũng không thể bước vào — Vương Quốc của Đức Chúa Trời (Giăng 3:5). Tại sao? Vì ông không thể thấy Vua, hay bản chất của Vương Quốc Đức Chúa Trời đã đặt Ngài trên. Tuy nhiên, chẳng bao lâu nữa ông sẽ có thể. Vì như chính Chúa Giê-xu đã ám chỉ vào chính đêm đó, theo thời gian Ngài (Đấng Christ) sẽ chết, sống lại, và thăng thiên lên trời; và theo thời gian Ngài sẽ tuôn đổ Đức Thánh Linh trên Ni-cô-đem, đổi mới ông từ bên trong, và mở mắt ông. Bấy giờ ông sẽ có thể thấy Vua, cao và được nâng lên: không chỉ trên Thập Tự Giá (Giăng 3:14-16), mà còn ở bên hữu của Đức Chúa Trời (Công Vụ 2:33). Bấy giờ ông sẽ có thể thấy thần tính của Đấng Christ, và ý nghĩa của công việc cứu chuộc của Ngài trên đất. Và bấy giờ, đến với Đấng Trung Gian duy nhất giữa Đức Chúa Trời và con người — Nhà Tiên Tri, Thầy Tế Lễ và Vua Cao Cả của Thiên Đàng — ông sẽ có thể trải nghiệm, cuối cùng, sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Cha trên toàn bộ con người ông. Tóm lại, qua Đấng Christ — và qua một đức tin do Đức Thánh Linh thực hiện nơi Ngài — Ni-cô-đem sẽ bước vào Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Sau đó trong nghiên cứu của chúng ta, chúng ta sẽ khám phá những chủ đề quan trọng này sâu sắc hơn. Tuy nhiên, khi chúng ta bắt đầu vật lộn với câu hỏi lớn về bản chất của Vương Quốc, chúng ta hãy ngay cả bây giờ quyết tâm luôn nhớ điều này: Chúa Giê-xu đã dạy rõ ràng rằng sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Cha luôn được trung gian bởi Đức Chúa Con. Ngài nói: “Vương Quốc của Đức Chúa Trời thuộc về những người như thế này” (Mác 10:14). Và “những người này” là ai? Họ là tất cả những ai, như những đứa trẻ nhỏ, đơn giản đến với Ngài (Ma-thi-ơ 11:28tt, 18:1-5, 19:14). Được Thực Hiện Bởi Đức Thánh Linh Chúa Giê-xu nhất quán trình bày sự đến của Vương Quốc là một biến cố ba ngôi. Đối với Ngài, sự cai trị trực tiếp của Cha đến qua Con, và được thực hiện hay được thi hành bởi Đức Thánh Linh. Các nhà tiên tri Cựu Ước đã dự báo chính điều này, liên kết chặt chẽ những ngày cuối cùng với món quà và sự tuôn đổ của Đức Thánh Linh trên mọi dân sự của Đức Chúa Trời (Ê-sai 44:3, Ê-xê-chi-ên 36:27, 37:14, 39:29, Giô-ên 2:28). Trong bài giảng lúc nửa đêm của mình với thầy Ni-cô-đem, Chúa Giê-xu cũng làm như vậy, đặt cạnh nhau sự đến của Vương Quốc với sự đến của Đức Thánh Linh, và sự đến của cả hai với chính sự sống, sự chết và sự sống lại của Ngài (Giăng 3:1-12tt). Ngoài ra, chúng ta đã thấy rằng Chúa đã tuyên bố rõ ràng rằng nơi nào Đức Thánh Linh đang làm việc để giải cứu và khôi phục, ở đó Vương Quốc đã đến trên (những) tạo vật mà Cha vui lòng cứu chuộc (Ma-thi-ơ 12:28, Lu-ca 11:20). Hơn nữa, trong suốt toàn bộ bài giảng Phòng Cao của Ngài, chúng ta thấy Ngài chuẩn bị các môn đồ cho sự đến của Đức Thánh Linh, qua Ngài, vào thời điểm thích hợp, họ sẽ có thể tuyên bố sự đến của Vương Quốc (Giăng 13-16, Công Vụ 1:4-8, 8:12, 19:8, 20:5, 28:31). Vậy thì, trong mắt Chúa Giê-xu sự đến của Vương Quốc là một món quà và thành tựu ân điển của Ba Ngôi Thánh. Nó là sự đến của Cha để cai trị trực tiếp qua Con, bởi Đức Thánh Linh, trên mọi tạo vật đã được cứu chuộc của Ngài. Một Lãnh Vực Bên Dưới Một Sự Cai Trị Cuối cùng, Chúa Giê-xu không chỉ xem Vương Quốc là một sự cai trị, mà còn là một lãnh vực; là toàn thể những con người, nơi chốn và sự vật đã được cứu chuộc sống cách phước lành bên dưới sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời. Trong các sách Phúc Âm, ý tưởng này xuất hiện nổi bật trong lời giải thích của Ngài về dụ ngôn cỏ lùng và lúa mì. Nói về Sự Phán Xét sẽ xảy ra tại sự tái lâm của Ngài, Ngài nói: Con Người sẽ sai các thiên sứ của Ngài, và họ sẽ thâu góp ra khỏi vương quốc của Ngài mọi cớ gây vấp phạm, và những người phạm sự vô pháp, và sẽ quăng chúng vào lò lửa; ở nơi đó sẽ có khóc lóc và nghiến răng. —Ma-thi-ơ 13:41-42 Ở đây chúng ta thoáng thấy lãnh vực của Vương Quốc đã hoàn thành. Vào cuối thời đại, Đấng Christ sẽ trở lại. Khi Ngài đến, chính Ngài sẽ dựng nên một thế giới hoàn hảo. Nhưng để làm điều này, Ngài trước hết phải loại bỏ mọi cớ gây vấp phạm, mọi điều “gây scandal” hay xúc phạm đến sự thánh khiết sẽ đánh dấu sự sáng tạo mới. Vì vậy, ma quỷ phải ra đi, những người đi theo ma quỷ (cỏ lùng) phải ra đi, và quả thật mọi dấu vết và dấu tích của sự sa ngã của trật tự tự nhiên cũ phải ra đi. Khi điều này xảy ra, sự cai trị hoàn hảo của Đức Chúa Trời sẽ dựng nên một lãnh vực hoàn hảo của Đức Chúa Trời. Và lãnh vực đó được gọi đúng là Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Như chúng ta sẽ thấy sau, ngay cả bây giờ, trong thời đại Hội Thánh hiện tại, lãnh vực này tồn tại. Ngay cả bây giờ Đức Chúa Trời đang chuyển một dân được chọn từ Lãnh Vực của Sự Tối Tăm vào Vương Quốc của Con yêu dấu của Ngài (Cô-lô-se 1:13). Ngay cả bây giờ, những người này là thần dân của Vua Cao Cả Của Thiên Đàng, công dân của Giê-ru-sa-lem ở trên (Phi-líp 3:20). Ngay cả bây giờ họ là một Vương Quốc và các thầy tế lễ cho Đức Chúa Trời của Ngài (Khải Huyền 5:10). Vậy thì, Hội Thánh trên đất là một lãnh vực vô hình, một tiền đồn của Vương Quốc thiên đàng, sống và lao công giữa (các) vương quốc của thế giới gian ác hiện tại này. Và một lần nữa, khi Ngài trở lại Đấng Christ sẽ hoàn thiện lãnh vực này — không chỉ dân Ngài, mà còn thế giới vật chất họ sẽ ở đời đời — và rồi trao nó lên, như một món quà tối cao, cho Cha Ngài (1 Cô-rinh-tô 15:20-28). Trong Ngày đó, Kinh Thánh nói, mọi vương quốc trên đất sẽ trở thành Vương Quốc của Chúa chúng ta, và của Đấng Christ của Ngài; mọi vật sẽ sống cách phước lành dưới sự cai trị trực tiếp của Ngài; mọi vật sẽ thuộc về lãnh vực thánh của Ngài (Khải Huyền.
- Chương 6 Điểm Bắt Đầu và Vương Quốc Cuộc hành trình của chúng ta đến sự rõ ràng về Vương Quốc bắt đầu tại điểm bắt đầu, trong Sáng Thế Ký. Ở đó, trong chương 1-11, chúng ta học về Sự Sáng Tạo, Sự Thử Thách và Sa Ngã của A-đam, Trận Lụt, và Sự Phân Chia và Phân Tán của gia đình loài người tại Ba-bên. Với Đấng Christ gần bên cạnh, chúng ta hãy xem xét ngắn gọn mỗi điều, học từ Ngài cách nhận ra những lẽ thật quan trọng về Vương Quốc của Đức Chúa Trời ngay cả trong những giai đoạn sớm nhất của vở kịch lớn của Lịch Sử Cứu Rỗi. Vương Quốc trong Sự Sáng Tạo Vào lúc ban đầu CHÚA Đức Chúa Trời đã dựng nên trời, đất, biển, và mọi vật trong chúng. Vào ngày thứ sáu Ngài đã dựng nên một người, A-đam, từ bụi của đất. Rồi Ngài trồng một Khu Vườn về phía Đông, tại Ê-đen, từ đó chảy ra một con sông lớn tưới Khu Vườn, chia thành bốn dòng, và chảy ra vào đất. Ngài đặt A-đam tại Ê-đen, truyền lệnh cho ông chăm sóc Khu Vườn và tự do vui hưởng trái của nó. Tuy nhiên, Ngài nghiêm cấm ông ăn Cây Biết Điều Thiện và Điều Ác, kẻo ông sẽ chết. Rồi CHÚA đem các loài thú và chim đến với A-đam, để xem ông sẽ gọi chúng là gì. Tuy nhiên, giữa những tạo vật như vậy A-đam không tìm thấy bạn đồng hành và người giúp đỡ tương xứng với mình. Vì vậy CHÚA Đức Chúa Trời khiến ông ngủ sâu, lấy một chiếc xương sườn từ bên hông ông, tạo nó thành một người nữ, và đem nàng đến với ông để làm vợ ông. Và Đức Chúa Trời ban phước cho họ, truyền lệnh cho họ sinh sôi và gia tăng, làm đầy đất và bắt nó phục, cai trị trên cá, chim, và mọi sinh vật di chuyển trên đất. Cuối cùng, khi ngày thứ sáu đến hồi kết thúc, Đức Chúa Trời nhìn mọi vật Ngài đã dựng nên, tuyên bố nó là “rất tốt,” và nghỉ ngơi khỏi công việc sáng tạo của Ngài (Sáng Thế Ký 1-2). Trong thế giới mới tươi đẹp Đức Chúa Trời đã dựng nên, chúng ta thoáng thấy Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Quả thật, chúng ta chiêm ngưỡng nó, như thể, dưới hình thức hạt giống. Một hạt giống, mặc dù chưa phải là một cây trưởng thành, tuy nhiên chứa trong chính nó những tính chất của điều nó được định trở thành. Ở đây cũng vậy: thế giới Ê-đen của tổ phụ đầu tiên của chúng ta trưng bày những tính chất của Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời, nhưng nó chưa phải là chính Vương Quốc. Chúng ta đã thấy rằng yếu tính của Vương Quốc là sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời trên tạo vật của Ngài, một sự cai trị theo bản chất của nó liên quan đến sự trọn vẹn và phước lành. Chắc chắn đây là kinh nghiệm của tổ phụ đầu tiên của chúng ta tại Ê-đen. Đức Chúa Trời cai trị trực tiếp trên tâm trí của họ, thân thể của họ, và toàn bộ thế giới của họ. Kết quả là, Ngài nói mọi vật là “rất tốt.” Không có — cũng, trong tiến trình sáng tạo, chưa bao giờ có — một chút hỗn loạn, sự ác, tan vỡ, đau đớn hay buồn rầu nào nhỏ nhất. Quả thật, thế giới này trong sạch và không ô uế đến nỗi chính Đức Chúa Trời bước đi trong nó, háo hức gặp gỡ thường xuyên với A-đam và Ê-va trong Khu Vườn, và thông công với họ ở đó. Đáng chú ý, đây chính xác là cách các Nhà Tiên Tri Cựu Ước vẽ Vương Quốc tương lai của Đức Chúa Trời. Khi sự cai trị cánh chung của CHÚA cuối cùng đột nhập vào thế giới, Ngài sẽ an ủi mọi nơi hoang phế của Si-ôn, làm cho đồng vắng của nàng như Ê-đen, và sa mạc của nàng như Khu Vườn của CHÚA (Ê-sai 51:3). Từ bên dưới ngưỡng cửa phía đông của Nhà của Chúa, một Con Sông sẽ chảy ra, đem sự sống đến mọi vật nó chạm vào; ở hai bên sông sẽ có những cây mà trái của chúng tốt làm thực phẩm, và lá của chúng dùng để chữa lành các quốc gia (Ê-xê-chi-ên 47:1-15, Khải Huyền 22:22). Không gì sẽ làm hại hay hủy diệt trên mọi núi thánh của Đức Chúa Trời, vì đất sẽ đầy dẫy sự hiểu biết về CHÚA, ngay cả như nước bao phủ biển (Ê-sai 11:9; Khải Huyền 21:10). Còn về Giăng Người Được Mặc Khải, ông viết rằng khi Vương Quốc đến đầy đủ các thánh đồ sẽ tự do ăn từ Cây Sự Sống, và đền tạm của Đức Chúa Trời sẽ ở giữa con người. Họ sẽ là dân Ngài, và chính Ngài — trong sự mát mẻ của một Ngày đời đời — sẽ ở giữa họ (Khải Huyền 2:7, 21:3, 22:2, 14). Vậy thì, tại Ê-đen chúng ta quả thật thoáng thấy Vương Quốc dưới hình thức hạt giống. Và tuy nhiên, với lợi ích của sự nhìn lại Tân Ước chúng ta hiểu rằng thế giới nguyên thủy này (chưa) phải là chính Vương Quốc. Ví dụ, chúng ta biết rằng con người và thiên nhiên chưa được niêm phong trong sự tốt lành; rằng bất chấp sự vô tội và trọn vẹn của họ, cả hai đều quá có khả năng sa vào tội lỗi; rằng mặc dù A-đam và Ê-va quả thật vui hưởng sự thông công với Đức Chúa Trời trong Khu Vườn, họ chưa biết Ngài theo cách hay mức độ Ngài cuối cùng dự định; rằng mặc dù Ngài thỉnh thoảng tự tỏ mình cho họ ra bên ngoài (có lẽ bằng cách hiện ra hữu hình), họ chưa ở trong Ngài, hay Ngài ở trong họ, vĩnh viễn, bởi Đức Thánh Linh (Sáng Thế Ký 3:8, Giăng 14:23, 15:5). Và có lẽ quan trọng nhất, chúng ta biết rằng họ chưa bước vào mầu nhiệm của Ba Ngôi Thánh; rằng họ chưa gặp Con của Đức Chúa Trời, hay đến dưới quyền lãnh đạo của Ngài, hay biết Ngài là Vua — Đấng này mà vì Ngài muôn vật đã được dựng nên, và Đấng Đức Chúa Cha mong muốn làm “trưởng nam” trên mọi tạo vật của Ngài (Cô-lô-se 1:15-16, Hê-bơ-rơ 1:1tt). Vậy một lần nữa, tại Ê-đen chúng ta chỉ thoáng thấy Vương Quốc dưới hình thức hạt giống. Với điều kiện A-đam vâng phục, nó quả thật đã sẵn sàng trở thành Vương Quốc, nhưng nó chưa được biến đổi thành tất cả những gì nó được định trở thành. Mầu Nhiệm của Hôn Nhân và Vương Quốc Một cách hấp dẫn, một cái nhìn kỹ vào Sáng Thế Ký 2 cung cấp một cái nhìn thoáng qua nữa về Vương Quốc tương lai. Chúng ta tìm thấy nó trong phương pháp của Đức Chúa Trời để dựng nên người nam và người nữ; một phương pháp, theo sứ đồ Phao-lô, chứa đựng một mầu nhiệm lớn. A-đam đầu tiên đại diện cho A-đam Cuối Cùng — Chúa Giê-xu Christ (1 Cô-rinh-tô 15:45). Người nữ đại diện cho Hội Thánh, Cô Dâu của Đấng Christ (Ê-phê-sô 5, Khải Huyền 12:1tt). Giống như Ê-va đến từ bên hông của A-đam, thì cũng vậy Hội Thánh, nói theo nghĩa tượng trưng, đến từ bên hông của Đấng Christ — từ chính thân thể Ngài — mà Đức Chúa Trời đã khiến ngủ trong sự chết tại Gô-gô-tha để cứu chuộc một dân tội lỗi nhưng yêu dấu (Giăng 19:34). Và giống như CHÚA Đức Chúa Trời đem Ê-va đến với A-đam vừa mới tỉnh dậy, thì cũng vậy Đức Chúa Cha, ngay cả bây giờ, đang đem một dân được chuẩn bị đặc biệt đến với Con đã sống lại và thăng thiên của Ngài, để Ngài (Con) không phải ở một mình (Sáng Thế Ký 2:18); để Ngài có thể có Nàng làm bạn đồng hành đời đời, người giúp đỡ, người yêu, và mẹ (thuộc linh) của con cái Ngài (Sáng Thế Ký 2:18, Giăng 6:44, 65). Và còn nữa. Phương pháp của Đức Chúa Trời để dựng nên người nữ phản ánh ý muốn của Ngài về tính cách mối quan hệ của nàng với chồng nàng: Ngài dựng nên nàng sau ông, từ ông, và cho ông, kết quả là nàng luôn phải sống dưới ông trong một hệ thống phân cấp của sự cai trị nhân từ (1 Cô-rinh-tô 11:1tt, Ê-phê-sô 5:22tt, 1 Ti-mô-thê 2:13). Vì vậy, như đối với A-đam và Ê-va, thì cũng đối với Đấng Christ và Hội Thánh: Ngài là Đầu của nàng, và nàng là Thân Thể của Ngài — xương của xương Ngài, và thịt của thịt Ngài (Sáng Thế Ký 2:23). Hay, thay đổi ẩn dụ chỉ một chút, Ngài là Vua của nàng, và nàng là Vương Quốc của Ngài. Như vậy, từ xa xưa tại Ê-đen, ngay cả trước Sự Sa Ngã, chúng ta thoáng thấy mầu nhiệm của Vương Quốc trong mầu nhiệm của hôn nhân. Giống như Đức Chúa Trời vui lòng cai trị một cách yêu thương trên người nữ qua Đấng Christ và chồng nàng, thì cũng vậy, trong Vương Quốc, Ngài sẽ vui lòng cai trị trên dân được chọn của Ngài qua Con hoàng gia của Ngài (Ma-thi-ơ 22:2tt). Tóm lại, chúng ta thấy rằng bản tường thuật Kinh Thánh về “sự bắt đầu tốt lành” (tức là sự sáng tạo trong sáu ngày) cho chúng ta hai cái nhìn thoáng qua quý báu về Vương Quốc. Chúng ta thấy cái thứ nhất trong sự cai trị trực tiếp và phước lành của Đức Chúa Trời trên con người và thiên nhiên; chúng ta thấy cái thứ hai trong việc dựng nên người nam và người nữ, qua đó Đức Chúa Trời đặt người nam trên người nữ, qua đó cung cấp một bức tranh trường tồn về Đấng Christ là Đầu và Vua của Cô Dâu Ngài, Hội Thánh. Quan trọng là, ở đây chúng ta cũng thấy rằng ý tưởng về Vương Quốc có trước Luật Môi-se hàng ngàn năm; rằng ý tưởng Kinh Thánh về Vương Quốc có thể tách rời khỏi, có trước, và căn bản hơn, ý tưởng về một chế độ thần quyền Môi-se. Mặc dù một chế độ thần quyền như vậy quả thật có thể phục vụ để vẽ Vương Quốc, Vương Quốc là một điều gì đó khác hơn một chế độ thần quyền. Nó đơn giản là sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời, qua Con Ngài, bởi Đức Thánh Linh của Ngài, trên tạo vật (đã được cứu chuộc) của Ngài, với mọi sự trọn vẹn và phước lành mà một sự cai trị như vậy hàm ý. Vương Quốc và Sự Thử Thách tại Ê-đen Chúng ta đã thấy rằng vào lúc ban đầu Đức Chúa Trời đặt A-đam vào sự thử thách, cho ông tự do tiếp cận mọi cây tại Ê-đen, kể cả Cây Sự Sống, nhưng truyền lệnh cho ông không bao giờ ăn Cây Biết Điều Thiện và Điều Ác. Như trong sự sáng tạo, thì cũng trong sự thử thách: Ở đây nữa chúng ta có thể nhận ra một điều gì đó về Vương Quốc, nếu chỉ chúng ta cho phép Đấng Christ cho chúng ta đôi mắt để thấy nó. Vì vậy, với Chúa gần bên cạnh, chúng ta hãy xem xét ngắn gọn bốn sự kiện quan trọng về trạng thái của A-đam trong Vườn Ê-đen. Thứ nhất, ông vô tội. Tức là, ông không có hiểu biết về điều thiện và điều ác. Điều này không có nghĩa là ông không biết về kinh nghiệm về sự tốt lành, vì mọi điều ông trải nghiệm trong sự tồn tại ngắn ngủi của mình trước Sự Sa Ngã đều tốt: Đức Chúa Trời, thế giới, và chính ông (Sáng Thế Ký 1:31). Tuy nhiên, nó có nghĩa là ông không biết về khái niệm về sự tốt lành: Ông không có ý tưởng về sự tốt lành, vì ông không có ý tưởng — hay kinh nghiệm — về điều đối ngược của nó, sự ác. Về sự ác, ông là một đứa trẻ (1 Cô-rinh-tô 14:20, Ê-sai 7:15-16). Và trong trường hợp này, sự không biết quả thật là phước lành. Thứ hai, ông đang trong sự thử thách. Tức là, Đức Chúa Trời vui lòng thử nghiệm tình yêu của ông dành cho Ngài bằng cách đòi hỏi sự vâng phục một mệnh lệnh đơn giản liên quan đến Cây Biết Điều Thiện và Điều Ác. Mặc dù A-đam, trong sự vô tội của mình, không biết gì về sự chết, ông biết Đức Chúa Trời là Đấng Tạo Hóa và người cai trị đúng đắn của mình. Ông cũng biết sự khác biệt giữa “được phép” và “không được phép,” và rất có thể đã run rẩy khi nghe điều sau. Vì vậy, ông biết rằng ông phải tự do chọn tin và vâng phục Đức Chúa Trời bằng cách tránh xa cây bị cấm. Thứ ba, A-đam có thể thay đổi. Điều này có nghĩa là nếu ông ăn từ một trong hai cây trong Khu Vườn, ông sẽ lập tức thay đổi, dù là cho tốt hơn hay cho tệ hơn. Nếu ông ăn Cây Sự Sống, ông sẽ sống đời đời trong sự hiệp nhất thuộc linh mật thiết với Đức Chúa Trời ba ngôi (Sáng Thế Ký 3:22, Giăng 17:3, 23). Nếu ông ăn Cây Biết Điều Thiện và Điều Ác, ông sẽ chết — và, như thời gian sẽ chứng minh, theo nhiều cách hơn một. Cuối cùng — và khá quan trọng — A-đam, trong suốt sự thử thách của mình, đứng trước Đức Chúa Trời là đầu hay đại diện của cả con người lẫn thiên nhiên. Nói cách khác, bất cứ quyết định nào của ông đối với hai cây, nó sẽ ảnh hưởng không chỉ chính ông, mà còn toàn bộ gia đình loài người và toàn bộ thế giới tự nhiên Đức Chúa Trời đã dựng nên làm nhà cho họ. Nếu ông vượt qua thử nghiệm, ông sẽ nâng mọi vật — chính vũ trụ — lên sự sống đời đời. Nếu ông thất bại, ông sẽ kéo tất cả chúng xuống cùng ông vào sự chết và hủy diệt. Như vậy, trong những ngày thử thách của mình A-đam giống như một cánh cửa mà qua đó điều tốt lớn — hay điều ác lớn — sẽ sớm bước vào vũ trụ, sự sống và con người (Rô-ma 5:12tt, 8:18-25). Trong chốc lát, chúng ta sẽ xem xét dài một số hậu quả khủng khiếp của việc A-đam thất bại trong thử nghiệm đơn giản này. Tuy nhiên, ở đây tôi muốn nán lại trên một khía cạnh quan trọng nhưng thường bị bỏ qua của sự thử thách của ông, đó là tại Ê-đen Đức Chúa Trời đã ban sự đầy trọn của Vương Quốc của Ngài cho A-đam và gia đình ông tại Cây Sự Sống. Tất nhiên, chúng ta không tìm thấy điều này được nói rõ ràng trong Sáng Thế Ký, hay ở nơi khác trong Cựu Ước. Tuy nhiên, chúng ta tìm thấy trong Tân Ước. Ở đó chúng ta học được rằng Cây Sự Sống là một “hình bóng” hay biểu tượng của sự sống đời đời Đức Chúa Trời ban cho con người tội lỗi trong Phúc Âm (Giăng 17:3, Khải Huyền 2:7, 22:2, 14). Và làm thế nào, trong thời Tân Ước (tức là trong “những ngày cuối cùng này”) một người tiếp nhận sự sống đời đời? Câu trả lời rõ ràng: bằng cách tiếp nhận Đấng Christ (Ma-thi-ơ 10:40, Giăng 1:12, 13:20). Lẽ thật Tân Ước căn bản này giúp chúng ta hiểu phong phú tình huống chân thật tại Ê-đen. Cây Sự Sống đại diện cho sự sống đời đời — loại sự sống luôn được Đức Chúa Trời ba ngôi vui hưởng, và sự sống đó sống đời đời. Trái của Cây đại diện cho Đấng Christ, hay chính xác hơn, Đức Chúa Con — phần “có thể tiếp nhận được” của Đức Chúa Trời. 1 A-đam chỉ cần ăn trái đó, và ông và gia đình ông sẽ lập tức bước vào, một lần đủ cả, mầu nhiệm ba ngôi lớn; họ sẽ đến biết Cha, qua Con, bởi Đức Thánh Linh (Giăng 14:16-23, 17:3). Và đó sẽ chỉ là sự bắt đầu. Vì bây giờ, sở hữu đầy đủ Ba Ngôi, A-đam và gia đình ông cũng sẽ làm trọn mục đích nguyên thủy của Đức Chúa Trời cho tạo vật của Ngài bằng cách đến dưới quyền lãnh đạo trực tiếp của Con Ngài. Làm sao chúng ta biết điều này? Một lần nữa, chúng ta biết nó từ sự mặc khải Tân Ước. Đặc biệt, chúng ta biết nó từ thư của Phao-lô gửi người Ê-phê-sô, nơi ông viết rằng mục đích của Đức Chúa Trời trong sự cứu chuộc là, trong những điều khác, “… việc làm cho muôn vật hiệp nhất trong Đấng Christ, những vật trên trời, và những vật trên đất” (Ê-phê-sô 1:9-10). Tương tự, chúng ta biết nó từ thư của ông gửi người Cô-lô-se, trong đó ông dạy chúng ta rằng muôn vật được dựng nên cho Con, và rằng Con hiện là, và luôn được định là, “đầu, trưởng nam trên mọi tạo vật” — người thừa kế và người cai trị đúng đắn của nó (Cô-lô-se 1:14-18, Hê-bơ-rơ 1:2). Tóm lại, qua sự cứu chuộc trong Đấng Christ, Đức Chúa Trời hiện đang làm trọn mục đích nguyên thủy của Ngài trong sự sáng tạo và sự thử thách. Tân Ước không chỉ soi sáng điều đã xảy ra tại Ê-đen, nó cũng gợi ý mạnh mẽ điều sẽ xảy ra, nếu chỉ A-đam vượt qua sự thử thách của mình. Suy nghĩ này thật nghiêm túc: Với điều kiện vâng phục, A-đam (và gia đình ông), vào thời điểm thích hợp, sẽ đến biết Con của Đức Chúa Trời, và cũng trải nghiệm sự sống đời đời dưới sự cai trị nhân từ của Ngài (Giăng 5:26, 1 Giăng 5:11). Hay, nói cùng một điều bằng ẩn dụ Tân Ước được ưa thích, ông và gia đình ông sẽ bước vào Vương Quốc của Vua Cao Cả Của Thiên Đàng. Điều này sẽ có nghĩa là những phước lành không thể nói được cho vũ trụ, sự sống và con người. Vì bây giờ — với mọi sự sáng tạo, sinh sôi và niềm vui — Con Có Chủ Quyền, theo kế hoạch của Cha Ngài cho vũ trụ, sẽ chăn dắt cả con người lẫn thiên nhiên xuống hành lang dài của lịch sử phổ quát (Giăng 10:1-30), đem họ trung tín đến những mục đích đã được chỉ định của họ (Phi-líp.
- Chương 7 Giao Ước và Vương Quốc Để tiến về phía trước, chúng ta giờ đây phải quay trở lại. Quay trở lại thật xa! Mục tiêu tối hậu của chúng ta là chiêm ngưỡng hình dạng chân thật của Lịch Sử Cứu Rỗi, và cấu trúc chân thật của Vương Quốc mà nó luôn hướng về. Tuy nhiên, chúng ta vừa học được rằng Lịch Sử Cứu Rỗi là hiện thân và sự thực hiện của một kế hoạch thiêng liêng, một kế hoạch được hình thành trước khi sáng thế. Trước lần đến thứ nhất của Đấng Christ, không ai có thể xem xét kế hoạch đó; không ai có thể nhìn đằng sau cánh cửa đã đóng mà Kinh Thánh gọi là “Sự Bắt Đầu,” để thấy điều Đức Chúa Trời đã có mục đích trong cõi đời đời quá khứ, và điều Ngài đã lên kế hoạch cho cõi đời đời tương lai. Vì vậy, không ai có thể hiểu ý nghĩa chân thật của thời gian và lịch sử. Bị đóng kín vào chu kỳ ảm đạm của sự sống và sự chết (không thể tránh khỏi) dưới mặt trời, ngay cả những người khôn ngoan nhất cũng bị buộc phải kết luận: “Hư không của sự hư không! Mọi sự đều hư không và theo đuổi gió!” (Truyền Đạo 2:11, 4:11). Tuy nhiên, bây giờ, Đấng Christ đã đến. Bây giờ Ngài đã đặt Chìa Khóa Chính cho cánh cửa của Sự Bắt Đầu vào tay chúng ta. Bây giờ Ngài đã giúp chúng ta thoáng thấy Kiến Trúc Sư thiêng liêng tại bàn vẽ của Ngài trước khi sáng thế. Bây giờ Ngài đã giúp chúng ta hiểu Câu Chuyện Lớn mở ra trong thời gian và không gian như một cuộn giấy, với một đầu được giữ chắc trong tay của Cha. Vậy chúng ta hãy tận dụng món quà quý báu này. Chúng ta hãy trở lại với Chúa của mình đến “những thời đời đời” (Tít 1:2). Tại sao? Để sau đó chúng ta có thể khôn ngoan tiến về phía trước qua toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi đến một sự hiểu biết hoàn hảo hơn về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Mầu Nhiệm của Đức Chúa Trời Giống như con trai của Y-sa-ca, các sứ đồ và nhà tiên tri thánh của Đấng Christ là những người hiểu thời đại họ đang sống — và đứng say mê trước đặc quyền được gọi để phục vụ Đức Chúa Trời trong một mùa đặc biệt như vậy (1 Sử Ký 12:32, Ê-phê-sô 3:8). Dần dần nhưng chắc chắn, khi “Đức Thánh Linh của sự khôn ngoan và sự mặc khải trong sự hiểu biết về Đức Chúa Trời” thực hiện công việc của Ngài, họ nhận ra rằng họ ở trong số ít người được chọn sống trong “sự đầy trọn của thời gian”, đứng trong sự kinh sợ khi cánh cửa lớn của Lịch Sử Cứu Rỗi xoay mạnh trên bản lề của nó, mãi mãi để lại đằng sau Thời Đại Hứa Hẹn và Chuẩn Bị, và mãi mãi bước vào Thời Đại Làm Trọn. Như chúng ta đã thấy trước đó, họ bày tỏ nhận thức đang ló dạng này trong nhiều phân đoạn Tân Ước, không ít phân đoạn trong số đó chứa từ mang tính Tân Ước nhất, mầu nhiệm. Chúng ta đã trích dẫn một trong những phân đoạn phong phú nhất trong chúng, Rô-ma 16:25-26. Bây giờ chúng ta hãy xem xét hai phân đoạn nữa, cả hai đều thở cùng một tinh thần. Phân đoạn thứ nhất được tìm thấy trong thư của Phao-lô gửi người Cô-rinh-tô, nơi, khi bảo vệ chức sứ đồ của mình, ông tự tính mình trong số “chúng ta” được Đức Chúa Trời đặc quyền thấy, trình bày và công bố mầu nhiệm tối cao của Ngài về Đức Chúa Trời, Phúc Âm: Nhưng chúng ta nói sự khôn ngoan giữa những người trưởng thành; tuy nhiên, một sự khôn ngoan không thuộc về thời đại này, cũng không thuộc về những người cai trị thời đại này, những người đang qua đi. Nhưng chúng ta nói sự khôn ngoan của Đức Chúa Trời trong một mầu nhiệm, sự khôn ngoan ẩn giấu Đức Chúa Trời đã tiền định trước các thời đại cho vinh quang của chúng ta; sự khôn ngoan không một người cai trị nào của thời đại này hiểu được; vì nếu họ đã hiểu nó, họ đã không đóng đinh Chúa của vinh quang. Nhưng đúng như đã viết: “Mắt chưa thấy, tai chưa nghe, cũng chưa bước vào lòng người những điều Đức Chúa Trời đã chuẩn bị cho những người yêu mến Ngài.” Nhưng Đức Chúa Trời đã mặc khải chúng cho chúng ta qua Đức Thánh Linh của Ngài; vì Đức Thánh Linh dò xét mọi điều, ngay cả những điều sâu sắc của Đức Chúa Trời. —1 Cô-rinh-tô 2:6-10 Phân đoạn thứ hai được tìm thấy trong thư của Phao-lô gửi người Ê-phê-sô. Ở đây gánh nặng của ông phần lớn giống nhau, nhưng với yếu tố thêm này, là ông tự xác định mình là một sứ đồ được sai đặc biệt đến dân ngoại: Ân điển này đã được ban cho tôi, người nhỏ nhất trong mọi thánh đồ, để rao giảng cho dân ngoại sự giàu có không thể dò được của Đấng Christ, và để làm sáng tỏ điều gì là sự quản trị của mầu nhiệm trong nhiều thời đại đã bị ẩn giấu trong Đức Chúa Trời, Đấng dựng nên muôn vật; để qua Hội Thánh sự khôn ngoan đa dạng của Đức Chúa Trời giờ đây có thể được làm cho được biết đến với những người cai trị và những thẩm quyền trong những nơi trên trời. Điều này phù hợp với mục đích đời đời Ngài đã thực hiện trong Đấng Christ Giê-xu Chúa chúng ta, trong Ngài chúng ta có sự dạn dĩ và sự tiếp cận đầy tin quyết qua đức tin nơi Ngài. —Ê-phê-sô 3:8-12 Mục đích của tôi ở đây không phải là thực hiện một sự trình bày về những phân đoạn này, mà đơn giản là cho bạn một cảm nhận về tâm thế của các sứ đồ sáng lập của Đấng Christ, và cũng về bản chất của “mầu nhiệm” Đức Chúa Trời đã mặc khải cho họ, đặt vào sự trông giữ của họ, và truyền lệnh cho họ quản lý và công bố với sự cẩn thận vô hạn. Chúng ta có thể nói gì về “mầu nhiệm của Đức Chúa Trời” này đã làm say đắm Phao-lô và các bạn đồng hành của ông như vậy? Dựa trên hai phân đoạn này — và một số phân đoạn khác liên quan chặt chẽ đến chúng — chúng ta có thể nói rằng mầu nhiệm này là: 1. Một kế hoạch (hay mục đích) cho sự cứu chuộc của tội nhân (Rô-ma 8:28, Ê-phê-sô 1:7, 3:11, 2 Ti-mô-thê 1:9)… 2. Được hoạch định trong cõi đời đời quá khứ (Ê-phê-sô 1:11, 2 Ti-mô-thê 1:9, Tít 1:2)… 3. Bị ẩn giấu trong nhiều thời đại dài khỏi tầm mắt của con người và thiên sứ (Rô-ma 16:25-26, Cô-lô-se 1:25-27)… 4. Được bày tỏ tại lần đến (thứ nhất) của Đấng Christ và trong Tin Tốt Lành về công việc cứu chuộc của Ngài (Rô-ma 3:21, Tít 1:3, 3:4, 1 Phi-e-rơ 1:20, Hê-bơ-rơ 9:26, 1 Giăng 1:2, 3:5, Khải Huyền 13:8, 17:8)… 5. Được Đức Chúa Trời và Đấng Christ quản trị cho những người nam và nữ qua việc rao giảng Phúc Âm (Ê-phê-sô 1:10, 3:9, 1 Ti-mô-thê 1:4)… 6. Làm trọn vô số lời hứa Cựu Ước (Mác 1:15, Rô-ma 1:2, Tít 1:2, Hê-bơ-rơ 11:39)… 7. Và giúp các thánh đồ thấy những lời hứa đó là những sự mặc khải được che giấu của Đấng Christ và Phúc Âm, được vén màn một lần đủ cả bởi sự hiện ra của Ngài trong lịch sử và công việc tiếp theo của Đức Thánh Linh của sự mặc khải (2 Cô-rinh-tô 3:7-4:6, Cô-lô-se 2:16-17, Hê-bơ-rơ 8:5, 10:1). Bây giờ nếu chúng ta không biết gì hơn về mầu nhiệm của Đức Chúa Trời ngoài điều chúng ta học trong bảy điểm này, chúng ta vẫn có thể thấy rõ tại sao các sứ đồ xem nó là một sự việc phi thường như vậy — và tại sao họ sẵn sàng bán mọi điều họ có để sở hữu một viên ngọc có giá trị lớn như vậy (Ma-thi-ơ 13:46)! Tuy nhiên, hữu ích như các điểm là để cảnh báo chúng ta về tầm quan trọng của mầu nhiệm, chúng không thực sự giúp chúng ta hiểu nội dung của nó, bản chất bên trong của nó. Chúng không giúp chúng ta hiểu sâu sắc tính chất chân thật của Tin Tốt Lành, kế hoạch cứu chuộc được Đấng Christ vén màn: các yếu tố của nó, cách nó hoạt động để cứu tội nhân, cách nó liên quan đến Lịch Sử Cứu Rỗi, và cách nó giới thiệu (mầu nhiệm thêm của) Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Vì vậy, để hiểu đầy đủ mọi điều này, chúng ta phải đào sâu hơn nữa trong các mỏ của lẽ thật Tân Ước, khám phá mọi điều chúng ta có thể về kế hoạch vô cùng khéo léo và tinh tế là nội dung của “mầu nhiệm của Đức Chúa Trời.” Nói cách khác, chúng ta phải để Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài dạy chúng ta về Giao Ước Đời Đời, và cũng về cách Giao Ước đó được quản trị cách tiến bộ trong Lịch Sử Cứu Rỗi để đem Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời đến. Giao Ước Đời Đời Chúng ta đã học được rằng mầu nhiệm của Đức Chúa Trời là một kế hoạch cứu chuộc lấy Đấng Christ làm trung tâm, được hình thành trước khi sáng thế và được quản trị trong lịch sử. Tìm cách giải thích cho những tín đồ Do Thái đang dao động rằng toàn bộ Cựu Ước không là gì khác hơn một sự báo trước bao la về kế hoạch này, tác giả thư Hê-bơ-rơ gọi nó là Giao Ước Đời Đời (Hê-bơ-rơ 13:20). Khi làm như vậy, ông đặt ngón tay vào một chủ đề Kinh Thánh — một chìa khóa khái niệm — mà, theo nhiều nhà thần học, giúp chúng ta một cách hiệu quả nhất để hiểu và trình bày những hoạt động bên trong của kế hoạch cứu rỗi của Đức Chúa Trời, trái tim của Lịch Sử Cứu Rỗi, và bản chất và sự đến của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Nhưng chính xác chúng ta muốn nói gì bằng “Giao Ước Đời Đời”? Dựa trên sự dạy dỗ tổng thể của Tân Ước — và nhấn mạnh mục đích của giao ước này — tôi sẽ định nghĩa nó như sau: Giao Ước Đời Đời là kế hoạch cứu chuộc, được hoạch định trong cõi đời đời quá khứ, mà qua đó Đức Chúa Cha quyết định giải cứu một dân được chọn và thế giới của họ khỏi Lãnh Vực của Sự Tối Tăm, và cũng khôi phục họ đến sự cai trị thuộc linh trực tiếp (hay Vương Quốc) Ngài đã ban cho nhân loại tại Cây Sự Sống; một kế hoạch sẽ làm trọn — với sự bày tỏ lớn nhất có thể về vinh quang của chính Ngài — toàn bộ các mục đích nguyên thủy của Ngài cho Con Ngài và tạo vật của Ngài. Trước khi khám phá một số ngóc ngách của định nghĩa dài này, một vài nhận xét sơ bộ chắc chắn là cần thiết. Thứ nhất, hãy quan sát từ phân đoạn trong Hê-bơ-rơ — và cũng từ định nghĩa tôi đã xây dựng quanh nó — rằng Giao Ước Đời Đời là một. Chỉ có — và luôn luôn chỉ có — một kế hoạch cứu rỗi duy nhất, bất kể khi nào, ở đâu, hay cho ai nó đã được mặc khải và quản trị trong lịch sử. Nó là Giao Ước Đời Đời: được hình thành trong cõi đời đời quá khứ — và luôn thắng thế trong cõi đời đời tương lai — cho sự cứu chuộc của các thánh đồ của Đức Chúa Trời. Giống như không có sự cứu rỗi ngoài Thân Vị và Công Việc của Đấng Christ, thì cũng vậy không có sự cứu rỗi ngoài Giao Ước Đời Đời. Chỉ có một Giao Ước duy nhất, giống như chỉ có một Đấng Christ duy nhất nằm ở chính trái tim của nó. Thứ hai, để hiểu Giao Ước Đời Đời tốt nhất, chúng ta phải đi theo Tân Ước khi suy gẫm nó từ hai góc nhìn khác nhau. Quả thật, các nhà thần học có ý định khám phá sự giàu có tuyệt vời của nó khăng khăng rằng, cho mọi mục đích thực tiễn, chúng ta phải nghĩ về Giao Ước này là có hai mặt; là liên quan đến hai giao ước phụ riêng biệt nhưng liên quan chặt chẽ. Giao ước thứ nhất theo thông lệ được gọi là Giao Ước Cứu Chuộc. Về yếu tính, đây là một giao ước giữa Cha và Con, theo đó Con đồng ý làm trọn kế hoạch của Cha cho sự cứu chuộc của một dân được chọn và thế giới của họ, ngay cả khi Cha đồng ý giúp Ngài làm như vậy, và cũng ban thưởng phong phú cho Ngài vì những lao công tốn kém của Ngài. Giao ước phụ thứ hai được gọi là Giao Ước Ân Điển. Về yếu tính, nó là một giao ước giữa Đức Chúa Trời ba ngôi và con người tội lỗi. Ở đây, Đức Chúa Trời ân điển đồng ý ban cho tội nhân món quà sự sống đời đời dưới sự cai trị trực tiếp của Ngài (tức là trong Vương Quốc Ngài) với điều kiện ăn năn và đức tin đơn giản nơi Đấng Christ. Rõ ràng, hai giao ước phụ liên quan chặt chẽ: Đức Chúa Trời thực hiện Giao Ước Cứu Chuộc bằng cách quản trị Giao Ước Ân Điển trong lịch sử. Tuy nhiên cũng rõ ràng, các giao ước khác nhau. Ví dụ, Con của Đức Chúa Trời bước vào Giao Ước Cứu Chuộc trong cõi đời đời quá khứ, trong khi tội nhân ăn năn bước vào Giao Ước Ân Điển trong suốt đường cao tốc của Lịch Sử Cứu Rỗi. Ngoài ra, Giao Ước Cứu Chuộc làm nổi bật chủ quyền của Đức Chúa Trời ba ngôi trong việc ban sự cứu chuộc cho một dân được chọn, trong khi Giao Ước Ân Điển làm nổi bật trách nhiệm của mọi người tiếp nhận món quà được ban trong những ngày thử thách của họ trên đất. Vậy một lần nữa, chỉ có một sự sắp xếp duy nhất cho sự cứu rỗi của tội nhân, tuy nhiên có hai góc nhìn khác nhau mà qua đó chúng ta có thể suy gẫm nó. Nhận thức được cả hai góc nhìn, và giữ chúng trong sự cân bằng, dẫn chúng ta đến sự đánh giá đầy đủ nhất có thể về kế hoạch cứu chuộc của Đức Chúa Trời. Đã nói như vậy để giới thiệu, giờ đây chúng ta hãy xem xét kỹ hơn một chút hai giao ước này. Giao Ước Cứu Chuộc Thật hấp dẫn khi khám phá trong Kinh Thánh rằng cuộc hành trình của Con của Đức Chúa Trời vào thế giới của chúng ta là theo một thỏa thuận đã được sắp xếp trước giữa Ngài và Cha Ngài. Ví dụ, nói qua Thi Thiên, Con tuyên bố sự sẵn lòng của Ngài nhận lấy thân thể Cha Ngài đã chuẩn bị cho Ngài, và như vậy trở thành tế lễ hiệu quả duy nhất và độc nhất cho tội lỗi (Thi Thiên 40:6, Hê-bơ-rơ 10:5-10). Trong Thi Thiên 2, chúng ta nghe tiếng của Cha đáp lại sự vâng phục háo hức và tốn kém như vậy bằng thách thức hào phóng này: “Hãy cầu xin Ta, và Ta sẽ ban các quốc gia làm cơ nghiệp của Con, và các đầu cùng của đất làm sở hữu của Con” (Thi Thiên 2:8). Tương tự, qua Ê-sai Cha hứa với Đầy Tớ Chịu Khổ rằng Ngài sẽ “chia cho người một phần với những người lớn” (Ê-sai 53:10-12). Tất cả điều này phù hợp hoàn hảo với lời của Chúa Giê-xu, Đấng nói rằng Ngài đến không phải từ trời xuống để làm theo ý muốn của chính mình, mà theo ý muốn của Đấng đã sai Ngài, để Cha có thể vinh hiển hóa Con, và Con có thể vinh hiển hóa Cha (Giăng 6:37-39; xem Thi Thiên 2:7-9, 89:1-37, Lu-ca 22:24, Giăng 17:4-12, Phi-líp 2:9-11)! Vậy thì, chức vụ của Chúa Giê-xu Christ là (và đang là) theo một giao ước giữa Cha và Con, mà cả hai Thân Vị đã bước vào trước khi sáng thế. Trong khi Giao Ước Cứu Chuộc chắc chắn là một thỏa thuận giữa cả ba thân vị của Ba Ngôi, các phân đoạn trên gợi ý rằng theo nghĩa nghiêm ngặt các bên của giao ước này là Cha và Con, với Cha hứa xức dầu cho Con nhập thể của Ngài bằng Đức Thánh Linh, để mọi điều khoản của giao ước có thể được làm trọn (Ê-sai 42:1, Lu-ca 1:35). Còn về mục đích của Giao Ước Cứu Chuộc, chúng ta đã thấy rằng vào lúc ban đầu Đức Chúa Trời mong muốn tôn vinh Con Ngài bằng cách làm Ngài thành Đầu trên toàn bộ tạo vật, một biến cố sẽ xảy ra ngay khi A-đam vượt qua sự thử thách của mình trong Khu Vườn và ăn Cây Sự Sống (Giăng 5:23, Cô-lô-se 1:16). Tuy nhiên, thấy trước tội lỗi của A-đam — và nhận ra rằng nó đe dọa làm thất bại mục đích nguyên thủy của Ngài — Đức Chúa Trời, để đáp lại, đã hoạch định một kế hoạch thêm và rõ ràng mang tính cứu chuộc. Điều này nữa phù hợp với mục đích đời đời của Ngài, kết quả là Giao Ước Cứu Chuộc sẽ không chỉ làm trọn mong muốn nguyên thủy của Đức Chúa Trời cho Con Ngài và tạo vật của Ngài, mà còn làm trọn nó theo cách bảo đảm một sự bày tỏ còn lớn hơn về vinh quang đa dạng của Đức Chúa Trời ba ngôi. Sự bày tỏ sẽ bao gồm, một mặt, sự thánh khiết, công lý, cơn thịnh nộ, và quyền năng đáng sợ của Ngài; nhưng cũng, mặt khác, những vinh quang của ân điển có chủ quyền, lòng thương xót, sự khôn ngoan, và tình yêu vững bền của Ngài. Nhưng chính xác Đức Chúa Trời đạt được mục đích lớn này như thế nào? Về yếu tính, chiến lược của Ngài để cứu chuộc tội nhân bị nô lệ cho Lãnh Vực của Sự Tối Tăm là gì? Nếu tôi phải trả lời những câu hỏi này bằng một từ Tân Ước duy nhất, từ đó sẽ là “sự tái tóm lược.” Nó đến với chúng ta qua sứ đồ Phao-lô, người xác định mục tiêu tối cao của Đức Chúa Trời trong Lịch Sử Cứu Rỗi là “… việc tái làm đầu (tiếng Hy Lạp: anakephalaio) muôn vật trong Đấng Christ, những vật trên trời và những vật trên đất” (Ê-phê-sô 1:10). Ông muốn nói rằng lực đẩy của Lịch Sử Cứu Rỗi không là gì khác hơn việc chuyển một dân được chọn và thế giới của họ ra khỏi dưới quyền lãnh đạo của A-đam (và khỏi mọi kẻ thù thuộc linh và thể xác ông đã bắt họ phục), và sau đó đặt họ dưới quyền lãnh đạo của Đấng Christ (và dưới mọi người bạn thuộc linh và thể xác sự cai trị nhân từ của Ngài đại diện). Tuy nhiên — và điều này có tầm quan trọng lớn — Đức Chúa Trời không thể đơn giản làm điều này theo ý muốn. Không, trước hết Ngài phải cung cấp, như thể, một cơ sở pháp lý cho sự chuyển giao lớn. Đặc biệt, Ngài phải tìm một cách để ban một cách hợp pháp cho dân Ngài giải thưởng sự sống đời đời mà cha A-đam của họ đã đánh mất tại Ê-đen. Tương tự, Ngài phải tìm một cách để không chỉ tha thứ tội lỗi của họ một cách hợp pháp, mà còn tội lỗi của A-đam đã được quy cho họ. Vậy ở đây là nơi sự tái tóm lược bước vào bức tranh. Để một sự cứu chuộc hợp pháp có thể được hoàn thành, Cha quyết định sai Con Ngài vào thế giới làm một con người, để Ngài (Con) có thể trở thành một A-đam khác, một A-đam tốt hơn, và A-đam Cuối Cùng; A-đam Cuối Cùng, thay mặt cho dân Ngài và thế giới của họ, không chỉ làm điều A-đam đầu tiên đã không làm được, mà còn hoàn tác mọi điều A-đam đầu tiên (và hạt giống được chọn của ông) đã làm (1 Cô-rinh-tô 15:45, Ga-la-ti 4:4tt). Như vậy, chiến lược cứu chuộc của Đức Chúa Trời là, như thể, bắt đầu từ đầu, dựng nên một Đầu mới và tốt hơn cho một nhân loại mới và tốt hơn và thế giới của họ. Tóm lại, Ngài quyết định “tái tóm lược” chính vũ trụ! Với mục tiêu lớn này trong tầm nhìn, Cha — Đấng đứng là thẩm quyền tối cao trong Thần Tính — đặt ra điều khoản (hay yêu cầu) của Giao Ước Cứu Chuộc. Đặc biệt, Ngài đòi hỏi nơi Con Ngài một sự vâng phục hai mặt hoàn hảo, để Ngài có thể hoàn thành một sự cứu chuộc hoàn hảo, đầy trọn (Giăng 10:18). Phần thứ nhất sẽ là một sự vâng phục chủ động. Ở đây Con phải làm điều A-đam đầu tiên (và dòng dõi được chọn của ông) đã không làm được. Tức là, hành động như một người thay thế thay mặt cho dân được chọn của Đức Chúa Trời, Con nhập thể phải tái tóm lược thành công sự thử thách A-đam đầu tiên đã thất bại thay mặt cho tất cả. Hơn nữa, Ngài cũng phải làm trọn yêu cầu công chính của Luật Pháp của Đức Chúa Trời được viết trên lòng A-đam tội lỗi, và cũng trên lòng mọi con cái của ông (Rô-ma 2:12-16, 8:4). Tóm lại, qua một sự tuân theo hoàn hảo mọi ý muốn của Cha, Đức Chúa Trời-Con Người phải làm trọn các điều khoản của Giao Ước Việc Làm được thiết lập tại Ê-đen, qua đó kiếm được cho dân Ngài và thế giới của họ giải thưởng sự sống đời đời (Rô-ma 5:12tt). Chúng ta hãy dừng lại một chút để quan sát ý tưởng này soi sáng phong phú như thế nào các khía cạnh khác nhau của chức vụ trên đất của Chúa Giê-xu. Ví dụ, nó giải thích tại sao Chúa Giê-xu nói với Giăng Báp-tít rằng Ngài (Chúa Giê-xu) “phải làm trọn mọi sự công chính” (Ma-thi-ơ 3:15). Nó giải thích tại sao Đức Thánh Linh thúc đẩy Ngài vào đồng vắng để bị ma quỷ thử nghiệm, giống như A-đam bị ma quỷ thử nghiệm trong Khu Vườn, và Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng Si-na-i (Ma-thi-ơ 4:1tt). Nó giải thích tại sao Ngài “được sinh ra bởi một người nữ, được sinh ra dưới Luật Pháp,” và tại sao Ngài tuân phục Luật Pháp đó cách cẩn thận tỉ mỉ trong mọi chi tiết (Ga-la-ti 4:4; Ma-thi-ơ 5:19, 8:4, 26:18). Trong những phân đoạn này và những phân đoạn tương tự, chúng ta thấy rõ ràng rằng Chúa Giê-xu là một con người đang trong sự thử thách, một con người thực ra đang đi lại những bước chân của A-đam đầu tiên. Để con người và thiên nhiên nhận được sự sống đời đời đã bị đánh mất tại Ê-đen, Đấng Christ không được thất bại trong thử nghiệm. Sự vâng phục thứ hai sẽ là thụ động. Ở đây Con phải hoàn tác điều A-đam Đầu Tiên (và hạt giống được chọn nhưng tội lỗi của ông) đã làm. Nói một cách nghiêm ngặt, chỉ điều này là phần cứu chuộc trong sứ mạng của Ngài, vì chỉ ở đây Ngài mới trả món nợ của dân Ngài cho công lý của Đức Chúa Trời, qua đó mua họ trở lại cho Ngài. Nói cách khác, sẽ không đủ cho Con nhập thể kiếm được món quà sự sống đời đời cho những người được chọn của Đức Chúa Trời qua sự vâng phục chủ động của Ngài. Tại sao? Vì tội lỗi của A-đam đầu tiên đã được quy (tức là được tính) cho họ (Rô-ma 5:12tt), và vì chính tội lỗi của họ, chảy từ bản chất tội lỗi của chính họ, kết án họ thêm nữa. Vì vậy, cho đến khi những tội lỗi đó được tha thứ, cho đến khi giấy nợ đứng chống lại họ được đánh dấu “đã trả” (Cô-lô-se 2:14), và cho đến khi dân sự của Đức Chúa Trời được hòa giải một cách hợp pháp với Quan Án thánh khiết và có chủ quyền (Rô-ma 5:10), họ vẫn không đủ điều kiện nhận món quà lớn của sự sống. Vậy thì, A-đam Cuối Cùng phải đại diện một cách thụ động cho dân Ngài trong sự phán xét. Ngài phải đứng vào vị trí của họ và chịu hình phạt xứng đáng cho tội lỗi của họ, vốn là sự chết (2 Cô-rinh-tô 5:21, 1 Phi-e-rơ 3:18). Chỉ như vậy Cha mới có thể vừa công chính vừa là “Đấng xưng công chính” cho những người một ngày kia sẽ đặt lòng tin của họ nơi Chúa Giê-xu (Rô-ma 3:21-26). Chỉ như vậy Ngài mới có thể ban cho họ món quà sự sống đời đời dưới sự cai trị vinh hiển của Ngài. Cả bằng lời lẫn bằng việc, Chúa Giê-xu cho thấy mình nhận thức một cách sâu sắc — và đôi khi đau đớn — về khía cạnh này của sứ mạng Ngài. Ngài đã đến để phó sự sống mình làm giá chuộc (tức là một tế lễ chuộc tội) cho nhiều người (Mác 10:45). Ngài sẽ phó sự sống mình cho bạn hữu Ngài, và từ bỏ sự sống mình vì chiên (Giăng 15:13, 10:11). Ngài phải được nâng lên khỏi đất, để kéo mọi dân sự của Đức Chúa Trời đến với Ngài (Giăng 12:32). Dự đoán sự chết tàn nhẫn mà qua đó Ngài sẽ hoàn thành những điều này, Ngài nói: “Ta có một phép báp-têm phải chịu, và Ta đau đớn biết bao cho đến khi nó được hoàn thành” (Lu-ca 12:50)! Và tuy nhiên, khi Lễ Vượt Qua cuối cùng của Ngài đến gần, Ngài cố định mắt mình như đá lửa vào thành phố của sự qua đời sắp xảy ra của mình, biết rằng một nhà tiên tri không thể chết ngoài Giê-ru-sa-lem, và rằng giờ đã được chỉ định cho Ngài làm chính điều đó cuối cùng đã đến (Ê-sai 50:7, Mác 10:32tt, Lu-ca 13:33). Vậy ở đây là một phần của sự vâng phục tốn kém Cha đã đặt trước Con trong Giao Ước Cứu Chuộc. Và phần thưởng Ngài ban cho Ngài để đổi lấy nó là gì; lời hứa Ngài ban cho Con Ngài là gì? Kinh Thánh không ngại đáp lại. Trong những điều khác, Cha hứa cung cấp cho Ngài mọi món quà và ân điển cần thiết để trở thành một Đấng Cứu Chuộc chiến thắng; để phục vụ một cách chiến thắng là Nhà Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua được Đức Thánh Linh xức dầu (Mê-si) của Ngài (Thi Thiên 2:2, Ê-sai 61:1, Lu-ca 4:18). Ngài cũng hứa rằng chính Con, trong suốt tiến trình cai trị trên trời của Ngài, sẽ có vinh dự áp dụng sự cứu chuộc Ngài đã mua trên đất, đích thân thâu góp vào, nên thánh, và bảo tồn những người được chọn của Đức Chúa Trời bằng công việc bí mật của Đức Thánh Linh (Sáng Thế Ký 2:22, Thi Thiên 2:8, Giăng 6, 10. 17, Công Vụ 2:33, Tít 2:14). Hơn nữa, Ngài ban cho rằng Con cũng phải hoàn thành kế hoạch của Ngài cho vũ trụ — cả trong sự phán xét cuối cùng lẫn sự cứu chuộc cuối cùng — tại Sự Đến của Ngài trong vinh quang vào cuối thời đại (Ma-thi-ơ 24-25, Giăng 5:19tt). Tóm lại, lời hứa của Cha cho Con Ngài trong Giao Ước Cứu Chuộc là Ngài (Đấng Christ) phải ban cho con cái yêu dấu của Ngài (Cha) món quà ban sự sống là sự hiểu biết về vinh quang của Đức Chúa Trời, và rằng khi làm như vậy Ngài (Đấng Christ) phải vô hạn làm vui lòng và vinh hiển hóa Đấng đã lên kế hoạch công việc lớn này và sai Ngài đến với nó (Giăng 5:24-30, 17:3, Phi-líp 2:5-11, Hê-bơ-rơ 1:1tt, 12:1-3, Khải Huyền 5). Đọc Tân Ước là học được rằng Con rất thích các điều khoản của thỏa thuận này, và rằng Ngài quả thật đã nhận lấy mệnh lệnh của Cha Ngài với sự vâng phục thánh khiết, lòng nhiệt thành, và niềm vui (Giăng 4:34, 10:18, 12:49, 17:1-4, Hê-bơ-rơ 10:5-7, 12:2). Giao Ước Ân Điển Chúng ta đã thấy rằng khi hình thành Giao Ước Cứu Chuộc Cha cũng có trong tầm nhìn một Giao Ước Ân Điển giữa Đức Chúa Trời và con người. Thỏa thuận được thực hiện với Con trong cõi đời đời quá khứ phải được diễn ra trên sân khấu lịch sử thế giới. Như chúng ta sẽ sớm thấy, trong thời Cựu Ước Đức Chúa Trời quản trị giao ước này một cách che giấu vào nhiều dịp khác nhau. Trong thời Tân Ước, Ngài vén màn và quản trị nó vào nhiều dịp khác nhau. Ý tưởng về việc vén màn là quan trọng. Một khi Đấng Christ đã bước vào thế giới, sống, chết, sống lại, trở về trời, và sai Đức Thánh Linh đến, mầu nhiệm của Đức Chúa Trời trở thành một bí mật mở: Giao Ước Đời Đời được trưng bày đầy đủ trước con người và thiên sứ, để mọi yếu tố của Giao Ước Ân Điển — các điều khoản của sự cứu rỗi đời đời — có thể đi ra như Tin Tốt Lành cho mọi quốc gia trên đất. Giao Ước Ân Điển, vậy thì, không là gì khác hơn Phúc Âm, mà Đấng Christ truyền lệnh cho Hội Thánh của Ngài công bố và dạy cho mọi tạo vật (Ma-thi-ơ 28:18tt). Nàng phải giải thích rằng các bên của giao ước là Đức Chúa Trời và tội nhân tin. Sự chu cấp ân điển của giao ước là Chúa Giê-xu Christ: Con của Đức Chúa Trời và A-đam Cuối Cùng, Đấng mà sự vâng phục chủ động và thụ động của Ngài bảo đảm một sự cứu chuộc đầy đủ, qua đó làm cho chính mối quan hệ giao ước trở nên có thể. Lời hứa của giao ước là sự sống đời đời với (và trong) Đức Chúa Trời; một sự sống bắt đầu bằng món quà Đức Thánh Linh cho mỗi tín đồ; một sự sống được hoàn thành tại sự tái lâm của Đấng Christ, khi chính Ngài giới thiệu Vương Quốc trong sự đầy trọn của nó cho mọi tín đồ. 1 Điều khoản, hay điều kiện bước vào giao ước, không phải là bất kỳ sự kết hợp nào của việc làm con người, mà là đức tin đơn giản nơi công việc đầy đủ trọn vẹn của Đấng Christ (Giăng 6:29, Công Vụ 16:31, Ê-phê-sô 2:8-9). Cuối cùng, hình phạt cho mọi người bất tuân khước từ sự chu cấp của giao ước là hình phạt đời đời. Một lần nữa, qua việc rao giảng Phúc Âm, Đức Chúa Trời mời gọi — quả thật, truyền lệnh — mọi người nghe nó xem xét những tuyên bố của Đấng Christ; cân nhắc bằng chứng đa dạng được ân điển ban để xác nhận những tuyên bố đó; quay lại và đến với Nhà Tiên Tri, Thầy Tế Lễ và Vua thiêng liêng; và như vậy bước vào Giao Ước Ân Điển với Ngài (Ma-thi-ơ 11:28, Giăng 5:40, 7:37, Công Vụ 10:35, 17:30, 1 Giăng 3:23, Khải Huyền 22:17). Ở đây, trong sự thúc đẩy truyền giáo của Hội Thánh vào Lãnh Vực của Sự Tối Tăm, là nơi trọng tâm rơi vào nghĩa vụ của con người phải đáp lại: tiếp nhận tình yêu của lẽ thật (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:10), tìm kiếm nó một cách siêng năng (Công Vụ 17:11), cầu nguyện về nó (Ma-thi-ơ 7:7), hỏi về nó (Công Vụ 8:31), và, cuối cùng, chọn người chúng ta sẽ phục vụ (Giô-suê 24:15, Lu-ca 19:27, Hê-bơ-rơ 13). Và khi mời gọi mọi người như vậy, Đức Chúa Trời chắc chắn sẽ làm trọn cam kết của Ngài với Con Ngài trong Giao Ước Cứu Chuộc, đem dân Ngài đến với Đấng Christ một cách không thể sai, qua Ngài họ quả thật sẽ bước vào một giao ước đời đời với Ngài (Ê-sai 8:18, Giăng 6:37, 10:16, 17:6, Rô-ma 8:30, Hê-bơ-rơ 2:13). Giao Ước Đời Đời và Lịch Sử Cứu Rỗi Bây giờ chúng ta sẵn sàng bắt đầu cuộc hành trình của mình qua Lịch Sử Cứu Rỗi. Tại sao? Vì bây giờ chúng ta hiểu từ Tân Ước Lịch Sử Cứu Rỗi là gì: Nó là một sự quản trị tiến bộ của Giao Ước Đời Đời. Trước Sự Sa Ngã, không có nhu cầu về Lịch Sử Cứu Rỗi.
- Chương 8 Nước Đức Chúa Trời trong Lời Hứa Thời Cựu Ước
- Chương 9 Sự Đến của Nước Đức Chúa Trời
- Chương 10
- Chương 11
- Chương 12
- Chương 13 Các Nguyên Tắc Tân Ước Để Giải Thích Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước Trong hành trình của chúng ta cho đến nay, chúng ta đã thường nói về Phép Giải Kinh Giao Ước Mới. Chúng ta đã định nghĩa nó là phương pháp Tân Ước để giải thích Cựu Ước. Chúng ta đã học rằng chính Đấng Christ đã giới thiệu nó cho các môn đồ của Ngài. Chúng ta đã khám phá, rất dài, cơ sở thần học của nó, mà chúng ta đã xác định là sự mặc khải tiệm tiến, nhưng là sự mặc khải tiệm tiến thuộc một loại rất đặc biệt; sự mặc khải tiệm tiến đến nỗi Cựu Ước là Tân Ước được che giấu (dưới một bức màn gồm nhiều hình bóng và bóng dáng khác nhau), trong khi Tân Ước là Cựu Ước được bày tỏ (bởi sự hiện ra trong lịch sử của Đấng Christ và Giao Ước Đời Đời, qua đó Cựu Ước được vén màn). Rồi, trong một cuộc khảo sát dài về bản chất và các giai đoạn của Vương Quốc trong OTKP, chúng ta bắt đầu thấy rằng trong khi chủ nghĩa chữ nghĩa tiên tri ném chúng ta vào một vũng lầy của sự hỗn loạn và mâu thuẫn, thì NCH dường như nhanh chóng giải quyết mọi khó khăn, và cũng đặt trước đôi mắt ngạc nhiên của chúng ta một tấm thảm tiên tri đẹp đẽ, nhiều mặt, nhưng hoàn toàn tích hợp; một tấm thảm ở khắp nơi mô tả Đấng Christ và Vương Quốc thuộc linh hai phương diện mà Ngài đã giới thiệu dưới Giao Ước Mới. Bây giờ chúng ta phải tiến thêm một bước nữa. Bây giờ chúng ta phải quay sang chính Tân Ước Giáo Huấn — và lần này ít nhiều chỉ tập trung vào các tác phẩm của các sứ đồ — để nhận ra và phát triển một bộ nguyên tắc hướng dẫn hoàn chỉnh cho việc giải thích đúng đắn OTKP. Đó sẽ là mục tiêu của chúng ta ở đây trong chương 13. Rồi, trong chương 14, chúng ta sẽ xem xét một số OTKP thực sự được các sứ đồ trích dẫn trong các tác phẩm của họ, để xem liệu họ có thực sự sử dụng những nguyên tắc này để giải thích chúng hay không. Tóm lại, mục tiêu của chúng ta trong hai chương tiếp theo là xem liệu các sứ đồ, bằng giới luật và gương mẫu, có sử dụng NCH để giải thích OTKP hay không. Nếu họ làm vậy, chắc chắn chúng ta cũng nên đi và làm như vậy. Những Cách Nhìn Mới Sau khi đã mở mắt họ ra với tấm lòng, cấu trúc và tiến trình của Lịch Sử Cứu Rỗi, Đấng Christ được tôn cao đã khai tâm cho các sứ đồ của Ngài — và mọi người dân Giao Ước Mới của Ngài — vào những cách nhìn mới về Cựu Ước nói chung, và OTKP nói riêng. Khi được gộp lại với nhau, những cách nhìn mới này cấu thành điều mà chúng ta đã gọi là NCH. Trong phần thảo luận tiếp theo, tôi sẽ xác định bảy cách như vậy, thảo luận ngắn gọn về chúng, và làm nổi bật chúng trong các tác phẩm của các sứ đồ. Để minh họa, tôi cũng sẽ áp dụng chúng vào Sáng Thế Ký 3:15, lời tiên tri Phúc Âm đầu tiên, trong đó chúng ta nghe Đức Chúa Trời phán với con rắn: “Ta sẽ làm cho mày cùng người nữ thù nghịch nhau, dòng dõi mày cùng dòng dõi người nữ thù nghịch nhau. Người sẽ giày đạp đầu mày, còn mày sẽ cắn gót chân người.” Xin lưu ý rằng trong những cách nhìn này có một số chồng chéo: Một số cách hàm ý và bao hàm những cách khác. Tuy nhiên, mỗi cách tương đối khác biệt, và do đó đáng được xử lý riêng. Dựa trên một cách đọc cẩn thận Tân Ước, chúng ta có thể nói rằng bằng giới luật và gương mẫu, các sứ đồ của Đấng Christ, theo gương Thầy của họ, thúc giục chúng ta mang những cách nhìn sau đây đến với Cựu Ước: 1. Theo Nghĩa Đen Cách nhìn này áp dụng chủ yếu cho lớp nền tảng lớn của sự mặc khải Cựu Ước, các câu chuyện lịch sử của nó. Chúng ta đọc chúng theo nghĩa đen khi chúng ta xem chúng như những lời trình bày về sự kiện lịch sử. Các sứ đồ, trong cách tiếp cận lịch sử Cựu Ước của họ, đã làm chính điều này. Họ coi A-đam, Nô-ê, Áp-ra-ham, Môi-se và Đa-vít là những nhân vật lịch sử có thật. Họ coi sự sáng tạo, cuộc thử thách trong Ê-đen, Sự Sa Ngã của A-đam, sự giáng xuống của Lời Rủa Sả, Trận Lụt, Sự Phân Tán tại Ba-bên, lời kêu gọi Áp-ra-ham, và Cuộc Xuất Hành là những sự kiện lịch sử có thật. Họ coi lịch sử Cựu Ước là lịch sử có thật, siêu nhiên và tất cả. Thật vậy, nếu họ đã coi nó là một điều gì khác — chẳng hạn như thần thoại hay truyền thuyết — họ hẳn đã coi mình là đáng thương hơn hết mọi người, vì hy vọng đời đời của họ trong Đấng Christ tự nó là một hy vọng lịch sử, một hy vọng hoàn toàn phụ thuộc vào tính xác thực lịch sử của Lịch Sử Cứu Rỗi Cựu Ước và Tân Ước (Lu-ca 1:1-4, 1 Cô-rinh-tô 15:12-19, 1 Ti-mô-thê 1:4, 4:7, 2 Phi-e-rơ 1:16). Do đó, khi giải thích Cựu Ước theo nghĩa đen, các sứ đồ đã đọc Sáng Thế Ký 3:15 như một câu chuyện lịch sử có thật. Họ khẳng định rằng Đức Chúa Trời thực sự đã phán những lời đó với con rắn, và cũng với tà linh ngự trong nó. Hơn nữa, họ cũng khẳng định rằng lời của Đức Chúa Trời có một nghĩa đen (tức là, một nghĩa tự nhiên hay thuộc thể) đối với chúng; rằng Đức Chúa Trời thực sự đã đặt một tinh thần thù nghịch giữa Ê-va và con rắn đặc biệt này, và cũng giữa các con (thuộc thể) của nàng và các con của nó, với kết quả là những người thật sẽ bị những con rắn thật cắn, và đến lượt họ sẽ thực sự giày đạp chúng dưới chân. Tuy nhiên, các sứ đồ hẳn sẽ không khẳng định rằng nghĩa này đã cạn kiệt — hay thậm chí chạm đến bề mặt — của những lớp ý nghĩa sâu xa hơn được gắn trong lời của Đức Chúa Trời. Ở đây, hai câu hỏi tự nhiên nảy sinh: Liệu OTKP có thể có một lớp ý nghĩa theo nghĩa đen, cũng như một lớp ý nghĩa bóng bẩy hơn không? Và nếu vậy, liệu lớp theo nghĩa đen này có thể đang nói về một Thiên Hy Niên trong tương lai không? Chúng ta sẽ chú ý đến những câu hỏi quan trọng này sau. 1 2. Đạo Đức Các sứ đồ cũng đọc Cựu Ước theo phương diện đạo đức, như một sự mặc khải về ý muốn giới luật của Đức Chúa Trời cho thái độ, lời nói và việc làm của mọi người, đặc biệt là dân Giao Ước Mới của Ngài. Hiển nhiên, cách nhìn này phát huy tác dụng tự nhiên nhất khi chúng ta gặp những đoạn Cựu Ước như Mười Điều Răn, hoặc vô số lời kêu gọi ăn năn và trung tín với giao ước được tìm thấy trong các Thi Thiên và các Tiên Tri. Tuy nhiên, trong việc rút ra ứng dụng đạo đức từ Cựu Ước, các sứ đồ đi xa hơn nhiều so với việc đơn giản nhắc lại các giới luật Cựu Ước cho các môn đồ Tân Ước. Thay vào đó, họ cố công chỉ ra những hàm ý đạo đức của mọi bản văn Cựu Ước cho tín đồ trong Đấng Christ. Nói cách khác, vì hoàn toàn tin chắc rằng toàn bộ Cựu Ước — dù là lịch sử, luật pháp, thơ ca hay lời tiên tri của nó — cuối cùng đều liên quan đến những điều của Đấng Christ, nên cách đọc đạo đức của các sứ đồ về Cựu Ước không chỉ đơn thuần tập trung vào luật pháp, mà tập trung vào Đấng Christ và tập trung vào Phúc Âm. Tân Ước cung cấp một số minh họa hấp dẫn về cách tiếp cận này. Chẳng hạn, rút ra rộng rãi từ câu chuyện về những thất bại đạo đức của Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng Si-na-i, Phao-lô khuyên các Cơ Đốc nhân về cách họ nên bước đi trong đồng vắng của thời đại gian ác hiện tại này (1 Cô-rinh-tô 10:1 trở đi). Trích dẫn Luật Pháp Cựu Ước về việc nông dân không được bịt miệng con bò khi nó đang đạp lúa, ông cũng chỉ dạy các Cơ Đốc nhân về cách họ nên cung cấp các nhu cầu vật chất cho các lãnh đạo của họ (1 Cô-rinh-tô 9:9, 1 Ti-mô-thê 5:18). Suy ngẫm về nhiều lời tiên tri Cựu Ước về Sự Phán Xét và Sự Cứu Chuộc cuối cùng, Phi-e-rơ thúc ép ứng dụng của mình, hỏi rằng các thánh đồ Tân Ước — những người sắp sửa thấy Sự Phán Xét đó — nên là hạng người nào trong mọi cách ăn ở thánh sạch và tin kính (2 Phi-e-rơ 3:11-14). Còn Giăng, ông trích dẫn câu chuyện Cựu Ước về Ca-in và A-bên, không chỉ để chỉ ra rằng các tín đồ nên yêu thương nhau, mà còn rằng họ không nên ngạc nhiên khi thế gian — đôi khi được thể hiện trong những anh em giả — ghét họ (1 Giăng 3:10-13). Như vậy, đối với các sứ đồ, mọi lời tuyên bố trong Cựu Ước đều chứa đựng những mệnh lệnh — những mệnh lệnh Phúc Âm — mà chỉ sự mặc khải Tân Ước mới có thể đưa ra ánh sáng trọn vẹn của ban ngày. Chúng ta có thể áp dụng cách nhìn đạo đức vào Sáng Thế Ký 3:15. Đó là một lời tiên tri: Nó đơn giản nói về điều Đức Chúa Trời sẽ làm, và điều sẽ xảy ra khi Ngài làm. Tuy nhiên, nó cũng mang tính đạo đức. Nếu Đức Chúa Trời đã đặt sự thù nghịch giữa Người Nữ và Con Rắn, thì khá rõ ràng rằng Người Nữ nên ghét Con Rắn và những việc gian ác của nó (Rô-ma 7:15, Giu-đe 1:23, Khải Huyền 2:6, 15). Tuy nhiên, khi quay sang Tân Ước, chúng ta tìm thấy một điều khiến chúng ta phải giật mình, một điều cho chúng ta thấy chúng ta cần Tân Ước biết bao để rút ra những hàm ý đạo đức đúng đắn của đoạn này hay bất kỳ đoạn Cựu Ước nào khác. Vì trong khi người ta cũng có thể tự nhiên kết luận từ Sáng Thế Ký 3:15 rằng dòng dõi của Người Nữ nên ghét dòng dõi của Con Rắn, thì Chúa Giê-xu — cách siêu nhiên — bảo các thánh đồ đang sống của Ngài rằng thay vào đó họ nên yêu kẻ thù của mình, cầu nguyện cho họ, và làm điều lành cho họ (Ma-thi-ơ 5:43-44); thật vậy, rằng trong Thời Đại Rao Giảng và Thử Thách này, họ nên ban cho họ Phúc Âm, để dòng dõi của Con Rắn có thể trở thành dòng dõi của Người Nữ, và cũng là anh em chị em của họ trong Đấng Christ (Công Vụ Các Sứ Đồ 26:12-18, Ê-phê-sô 1:5-6, 2:1 trở đi, Cô-lô-se 1:13)! 3. Hình Bóng Các sứ đồ đọc Cựu Ước theo phương diện hình bóng. Vì cách nhìn này bao hàm rất nhiều cách khác (xem bên dưới), nên theo một số phương diện, nó là quan trọng nhất. Ý tưởng chính ở đây là trong cả bốn sự quản trị Cựu Ước của Giao Ước Đời Đời — và thật vậy trong chính sợi dọc và sợi ngang của mọi lịch sử Cựu Ước — Đức Chúa Trời đã vui lòng bày tỏ những điều của Đấng Christ theo một cách che giấu. Đặc biệt, Ngài đã bày tỏ chúng bằng phương tiện các hình bóng. Một lần nữa, chúng ta đã định nghĩa các hình bóng là những con người, nơi chốn, sự vật, sự kiện hoặc thể chế trong Cựu Ước “cách huyền nhiệm” và tượng trưng chỉ về phía trước đến một số yếu tố của Giao Ước Đời Đời. Càng đọc Cựu Ước, chúng ta càng thấy chúng. Thật vậy, chính Đấng Christ đã nói rõ với chúng ta rằng toàn bộ Cựu Ước đều mang tính hình bóng: lịch sử, luật pháp, thơ ca, châm ngôn và lời tiên tri của nó (Ma-thi-ơ 5:17-18, Lu-ca 24:25-27, Giăng 5:39-46). Ngài xem nó như một mạng lưới rộng lớn gồm những bức tranh mang tính biểu tượng cao; những bức tranh mà qua đó Đức Chúa Trời đã vui lòng cung cấp một sự mặc khải che giấu về kế hoạch cứu rỗi đời đời của Ngài, đồng thời Ngài cũng tạo ra một “ngôn ngữ của Si-ôn” trong Kinh Thánh mà hình ảnh đa dạng của nó từ nay sẽ phục vụ như một phương tiện cho sự diễn đạt thơ mộng về những lẽ thật cứu chuộc cao cả của Ngài (Thi Thiên 78:2, Ma-thi-ơ 5:17-18, Lu-ca 24:25-27, Giăng 5:39-46). Sau này chúng ta sẽ thấy điều này quan trọng như thế nào cho việc giải thích đúng đắn sách Khải Huyền. Cả bằng giới luật và gương mẫu, các sứ đồ đã dạy chúng ta giải thích Cựu Ước theo phương diện hình bóng. Về phương diện giới luật, nhiều đoạn Tân Ước hiện ra trong tâm trí. Một trong những đoạn quan trọng nhất là 1 Cô-rinh-tô 15:46. So sánh và đối chiếu A-đam Thứ Nhất và A-đam Cuối Cùng, Phao-lô tuyên bố: “Không phải điều thuộc linh đến trước, nhưng điều tự nhiên; rồi mới đến điều thuộc linh” (1 Cô-rinh-tô 15:46). Nằm ở nền tảng của bản văn khá khó hiểu này là nguyên tắc mặc khải tiệm tiến. Phao-lô đang nói rằng trong thời Cựu Ước, những điều “tự nhiên” chỉ về, và dọn đường cho, những điều “thuộc linh”. Điều này đúng với A-đam thứ nhất, và cũng đúng với nhiều điều khác nữa. Thật vậy, toàn bộ dàn cảnh của những điều “tự nhiên” trong Cựu Ước đều chỉ về, và dọn đường cho, những điều thuộc linh của Đấng Christ và Giao Ước. Do đó, để hiểu ý nghĩa sâu xa của những điều tự nhiên, chúng ta phải nhìn chúng qua lăng kính của điều thuộc linh. Chúng ta phải giải thích chúng theo phương diện hình bóng. Các bản văn Tân Ước khác khuyến khích việc giải thích theo hình bóng bao gồm Cô-lô-se 2:17, nơi Phao-lô khẳng định rằng các thể chế Cựu Ước như lễ hội, trăng mới và ngày Sa-bát chỉ là những “bóng dáng” đơn thuần, những bóng dáng được tạo ra bởi “thực chất” thật là Đấng Christ và Giao Ước Đời Đời. Tác giả thư Hê-bơ-rơ đồng ý, tuyên bố rằng Luật Pháp chỉ có một bóng dáng của những điều tốt lành sẽ đến, chứ không phải chính hình dạng của các sự vật đó; rằng sự phục vụ thờ phượng thuộc thể công phu do Môi-se thiết lập chỉ là một phản chiếu mờ nhạt của những thực tại thuộc linh cao cả, những thực tại từ lâu đã được chuẩn bị “trên Núi” (của thiên đàng), được truyền đạt theo phương diện hình bóng cho Môi-se, và nay đã được bày tỏ trong Đấng Christ (Hê-bơ-rơ 8:4-5, 9:11-12, 10:1). Còn sứ đồ Phi-e-rơ, ông đã thấy rằng nước mà qua đó Nô-ê và gia đình ông đã an toàn đi qua mang tính hình bóng; rằng chúng nói cả về sự phán xét cánh chung sẽ đến, và về một phép báp-têm hiện tại cứu một tín đồ khỏi sự phán xét đó (1 Phi-e-rơ 3:18-22, 2 Phi-e-rơ 3). Vậy chúng ta thấy rằng mọi sứ đồ đều đọc Cựu Ước theo phương diện hình bóng. Họ nhận ra rằng trong thời Cựu Ước, Đức Chúa Trời đã dùng nhiều hình bóng và bóng dáng lịch sử khác nhau để nói về “những điều tốt lành sẽ đến”, những điều của Đấng Christ; và họ thúc giục chúng ta cũng nhận ra điều đó (Hê-bơ-rơ 9:11, 10:1). Để cảm nhận được mức độ của hình bóng Cựu Ước — và mức độ của việc giải thích theo hình bóng trong Tân Ước — bây giờ chúng ta hãy xem xét một số ví dụ cụ thể. Sau khi Đấng Christ phục sinh thăng thiên lên trời, Ngài đã đổ Đức Thánh Linh ra và mở trí cho các sứ đồ, để họ có thể hiểu trọn vẹn Kinh Thánh Cựu Ước (Lu-ca 24:45). Cuộc cách mạng trong cách nhìn của họ thật phi thường. Từ nay, họ thấy những con người Cựu Ước là các hình bóng: A-đam (Rô-ma 5:14, 1 Cô-rinh-tô 14:45), Mên-chi-xê-đéc (Hê-bơ-rơ 5:8-10, 7:1-17), Môi-se (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:20-22, Hê-bơ-rơ 3:2-6), và nhiều người nữa. Họ thấy những nơi chốn Cựu Ước là các hình bóng: Ê-díp-tô (Công Vụ Các Sứ Đồ 7:9-10, 30-36, Khải Huyền 11:8), đồng vắng Si-na-i (1 Cô-rinh-tô 10:5, Khải Huyền 12:6), Ca-na-an (Sáng Thế Ký 17:4-6, Rô-ma 4:13, Hê-bơ-rơ 11:13-16), Si-ôn (Hê-bơ-rơ 12:22, Khải Huyền 4:1), Giê-ru-sa-lem (Ga-la-ti 4:25-26, Hê-bơ-rơ 12:22), và hơn nữa. Họ thấy những sự vật Cựu Ước là các hình bóng: trụ mây và lửa dẫn dắt dân Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng (1 Cô-rinh-tô 10:1-2), ma-na mà họ đã ăn (1 Cô-rinh-tô 10:3), tảng đá mà từ đó họ uống (1 Cô-rinh-tô 10:4), và hơn nữa. Họ thấy những sự kiện Cựu Ước là các hình bóng: Trận Lụt (1 Phi-e-rơ 3:18-22), cuộc sống lưu trú suốt đời của Áp-ra-ham (Hê-bơ-rơ 11:8-10), việc (suýt) hiến tế Y-sác (Hê-bơ-rơ 11:17-19), Cuộc Xuất Hành khỏi Ê-díp-tô (1 Cô-rinh-tô 10:1-11, Hê-bơ-rơ 3:7-19, 4:1-11), và hơn nữa. Rất quan trọng, họ cũng thấy các thể chế Cựu Ước (Môi-se) là các hình bóng: các tiên tri (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:22), các thầy tế lễ (Hê-bơ-rơ 3:1), các vua (Hê-bơ-rơ 7:1), sự phục vụ thờ phượng trong đền tạm/đền thờ (Hê-bơ-rơ 8:1-10:25), các sinh tế bằng súc vật (Ê-phê-sô 5:2, Hê-bơ-rơ 9:26), phép cắt bì (Phi-líp 3:3, Cô-lô-se 2:11), ngày Sa-bát (Cô-lô-se 2:16-17, Hê-bơ-rơ 4:1 trở đi), Lễ Vượt Qua (1 Cô-rinh-tô 5:7 trở đi), Lễ Ngũ Tuần (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:1, lề NAS), dòng dõi của Áp-ra-ham (Rô-ma 4:16-17, Ga-la-ti 3:15-16, 29), nhà của Môi-se (Hê-bơ-rơ 3:1-6), triều đại của Đa-vít (Công Vụ Các Sứ Đồ 15:13-21), dân tộc thầy tế lễ Y-sơ-ra-ên (Rô-ma 9:6-8, Ga-la-ti 6:16, Hê-bơ-rơ 8:10, 1 Phi-e-rơ 2:9), và chính giao ước Môi-se (Hê-bơ-rơ 8:6-13, 9:1 trở đi). Sự phong phú tuyệt đối của những ví dụ này thật ấn tượng. Thật vậy, nó buộc chúng ta phải kết luận rằng sau Lễ Ngũ Tuần, các sứ đồ đã đi đến chỗ xem toàn bộ Cựu Ước là một sự mặc khải sơ bộ, hứa hẹn và chuẩn bị về Đấng Christ; một sự mặc khải mà trên đó Đức Chúa Trời, vì những lý do khôn ngoan, đã đặt một bức màn dày gồm hình bóng và bóng dáng Cựu Ước. Hơn nữa, họ cũng nhận ra rằng tội lỗi và Sa-tan đã đặt một loại bức màn khác trên tâm trí của những người không tin, một bức màn mù lòa thuộc linh ngăn cản họ nhận ra những điều của Đấng Christ trong Kinh Thánh Cựu Ước (Công Vụ Các Sứ Đồ 13:27, 2 Cô-rinh-tô 3:12-18). Tuy nhiên, họ cũng vinh dự trong sự kiện rằng bất cứ lúc nào Đức Chúa Trời tể trị cũng có thể cách ân điển đặt một người không tin vào trong Đấng Christ, mở mắt người ấy, và loại bỏ vĩnh viễn các bức màn (Giăng 3:3, 6:43-45, Lu-ca 24:45, 2 Cô-rinh-tô 3:16). Trước đây trong nghiên cứu của chúng ta, chúng ta đã xem xét kỹ lưỡng hình bóng học của Sáng Thế Ký 3:15, vì vậy tôi không cần phải lặp lại mình ở đây. Tuy nhiên, chúng ta có thể dừng lại để một lần nữa kinh ngạc về cách mà, trong khoảng 30 từ, Đức Chúa Trời có thể nói theo hình bóng về Sa-tan, Đấng Christ, Hội Thánh, sự đóng đinh trên thập tự giá, sự lật đổ vương quốc thuộc linh của Sa-tan, trận chiến lâu dài giữa Hội Thánh và Thế Gian, và sự hủy diệt cuối cùng của Sa-tan và những kẻ theo nó vào cuối thời đại. Và tất cả những điều này còn chưa nói đến ý nghĩa của lớp theo nghĩa đen, vốn cảnh báo rất hữu ích cho con trai và con gái của Ê-va tránh đến quá gần rắn! 4. Cánh Chung Gần gũi liên quan đến cách nhìn theo hình bóng là cách nhìn cánh chung. Các sứ đồ đã sử dụng nó một cách tự do. Họ đọc Cựu Ước như một thân thể của sự mặc khải thiên thượng trong đó Đức Chúa Trời đã dùng ngôn ngữ huyền nhiệm, hình bóng để nói về những điều sẽ đến, những điều mà Ngài sẽ bày tỏ trong những ngày sau rốt (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:17, Hê-bơ-rơ 1:2, 1 Phi-e-rơ 1:20, 2 Phi-e-rơ 3:3, Giu-đe 1:18). Cách tiếp cận cánh chung của các sứ đồ đối với Cựu Ước đặc biệt rõ ràng trong các thư tín của Phao-lô. Chẳng hạn, khi trình bày Phúc Âm cho người Rô-ma, ông đã viết: “Nhưng bây giờ, ngoài Luật Pháp, sự công chính của Đức Chúa Trời đã được bày tỏ, được Luật Pháp và các Tiên Tri làm chứng” (Rô-ma 3:21). Điều này song song với những lời nhận xét của ông ở cuối thư, nơi ông đề cập rõ ràng đến Phúc Âm như một sự huyền nhiệm lớn, một sự huyền nhiệm đã được giữ bí mật trong nhiều thời đại đã qua, nhưng bây giờ, trong những ngày sau rốt này, cuối cùng đã được bày tỏ cho toàn thế giới (Rô-ma 16:25-27). Trong hai bản văn này, chúng ta thấy rõ cách sứ đồ bây giờ hiểu và sử dụng Cựu Ước. Ông hiểu rằng nó làm chứng cho sự huyền nhiệm tối thượng của Đức Chúa Trời, Giao Ước Đời Đời. Nhưng ông cũng thấy rằng trong nhiều thời đại đã qua, Đức Chúa Trời đã giữ sự huyền nhiệm đó như một bí mật, giấu nó dưới một bức màn gồm hình bóng và bóng dáng Cựu Ước. Theo đó, mọi sự mặc khải Cựu Ước đều ngầm (và đôi khi rõ ràng) hướng về một thời điểm tốt hơn; thật vậy, hướng về kỳ trọn vẹn, trong đó sẽ có một sự vén màn trọn vẹn về Con của Đức Chúa Trời, sự công chính của Đức Chúa Trời, và Phúc Âm của Đức Chúa Trời (Ga-la-ti 4:4, Ê-phê-sô 1:10). Hơn nữa, cũng sẽ có một sự vén màn về (ý nghĩa sâu xa của) chính Kinh Thánh Cựu Ước! Vậy một lần nữa, Phao-lô và các sứ đồ khác đã đi đến chỗ coi toàn bộ Cựu Ước là một thân thể rộng lớn của sự mặc khải thiên thượng hứa hẹn, mô tả và chuẩn bị cho một sự quản trị của Giao Ước Đời Đời trong những ngày sau rốt (và tốt nhất). Nó mang tính cánh chung xuyên suốt (1 Cô-rinh-tô 1:26, Ê-phê-sô 1:7-10, Tít 1:3, Hê-bơ-rơ 9:26, 1 Phi-e-rơ 1:10-12, 2 Phi-e-rơ 2:19-21). Chúng ta đã thấy rằng việc giải thích cánh chung về Cựu Ước không thể tách rời khỏi việc giải thích theo hình bóng; rằng theo chính bản chất của nó, hình bóng học Cựu Ước hướng về những điều sau rốt. Hết lần này đến lần khác, các sứ đồ chứng tỏ sự đánh giá cao của họ đối với lẽ thật mới và quan trọng này. A-đam thứ nhất là một hình bóng của A-đam cuối cùng (Rô-ma 5:12-21, 1 Cô-rinh-tô 15:45). Người giải cứu đầu tiên (Môi-se) là một hình bóng của Đấng Giải Cứu cuối cùng (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:20-22, Hê-bơ-rơ 3:2-6). Lễ Vượt Qua đầu tiên là một hình bóng của Lễ Vượt Qua cuối cùng (1 Cô-rinh-tô 5:7). Đền thờ đầu tiên là một hình bóng của Đền Thờ cuối cùng (1 Cô-rinh-tô 3:16, Ê-phê-sô 2:19-22, 1 Phi-e-rơ 2:4-5). Đây chỉ là một mẫu trong nhiều trường hợp trong đó những điều nhỏ hơn, tạm thời và thuộc thể của Cựu Ước hướng về những điều lớn hơn, vĩnh viễn và thuộc linh của Tân Ước; trong đó chúng hướng về những điều sau rốt. Quay lại Sáng Thế Ký 3:15, chúng ta thấy rằng cách nhìn cánh chung mang lại những kho báu phong phú. Nhìn vượt qua nghĩa đen đến nghĩa hình bóng, chúng ta đột nhiên nghe Đức Chúa Trời nói về điều Ngài sẽ làm trong kỳ trọn vẹn, trong những ngày sau rốt: Ngài sẽ đặt sự thù nghịch giữa Con Rắn (Sa-tan) và Dòng Dõi của Người Nữ (Đấng Christ), đến mức hai bên sẽ bước vào cuộc chiến sinh tử. Vâng, Sa-tan sẽ làm bầm gót chân của Đấng Christ cho đến chết. Tuy nhiên, như sự phục sinh của Đấng Christ sẽ cho mọi dân tộc thấy dồi dào, “chiến thắng” của Sa-tan sẽ nhanh chóng bị coi là thất bại tối hậu của nó. Vì theo chính thiết kế của Đức Chúa Trời, sự chết của Đấng Christ sẽ mang tính cứu chuộc; và vì nó sẽ mang tính cứu chuộc, Người Nữ cũng sẽ được đưa trở lại đời sống (thuộc linh), học cách ghét chủ cũ của mình, và — vào cuối câu chuyện — sẽ là chính công cụ phán xét mà qua đó Chủ mới của nàng sẽ hoàn toàn giày đạp đầu của Sa-tan và những kẻ tự nguyện theo nó (Ê-xê-chi-ên 37:1 trở đi, Rô-ma 16:20, 1 Cô-rinh-tô 6:2-3). Tất cả những điều này và hơn nữa lập tức hiện ra khi, với đôi mắt Tân Ước đã phát triển trọn vẹn, chúng ta tìm kiếm nghĩa cánh chung của Sáng Thế Ký 3:15. 5. Giao Ước Sau khi đã tiếp nhận mọi sự khôn ngoan và hiểu biết về mục đích và kế hoạch đời đời của Đức Chúa Trời, các sứ đồ giờ đây đã có thể đọc Cựu Ước theo phương diện giao ước; họ đã có thể nhìn vượt qua các hình bóng và bóng dáng đến sự huyền nhiệm lớn của Đức Chúa Trời, Giao Ước Đời Đời trong Đấng Christ. Hơn nữa, khi viết như họ đã viết, họ đã ban cho chúng ta những công cụ để làm điều tương tự. Trong chương 7 và 8, chúng ta đã thảo luận về bản chất của Giao Ước Đời Đời ở một mức độ nào đó, và cũng đã khám phá tính liên quan của nó cho việc giải thích đúng đắn Cựu Ước. Chúng ta đã học rằng chúng ta đang đọc Cựu Ước theo phương diện giao ước khi chúng ta tìm kiếm cả hai phía của cùng một Giao Ước: Giao Ước Cứu Chuộc (tức là, giao ước giữa Đức Cha và Đức Con) và Giao Ước Ân Điển (tức là, giao ước giữa Đức Chúa Trời và dân của Ngài). Ngoài ra, chúng ta đang đọc theo phương diện giao ước khi chúng ta tìm kiếm các yếu tố chính của các giao ước: các bên, lời hứa, sự chu cấp, điều kiện, và (trong trường hợp của Giao Ước Ân Điển) hình phạt cho mọi người từ chối bước vào. Trong cách nhìn mới này, các sứ đồ chỉ đường. Chẳng hạn, Phao-lô dường như rõ ràng đã có lời hứa của Giao Ước Cứu Chuộc trong tầm nhìn khi ông viết, rất khó hiểu, cho người Ga-la-ti: “Vậy các lời hứa đã được phán cho Áp-ra-ham và cho dòng dõi người. Ngài không nói: ‘Và cho các dòng dõi,’ như chỉ về nhiều người, nhưng như chỉ về một người: ‘Và cho dòng dõi ngươi,’ tức là Đấng Christ” (Ga-la-ti 3:16). Vâng, Đức Chúa Trời đã ban những lời hứa lớn lao và tuyệt vời cho dòng dõi (tội lỗi) của Áp-ra-ham; tức là, cho các con thuộc linh của ông, cho mọi người sau này sẽ bước theo dấu chân ông bằng cách tin Lời của Đức Chúa Trời trong Phúc Âm (Rô-ma 4:16).
- Chương 14 Các Ví Dụ Tân Ước Về Việc Giải Thích Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước Trong chương trước, chúng ta đã xem xét ba nguyên tắc cơ bản mà qua đó các sứ đồ đã dạy chúng ta giải thích OTKP. Trong chương này, chúng ta sẽ xem liệu họ có thực hành điều họ đã rao giảng hay không! Trọng tâm của chúng ta ở đây sẽ bị giới hạn. Cụ thể, chúng ta sẽ giới hạn sự chú ý của mình vào các OTKP được trích dẫn trong sách Công Vụ Các Sứ Đồ hoặc các thư tín. Chúng ta làm điều này vì trong bốn sách Phúc Âm, sự quan tâm của các tác giả hầu như hoàn toàn nằm ở các lời tiên tri đơn giản Cựu Ước về Đấng Mê-si, những lời tiên tri đã được ứng nghiệm vào lúc thành lập Vương Quốc trong những ngày chức vụ trên đất của Đấng Christ dưới Luật Pháp Môi-se. Tình hình thì khác trong sách Công Vụ Các Sứ Đồ và các thư tín. Ở đó, sự quan tâm của các sứ đồ phần lớn chuyển sang các OTKP, nhiều trong số đó đang được ứng nghiệm ngay trước mắt họ qua sự rao giảng Phúc Âm và sự tiến triển kết quả của Vương Quốc. Tôi cũng nên đề cập rằng trong chương này, chúng ta sẽ không tham khảo sách Khải Huyền. Lý do thì nhiều. Trên hết, nó không phải là một sách giáo huấn, mà là một lời tiên tri; nó thực sự trích dẫn hoặc ám chỉ nhiều OTKP, nhưng (không giống như các thư tín) nó không dạy chúng ta cách giải thích chúng. Thay vào đó, nó giả định rằng chúng ta đã hoàn toàn làm chủ NCH, và vì vậy để chúng ta tự áp dụng nó cho chính mình. Sách Khải Huyền, như thể, là kỳ thi cuối cùng của Cơ Đốc nhân trong việc giải thích Kinh Thánh. Ở đó, người ấy được đưa vào thử thách, để xem liệu người ấy đã làm chủ Kinh Thánh và NCH đến mức có thể nhận ra mọi lẽ thật Tân Ước phong phú được trình bày ở đó dưới một loạt lớn các biểu tượng (Cựu Ước và Tân Ước). Tôi sẽ có nhiều điều hơn để nói về chủ đề này trong chương 19 và 20. Trong những trang sắp tới, chúng ta sẽ xem xét mười hai bản văn Tân Ước. Khi chúng ta làm như vậy, chúng ta sẽ giữ trước mặt mình ba câu hỏi cơ bản, những câu hỏi bắt nguồn từ phần thảo luận trước đây của chúng ta về NCH. Thứ nhất, các sứ đồ coi lĩnh vực ứng nghiệm cánh chung của những lời tiên tri này là gì: một thiên hy niên trong tương lai hay Vương Quốc thuộc linh gồm hai giai đoạn của Đức Chúa Trời do thần học Cải Chánh cổ điển đề xuất? Thứ hai, các sứ đồ đã mang loại phép giải kinh nào đến với những bản văn này? Họ đã giải thích chúng về cơ bản theo nghĩa đen, hay họ đã theo Đấng Christ trong việc sử dụng một NCH, phép giải kinh thấy OTKP nói (cách huyền nhiệm) về các phước hạnh Giao Ước Mới bằng phương tiện ngôn ngữ và hình ảnh hình bóng rút ra từ Giao Ước Cũ (Môi-se)?
- Chương 15 Các Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước Được Xem Xét: Thi Thiên, Ê-sai, Giê-rê-mi Mục tiêu trong Phần 3 của hành trình của chúng ta là trở thành những thầy thông giáo Tân Ước được chỉ dạy kỹ lưỡng về Vương Quốc đến mức chúng ta giống như những người chủ nhà, có thể lấy ra từ kho báu của mình những điều cũ và mới; có thể hiểu, dạy dỗ, và rao giảng Vương Quốc của Đức Chúa Trời, không chỉ từ Tân Ước, mà còn từ OTKP nữa. Để đạt được mục đích đó, chúng ta đã xem xét cẩn thận sự mặc khải Cựu Ước về Vương Quốc; chúng ta đã gặt hái từ Tân Ước những nguyên tắc đúng đắn để giải thích OTKP; và chúng ta đã xem các sứ đồ áp dụng những nguyên tắc đó vào một tá bản văn Cựu Ước. Hy vọng rằng, hành trình của chúng ta vào những chiều sâu của rừng OTKP đã không khiến bạn cảm thấy lạc lối, mà háo hức bước vào sâu hơn nữa. Trong vài chương tiếp theo, chúng ta sẽ làm chính điều đó. Ở đây chúng ta sẽ xem xét một mẫu lớn các OTKP được rút ra từ mỗi ba thời đại lớn trong lịch sử của Y-sơ-ra-ên: trước lưu đày, lưu đày, và sau lưu đày. Và ở đây, với những Chìa Khóa Chính trong tay, chúng ta sẽ áp dụng NCH trong một nỗ lực mở ra ý nghĩa thật của chúng. Xin lưu ý rằng tôi đã cố ý chọn những OTKP yêu thích của người tiền thiên hy niên, những lời tiên tri mà các anh em tiền thiên hy niên của chúng ta thường và nhiệt tình trích dẫn để bảo vệ lập trường của họ. Ngoài ra, tôi đã cố ý chọn một số OTKP khó nhất, những bản văn Kinh Thánh khiến những người vô thiên hy niên phải rụt rè vì chúng dường như chống lại phép giải kinh “thuộc linh hóa” mà những người tiền thiên hy niên phản đối mạnh mẽ. Việc tôi có thành công trong việc giải thích chúng một cách thỏa đáng hay không là tùy bạn quyết định. Nhưng một điều chắc chắn: Chúng ta sẽ không bao giờ đạt được một sự đồng tâm trên cánh chung học bằng cách lảng tránh những cuộc gặp gỡ khó chịu với những bản văn khó nhất và những lập luận tốt nhất của đối thủ! Trước khi bắt đầu, hãy để tôi nói thêm một hay hai lời về cách tiếp cận của mình trong những trang sắp tới. Theo quy tắc, tôi đã không sao chép lại các đoạn đang được xem xét, nhiều đoạn trong số đó quá dài để đưa vào. Ngoài ra, tôi đã cố gắng không đi vào quá nhiều chi tiết giải kinh. Thay vào đó, mục tiêu của tôi là sử dụng NCH để đưa ra một cái nhìn tổng quan ngắn gọn nhưng đáng kể về ý nghĩa cơ bản của mỗi lời tiên tri. Những người quan tâm đến việc khám phá một đoạn cho trước sâu hơn có thể tham khảo các sách chú giải mà tôi giới thiệu trong các ghi chú cuối. Cuối cùng, bất cứ nơi nào thích hợp, tôi đã tham gia ngắn gọn vào các lập luận và cách giải thích tiền thiên hy niên liên quan đến bản văn đang được xem xét. Và bây giờ, với Kinh Thánh lại trong tay, chúng ta hãy bắt đầu! 1. Vương Quyền Của Đấng Được Xức Dầu Của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA (Thi Thiên 2) Đây là thi thiên đầu tiên trong một số thi thiên hoàng gia hay về Đấng Mê-si (Thi Thiên 2, 18, 20, 45, 72, 89, 110). Theo quy tắc, chúng có một sự đề cập trực tiếp đến một vua trên đất, pha trộn một cách tinh tế với những sự đề cập cánh chung đến Vua Đấng Mê-si sẽ đến. Trường hợp như vậy ở đây. Thi Thiên 2 có một sự ứng nghiệm Cựu Ước, có lẽ trong con người của Vua Đa-vít, nhưng cũng, như Tân Ước làm rõ, một sự ứng nghiệm phong phú hơn nhiều trong Đấng Christ (Công Vụ Các Sứ Đồ 4:25-27, 13:33, Hê-bơ-rơ 1:5, 5:5, Khải Huyền 12:5). Ở đây, tôi sẽ tập trung độc quyền vào ý nghĩa về Đấng Mê-si. Các Dân Tộc Nổi Giận (1-3) Các câu 1-3 nói về cơn giận của các dân tộc nổi loạn vô ích chống lại Đức Chúa Trời và Đấng Được Xức Dầu của Ngài. Theo Tân Ước, nó lần đầu tiên được hướng, với kết quả gây chết người nhưng cứu chuộc, chống lại Chúa Giê-xu ở Na-xa-rét, Đấng đã bị cả người Do Thái và người dân ngoại từ chối (Công Vụ Các Sứ Đồ 4:25-26). Tuy nhiên, Tân Ước cũng liên tục cảnh báo rằng dù thành công truyền giáo được đảm bảo, các dân tộc cũng sẽ nổi giận chống lại các tín đồ trong Chúa Giê-xu, những người cũng là những người được xức dầu của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA, đã được ban Đức Thánh Linh cho sự phục vụ Vương Quốc trong suốt thời đại Hội Thánh (Ma-thi-ơ
- Chương 16 Các Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước Được Xem Xét: Ê-xê-chi-ên Trong hai chương tiếp theo, chúng ta sẽ dành thời gian đáng kể với hai tiên tri Cựu Ước đã phục vụ Đức Chúa Trời (và chúng ta) trong những ngày Y-sơ-ra-ên lưu đày ở Ba-by-lôn: Ê-xê-chi-ên và Đa-ni-ên. Các tác phẩm của chúng đầy OTKP, một số trong đó khá khó hiểu. Trong hai người, tôi xét Ê-xê-chi-ên là người thách thức nhất. Như chúng ta sẽ sớm thấy, các OTKP kết thúc sách của ông đã gây ra nhiều suy đoán và tranh cãi. Liệu chúng có bị che phủ đời đời trong sự huyền nhiệm không? Chúng ta phải chờ đợi Sự Giáng Lâm Lần Thứ Hai, hay chính những ngày cuối cùng của những ngày sau rốt, để tìm ra ý nghĩa của chúng sao? Hay có thể NCH có thể giúp chúng ta, ngay cả bây giờ, thấy, hưởng, và hưởng lợi từ điều Đức Chúa Trời đã phán ở đây? Chúng ta hãy đào sâu vào Ê-xê-chi-ên và tìm ra. Giới Thiệu Về Ê-xê-chi-ên 33-48 Trong chương này, chúng ta sẽ xem xét bốn OTKP khó nhất (và phổ biến nhất) của Ê-xê-chi-ên. Tuy nhiên, trước khi tham gia vào chúng, chúng ta khôn ngoan khi cảm nhận tốt về bối cảnh của chúng; về vị trí của chúng trong dòng chảy tổng thể của chức vụ tiên tri của Ê-xê-chi-ên. May mắn thay, điều này dễ làm, vì sách được chia một cách tự nhiên thành bốn phần được xác định rõ ràng. Nhà chú giải Iain Duguid phác thảo chúng như sau: I. Lời Kêu Gọi Và Sự Ủy Nhiệm Của Ê-xê-chi-ên (1-3) Những chương này đặt nền tảng, mô tả cách Đức Chúa Trời của vinh quang đã bày tỏ chính Ngài cho Ê-xê-chi-ên, kêu gọi ông nói tiên tri, cảnh báo ông về sự không ăn năn của người Do Thái, nhưng khuyên ông nói (và viết) cách trung tín, dù vậy.
- Chương 17 Các Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước Được Xem Xét: Đa-ni-ên Trong chương này chúng ta chuyển sự chú ý sang nhà tiên tri lưu đày vĩ đại thứ hai, Đa-ni-ên. Như trong trường hợp Ê-xê-chi-ên, cũng ở đây: Có một số điều khó hiểu, những điều do đó đã trở nên gây tranh cãi. Tuy nhiên, với Đấng Christ và các sứ đồ ở bên cạnh chúng ta, tôi tin chúng ta sẽ thấy mình hoàn toàn có thể tiến gần đến ý nghĩa thật của những lời tiên tri quý báu và được yêu mến này của Cựu Ước về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. 1. Sự Đắc Thắng Của Vương Quốc (Đa-ni-ên 7) Khải tượng khải huyền đang được xem xét ở đây là một trong một số khải tượng được tìm thấy trong sách Đa-ni-ên, trong đó chúng ta thấy tiến trình, xung đột và cao trào của Lịch Sử Cứu Rỗi từ thời Đế Quốc Ba-by-lôn cho đến sự đến của Vương Quốc của Đức Chúa Trời trong sự đầy trọn vinh hiển của nó vào cuối thời đại (Đa-ni-ên 2, 7, 9, 11, 12). Mục đích của những khải tượng này rõ ràng: ban hy vọng cho dân đang chịu khổ của Đức Chúa Trời. Phương pháp cũng rõ ràng: truyền đạt hy vọng bằng những trình bày biểu tượng lặp đi lặp lại về chủ quyền tuyệt đối của Đức Chúa Trời trên lịch sử, sự cần thiết — và sự ngắn ngủi — của sự chịu khổ thánh khiết về phía các thánh đồ của Ngài, sự lật đổ cuối cùng của những kẻ thù của Ngài (và của dân Ngài), và sự giải cứu, phục hồi và minh oan cuối cùng của các thánh đồ vào Ngày Phán Xét, khi Vương Quốc của Đức Chúa Trời xuất hiện trong sự đầy trọn của nó, đắc thắng một lần đủ cả trên các vương quốc gian ác của thế giới sa ngã này. Không cần nói, những lời tiên tri này có tầm quan trọng cánh chung lớn. Nhưng với sắc thái và sự phức tạp của biểu tượng liên quan, làm sao chúng ta giải thích chúng với sự tin chắc? Một lần nữa, câu trả lời được tìm thấy trong Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới. Chúng ta sẽ tiếp cận những khải tượng Cựu Ước đáng sợ này với sự tin chắc chỉ khi chúng ta nhận ra rằng một mình Phương Pháp ấy có thể mở chúng ra; thật vậy, khi chúng ta nhận ra rằng Chúa của chúng ta đã định nó mở chúng ra, để chúng ta, dân Tân Ước của Ngài, hơn cả dân Cựu Ước của Ngài, có thể bước đi với sự rõ ràng, dạn dĩ và niềm vui qua hoạn nạn lớn, ngay cả cho đến cuối Thời Đại. Vậy chúng ta hãy tạm dừng, để nhìn ngắn gọn vào Đa-ni-ên 7, và xem liệu mọi điều này có đúng không. Đặc biệt, chúng ta hãy xem liệu Phương Pháp ấy có bày tỏ ý nghĩa sâu sắc của bản văn, xác nhận tích cực Vương Quốc thuộc linh hai giai đoạn của cánh chung học Tân Ước, và cho phép chúng ta quyết định một cách tin chắc giữa cách giải thích vô thiên niên và tiền thiên niên về lời tiên tri này hay không. Bốn Con Thú (các câu 1-8) Trong năm thứ nhất của Bên-xát-sa, vua Ba-by-lôn, Đa-ni-ên có một giấc mơ trong đó ông thấy những khải tượng từ Đức Chúa Trời. Trong phần đầu của khải tượng ông thấy bốn gió của trời khuấy động Biển Lớn đến nỗi bốn con thú lớn và đáng sợ trồi lên từ đó, con này sau con kia (các câu 1-3). Con thứ nhất như sư tử, con thứ hai như gấu, con thứ ba như beo (các câu 4-6). Con thứ tư — mạnh hơn và đáng sợ hơn những con còn lại — phần lớn không thể mô tả, dù Đa-ni-ên cố gắng truyền đạt sức mạnh và tính tham lam của nó bằng cách nhắc đến răng sắt của nó (rất thích hợp để nuốt) và chân mạnh mẽ của nó (rất thích hợp để chà đạp). Con thú này có mười sừng (xem Đa-ni-ên 2:41-45). Trong khi suy ngẫm về những sừng, Đa-ni-ên thấy một sừng nhỏ mọc lên từ giữa mười sừng: Nó nhổ ba sừng tận gốc, có mắt của một người, và nói những lời khoe khoang (7-8). Thông điệp của khải tượng này — gần như giống hệt với giấc mơ của Nê-bu-cát-nết-sa về một pho tượng khổng lồ, bốn phần (chương 2) — rõ ràng: Đức Chúa Trời tối cao đã định rằng giữa thời Đa-ni-ên và sự đến của Vương Quốc của Đức Chúa Trời trong sự đầy trọn của nó, bốn vua/vương quốc trần gian sẽ trỗi dậy, như những con thú săn mồi quái dị, từ biển hỗn loạn của nhân loại sa ngã (Đa-ni-ên 2:24 trở đi; Ê-sai 7:12, 13, 57:20). Vì những chi tiết được nhúng trong các biểu tượng dùng để mô tả bốn con thú, các nhà chú giải bảo thủ gần như nhất trí xác định chúng là Ba-by-lôn, Mê-đi-Phe-rơ-sơ, Hy Lạp, và La Mã. Như chúng ta đã thấy, Tân Ước soi sáng thêm khải tượng này bằng cách bày tỏ Sa-tan là người cai trị vô hình của mọi vương quốc của thế giới này (Lu-ca 4:5, Giăng 12:31, Ê-phê-sô 6:12, 1 Giăng 5:19); là kẻ triệu hồi đế quốc gian ác này đến đế quốc khác lên sân khấu lịch sử (Khải Huyền 13:1); là kẻ, từ thời Ba-bên, tìm cách dùng những người kiêu ngạo và gian ác để củng cố toàn bộ hệ thống thế gian quanh chính mình, qua đó chiếm đoạt sự thờ phượng Đức Chúa Trời và bắt chước chủ quyền tuyệt đối của Ngài (Ma-thi-ơ 4:8-10). Một ngày nào đó, theo Đa-ni-ên và các tác giả Tân Ước, hắn sẽ đạt được ước muốn của mình — và nhiều hơn nữa (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi, Khải Huyền 11:5, 16:14). Đấng Thượng Cổ (các câu 9-12) Ngay cả khi sừng nhỏ tiếp tục tự tôn mình, Đa-ni-ên thấy ngai-xe của Đức Chúa Trời đến hiện trường để phán xét cuối cùng. Những ngai khác được đặt lên, và Đấng Thượng Cổ — Đấng đã có, hiện có, và sẽ đến — ngồi vào chỗ của Ngài (Khải Huyền 4:8). Áo và tóc của Ngài trắng như tuyết và lông chiên, biểu tượng của sự thánh khiết, công chính và sự đời đời từ xưa của Ngài. Ngai của Ngài và bánh xe của nó rực lửa, một dấu hiệu của cơn thạnh nộ của Ngài, giờ đã hoàn toàn bùng cháy (câu 9). Một dòng lửa tuôn ra từ trước mặt Ngài, sẵn sàng nuốt những kẻ thù của Ngài. Mười nghìn lần mười nghìn thánh đồ đứng trước mặt Ngài, phục vụ Ngài. Tòa án ngồi và các sách được mở: Sự Phán Xét đã bắt đầu (câu 10). Ngay khi nó bắt đầu, sừng nhỏ mãi mãi bị im lặng, vì thân của con thú mà nó mọc ra giờ bị giết và ném vào lửa rực của địa ngục (câu 11). Chúng ta giả định, những con thú còn lại cũng vậy, mà quyền thống trị của chúng gần đây bị lấy đi, nhưng được phép sống tiếp (như thành viên của con thú thứ tư?) trong một thời gian ngắn (câu 12). Không thể có nghi ngờ hợp lý nào rằng khải tượng uy nghi này mô tả Sự Phán Xét Cuối Cùng. Như chúng ta vừa thấy, nó được đi trước bởi sự hủy diệt của vương quốc trần gian cuối cùng, và nó được tiếp nối bởi các thánh đồ chiếm hữu Vương Quốc đời đời của Đấng Tối Cao (7:18, 26-27). Nhưng nếu vậy, thì sự dạy dỗ của Tân Ước về Sự Phán Xét Cuối Cùng phải được đem áp dụng cho đoạn văn trước mắt chúng ta. Khi làm vậy, những điều tuyệt vời bắt đầu xuất hiện trước mắt chúng ta! Ví dụ, Đấng Thượng Cổ là ai? Câu 7:13 (và Khải Huyền 4) làm rõ rằng đây quả thật là Đấng chúng ta nghĩ đến ngay lập tức: Đức Chúa Cha. Tuy nhiên Tân Ước kêu gọi một câu trả lời tinh tế hơn, vì tại đó chúng ta cũng học rằng Đức Chúa Cha đã giao mọi sự phán xét cho Con (Giăng 5:22), và rằng mọi người phải xuất hiện trước Tòa Án của Đấng Christ (Ma-thi-ơ 25:31 trở đi, Công Vụ 17:31, 2 Cô-rinh-tô 5:10). Vậy Đấng Thượng Cổ của các câu 9-10 là Đức Chúa Cha hành động qua Đấng Christ — chính Đấng Christ, Đấng khi đến với Giăng trên đảo Bát-mô, xuất hiện trong hình dạng của Đấng Thượng Cổ (Khải Huyền 1:14)! Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới cũng trả lời những câu hỏi khác. Tòa Án của Đấng Christ sẽ xuất hiện ở đâu? Theo Tân Ước, nó sẽ xuất hiện trên bầu trời phía trên trái đất (Ma-thi-ơ 19:29, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, Khải Huyền 20:11-21:2). Hàng nghìn hàng nghìn người đứng trước mặt Ngài và phục vụ Ngài là ai? Chắc chắn chúng bao gồm các thiên sứ thánh, nhưng cũng là các thánh đồ đã được vinh hiển, vui mừng trong thân thể phục sinh mới của họ và hân hoan trong sự công lý của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:43, 24:29-31, 1 Cô-rinh-tô 15:50-58, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, Khải Huyền 15:1-4, 16:6, 19:11-21). Ai ngồi trên những ngai khác được "đặt vào chỗ," có lẽ quanh ngai của chính Đấng Christ? Một lần nữa Tân Ước trả lời dồi dào, bảo đảm với chúng ta rằng những ngai ấy thuộc về các thánh đồ của Đấng Christ, những người, dưới Ngài, sẽ phán xét cả người và thiên sứ (Rô-ma 16:20, 1 Cô-rinh-tô 6:1-3, Khải Huyền 4:4, 19:11-21). Và những sách được mở khi tòa án ngồi phán xét thì sao? Tân Ước xác định rõ chúng là Sách Sự Sống, và cũng là những sách trong đó ghi lại việc làm của mọi người, để mọi người có thể bị phán xét theo việc làm của mình (Lu-ca 10:20, Khải Huyền 20:12). Vậy chúng ta kết luận rằng Phương Pháp ấy quả thật soi sáng hoàn toàn sự bày tỏ uy nghi và bí ẩn này của Cựu Ước về Sự Phán Xét Cuối Cùng. Sự Đăng Quang Của Con Người Thiên Thượng (các câu 13-14) Khi Đa-ni-ên tiếp tục xem, một khải tượng khác xuất hiện trước mắt trong của ông. Ông thấy một Nhân Vật — Một Đấng giống như Con Người — đến với những đám mây của trời đến với Đấng Thượng Cổ. Một đoàn tùy tùng, có lẽ là thiên sứ, đưa Ngài đến gần ngai (câu 13). Tại điểm này, Đức Chúa Trời ban cho Ngài quyền thống trị, vinh hiển, và một vương quốc — hay một quyền chủ quyền — để mọi dân tộc, quốc gia, và ngôn ngữ có thể phục vụ Ngài. Khác với quyền thống trị của bốn con thú, quyền thống trị của Con Người sẽ đời đời. Khác với các vương quốc của bốn con thú, Vương Quốc của Con Người — vốn là quả của quyền thống trị của Ngài — sẽ không bao giờ qua đi hay bị hủy diệt (câu 14). Về bản văn ngắn, mờ này, ba câu hỏi lớn nảy sinh, những câu hỏi chỉ Tân Ước mới có thể trả lời theo cách mang lại sự rõ ràng và tin chắc: (1) Đấng giống như Con Người là ai, (2) Bản chất của sự chuyển giao thẩm quyền được hình dung ở đây là gì, và (3) Sự chuyển giao xảy ra chính xác khi nào? Về Đấng giống như Con Người, gần như mọi nhà chú giải tin lành đều xác định Ngài là Đấng Mê-si, Chúa Giê-xu Christ là Chúa thần-nhân (Đa-ni-ên 9:25-26). Đúng là bản văn của chúng ta thể hiện một sự song song nhất định giữa cơ nghiệp của Con Người (câu 14) và cơ nghiệp của các thánh đồ (các câu 18, 27), gợi ý cho một số người rằng Con Người tượng trưng cho các thánh đồ. Nhưng Đa-ni-ên xác định rõ Nhân Vật này là Một Đấng giống như Con Người, và ông dùng đại từ số ít trong suốt để nói về Ngài. Về sự song song, Tân Ước giải thích tất cả, tuyên bố rằng qua Đấng Christ các thánh đồ quả thật sẽ cai trị (và phán xét) trên trái đất (Khải Huyền 2:26-27, 5:10). Rất quan trọng, trong những ngày xác thịt của Ngài, Chúa Giê-xu nhiều lần tự nói về mình là Con Người; đó, cho đến nay, là cách tự xưng yêu thích nhất của Ngài, nhằm không chỉ xác định Ngài là Đấng Mê-si, mà là một Đấng Mê-si thiên thượng mà nguồn gốc thật của Ngài là chính thiên đàng. Đáng chú ý, về cuối hành trình trần gian của Ngài, Ngài trích dẫn rõ bản văn này trong khi nói với Tòa Công Luận về sự Hiện Đến của Ngài, để không có sự nhầm lẫn nào về "Con Người" nào Ngài hiểu mình là (Ma-thi-ơ 26:64, Mác 14:62)! Nhưng bản chất và thời điểm của sự chuyển giao thẩm quyền từ Đấng Thượng Cổ cho Đấng Mê-si của Ngài thì sao? Phải thừa nhận, cách đọc tự nhiên nhất của bản văn — ngoài bất kỳ tham chiếu nào đến sự dạy dỗ rõ ràng của Tân Ước về chủ đề này — là nói rằng Đức Chúa Trời sẽ ban chủ quyền tuyệt đối và phổ quát cho Đấng Mê-si tại Sự Phán Xét được mô tả trong khải tượng ngay trước đó; và, thật vậy, rằng có thể chính Đấng Mê-si sẽ thi hành Sự Phán Xét đó (các câu 9-12). Thú vị thay, một số ngụy thư Cựu Ước, cùng với một số bản văn Tân Ước, làm rõ rằng đây quả thật là ấn tượng của ít nhất một số người Do Thái trong thời Chúa Giê-xu, có thể bao gồm chính Giăng Báp-tít (Ma-thi-ơ 3:12, Giăng 12:34). 1 Tuy nhiên, sự mơ hồ ở đây đáng kể, và nó đứng như một lời mời mở để tìm kiếm Tân Ước cho sự giúp đỡ rất cần thiết. May mắn thay, Tân Ước không làm thất vọng. Theo Tân Ước, khi nào Đấng Christ đến với Đấng Thượng Cổ, cưỡi trên những đám mây của trời (câu 13)? Và khi nào Đức Chúa Trời ban cho Ngài quyền thống trị, vinh hiển, và chủ quyền tuyệt đối trên mọi sự sáng tạo, để cuối cùng mọi dân tộc, quốc gia, và người thuộc mọi ngôn ngữ có thể phục vụ cả Ngài và Cha Ngài (câu 14)? Như chúng ta đã thấy, cả Chúa Giê-xu và các sứ đồ của Ngài đều trả lời dồi dào: Mọi điều này xảy ra khi Đức Chúa Cha tôn cao Đấng Christ bằng cách khiến Ngài sống lại từ kẻ chết, đem Ngài lên thiên đàng trên những đám mây vinh hiển, đặt Ngài ngồi bên hữu Ngài, và ban cho Ngài mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất, để Ngài có thể áp dụng và hoàn tất sự cứu chuộc mà Ngài đã đạt được qua sự hạ mình trên đất, qua đó đưa Vương Quốc đến hình thức đầy trọn, cuối cùng và vinh hiển của nó (Lu-ca 19:12, Ma-thi-ơ 28:18 trở đi, Công Vụ 1:9-11, 2:22-36, Phi-líp 2:5-11, Hê-bơ-rơ 1:1-3). Về điểm này, Khải Huyền 4-5 đặc biệt quan trọng. Thật vậy, người ta có thể lập luận rằng hai chương này cấu thành một sự triển khai Tân Ước của Đa-ni-ên 7:9-14. Trong Khải Huyền 4 chúng ta thấy Đấng Thượng Cổ, Đấng Tạo Hóa và Quan Án đời đời của thế giới, ngồi trong vinh hiển trên ngai Ngài. Trong Khải Huyền 5 chúng ta sau đó thấy Đấng Cứu Chuộc. Dùng hình ảnh khải huyền khá gợi nhớ Đa-ni-ên 7, Đức Thánh Linh ở đây mô tả phiên ngự của Chúa Giê-xu Christ. Sau khi "đắc thắng" trên đất để làm trọn mọi sự công chính và chuộc tội cho dân Ngài, Sư Tử/Chiên Con bước vào thiên đàng, đến trước Đức Chúa Cha, và, khi lấy một cuộn sách từ tay Ngài, nhận mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất (Khải Huyền 5:1-7, 12). Từ đó, Ngài được ủy quyền "phá các ấn" trên di chúc cuối cùng của Đức Chúa Trời. Tức là, Ngài được giao nhiệm vụ giám sát phần còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi với mục đích áp dụng những công đức của công việc cứu chuộc của Ngài cho những người được chọn, tập hợp một dân cho sự sở hữu của Đức Chúa Trời từ mọi chi phái, ngôn ngữ, dân tộc và quốc gia, qua đó tạo ra một vương quốc của những thầy tế lễ sẽ thừa hưởng (sự đầy trọn của) sự sống đời đời và sẽ mãi mãi cai trị trên trái đất (Khải Huyền 5:8-14). Đây là Đa-ni-ên 7:9-14, được viết lớn. Nhưng dòng giải thích này nêu lên một câu hỏi chính đáng: Tại sao, trong Đa-ni-ên 7, Đức Thánh Linh trình bày triều đại thiên đàng của Đấng Christ như đến sau Sự Phán Xét Cuối Cùng? Một số câu trả lời, bắt nguồn từ cánh chung học Tân Ước, xuất hiện trong tâm trí. Thứ nhất, chính bản văn gợi ý rằng ở đây chúng ta thực ra đang xử lý hai khải tượng thay vì một, vì cả hai đều bắt đầu bằng cụm từ giới thiệu đặc trưng: "Tôi thấy trong khải tượng ban đêm" (các câu 2-12, 13-14). Đúng, chương như một tổng thể có thể quả thật được coi là một khải tượng duy nhất; nhưng ít nhất, những dấu hiệu bằng lời này gợi ý rằng 7:13-14 chạm đến một chủ đề mới (dù liên quan). Tân Ước, như chúng ta vừa thấy, dường như xác nhận chính điều này trong Khải Huyền 4-5, nơi trước tiên chúng ta có một khải tượng về Đức Chúa Cha là Quan Án, và sau đó một khải tượng về Chúa Giê-xu Christ là Vua Cao Cả của Thiên Đàng, với thẩm quyền thiên thượng để giải cứu dân Ngài khỏi Quan Án. Thứ hai, gánh nặng của Đa-ni-ên 7 là nói về sự đảo ngược lớn của quyền cai trị sẽ xảy ra vào cuối Lịch Sử Cứu Rỗi. Vậy, hoàn toàn phù hợp khi Đức Thánh Linh chạm đến triều đại thiên đàng của Đấng Christ theo cách nhấn mạnh kết quả cuối cùng của nó, chính xác như Ngài làm trong câu 14. Cuối cùng, trình tự của hai khải tượng nhấn mạnh một cách hiệu quả một chủ đề Kinh Thánh phổ biến: Con Người Đấng Mê-si phụ thuộc vào Đấng Thượng Cổ; Đấng Thượng Cổ là nguồn của mọi thẩm quyền thiên thượng, từ Ngài Con Người sẽ nhận quyền cai trị theo cách tạo ra Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời. Như chúng ta đã thấy, Tân Ước triển khai chủ đề quan trọng này trong một số bản văn, đặc biệt 1 Cô-rinh-tô 15:20-28. 2, 3 Cho rằng Đa-ni-ên nhận khải tượng này trong một thời đại khi Đức Chúa Trời vui lòng che giấu hoặc che phủ mầu nhiệm của Giao Ước Đời Đời, chúng ta không nên ngạc nhiên rằng ở đây nhiều lẽ thật cánh chung bị hợp nhất, ẩn giấu, hoặc (cố ý) để không rõ ràng. Điều này bao gồm hai giai đoạn của Vương Quốc, triều đại thiên đàng của Đấng Mê-si, tính chất cứu chuộc đặc biệt của nó, trình tự chính xác của các sự kiện dẫn đến Sự Phán Xét, vai trò của Đấng Mê-si trong Sự Phán Xét, và vai trò của Ngài trong sự đến của Vương Quốc trong sự đầy trọn của nó. Nhưng trong Tân Ước — và đặc biệt trong Khải Huyền 4-5 — mọi điều được bày tỏ, làm rõ, và đặt trong trật tự tốt. Do đó, những mầu nhiệm Tân Ước về Vương Quốc — và Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới được xây trên chúng — đã thắng thế, không chỉ để mở ra Đa-ni-ên 7, mà mọi lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước. Không có chúng chúng ta lạc lõng trên biển. Với chúng, chúng ta đến được bến mong muốn và đứng tin chắc trên nền đất vững chắc. Khải Tượng Được Giải Thích (các câu 15-28) Khi khải tượng đến gần kết thúc, Đa-ni-ên hỏi về ý nghĩa của điều ông vừa thấy, và nhận được một mức độ soi sáng thêm từ một trong những thiên sứ liên quan. Phần này chia đẹp thành bốn phần. Tôi sẽ bình luận ngắn gọn về mỗi phần, nhấn mạnh những khía cạnh đặc biệt liên quan đến nghiên cứu của chúng ta. Trong các câu 15-18 chúng ta thấy nhà tiên tri — đau buồn và bối rối trước những cuộc bách hại còn chờ dân Đức Chúa Trời — hỏi thêm ánh sáng về khải tượng như một tổng thể. Một trong những thiên sứ phục vụ trả lời, xác định bốn con thú là bốn vua/vương quốc sẽ trỗi dậy "từ đất." Tuy nhiên, sự nhấn mạnh ở đây, như ở nơi khác, rơi vào Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời, mà Đấng Tối Cao — CHÚA tối cao của mọi lịch sử — sẽ ban cho các thánh đồ từ trời trên cao (xem Đa-ni-ên 2:44-45). Như chúng ta đã thấy, các câu 13-14, được bổ sung bởi sự dạy dỗ dồi dào của Tân Ước, bày tỏ rằng Đức Chúa Trời sẽ hoàn thành sự đảo ngược cuối cùng tại sự Hiện Đến của Con Người đã được vinh hiển. Đây là hy vọng phước hạnh của mọi thánh đồ, cả Cựu Ước và Tân Ước (Tít 2:13). Trong các câu 18-20, Đa-ni-ên kể rằng ngay cả sau lời giải thích chung này ông vẫn tò mò về những chi tiết xung quanh con thú thứ tư. Như thể để trả lời sự tò mò của ông, khải tượng đột nhiên tiếp tục, và ông thấy sừng nhỏ gây chiến chống lại các thánh đồ và thắng họ (câu 21). Trong chốc lát, thiên sứ sẽ giải thích ý nghĩa của những lời đáng ngại này. Nhưng trước tiên khải tượng của nhà tiên tri kết thúc bằng một lần nữa thấy sự đến của Đấng Thượng Cổ (vốn là Đấng Christ tại sự Hiện Đến của Ngài), minh oan đức tin (và sự trung tín) của các thánh đồ, và ban cho họ những niềm vui của đời sống vương quốc đời đời (1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:1-10). Giờ mô-típ của toàn bộ khải tượng — thật vậy, của toàn bộ sách — rõ ràng: Đức Chúa Trời trung tín cảnh báo về xung đột sắp đến để tạo ra sự bền bỉ; sau đó Ngài đầy ân điển hứa về đắc thắng sắp đến để tạo ra can đảm, hy vọng, và sự trông đợi háo hức. Trong các câu 23-27, chúng ta có lời giải thích (một phần) của thiên sứ về khải tượng con thú thứ tư. Một số điểm chính — được Tân Ước soi sáng nhiều — có thể được nêu. Thứ nhất, con thú thứ tư, vốn là biểu tượng của vương quốc trần gian cuối cùng, sẽ khác với mọi con còn lại, phần lớn vì nó sẽ thành công trong việc nuốt toàn bộ trái đất (câu 23). Ở đây, quyền bá chủ toàn cầu của Đế Quốc La Mã cổ đại một phần được nghĩ đến. Tuy nhiên, chính quyền bá chủ đó dự báo điều gì đó lớn hơn nhiều, điều gì đó cánh chung, và gánh nặng thật của câu này: Trong thời của con thú thứ tư, Sa-tan cuối cùng sẽ đạt được mục đích lâu đời của hắn — được bày tỏ ngay từ đầu tại Ba-bên — là tạo ra một vương quốc giả mạo lan tràn toàn bộ thế giới (Sáng Thế 11:1-9). Sau đó, Giăng sẽ thấy trước điều tương tự, viết, "Và cả thế giới kinh ngạc và đi theo con thú" (Khải Huyền 13:3; 12:9, 16:4). Chỉ "các thánh đồ" — Hội Thánh thuộc linh thật của mọi thế hệ, nhưng đặc biệt của thế hệ cuối cùng — sẽ từ chối kinh ngạc, đi theo, thờ phượng, và cách khác nhận dấu sở hữu của hắn (Khải Huyền 13:8, 17:8, 20:4). Thứ hai, cách diễn đạt của câu 24 gợi ý cho một số nhà chú giải rằng đời sống của con thú thứ tư được định sẽ diễn ra trong ba giai đoạn riêng biệt. Trong giai đoạn thứ nhất, con thú trỗi dậy từ Biển Lớn: Điều này đánh dấu sự xuất hiện của Đế Quốc La Mã cổ đại. Trong giai đoạn thứ hai, "mười" sừng (tức là vua/vương quốc) trỗi dậy từ đầu của Con Thú: Điều này đánh dấu toàn bộ (được biểu tượng bởi số mười) những biểu hiện liên tiếp của văn hóa Hy-La sau sự sụp đổ của La Mã cổ đại. Trong giai đoạn thứ ba, một sừng cuối cùng trỗi dậy, khuất phục "ba" trong mười tiền nhiệm của nó. Điều này nói về sự thể hiện cánh chung cuối cùng của Đế Quốc La Mã, đạt được bởi Kẻ Chống Đấng Christ, kẻ đột nhiên củng cố phần còn lại của quyền lực và ảnh hưởng La Mã (được biểu tượng bởi số 3). Cách tiếp cận này, được E. J. Young ủng hộ, khá hấp dẫn ở chỗ nó cho phép chúng ta thấy cách, từ thời Đấng Christ cho đến sự Hoàn Tất, các lãnh thổ, dân tộc, và văn hóa của Đế Quốc La Mã cổ đại vẫn ở gần trung tâm của vở kịch lịch sử thế giới. 4 Tất nhiên, có những cái nhìn khác. Ví dụ, nhiều anh em theo thuyết phân kỳ của chúng ta, áp dụng một cách giải thích rất vị lai về câu này, trông chờ một liên minh cuối thời của mười quốc gia châu Âu, mà Kẻ Chống Đấng Christ sẽ cai trị trên (phần còn lại của) chúng sau khi khuất phục ba trong số chúng. Tuy nhiên, cách tiếp cận này dường như quá vị lai: Chắc chắn chính bản văn không dạy nó một cách rõ ràng. Hơn nữa, nếu các số mười và ba được hiểu theo biểu tượng, thì cái nhìn phân kỳ trở thành một đơn thuốc cho suy đoán vô ích và những "sự ứng nghiệm" thất bại dựa trên sự lên xuống của chính trị châu Âu. Theo ánh sáng của tôi, cách tiếp cận của Young tốt hơn nhiều. Câu 25 phác họa tính cách và sự nghiệp của Kẻ Chống Đấng Christ. Hắn kiêu ngạo và phạm thượng; hắn sẽ cố thay đổi những phong tục và luật lệ đã được thiết lập tốt (bao gồm nhiều điều liên quan đến những tuân giữ tôn giáo); và — trong một mùa ngắn, được Đức Chúa Trời định — hắn sẽ "làm mòn" các thánh đồ (tức là bách hại họ đến điểm dường như thất bại). Điều này, như chúng ta đã thấy, không gì khác là Trận Chiến Cuối Cùng, mà, theo Tân Ước, sẽ được Kẻ Vô Pháp và hệ thống thế gian phục vụ hắn gây ra chống lại Hội Thánh thuộc linh thật của Đấng Christ (Ma-thi-ơ 24:9-13, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi, Khải Huyền 11:7-10, 16:14, 20:8). Trong các câu 26-27 thiên sứ kết thúc thông điệp của mình bằng cách một lần nữa vang lên một nốt đắc thắng cuối cùng. Tân Ước soi sáng hoàn toàn lời của ông.
- Chương 18 Các Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước Được Xem Xét: Xa-cha-ri Chúng ta giờ chuyển sự chú ý sang nhà tiên tri hậu lưu đày sung mãn nhất — và hấp dẫn nhất — trong ba nhà tiên tri: Xa-cha-ri (hoạt động khoảng 500 TCN). Giống như những người đương thời thô ráp của ông, A-ghê và Ma-la-chi, thầy tế lễ, nhà tiên kiến, và người tử đạo vĩ đại này của Cựu Ước an ủi một quốc gia bị khuất phục và suy yếu nhiều bằng những khải tượng và lời tiên tri về một tương lai vinh hiển. Nhiều lần, ông nói về sự đến của Đấng Mê-si, sự đánh bại cuối cùng của những kẻ thù của Y-sơ-ra-ên, và sự phục hồi cuối cùng của dân, đất, đền thờ, chức thầy tế lễ, và thành thánh của Đức Chúa Trời — Giê-ru-sa-lem. Trọng tâm của chúng ta trong chương hiện tại là Xa-cha-ri 12-14. Nó là lời tiên tri dài thứ hai trong hai lời tiên tri xử lý Vương Quốc tương lai của Đức Chúa Trời. Để hiểu tốt lời thứ hai, chúng ta hãy nhìn ngắn gọn vào lời thứ nhất. Xa-cha-ri 9-11 Về bản chất, ba chương này cấu thành một lời hứa duy nhất: Trong những ngày phía trước, Đức Chúa Trời sẽ sai Đấng Mê-si, một vua-chiến binh mạnh mẽ sẽ dẫn Y-sơ-ra-ên — được tập hợp hoàn toàn về quê hương của nàng trong một Cuộc Xuất Hành Thứ Hai từ mọi quốc gia nơi Đức Chúa Trời đã tản lạc họ — đến chiến thắng trên những kẻ thù lâu năm của nàng, và sau đó đến sự hưởng đời đời những lời hứa và phước hạnh giao ước của Ngài (9:1-10:12). Tuy nhiên, chúng ta quan sát rằng lời tiên tri này kết thúc trên một nốt đen tối và bí ẩn: Xa khỏi việc đi theo Đấng Mê-si của họ, dường như những nhà lãnh đạo gian ác của Y-sơ-ra-ên sẽ thực ra từ chối Vua-Người Chăn được Đức Chúa Trời sai của họ, qua đó hủy bỏ Giao Ước Cũ, mất sự bảo vệ của Đức Chúa Trời, và phơi bày quốc gia cho sự hủy diệt (11:1 trở đi)! Và tuy nhiên, bất chấp mọi điều này, Đức Chúa Trời vẫn sẽ thương xót một phần dân của Ngài, mà Xa-cha-ri gọi là "những kẻ khốn khổ của bầy" (10:2; 11:7, 11; 13:7). Làm sao chúng ta giải quyết mâu thuẫn dường như này? Ở đây, cái nhìn ngược lại của Tân Ước ban cho chúng ta sự sáng suốt rất cần thiết: Những kẻ khốn khổ của bầy là một phần còn lại của người Do Thái được chọn (Rô-ma 9:6 trở đi), được Đức Chúa Trời kêu gọi nhận ra Đấng Mê-si thần-nhân (11:11; Giăng 1:14, 6:40), ghi danh vào quân đội thuộc linh của Ngài (10:5 trở đi, 2 Cô-rinh-tô 10:4-6, 2 Ti-mô-thê 2:4), rao giảng Phúc Âm của Ngài (9:10, 10:4 trở đi, 2 Cô-rinh-tô 2:14-16), tập hợp "Giu-đa" và "Ép-ra-im" cánh chung từ bốn góc trái đất về quê hương thuộc linh của họ (9:11-17, 10:6; Tít 2:11-14), và — cùng với những anh em Dân Ngoại mới sinh của họ — đi theo Ngài đến chiến thắng hoàn tất vào Ngày của CHÚA (9:11-17; Khải Huyền 6:1-2, 19:11-16). Vậy chúng ta thấy rằng lời tiên tri đầu tiên của Xa-cha-ri chủ yếu được làm trọn trong giai đoạn đầu tiên của Vương Quốc; giai đoạn mà Đấng Christ, qua sự hạ mình và tôn cao của Ngài, mua "Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời," tập hợp nàng ra khỏi Lãnh Địa Bóng Tối, và dẫn nàng trong cuộc chiến Phúc Âm đắc thắng dưới ngọn cờ của Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Xa-cha-ri 12-14 Điều này đưa chúng ta đến lời tiên tri thứ hai của Xa-cha-ri, được tìm thấy trong các chương 12-14. Ở đây một lần nữa chủ đề của ông là Vương Quốc sắp đến, nhưng lần này với sự nhấn mạnh vào sự Hoàn Tất. Tôi đã đặt tiêu đề cho nó là "Giê-ru-sa-lem Trong Ngày Đó," vì ở đây cụm từ "trong ngày đó" xuất hiện khoảng 15 lần! Đọc chính lời tiên tri là thấy lý do: Về bản chất, nó là một loạt "ảnh chụp nhanh" tiên tri, hầu hết nhìn về phía trước đến một hay khía cạnh khác của "Ngày" cánh chung mà trong đó Đức Chúa Trời sẽ đưa những mục đích Vương Quốc của Ngài đến sự làm trọn hoàn toàn. Như chúng ta sẽ thấy, nhà tiên tri quả thật bao gồm một vài tham chiếu đến Thời Đại Tuyên Bố. Nhưng một lần nữa, sự nhấn mạnh ở đây rõ ràng rơi vào sự Hoàn Tất; vào Ngày mà Đức Chúa Trời CHÚA sẽ can thiệp vào lịch sử một lần cuối để thi hành sự phán xét cuối cùng trên những kẻ thù của Y-sơ-ra-ên, ban sự cứu chuộc cuối cùng cho dân Ngài, và đưa họ vào thời đại đời đời của phước hạnh và thờ phượng mà họ đã kiên nhẫn chờ đợi, hy vọng, và khao khát, thế hệ này qua thế hệ khác. Tóm lại, "gánh nặng" của lời tiên tri cuối cùng của Xa-cha-ri là bày tỏ những hành động cuối cùng của Đức Chúa Trời trong những giai đoạn cuối cùng của Lịch Sử Cứu Rỗi. Những Cách Tiếp Cận Giải Thích Như mọi học viên của Kinh Thánh tiên tri đều biết, Xa-cha-ri 12-14 chứa những lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước đặc biệt khó và gây tranh cãi. Do đó, chúng ta làm tốt khi hỏi ngay từ đầu: Phương pháp giải thích tiên tri nào sẽ hướng dẫn chúng ta tốt nhất qua mê cung của những cái nhìn cạnh tranh, và đưa chúng ta an toàn đến sự sáng suốt và tin chắc chúng ta mong muốn? Như chúng ta đã thấy, anh em tiền thiên niên của chúng ta không ngại trả lời: Chúng ta phải dùng phương pháp chữ nghĩa tiên tri. Wayne Grudem, một người tiền thiên niên lịch sử được tôn trọng, nằm trong số họ. Trích dẫn Xa-cha-ri 14:5-17, ông viết: Ở đây một lần nữa mô tả không phù hợp với thời đại hiện tại (Hội Thánh), vì Chúa là Vua trên toàn trái đất trong tình huống này. Nhưng nó cũng không phù hợp với trạng thái đời đời, vì sự không vâng lời và nổi loạn chống lại Chúa rõ ràng hiện diện... (Những đoạn như vậy) chỉ ra một giai đoạn tương lai nào đó trong lịch sử cứu chuộc lớn hơn nhiều so với thời đại hội thánh hiện tại nhưng vẫn không thấy sự loại bỏ mọi tội lỗi và nổi loạn và sự chết khỏi trái đất." 1 Trong sự bảo vệ này của thuyết tiền thiên niên, Grudem không công khai tán thành chữ nghĩa tiên tri. Tuy nhiên, khá rõ ràng rằng ông tiếp cận lời tiên tri của Xa-cha-ri — và mọi lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước — trên giả định rằng nó quả thật là phương pháp giải thích tiên tri hợp lệ duy nhất. Và nếu Grudem đúng, thì kết luận của ông cũng đúng: Lời tiên tri của Xa-cha-ri phải được làm trọn trong nỗi thống khổ cánh chung, sự hoán cải, và sự tôn cao thiên niên của Y-sơ-ra-ên chủng tộc. Đối với người theo chữ nghĩa tiên tri đang cố tôn trọng sự bày tỏ Tân Ước, đơn giản không có lựa chọn nào khác. Tuy nhiên, tự nhiên như cách tiếp cận này có thể dường như, chúng ta đã thấy lặp đi lặp lại rằng Tân Ước tích cực bác bỏ nó cả bằng giáo huấn và gương mẫu. Vì một lần nữa, cả Đấng Christ và các sứ đồ đều nhất quán dạy rằng lĩnh vực làm trọn thật của mọi lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước là Giao Ước Mới, và cũng là quốc gia thuộc linh mới mà nó sinh ra: "Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời" cánh chung, Hội Thánh (gồm người Do Thái và Dân Ngoại). Nhưng nếu vậy, thì chúng ta không thể giải thích lời tiên tri này hay bất kỳ lời tiên tri nào khác theo nghĩa đen. Đúng hơn, chúng ta phải giải thích nó theo cánh chung, theo giao ước, theo hình bóng, và theo Hội Thánh học. Chúng ta phải hiểu nó như một trình bày "được che giấu" và "bí ẩn" về đời sống dưới Giao Ước Mới; đời sống trong một hay cả hai giai đoạn của Vương Quốc thuộc linh mà Giao Ước Mới tạo ra. Điều quan trọng, việc áp dụng cách tiếp cận này là thấy ngay lập tức rằng trong lời tiên tri lớn của Xa-cha-ri, Đức Chúa Trời đang nói không chỉ với người Do Thái Cựu Ước, mà còn — và chủ yếu — với Hội Thánh Cơ Đốc, cung cấp cho nàng sự khôn ngoan, sức mạnh, và an ủi nàng sẽ cần cho cuộc hành hương gian khổ qua Lãnh Địa Bóng Tối, đặc biệt khi nàng bước vào những ngày cuối cùng nhất (Cô-lô-se 2:2, Ê-phê-sô 4:3, 13). Một Phê Bình Về Những Cách Tiếp Cận Tiền Thiên Niên Tôi đã gợi ý rằng Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới ban cho chúng ta sự hiểu biết tốt nhất có thể về Xa-cha-ri 12-14. Chúng ta nên vui mừng rằng nó làm vậy, thấy rằng những cái nhìn tiền thiên niên liên quan đến rất nhiều vấn đề không thể giải quyết. Vì sự phổ biến của những cái nhìn đó, chúng ta hãy nhắc đến một vài vấn đề quan trọng nhất. Thứ nhất, lời tiên tri không nói gì cả về một triều đại thiên niên tạm thời của Đấng Christ. Bất kỳ ai đọc bản văn một cách khách quan, từ chối nhập những giả định thiên niên vào nó, sẽ thấy ngay lập tức rằng Xa-cha-ri đang nói về sự hoán cải của Y-sơ-ra-ên cánh chung, Trận Chiến Cuối Cùng, Ngày của CHÚA, và sự thờ phượng đời đời của Thế Giới Sẽ Đến. Hoàn toàn phản trực giác khi nghĩ rằng một lời tiên tri vĩ đại như vậy — quy mô vũ trụ như vậy — nên có điểm kết thúc là một triều đại thiên niên tạm thời của Đấng Mê-si, thay vì những vinh hiển tối hậu của Vương Quốc đã hoàn thiện của Đức Chúa Trời. Thứ hai, chúng ta đã thấy rằng lời tiên tri này ban cho chúng ta một trong ít nhất năm lời tiên tri Cựu Ước khác nhau về Trận Chiến Cuối Cùng. Chúng ta cũng đã thấy rằng nếu chúng ta giải thích tất cả chúng theo nghĩa đen, không thể hòa giải những dữ liệu mâu thuẫn. Do đó, giải pháp khả thi duy nhất là khẳng định, với Phương Pháp ấy, rằng trong mỗi lời tiên tri như vậy Đức Thánh Linh đang ban cho chúng ta một sự bày tỏ biểu tượng — được che giấu theo hình bóng — về cuộc đụng độ cuối cùng giữa Hội Thánh và Thế Gian, một cuộc đụng độ mà bản chất thật của nó chỉ được bày tỏ hoàn toàn trong Tân Ước. Cách tiếp cận này một mình giữ lại sự cảm hứng thiên thượng, không sai lầm, và rõ ràng của Kinh Thánh. Thứ ba, có vấn đề về những điều lỗi thời. Chúng ta có thực sự muốn nói, ví dụ, rằng trong thời đại công nghệ tiên tiến của chúng ta các quốc gia của trái đất sẽ đến chống lại Y-sơ-ra-ên chủng tộc cưỡi ngựa, lạc đà, và lừa; hay rằng chúng sẽ mang gia súc theo để làm thức ăn (12:4, 14:15) không? Thứ tư, có những vấn đề thần học. Làm sao trong Thiên Niên — khi chính Đấng Christ được cho là ngồi trên ngai Ngài ở Giê-ru-sa-lem — Y-sơ-ra-ên và các quốc gia sẽ quay lại tuân giữ Luật Mô-se; một Luật mà, theo Tân Ước, chính Đấng Christ đã làm trọn và khiến trở nên lỗi thời (Ma-thi-ơ 5:17, Rô-ma 10:4, Hê-bơ-rơ 8:13)? Đặc biệt, cha mẹ có thực sự tự mình thi hành những chế tài Mô-se bằng cách xử tử nhà tiên tri giả sinh ra từ họ (13:2-4; Phục Truyền 18:20, 13:13) không? Các quốc gia có thực sự đi lên một Giê-ru-sa-lem vật chất để cùng Y-sơ-ra-ên chủng tộc tuân giữ Lễ Lều Tạm (14:16) không? Chúng có thực sự mang những sinh tế động vật đến một Đền Thờ vật chất; và các thầy tế lễ có thực sự đặt những sinh tế đó lên một bàn thờ vật chất, hay luộc chúng trong những nồi nấu vật chất (14:20-21) không? Tâm trí thấm nhuần sự bày tỏ Tân Ước đơn giản không thể tự mình đồng ý với những mệnh đề như vậy. Thay vào đó, nó nhìn ngay lập tức và theo bản năng tìm những đối hình Tân Ước; tìm những thực tại thuộc linh Tân Ước mà mọi bức tranh bí ẩn này là hình bóng, bóng, và biểu tượng Cựu Ước. Cuối cùng, tác động của phần còn lại của sách lên cách giải thích lời tiên tri đặc biệt này thì sao? Đã từng có nhà tiên tri Cựu Ước nào mà tác phẩm của ông thể hiện đầy đủ hơn phương thức bày tỏ thiên thượng "khải huyền" hơn Xa-cha-ri không? Đã từng có nhà tiên tri nào nhất quán hơn trong việc gây dựng và khích lệ dân Cựu Ước của Đức Chúa Trời bằng cách mặc cho những sự bày tỏ cánh chung lớn của ông trong khải tượng và biểu tượng không? Nếu, như mọi người đồng ý, nửa đầu sách của Xa-cha-ri (Xa-cha-ri 1-8) hoàn toàn dành cho tám khải tượng huyền bí chứa đầy biểu tượng Đấng Mê-si và Vương Quốc, chẳng phải có khả năng nửa sau của sách (Xa-cha-ri 9-14), vốn dành cho hai lời tiên tri lớn, cũng chứa đầy biểu tượng Đấng Mê-si và Vương Quốc sao? Thật vậy, vì nửa đầu sách cũng chứa một số lời tiên tri, và nửa sau cũng chứa một số khải tượng, chẳng phải rõ ràng toàn bộ sách là khải huyền từ đầu đến cuối, và rằng do đó chúng ta phải giải thích nó theo biểu tượng, thay vì theo nghĩa đen sao? Vậy chúng ta kết luận, từ bằng chứng được tìm thấy cả trong Cựu Ước và Tân Ước, rằng những cách giải thích tiền thiên niên về Xa-cha-ri 12-14 bị thiếu sót chết người, và rằng hy vọng duy nhất của chúng ta để thâm nhập vào ý nghĩa sâu sắc của lời tiên tri lớn này nằm trong việc sử dụng khéo léo Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới. Trong chốc lát, chúng ta sẽ thử chính điều này. Tuy nhiên trước tiên, tôi phải trình bày một lời giới thiệu nữa. Những Ảnh Chụp Nhanh Phía Trước Như đã nhắc ở trên, lời tiên tri cuối cùng của Xa-cha-ri gồm một loạt "ảnh chụp nhanh" tiên tri. The Reformation Study Bible giải thích như vậy: Sự hiểu biết của chúng ta về sự dạy dỗ của Xa-cha-ri được giúp đỡ rất nhiều khi chúng ta nhận ra rằng nhà tiên tri ban những bức tranh về tương lai theo kiểu ảnh chụp nhanh, trong đó những bức tranh không được đặt theo bất kỳ trình tự đặc biệt nào. Khi chúng ta đọc một đoạn, chúng ta chỉ thấy điều đang xảy ra trong ảnh chụp nhanh đó, không phải cách nó liên quan đến những ảnh chụp nhanh khác. 2 Trong quan sát hữu ích này, từ khóa là trình tự. Đúng, những ảnh chụp nhanh liên quan, nhưng theo chủ đề, thay vì theo niên đại. Chúng ta thấy điều này sống động trong sự xuất hiện thường xuyên của dấu hiệu cánh chung "trong ngày đó." Qua việc sử dụng cụm từ này, Đức Thánh Linh cho chúng ta biết rằng Ngài giờ đang nói về Vương Quốc hai giai đoạn của Đức Chúa Trời và Đấng Christ. Nhưng qua việc sử dụng nó Ngài cũng cho chúng ta biết rằng Ngài giờ đang ban cho chúng ta một vai phụ nữa; một bức chân dung thu nhỏ mới nữa về một sự kiện hay đặc điểm nào đó của đời sống phù hợp với (giai đoạn đặc biệt đó của) Vương Quốc. Lời tiên tri như một tổng thể có bất kỳ trôi dạt hay động lượng niên đại nào không? Chắc chắn. Hơn nữa, một khi chúng ta từ bỏ chữ nghĩa và chủ nghĩa vị lai tiền thiên niên để ủng hộ Phương Pháp ấy, chúng ta có thể thấy nó rõ ràng. Nói rộng, hóa ra lời tiên tri rất giống Ê-xê-chi-ên 36-39: Nó đi từ Thời Đại Tuyên Bố và Thử Thách (Vương Quốc của Con), qua Trận Chiến Cuối Cùng và Ngày của Chúa, vào Thế Giới Sẽ Đến (Vương Quốc của Cha). Tuy nhiên, ngay cả khi chúng ta ghi nhớ quan điểm tổng thể này, chúng ta phải nhận ra rằng mỗi ảnh chụp nhanh đứng ít nhiều độc lập. Đúng, vị trí chính xác của nó trong toàn bộ lời tiên tri sẽ giúp chúng ta giải thích nó; nhưng sau khi nhận được sự giúp đỡ đó, chúng ta phải tìm ý nghĩa thiết yếu của nó trong chính những biểu tượng Cựu Ước, và trong những lẽ thật Tân Ước mà những biểu tượng đó chỉ đến một cách bí ẩn như vậy. Với mọi điều này làm giới thiệu, chúng ta cuối cùng sẵn sàng bắt đầu hành trình giải kinh qua Xa-cha-ri 12-14. Mạnh Trong CHÚA (12:1-9) Lời tiên tri mở đầu, rất gợi nhớ tài liệu được tìm thấy trong các chương 9-10, vang lên chủ đề của lời tiên tri như một tổng thể: Trong xung đột cánh chung giữa "Y-sơ-ra-ên" và các quốc gia (tức là giữa Hội Thánh và Thế Gian), Đức Chúa Trời sẽ là sức mạnh của dân Ngài, dẫn họ qua nhiều đau khổ đến đắc thắng cuối cùng. Điều quan trọng, ở đây cụm từ "trong ngày đó" lặp lại năm lần riêng biệt. Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới muốn chúng ta nhận điều này như một dấu hiệu rằng chúng ta đang xử lý những sự kiện sẽ xảy ra trong thời đại cánh chung, vốn là thời đại Giao Ước Mới, thời đại Vương Quốc, và thời đại Hội Thánh. Vậy chúng ta phải, với sự giúp đỡ của Đức Thánh Linh, cố gắng "giải mã" lời tiên tri, để nhận rõ những ý nghĩa Tân Ước được nhúng ở đây trong ngôn ngữ và hình ảnh Cựu Ước. Vì mỗi một trong chín câu trong ảnh chụp nhanh của chúng ta là một viên ngọc tiên tri theo quyền của riêng nó, tôi sẽ bình luận ngắn gọn về chúng từng câu một. Trong câu 1, Xa-cha-ri mô tả toàn bộ lời tiên tri sắp tới (các chương 12-14) là "gánh nặng của lời của CHÚA liên quan đến Y-sơ-ra-ên." Nó là một gánh nặng không chỉ vì nó mang tin nặng nề, mà còn vì nó đè nặng nhà tiên tri với cảm giác khẩn cấp để truyền đạt nó cho dân Đức Chúa Trời. Nó liên quan, không phải Y-sơ-ra-ên chủng tộc, nhưng "Y-sơ-ra-ên" cánh chung: Hội Thánh, vốn sẽ gồm người Do Thái và Dân Ngoại sống và phục vụ cùng nhau như một gia đình và một quốc gia dưới Đấng Christ (Ga-la-ti 6:16, Ê-phê-sô 2:15, Khải Huyền 12:1 trở đi). Điều quan trọng, lời tiên tri phát ra từ Đấng Tạo Hóa và Đấng Duy Trì vũ trụ, Đấng tối cao trên mọi lịch sử vì dân Ngài và vinh hiển của Ngài (Rô-ma 8:28, Ê-phê-sô 1:11-12). Vì Xa-cha-ri sẽ nói về sự Hoàn Tất sau trong lời tiên tri của ông, chúng ta có thể kết luận an toàn rằng ở đây, trong ảnh chụp nhanh mở đầu, trọng tâm của ông phần lớn vào cuộc chiến thuộc linh của Hội Thánh trong suốt toàn bộ Thời Đại Tuyên Bố và Thử Thách; trong suốt giai đoạn đầu tiên của Vương Quốc; trong suốt giai đoạn mà Đức Thánh Linh, trong sách Khải Huyền, gọi là "Hoạn Nạn Lớn" (Công Vụ 14:22, Khải Huyền 7:14). Theo câu 2, Đức Chúa Trời tối cao đã định khiến Hội Thánh — Thành Tân Ước của Đức Chúa Trời (Ga-la-ti 4:26, Hê-bơ-rơ 12:22) — thành một chén gây loạng choạng cho mọi dân (thù địch) xung quanh nàng. Mọi người từ chối Phúc Âm của nàng và tấn công nàng sẽ trở nên say với sự mù quáng phán xét của Đức Chúa Trời, và do đó sẽ loạng choạng và ngã dưới những phán xét của Ngài (Giê-rê-mi 25:15-16, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi). Đó là số phận của mọi người sẽ làm hại các nhà tiên tri (phúc âm) của Ngài; của mọi người sẽ chạm đến con ngươi mắt Ngài (Thi Thiên 105:15, Xa-cha-ri 2:8, Khải Huyền 11:5). Cuộc bao vây cánh chung — được dựng lên trong suốt Thời Đại Hội Thánh — sẽ không chỉ chống lại thủ đô của quốc gia thánh (tức là những nhà lãnh đạo Hội Thánh và những tổ chức công khai), mà còn chống lại những làng chi phái nữa (tức là chính tín hữu bình thường). Mọi người muốn sống tin kính trong Đấng Christ Giê-xu sẽ chịu bách hại (Ma-thi-ơ 5:10-12, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:1-4, 2 Ti-mô-thê 3:12). Trong câu 3 hình ảnh thay đổi, dù thông điệp vẫn phần lớn như cũ. Trong Thời Đại cánh chung, Đức Chúa Trời sẽ đặt Hội Thánh như một tảng đá trước mọi dân. Những người xây đời mình trên tảng đá này — bằng cách xây chúng trên Đấng Christ mà Hội Thánh rao giảng — sẽ sống (Ma-thi-ơ 7:24 trở đi; 1 Ti-mô-thê 3:15). Nhưng những người vấp ngã trên nó (1 Phi-e-rơ 2:4-8) và sau đó tìm cách "nâng" nó khỏi đường của họ qua bách hại, sẽ bị thương nặng. Thật vậy, Chúa Giê-xu, Đầu của Hội Thánh, nói rằng mọi người như vậy sẽ bị nghiền thành bụi và tản lạc như bột (Ma-thi-ơ 21:44). Trong suốt Thời Đại Tuyên Bố, nhiều dân (không tin) sẽ tập hợp chống lại Hội Thánh; vào cuối thời đại, tất cả sẽ (14:2). Trong câu 4 Đức Thánh Linh dùng hình ảnh quân sự Cựu Ước để hứa rằng trong suốt Thời Đại Tuyên Bố Đức Chúa Trời sẽ liên tục trông coi — và đứng lên bảo vệ — "nhà Giu-đa" cánh chung của Ngài, chi phái đã được cứu chuộc của Con Đấng Mê-si của Ngài, Hội Thánh. Điều này gợi lại nhiều dịp Đức Chúa Trời làm rối loạn kế hoạch của những kẻ thù của các sứ đồ của Đấng Christ, để họ có thể rao giảng Phúc Âm hoàn toàn cho mọi người, và như vậy kết thúc hành trình của họ đắc thắng, với niềm vui lớn (Công Vụ 4:1-27, 5:17 trở đi, 12:1-19, 13:4-12, 16:16-40, 18:1-17, 19:21 trở đi, 20:24, 2 Ti-mô-thê 4:18). Các câu 5-6 mô tả sự vui mừng và năng động của "những gia tộc Giu-đa" cánh chung — tức là, của những nhà lãnh đạo Hội Thánh phục vụ trong suốt Thời Đại Tuyên Bố. Trong câu 5 chúng ta thấy họ hân hoan trong sức sống thuộc linh, lòng trung thành, và sự hỗ trợ của "những cư dân Giê-ru-sa-lem;" vinh hiển trong những ân tứ và ân điển của những Cơ Đốc nhân hằng ngày háo hức phục vụ sự nghiệp của Đấng Christ. Ở đây, người ta nghĩ đến sứ đồ Phao-lô, tuôn trào về những lời cầu nguyện, tiếp cận, và sự hào phóng của những hội chúng Dân Ngoại ông đã thành lập (2 Cô-rinh-tô 8, 9; Phi-líp 1:3-11, 4:10 trở đi, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1, 2). Câu 6 hình dung sự xức dầu và hiệu quả lớn của những chiến binh Phúc Âm thời cuối này: Rực cháy với Đức Thánh Linh, họ sẽ được dẫn trong đắc thắng trong Đấng Christ, khuếch tán sự hiểu biết về Đấng Cứu Chuộc ở mọi nơi, và xây dựng Hội Thánh của Ngài một cách không thể sai lầm (2 Cô-rinh-tô 2:14-17, Ê-phê-sô 4:7-16). Một số (tức là những người đang được cứu) họ sẽ "thiêu đốt bên phải," đốt cháy sự chống đối của họ với Đấng Christ, và như vậy biến đổi họ thành anh em thuộc linh và đồng công dân của Giê-ru-sa-lem trên cao (Phi-líp 3:20). Những người khác (tức là những người đang hư mất), họ sẽ "thiêu đốt bên trái," giao họ, qua sự không ăn năn của chính họ, cho lửa phán xét (Giăng 3:19-21, 20:23, Công Vụ 13:46). Vào cuối Thời Đại Tuyên Bố, khi trận chiến kết thúc và chiến thắng hoàn tất, mọi cư dân Giê-ru-sa-lem sẽ ở an toàn trong nhà đời đời của họ, không có ai làm sợ hãi hay tấn công nữa (Giăng 14:3). Thông điệp của câu 7 — một viên ngọc tiên tri được giải thích tốt nhất tách biệt khỏi các câu 5-6 — là "trong Ngày đó" Đức Chúa Trời sẽ đổ một động lực xã hội mới vào quốc gia cánh chung: Không ai trong dân Ngài sẽ vinh hiển trên những người còn lại. Những vinh dự đặc biệt sẽ không còn được dành cho một gia đình hoàng gia, hay cho cư dân của một thủ đô (hãy để Rô-ma lưu ý!). Thay vào đó, Đức Chúa Trời sẽ phân phối những ân tứ của Đức Thánh Linh của Ngài theo cách ngăn chặn những chia rẽ trong Thân Thể Đấng Christ; theo cách các thành viên của Thân Thể sẽ có cùng sự quan tâm lẫn nhau (1 Cô-rinh-tô 12:22-25). Do đó, xa khỏi việc tìm cách tôn mình, người lớn nhất trong Ngày đó sẽ là tôi tớ của mọi người (Mác 9:35); mỗi người sẽ coi anh em mình quan trọng hơn mình (Phi-líp 2:3); và mọi người sẽ tìm vinh hiển và danh dự, không cho mình, nhưng cho Đấng Christ (2 Cô-rinh-tô 10:17, Ga-la-ti 6:14). Câu 8 dùng hình ảnh Cựu Ước sống động để tuyên bố rằng trong suốt Thời Đại Tuyên Bố CHÚA sẽ bảo vệ những chiến binh Tân Ước của Ngài và khiến họ mạnh mẽ qua Đức Chúa Trời để phá đổ những đồn lũy (thuộc linh) (2 Cô-rinh-tô 10:4 trở đi). Dù thân thể họ quả thật có thể nuôi lửa, không một sợi tóc trên đầu họ (tức là linh hồn đã tái sinh của họ) sẽ hư mất (Lu-ca 21:18, Giăng 17:11, 15, 1 Cô-rinh-tô 13:3). Tự họ là một bức tranh về sự yếu đuối và nghèo khó thuộc linh, nhưng họ có thể làm mọi việc qua Đấng Christ Đấng ban sức cho họ, ngay cả đến mức ném những núi (thuộc linh) xuống sâu của biển (Xa-cha-ri 4:6-7; Ma-thi-ơ 5:3, 21:21, 2 Cô-rinh-tô 12:9, Phi-líp 4:13). Qua họ, Xô-rô-ba-bên cánh chung của Đức Chúa Trời sẽ xây dựng Hội Thánh của Ngài (Xa-cha-ri 4:1-10, Ma-thi-ơ 16:18). Trong khi câu 9 quả thật áp dụng cho toàn bộ thời đại hội thánh, nội dung và vị trí của nó ở cuối ảnh chụp nhanh tiên tri này gợi ý rằng ở đây Đức Thánh Linh chủ yếu nhìn về phía trước đến Ngày của CHÚA, một chủ đề sẽ được lấy lên trong chương 14. Nếu vậy, sự phán xét được nghĩ đến ở đây sẽ là sự phán xét ngay sau Trận Chiến Cuối Cùng, khi Đấng Christ từ trời xuống để giải cứu Cô Dâu bị bao vây của Ngài và hủy diệt những kẻ thù đã tập hợp của Đức Chúa Trời, một lần đủ cả (14:2 trở đi, Khải Huyền
- Chương 19 Sách Khải Huyền: Mục Đích Và Thể Loại Văn Học Vào đầu hành trình của chúng ta, chúng ta đã xác định bốn điểm bùng phát căn bản của tranh cãi trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối: Vương Quốc của Đức Chúa Trời, cách giải thích đúng các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước, Thiên Niên, và sự Hoàn Tất. May mắn thay, nghiên cứu kỹ của chúng ta về Vương Quốc đã cung cấp những sáng suốt chào đón vào ba câu hỏi còn lại. Sau khi học rằng Vương Quốc xuất hiện trong hai giai đoạn đơn giản — Vương Quốc của Con (tức là triều đại thiên đàng, trung gian của Đấng Christ) tiếp nối bởi Vương Quốc của Cha (tức là Thế Giới Vinh Hiển Sẽ Đến) — chúng ta nhận ra rằng một nghìn năm của sách Khải Huyền không thể là một giai đoạn thứ ba, trung gian của Vương Quốc kẹp giữa hai giai đoạn còn lại, như những người tiền thiên niên khẳng định. Tương tự, sau khi học rằng hai giai đoạn của Vương Quốc được tách ra bởi một sự Hoàn Tất duy nhất tại sự Hiện Đến của Đấng Christ, chúng ta nhận ra rằng sự Hoàn Tất không thể bị phân mảnh thành nhiều lần đến, sự sống lại, và sự phán xét, như những người tiền thiên niên cũng khẳng định. Tóm lại, nghiên cứu của chúng ta về Vương Quốc đã đi xa hướng về việc giải quyết Cuộc Tranh Luận Về Thời Cuối ủng hộ cái nhìn vô thiên niên cổ điển về Lịch Sử Cứu Rỗi. Tuy nhiên, vẫn còn cho chúng ta thăm dò chính Khải Huyền 20. Nếu nó không mô tả một triều đại thiên niên tương lai của Đấng Christ trên trái đất, nó chính xác mô tả điều gì? Nếu, như tôi đã gợi ý dọc đường, nó nói về Vương Quốc của Con, có điều gì trong sách Khải Huyền nói rộng, hay trong chính Khải Huyền 20, ủng hộ cái nhìn này không? Mục đích của chúng ta trong Phần 4 của hành trình là tìm hiểu. Vậy chúng ta hãy bắt đầu, bằng cách cảm nhận sách Khải Huyền như một tổng thể. Đặc biệt, chúng ta hãy xem liệu có điều gì trong mục đích, thể loại văn học, và cấu trúc của sách sẽ giúp chúng ta hiểu tốt hơn Thiên Niên của Khải Huyền 20 hay không. Mục Đích Của Sách Khải Huyền Chúng ta bắt đầu nhận rõ mục đích của sách Khải Huyền khi chúng ta xem xét những hoàn cảnh nó được ban. Năm ấy, theo hầu hết học giả, là khoảng 95 SCN. 1 Giăng, rất có thể là sứ đồ còn sống cuối cùng, giờ ở tuổi 80 (Giăng 21:21-23). Vì sự trung tín của ông trong việc rao giảng Phúc Âm, nhà cầm quyền La Mã đã lưu đày ông đến một khu định cư hình sự trên đảo Bát-mô (1:9, Giăng 21:21-23). Đã hơn 60 năm kể từ sự thăng thiên của Đấng Christ. Chúa đang trì hoãn, và giữa nhiều tín hữu sự trông đợi sự Hiện Đến của Ngài đang suy yếu (2 Phi-e-rơ 3:1 trở đi). Hoàng đế ma quỷ Nê-rô (SCN 54-68), một kẻ bách hại tàn ác của Cơ Đốc nhân La Mã, đã đến và đi. Ti-tút đã tàn phá Giê-ru-sa-lem (70 SCN). Dưới thời Đô-mi-ti-an (SCN 81-89), bách hại đã lan khắp Đế Quốc và đến Á Châu (SCN 81-9). Nhiều hơn giờ đang lơ lửng (2:3, 10, 13). Và ngoài mối đe dọa bên ngoài này, còn có những mối đe dọa bên trong nữa. Những giáo phái "Cơ Đốc" dị giáo đã tăng quy mô và số lượng, mà thành viên của chúng đang tìm cách xâm nhập vào những hội thánh chính thống và kéo những môn đồ đi (2:2, 6, 14-15, 20-24). Một số hội thánh thậm chí đang dung túng chúng giữa họ (2:14 trở đi, 20 trở đi). Trong khi đó, những hội thánh khác đang suy giảm: Tình yêu của một số Cơ Đốc nhân đang nguội lạnh (2:4, 3:1-2); những người khác, đã cho đến nay thoát lửa bách hại, đang yêu thế giới, và chìm vào thờ ơ và chủ nghĩa khoái lạc (3:14-21). Tình hình thật nghiêm trọng. Hội Thánh đang lung lay cần một lời từ Chúa. Sách Khải Huyền Như Một Ân Tứ Cho Hội Thánh Phổ Quát Sách Khải Huyền — mọi 22 chương của nó — là lời đó. Đáng chú ý, ngay từ đầu nó được mô tả là một ân tứ: một ân tứ từ Đức Chúa Cha — qua Đấng Christ, qua Đức Thánh Linh, 2 qua sự trung gian thiên sứ, và qua sứ đồ Giăng — cho bảy hội thánh của Á Châu (Khải Huyền 1:1-6, 9, 22:8). Tuy nhiên, bảy là số Kinh Thánh của sự hoàn hảo hay đầy trọn (Sáng Thế 2:2,3). Ý nghĩa rõ ràng. Đức Chúa Trời ban sách Khải Huyền, không chỉ cho bảy hội thánh của Á Châu, mà còn cho điều bảy hội thánh tượng trưng: Hội Thánh đầy trọn, Hội Thánh Phổ Quát. Tương tự, bảy chân đèn tượng trưng cho một Hội Thánh phổ quát, đặc biệt trong chức vụ hiện tại của nàng là Ánh Sáng của Đức Chúa Trời và Đấng Christ cho một thế giới chìm trong bóng tối thuộc linh sâu (Khải Huyền 1:13, 20) Với lợi ích của cái nhìn ngược lại, chúng ta có thể thấy rằng lịch sử xác nhận lẽ thật quan trọng này. Giống như bảy hội thánh, Hội Thánh phổ quát luôn có điểm mạnh và điểm yếu; giống như bảy hội thánh, nó luôn đối mặt với bách hại, lừa dối, và cám dỗ; và giống như bảy hội thánh, nó do đó luôn cần sách Khải Huyền. Vậy sách là một ân tứ lớn từ đầu của Hội Thánh phổ quát, cho Hội Thánh phổ quát, vì sự giúp đỡ của Hội Thánh phổ quát. Lưu ý cẩn thận một hàm ý quan trọng của lẽ thật này: sách Khải Huyền không nhằm là một sách đóng — không phải khi nó được ban, không phải giờ, và không bao giờ (Khải Huyền 22:10). Chúa mong muốn toàn bộ Hội Thánh của Ngài — quá khứ, hiện tại, và tương lai — hiểu, vâng lời, rao giảng, và hưởng lợi từ sách Khải Huyền. Và điều đó bao gồm chương 20 nữa! Sách Khải Huyền Như Một Lời Tiên Tri Cho Hội Thánh Phổ Quát Giăng cũng mô tả sách Khải Huyền là một lời tiên tri (Khải Huyền 22:10, 18). Giờ theo sứ đồ Phao-lô, người nói tiên tri nói với con người để gây dựng, khích lệ, và an ủi (1 Cô-rinh-tô 14:3). Định nghĩa ngắn này nắm bắt tuyệt vời hương vị — và mục đích — của sách. Khắp nơi chúng ta quay, chúng ta nghe Đấng Christ đã được tôn cao nói tiên tri cho Hội Thánh của Ngài. Khắp nơi chúng ta thấy Ngài dạy dỗ, cảnh báo, và khích lệ nàng, để nàng có thể "đắc thắng" mọi đối thủ và an toàn bước vào Vương Quốc đã hoàn tất tại sự trở lại của Ngài (2:11, 2:26, v.v.). Vì ý tưởng này rất quan trọng — cụ thể là sách Khải Huyền về bản chất là một lời tiên tri mở rộng — chúng ta hãy triển khai nó thêm một chút bằng cách nhìn vào ba cách căn bản mà Vua Cao Cả của Thiên Đàng ở đây nói tiên tri cho Cô Dâu yêu dấu của Ngài. Nhà Tiên Tri Dạy Hội Thánh Của Ngài Thứ nhất, Đấng Christ dạy Hội Thánh. Ở đây tôi đặc biệt nghĩ đến cách Ngài xây dựng Hội Thánh Chiến Đấu trong sự hiểu biết của nàng về vị trí thật của nàng trong thế giới và trong lịch sử; nói cách khác, cách Ngài ban cho nàng một thế giới quan Kinh Thánh. Về mặt này, Khải Huyền 12 là trung tâm. Nó bắt đầu bằng một khải tượng về Cô Dâu, những người được chọn của Đức Chúa Trời của mọi thời và nơi. Ngay từ đầu, chúng ta thấy nàng như Đức Chúa Trời thấy nàng: Nàng là một Người Nữ thiên đàng với một sứ mệnh trần gian (12:1). Trong sự thể hiện Cựu Ước của nàng, nàng sinh ra Dòng Dõi đã hứa của Người Nữ — cho Đấng Christ (12:5a; Sáng Thế 3:15). Khi nàng làm vậy, Con Rồng và những quỷ sứ của hắn cố giết Chúa Giê-xu hài nhi, nhưng không thể (12:4). Thật vậy, ngay cả khi chúng thành công trong việc giết Chiên Con của Đức Chúa Trời, chúng hoàn toàn thất bại trong việc "nuốt" Ngài, vì Ngài sống lại từ kẻ chết và thăng lên bên hữu của chính Đức Chúa Cha, nơi Ngài giờ ngồi là Nhà Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua Cao Cả của thiên đàng. Và từ ngai thiên đàng đó Ngài sẽ sớm đến lại, lần này để đóng vai một người chăn chống lại những kẻ thù của bầy Ngài, đập vỡ chúng một lần đủ cả bằng một cây gậy sắt (12:5b, Thi Thiên 2:9, 23:4). Tuy nhiên hiện tại, Người Nữ (tức là Cô Dâu trong sự thể hiện đặc biệt Tân Ước của nàng) phải ở lại trên trái đất. Do đó, trong một Cuộc Xuất Hành cánh chung khỏi Lãnh Địa Bóng Tối, nàng chạy trốn vào đồng vắng của thế giới gian ác sa ngã này (12:6). Tại đó nàng sẽ ở lại trong "1260 ngày" (hay "một kỳ, những kỳ, và nửa kỳ," hay "42 tháng," Khải Huyền 11:2, 12:14, 13:5). Gợi lại cuộc lưu đày ba năm rưỡi của nhà tiên tri Ê-li trong đồng vắng, những con số biểu tượng này đánh dấu toàn bộ thời đại giữa hai lần đến — Thời Đại Tuyên Bố — là một mùa lưu đày và hoạn nạn cho dân Đức Chúa Trời (1 Các Vua 17:1 trở đi). Tuy nhiên, họ sẽ không chịu đựng nó một mình: Chúa sẽ trung tín nuôi dưỡng và giúp đỡ dân Ngài trong suốt cuộc lưu trú đồng vắng dài của họ, ngay cả như Ngài đã làm với Y-sơ-ra-ên và Ê-li trong cuộc lưu trú của họ (12:6, 14-16). Nhưng chính xác Hội Thánh trong đồng vắng sẽ làm gì khi nàng chờ sự trở lại của Đấng Christ? Câu trả lời được tìm thấy trong các câu 7-12: Nàng sẽ gây chiến. Đúng, chính bản văn nói rằng Mi-chen và những thiên sứ của ông sẽ gây chiến chống lại Con Rồng và những thiên sứ của hắn. Nhưng khi xem xét kỹ hơn, chúng ta nhận ra rằng đây đơn giản là một bức tranh về phần của thiên đàng trong một cuộc chiến các thánh đồ sẽ gây trên trái đất. Nó không phải là một cuộc chiến vật chất, nhưng là thuộc linh (2 Cô-rinh-tô 10:4, Ê-phê-sô 6:12). Nó là sự làm trọn Đại Mạng Lệnh; sự tuyên bố Phúc Âm; sự tuyên bố quyền năng cứu rỗi của huyết Chiên Con; lời chứng trung tín của dân Đức Chúa Trời về Con Người và Công Việc của Đấng Christ của Đức Chúa Trời (12:11). Khi họ rao giảng và dạy dỗ — và khi những người được chọn của Đức Chúa Trời khắp nơi nghe lẽ thật và nhận nó — Vương Quốc của Đấng Christ liên tục đổ vào trái đất (12:10). Khi nó làm vậy, vương quốc của Sa-tan, kẻ trước đây lừa dối và cai trị toàn bộ thế giới, liên tục bị cướp phá và ném xuống đất (Ma-thi-ơ 12:29). Do đó, cơn giận của Sa-tan chống lại Người Nữ; do đó sự chăm sóc canh giữ siêng năng của Chú Rể trên Cô Dâu yêu dấu và bị bách hại của Ngài (12:13-17). Ở đây, vậy, trong một khải tượng tiên tri có phạm vi và quyền năng thần học phi thường, chúng ta thấy Đấng Christ dạy Hội Thánh Chiến Đấu nàng là ai, nàng đang làm gì, nàng có thể mong đợi điều gì, và nàng có thể trông cậy vào ai, khi nàng đi ra khỏi Ai Cập cánh chung, qua đồng vắng Tội Lỗi cánh chung, và vào Đất Hứa cánh chung. Một cách thích hợp, chương phong phú này đứng giữa sách, vì theo nhiều cách nó cung cấp cho chúng ta những chìa khóa cho toàn bộ sách. Cảm tạ Đức Chúa Trời vì một ân tứ tiên tri tuyệt vời như vậy! Nhà Tiên Tri Khích Lệ Hội Thánh Của Ngài Thứ hai, Chúa khích lệ Hội Thánh. Đặc biệt, Ngài khích lệ nàng bằng cách dạy dỗ và cảnh báo về bốn kẻ thù lớn nàng sẽ gặp nhiều lần trong hành trình dài qua đồng vắng của thế giới này. Kẻ đầu tiên là Con Rồng, con rắn xưa kia được gọi là ma quỷ và Sa-tan (12:9). Hắn — cùng với đội quân thiên sứ gian ác của hắn — là người cai trị thuộc linh vô hình của hệ thống thế gian sa ngã mà qua đó các thánh đồ phải đi trên đường đến Đất Hứa. Như chúng ta đã thấy, sự dạy dỗ này thấm khắp Tân Ước. Tuy nhiên, trong sách Khải Huyền Đức Thánh Linh dựa vào những bản văn Cựu Ước khác nhau để mô tả hệ thống thế gian như một bộ ba không thánh; một thần tượng không thánh mà nhân loại sa ngã, nổi loạn, và có thể bị lừa dối quá sẵn lòng thờ phượng. Nó gồm Con Thú, Nhà Tiên Tri Giả, và Con Điếm. Như chúng ta sắp thấy, những biểu tượng Cựu Ước này tương ứng với những tổ chức được Đức Chúa Trời ban, ban đầu được thiết kế vì lợi ích của nhân loại, nhưng giờ bị Con Rồng chiếm đoạt và làm hư hỏng (13:1, 4, 16:13). Từ Sự Sa Ngã, hắn là một kẻ thù ẩn nấp đằng sau ba kẻ còn lại. Hãy để các thánh đồ hiểu và đề phòng (1 Phi-e-rơ 5:8). Kẻ thù thứ hai là Con Thú (13:1-4). Đây là bộ mặt chính trị hay chính phủ của hệ thống thế gian (Đa-ni-ên 7:1 trở đi). Tân Ước dạy rằng chính phủ dân sự là một ân tứ tốt, hậu sa ngã của Đức Chúa Trời, được thiết kế để kiềm chế những kẻ làm ác qua một sự thi hành trung tín sự công lý báo thù của Ngài (Rô-ma 13:1 trở đi). Tuy nhiên, nó cũng dạy rằng tội lỗi có thể và làm hư hỏng những chính phủ con người, đôi khi đến mức chúng trở thành những công cụ vô thức của Sa-tan (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi, Khải Huyền 13:2, 4). Khi điều này xảy ra, những tội nhân bị lừa dối sẽ thờ phượng Con Thú, thay vì Đức Chúa Trời (13:4). Và khi điều đó xảy ra, Con Thú sẽ gây chiến chống lại dân Đức Chúa Trời, những người, vì lòng trung thành với Vua thiên đàng của họ, từ chối thờ phượng Con Thú, và thúc giục tội nhân quay khỏi nó hướng về Đấng Christ (11:7, 13:7, 17:14). Trong sách Khải Huyền, Đấng Christ lặp đi lặp lại khích lệ dân Ngài về Con Thú. Trên hết, Ngài cảnh báo họ không nhận dấu của hắn — tên hắn, hay số của tên hắn — trên tay phải hay trên trán của họ (14:9, 11, 15:2, 20:4). Ở đây một lần nữa Đức Thánh Linh dựa vào hình ảnh Cựu Ước để nói một cách biểu tượng với dân Tân Ước của Đức Chúa Trời (Ê-xê-chi-ên 9). Các thánh đồ giờ có ấn của Đức Chúa Trời hằng sống trên trán của họ (7:3). Nói cách khác, vì đức tin của họ nơi Đấng Christ họ giờ thuộc về Đức Chúa Cha; họ là những con trai và con gái được nhận nuôi của Ngài, mang Danh Ngài (Rô-ma 8:15, 1 Phi-e-rơ 1:17). Vậy làm sao họ sẽ dâng lòng trung thành tối hậu của họ, dù trong suy nghĩ (được biểu tượng bởi một dấu trên trán) hay trong việc làm (được biểu tượng bởi một dấu trên tay), cho bất kỳ người phàm hay tổ chức con người nào? Cũng lưu ý rằng trong Kinh Thánh sáu là số của con người (Sáng Thế 1:26 trở đi, Khải Huyền 13:18, NIV), và ba là số của Đức Chúa Trời Ba Ngôi. Do đó, 666 là số của con người tìm cách thay thế Đức Chúa Trời Ba Ngôi; số của con người táo bạo trình bày mình là đối tượng thờ phượng thích hợp (13:16-18). Hàm ý rõ ràng: Con người nhận dấu của Con Thú bất cứ khi nào và bất cứ nơi nào họ thờ phượng Nhà Nước tự thần thánh hóa, chống Đấng Christ. Và một lần nữa, trong suốt sách Khải Huyền Đấng Christ cảnh báo dân Ngài rằng họ không bao giờ được làm điều ác này. Thêm vào đó, Nhà Tiên Tri thiên đàng khích lệ dân Ngài không khuất phục trước những đe dọa hay những cuộc bách hại thực tế của Con Thú, ngay cả nếu điều này có nghĩa là mất công việc, nguồn cung, danh tiếng, hay chính sự sống (2:10, 13:17).
- Chương 20 Sách Khải Huyền: Cấu Trúc Và Những Biểu Tượng Chính Sách Khải Huyền có thể là một sách đáng sợ. Nó dài, đầy những khải tượng và biểu tượng bí ẩn, và đôi lúc choáng ngợp với những mô tả liên tiếp của nó về cuộc chiến thuộc linh và sự phán xét thiên thượng. Và tuy nhiên, khi chúng ta vượt qua những nỗi sợ và bước vào nó sâu hơn, chúng ta bắt đầu thấy những điều: những chủ đề lặp lại, những mẫu, và những chu kỳ. Đột nhiên, có lẽ sau vài lần đọc, chúng ta nhận ra rằng lời tiên tri này có một cấu trúc; một cấu trúc tinh tế, phức tạp, đẹp đẽ, và khéo léo đến mức bàn tay của chính Đức Chúa Trời phải đứng sau nó. Hơn nữa, khi chúng ta thấy hoàn toàn cấu trúc này, chúng ta cũng thấy cách giải thích sách như một tổng thể, và chương 20 nói riêng. Vậy chúng ta phải dành một chút thời gian chất lượng cho chủ đề quan trọng này. Sau khi xem xét một số cái nhìn khác nhau về cấu trúc của sách Khải Huyền, tôi thấy rằng tôi quay lại nhiều lần với những ý tưởng được thể hiện trong biểu đồ bên dưới. Trong chốc lát, chúng ta sẽ để nó hướng dẫn chúng ta qua một khảo sát về chính sách. Tuy nhiên trước tiên, một vài nhận xét sơ bộ là cần thiết. Như bạn có thể thấy, tôi đã chia sách thành năm khối. Những tiêu đề bên dưới mỗi khối phản ánh nỗ lực tốt nhất của tôi để xác định ý tưởng chính của khối, trong khi đồng thời giữ trong tầm nhìn chủ đề trung tâm của toàn bộ sách: Con Người và Công Việc của Đấng Christ trong Sự Tôn Cao của Ngài. Hay, để nói ngắn gọn hơn: Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Tôi rất hài lòng với sự thật rằng khối thứ ba, vốn ban cho chúng ta Lễ Tấn Phong của Vua Cao Cả của Thiên Đàng (4-5), đứng giữa hai khối còn lại. Như chúng ta sẽ thấy trong chốc lát, điều này phù hợp, vì khối đặc biệt này là điểm cao thần học và trung tâm trọng lực của toàn bộ lời tiên tri. Vì hãy xem xét: Vì lễ đăng quang của Ngài làm Vua Cao Cả của Thiên Đàng, Đấng Christ có thể đến với Giăng trong vinh hiển (1), và nói với bảy hội thánh với thẩm quyền tối cao (2-3). Hơn nữa, vì cùng một lễ đăng quang đó, Ngài có thể cai trị trên vũ trụ trong suốt những năm còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi (6-20), và sau đó, tiếp nối sự Hiện Đến của Ngài, đưa Cô Dâu đã được vinh hiển của Ngài vào Vương Quốc của Đức Chúa Trời trong hình thức đầy trọn và cuối cùng của nó (21-22). Vậy, các chương 4-5 giữ toàn bộ sách lại với nhau như một: như một lễ cử hành duy nhất về Con Người và Công Việc của Vua Cao Cả! Vì mục đích nghiên cứu của chúng ta, phần quan trọng nhất — và gây tranh cãi nhất — của biểu đồ của tôi là khối bốn. Như bạn có thể thấy, tại đó tôi gợi ý rằng các chương 6-20 được hiểu tốt nhất là sáu chu kỳ khải huyền riêng biệt, mỗi chu kỳ mô tả — theo cách duy nhất của nó, và vì những mục đích duy nhất của nó — tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của triều đại thuộc linh của Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Vì đó là một miếng đầy miệng, tôi xin chia nhỏ nó một chút. Ý tưởng ở đây thực ra khá đơn giản. Khối lớn này (6-20) gồm sáu khối phụ, hay chu kỳ (6-7, 8-11, 12-14, 15-16, 17-19, và 20). Nhưng trong mỗi chu kỳ, trọng tâm của Thánh Linh tiên tri luôn vào cùng một khung thời gian: khoảng thời gian giữa lần đến thứ nhất và thứ hai của Đấng Christ; khoảng thời gian mà trong đó Đấng Christ đã được tôn cao cai trị làm Vua Cao Cả của trời và đất. Điều này có nghĩa là khối thứ tư của sách Khải Huyền — và phần lớn của sách — thực ra gồm sáu chu kỳ khải tượng riêng biệt, mỗi chu kỳ dùng những ý tưởng và hình ảnh khác nhau để bao phủ cùng một nền lịch sử; để diễn tập, hay lặp lại, tác động trần gian của triều đại thiên đàng của Đấng Christ. Trong những trang ahead, tôi sẽ làm nổi bật một số dòng bằng chứng ủng hộ cái nhìn này. Tuy nhiên hiện tại, chúng ta hãy giả định rằng Đức Thánh Linh quả thật đã cấu trúc khối này của lời tiên tri như tôi đã gợi ý. Nếu vậy, có một số hàm ý quan trọng cho việc giải thích sách như một tổng thể, và cho Khải Huyền 20 nói riêng. Những Hàm Ý Của Cái Nhìn Chu Kỳ Hàm ý đầu tiên liên quan đến cách chúng ta phải giải thích những biểu tượng chúng ta gặp trong mỗi sáu chu kỳ. Ví dụ, nếu cái nhìn chu kỳ đúng, nó có nghĩa là chúng ta không thể giải thích Khải Huyền 6-20 như những người tiền lệ làm. Họ nói rằng trọng tâm ở đây phần lớn, nếu không hoàn toàn, vào những sự kiện đã xảy ra vào đầu Thời Đại Hội Thánh; những sự kiện, đối với chúng ta, đã qua. Chúng bao gồm sự sụp đổ của Giê-ru-sa-lem, quyền lực bạo chúa của La Mã, và những biến động của Hội Thánh đầu tiên dưới tay người Do Thái và La Mã. Nhưng nếu trọng tâm thật của 6-20 là toàn bộ thời đại giữa hai lần đến, rõ ràng cách giải thích tiền lệ không thể đúng. Tương tự, nếu cái nhìn chu kỳ đúng, chúng ta không thể giải thích Khải Huyền 6-20 như những người vị lai làm. Họ nói rằng trọng tâm ở đây phần lớn, nếu không độc quyền, vào những sự kiện sẽ xảy ra vào cuối thời đại. Đúng, có một số khác biệt giữa họ. Những người vị lai ôn hòa như George Ladd nói rằng những sự kiện sẽ xảy đến với Hội Thánh. Những người vị lai phân kỳ, như John MacArthur, nói chúng sẽ xảy đến với những người Do Thái thời cuối trong một Hoạn Nạn bảy năm, sau khi Đấng Christ đã bí mật mang Hội Thánh của Ngài đi đến thiên đàng tại Sự Cất Lên. Nhưng một lần nữa, mọi người vị lai đồng ý rằng các chương 6-20 phần lớn, nếu không hoàn toàn, được làm trọn trong những ngày cuối cùng nhất. Tuy nhiên, nếu lĩnh vực làm trọn thật của các chương 6-20 là toàn bộ Thời Đại Hội Thánh, mà trong đó Đấng Christ cai trị làm Vua Cao Cả trên mọi sự, rõ ràng cái nhìn vị lai cũng không thể đúng. Điều này đưa chúng ta đến một hàm ý thứ hai và liên quan chặt chẽ. Nếu cái nhìn chu kỳ đúng, nó có nghĩa là khi Đức Thánh Linh dùng một biểu tượng đặc biệt để nói với dân Đức Chúa Trời, Ngài, như một quy tắc, không đề cập đến một thực thể lịch sử cụ thể, dù là một người, nơi, vật, hay sự kiện. Ngài không thể. Đúng hơn, Ngài phải đề cập đến một loại thực thể lịch sử mà mọi thánh đồ sẽ gặp nhiều lần trong suốt Thời Đại Hội Thánh. Chúng ta hãy xem xét một ví dụ. Một số người tiền lệ nói rằng khi Đức Thánh Linh nói về Con Thú (Khải Huyền 13:1 trở đi), Ngài đang nói về kẻ bách hại chính của Hội Thánh đầu tiên, hoàng đế Nê-rô. Trong khi đó, hầu hết người vị lai nói rằng khi Đức Thánh Linh nói về Con Thú, Ngài đang nói về Kẻ Chống Đấng Christ sẽ trỗi dậy ngay trước sự trở lại của Đấng Christ, dù để bách hại Hội Thánh hay Y-sơ-ra-ên chủng tộc. Tuy nhiên, nếu chúng ta đón nhận cái nhìn chu kỳ, chúng ta ngay lập tức nhận ra rằng nó ban cho chúng ta một cách tiếp cận phong phú hơn nhiều; một cách tiếp cận thu hút mọi Cơ Đốc nhân của mọi thời; một cách tiếp cận có thể khẳng định những yếu tố lẽ thật hiện diện trong cả cái nhìn tiền lệ và vị lai. Vì giờ chúng ta thấy rằng khi nói về Con Thú, Đức Thánh Linh thực ra đang nói về một loại hiện tượng lịch sử đặc biệt — trong trường hợp này, bộ mặt chính trị hay chính phủ của hệ thống thế gian sa ngã của Sa-tan, bất cứ khi nào và bất cứ nơi nào nó xuất hiện trong tiến trình Lịch Sử Cứu Rỗi. Nó là một bộ mặt có thể được thể hiện trong Nê-rô, Đô-mi-ti-an, Lê-nin, Stalin, Hitler, Mao, Ceausescu, Pol Pot, Ayatollah này hay kia, Kẻ Chống Đấng Christ (cuối cùng), hay bất kỳ tổ chức bách hại nào những người này tượng trưng. Vậy chúng ta thấy rằng cái nhìn chu kỳ về Khải Huyền 6-20 tạo ra một phương pháp giải kinh đặc biệt, một cách đặc biệt để hiểu và áp dụng những biểu tượng được tìm thấy trong sách này. Các nhà thần học gọi điều này là một phương pháp giải kinh "lý tưởng." Ở đây, họ nói, những biểu tượng không đứng cho những người hay sự kiện lịch sử duy nhất, nhưng đúng hơn cho những ý tưởng hay nguyên tắc chung sẽ tự bày tỏ trong suốt Thời Đại Hội Thánh, và do đó trong bất kỳ số người, nơi, vật, hay sự kiện lịch sử nào. William Hendriksen, một người ủng hộ nhiệt tình phương pháp này, mời chúng ta đón nhận một cách tiếp cận lý tưởng đối với Khải Huyền 6-20 khi ông viết: Những ấn, những kèn, những bát thạnh nộ và những biểu tượng tương tự không đề cập đến những sự kiện cụ thể, những sự việc đặc biệt, hay những chi tiết của lịch sử, nhưng đến những nguyên tắc — của hành vi con người và của sự quản trị đạo đức thiên thượng — đang hoạt động trong suốt lịch sử của thế giới, đặc biệt trong suốt thời kỳ (Cơ Đốc) mới. 1 Giờ, trong khi những ý tưởng và cách tiếp cận này cực kỳ hữu ích, tôi tuy nhiên sẽ đưa ra một cảnh báo. Sách Khải Huyền quan tâm không chỉ đến tiến trình triều đại thiên đàng của Vua Cao Cả, mà còn đến sự Hoàn Tất mà qua đó Ngài sẽ đưa nó đến kết thúc. Nhưng nếu vậy, nó tiếp nối rằng sách có thể và phải dùng một số biểu tượng của nó để đề cập đến những sự kiện lịch sử duy nhất. Ví dụ, trong Khải Huyền 11:3-6 chúng ta học về sự nghiệp thuộc linh của Hai Nhân Chứng. Được mô tả trong ngôn ngữ và hình ảnh gợi nhớ Môi-se và Ê-li — và cũng gợi nhớ những môn đồ Chúa Giê-xu sai đi từng đôi để rao giảng Phúc Âm của Vương Quốc cho Y-sơ-ra-ên — chúng tượng trưng cho Hội Thánh làm chứng. Đức Chúa Trời kêu gọi chúng nói tiên tri (tức là rao giảng Phúc Âm) trong 1260 ngày, một con số biểu tượng cho toàn bộ Thời Đại Hội Thánh là một mùa lưu đày và bách hại (xem 1 Các Vua 17:1 trở đi). Vậy thì, mọi Cơ Đốc nhân của mọi thời có thể thấy mình trong Hai Nhân Chứng. Tuy nhiên, khi chúng ta đến các câu 7-13, trọng tâm thu hẹp. Giờ Đức Thánh Linh đang nói một cách cụ thể về thế hệ cuối cùng của những Cơ Đốc nhân làm chứng; thế hệ sẽ thấy sự hoàn thành của Đại Mạng Lệnh (11:7); thế hệ sẽ thấy Con Thú (cho đến nay bị kiềm chế khỏi việc cản trở sứ mệnh của Hội Thánh, 20:1-3) trỗi dậy khỏi vực thẳm (nơi ở của Sa-tan), gây chiến với chúng, thắng chúng, và "giết" (tức là đàn áp triệt để) chúng (11:7-10). Và tuy nhiên đây cũng là thế hệ sẽ thấy sự trở lại của Đấng Christ trong vinh hiển, sự sống lại của kẻ chết, và Sự Phán Xét Cuối Cùng (11:11-19). Ở đây, vậy, những biểu tượng quả thật chỉ đến những sự kiện duy nhất trong một phần duy nhất của Lịch Sử Cứu Rỗi. Ở đây, Hội Thánh phổ quát không thể thấy mình (dù nàng có thể muốn như vậy), nhưng chỉ phần đó của Hội Thánh sẽ phục vụ Đấng Christ trong những ngày Trận Chiến Cuối Cùng. Nói về những cảnh báo, điều quan trọng cũng cần hiểu là trong khi sáu chu kỳ của Khải Huyền 6-20 quả thật đi qua cùng một nền lịch sử, có những khác biệt đáng chú ý giữa chúng. Đặc biệt quan trọng là sự thật rằng khối Kinh Thánh lớn này ban cho chúng ta một sự bày tỏ tiến bộ về lẽ thật thiên thượng về Thời Đại Hội Thánh. Ví dụ, chúng ta càng tiến sâu vào những chu kỳ, chúng ta càng học nhiều về những quyền lực siêu nhiên hoạt động đằng sau hậu trường của trận chiến vũ trụ lớn; sự chịu khổ của Hội Thánh càng dữ dội; những phán xét của thế giới càng nghiêm trọng; và những bức tranh về Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Hiện Đến, và Sự Phán Xét Cuối Cùng càng sống động. Gọi xu hướng này là sự song song tiến bộ, Hendriksen viết: Dù mọi phần của sách Khải Huyền chạy song song và bao trùm khoảng thời gian giữa lần đến thứ nhất và thứ hai của Đấng Christ... tuy nhiên cũng có một mức độ tiến bộ. Chúng ta càng đến gần cuối sách sự chú ý của chúng ta càng hướng đến sự phán xét cuối cùng và điều nằm ngoài nó. Những phần (khác nhau) được sắp xếp, như thể, theo một thứ tự tăng dần, cao trào... Sự phán xét cuối cùng trước tiên được công bố, sau đó được giới thiệu, sau đó cuối cùng được mô tả. Tương tự, trời mới và đất mới được mô tả đầy đủ hơn trong phần cuối cùng so với những phần trước nó... Sách bày tỏ một sự tiến bộ dần dần trong sự nhấn mạnh cánh chung. 2 Hàm ý thứ ba và cuối cùng của cái nhìn chu kỳ về Khải Huyền 6-20 đi thẳng vào trái tim của Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối: Nếu quả thật chương 20 rơi đúng vào khối bốn của sách Khải Huyền; nếu quả thật, giống như năm chu kỳ trước, nó cũng mô tả tiến trình triều đại của Vua Cao Cả của Thiên Đàng, thì rõ ràng nó không thể nói về một vương quốc trần gian tương lai được đặt xuất hiện sau triều đại đó. Tóm lại, nếu biểu đồ của chúng ta thực sự ban cho chúng ta cấu trúc thật của sách Khải Huyền, thì chính sách Khải Huyền loại bỏ thuyết tiền thiên niên một lần đủ cả! Một Khảo Sát Về Sách Khải Huyền Trong phần này, tôi muốn khảo sát ngắn gọn sách Khải Huyền như một tổng thể. Điều tiếp theo không nhằm là một chú giải giải kinh chi tiết. Tuy nhiên, nó nhằm là một tổng quan thực chất mà tôi có hai mục tiêu chính. Thứ nhất, tôi muốn chỉ ra rằng cấu trúc của sách quả thật như tôi đã trình bày trong biểu đồ bên trên. Đặc biệt hơn, ở đây tôi nhằm chỉ ra rằng chủ đề hợp nhất của toàn bộ sách là tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của triều đại thiên đàng của Đấng Christ; rằng khối thứ tư của sách (các chương 6-20) thực sự là một đơn vị; rằng khối này là một bộ sưu tập gồm sáu chu kỳ khải tượng riêng biệt, mỗi chu kỳ bao trùm toàn bộ Thời Đại Hội Thánh; rằng ngày càng nó nói với chúng ta về những sự kiện liên quan đến sự Hoàn Tất (tức là Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Hiện Đến, Sự Sống Lại, Sự Phán Xét Cuối Cùng, và Thế Giới Sẽ Đến); và rằng Khải Huyền 20 thực sự thuộc vào khối này. Thứ hai, tôi muốn dùng Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới để mở ra ý nghĩa của một số biểu tượng chính của sách; để chỉ ra rằng sách Khải Huyền — phục vụ làm Kết Thúc Lớn của mọi Kinh Thánh — lặp đi lặp lại dùng những biểu tượng Cựu Ước (và Tân Ước) để truyền đạt những ý nghĩa Tân Ước, để hướng dẫn, khích lệ, và an ủi Hội Thánh hành hương đang chịu khổ của Đấng Christ. Và giờ, với Kinh Thánh vững trong tay, chúng ta hãy bắt đầu! Một Khải Tượng Về Vua Cao Cả (1:1-20) Chương 1 giới thiệu sách Khải Huyền, và đặc biệt Đấng mà qua Ngài Đức Chúa Cha đã vui lòng ban nó: Chúa Giê-xu Christ đã được tôn cao. Nó gồm một Lời Mở Đầu ngắn (1:1-3), một lời chào dài (1:4-8), và một tường thuật dài hơn về khải tượng của Giăng về Con Người đã được vinh hiển (1:9-20). Điều quan trọng, lời chào ban cho chúng ta khuôn khổ cánh chung của toàn bộ sách. Ngay cả giờ, Đấng Christ thiên thượng là người cai trị của những vua của trái đất (1:5). Ngay cả giờ các thánh đồ là một Vương Quốc của những thầy tế lễ cho Đức Chúa Trời và Cha của Ngài (1:6). Không, Vương Quốc chưa được hoàn tất. Trong một mùa, các tín hữu phải chịu gian khổ. Giống như Chúa họ phục vụ, họ phải là những nhân chứng trung tín (1:5). Tuy nhiên sớm, sẽ có một sự Hoàn Tất (1:1, 3, 8). Đấng Christ sẽ đến lại (1:8). Khi Ngài làm vậy, mọi mắt sẽ thấy Ngài, thánh đồ và tội nhân như nhau (1:7). Khi Ngài làm vậy, mọi chi phái của trái đất (tức là những kẻ bách hại không tin của Hội Thánh) sẽ than khóc, vì Ngài sẽ đến trong Sự Phán Xét cuối cùng (8:13, 11:10, 12:12, 13:8, 17:2, 8). Và khi Ngài làm vậy, Ngài sẽ đem đến sự đầy trọn của Vương Quốc, vì Đấng đến không chỉ là Đấng Tạo Hóa thiên thượng (Alpha), mà còn là Đấng Hoàn Tất thiên thượng (Omega) (1:8). Vậy thì, ngay cả ở đây trong lời chào của ông (1:4-8) Giăng khẳng định cấu trúc đơn giản, hai mặt của Vương Quốc được dạy trong Tân Ước Giáo Huấn: Vương Quốc tạm thời của Con, tiếp nối bởi Vương Quốc đời đời của Cha (và Con), được tách ra bởi một sự Hoàn Tất duy nhất được đặt xảy ra tại sự Hiện Đến. Tiếp theo là tường thuật của Giăng về khải tượng của ông về Vua Cao Cả (1:9-20). Nó dễ dàng được chia thành ba phần. Trong phần đầu tiên, ông nói với chúng ta ông ở đâu và ông đang làm gì khi khải tượng đến với ông (1:9-11). Trong phần thứ hai, ông nói với chúng ta ông thấy gì: Một Đấng giống như Con Người — rực rỡ với vinh hiển thiên thượng, mặc trang phục thầy tế lễ — đứng giữa bảy chân đèn vàng, với bảy ngôi sao trong tay phải Ngài, và với một thanh gươm sắc, hai lưỡi ra khỏi miệng Ngài (1:12-16). Trong phần thứ ba, chúng ta đọc về phản ứng của Giăng (1:17), và về ý nghĩa của khải tượng: Bảy ngôi sao là bảy sứ giả của bảy hội thánh ở Á Châu (có lẽ được sai đến tham khảo với sứ đồ già); và bảy chân đèn là bảy hội thánh (1:18-20). Rất quan trọng, ở đây chúng ta có cái thoáng thấy đầu tiên về Vua Cao Cả — và Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm — của Thiên Đàng. Như tôi đã lập luận trước đó, bảy hội thánh của Á Châu đứng cho Hội Thánh phổ quát của mọi thời và nơi. Do đó, khải tượng đang nói với chúng ta rằng ngay cả giờ Đấng Christ cai trị từ thiên đàng làm Vua Cao Cả trên mọi dân Ngài, và trên thiên đàng làm Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm cầu thay cho dân Ngài — Đấng này trong những ngày xác thịt của Ngài đã chết thay cho họ, nhưng giờ sống đời đời, cầm trong tay Ngài những chìa khóa cứu chuộc đã giải phóng họ khỏi Sự Chết và Âm Phủ (1:18, 20). Vậy thì, ở đây chúng ta có cuộc gặp đầu tiên với nhân vật trung tâm của sách Khải Huyền: Vua Cao Cả và Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm của Thiên Đàng, Đấng Đức Thánh Linh sẽ trung tín cử hành trong mọi điều sắp đến. 3 Những Thông Điệp Của Vua Cao Cả Cho Bảy Hội Thánh (2:1-3:22) Khối thứ hai của sách Khải Huyền gồm bảy thông điệp của Vua Cao Cả cho bảy hội thánh ở Á Châu. Ở đây, với sức mạnh đặc biệt, chúng ta gặp Vua Cao Cả là Nhà Tiên Tri Cao Cả; là Đấng dạy dỗ, khích lệ, và an ủi không chỉ bảy hội thánh đặc biệt này, mà còn Hội Thánh Phổ Quát chúng tượng trưng. Điểm này cần lặp lại và nhấn mạnh. Những nhà giải thích phân kỳ — vốn lý thuyết rằng các chương 6-20 không nói về Hội Thánh hay Thời Đại Hội Thánh, nhưng đúng hơn về Y-sơ-ra-ên và những quốc gia trong một thời kỳ Hoạn Nạn bảy năm tương lai tiếp nối Sự Cất Lên — hiệu quả biến phần lớn sách thành một sự tò mò đơn thuần đối với Cơ Đốc nhân của Thời Đại Hội Thánh. Rốt cuộc, vì họ sẽ không hiện diện trên trái đất trong những ngày đó, tại sao lo lắng quá nhiều về điều những chương này nói? Tuy nhiên, Khải Huyền 2-3 là một sự khiển trách đối với mọi ý tưởng như vậy. Như tôi đã lập luận trước đó, ở đây Đấng Christ nói với Hội Thánh trong lời tiên tri "giáo huấn" chính xác điều Ngài sẽ nói với Hội Thánh trong lời tiên tri biểu tượng hay khải huyền trong các chương 6-20. Ở đây Ngài nói với Hội Thánh Phổ Quát; tại đó Ngài nói với Hội Thánh Phổ Quát. Sách Khải Huyền là một sách cho một dân. Vì lý do này, mọi thành viên của Hội Thánh Đấng Christ đọc, nghe, và giữ mọi phần của nó sẽ được phước (1:3). Như một quy tắc, mỗi một trong bảy lời tiên tri cho những hội thánh chứa năm yếu tố. Chúng bao gồm (1) Một tự mô tả mở đầu, làm nổi bật một hay thuộc tính hay chức vụ khác của Đấng Christ: thần tính, chủ quyền, chức thầy tế lễ thượng phẩm đời đời, hay vai trò Quan Án sắp đến của Ngài, (2) bất cứ khi nào có thể, những lời khen ngợi, dù cho sự siêng năng, trong sạch, hay bền bỉ trước đau khổ, v.v., (3) nếu cần thiết, những lời khiển trách, dù cho sự yêu thương đang nguội lạnh, thỏa hiệp, tính thế gian, v.v., (4) nếu cần thiết, những lời kêu gọi ăn năn, thường được ban với những cảnh báo nghiêm trọng cho bất kỳ ai có khuynh hướng bỏ qua chúng, và cuối cùng, (5) những lời hứa tối hậu cho những thánh đồ trung tín và bền bỉ đắc thắng mọi đối thủ, và như vậy bước vào Vương Quốc đã hoàn tất tại sự trở lại của Ngài. Vì điểm cuối cùng này rất quan trọng, chúng ta hãy dành một chút thời gian để khám phá nó đầy đủ hơn. Như trong khối 1, cũng ở đây: Có một cái nhìn cánh chung rõ ràng. Khi Đấng Christ ban những lời hứa vinh hiển của Ngài cho những Cơ Đốc nhân đắc thắng, Ngài không khích lệ họ trông chờ một Sự Cất Lên bí mật, hay đời sống trên thiên đàng như một linh hồn không có thân thể, hay một Sự Hiện Đến tiền thiên niên, hay (vai trò đặc ân của họ trong) một giai đoạn thiên niên tương lai của Vương Quốc. Không, Ngài nhất quán đặt trước họ mục tiêu và số phận tối hậu của Lịch Sử Cứu Rỗi: sự sống đời đời với Đức Chúa Trời và Đấng Christ trong trời mới và đất mới, một số phận họ sẽ thừa hưởng tại Sự Đến của Ngài. Vậy, trong những thông điệp của Vua Cao Cả cho Hội Thánh Phổ Quát chúng ta gặp cùng một cái nhìn cánh chung chúng ta tìm thấy trong khối 1 của sách Khải Huyền và trong suốt Tân Ước Giáo Huấn: Chỉ có một Vương Quốc thuộc linh, được chia thành hai giai đoạn đơn giản, được tách ra bởi một Sự Hiện Đến duy nhất của Đấng Christ trong vinh hiển, vốn là Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh. Chúng ta hãy xác nhận điểm này bằng một cái nhìn ngắn gọn vào những bản văn liên quan. Lời hứa của Chúa cho hội thánh ở Ê-phê-sô là: "Cho người đắc thắng, Ta sẽ ban ăn từ cây sự sống ở trong Thiên Đàng của Đức Chúa Trời" (2:7). Khải Huyền 22:2 và 14 chỉ ra rằng Ngài không nghĩ đến thiên đàng trong trạng thái trung gian, nhưng trời mới và đất mới. Cho hội thánh tại Si-miệc-nơ Ngài tuyên bố: "Người chinh phục sẽ không bị tổn hại bởi sự chết thứ hai." Một cái nhìn vào Khải Huyền 20:6, 14, và 21:18 chỉ ra rằng sự chết thứ hai không phải là hình phạt tạm thời trong Âm Phủ, nhưng là hình phạt đời đời trong Hồ Lửa, được thi hành sau Sự Sống Lại chung và Sự Phán Xét Cuối Cùng. Một cách tích cực, Đấng Christ do đó đang hứa với những người đắc thắng ở Si-miệc-nơ rằng họ sẽ thừa hưởng sự sống đời đời trong trời mới và đất mới. Cho những tín hữu ở Bẹt-găm Vua Cao Cả nói: "Cho người đắc thắng Ta sẽ ban man-na ẩn giấu, và Ta sẽ ban cho người một viên đá trắng, với một tên mới viết trên đá mà không ai biết ngoại trừ người nhận nó" (2:17). Chính Đấng Christ là Man-na. Hiện tại, Ngài ẩn trên thiên đàng, nhưng tại sự Hiện Đến Ngài sẽ ban chính Ngài hoàn toàn cho dân Ngài (Giăng 6:58, Cô-lô-se 3:1 trở đi). Ý nghĩa chính xác của viên đá trắng không rõ ràng: Một số nói nó tượng trưng cho chiến thắng, những người khác cho sự tha bổng (cuối cùng). 4 Chắc chắn màu của nó gợi lại những áo choàng sáng chói của những thánh đồ đã được vinh hiển sẽ xuất hiện với Vua của họ tại sự Hiện Đến của Ngài (19:14), và những người sau đó sẽ thờ phượng Đức Chúa Trời đời đời trên Núi Si-ôn (tức là trong trời mới và đất mới, 3:4, 7:9, 13, 14:1 trở đi). Về ân tứ một tên mới, Khải Huyền 3:12 liên kết chặt chẽ nó với Thế Giới Sẽ Đến, mà trong đó Giê-ru-sa-lem Mới sẽ ở (xem cũng 21:2); trong khi đó, Khải Huyền 19:2 và 16 gợi ý rằng nó sẽ được ban tại sự Hiện Đến bởi Đấng cũng sẽ có một Tên mới. Vậy thì, mọi điều trong lời hứa này hướng hy vọng của Cơ Đốc nhân đến sự Hiện Đến, và đến thế giới mới và đời đời sự Hiện Đến sẽ mang đến. Cho những tín hữu ở Thi-a-ti-rơ, Chúa nói: Chỉ giữ chặt điều các ngươi có cho đến khi Ta đến. Người chinh phục và giữ những việc của Ta cho đến cuối, cho người Ta sẽ ban thẩm quyền trên những quốc gia, và người sẽ cai trị chúng bằng một cây gậy sắt, như khi những nồi đất bị vỡ thành miếng, ngay cả như chính Ta đã nhận thẩm quyền từ Cha Ta. Và Ta sẽ ban cho người ngôi sao mai (2:25-28). Ở đây một lần nữa Chúa nghĩ đến những cảnh kết thúc của Lịch Sử Cứu Rỗi, cuối của muôn vật (1 Phi-e-rơ 4:7). Quan sát từ câu 25 rằng Ngài liên kết chặt chẽ cuối với sự Hiện Đến của Ngài. Tại thời đó, Ngài sẽ ban cho các tín hữu chia sẻ trong việc thi hành Sự Phán Xét Cuối Cùng, ngay cả như Đức Chúa Cha đã ban cho Đấng Christ thi hành nó (Giăng 5:27, Rô-ma 16:20, 1 Cô-rinh-tô 6:2). Nó không phải, như những người tiền thiên niên khẳng định, rằng họ sẽ cai trị trên những quốc gia trong một nghìn năm với Đấng Christ, mà bản văn không nói một lời nào. Đúng hơn, nó là tại Sự Phán Xét, họ cũng, dưới Đấng Christ, sẽ đóng vai một người chăn (tiếng Hy Lạp, poimaino); một người chăn dùng gậy gỗ của mình để hủy diệt những kẻ thù của bầy, ngay cả như một người thợ gốm dùng cây gậy sắt của mình để hủy diệt những bình đất bị từ chối (2:27, Thi Thiên 2:9-12). Quan sát cũng từ câu 28 rằng ngoài việc ban cho các tín hữu chia sẻ trong Sự Phán Xét Cuối Cùng, Chúa cũng sẽ ban cho họ Ngôi Sao Mai. Ngôi sao mai là Đấng Christ (22:16), nhưng đặc biệt Đấng Christ tại Sự Đến của Ngài, vốn sẽ đánh dấu bình minh của Thời Đại Sẽ Đến (2 Phi-e-rơ 1:19). Vậy thì, đoạn phong phú này gắn hy vọng của người Thi-a-ti-rơ — và mọi Cơ Đốc nhân — vào cuối: Sự Phán Xét Cuối Cùng và bình minh của thế giới mới sẽ đến tại sự Hiện Đến của Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Cho những người đắc thắng tại Sạt-đe, Đấng Christ hứa rằng họ sẽ bước đi với Ngài trong màu trắng, rằng Ngài sẽ không bao giờ xóa tên họ khỏi Sách Sự Sống, và rằng Ngài sẽ xưng tên họ trước Đức Chúa Cha và những thiên sứ thánh của Ngài (3:5). Điều cuối cùng trong ba phước hạnh này là một chủ đề lặp lại trong Tân Ước: Các thánh đồ phải duy trì lời xưng tốt của họ vững cho đến cuối, để khi Đấng Christ trở lại với mọi thiên sứ thánh cho Sự Phán Xét Cuối Cùng Ngài có thể xưng họ là những tín hữu thật, và do đó ban cho họ sự sống đời đời trong Vương Quốc đã hoàn tất (Ma-thi-ơ 25:31, Mác 8:38, Lu-ca 9:26, 12:8, 1 Ti-mô-thê 6:12-13). Việc Đấng Christ xưng tên họ trong Ngày đó là cho họ bước vào Thế Giới Đời Đời Sẽ Đến (Ma-thi-ơ 25:31-46). 5 Cho những người đắc thắng tại Phi-la-đen-phi Vua Cao Cả hứa rằng Ngài sẽ khiến họ thành một trụ trong đền thờ của Đức Chúa Trời của Ngài; rằng họ sẽ không bao giờ rời nó; và rằng Ngài sẽ viết trên họ tên Ngài, tên của Đức Chúa Trời của Ngài, và tên của Thành của Đức Chúa Trời của Ngài, vốn là Giê-ru-sa-lem Mới (3:12). Ở đây một lần nữa hình ảnh dự báo những mô tả sau của Giăng về Cô Dâu đã được vinh hiển của Đấng Christ sống với Đức Chúa Trời — và là Đền Thờ của Đức Chúa Trời — trong trời mới và đất mới (21-22). Cuối cùng, cho những người đắc thắng ở Lao-đi-xê Vua hứa rằng Ngài sẽ ban cho họ ngồi với Ngài trên ngai Ngài, ngay cả như Đức Chúa Cha đã ban rằng Ngài nên ngồi với Ngài trên ngai của Ngài (3:21). Phải thừa nhận, điều này có thể được hiểu là một lời hứa rằng những linh hồn không có thân thể của các thánh đồ sẽ chia sẻ trong triều đại trung gian thiên đàng của Đấng Christ trong trạng thái trung gian (Khải Huyền 20:4-6). Tuy nhiên, mọi lời hứa trước đó, vốn đã nghĩ đến số phận cuối cùng của các thánh đồ, chống lại điều này. Vậy dường như tốt nhất, xem điều này là một tiếng vang của những bản văn Tân Ước khác hứa với những thánh đồ đắc thắng một mức độ thẩm quyền vũ trụ "trong sự tái sinh," trong Ngày khi những vương quốc của thế giới này sẽ trở thành Vương Quốc của CHÚA chúng ta và của Đấng Christ của Ngài (11:15; Đa-ni-ên 7:18, 27, Ma-thi-ơ 28, Lu-ca 19:17). Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng khối 2 của sách Khải Huyền quả thật là một Thông Điệp của Vua Cao Cả (và Nhà Tiên Tri) của Thiên Đàng cho Hội Thánh Phổ Quát của Ngài. Hơn nữa, chúng ta đã thấy rằng khối này phản ánh một cái nhìn cánh chung rõ ràng, một cái nhìn không khác với cái nhìn của khối đầu tiên, và không khác với cái nhìn của phần còn lại của Tân Ước. Theo cái nhìn này, chỉ có một Vương Quốc thuộc linh, được chia thành hai giai đoạn đơn giản, được tách ra bởi một Sự Hiện Đến duy nhất của Đấng Christ vào cuối thời đại, khi chính Ngài sẽ hoàn tất Lịch Sử Cứu Rỗi trong sự phán xét và cứu chuộc cuối cùng. Quan điểm này đặc biệt rõ ràng trong những lời hứa của Chúa cho bảy hội thánh, vốn không nói gì cả về nhiều lần đến, nhiều sự sống lại, nhiều sự phán xét, hay một triều đại thiên niên tương lai trên trái đất. Không, đối với Vua Cao Cả của Thiên Đàng Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh Ngài đơn giản là "cuối," khi Ngài đến lại trong vinh hiển để phán xét thế giới trong sự công chính và ban cho Cô Dâu yêu dấu của Ngài sự sống đời đời trong trời mới và đất mới. Phần còn lại của sách Khải Huyền có xác nhận mọi điều này không? Vua Cao Cả của Thiên Đàng ở đây có nói trong "lời tiên tri giáo huấn" điều gì khác với điều Ngài sau nói trong "lời tiên tri khải huyền" không? Cái nhìn cánh chung ở đây có khác với cái nhìn cánh chung của phần còn lại của sách không? Chúng ta hãy tiếp tục khảo sát của chúng ta để tìm hiểu! Lễ Tấn Phong Của Vua Cao Cả Của Thiên Đàng (4-5) Có thể lập luận, hai chương này cấu thành Núi Everest của mọi Kinh Thánh. Chúng đưa chúng ta đến nơi cao nhất, đến chính thiên đàng. Chúng đặt chúng ta trên điểm thuận lợi tối cao, và ban cho chúng ta tầm nhìn tối cao — một cái nhìn về toàn bộ lịch sử vũ trụ, và về Đức Chúa Trời tối cao đã định nó. Không giống bất kỳ nơi nào khác trong Kinh Thánh, chúng ta thấy Ngài: Đấng Tạo Hóa, Quan Án, và Đấng Cứu Chuộc Ba Ngôi toàn vinh hiển, toàn tối cao của vũ trụ. Không ngạc nhiên, vậy, rằng tại mọi ngã rẽ chúng ta thấy cả người và thiên sứ ngã xuống trước Ngài, biết ơn tôn cao Đấng đã đầy ân điển tạo dựng họ, và đầy thương xót cứu chuộc họ. Khi chúng ta thấy điều họ thấy, chúng ta được thúc đẩy làm điều tương tự. Trong khi nhiều điều có thể nói về những chương phong phú này, mối quan tâm chính của chúng ta ở đây là tìm hiểu vai trò chúng đóng trong "lập luận" tổng thể của sách. Chức năng của chúng liên quan đến phần còn lại của sách Khải Huyền là gì; và làm sao, nếu có, điều này soi sáng cấu trúc của nó? Phản hồi của tôi cho những câu hỏi này liên quan đến ba luận điểm liên quan chặt chẽ. Thứ nhất, những chương này rõ ràng mang tính chuyển tiếp. Chúng đưa chúng ta từ những điều Giăng đã thấy (chương 1), và từ những điều đang có (các chương 2-3); và chúng chuẩn bị chúng ta thấy những điều sẽ có trong suốt phần còn lại của thời đại Hội Thánh và ngoài ra (các chương 6-22; 1:19). Thứ hai, chúng là trung tâm, theo nghĩa chúng ban cho chúng ta Chủ Đề Chính giữ phần còn lại của sách lại với nhau. Như chúng ta sắp thấy, chủ đề đó là sự tôn cao của Chúa Giê-xu Christ. Đặc biệt hơn, nó là sự tôn cao của Đấng Christ làm Vua Cao Cả của trời và đất, với thẩm quyền được Đức Chúa Trời ban để giám sát và trông coi mọi điều còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi lên đến và bao gồm sự Hiện Đến của Ngài, khi Ngài sẽ hoàn tất muôn vật trong sự phán xét và cứu chuộc cuối cùng. Và thứ ba, những chương này hợp nhất. Tức là, chúng cho phép chúng ta thấy cách mỗi khối của sách Khải Huyền, mỗi khối theo cách của nó, dành cho việc khám phá vinh hiển đa mặt của Vua Cao Cả. Và giờ — với mọi điều này để chuẩn bị chúng ta — chúng ta hãy dành vài phút để thấy cách các chương 4-5 truyền đạt những chủ đề vinh hiển này. 1. Vinh Hiển Của Đức Chúa Cha (Khải Huyền
- Chương 21 Khải Huyền 20: Ý Nghĩa của Thiên Niên Kỷ Trong hai chương trước, chúng ta đã đặt một nền tảng tốt cho việc nghiên cứu điều được cho là phân đoạn gây tranh cãi nhất trong toàn bộ Kinh Thánh: Khải Huyền 20. Trên đường đi, chúng ta đã xem xét mục đích và thể loại văn học của sách Khải Huyền, cũng như cấu trúc của nó và các biểu tượng chính liên quan. Đặc biệt, chúng ta đã nhìn lâu và kỹ vào ý tưởng rằng Khải Huyền 20 là một sự tóm tắt lại thứ sáu và cuối cùng của chủ đề trung tâm của các chương 6-20, và của toàn bộ sách: tiến trình, tính chất và sự hoàn tất của triều đại thuộc linh của Vua Cao Cả trên Trời. Bây giờ, với nền tảng của chúng ta đã vững chắc, chúng ta sẵn sàng lao vào chính bản văn, để xem chất liệu được tìm thấy trong đó xác nhận luận điểm của chúng ta tốt hay kém như thế nào. Giải Thích Khải Huyền 20 Khải Huyền 20 rơi vào một cách đẹp đẽ thành bốn phần có độ dài gần bằng nhau, mỗi phần chứa một khải tượng nhỏ liên quan chặt chẽ với các phần khác. Chủ đề thống nhất là một nghìn năm. Phần thứ nhất nói về việc Sa-tan bị xiềng xích và giam giữ trong một nghìn năm (20:1-3); phần thứ hai về việc các thánh đồ cai trị với Đấng Christ trên trời trong suốt một nghìn năm, và cũng về sự chết thứ nhất và thứ hai, và sự phục sinh thứ nhất và thứ hai, (20:4-6); phần thứ ba nói về Trận Chiến Cuối Cùng và Sự Phán Xét của Sa-tan vào cuối một nghìn năm (20:7-10); và phần thứ tư về Sự Phán Xét Cuối Cùng của toàn thể nhân loại tại Ngai Trắng Lớn, cũng vào cuối một nghìn năm (20:11-14). Khi khảo sát chất liệu phong phú này, trước hết tôi sẽ đưa ra một cách giải thích theo thuyết vô thiên niên kỷ ngắn gọn cho mỗi phần, và sau đó đề cập, một cách dài, đến các câu hỏi, cách giải thích và lập luận chính của anh em theo thuyết tiền thiên niên kỷ của chúng ta. Việc Xiềng Xích và Giam Giữ Sa-tan (20:1-3) Theo những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ, Khải Huyền 20 tiếp nối Khải Huyền 19 về mặt thời gian; tức là, nó nói về các sự kiện sẽ xảy ra sau sự Hiện Đến được mô tả trong 19:11-21. Những người theo thuyết vô thiên niên kỷ không đồng ý. Họ lập luận rằng trong Khải Huyền 20, Đức Thánh Linh lại một lần nữa truy vết tiến trình của toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng, nhưng vì một mục đích rất đặc biệt, và với một mức độ “tiến triển” cao. Mục đích, như chúng ta sẽ thấy, là hai mặt: thông báo cho các thánh đồ rằng Thời Kỳ Rao Giảng thật sự có thể kéo dài hơn họ mong đợi, và cũng bảo đảm với họ rằng ngay cả khi họ chết trước khi Chúa trở lại, họ sẽ biết niềm vui không thể nói nên lời của việc sống và cai trị với Đấng Christ trên trời trong Trạng Thái Trung Gian. Về “sự tiến triển,” chúng ta sẽ thấy rằng chương này nói một cách độc đáo về sự diệt vong cuối cùng của Sa-tan, và cũng — bằng những thuật ngữ hết sức nghiêm trọng — về Sự Phán Xét Cuối Cùng của toàn thể nhân loại. Vậy Khải Huyền 20 đóng vai trò như một kết luận phù hợp cho các khải tượng nối tiếp về tiến trình, tính chất và sự hoàn tất của triều đại thiên thượng của Đấng Christ, đồng thời nó chuẩn bị đường cho một sự mặc khải vinh quang về di sản đầy đủ của các thánh đồ: Sự Sống Đời Đời với Đức Chúa Trời Ba Ngôi trong trời mới và đất mới (Khải Huyền 21-22). Hãy ghi nhớ những điều sơ bộ này, bây giờ chúng ta hãy xem xét 20:1-3 trong góc nhìn vô thiên niên kỷ. Trong câu 1 Giăng thấy một thiên sứ từ trời xuống, có chìa khóa của vực sâu và một dây xích lớn trong tay. Ngôn ngữ mang tính khải huyền và vì vậy mang tính tượng trưng. Thiên sứ tượng trưng cho tác nhân thiêng liêng. Chắc chắn các sự kiện được xem xét ở đây có thể liên quan đến một chức vụ thật sự của các thiên sứ, nhưng cuối cùng chúng chủ yếu là một chức vụ của Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời. Các chìa khóa tượng trưng cho thẩm quyền thiêng liêng để hành động (1:18, 14:6-7), dây xích tượng trưng cho quyền năng thiêng liêng để kiềm chế (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:6). Các câu 2-3 mô tả một sự xiềng xích và giam giữ tạm thời của Sa-tan. Thiên sứ thánh nắm lấy thiên sứ ác, trói nó bằng dây xích, ném nó vào vực sâu, đóng lại, và niêm phong trên nó, để trong một nghìn năm nó không còn có thể lừa dối các dân tộc nữa. Một công việc đã được làm quyết định! Như chúng ta sẽ thấy, toàn bộ bức tranh rất gợi nhớ đến 12:7-9, và, theo những người theo thuyết vô thiên niên kỷ, truyền đạt phần lớn cùng một sứ điệp: Trong suốt Thời Kỳ Rao Giảng, ở đây được tượng trưng bằng một nghìn năm, Vua Cao Cả trên Trời, bằng tay của Đức Thánh Linh, sẽ kiềm chế Sa-tan theo một cách mà nó không thể ngăn cản sự lan truyền của Phúc Âm khắp đất, cũng không thể tập hợp các dân tộc cho Trận Chiến Cuối Cùng chống lại Hội Thánh của Đấng Christ. Tuy nhiên, vào cuối một nghìn năm (tức là vào cuối Thời Kỳ Rao Giảng), chính Đấng Christ thật sự sẽ, vì những lý do khôn ngoan, loại bỏ mọi sự kiềm chế thuộc linh trên Sa-tan và các đạo binh ma quỷ của nó. Điều này sẽ dẫn đến những cảnh cao trào kỳ vĩ của Lịch Sử Cứu Rỗi: Sự trỗi dậy của Antichrist, Trận Chiến Cuối Cùng, sự Hiện Đến, sự hủy diệt của Sa-tan và các thiên sứ ác của nó, và Sự Phán Xét Cuối Cùng của toàn thể nhân loại — tất cả tiếp theo là sự xuất hiện của trời mới và đất mới (20:7-15). Không cần nói, anh em theo thuyết tiền thiên niên kỷ của chúng ta hoàn toàn không đồng ý với cách mô tả Thiên Niên Kỷ này. Cuộc tranh cãi xoay quanh bốn câu hỏi quan trọng. Chúng ta hãy cẩn thận đề cập từng câu hỏi bây giờ. 1. Trong phân đoạn này, về mặt thời gian chúng ta đang ở đâu? Chúng ta đang đề cập đến các sự kiện tiếp sau sự Hiện Đến của 19:11-21, như những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ giữ, hay chúng ta đã trở lại đầu Thời Kỳ Rao Giảng, như những người theo thuyết vô thiên niên kỷ giữ? Vì một số lý do, tôi xin lập luận rằng quan điểm vô thiên niên kỷ được ưa thích hơn nhiều. Thứ nhất, một sự đọc kỹ 19:11-21 làm khá rõ rằng sự phán xét được mô tả ở đó không phải là một phần, đến nỗi bất kỳ người hay dân tộc nào có thể an toàn đi qua nó và bước vào một giai đoạn thiên niên kỷ tiếp theo của Vương Quốc. Trái lại, Khải Huyền 19:15 mạnh mẽ ngụ ý rằng khi Đấng Christ đến, Ngài sẽ đánh mọi dân tộc, nghiền nát chúng bằng cây gậy sắt và giày đạp chúng trong thùng ép rượu của cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời (Thi Thiên 2:7-9, Khải Huyền 2:27). Tương tự, 19:18 nói rõ rằng các chim trên trời sẽ ăn tiệc trên thịt của mọi người, cả tự do lẫn nô lệ, nhỏ và lớn. Vậy, ai sẽ còn lại để bước vào một thiên niên kỷ tương lai, đến nỗi Đức Chúa Trời có thể bảo vệ họ bằng cách xiềng xích Sa-tan khỏi công việc lừa dối của nó? Dựa trên một cách đọc sai Ma-thi-ơ 25:31-46, những người theo thuyết phân kỳ trả lời rằng những người sống sót là các cá nhân Dân Ngoại (hay các dân tộc) đã đối xử tốt với Y-sơ-ra-ên trong Hoạn Nạn (xem chương 23). Tuy nhiên, cả Khải Huyền 19 lẫn bất kỳ phân đoạn Tân Ước nào khác mô tả Sự Phán Xét đều không dạy điều này. Về những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ lịch sử, nhiều người nói rằng những người sống sót là con cái của những người không tin. Nhưng một lần nữa, Khải Huyền 19 không nói điều như vậy. Hơn nữa, chúng ta không thể tìm thấy một phân đoạn Tân Ước nào để ủng hộ giải pháp suy đoán cao độ này. Ai sẽ nuôi dạy những đứa trẻ như vậy? Các thiên sứ? Các thánh đồ đã được vinh hiển? Thật sự, luận điểm tiền thiên niên kỷ làm căng thẳng mọi sự tin cậy. Vậy tốt hơn nhiều là xem 19:11-21 và 20:7-15 như các phân đoạn song song; xem cả hai đều mô tả Trận Chiến Cuối Cùng (19:19, 20:7-9), sự Hiện Đến (19:11-16, 20:9), và Sự Phán Xét Cuối Cùng của con người và thiên sứ (19:20-21, 20:10-15). Cũng tốt hơn là giả định rằng trong ngày ấy mọi trẻ em dưới tuổi chịu trách nhiệm sẽ được tìm thấy trong số những người được chọn, được đưa đến đức tin, được biến hóa và vinh hiển cùng với các thánh đồ đang sống, và như vậy được thoát khỏi cơn thịnh nộ sắp đến (Thi Thiên 68:5, Ma-thi-ơ 19:14, 1 Cô-rinh-tô 15:50 trở đi, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:15 trở đi). Thứ hai, trong quá trình khảo sát của mình tôi đã cố gắng cho thấy rằng cả năm chu kỳ được tìm thấy trong các chương 6-19 đều bắt đầu ở đầu Thời Kỳ Rao Giảng và kết thúc với Sự Phán Xét cuối cùng. Phải thừa nhận, khuôn mẫu này rõ ràng hơn trong một số chu kỳ so với các chu kỳ khác. Tuy nhiên, có quá đủ bằng chứng trong mỗi chu kỳ để gợi ý rằng khuôn mẫu thật sự lan tỏa. Vậy chẳng phải là hợp lý sao, sau một mô tả hùng vĩ như vậy về sự Hiện Đến và Sự Phán Xét Cuối Cùng (19:11-21), để mong đợi rằng 20:1-3 bắt đầu một chu kỳ mới, đưa chúng ta trở lại khởi đầu của Thời Kỳ Rao Giảng? Theo những dòng này, cũng hãy xem xét việc Đức Thánh Linh sẽ phản trực giác như thế nào nếu chỉ cho chúng ta năm chu kỳ mô tả Thời Kỳ Rao Giảng, thay vì sáu. Vì sức mạnh tượng trưng của nó, con số sáu chắc chắn có ý nghĩa hơn nhiều. Sáu nhắc chúng ta về sáu ngày công việc sáng tạo của Đức Chúa Trời, tiếp theo là ngày thứ bảy, trong đó Ngài nghỉ ngơi. Tương tự, sáu chu kỳ của Thời Kỳ Rao Giảng sẽ nói về công việc cứu chuộc của Đấng Christ, trong khi chu kỳ thứ bảy (được tìm thấy trong 21-22) sẽ nói về sự nghỉ ngơi cứu chuộc, cả của Đấng Christ lẫn của chúng ta (Hê-bơ-rơ 4:1-13). Số học Kinh Thánh rõ ràng ủng hộ cấu trúc 6-1 của thuyết vô thiên niên kỷ hơn cấu trúc 5-1-1 của thuyết tiền thiên niên kỷ. Cuối cùng, và có lẽ quan trọng nhất, chúng ta có bằng chứng được tìm thấy trong chính bản văn; bằng chứng nhiều lần đưa chúng ta đến các phân đoạn song song, cả trong sách Khải Huyền lẫn phần còn lại của Tân Ước; bằng chứng cho thấy vượt quá mọi nghi ngờ hợp lý rằng Khải Huyền 20 thật sự đi qua cùng một vùng đất quen thuộc: Thời Kỳ Rao Giảng. Trong ba câu hỏi tiếp theo, chúng ta sẽ khảo sát bằng chứng này với một chút cẩn thận. 2. Việc Xiềng Xích và Giam Giữ Sa-tan Là Gì? Với sự quan tâm không đủ đến tính chất khải huyền của hình ảnh liên quan, những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ giải thích việc xiềng xích và giam giữ Sa-tan ít nhiều theo nghĩa đen: Một thiên sứ theo nghĩa đen sẽ theo nghĩa đen ném Sa-tan vào vực sâu theo nghĩa đen, qua đó loại bỏ nó khỏi đất, để nó không còn có thể lừa dối bất kỳ người hay dân tộc nào đi theo nó. “Điều này ám chỉ việc Sa-tan bị trục xuất hoàn toàn khỏi đất, để trong khi tội lỗi vẫn còn tồn tại trong các cá nhân, nó không còn là một quyền lực tạo thành một cộng đồng, và như vậy tạo thành một vương quốc của tội lỗi và Sa-tan.” 1 Không ngạc nhiên, một cách giải thích như vậy làm cho những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ mạnh dạn hình dung một thế giới được cải thiện rất nhiều, một thế giới xứng đáng với sự hiện diện và sự cai trị của Đấng Christ trên đất: “Thiên Niên Kỷ là … một thời gian của hòa bình phổ quát, thịnh vượng, sống lâu, và sự công chính thịnh hành.” 2 Nó cũng làm cho họ mạnh dạn chế giễu anh em vô thiên niên kỷ của họ, khẳng định rằng nếu Sa-tan hiện đang bị xiềng xích và giam giữ, nó hẳn phải được gắn vào một dây xích rất dài! Tuy nhiên, dễ thấy rằng cách tiếp cận theo nghĩa đen có những vấn đề nặng nề của riêng nó, và không ít. Vâng, thật sự có một nơi như vực sâu (Lu-ca 8:31), đúng như cũng có những thứ như chìa khóa và dây xích. Nhưng chúng ta thật sự muốn nói rằng chìa khóa trong tay thiên sứ là theo nghĩa đen, thay vì là một biểu tượng của thẩm quyền do Đức Chúa Trời ban cho; hay rằng dây xích là theo nghĩa đen, thay vì là một biểu tượng của quyền năng thiêng liêng sao? Cũng vậy, chính xác làm thế nào một thiên sứ sẽ đóng vực sâu, hay niêm phong nó trên đầu ma quỷ? Rõ ràng, chúng ta đang đề cập ở đây đến một sự kiện thuộc linh xảy đến cho một hữu thể thuộc linh hay các hữu thể thuộc linh. Vì vậy, chúng ta phải cố gắng phân biệt ý nghĩa thuộc linh đằng sau hình ảnh thể chất được dùng để truyền đạt nó. Hơn nữa, chúng ta phải làm vậy một cách nhất quán. Nếu chìa khóa là một biểu tượng, và dây xích là một biểu tượng, thì sự nhất quán về giải kinh đòi hỏi chúng ta ít nhất phải hỏi liệu ở đây Đức Thánh Linh có dùng chính Sa-tan như một biểu tượng (ví dụ, của mọi thiên sứ đã sa ngã, bao gồm Sa-tan), hay vực sâu như một biểu tượng (ví dụ, của sự giam giữ thuộc linh, sự giam cầm, sự kiềm chế), hay một nghìn năm như một biểu tượng (ví dụ, của Thời Kỳ Rao Giảng, trong đó Sa-tan thật sự bị kiềm chế như chưa bao giờ trước đây) không. Vậy dường như sự nhạy cảm không chỉ với thể loại văn học của sách Khải Huyền, mà còn với những chi tiết nhỏ của chính bản văn, đòi hỏi một cách giải thích tượng trưng theo những dòng đã nêu ở trên. Nếu vậy, sứ điệp ở đây là trong suốt “một nghìn năm” Đức Chúa Trời sẽ kiềm chế hoạt động của Sa-tan và các đạo binh ma quỷ của nó, thay vì loại bỏ nó (và chúng) hoàn toàn. Quan trọng là, cách tiếp cận này tương ứng rất tốt với thế giới mà Cơ Đốc nhân hiện đang sống. Một mặt, đó là một thế giới trong đó Sa-tan hiện diện và hoạt động, đôi khi một cách đau đớn (1 Phi-e-rơ 5:8). Mặt khác, đó cũng là một thế giới trong đó Đức Chúa Trời thật sự kiềm chế Sa-tan, và đã làm vậy trong hai thiên niên kỷ, ngăn cản nó đạt được hai trong các mục tiêu yêu quý nhất của nó: (1) lừa dối mọi dân tộc bằng tôn giáo giả và triết học giả, để giữ toàn bộ thế giới trong sự tối tăm về Đức Chúa Trời thật duy nhất và chương trình cứu rỗi của Ngài, điều nó được phép làm trước lần đến thứ nhất của Đấng Christ và việc hoàn tất công việc cứu chuộc của Ngài (20:3; Ma-thi-ơ 16:18, 24:14, Lu-ca 4:4-6); và, (2) lừa dối các dân tộc để nó có thể triệu tập và tạo thành một Con Thú thuộc thời kỳ cuối cùng có khả năng đàn áp việc truyền giáo của Hội Thánh và phát động Trận Chiến Cuối Cùng chống lại dân của Đức Chúa Trời thuộc Tân Ước (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:6, Khải Huyền 9:14, 16:12). Khi chúng ta tham khảo phần còn lại của sách Khải Huyền, cũng như các phân đoạn Tân Ước liên quan, chúng ta thấy rằng chúng nhất quán ủng hộ cách tiếp cận tượng trưng hơn này. Một mặt, không một nhân chứng Kinh Thánh nào trong hai nhân chứng này nói một lời nào về một giai đoạn trung gian tương lai của Vương Quốc mà từ đó Sa-tan đã tạm thời bị trục xuất. Mặt khác, chúng có rất nhiều điều để nói về một thế giới trong đó Sa-tan đã tạm thời bị kiềm chế khỏi việc lừa dối những người được chọn của Đức Chúa Trời về lẽ thật của Phúc Âm, và cũng khỏi việc tập hợp “cư dân của đất” đến với Antichrist cho một cuộc chiến thuộc linh và thể chất cuối cùng chống lại Hội Thánh. Xét tầm quan trọng của câu hỏi này, chúng ta hãy dừng lại một lúc để xem xét một số phân đoạn Tân Ước liên quan hơn. Bắt đầu với chính sách Khải Huyền, chúng ta đã thấy rằng ở một số nơi Đức Thánh Linh mô tả phong phú sự lan truyền không thể sai lầm trên toàn thế giới của Phúc Âm trong suốt Thời Kỳ Rao Giảng. Ngay bây giờ Đấng Cưỡi ngựa bạch của Ngài đang tiến vào đất, chinh phục và chắc chắn sẽ chinh phục trong sự nghiệp của Phúc Âm; và Ngài đã làm vậy từ chính khởi đầu (6:2). Ngay bây giờ Đức Chúa Trời đang giữ lại bốn cơn gió của sự phán xét (và xung đột) thuộc thời kỳ cuối cùng cho đến khi mọi tôi tớ của Ngài được đóng ấn trên trán; và Ngài đã làm vậy từ chính khởi đầu (7:1-8). Ngay bây giờ các quyền lực của địa ngục bị kiềm chế khỏi việc lôi kéo các dân tộc hợp lực với Con Thú để tiến hành Trận Chiến Cuối Cùng; và chúng đã bị kiềm chế như vậy từ chính khởi đầu (9:14). Ngay bây giờ Hai Nhân Chứng — được đo cho sự bảo vệ thuộc linh — đang tiên tri cho các dân tộc; và họ đã làm vậy từ chính khởi đầu (11:1-6). Mỗi phân đoạn trong các phân đoạn này mô tả tiến bộ không thể sai lầm của Phúc Âm trong Thời Kỳ Rao Giảng. Tại sao tiến bộ ấy lại chắc chắn như vậy? Vì ngay bây giờ Sa-tan bị xiềng xích khỏi việc lừa dối các dân tộc; và nó đã bị như vậy từ chính khởi đầu! Liên quan đến điều này, chúng ta không được bỏ qua việc đặc biệt chú ý đến Khải Huyền 12, một chương chạy song song chặt chẽ với phân đoạn của chúng ta ở nhiều điểm. Ở đó trước hết chúng ta đọc về việc Đấng Christ được tôn cao, điều xảy ra vào đầu Thời Kỳ Rao Giảng (12:1-6). Sau đó chúng ta đọc về một cuộc chiến thuộc linh lớn ngay lập tức tiếp theo, một cuộc chiến trong đó Sa-tan — kẻ lừa dối toàn bộ thế giới — bị ném xuống đất (12:7-9).
- Chương 22 Thiết Kế, Cấu Trúc và Sự Thống Nhất của sự Hoàn Tất Chúng ta đã đến giai đoạn thứ năm và cuối cùng của hành trình đến một sự hiểu biết tốt về thần học cánh chung Kinh Thánh. Cho đến nay, chúng ta đã tìm kiếm, trên hết, để khám phá tiến trình và tính chất thật của Lịch Sử Cứu Rỗi. Chúng ta đã học rằng nó có một mục tiêu: sự biểu hiện của Giao Ước Đời Đời trong Đấng Christ. Chúng ta đã học rằng Giao Ước tạo ra một Vương Quốc: một sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời trên các tạo vật đã được cứu chuộc của Ngài. Chúng ta đã học rằng Vương Quốc này xuất hiện trong hai giai đoạn — một triều đại thuộc linh tạm thời của Đức Chúa Con, tiếp theo là một triều đại đời đời, thuộc linh và thể chất của Đức Chúa Cha với Đức Chúa Con. Chúng ta đã học — hoặc ít nhất đã lượm lặt từ nhiều phân đoạn Tân Ước liên quan đến cấu trúc của Vương Quốc — rằng hai giai đoạn của nó được ngăn cách bởi một sự Hoàn Tất duy nhất được đặt để xảy ra khi Đấng Christ Hiện Đến vào cuối thời đại ác hiện tại này. Và — trong Phần 3 và 4 của hành trình chúng ta — chúng ta cũng đã học rằng các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước và sách Khải Huyền ủng hộ phong phú quan niệm này về Lịch Sử Cứu Rỗi. Vậy, chỉ còn một bước nữa trước chúng ta: Chúng ta phải khảo sát kỹ Tân Ước Giáo Huấn để xem Đấng Christ và các sứ đồ có thật sự dạy Hội Thánh hy vọng về một sự Hoàn Tất duy nhất lấy Đấng Christ làm trung tâm vào cuối thời đại ác hiện tại không. Ở đây trong Phần 5 chúng ta sẽ thực hiện bước ấy. Ở đây — ở các mức độ chi tiết khác nhau — chúng ta sẽ nhìn vào mọi phân đoạn Tân Ước chính đề cập đến sự Hoàn Tất; ở đây chúng ta sẽ xem chúng có thật sự ủng hộ thần học cánh chung vô thiên niên kỷ cổ điển không; ở đây chúng ta sẽ tương tác với các lập luận và bằng chứng được đưa ra bởi những người tin rằng nó không ủng hộ. Để hoàn thành nhiệm vụ tham vọng này, chúng ta sẽ nhìn vào sự Hoàn Tất từ ba góc độ khác nhau. Trong chương này tôi sẽ đưa ra một tóm tắt ngắn gọn về sự dạy dỗ Tân Ước về thiết kế, cấu trúc và sự thống nhất của sự Hoàn Tất. Mục đích chính của tôi sẽ là cho thấy rằng Đức Chúa Cha đã thiết kế sự Hoàn Tất với mục đích bảo đảm vinh quang và tôn vinh tối đa có thể cho Đấng sẽ hoàn thành nó, Chúa Giê-xu Christ; rằng Ngài (Đức Chúa Cha) có ý để nó là cao trào, đỉnh cao và viên đá đỉnh của sự tôn cao của Vua Cao Cả trên Trời. Thứ hai, trong các chương 23 và 24 tôi sẽ khảo sát mọi phân đoạn Tân Ước chính đề cập đến sự Hiện Đến và các yếu tố khác của sự Hoàn Tất. Mục tiêu của tôi ở đây là cho thấy rằng mỗi phân đoạn đều ủng hộ kỳ vọng vô thiên niên kỷ cổ điển về một Sự Kiện Quan Trọng duy nhất vào cuối thời đại ác hiện tại. Cũng vậy, tôi sẽ cho thấy cách những phân đoạn tương tự này, được giải thích đúng, loại trừ một cách tích cực các quan điểm cạnh tranh khác nhau. Cuối cùng, trong chương 25 tôi sẽ cố gắng vẽ, bằng vài nét cọ Kinh Thánh rộng, một bức tranh rõ ràng về sự Hoàn Tất. Đặc biệt, tôi có ý làm nổi bật cách độc đáo mà mỗi yếu tố của sự Hoàn Tất đóng góp vào phước hạnh của Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh. Thiết Kế của sự Hoàn Tất Sự Hoàn Tất là sự hoàn thành, hay sự kết thúc, các giao dịch của Đức Chúa Trời với con người tội lỗi và thế giới của người ấy. Nó là mục tiêu và viên đá đỉnh của Lịch Sử Cứu Rỗi, lịch sử sau được hiểu là dấu ngoặc đơn nhỏ bé nhưng hết sức quan trọng giữa đời đời quá khứ và đời đời tương lai, trong đó Đức Chúa Trời, theo một chương trình xác định, đã liên tục làm việc trong sự sáng tạo của Ngài để chuẩn bị cho, hoàn thành, áp dụng và hoàn tất sự cứu chuộc ở trong Chúa Giê-xu Christ, để trưng bày và ca ngợi đời đời vinh quang của Ngài. Sự Hoàn Tất bao gồm hai yếu tố: phán xét cuối cùng và cứu chuộc cuối cùng. Trong phán xét cuối cùng, Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, ban phần thưởng cuối cùng cho các thánh đồ vì những lao động trung tín của họ trên đất, và sự báo trả cuối cùng cho kẻ ác không ăn năn và không tin vì nhiều tội lỗi của họ. Trong cứu chuộc cuối cùng, Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, hoàn hảo các thánh đồ của Ngài và thế giới của họ, cả thuộc linh lẫn thể chất, qua đó hoàn thành việc áp dụng sự cứu chuộc mà Đấng Christ đã mua cho họ trong những ngày của Ngài trên đất. Trong định nghĩa ngắn này, chúng ta có thể thấy nhiều về mục đích hay thiết kế của Đức Chúa Trời cho sự Hoàn Tất. Chúng ta hãy dành một lúc để làm nổi bật các điểm chính. Thứ nhất, tại sự Hoàn Tất Đức Chúa Trời thiết kế để mang lại sự khép lại cho Lịch Sử Cứu Rỗi. Không phải là niềm vui của Ngài khi thấy sự sáng tạo của Ngài — vũ trụ, sự sống và con người — liên tục rên siết dưới gánh nặng của tội lỗi và sự phán xét. Phải có một sự kết thúc cho nó. Đặc biệt, phải có một sự kết thúc cho Thời Kỳ Rao Giảng: Ngay khi Phúc Âm của Vương Quốc đã được rao giảng cho mọi dân tộc — ngay khi mọi dân đã có cơ hội nghe và đáp lại — thì sự cuối cùng sẽ đến (Ma-thi-ơ 24:14). Thứ hai, tại sự Hoàn Tất Đức Chúa Trời thiết kế một sự minh oan công khai của Phúc Âm; một sự biểu hiện phổ quát về lẽ thật của lời chứng của Hội Thánh rằng Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên thật sự là Đức Chúa Trời sống thật duy nhất; rằng Chúa Giê-xu Christ thật sự là Con độc sinh của Ngài; và rằng Đấng Christ thật sự là Đấng Cứu Rỗi và Quan Án của toàn bộ thế giới. Khi sự biểu hiện này xảy ra, mọi sự không tin, thờ hình tượng, tôn giáo giả, hoài nghi, kiêu ngạo, chế giễu, bắt bớ, và mọi điều cao ngạo khác tự tôn mình lên chống lại sự hiểu biết Đức Chúa Trời sẽ co lại và héo đi trước ánh sáng rực cháy của chính Lẽ Thật, lao xuống đất trên những đám mây vinh quang (Khải Huyền 1:7). Trong Ngày ấy, mọi người đã từng sống sẽ biết và xưng nhận rằng Chúa Giê-xu Christ là Chúa, cho vinh quang của Đức Chúa Cha, và rằng mọi người (không tin) đã từng tuyên bố điều ngược lại đều là kẻ nói dối (Rô-ma 3:4, Phi-líp 2:11). Thứ ba, tại sự Hoàn Tất, Đức Chúa Trời thiết kế một sự thi hành công lý cuối cùng. Tại Sự Sa Ngã, một sự đảo ngược đạo đức khủng khiếp đã xảy ra, một sự đảo ngược từ đó đến nay đã làm hư hỏng đời sống trong thời đại ác hiện tại: Công lý bị quay lưng và sự công chính đứng xa. Lẽ thật đã ngã xuống trên đường phố, và sự ngay thẳng không thể bước vào (Ê-sai 59:14). Người tin kính đói, buồn rầu, bị ghét, bị tẩy chay, bị sỉ nhục, bị khước từ, và đôi khi thậm chí bị giết, trong khi người thế gian béo, vui vẻ, và được mọi người ca ngợi (Lu-ca 6:20-26). Đám đông gọi điều ác là tốt, và điều tốt là ác (Ê-sai 5:20). Trong khi Đức Chúa Trời của sự phán xét dường như không thấy, không quan tâm, hay thậm chí không tồn tại, kẻ ác và kẻ tàn nhẫn lao về phía trước, nghiền nát người vô tội và thịnh vượng trong những cách ác của họ (Thi Thiên 73, Ê-sai 5:20). Nhưng tại sự Hoàn Tất, Đấng Christ sẽ đảo ngược sự đảo ngược.
- Chương 23 Các Phân Đoạn Tân Ước Quan Trọng Liên Quan Đến sự Hoàn Tất (1) Có khoảng 70 phân đoạn Tân Ước chạm đến sự Hoàn Tất (xem Phụ Lục 8). Trong số đó, tôi tính 16 phân đoạn là “quan trọng,” theo ý nghĩa rằng chúng chiếu ánh sáng quan trọng — thậm chí thiết yếu — lên một hay một yếu tố khác của sự Hoàn Tất, hay lên sự Hoàn Tất như một toàn thể. Mục đích của tôi trong hai chương tiếp theo là nhìn ngắn gọn vào từng phân đoạn, cho thấy rằng chúng thật sự ủng hộ thần học cánh chung Cải Chánh cổ điển. Cách xử lý của tôi sẽ bị giới hạn. Tôi sẽ trích dẫn phân đoạn, đưa ra ý chính của nó, và sau đó làm nổi bật các cách khác nhau mà nó dạy hay xác nhận ý tưởng về một sự Hoàn Tất duy nhất, lấy Đấng Christ làm trung tâm. Khi thích hợp, tôi cũng sẽ tương tác với các cách giải thích khác của các phân đoạn, đặc biệt là tiền thiên niên kỷ. Sau khi đã đi sâu vào sách Khải Huyền một cách dài, trọng tâm của tôi ở đây sẽ là vào Tân Ước Giáo Huấn. Tức là, tôi sẽ tập trung vào các phân đoạn Hoàn Tất chính được tìm thấy trong các sách Phúc Âm, các Thư Tín của Phao-lô, và các Thư Tín Chung. Để tiết kiệm không gian, tôi thường sẽ không viết ra các phân đoạn, vì vậy xin hãy chắc chắn có Kinh Thánh của bạn trong tay! 1. Rao Giảng Cho Y-sơ-ra-ên Cho Đến Khi Con Người Đến (Ma-thi-ơ 10:23) Trong Ma-thi-ơ 10, chúng ta thấy Chúa Giê-xu ủy quyền cho mười hai môn đồ của Ngài rao giảng tin tốt lành của Vương Quốc cho Y-sơ-ra-ên (10:1-15), cảnh báo họ về sự bắt bớ không thể tránh khỏi, nhưng cũng hứa sự hỗ trợ thiêng liêng (10:16-42). Sau khi đã làm mọi điều này, Ngài sau đó tuyên bố, “Thật, Ta nói với các con, các con sẽ không đi hết các thành của Y-sơ-ra-ên trước khi Con Người đến” (10:23). Chúng ta phải hiểu lời hứa này như thế nào? Một số nhà giải kinh, như George Ladd, kêu gọi các gợi ý về sứ mệnh truyền giảng toàn cầu của Hội Thánh, và vì vậy lập luận rằng ở đây Chúa Giê-xu nghĩ đến sự Hiện Đến của Ngài vào cuối thời đại ác hiện tại; rằng vì vậy Ngài đang khuyên bảo Hội Thánh (mà Mười Hai sứ đồ đứng làm biểu tượng) trung tín vươn ra đến dân Cựu Ước của Đức Chúa Trời cho đến khi Ngài trở lại. Tuy nhiên, những người khác quan sát rằng Chúa thật sự đang nói với Mười Hai người; rằng Ngài thật sự đang sai họ đến các thành của Y-sơ-ra-ên; và rằng họ thật sự đã không đi hết các thành của Y-sơ-ra-ên trước khi Ngài — Vua Cao Cả trên Trời — đến, bằng sự quan phòng của Ngài, để hủy diệt Giê-ru-sa-lem vào năm 70 sau Chúa qua tướng La Mã Titus. Cách diễn đạt chính xác của bản văn dường như ủng hộ quan điểm này. Chúa Giê-xu không nói ở đây, như ở những nơi khác, về Sự Đến của Con Người, mà Ngài nói sẽ ở trên bầu trời, trong quyền năng và vinh quang siêu nhiên, với mọi thiên sứ thánh, v.v. (Ma-thi-ơ 24:37, 37, 39). Thay vào đó, Ngài nói về một sự đến. Nói cách khác, Ngài có thể đang nói về một sự đến nhỏ hơn, một sự đến quan phòng trong đó Ngài sẽ phán xét quốc gia đã phần lớn khước từ Ngài và Phúc Âm (Ma-thi-ơ 23:38, Lu-ca 13:34-35). Dự đoán sự đến nhỏ hơn này, Chúa Giê-xu vì vậy cảnh báo Mười Hai người: Họ chỉ có một ít thời gian, và vì vậy phải làm việc nhanh chóng, để mang Phúc Âm đến càng nhiều thành của Y-sơ-ra-ên càng tốt. Dù cách giải thích nào trong hai cách này là tốt nhất, cả hai đều hoàn toàn tương thích với quan điểm vô thiên niên kỷ về sự Hoàn Tất. 1, 2 2. Sự Biến Hình (Ma-thi-ơ 16:27-17:8, Mác 9:1-13, Lu-ca 9:28-36) Sự Biến Hình là một sự kiện giáo huấn kịch tính, có ý dạy mọi dân của Đức Chúa Trời những lẽ thật cánh chung quan trọng. Để hiểu nó, chúng ta phải nhớ lại một sự kiện liên quan xảy ra chỉ sáu ngày trước. Chúa Giê-xu đã nói với các môn đồ của Ngài về cái giá của việc làm môn đồ (Ma-thi-ơ 16: 24-26). Sau đó, tìm cách thúc đẩy họ vác thập tự giá của mình và đi theo Ngài vào chức vụ Phúc Âm, Ngài nhắc họ về sự Hoàn Tất. “Con Người,” Ngài nói, “sẽ đến trong vinh quang của Cha trên trời của Ngài, với mọi thiên sứ thánh, và thưởng cho mỗi người theo việc làm của người ấy” (Ma-thi-ơ 16:27). Hơn nữa, Ngài kết luận bằng cách đưa ra lời hứa bí ẩn này: “Thật, Ta nói với các con, có một số người đứng đây sẽ không nếm sự chết cho đến khi họ thấy Con Người đến trong Vương Quốc của Ngài” (Ma-thi-ơ 16:28). Sách Phúc Âm của Mác nói theo cách này: “… cho đến khi họ thấy Vương Quốc của Đức Chúa Trời sau khi nó đã đến với quyền năng” (Mác 9:1, esv). Những lời này đã được ứng nghiệm tại Sự Biến Hình của Ngài. Ngay sau khi khuyên bảo họ như Ngài đã làm, Chúa Giê-xu đưa một số môn đồ của Ngài — Phi-e-rơ, Gia-cơ, và Giăng — lên một ngọn núi cao, nơi Ngài đột nhiên trở nên rạng rỡ trước họ; nơi Môi-se và Ê-li xuất hiện với Ngài trong vinh quang; nơi chính Đức Chúa Trời xuất hiện với họ trong một đám mây vinh quang; và nơi chính họ bước vào vinh quang (Lu-ca 9:34)! Thật sự, có vinh quang ở khắp mọi nơi! Mọi vật đều tỏa sáng như mặt trời trong sức mạnh của nó (Ma-thi-ơ 13:43)! Ý nghĩa của tất cả điều này rõ ràng như nó gây xúc động. Tại Sự Biến Hình, Chúa Giê-xu đang cho những người đi theo Ngài một cái nhìn trước lén về phần thưởng đời đời của việc làm môn đồ Cơ Đốc; Vương Quốc vinh quang của Đức Chúa Trời; Vương Quốc trong hình thức đầy đủ và cuối cùng của nó; Vương Quốc sau khi nó đã đến với quyền năng. Nhưng khi nào Vương Quốc này xuất hiện? Chúa Giê-xu đã cho họ biết, chỉ sáu ngày trước: Nó sẽ xuất hiện khi Con Người Đến với mọi thiên sứ thánh; nó sẽ xuất hiện sau khi Ngài làm sống lại những người chết (như Ngài sẽ làm với Môi-se), và sau khi Ngài biến hóa những người sống (như Ngài đã làm với Ê-li); nó sẽ xuất hiện sau khi Ngài báo trả mỗi người theo việc làm của người ấy. Tóm lại, Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời sẽ xuất hiện tại sự Hiện Đến, sau một Sự Phục Sinh phổ quát và Sự Phán Xét Cuối Cùng phổ quát. Vậy, ba tường thuật Phúc Âm về Sự Biến Hình dạy chúng ta rằng có một sự Hoàn Tất duy nhất được đặt để xảy ra khi Đấng Christ Hiện Đến. 3. Trong Sự Tái Sinh (Ma-thi-ơ 19:27-28, Lu-ca 22:28) Đây là một trong hai hay ba phân đoạn trong Tân Ước Giáo Huấn mà những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ kêu gọi để ủng hộ thần học cánh chung của họ. Ở đây họ thấy Chúa Giê-xu nói rằng trong Vương Quốc thiên niên kỷ trên đất của Ngài, mười hai sứ đồ sẽ cai trị với Ngài trên Y-sơ-ra-ên theo dân tộc. Tuy nhiên, quan điểm này có vấn đề. Chúa Giê-xu nói, “Trong sự tái sinh,” hay, như bản esv dịch, “Trong Thế Giới Mới.” Chỉ có một thế giới như vậy, được giới thiệu bởi một sự biến đổi vũ trụ, trong khi thuyết tiền thiên niên kỷ, như chúng ta đã thấy, đòi hỏi hai cho mỗi loại. Hơn nữa, cách giải thích tiền thiên niên kỷ làm căng thẳng sự tin cậy rất nhiều, đòi hỏi chúng ta tưởng tượng mười hai sứ đồ đã được vinh hiển ngồi trên các ngai trên đất, cai trị trên những người đơn thuần; vì nếu thịt và huyết tự nhiên không thể thừa hưởng vinh quang của Vương Quốc của Đức Chúa Trời, làm thế nào những người đã được vinh hiển có khả năng thừa hưởng một thế giới của thịt và huyết tự nhiên (1 Cô-rinh-tô 15:50, Khải Huyền 1:12-17)? Cũng vậy, tại sao Mười Hai người sẽ cai trị trên Y-sơ-ra-ên theo dân tộc, và không phải trên cử tri tự nhiên của họ, Hội Thánh, mà họ là đá nền của nó (Ê-phê-sô 2:20, Khải Huyền 21:14)? Chắc chắn, vậy, tốt nhất là kết luận rằng ở đây Chúa Giê-xu nói về thời kỳ cuối cùng, trạng thái cuối cùng. Sứ điệp của Ngài là: Trong Thế Giới Mới Sắp Đến, Ta sẽ trao cho mười hai sứ đồ của Ta một vai trò đặc ân trong việc quản trị Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 3:21). 4. Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve (Ma-thi-ơ 24-25, Mác 13, Lu-ca 21:5 trở đi) Ngay trước khi chịu khổ, Chúa Giê-xu ngồi với các môn đồ của Ngài trên Núi Ô-li-ve và dạy họ về sự Hoàn Tất. Mọi người đồng ý rằng bài giảng dài của Ngài, được ba trong bốn tác giả Phúc Âm thuật lại, là sự dạy dỗ của Chúa về chủ đề này quan trọng nhất duy nhất. Nó cũng là sự dạy dỗ khó và gây tranh cãi nhất. Tuy nhiên, nếu sự nắm bắt của chúng ta về thần học cánh chung Kinh Thánh vững chắc, và sự hiểu biết của chúng ta về cách diễn đạt tiên tri rõ ràng, các khó khăn thật sự khá có thể vượt qua và các tranh cãi dễ dàng được giải quyết. Cách tiếp cận của tôi trong phần này sẽ như sau. Thứ nhất, chúng ta sẽ nhìn kỹ vào Câu Hỏi của các môn đồ, một câu hỏi vừa gợi ra câu trả lời của Chúa vừa xác định các nguyên tắc tiên tri mà Ngài đưa ra câu trả lời bằng đó. Thứ hai, chúng ta sẽ khảo sát ngắn gọn chính Bài Giảng, dùng những nguyên tắc ấy để giúp chúng ta giải thích ý nghĩa của Ngài. Thứ ba, chúng ta sẽ đề cập một số câu hỏi khó hơn liên quan, đồng thời chúng ta tương tác với các cách giải thích khác nhau của các phân đoạn gây tranh cãi. Và cuối cùng, chúng ta sẽ tóm tắt những phát hiện của mình, cho thấy chúng ủng hộ phong phú quan điểm vô thiên niên kỷ về sự Hoàn Tất như thế nào. Câu Hỏi của các môn đồ (24:1-3) Trong cuộc đối đầu cuối cùng của Ngài với các thầy thông giáo và người Pha-ri-si, Chúa Giê-xu vừa tiên đoán — và than thở về — sự hủy diệt sắp đến của Giê-ru-sa-lem và sự hoang tàn của nhà Y-sơ-ra-ên (23:37-39). Khi Ngài rời khu vực đền thờ, các môn đồ của Ngài bình luận về sự hùng vĩ của các tòa nhà. Để đáp lại, Ngài thúc giục nhìn lần thứ hai, cho họ biết rằng không một hòn đá nào sẽ còn lại trên hòn đá khác. Sau khi thường nghe Thầy của họ dạy về việc Ngài đến để phán xét thế giới, và bây giờ học rằng sự phán xét này liên quan đến sự hủy diệt của đền thờ và thành phố, họ nhanh chóng bao quanh Ngài trên Núi Ô-li-ve, háo hức muốn biết, “Khi nào những điều này sẽ xảy ra, và dấu hiệu của sự đến của Ngài và của sự kết thúc của thời đại là gì” (Ma-thi-ơ 24:1-3)? Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve là câu trả lời của Chúa Giê-xu cho câu hỏi này. Nhưng khi hỏi nó các môn đồ nghĩ đến một điều, trong khi khi trả lời nó Chúa Giê-xu nghĩ đến điều khác. Khá giống Giăng Báp-tít vài năm trước, các môn đồ đang nghĩ về một sự đến duy nhất trong tương lai gần, khi Chúa Giê-xu, hành động trong quyền năng của Đức Chúa Trời, sẽ kết thúc thời đại ác hiện tại và giới thiệu một Vương Quốc thần quyền toàn cầu (Ma-thi-ơ 3:11-12). Tuy nhiên, với lợi ích của sự nhìn lại Kinh Thánh, chúng ta biết tốt hơn. Chúng ta biết rằng Chúa Giê-xu thật sự đang nghĩ về hai sự đến, bị tách ra bởi ít nhất hai thiên niên kỷ, nhưng được hợp nhất bởi một tính chất và mục đích chung. Sự đến thứ nhất là một sự đến quan phòng bằng tay của tướng La Mã Titus, một sự đến sẽ hủy diệt Giê-ru-sa-lem và đóng ấn việc bãi bỏ chế độ thần quyền Do Thái (Mác 11:12-14). Sự đến thứ hai là một sự đến siêu nhiên bằng tay của Đấng Christ đã được vinh hiển, một sự đến sẽ hủy diệt toàn bộ hệ thống thế gian ác và mang Thế Giới Sắp Đến vào. Biết mọi điều này, Chúa Giê-xu vì vậy phải khuôn câu trả lời của Ngài theo một cách đáp ứng nhu cầu của mọi môn đồ của Ngài; nhu cầu của mọi người sẽ tìm kiếm Sự Đến của Ngài trong vinh quang và các dấu hiệu sẽ báo trước nó. Nói cách khác, Chúa Giê-xu bây giờ phải nói đến nhu cầu của thế hệ sẽ sống qua sự hủy diệt của Giê-ru-sa-lem, nhu cầu của các thế hệ tiếp theo sẽ kinh nghiệm các hoạn nạn khác nhau của kỷ nguyên Phúc Âm, và nhu cầu rất đặc biệt của thế hệ cuối cùng sẽ đi qua “hoạn nạn lớn nhất” phải xảy ra ngay trước sự Hiện Đến của Ngài. Ngài đã làm vậy. Kết quả phong phú một cách tuyệt vời là thêm một lời tiên tri về Vương Quốc nữa được đặc trưng bởi góc nhìn tiên tri (hay sự pha trộn, hay sự rút ngắn). Trước đây trong hành trình của chúng ta tôi đã nói về hiện tượng này một cách dài.
- Chương 24 Các Phân Đoạn Tân Ước Quan Trọng Liên Quan Đến sự Hoàn Tất (2) Trong chương này chúng ta sẽ tiếp tục cái nhìn của chúng ta vào các phân đoạn Tân Ước quan trọng liên quan đến sự Hoàn Tất, đặc biệt chú ý đến thần học cánh chung của các thư Tê-sa-lô-ni-ca và các thư của Phi-e-rơ. 11. Mọi Vật Phục Đấng Christ (Phi-líp 3:17-21) Chúng ta đã chạm đến phân đoạn này vài lần, nhưng ở đây tôi muốn thăm dò sâu hơn một chút, vì trong hai câu ngắn (và rất truyền cảm hứng) vị sứ đồ gói gọn, nhắc lại, và xác nhận một cách kỳ diệu toàn bộ quan điểm cánh chung của mình. Phao-lô đang khuyên bảo các thánh đồ bắt chước ông và các lãnh đạo khác của họ (17). Để thúc đẩy họ đến sự vâng lời thánh, ông đưa trước mắt họ số phận cuối cùng của cả tội nhân lẫn thánh đồ. Về những người thế gian, tham ăn, và dâm dục bước đi như kẻ thù của Thập Tự Giá của Đấng Christ, (cuối cùng) sự cuối cùng của họ là sự hủy diệt. Đây không phải là sự hủy diệt hoàn toàn, mà đúng hơn là một sự “phá đổ” đời đời (tức là hình phạt, mất sự tốt lành) của thân thể và linh hồn trong Ghê-hen-na (Ma-thi-ơ 7:13, Rô-ma 9:22, 1 Cô-rinh-tô 5:5, 2 Cô-rinh-tô 10:8, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:3, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:9). Trong các câu 20-21, ông chuyển sự chú ý đến sự cuối cùng (cuối cùng) của các thánh đồ. Một lần nữa, ở đây toàn bộ thần học cánh chung của ông được nén vào một câu ngắn duy nhất. Kẻ ác đặt tâm trí họ vào những điều trên đất (19). Nhưng với các thánh đồ thì không như vậy, vì vì sự sinh lại quyền công dân của họ, ngay cả bây giờ, ở trên trời (20; Ê-phê-sô 1:3, 2:6, Cô-lô-se 3:1-4). Nói cách khác, Vương Quốc của Đức Chúa Trời đã đến rồi, và Ngài đã chuyển dân tin kính của Ngài vào nó rồi, với nhiều người nữa sắp đến (Cô-lô-se 1:13). Vì vậy, trong khi nợ một mức độ tôn vinh, tôn trọng, và vâng lời thật sự cho hoàng đế Caesar, các thánh đồ, trên hết mọi điều khác, là thần dân vui vẻ và sẵn lòng của Vua Cao Cả trên Trời (Rô-ma 13:1 trở đi). Tuy nhiên Phao-lô không phải là người theo thuyết tiền nhiệm. Vâng, Vương Quốc đã đến rồi; nhưng nó chưa hoàn toàn đến. Tại sao? Vì chính Vua Cao Cả chưa trở lại! Đây là tâm trí của Hội Thánh thuộc linh thật trong suốt mọi thế hệ: Bây giờ chúng ta ngồi với Đấng Christ trên trời, đồng thời chúng ta háo hức chờ đợi sự trở lại của Ngài từ trời (20; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10, 4:16, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7). Và chính xác dân của Đức Chúa Trời mong đợi Đấng Christ làm gì khi Ngài cuối cùng trở lại đất? Câu 20 cho chúng ta biết trong một từ duy nhất, câu 21 giải thích. Khi Ngài trở lại, Ngài sẽ là Đấng Cứu Rỗi của dân Ngài, nhưng lần này đến mức tối đa (20; Hê-bơ-rơ 7:25). Tức là, Ngài sẽ không chỉ giải cứu họ khỏi cơn thịnh nộ sắp đến, mà còn sẽ cứu họ khỏi mọi kẻ thù được giới thiệu bởi Sự Sa Ngã, đồng thời Ngài phục hồi họ đến vinh quang của Đức Chúa Trời (Rô-ma 13:11, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10, Hê-bơ-rơ 9:28). Theo câu 21, sự cứu rỗi hoàn tất này bắt đầu với Sự Phục Sinh: Đấng Christ sẽ làm cho thân thể thấp hèn của các thánh đồ (theo nghĩa đen, “thân thể của sự hạ mình của họ”) phù hợp với thân thể vinh quang của chính Ngài (Rô-ma 8:29, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28). Tuy nhiên, trong Ngày ấy Ngài cũng sẽ dùng cùng quyền năng phục sinh ấy để phục “mọi vật” — tức là toàn bộ vũ trụ — cho chính Ngài. Lời hứa mở rộng một cách kinh ngạc này đặt ra một câu hỏi cánh chung quan trọng: Một khi Đấng Christ đã phục “mọi vật” cho chính Ngài, mọi kẻ thù của Ngài sẽ ở đâu? Câu trả lời — mà tôi xin mời anh em tiền thiên niên kỷ của mình suy ngẫm với sự cẩn thận lớn — là hiển nhiên: Chúng sẽ hoàn toàn biến mất, vì Vương Quốc sẽ hoàn toàn đến, và toàn bộ tạo vật sẽ hoàn toàn được giải thoát vào sự tự do của vinh quang của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:21, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 50-58)! Vâng, ở đây trong Phi-líp 3 chúng ta thật sự tìm thấy toàn bộ thần học cánh chung của Phao-lô trong một vỏ hạt. Và như chúng ta đã thấy rất nhiều lần trước, nó không gì khác hơn là thần học cánh chung của Đấng Christ, phần còn lại của các sứ đồ viết, và các tổ phụ của đức tin Cải Chánh vinh quang của chúng ta. 12. Sự An Ủi của Sự Đến của Ngài (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-5:10) Hai thư của Phao-lô gửi cho các Cơ Đốc nhân Tê-sa-lô-ni-ca chứa một số mạch vàng cánh chung phong phú nhất của Tân Ước. Được viết từ Cô-rinh-tô khoảng năm 50-51 sau Chúa, chúng tiết lộ rằng chức vụ đầu tiên của các sứ đồ cho Dân Ngoại châu Âu được nạp đầy một kỳ vọng sống động về sự trở lại sớm của Đấng Christ (1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10, 2:19, 3:11-13; xem thêm Công Vụ 17:16 trở đi, 1 Cô-rinh-tô 15). Tuy nhiên, chúng cũng tiết lộ một vấn đề: Các đối thủ Do Thái của Phao-lô đã buộc ông nhanh chóng chạy trốn khỏi thành phố, với kết quả là một số người được biến đổi Tê-sa-lô-ni-ca của ông bị bỏ lại bối rối (hay không biết) về sự dạy dỗ của ông về đời sau và sự Hoàn Tất (Công Vụ 17:1-9). Hai thư này đại diện cho nỗ lực cẩn thận của ông để làm rõ mọi sự hiểu lầm như vậy. Không ngạc nhiên, vì vậy chúng nói thường xuyên và chi tiết lớn về Những Điều Cuối Cùng: các dấu hiệu của sự Hiện Đến của Đấng Christ, bản chất và mục đích của sự Hiện Đến, Sự Phục Sinh, Sự Phán Xét, và Thế Giới Sắp Đến (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, 5:1-10; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-12, 2:1-13). Theo đó, chúng thật sự là một kho báu rộng lớn và quý giá của lẽ thật cánh chung cho toàn bộ Hội Thánh của Đấng Christ! Trong các trang phía trước chúng ta sẽ nhìn vào ba phân đoạn chính từ các thư Tê-sa-lô-ni-ca. Phân đoạn thứ nhất là 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-5:10. Như tôi đã nhắc trước đây, đây là một trong ba phân đoạn Tân Ước mà trên đó anh em phân kỳ của chúng ta dựa học thuyết của họ về một Sự Cất Lên trước hoạn nạn (xem thêm, Giăng 14:1-3, 1 Cô-rinh-tô 15:50 trở đi). Vì vậy cách tiếp cận của tôi trong phần này sẽ là hai mặt. Thứ nhất, tôi sẽ đưa ra một sự giải kinh thẳng thắn của chính bản văn, cho thấy rằng nó vừa giả định trước vừa làm nền phong phú cho thần học cánh chung Cải Chánh truyền thống. Và thứ hai, tôi sẽ thảo luận cách giải thích phân kỳ, tìm cách đề cập mọi lập luận chính của nó cho một Sự Cất Lên bí mật, trước hoạn nạn. 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18 Phân đoạn của chúng ta bắt đầu trong câu 13, nơi Phao-lô nêu mục đích của mình cho những nhận xét tiếp theo. Về bản chất, nó là để ban hy vọng cho các Cơ Đốc nhân mà những người thân yêu (tin kính) của họ gần đây đã “ngủ”; tức là, đã chết trong Chúa. Ông biết rằng một số anh em đang bối rối về điều này. Có lẽ họ sợ những người thân yêu đã qua đời của họ sẽ không được bao gồm trong Vương Quốc của Đấng Christ khi Ngài trở lại. Chắc chắn họ sợ họ sẽ không bao giờ thấy họ nữa. Vì vậy, Phao-lô viết để hướng dẫn họ một lần nữa, để họ sẽ không còn đau buồn như những người không tin, mà thay vào đó sẽ thức tỉnh đến một hy vọng sống động được đoàn tụ với gia đình và bạn bè Cơ Đốc của họ — sớm! Trong câu 14, Phao-lô nêu ngắn gọn lẽ thật chữa lành; sau đó, trong các câu tiếp theo, ông giải thích nó cẩn thận. Về bản chất, nó là thế này: “Khi Chúa Giê-xu trở lại, Ngài sẽ mang người thân yêu đã qua đời của các con với Ngài, và trở lại với các con!” Hãy quan sát cách Phao-lô, khi tuyên bố lẽ thật này, xây dựng trên đức tin có sẵn của người Tê-sa-lô-ni-ca: Họ đã tin rằng Đức Chúa Trời đã làm Chúa Giê-xu sống lại từ cõi chết. Nhưng nếu họ có thể tin điều đó, chắc chắn không phải là một bước nhảy lớn để tin rằng Ngài cũng có thể làm người thân yêu đã qua đời của họ sống lại. Và, Phao-lô nói, đó chính xác là điều Ngài đã hứa làm: Khi Hiện Đến, Đức Chúa Trời sẽ mang với Đấng Christ linh hồn của mọi người đã ngủ trong Chúa Giê-xu, để họ, đúng như Chúa của họ, có thể sống lại từ cõi chết, và sau đó được đoàn tụ với các thánh đồ vẫn còn sống trên đất vào lúc ấy. Quan trọng là, Phao-lô đã chạm đến chủ đề này trong 3:11-13 rồi, nơi ông cầu nguyện rằng Đức Chúa Trời sẽ thiết lập lòng của người Tê-sa-lô-ni-ca “… không chỗ trách được trong sự thánh khiết trước Đức Chúa Trời và Cha của chúng ta khi Chúa Giê-xu của chúng ta Hiện Đến với mọi người thánh của Ngài.” Hãy lưu ý tính toàn diện của cụm từ cuối cùng ấy: Khi Ngài trở lại, Đấng Christ sẽ làm trống thiên đàng, mang mọi thiên sứ thánh, và mọi linh hồn của mọi thánh đồ đã qua đời mà Ngài đã biệt riêng một cách cứu chuộc cho chính Ngài. Như vậy Ngài sẽ dọn sân khấu cho Sự Kiện Quan Trọng nhất của lịch sử vũ trụ! Trong các câu 15-17, vị sứ đồ đi sâu hơn vào sự Hoàn Tất, cung cấp một mô tả chi tiết về phần của nó nằm cao nhất trong tâm trí của bầy của ông: sự đoàn tụ của các thánh đồ đã qua đời với các thánh đồ đang sống. Như chúng ta sẽ thấy trong giây lát, trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1-11 ông ngay lập tức tiếp tục hoàn thành bức tranh bằng cách chuyển sang chủ đề Sự Phán Xét Cuối Cùng. Vậy, chủ đề của Phao-lô trong những nhận xét cánh chung của ông không phải là một Sự Cất Lên bí mật của Hội Thánh; nó là một sự Hoàn Tất duy nhất của mọi sự khi Đấng Christ Hiện Đến. Trong câu 15, Phao-lô bắt đầu bằng cách tuyên bố rằng sự hướng dẫn ông sắp đưa ra là “lời của Chúa”. Tức là, nó đến, ít nhất một phần, từ chức vụ dạy dỗ trên đất của chính Đấng Christ (Ma-thi-ơ 13:37-43, 24:29-31, v.v.). Có thể nó cũng bao gồm một số lẽ thật mới, “mầu nhiệm”, được bảo đảm cho vị sứ đồ của Ngài bằng sự mặc khải đặc biệt (1 Cô-rinh-tô 15:51 trở đi). Dù sao, người Tê-sa-lô-ni-ca có thể tin cậy ngầm vào điều ông sắp nói, vì nó là chính lời của Đức Chúa Trời. Tiếp theo, ông khẳng định rằng “… chúng ta là những người còn sống và còn lại cho đến khi Chúa Hiện Đến sẽ không đi trước những người đã ngủ.” Như các câu tiếp theo làm rõ, ông có ý rằng các thánh đồ đang sống sẽ không đi trước những người đã chết trong việc nhận thân thể đã được vinh hiển của họ. Vậy, có một trình tự xác định trong việc vinh hiển Hội Thánh: Thứ nhất, Đấng Christ sẽ hợp linh hồn của các thánh đồ đã qua đời với thân thể mới, đã phục sinh và đã được vinh hiển của họ; sau đó — và chỉ sau đó — Ngài sẽ biến hóa và vinh hiển thân thể của các thánh đồ đang sống. Một thời gian sau trong chức vụ dạy dỗ của mình, Phao-lô sẽ nói phần lớn cùng một điều với người Cô-rinh-tô: “Vì kèn sẽ thổi, và những người chết sẽ được làm sống lại không hư nát, và chúng ta (là những người còn sống và còn lại) sẽ được thay đổi” (1 Cô-rinh-tô 15:50-53). Hãy quan sát cẩn thận rằng tất cả điều này xảy ra tại “sự Hiện Đến của Chúa” (15). Chỉ có một sự Hiện Đến như vậy. Và theo mọi phân đoạn khác của Phao-lô chạm đến sự kiện này, nó hoàn toàn không liên quan gì đến việc Đấng Christ bí mật loại bỏ Hội Thánh của Ngài lên trời trong bảy năm; thay vào đó, nó liên quan mọi điều đến việc Ngài làm sống lại (mọi) người chết, phán xét thế giới trong sự công chính, và mang Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời vào. 1 Thêm về điều này trong giây lát.
- Chương 25 Sự Viên Mãn: Một Kịch Bản Kinh Thánh Chúng ta đã đến cuối cuộc hành trình của mình. Đã đi qua nhiều chân đồi Kinh Thánh, đã leo lên nhiều ngọn núi cánh chung, chúng ta đã đến đỉnh. Bây giờ là lúc ngắm nhìn cảnh quan. Ngay từ đầu mục tiêu của chúng ta là chiêm ngưỡng — với sự rõ ràng và tin quyết — hình dạng chân thật của Lịch Sử Cứu Rỗi, và bản chất chân thật của Sự Viên Mãn, Niềm Hy Vọng Phước Lành của Hội Thánh của Đấng Christ. Để đạt mục đích này, chúng ta bắt đầu cuộc hành trình bằng cách xem xét kỹ Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Thứ nhất, chúng ta nhận ra bản chất của nó: rằng nó, về căn bản, là một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, bởi Đức Thánh Linh, trong và trên tất cả những ai tin; và rằng nó cũng là lãnh vực mà sự cai trị đó dựng nên. Tiếp theo, chúng ta nhận ra cấu trúc của nó: rằng Vương Quốc bước vào lịch sử trong hai giai đoạn đơn giản: Vương Quốc của Con (đã ở đây), tiếp theo là Vương Quốc của Cha (chưa ở đây), hai giai đoạn được phân cách bởi một sự tái lâm duy nhất của Đấng Christ vào cuối thời đại gian ác hiện tại. Trong sự ngạc nhiên và niềm vui lớn của chúng ta, chúng ta thấy rằng sự hiểu biết tốt, theo Tân Ước này về Vương Quốc đã giúp chúng ta chiêm ngưỡng dàn ý Kinh Thánh chân thật của toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi. Dựa trên điều này, tiếp theo chúng ta đi tìm các nguyên tắc Tân Ước đúng đắn để giải thích lời tiên tri Cựu Ước về Vương Quốc. Điều này giúp chúng ta khám phá và trình bày điều chúng ta gọi là Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới, phương pháp Tân Ước để hiểu Cựu Ước nói chung, và OTKP nói riêng. Rồi chúng ta áp dụng phương pháp giải kinh đó, với thành công tốt, cho một số OTKP quan trọng và đầy thách thức nhất, cho thấy rằng cuối cùng chúng đều kiên quyết chống lại cách tiếp cận tiền thiên niên, nhưng ngọt ngào dâng lên những kho báu của chúng cho tất cả những ai xem chúng dưới ánh sáng của Vương Quốc hai giai đoạn đơn giản được dạy trong Tân Ước Giáo Huấn. Được khích lệ như vậy, chúng ta bước vào sách Tân Ước mang tính “Cựu Ước” nhất, sách Khải Huyền. Chúng ta bắt đầu bằng cách xem xét cẩn thận mục đích, cấu trúc và thể loại văn chương của nó. Điều này mở ra cho chúng ta khả năng rằng Khải Huyền 20 có thể là bức tranh cuối cùng trong sáu bức tranh “huyền bí” về tiến trình, tính chất và sự viên mãn của sự cai trị thuộc linh của Vua Cao Cả Của Thiên Đàng, Chúa Giê-xu Christ đã được tôn cao. Và khi chúng ta thật sự nghiên cứu Khải Huyền 20, chúng ta thấy rằng cách giải thích này quả thật là tốt nhất cho đến nay. Đến gần mục tiêu cuối cùng của mình, chúng ta lại chuyển sang Tân Ước một lần nữa, lần này để xem sự dạy dỗ của nó về Sự Viên Mãn có xác nhận những nghi ngờ của chúng ta về hình dạng chân thật (vô thiên niên) của Lịch Sử Cứu Rỗi hay không. Chúng ta xem xét cẩn thận thiết kế tôn cao Đấng Christ của Sự Viên Mãn. Chúng ta nhận ra cấu trúc lấy Đấng Christ làm trung tâm của nó. Và chúng ta xem xét kỹ 16 phân đoạn cánh chung hàng đầu của Tân Ước Giáo Huấn. Qua tất cả điều này, cuối cùng chúng ta đã đến đích. Chúng ta chiêm ngưỡng — với sự rõ ràng và chắc chắn — tính hợp nhất lấy Đấng Christ làm trung tâm của Sự Viên Mãn. Chúng ta thấy rằng Đấng Christ quả thật sẽ trở lại một lần vào cuối thời đại gian ác hiện tại, để làm kẻ chết sống lại, phán xét thế gian trong sự công chính, hủy diệt đất hiện tại và các việc của nó bằng lửa, và rồi dựng nên trời mới và đất mới, nhà đời đời của những người đã được cứu chuộc. Tóm lại, qua nhiều đường cao tốc và đường nhỏ, qua nhiều lối đi và đỉnh núi, chúng ta đã tìm kiếm và tìm thấy Niềm Hy Vọng Phước Lành chân thật duy nhất của Hội Thánh. Và bây giờ, từ trên cao Núi Phích-ga, chúng ta hãy khảo sát Đất Hứa một lần cuối cùng. Một Sự Viên Mãn Được Cấu Trúc cho Niềm Hy Vọng Trên hết, Đức Chúa Trời đã cấu trúc Sự Viên Mãn với mục đích nâng cao vinh quang của Con Ngài (Giăng 5:23). Tuy nhiên, khi làm như vậy, Ngài cũng đã cấu trúc nó với mục đích soi sáng, khích lệ, thúc đẩy, trang bị và ban quyền năng cho Hội Thánh Chiến Đấu. Tóm lại, Ngài đã thiết kế nó để dân lữ hành của Ngài có thể có hy vọng. Về chủ đề cánh chung quan trọng này, chúng ta nhớ lại lời của sứ đồ Phao-lô: Vì ân điển của Đức Chúa Trời đã xuất hiện, đem sự cứu rỗi đến cho mọi người, dạy chúng ta từ bỏ sự không tin kính và những dục vọng thế gian, và sống cách tỉnh táo, công chính và kính sợ Đức Chúa Trời trong thời đại hiện tại, trông đợi niềm hy vọng phước lành, tức là sự hiện ra của vinh quang của Đức Chúa Trời lớn và Cứu Chúa của chúng ta, Đấng Christ Giê-xu; Đấng đã phó chính mình vì chúng ta để Ngài có thể cứu chuộc chúng ta khỏi mọi việc vô pháp và thanh tẩy cho chính Ngài một dân thuộc về Ngài, sốt sắng về các việc lành. —Tít 2:11-14 Thừa nhận cách thẳng thắn những thách thức của đời sống môn đồ Cơ Đốc trong một thời đại bị chi phối bởi các quyền lực của sự ác, Phao-lô mạnh mẽ khuyên bảo dân sự của Đức Chúa Trời sống một cách xứng đáng với sự kêu gọi của họ. Tuy nhiên, để khích lệ họ vươn lên trước những thách thức đó, ông cũng cho họ một niềm hy vọng lớn. Rất thích hợp, ông gọi nó là Niềm Hy Vọng Phước Lành. Chỉ có một niềm hy vọng duy nhất: sự hiện ra của vinh quang của Đức Chúa Trời lớn và Cứu Chúa của chúng ta, Chúa Giê-xu Christ. Tuy nhiên, có nhiều lý do tại sao nó là phước lành. Nó là phước lành vì Đức Chúa Trời đã làm cho nó thật đơn giản, thật dễ hình dung, và thật dễ công bố. Nó là phước lành vì tại sự hiện ra của Ngài, Cứu Chúa sẽ làm rất nhiều điều tuyệt vời, những điều Đức Chúa Trời đã mặc khải trong Kinh Thánh để các thánh đồ của Ngài có thể “trông đợi” chúng với sự mong chờ háo hức. Và nó là phước lành vì trong sự suy gẫm về những điều này, các thánh đồ được đầy dẫy lòng can đảm, sự tin quyết và niềm vui khi họ hành trình đến biên giới của Ca-na-an, nơi, cuối cùng, họ sẽ bước vào Đất Hứa (Công Vụ 3:19, 1 Phi-e-rơ 1:3-9, Khải Huyền 12:13:17). Vì vậy, khi chúng ta đưa cuộc hành trình của chính mình đến hồi kết thúc, chúng ta hãy dành vài phút để nhớ lại điều chúng ta đã học về Niềm Hy Vọng Phước Lành của chúng ta. Và khi làm như vậy, chúng ta cũng hãy xem xét cách Đức Chúa Trời đã thiết kế mỗi yếu tố của nó để đánh thức trong lòng chúng ta một loại hy vọng đặc biệt; và cách tổng số những hy vọng đó làm cho Niềm Hy Vọng Phước Lành duy nhất của chúng ta quả thật là phước lành! Các Dấu Hiệu về Sự Đến của Ngài Trong nghiên cứu của chúng ta, chúng ta đã học được rằng Chúa Giê-xu và các sứ đồ của Ngài đã vén màn một thân thể các dấu hiệu mà qua đó các môn đồ có thể biết rằng sự tái lâm đang đến gần. Nói một cách nghiêm ngặt, chúng ta không thể gọi các dấu hiệu này là những yếu tố của Sự Viên Mãn, vì chúng chỉ báo trước sự cuối cùng chứ không đem nó đến. Tuy nhiên, vì chúng liên kết rất chặt chẽ với Sự Viên Mãn — và rất hữu ích cho dân lữ hành của Đức Chúa Trời — chúng ta làm tốt khi nhớ lại chúng một lần nữa. Về điểm này, chính Đấng Christ đã chỉ đường, nói về hầu hết các dấu hiệu trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve của Ngài (Ma-thi-ơ 24, Mác 13, Lu-ca 21). Rồi, sau khi Ngài thăng thiên và sự tuôn đổ tiếp theo của Đức Thánh Linh, Ngài đã hoàn thành sự mặc khải của Đức Chúa Trời về chủ đề này bằng cách vén màn thêm vài dấu hiệu nữa qua các sứ đồ của Ngài, qua đó cho chúng ta một bức tranh còn tinh tế hơn về giai đoạn dẫn đến sự cuối cùng (Rô-ma 11, 1 Cô-rinh-tô 15, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2). Chúng ta hãy khảo sát ngắn gọn chúng một lần nữa. Sự Bắt Đầu của Cơn Đau Đẻ Tân Ước phân biệt giữa hai loại dấu hiệu cánh chung. Thứ nhất, có những dấu hiệu thuộc loại “sự bắt đầu của cơn đau đẻ” (Ma-thi-ơ 24:8). Như với tất cả các dấu hiệu, chúng phản ánh sự đụng độ gia tăng của Vương Quốc của Đức Chúa Trời với vương quốc của Sa-tan, giờ đây khi Đấng Christ đã bước vào thế giới và phát động cuộc tấn công cứu chuộc của Ngài vào Lãnh Vực của Sự Tối Tăm (Khải Huyền 12). Vì vậy, các dấu hiệu này xuất hiện trong suốt phần còn lại của Cơn Đại Nạn Lớn; tức là trong suốt toàn bộ tiến trình của Thời Đại Công Bố Phúc Âm (Khải Huyền 7:1-8). Cơn đau đẻ có hai mặt. Một mặt, chúng bao gồm điều rõ ràng là những sự phán xét (quan phòng) của Đức Chúa Trời: chiến tranh, đói kém, động đất, dịch bệnh, v.v. (Ma-thi-ơ 24:7, Khải Huyền 6). May mắn thay, bên cạnh những sự phán xét này, Đức Chúa Trời ân điển ban cho việc rao giảng Phúc Âm, qua đó tội nhân có thể hiểu được ý nghĩa của những sự phán xét, và như vậy chạy trốn khỏi Sự Phán Xét Lớn Hơn mà chúng báo trước, bằng cách quay lại với Đấng Christ trong đức tin (Ma-thi-ơ 3:7, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Mặt khác, cơn đau đẻ cũng bao gồm điều rõ ràng là những hành động của Sa-tan: sự xuất hiện của christ giả và tiên tri giả, sự bội đạo của các tín đồ giả, và sự bắt bớ Hội Thánh thuộc linh chân thật (Ma-thi-ơ 24:4-14, Khải Huyền 6, 7, 11, 12, 13, 16, 20). Quan trọng là, Chúa Giê-xu cảnh báo chúng ta rằng “Những điều như vậy phải xảy ra, nhưng sự cuối cùng vẫn chưa đến” (Ma-thi-ơ 24:6). Nói cách khác, đây quả thật là những dấu hiệu cho thấy sự cuối cùng đang đến nhanh (Khải Huyền 12:12), nhưng cũng là những dấu hiệu cho thấy sự cuối cùng chưa ở đây. Vì vậy, môn đồ khôn ngoan sẽ không để mình bị xao lãng bởi sự bắt đầu của cơn đau đẻ. Thay vào đó, người ấy sẽ đơn giản nhớ ý nghĩa của chúng, và do đó tiếp tục tập trung vào công việc trước mặt mình, mà trên hết là rao giảng Phúc Âm, và khi làm như vậy sẽ sử dụng cách khôn ngoan “các dấu hiệu của thời đại” (Ma-thi-ơ 16:3). Các Dấu Hiệu về Tính Cận Kề của Sự Tái Lâm Tuy nhiên, có một loại dấu hiệu cánh chung thứ hai. Vì chúng được định sẽ xảy ra rất gần với sự cuối cùng của thời đại, các dấu hiệu thuộc loại này được gọi đúng là các dấu hiệu về tính cận kề của sự tái lâm. Rất quan trọng, chúng sẽ không giúp các tín đồ xác định “ngày hay giờ” Thầy mình trở lại, chỉ là nó khá gần, ngay ở trước cửa (Ma-thi-ơ 24:32-36). Vậy thì, các môn đồ phải để ý tìm kiếm (sự hội tụ của) những dấu hiệu đặc biệt này, và lấy thêm hy vọng và can đảm đặc biệt khi họ thấy chúng trên chân trời. Một dấu hiệu như vậy là sự hoàn thành của việc truyền giáo thế giới. Như chính Chúa Giê-xu đã nói: “Phúc Âm của Vương Quốc này sẽ được rao giảng khắp thế giới để làm chứng cho mọi dân tộc, và bấy giờ sự cuối cùng sẽ đến” (Ma-thi-ơ 24:14). Vì vậy, các môn đồ phải theo dõi sát sao tình trạng của mùa gặt toàn cầu, và phải vui mừng trong hy vọng khi cuối cùng họ thấy các hội thánh thịnh vượng được trồng giữa “mọi bộ tộc và tiếng nói và dân tộc và quốc gia” (Khải Huyền 5:9). 1 Một dấu hiệu khác như vậy — liên quan chặt chẽ với dấu hiệu thứ nhất — là sự quy đạo của khối lượng lớn người Do Thái thời cuối. Theo sứ đồ Phao-lô, điều này sẽ xảy ra gần cuối thời đại, khi số lượng đầy đủ của những người ngoại bang được chọn cuối cùng đã đến với Đấng Christ. Vào lúc đó, Đức Chúa Trời sẽ ân điển quay lại với dân giao ước xưa của Ngài, ghép họ về thuộc linh vào cây nho Giao Ước Mới của Ngài qua đức tin (do Đức Chúa Trời ban) nơi Đấng Mê-si của họ. Khi Ngài làm như vậy, nó sẽ không kém gì “sự sống từ cõi chết,” cách diễn đạt này rõ ràng ám chỉ Sự Sống Lại chung mà chính Đấng Christ sẽ thực hiện tại sự tái lâm của Ngài (Rô-ma 11:20-26). Dấu hiệu thứ ba về sự gần kề của sự cuối cùng là sự tối tăm thuộc linh sâu sắc và lan rộng. Theo những đường hướng này, chính Chúa đã dạy rằng trong những ngày cuối cùng của những ngày cuối cùng, sự vô pháp sẽ gia tăng cách kịch tính, kết quả là tình yêu thương của nhiều người (tín đồ xưng nhận) sẽ nguội lạnh (Ma-thi-ơ 24:12). Ngài nói rằng những ngày đó sẽ giống như những ngày của Nô-ê, Lót, và Sô-đôm và Gô-mô-rơ, những ngày khi chủ nghĩa duy vật, sự kiêu ngạo, bạo lực và sự vô luân tính dục thô thiển thịnh hành; những ngày khi chỉ một số ít người được cứu khỏi sự tuôn đổ cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời (Lu-ca 17:26-30). Còn về sứ đồ Phao-lô, ông cảnh báo rằng ngay trước khi dân Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc nói chung quy đạo, (nhiều) nhánh dân ngoại sẽ bị cắt khỏi cây nho của Đức Chúa Trời (Rô-ma 11:19-21). Tương tự, ông dự báo rằng trước sự bày tỏ của Người Vô Pháp, một “sự phản loạn” sẽ xảy ra, một sự từ chối toàn cầu đối với Luật Pháp, Phúc Âm, và dân sự (chân thật) của Đức Chúa Trời (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:3). Vâng, Hội Thánh sẽ rên rỉ giữa sự tối tăm này; nhưng vì nó, ánh sáng của nàng sẽ tỏa sáng càng rực rỡ hơn, hướng dẫn những linh hồn sợ hãi đến với Chúa của nàng và Thành Trú Ẩn chân thật (Dân Số Ký 35:9tt, Ê-sai 60:1-3, Ma-thi-ơ 5:14). Điều này đưa chúng ta đến dấu hiệu thứ tư của chúng ta, Trận Chiến Cuối Cùng (Khải Huyền 16:12-16, 19:17-21, 20:7-10). Nó sẽ bắt đầu với sự trỗi dậy nắm quyền của Người Vô Pháp (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1tt), cũng được gọi là Kẻ địch lại Đấng Christ (1 Giăng 2:18). Là một con người thật, Kinh Thánh mô tả hắn là một nhà lãnh đạo thế giới được Sa-tan ban năng lượng với những tham vọng trở thành thần, kẻ, bằng những lời thuyết phục và quyền năng kỳ diệu, sẽ thành công trong việc củng cố toàn thể hệ thống thế gian sa ngã quanh hắn và chống lại dân sự của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 13:3). Sự bắt bớ kết quả, có quy mô toàn cầu và dữ dội về cường độ, sẽ lên đến đỉnh điểm trong sự sụp đổ rõ ràng của Hội Thánh thuộc linh chân thật. Nàng sẽ nằm “… chết trên đường phố của thành lớn mà theo nghĩa huyền bí được gọi là Sô-đôm và Ai Cập, nơi Chúa của (nàng) cũng đã bị đóng đinh” (Khải Huyền 11:7-10; Ma-thi-ơ 24:15, Khải Huyền 16:12-16, 20:7-10). Chính sự bắt bớ cuối cùng, thời kỳ cuối cùng này — chứ không chỉ đơn giản là sự phá hủy Giê-ru-sa-lem — là điều Chúa Giê-xu có trong tầm nhìn khi Ngài cảnh báo các môn đồ, nói rằng: “Vì bấy giờ sẽ có cơn đại nạn, như chưa từng có từ lúc ban đầu của thế giới cho đến lúc này, không, cũng sẽ không bao giờ có” (Ma-thi-ơ 24:21). Tuy nhiên, không nên cho rằng chỉ một mình Hội Thánh sẽ chịu đựng cơn đại nạn của những ngày đen tối đó. Vì Đức Chúa Trời — đáp lại cuộc tấn công cuối cùng của sự ác chống lại Đấng Christ của Ngài, lẽ thật của Ngài và dân sự của Ngài — sẽ đem đến làn sóng này đến làn sóng khác của sự phán xét chống lại các quốc gia phản loạn. Khi sự cuối cùng đến gần, chúng sẽ gia tăng về số lượng và cường độ, với ngày càng ít thời gian ở giữa cho “công việc như thường lệ” (một cách lừa dối nguy hiểm) (Ma-thi-ơ 24:36-44, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1-3). Vậy ở đây là dấu hiệu thứ năm và cuối cùng về tính cận kề của sự cuối cùng: những sự gián đoạn phi thường trong thiên nhiên và xã hội. Chúng vừa là “cơn đau hấp hối” vừa là “cơn đau đẻ.” Một mặt, chúng báo hiệu sự hủy diệt sắp xảy ra của vương quốc gian ác của Sa-tan. Như vậy, chúng được hiểu là những tiếng kèn, cảnh báo cách nhân từ tội nhân về Sự Phán Xét sắp đến, và cho họ một cơ hội cuối cùng để ăn năn. Mặt khác, những sự gián đoạn này báo hiệu sự ra đời sắp xảy ra của Vương Quốc của Đức Chúa Trời trong sự đầy trọn vinh hiển của nó. Như vậy, chúng được hiểu là để cho các thánh đồ sự sáng suốt và can đảm (Đa-ni-ên 12:10, Ma-thi-ơ 24:8). Nói về những biến cố phi thường này, Chúa Giê-xu nhận xét như sau: Và sẽ có các dấu hiệu trong mặt trời, trong mặt trăng, và trong các ngôi sao; và trên đất sự khốn khổ của các quốc gia, với sự bối rối; biển và sóng gầm thét, lòng người thất kinh vì sợ hãi trước sự mong đợi những điều sắp đến trên đất, vì các quyền lực của các tầng trời sẽ bị rúng động… Và nếu những ngày đó không được rút ngắn, không xác thịt nào sẽ được cứu; nhưng vì cớ những người được chọn, những ngày đó sẽ được rút ngắn. —Lu-ca 21:10-11, 25-26; Ma-thi-ơ 24:21-22 Dễ thấy tại sao Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài cho các môn đồ biết những dấu hiệu này: Làm sao họ sẽ chịu đựng cơn đại nạn khủng khiếp như vậy trừ khi họ hiểu rằng nó là một phần trong kế hoạch của Đức Chúa Trời, rằng nó sẽ rất ngắn ngủi, và rằng nó sẽ vừa báo trước vừa kích hoạt sự trở lại của Vua của họ — Đấng sẽ nhanh chóng giải cứu họ khỏi kẻ thù và ban thưởng dồi dào cho họ bằng những niềm vui không thể nói được của Vương Quốc của Đức Chúa Trời (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10, Khải Huyền 11:11-19, 20:9-10, 21-22)? Tóm lại, Đấng Christ đã cho chúng ta năm dấu hiệu này để thắp lên niềm hy vọng: hy vọng phục vụ Ngài cách vinh dự và hiệu quả trong những ngày cuối cùng của những ngày cuối cùng, hy vọng về sự tái lâm của Ngài, và hy vọng về sự giải cứu và khôi phục trọn vẹn mà nó sẽ đem đến. Như chính Ngài đã nói: “Khi anh em thấy những điều này bắt đầu xảy ra, hãy đứng thẳng lên, và ngẩng đầu lên, vì sự cứu chuộc của anh em đang đến gần” (Lu-ca 21:28)! Sự Tái Lâm Đây là trung tâm, yếu tố trung tâm của Sự Viên Mãn, biến cố cánh chung cốt lõi đem tất cả các biến cố khác đến cách liên tiếp nhanh chóng. Nhiều phân đoạn Tân Ước mô tả nó, nhưng phân đoạn nổi tiếng nhất đến từ sách Phúc Âm của Ma-thi-ơ. Chúng ta hãy nghe lại: Nhưng ngay sau cơn đại nạn của những ngày đó, mặt trời sẽ tối tăm, và mặt trăng sẽ không chiếu sáng; các ngôi sao sẽ rơi từ bầu trời và các quyền lực của các tầng trời sẽ bị rúng động. Và bấy giờ dấu hiệu của Con Người sẽ xuất hiện trên bầu trời, và bấy giờ mọi bộ tộc trên đất sẽ than khóc, và họ sẽ thấy Con Người đến trên các đám mây của trời với quyền năng và vinh quang lớn. Và Ngài sẽ sai các thiên sứ của Ngài với tiếng kèn lớn, và họ sẽ thâu góp những người được chọn của Ngài từ bốn phương gió, từ đầu này của các tầng trời đến đầu kia. —Ma-thi-ơ 24:29-31; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10, Khải Huyền 19:11-21 Ở đây trọng tâm của Chúa Giê-xu rõ ràng là sự tái lâm, sự đến của Ngài trong vinh quang trên bầu trời phía trên đất. Tuy nhiên, ngay trong vài câu này chúng ta thấy rằng Sự Đến của Ngài không thể bị tách rời khỏi các yếu tố (phán xét và cứu chuộc) khác của Sự Viên Mãn. Hơn nữa, khi chúng ta đọc phân đoạn này trong ngữ cảnh lớn hơn của nó (Ma-thi-ơ 24-25) — và bổ sung nó bằng tài liệu từ những phân đoạn khác song song với nó — một bức tranh hoàn toàn gây choáng váng hiện ra: Sự tái lâm liên quan đến không gì kém hơn việc lấy toàn thể vũ trụ vật chất và thuộc linh làm trung tâm chung quanh Con của Đức Chúa Trời đã được vinh hiển, với mục đích tái cấu trúc nó hoàn toàn và cuối cùng bởi chính tay Ngài. Tự do dựa trên các phần khác của Tân Ước, chúng ta hãy dành một chút thời gian để làm đầy ý tưởng rất lớn này. Trước hết hãy quan sát từ phân đoạn của chúng ta rằng để chuẩn bị sân khấu cho sự đến của Đấng Christ, Đức Chúa Trời theo nghĩa đen dập tắt mặt trời, mặt trăng và các ngôi sao. Đây là kịch tính cao độ: Đêm đen nhất giáng xuống toàn thể vũ trụ, để mọi con mắt có thể hướng về thân thể rạng rỡ của Đấng đang đến theo hướng của chúng trong những đám mây vinh quang (Ma-thi-ơ 26:64, Công Vụ 1:9-11, Khải Huyền 1:7, 6:12tt, 14:14tt, 21:23). Hãy lưu ý rằng chính thiên đàng thuộc linh đã được làm trống — hay đúng hơn là nó giáng xuống cùng với Đấng Christ vào bầu trời phía trên đất — vì Ngài đến không chỉ với tất cả các thiên sứ thánh, mà còn với “linh hồn của những người công chính đã được làm nên hoàn hảo,” cả thánh đồ Cựu Ước lẫn thánh đồ Mới (Xa-cha-ri 14:5, Ma-thi-ơ 25:31, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:13, 4:14, Hê-bơ-rơ 12:23). Khi Ngài đến gần, có một tiếng ra lệnh, tiếng của tổng lãnh thiên sứ, và tiếng của một chiếc kèn (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:16). Với những điều này, những sự đối xử cuối cùng của Đấng Christ với nhân loại bắt đầu: Ngài làm kẻ chết sống lại, biến đổi người đang sống, và — qua sự phục vụ của các thiên sứ — vận chuyển tất cả vào bầu trời phía trên, nơi họ đến trước Vua Cao Cả và Quan Án, ngồi trên ngai vinh quang của Ngài (Ma-thi-ơ 19:29, 25:31, Khải Huyền 20:11). Trong khi đó, thế giới phía dưới “trốn khỏi mặt Ngài,” tức là đất và các việc của nó bị thiêu đốt bởi lửa (Khải Huyền 20:11, 2 Phi-e-rơ 3:10). Theo mệnh lệnh của Đấng Christ, Hồ Lửa đột nhiên xuất hiện, Sự Phán Xét Cuối Cùng được kết thúc, trời mới và đất mới được dựng nên, và Cô Dâu vinh hiển của Đấng Christ giáng xuống cùng với Người Chồng thiên thượng của nàng về nhà đời đời của họ. Trong mọi sự đầy trọn của nó, Vương Quốc của Đức Chúa Trời cuối cùng đã đến (Ma-thi-ơ 25:31tt, Khải Huyền 21:1tt). Trong chốc lát, chúng ta sẽ xem xét các yếu tố khác nhau của Sự Viên Mãn lớn này kỹ hơn. Tuy nhiên, ở đây tôi đã tóm tắt nó ngắn gọn để nắm bắt được lực đẩy chân thật của sự tái lâm, mà, về căn bản, là giảm toàn thể vũ trụ như chúng ta hiện biết nó thành một biển mênh mông của người và thiên sứ, lơ lửng trong không gian trống rỗng trước Ngai Phán Xét của Đấng Christ, nơi họ chờ đợi, trong sự kinh sợ và run rẩy, sự định đoạt cuối cùng của muôn vật. Và ở đây sẽ là một bài học bằng vật thể trọn vẹn cho mọi sinh vật có tri giác: Đấng hiện đang ngự trên ngai ở trung tâm của vũ trụ là Đấng luôn luôn ngự trên ngai ở trung tâm của lòng Cha, và do đó ở trung tâm của mọi mục đích, kế hoạch và công việc của Ngài. Tóm lại, qua sự tái lâm, cả người lẫn thiên sứ sẽ chiêm ngưỡng Con của Đức Chúa Trời vì Ngài là ai và vì điều Đức Chúa Trời đã chỉ định Ngài trở thành: Đấng Tạo Hóa, Đấng Bảo Tồn, Đấng Cứu Chuộc, Quan Án, và Đấng Tái Tạo của muôn vật. Đối với các thánh đồ đang háo hức chờ đợi ngày đó, hy vọng được thấy Con trong vinh quang trọn vẹn như vậy quả thật là một niềm hy vọng phước lành. Sự Sống Lại Sự sống lại của kẻ chết, được các nhà tiên tri Cựu Ước hứa, được Đấng Christ khẳng định, được các sứ đồ dạy và công bố, và được tất cả các thánh đồ mong mỏi, sẽ diễn ra tại sự tái lâm (Công Vụ 26:7). Chính Đấng Christ sẽ thực hiện nó. Như Chúa Giê-xu đã nói: “Đừng lấy làm lạ về điều này, vì giờ sắp đến trong đó mọi người ở trong mồ mả sẽ nghe tiếng của Con Người và đi ra: những người đã làm điều tốt, đến một sự sống lại của sự sống, và những người đã làm điều ác đến một sự sống lại của sự kết án” (Giăng 5:28-29, Phi-líp 3:20-21). Như những lời này cho thấy, chỉ có một sự sống lại thân thể chung duy nhất, vì lý do đó Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài liên tục nói về nó như sự sống lại (Ma-thi-ơ 22:30, Lu-ca 14:14, Công Vụ 17:18, 24:15, Phi-líp 3:11). Các thánh đồ trông đợi nó như sự viên mãn của sự cứu chuộc của họ (Giăng 11:24, Rô-ma 8:23, Phi-líp 3:11). Khi nó xảy ra, linh hồn hoàn hảo của họ sẽ được kết hợp với thân thể hoàn hảo, trong đó họ sẽ sống đời đời trong sự thánh khiết hoàn hảo. Những thân thể này giống như thân thể của Đấng Christ: vinh hiển, quyền năng, không hư nát, và bất tử (Lu-ca 20:35-36, Phi-líp 3:20-21). Chúng hoàn hảo phù hợp với những vinh quang không thể tưởng tượng được của Thế Giới Sẽ Đến (1 Cô-rinh-tô 15:50). Một trong những giáo phái hàng đầu của Y-sơ-ra-ên, người Sa-đu-sê, thẳng thừng phủ nhận sự sống lại của thân thể (Mác 12:18). Người A-thên, khi nghe Phao-lô rao giảng, đã chế giễu chính ý tưởng đó (Công Vụ 17:32). Những người hoài nghi hiện đại bước theo dấu chân của họ. Nhưng Chúa Giê-xu quở trách tất cả họ, nói rằng: “Anh em đã lầm, không biết Kinh Thánh cũng không biết quyền năng của Đức Chúa Trời” (Ma-thi-ơ 22:29). Sự sống lại sẽ minh chứng dồi dào cho cả hai. Các thánh đồ đang sống vào lúc Đấng Christ trở lại sẽ không được làm cho sống lại, mà được biến đổi và vinh hiển cách đột ngột. Theo sứ đồ Giăng, sự thay đổi đáng kinh ngạc này xảy ra ngay vào chính lúc họ chiêm ngưỡng Chúa đang đến trên bầu trời. “Hỡi những người yêu dấu, bây giờ chúng ta là con cái của Đức Chúa Trời, và điều chúng ta sẽ trở thành vẫn chưa được mặc khải; nhưng chúng ta biết rằng khi Ngài được mặc khải, chúng ta sẽ giống như Ngài, vì chúng ta sẽ thấy Ngài như Ngài vốn là” (1 Giăng 3:2; 2 Cô-rinh-tô 3:18). Tương tự, sứ đồ Phao-lô tuyên bố: “Này, tôi nói với anh em một mầu nhiệm: chúng ta sẽ không ngủ hết, nhưng chúng ta hết thảy sẽ được biến đổi — trong một khoảnh khắc, trong nháy mắt, tại tiếng kèn cuối cùng. Vì kèn sẽ thổi, và kẻ chết sẽ được làm cho sống lại không hư nát, và chúng ta sẽ được biến đổi” (1 Cô-rinh-tô 15:50-52, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18). Tại sự sống lại của kẻ chết và sự biến đổi của các thánh đồ đang sống, Đấng Christ thâu góp lại với nhau và vinh hiển hóa gia đình mới của loài người, để họ có thể sống với Ngài và Đức Chúa Cha đời đời. Sự Sống Lại cũng bao gồm việc cất lên và thâu góp lại với nhau nhân loại đã sống lại (hay đã được biến đổi) để gặp Chúa trên bầu trời.
- Chương XXXIII
Vua Cao Cả Của Thiên Đàng
VUA CAO CẢ CỦA THIÊN ĐÀNG
Dean Davis
© 2014 bởi Dean Davis. Mọi quyền được bảo lưu. Được xuất bản bởi Redemption Press, PO Box 427, Enumclaw, WA 98022 Không một phần nào của ấn phẩm này được sao chép, lưu trữ trong một hệ thống truy xuất, hay truyền đi bằng bất kỳ cách nào bằng bất kỳ phương tiện nào — điện tử, cơ học, sao chụp, ghi âm, hay cách khác — mà không có sự cho phép trước của người giữ bản quyền, ngoại trừ như được quy định bởi luật bản quyền của Hoa Kỳ. Tác giả của sách này đã từ bỏ một phần các dịch vụ biên tập và hiệu đính chuyên nghiệp được nhà xuất bản khuyến nghị. Như vậy, bất kỳ lỗi liên quan nào được tìm thấy trong sản phẩm hoàn chỉnh này không phải là trách nhiệm của nhà xuất bản. Hầu hết các Kinh Thánh không được chỉ định được lấy từ New American Standard Bible, © 1960, 1963, 1968, 1971, 1972, 1973, 1975, 1977 theo giấy phép. Một số là bản dịch của chính tác giả. Các tham chiếu Kinh Thánh được đánh dấu esv được lấy từ The Holy Bible: English Standard Version, copyright © 2001, Wheaton: Good News Publishers. Được sử dụng theo giấy phép. Mọi quyền được bảo lưu. Các tham chiếu Kinh Thánh được đánh dấu niv được lấy từ the Holy Bible, New International Version ®, NIV ®. Copyright © 1973, 1978, 1984 bởi Biblica, Inc.™ Được sử dụng theo giấy phép của Zondervan. Mọi quyền được bảo lưu trên toàn thế giới. www.zondervan.com Các tham chiếu Kinh Thánh được đánh dấu nkjv được lấy từ the New King James Version. Copyright © 1982 bởi Thomas Nelson, Inc. Được sử dụng theo giấy phép. Mọi quyền được bảo lưu. ISBN 13 (Bản In): 978-1-63232-024-7 ISBN 13 (Sách Điện Tử): 978-1-63232-025-4 Số Thẻ Mục Lục Thư Viện Quốc Hội: 2013906137
Mục Lục Lời Nói Đầu và Lời Cảm Ơn Lời Giới Thiệu: Hy Vọng Được Phước trong Những Ngày Sau Rốt Này Phần 1: Các Vấn Đề và Các Lựa Chọn trong Cánh Chung Học theo Kinh Thánh 1. Cánh Chung Học theo Kinh Thánh Là Gì? 2. Các Vấn Đề trong Cánh Chung Học theo Kinh Thánh 3. Các Lựa Chọn trong Cánh Chung Học theo Kinh Thánh 4. Ngài có các Chìa Khóa! Phần 2: Hiểu Nước Đức Chúa Trời 5. Tin Tốt Lành của Nước Đức Chúa Trời 6. Sự Khởi Đầu và Nước Đức Chúa Trời 7. Giao Ước và Nước Đức Chúa Trời 8. Nước Đức Chúa Trời trong Lời Hứa Thời Cựu Ước 9. Sự Đến của Nước Đức Chúa Trời 10. Lịch Sử Cứu Rỗi: Một Hành Trình đến Nước Đức Chúa Trời 11. Đây là các Chìa Khóa! Phần 3: Hiểu Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước 12. Bản Chất và Các Giai Đoạn của Nước Đức Chúa Trời trong Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước 13. Các Nguyên Tắc Tân Ước để Giải Thích Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước 14. Các Ví Dụ Tân Ước về Giải Thích Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước 15. Các Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước Được Xem Xét: Thi Thiên, Ê-sai, Giê-rê-mi 16. Các Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước Được Xem Xét: Ê-xê-chi-ên 17. Các Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước Được Xem Xét: Đa-ni-ên 18. Các Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước Được Xem Xét: Xa-cha-ri Phần 4: Hiểu Thiên Niên Kỷ 19. Sách Khải Huyền: Mục Đích và Thể Loại Văn Học 20. Sách Khải Huyền: Cấu Trúc và Các Biểu Tượng Chính 21. Khải Huyền 20: Ý Nghĩa của Thiên Niên Kỷ Phần 5: Hiểu Sự Chung Kết 22. Thiết Kế, Cấu Trúc, và Sự Thống Nhất của Sự Chung Kết 23. Các Phân Đoạn Tân Ước Quan Trọng Liên Quan đến Sự Chung Kết (1) 24. Các Phân Đoạn Tân Ước Quan Trọng Liên Quan đến Sự Chung Kết (2) 25. Sự Chung Kết: Một Kịch Bản theo Kinh Thánh Phần Kết: Thuyết Vô Thiên Niên Kỷ: Một Cánh Chung Học cho Những Ngày Sau Rốt Này Phụ Lục 1: Một Phê Bình về Tiền Thiên Niên Kỷ Lịch Sử Phụ Lục 2: Một Phê Bình về Thuyết Hậu Thiên Niên Kỷ Phụ Lục 3: Một Phê Bình về Tiền Thiên Niên Kỷ theo Thuyết Phân Kỳ Phụ Lục 4: Một Phê Bình về Thuyết Ứng Nghiệm Phụ Lục 5: Nhà Nước Hiện Đại của Y-sơ-ra-ên Có Phải Là Sự Ứng Nghiệm của Lời Tiên Tri trong Kinh Thánh Không? Phụ Lục 6: Các Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước Được Liệt Kê Phụ Lục 7: Các Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước Được Trích Dẫn trong Tân Ước Phụ Lục 8: Các Phân Đoạn Tân Ước Chạm đến Sự Quang Lâm/Sự Chung Kết Phụ Lục 9: Các Lời Tiên Tri trong Kinh Thánh về Trận Chiến Cuối Cùng Phụ Lục 10: Các Tín Điều của Cơ Đốc Giáo về Sự Chung Kết Chú Thích Cuối Sách Chỉ Mục Chủ Đề Chỉ Mục Kinh Thánh
Thư Mục Chọn Lọc
Lời Khen cho The High King of Heaven
Trong The High King of Heaven, Dean Davis ban cho chúng ta một chuyên luận hệ thống đã quá hạn về cánh chung học theo Kinh Thánh. Không bỏ sót một hòn đá nào, ông tương tác với các quan điểm khác nhau cách khách quan nhất có thể, thách thức từng quan điểm bằng Lời Đức Chúa Trời. Dù bạn có thể không đồng ý với một số kết luận của ông, nó sẽ không phải vì thiếu sự hỗ trợ của Kinh Thánh. Dù tôi vẫn chưa quyết định trong quan điểm của chính tôi về những điều sau rốt, giờ đây tôi được trang bị tốt hơn để tiếp tục nghiên cứu Kinh Thánh của tôi và để vật lộn với cơ chế của hy vọng chắc chắn duy nhất của chúng ta liên quan đến thời kỳ cuối cùng: sự trở lại vinh hiển của Đấng Christ. Cơ Đốc giáo mắc nợ Dean Davis vì The High King of Heaven. — Terry Delaney: Mục Sư, Union Baptist Church, Mexico, MO; Người Điểm Sách, ChristianBookNotes.com The High King of Heaven cung cấp chiều sâu của một khóa học cấp chủng viện với khả năng đọc dễ tiếp cận cho tín hữu thường. Dean giúp đưa bạn vào cuộc tranh luận Phúc Âm về thời kỳ cuối cùng trong khi biện hộ cho lập trường vô thiên niên kỷ theo cách làm sáng tỏ vở kịch thiên thượng về sự cứu chuộc được mô tả trong Kinh Thánh. Hơn nữa, ông giúp độc giả học tốt hơn cách đọc Kinh Thánh và nhận ra các lẽ thật này trong Lời. Xuyên suốt tất cả, ông đối đầu với các cách giải thích thay thế cách dạn dĩ nhưng nhân từ. — Reid Hankins: Mục Sư, Trinity Orthodox Presbyterian Church, Novato, CA. Trong The High King of Heaven, Dean Davis đã cung cấp cho chúng ta một nguồn tài nguyên to lớn để vật lộn qua các phân đoạn Kinh Thánh nói trực tiếp nhất đến cánh chung học. Bất kỳ độc giả sâu sắc nào cũng sẽ thấy tác phẩm này gây dựng sâu sắc, bất kể bạn có đồng ý với mọi kết luận được đưa ra hay không. Có thể nói nhiều điều về học thuật và sự sâu sắc của văn bản. Cũng vậy, như tựa đề cho thấy, niềm đam mê trong trái tim của Dean cho Chúa Giê-xu Christ được vinh hiển, và tình yêu sâu sắc của ông đối với Lời Đức Chúa Trời, không thể bị bỏ lỡ khi đọc sách này. Vì lý do này, tôi sẽ thường xuyên tham chiếu The High King of Heaven trong nghiên cứu của chính tôi và sẽ khích lệ những người khác làm điều tương tự. — Adam Peacocke: Mục Sư, City Life Fellowship, Santa Rosa, CA. Sách của Dean Davis, The High King of Heaven, là một trình bày rõ ràng về quan điểm cánh chung vô thiên niên kỷ như tôi từng gặp. Trong khi ông khéo léo bảo vệ quan điểm của chính mình từ Kinh Thánh, ông luôn luôn đối xử công bằng và nhân từ với các lập trường đối lập. Trong một ngày và thời đại khi nhiều nhà lãnh đạo hội thánh trẻ thấy có thể chấp nhận việc giữ thái độ không cam kết về các vấn đề xoay quanh “những điều sau rốt,” Davis đưa ra một trường hợp mạnh mẽ cho việc giải kinh nhất quán văn bản Kinh Thánh, và nài xin chúng ta liên quan đến các hàm ý quan trọng của việc nhìn Chúa Giê-xu trong sự đầy trọn của Đấng Ngài đã bày tỏ chính Ngài là… Vua Tối Cao của Thiên Đàng. — Stephen Saucier: MA. Biblical Exegesis and Linguistics, Dallas Theological Seminary The High King of Heaven, bởi Dean Davis, là sách toàn diện và bao quát nhất về cánh chung học mà tôi từng gặp. Phạm vi của sách này đơn giản thật ngoạn mục. Như điển hình với mọi sách về cánh chung học, không ai sẽ đồng ý với mọi điều ông nói. Nhưng mọi người nên vật lộn mạnh mẽ và sâu sắc với cách tiếp cận của ông để đọc các văn bản tiên tri. Đây không phải là sách đọc bên giường, vào đêm khuya. Thực ra, nó có thể sẽ khiến bạn thức cả đêm! — Sam Storms, Ph. D.: Mục Sư, Bridgeway Church; tác giả của Kingdom Come: The Amillennial Alternative (Mentor) Dean Davis không bỏ sót một hòn đá nào khi ông cẩn thận trình bày lập luận của mình cho thuyết vô thiên niên kỷ, và cũng cẩn thận (và nhẹ nhàng) tháo gỡ các quan điểm cánh chung chính khác. Ông viết theo cách học thuật nhưng thư giãn và mời gọi sẽ thỏa mãn cả nhà thần học lẫn tín hữu mới. Hương thơm của Đấng Christ ở trong các trang này. The High King of Heaven không phải là một sách được viết đơn giản để thắng một lập luận, nhưng để gây dựng các thánh đồ. Cảm ơn bạn, Dean, vì lao động học thuật và tình yêu này cho Đấng Christ và Hội Thánh của Ngài. — Doug Thompson: Mục Sư, Middletown Bible Church; giáo sư, Cornerstone Theological Seminary (CA)
Lời Nói Đầu và Lời Cảm Ơn
Như những kẻ ngu dại khao khát đóng vai Hamlet, tôi khao khát viết một sách ngắn, dứt khoát về cánh chung học theo Kinh Thánh. Tôi đỏ mặt trình bày cho bạn kết quả. Nhưng nói thật, tôi thực ra khá hài lòng với chúng. Vâng, sách dài. Thực ra, đối với một số người nó sẽ quá dài, có lẽ thậm chí để mở ra. Đây là sự bảo vệ của tôi: Tôi thực sự muốn viết một sách dứt khoát; một sách sẽ giải quyết, một lần đủ cả, Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng đã làm sôi động thế giới Phúc Âm trong khoảng 150 năm. Liệu tôi có đạt được mục tiêu tham vọng đó hay không là để bạn phán đoán. Nhưng về một điều tôi giờ đây khá chắc chắn: Không có cách nào tôi sẽ sản xuất một sách dứt khoát về cánh chung học mà không đề cập đến mọi vấn đề, mọi lựa chọn, mọi lập luận, và mọi phân đoạn Kinh Thánh liên quan. Rõ ràng điều đó đòi hỏi rất nhiều trang, nhiều hơn tôi đã hoạch định. Nhưng tôi tin tôi đã làm điều tôi cần làm. Giờ đây, sau khi đã đưa ra sự bảo vệ của mình, tôi xin gợi ý một vài lựa chọn để vật lộn với cuốn sách đáng sợ này. Thứ nhất, nếu viễn cảnh lội vào nó đơn giản quá đáng sợ, xin biết rằng tôi đang hoạch định viết một phiên bản rút gọn, một phiên bản sẽ nhắm đến độc giả với khẩu vị khiêm tốn hơn về cánh chung học. Không nghi ngờ gì tựa đề sẽ đề cập đến Vua Tối Cao của Thiên Đàng hay Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng. Tôi hy vọng bạn sẽ để mắt đến nó trong những ngày sắp tới. Nhưng thứ hai, nếu bạn muốn nắm được ý chính của sách, tôi khuyến nghị bạn đọc các chương 5, 9, 10, 13, 20, 21, và 25. Trong một không gian tương đối ngắn, chúng sẽ ban cho bạn suy nghĩ của tôi về bốn vấn đề nền tảng của Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng: bản chất và cấu trúc của Nước Đức Chúa Trời, cách giải thích đúng đắn về các lời tiên tri thời Cựu Ước về Nước Đức Chúa Trời, ý nghĩa của Thiên Niên Kỷ, và mục đích và cấu trúc của Sự Chung Kết. Và ai biết được, có lẽ bằng cách thực hiện chuyến đi bộ đường dài nhỏ này qua The High King of Heaven bạn sẽ được thúc đẩy thực hiện toàn bộ hành trình! Một lựa chọn thứ ba là dùng sách như một tác phẩm tham khảo, phần nào giống như một từ điển Kinh Thánh. Để làm như vậy, đơn giản tham khảo Chỉ Mục Chủ Đề hay Chỉ Mục Kinh Thánh. Tại đó bạn có thể nhanh chóng xác định suy nghĩ của tôi về mọi vấn đề chính của cánh chung học theo Kinh Thánh, và cũng về cách giải thích đúng đắn về mọi phân đoạn cánh chung chính. Nếu dường như với bạn rằng tôi đã bỏ qua một hay nhiều phân đoạn yêu thích của bạn, bằng mọi cách hãy tự do liên hệ với tôi qua website của tôi. Nhưng cuối cùng, tôi quả thật hy vọng bạn sẽ xem xét đọc toàn bộ sách từ đầu đến cuối. Nếu bạn đọc một chương một ngày, bạn sẽ xong trong chưa đầy một tháng. Nếu bạn đọc nửa chương, bạn sẽ xong trong hai tháng. Thành thật mà nói, tôi nghĩ bạn sẽ thấy đây là một cách dùng thời gian bổ ích. Không phải vì tôi là một nhà thần học hay nhà văn lớn. Đơn giản là vì đây là một chủ đề lớn, và tôi đã quan tâm đủ về nó để đào sâu nó đến tận chiều sâu. Có thể, bạn sẽ không đồng ý với các kết luận của tôi. Chắc chắn, bạn sẽ thấy rằng trong việc vật lộn với Vua Tối Cao về lẽ thật cánh chung đáng kinh ngạc của Ngài, Ngài sẽ mở rộng tâm trí bạn, làm đầy trái tim bạn, và củng cố mạnh mẽ sự nắm giữ của bạn vào các vinh hiển của thế giới quan Cơ Đốc. Trước khi bắt đầu hành trình của chúng ta, tôi muốn cảm ơn các bạn bè và đồng nghiệp đã giúp tôi hoàn thành dự án thử thách này. Tôi đặc biệt biết ơn cô Leah Lehr, một nghệ sĩ đồ họa trẻ đang chớm nở đã sản xuất các bảng, biểu đồ, và sơ đồ bạn sẽ tìm thấy trong các trang sắp tới. Làm tốt lắm, Leah! Bạn đang trên đường rồi! Cũng cảm ơn các mục sư Chris Bauer và Darrell Brooker, những người đã tử tế cho tôi mượn một số sách rất hữu ích từ các thư viện tuyệt vời của họ. Cảm ơn Reid Hankins, Adam Peacocke, Stephen Saucier, và Don Stenberg, các mục sư và nhà thần học trẻ nhiệt thành đã giữ tôi sắc bén bằng đầu vào thành thật và khôn ngoan của họ. Cũng cảm ơn Athena Dean và các bạn mới của tôi tại Redemption Press. Tôi thực sự biết ơn vì các nỗ lực chân thành, kịp thời, và hào phóng của bạn để đưa sách này trở lại in ấn. Hy vọng và lời cầu nguyện của tôi là Chúa sẽ ban phước phong phú cho tất cả các bạn khi các bạn bước ra với Ngài vào cuộc phiêu lưu tươi mới của các bạn trong xuất bản Cơ Đốc. Đặc biệt cảm ơn vợ yêu dấu của tôi, Linda, người luôn luôn làm sáng các buổi sáng (sớm) của tôi bằng cách mở cửa văn phòng và đặt một tách Trà Kenya nóng bên cạnh bàn phím của tôi. Đó chỉ là một trong nhiều lòng tử tế của nàng đối với tác giả sốt sắng nàng yêu thương và hỗ trợ cách trung tín. Và cuối cùng, lời cảm ơn cao nhất cho chính Vua Tối Cao, mà không có Ngài, như Kinh Thánh nói rõ, tôi không thể đã làm được điều gì. Nhìn lại, tôi nhận ra rằng từ những ngày sớm nhất của tôi là một tín hữu nơi Chúa Giê-xu tôi đã mơ ước viết một tác phẩm lớn về cánh chung học theo Kinh Thánh. Đó là, tôi tin, chính Chúa đã gieo khải tượng; đúng như chính Chúa, qua nhiều thập kỷ lao động mục vụ, đã nuôi dưỡng và mở rộng nó cho đến ngày vui mừng khi Ngài (và tôi) cảm thấy tôi cuối cùng đã sẵn sàng đem nó ra. Kết quả ở trong tay bạn. Về các khiếm khuyết bạn chắc chắn sẽ tìm thấy, tôi vui lòng chịu trách nhiệm cho tất cả chúng. Về bất kỳ lẽ thật nào bạn có thể tìm thấy, tôi càng vui lòng ban mọi vinh hiển cho Vua Tối Cao của Thiên Đàng. Ngài trung tín để bắt đầu công việc; Ngài trung tín để hoàn thành nó.
Lời Giới Thiệu Hy Vọng Được Phước trong Những Ngày Sau Rốt Này
Biết rằng Lễ Vượt Qua đã gần; biết rằng giờ của Ngài đã đến để rời khỏi thế giới này đến với Cha; biết rằng Ngài phải để các môn đồ của Ngài ở lại để tiếp tục công việc của Ngài; biết rằng họ, giống như Ngài, sẽ đối mặt với sự chống đối khủng khiếp trong việc làm như vậy; và biết rằng họ sẽ cần một nguồn can đảm và sức mạnh không bao giờ cạn để hoàn thành một nhiệm vụ khó khăn như vậy, Chúa Giê-xu Christ — yêu thương cách trung tín những người thuộc về Ngài cho đến cuối cùng — đã để lại cho họ một lời hứa không thể quên: “Lòng các ngươi chớ bối rối: Hãy tin Đức Chúa Trời, hãy tin Ta nữa. Trong nhà Cha Ta có nhiều chỗ ở. Nếu không phải vậy, Ta đã nói với các ngươi rằng Ta đi chuẩn bị một chỗ cho các ngươi sao? Và nếu Ta đi và chuẩn bị một chỗ cho các ngươi, Ta sẽ trở lại và tiếp các ngươi về với chính Ta, để nơi Ta ở, các ngươi cũng ở đó. —Giăng 14:1-3” Đây là những lời của Chàng Rể trên trời cho Người Đã Đính Hôn trên đất của Ngài. Theo cách của mọi chàng trai trẻ Do Thái, Ngài phải tạm thời để nàng ở lại để chuẩn bị một chỗ cho nàng trong cơ ngơi của Cha Ngài. Tuy nhiên, chỉ trong chốc lát Ngài sẽ trở lại, tiếp nàng về với chính Ngài, tự hào hộ tống nàng đến nhà mới của nàng, hoàn tất giao ước hôn nhân với niềm vui không thể nói hết, và mãi mãi sau đó sống cùng với nàng tại đó trong sự sinh sôi vô hạn của tình yêu lẫn nhau của họ. Như vậy Chúa Giê-xu Christ đã ban cho các môn đồ của Ngài — mọi môn đồ của Ngài — ân tứ của hy vọng.
Một Hy Vọng Được Phước
Lời hứa về sự đến một lần nữa của Đấng Christ không phải là một hy vọng bình thường. Dân Ngài không hy vọng về nó như họ hy vọng về ánh nắng vào ngày dã ngoại, hay về đội nhà thắng Giải Vô Địch Bóng Chày. Không, họ thực ra khá chắc chắn về sự trở lại của Chúa họ. Khi Thánh Linh bước vào lòng họ, họ đã được hiệp nhất — qua sự ăn năn và đức tin — với Đấng Christ đã thăng thiên. Được hiệp nhất như vậy, họ đã được ngồi với Ngài trong các nơi trên trời (Ê-phê-sô 2:6). Được ngồi như vậy, họ bắt đầu khảo sát, qua lăng kính của Kinh Thánh, kế hoạch lớn của Đức Chúa Trời cho các thời đại; tính chất và dòng chảy của Lịch Sử Cứu Rỗi. Và nhìn thấy điều này, họ đến chỗ biết — với sự chắc chắn tuyệt đối — rằng cũng chắc chắn như Chúa họ đã đến đất lần thứ nhất để hoàn thành sự cứu chuộc của họ, cũng chắc chắn như vậy Ngài sẽ đến một lần nữa lần thứ hai để làm chung kết nó; để tiếp họ, trong vinh hiển, một lần đủ cả, về với chính Ngài (Giăng 16:13; Hê-bơ-rơ 11:1, 7, 13; 1 Phi-e-rơ 1:3-9). Sau khi đã suy ngẫm về nó thường xuyên — và viết về nó nhiều — Sứ Đồ Phao-lô gọi sự đến thứ hai của Đấng Christ là Hy Vọng Được Phước của Hội Thánh. “Vì ân điển của Đức Chúa Trời đã xuất hiện, đem sự cứu rỗi đến cho mọi người, dạy chúng ta từ bỏ sự không tin kính và các dục vọng thế gian, và sống cách khôn ngoan, công chính, và tin kính trong thời đại hiện tại, trông đợi hy vọng được phước, tức là sự xuất hiện của vinh hiển của Đức Chúa Trời lớn và Đấng Cứu Thế của chúng ta, Chúa Giê-xu Christ; Đấng đã phó chính Ngài vì chúng ta để Ngài có thể cứu chuộc chúng ta khỏi mọi việc vô luật pháp và thanh tẩy cho chính Ngài một dân cho sự sở hữu của riêng Ngài, nhiệt thành làm việc lành. —Tít 2:11-14” Trong hành trình trước mặt chúng ta, mục tiêu của tôi là đào sâu Hy Vọng Được Phước đến tận chiều sâu của nó. Nhưng trước khi chúng ta bắt đầu, chúng ta hãy nán lại một khoảnh khắc với chính cụm từ này. Về từ “hy vọng,” chúng ta thấy trong suốt Tân Ước rằng nó có nghĩa là một sự kỳ vọng tự tin về điều tốt trong tương lai, hiện tại chỉ được thấy bởi đức tin (Rô-ma 8:18-25, Hê-bơ-rơ 11:1). Tại đây, sự tự tin của tín hữu bắt nguồn từ một sự kiện khách quan, đó là, điều tốt trong tương lai đang chờ đợi đã được hứa cho họ bởi một Đức Chúa Trời toàn năng, giữ giao ước, Đấng luôn luôn đúng với lời Ngài. Như sứ đồ Phao-lô đã nói, các thánh đồ vui hưởng một hy vọng về sự sống đời đời mà Đức Chúa Trời, Đấng không thể nói dối, đã hứa từ các thời đại lâu đời trước; và ngay cả bây giờ Ngài đã bày tỏ bằng cách sai Đấng Christ vào thế giới với tin tốt lành của Phúc Âm (Tít 1:2-3, Hê-bơ-rơ 6:17-20). Nhưng tại sao hy vọng này được phước? Một câu trả lời có thể là: Nó được phước vì vào ngày Đấng Christ trở lại Ngài sẽ làm rất nhiều điều tuyệt vời để làm chung kết hạnh phúc của dân Ngài. Và điều đó đủ đúng. Nhưng một câu trả lời sâu sắc hơn, thâm nhập hơn sẽ là: Nó được phước vì, khi dân Đức Chúa Trời chiêm ngưỡng hy vọng này, Đức Thánh Linh thực sự ban cho họ một sự nếm trước về các niềm vui đa dạng họ sẽ kinh nghiệm vào Ngày đó. Thực ra, Đức Thánh Linh thực sự ban cho họ một sự nếm trước về các niềm vui đa dạng mà chính Đức Chúa Trời và Đấng Christ sẽ kinh nghiệm vào Ngày đó, khi các thánh đồ hoàn toàn bước vào niềm vui của Chúa họ (Ma-thi-ơ 25:21)! Giờ đây, nếu tất cả điều này là đúng — nếu, dưới Thánh Linh của Đức Chúa Trời, sự dạy dỗ Kinh Thánh về Hy Vọng Được Phước thực sự đặt dân Đức Chúa Trời vào sự tiếp xúc với quyền năng và niềm vui của Đấng Christ khi Ngài trở lại — thì hai sự kiện liên quan chặt chẽ ngay lập tức trở nên rõ ràng. Thứ nhất, Hy Vọng Được Phước thực ra phải là một nguồn của các phước hạnh đa dạng; các phước hạnh có ý định trang bị và ban quyền cho dân Đức Chúa Trời cho một cuộc hành hương thành công qua đồng vắng gào thét của thế giới này; các phước hạnh như sự dự liệu nóng lòng, sự khao khát nồng nhiệt, sự tò mò và niềm vui không thể dập tắt, sự can đảm, sự quyết tâm, sự chịu đựng, sự hy sinh bản thân, và sự tự tin và hiệu quả truyền giảng Phúc Âm; các phước hạnh mà Chàng Rể trên trời chắc chắn đã nghĩ đến khi, lúc ra đi, Ngài đã sinh ra hy vọng siêu nhiên này bằng lời hứa không thể quên của Ngài. Nhưng thứ hai — và khá nghiêm túc — cũng rõ ràng không kém rằng bất kỳ sự nhầm lẫn nào về tính chất thật của Hy Vọng Được Phước hẳn phải cản trở công việc của Thánh Linh trong việc ban các đức hạnh đi kèm của nó; nó hẳn phải chặn dòng chảy của nguồn nhiều dòng, và như vậy làm buồn Chàng Rể trên trời, Đấng mà lời của Ngài, bằng cách nào đó, đã không đạt mục tiêu, và Cô Dâu của Ngài vì vậy giờ đây bước đi yếu đuối và bị thương qua thế giới.
Một Mặt Trời Bị Làm Tối
Trong ít nhất 1500 năm, Hội Thánh Cơ Đốc lịch sử, với những ngoại lệ hiếm hoi nhất, đứng hiệp nhất trong sự hiểu biết của nàng về Hy Vọng Được Phước. Dù chúng ta nghĩ về các cộng đồng Công giáo La Mã, Chính Thống giáo, Lutheran, Cải Chánh, Trưởng Lão, Anh giáo, Báp-tít, hay Giám Lý, tất cả đều chia sẻ một khải tượng hiệp nhất về Sự Chung Kết: Đấng Christ sẽ đến một lần nữa một lần vào cuối thời đại ác hiện tại. Ngài sẽ đến cách thuộc thể, cách hữu hình, và trong quyền năng và vinh hiển lớn. Ngài sẽ đem mọi thiên sứ thánh và mọi linh hồn của các thánh đồ đã qua đời trong đoàn của Ngài. Khi Ngài đến trong bầu trời phía trên đất, Ngài sẽ khiến kẻ chết sống lại, phán xét thế giới trong sự công chính, hủy diệt vũ trụ hiện tại bằng lửa, và đưa kẻ ác (cùng với Sa-tan và các quỷ của nó) vào địa ngục. Và rồi Ngài sẽ tạo nên trời mới vinh hiển và một đất mới, ngôi nhà đời đời của những người được cứu chuộc. Tại đây là một kịch bản vô cùng đơn giản, rõ ràng, uy nghi, khủng khiếp, và củng cố linh hồn không thể nói hết mà thế kỷ này qua thế kỷ khác đã cảnh báo và sửa phạt tội nhân, ngay cả khi nó neo và khuấy động các hy vọng sâu sắc nhất của các thánh đồ trung tín. Tuy nhiên, ngày nay, nhiều điều đã thay đổi, đặc biệt trong các vòng tròn Phúc Âm. Thực ra, trong 150 năm qua sự đồng thuận Tin Lành bảo thủ về cánh chung học phần lớn đã tan biến, với kết quả là các nhà lãnh đạo không thể đồng ý, và các tín hữu thường không thể quyết định giữa một số lượng đáng bối rối các lựa chọn cánh chung cạnh tranh. Không có gì ngạc nhiên, vậy, khi chúng ta thấy các nhà xuất bản Phúc Âm liên tục ban cho chúng ta các sách với tựa đề như The Millennial Maze (Mê Cung Thiên Niên Kỷ), Contemporary Options in Eschatology (Các Lựa Chọn Đương Đại trong Cánh Chung Học), Three Views on the Rapture (Ba Quan Điểm về Sự Cất Lên), và The Revelation: Four Views (Sách Khải Huyền: Bốn Quan Điểm)! Sự phát triển đáng lo ngại này dấy lên một số câu hỏi hiển nhiên và quan trọng. Điều gì đã sai? Tại sao sự đồng thuận lịch sử về cánh chung học sụp đổ? Làm thế nào rất nhiều nhà thần học và người của hội thánh trong quá khứ có thể đã sai, nếu quả thật họ đã sai? Cánh chung học theo Kinh Thánh có thực sự khó như các sự chia rẽ hiện tại dường như chỉ ra không? Có phải Đức Chúa Trời giờ đây đang ban cho chúng ta ánh sáng tươi mới về cánh chung học không? Hay có phải Hội Thánh giờ đây đang dưới sự tấn công thuộc linh, và vì vậy đang trong nguy cơ mất bất cứ ánh sáng cánh chung nào nàng đã vui hưởng trước đây? Về phần tôi, tôi tin rằng câu trả lời cho các câu hỏi này được tìm thấy trên môi của chính Đấng Christ, Đấng một lần đã phán với các môn đồ của Ngài, “Một kẻ thù đã làm điều này” (Ma-thi-ơ 13:28). Kẻ thù đó sẽ là ma quỷ và Sa-tan, kẻ, trong Khải Huyền 9:1-2, được mô tả như một ngôi sao sa xuống từ thiên đàng xuống đất; một hữu thể thiên sứ ác độc mở trục của vực thẳm để một đám khói lớn dấy lên làm tối mặt trời và không khí. Tại đây vậy, trong biểu tượng huyền nhiệm của sách Khải Huyền, chúng ta tìm thấy một lời cảnh báo rằng trong những ngày sau rốt Sa-tan và đạo quân ác linh của nó sẽ cố gắng mạnh mẽ che khuất lẽ thật của Đức Chúa Trời; làm mờ tâm trí của loài người bằng các sai lầm và lời dối trá; lừa dối, nếu có thể, chính những người được chọn; tung họ qua lại, và mang họ đi theo mọi luồng gió của giáo lý giả (Ma-thi-ơ 24:24, Ê-phê-sô 4:14). Tóm lại, tôi tin sự làm mờ hiện đại Hy Vọng Được Phước của Hội Thánh của Đấng Christ là một dấu hiệu chắc chắn của chiến tranh thuộc linh dữ dội trên mặt trận cánh chung.
Đếm Cái Giá Phải Trả
Vì năm lý do nặng nề, cuộc chiến này đang khiến các thánh đồ phải trả giá đắt. Thứ nhất, nó làm giảm sự rõ ràng cánh chung. Kinh Thánh bảo đảm với chúng ta rằng Chúa chúng ta rất mong muốn sự rõ ràng như vậy cho Hội Thánh của Ngài. Sau khi đã nói dài dòng với các môn đồ của Ngài về các lẽ mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời, Ngài chỉ rõ hỏi họ, “Các ngươi đã hiểu các điều này chưa?” Dĩ nhiên, Ngài biết rằng họ chưa hiểu, và rằng họ không thể hiểu cho đến Ngày Lễ Ngũ Tuần, khi Thánh Linh sẽ đến để dạy họ mọi điều. Tuy nhiên, các nhận xét của Đấng Christ bày tỏ trái tim Ngài: Ngài muốn dân Ngài rõ ràng về cánh chung học theo Kinh Thánh. Đặc biệt, Ngài muốn họ rõ ràng về Nước Đức Chúa Trời: bản chất của nó, các giai đoạn của nó, ý nghĩa của các lời tiên tri thời Cựu Ước đã báo trước nó, và thiết kế và cấu trúc của Sự Chung Kết lớn sẽ đem nó đến chỗ hoàn tất. Nói cách khác, Ngài muốn dân Ngài là các ký lục Tân Ước có năng lực, rút ra từ chiếc rương kho báu lớn của sự khôn ngoan Kinh Thánh những điều mới và cũ. Ngài muốn họ khéo léo trong việc dùng lẽ thật Tân Ước đã được tiêu hóa đầy đủ để hiểu, vui hưởng, và công bố mọi điều đã được mặc khải trong thời Cựu Ước (Ma-thi-ơ 13:51-52). Thứ hai, ở mức độ nó làm giảm sự rõ ràng, sự nhầm lẫn cánh chung hiện tại cũng làm giảm sự kỳ vọng, sự tự tin, và niềm vui. Một lần nữa, lẽ thật cánh chung có ý định hiệp nhất chúng ta cách thuộc linh với Hy Vọng Được Phước của chúng ta. Nó có ý định là một ống dẫn mà qua đó vẻ đẹp, quyền năng, oai nghi, và niềm vui của Sự Chung Kết tuôn vào linh hồn chúng ta ngay cả trước khi chính sự kiện xảy ra. Nó phải giúp chúng ta “vui mừng trong hy vọng về vinh hiển của Đức Chúa Trời” (Rô-ma 5:2)! Tuy nhiên, nếu Hy Vọng Được Phước của chúng ta bị che khuất bởi nghi ngờ hay sai lầm, thì ở mức độ đó sự kỳ vọng, sự tự tin, và niềm vui hẳn phải tàn lụi. Thứ ba, sự nhầm lẫn hiện tại làm giảm sự an ủi trong hoạn nạn. Mọi Cơ Đốc nhân hiểu rằng họ được chỉ định cho hoạn nạn, đôi khi cho hoạn nạn lớn (Giăng 16:33, Ma-thi-ơ 24:21, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:1-5, Khải Huyền 7:14). Chắc chắn sứ đồ Phao-lô hiểu điều này (Công Vụ 14:22, 20:3, 2 Cô-rinh-tô 11). Vậy thì, làm thế nào ông đã củng cố chính mình chống lại viễn cảnh của các thử thách khủng khiếp như vậy? Làm thế nào ông đặt chúng vào viễn cảnh? Làm thế nào ông đến chỗ coi chúng là “nhẹ,” gần như tầm thường? Câu trả lời xuất hiện trong suốt các tác phẩm của ông. Giữa mọi hoạn nạn của mình, Phao-lô lấy sự an ủi lớn trong khải tượng rõ ràng của ông về Hy Vọng Được Phước; trong việc thấy rõ các điều không thấy được đang chờ đợi phía trước; trong việc thấy rõ rằng các sự đau khổ hiện tại của ông không đáng so sánh với các vinh hiển sắp đến; trong việc thấy rõ và thưởng thức các phước hạnh cánh chung được chuẩn bị cách yêu thương cho ông từ cõi đời đời đã qua bởi một Đức Chúa Trời nhân từ, tể trị, và toàn năng (1 Cô-rinh-tô 2:1 trở đi, 2 Cô-rinh-tô 4:18, Rô-ma 8:18). Qua Phao-lô vì vậy chúng ta học được rằng sự rõ ràng cánh chung là quan trọng; rằng nó có ý định chuẩn bị và thắt lưng Hội Thánh của Đấng Christ cho các hoạn nạn đa dạng của nàng, đặt các thử thách tạm thời trên đất vào viễn cảnh đời đời, trên trời. Không có gì ngạc nhiên, vậy, khi kẻ thù của linh hồn chúng ta — kẻ mà Chúa chúng ta mô tả cách khéo léo là một kẻ trộm và kẻ cướp — rất muốn đánh cắp sự rõ ràng đó khỏi chúng ta (Giăng 10:1). Thứ tư, cuộc chiến cánh chung hiện tại làm giảm quyền năng trong việc rao giảng. Như chúng ta biết từ Đại Mạng Lệnh, lý do tồn tại của Hội Thánh Chiến Đấu là rao giảng Phúc Âm cho muôn dân, để Đấng Christ có thể thâu thập về với chính Ngài một dân tin kính, một Cô Dâu thánh sẽ sống với Ngài đời đời trong Thế Giới Sắp Đến (Ma-thi-ơ 28:18 trở đi, Giăng 10:16, Tít 2:14, Khải Huyền 21:1 trở đi). Nhưng cũng như một viên ngọc quý cần một khung kim loại xứng đáng để trưng bày đúng đắn vinh hiển của nó, thông điệp vinh hiển của sự cứu chuộc cũng cần một khung thần học xứng đáng. Nó cần một nền tảng được cấu trúc cẩn thận của các giáo lý Kinh Thánh liên quan chặt chẽ. Các giáo lý này bao gồm, dĩ nhiên, các giáo lý về sự sáng thế và sự sa ngã. Nhưng chúng cũng bao gồm các giáo lý xoay quanh Sự Chung Kết: sự đến thứ hai của Đấng Christ, sự sống lại của kẻ chết, sự phán xét cuối cùng, và một thế giới mới vinh hiển sắp đến. Nói cách khác, người ta không thể “trưng bày” Đấng Christ với hiệu quả đầy đủ trừ khi người làm như vậy trên nền của sự dạy dỗ Kinh Thánh vững chắc về Sự Chung Kết. Hội Thánh đòi hỏi một cánh chung học đúng đắn để rao giảng một Phúc Âm đúng đắn. Các sứ đồ hiểu điều này rõ. Phi-e-rơ, ví dụ, vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, tìm cách thúc đẩy các người hàng xóm Do Thái của ông đến sự ăn năn và đức tin bằng cách nói về sự cai trị trên trời của Đấng Christ (Công Vụ 2:33-36). Chỉ vài ngày sau ông một lần nữa tìm cách làm điều tương tự, lần này bằng cách bảo đảm với người thân của ông về sự trở lại mau chóng của Đấng Mê-si của họ, và về sự phục hồi muôn vật được nói đến bởi mọi tiên tri thời Cựu Ước (Công Vụ 3:19-21). Tương tự, Phao-lô cố gắng đánh thức lương tâm đang ngủ của người A-thên thờ hình tượng bằng cách cảnh báo họ về một Ngày Phán Xét sắp đến trước Đức Chúa Trời hằng sống có một và thật, một sự phán xét sẽ xảy ra bởi tay của Đấng Christ đã sống lại (Công Vụ 17:31). Về sứ đồ Giăng, chúng ta đọc rằng ông được ban cho để nhìn thấy một thiên sứ bay giữa trời, có một Phúc Âm đời đời để rao giảng cho mọi cư dân trên đất. Và chính xác Phúc Âm đó là gì? Câu trả lời thật ngạc nhiên: “Hãy kính sợ Đức Chúa Trời, và ban vinh hiển cho Ngài, vì giờ phán xét của Ngài đã đến” (Khải Huyền 14:6-8)! Nhưng có lẽ nó không quá ngạc nhiên sau tất cả. Đúng là, phân đoạn này không đề cập đến sự cứu chuộc bởi Đấng Christ, hay sự xưng công chính bởi đức tin nơi Ngài. Tuy nhiên, nó chắc chắn cung cấp một động cơ mạnh mẽ để tin cậy nơi Đấng Cứu Chuộc, cũng như các chỉ dẫn rõ ràng cho tín hữu về cách họ phải rao giảng về Ngài: Họ phải rao giảng về Ngài là Đấng duy nhất có thể giải cứu chúng ta khỏi cơn thạnh nộ sắp đến (Ma-thi-ơ 3:7, Lu-ca 3:7, Công Vụ 4:12, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Nhưng điều gì sẽ xảy ra nếu người rao giảng bị nhầm lẫn về những điều sau rốt? Điều gì sẽ xảy ra nếu người không chắc chắn về “giờ phán xét của Đức Chúa Trời”: khi nào nó đến, điều gì sẽ xảy ra khi nó đến, ai sẽ thực hiện sự phán xét, và chính xác người sẽ làm gì khi người phán xét như vậy? Vâng, ở mức độ một nhà truyền giảng Phúc Âm không rõ ràng về cánh chung học của mình, ở mức độ đó Phúc Âm của người sẽ bị cắt ngắn, và quyền năng của thông điệp của người — dù cho thánh đồ hay tội nhân — sẽ bị giảm sút. Cuối cùng, cuộc chiến thuộc linh hiện tại làm giảm sự nhận thức và vui hưởng của các thánh đồ về vinh hiển của Đấng Christ và Đức Chúa Trời. Hệ quả nghiêm trọng này đang đến trên chúng ta ngay cả bây giờ vì mạng lưới các cánh chung học giả mạo che khuất hai thành phần rực rỡ nhất, mở rộng tâm trí nhất, và khuấy động trái tim nhất của “lẽ mầu nhiệm” của Phúc Âm: sự cai trị trung bảo trên trời của Đấng Christ, và Sự Chung Kết sẽ niêm phong nó khi Ngài đến một lần nữa vào cuối thời đại ác hiện tại. Mọi Cơ Đốc nhân hiểu rằng Đức Chúa Trời vui lòng làm vinh hiển Con Ngài (và chính Ngài) bởi đời sống công chính và sự chết chuộc tội của Ngài. Trong các trang sắp tới, tôi sẽ lập luận rằng Ngài cũng mong muốn làm vinh hiển Con Ngài (và chính Ngài) bởi sự cai trị trên trời của Đấng Christ, và bởi Sự Kiện Trọng Đại sẽ đưa nó đến chỗ kết thúc. Việc bất kỳ thực tại cánh chung vĩ đại nào trong các thực tại này bị che khuất theo bất kỳ cách nào đều gây tổn thương cho sức khỏe thuộc linh của chúng ta, và vì vậy phải được coi là một mất mát nghiêm trọng cho Hội Thánh Chiến Đấu. Tại đây vậy là điều gì đó về cái giá thuộc linh nặng nề của sự nhầm lẫn cánh chung hiện tại của chúng ta. Bằng cách làm tổn hại sự rõ ràng của Hy Vọng Được Phước của Hội Thánh, nó làm giảm sự kỳ vọng, sự tự tin, niềm vui, sự an ủi trong hoạn nạn, quyền năng trong việc rao giảng, và khải tượng củng cố linh hồn về vinh hiển của Đấng Christ và Đức Chúa Trời của nàng. Trong một mùa dài chúng ta đã trả cái giá này, và bằng cách nào đó đã xoay xở để vượt qua. Tuy nhiên, chẳng bao lâu nữa, chúng ta có thể không. Chẳng bao lâu nữa chúng ta sẽ cần lẽ thật, toàn bộ lẽ thật, và không gì ngoài lẽ thật.
Tin Xấu: Chúng Ta Đã Đóng Cánh Cửa
Mảng lựa chọn cánh chung đáng bối rối đau đớn xác nhận một trong những sự dạy dỗ cốt lõi của Kinh Thánh: Chúng ta sống trong một thế giới đã sa ngã. Vì tội lỗi cư trú trong chi thể chúng ta, và vì sự lừa dối của ma quỷ, sai lầm giáo lý len lỏi vào thần học của chúng ta. Ngay cả các giáo sư Kinh Thánh có ân tứ nhất, tận tâm nhất, và có ý tốt nhất cũng có thể mắc sai lầm. Tệ hơn nữa, họ có thể cố chấp bám lấy các quan điểm họ đã đầu tư sâu sắc vào, ngay cả khi các quan điểm đó không thể đứng vững trước sự phê bình sâu sắc. Và giữa sự nhầm lẫn và tranh cãi kết quả, chính dân chúng trở nên nản lòng: “Nếu các chuyên gia không thể đồng ý về lẽ thật cánh chung, làm sao chúng ta có thể?” Trong việc nói như vậy, họ quên, dĩ nhiên, rằng Đức Chúa Trời vui lòng thử nghiệm tình yêu của chúng ta đối với lẽ thật của Ngài bằng cách khiến một số phần của nó khó hiểu hơn một chút; rằng trước sự thử nghiệm như vậy, Ngài không muốn chúng ta rơi vào sự lười biếng, sự hoài nghi, hay sự tuyệt vọng; rằng thay vào đó Ngài muốn chúng ta noi gương người Bê-rê có tâm trí cao quý, những người đã tra xét Kinh Thánh hàng ngày để xem liệu sự dạy dỗ này hay kia có đúng không; và rằng Ngài hứa ban thưởng phong phú cho những người sẽ làm chính điều này (Ma-thi-ơ 7:7 trở đi, Công Vụ 17:1-12, 2 Phi-e-rơ 3:16). Và nhưng, chúng ta ngã. Vì vậy, với một chút giúp đỡ từ kẻ thù của chúng ta, chính chúng ta là những người đóng cánh cửa vào Hy Vọng Được Phước của chúng ta. Vậy chúng ta hãy cầu nguyện: cho các nhà lãnh đạo của chúng ta, chính chúng ta, và dân Đức Chúa Trời ở khắp mọi nơi. Chúng ta hãy cầu nguyện rằng Đức Chúa Trời sẽ hạ chúng ta xuống dưới tay quyền năng của Ngài; rằng Ngài sẽ khiến chúng ta có thể dạy được, phụ thuộc, hợp tác, và siêng năng; rằng Ngài sẽ cách tể trị áp thuốc mỡ trên trời vào đôi mắt bị tội lỗi làm tối của chúng ta; rằng Ngài sẽ giải cứu chúng ta khỏi kẻ thù mạnh mẽ của chúng ta, làm sạch không khí khỏi khói hôi của nó, và làm đầy khải tượng của chúng ta một lần nữa bằng sự rực rỡ của lẽ thật Ngài. Tóm lại, chúng ta hãy cầu nguyện rằng trong những ngày sau rốt này Chúa của Hội Thánh sẽ mở cánh cửa một lần nữa, vén mở tươi mới Hy Vọng Được Phước của Cô Dâu yêu dấu của Ngài.
Tin Tốt Lành: Ngài Có Các Chìa Khóa!
Mục tiêu của tôi trong sách này là đóng góp điều tôi có thể cho mục đích xứng đáng này. Tôi đã viết nó trong đức tin: đức tin rằng sự nhầm lẫn cánh chung hiện tại của chúng ta không phải là chuẩn mực; đức tin rằng Đức Chúa Trời muốn chúng ta hiểu mặc khải của Ngài về những điều sau rốt; đức tin rằng chúng ta thực sự có thể; và đức tin rằng lẽ thật không gần như phức tạp hay khó khăn như một số người muốn chúng ta tin. Đặc biệt, tôi đã viết trong sự tin chắc rằng Đức Chúa Trời — qua Đấng Christ — đã cung cấp cho chúng ta một số chìa khóa chính để nắm bắt lẽ thật cánh chung của Ngài trong toàn bộ của nó; rằng với các chìa khóa này trong tay, chúng ta sẽ có thể đi đến sự tin chắc sâu sắc về các điểm nóng triền miên của tranh cãi cánh chung như bản chất của Nước Đức Chúa Trời, các giai đoạn xuất hiện của nó trong lịch sử, cách giải thích đúng đắn về lời tiên tri về Nước Trời thời Cựu Ước, ý nghĩa của Thiên Niên Kỷ trong Khải Huyền 20, và — phần thưởng lớn của mọi lao động thần học của chúng ta — thiết kế và cấu trúc của Sự Chung Kết. Vâng, chính Chúa Giê-xu, Đấng trong Ngài được tìm thấy mọi kho báu của sự khôn ngoan và hiểu biết, có các chìa khóa cho lẽ thật cánh chung của Đức Chúa Trời. Và nếu Ngài vui lòng đặt chúng vào tay chúng ta, chúng ta một lần nữa sẽ có thể mở cánh cửa, đi qua, và thấy rằng chúng ta đã gia nhập lại với các tổ phụ Phúc Âm của chúng ta trong một thế giới đẹp đẽ và uy nghi đáng kinh ngạc mà chính không khí của nó làm say mê bằng niềm vui, niềm vui, hy vọng, và quyền năng để phục vụ.
Kết Luận
Trong Lời Giới Thiệu này tôi đã gợi ý rằng sự nhầm lẫn Phúc Âm về cánh chung học là một dấu hiệu chắc chắn của chiến tranh thuộc linh trên mặt trận thần học. Nhưng trong một nỗ lực nữa để khích lệ bạn bước vào cuộc đấu tranh vì lẽ thật cánh chung, tôi muốn kết thúc bằng cách gợi ý rằng nó cũng là một dấu hiệu của điều gì khác, và điều gì đó tốt hơn vô cùng: Vua Tối Cao của Thiên Đàng sắp trở lại! Trong các trang sắp tới tôi sẽ đưa ra các lý do của tôi cho sự thuyết phục này. Và nếu tôi đúng, một điều chắc chắn: Cuộc đấu tranh thần học cuối cùng sẽ vừa ác liệt vừa đau đớn. Tuy nhiên, điều đó không nhất thiết có nghĩa rằng nó sẽ xấu. Như Martin Luther đã nói nổi tiếng, “Ma quỷ là ma quỷ của Đức Chúa Trời.” Nói cách khác, nếu Sa-tan quả thật đang tấn công Hội Thánh trên mặt trận cánh chung, đó chỉ là vì một Đức Chúa Trời tốt lành, khôn ngoan, và tể trị vui lòng để nó làm như vậy, biết rằng các cuộc tấn công đó sẽ quy về không chỉ vinh hiển lớn hơn của Đấng Christ, nhưng cũng điều tốt lớn hơn của dân Ngài (Rô-ma 8:28-29). Giờ đây, trong trường hợp trước mặt chúng ta, chính xác “điều tốt lớn hơn” đó có thể là gì? Rút ra cách hào phóng từ các lời của Tân Ước, câu trả lời của tôi sẽ đi như thế này: Trong những ngày sau rốt này, phải có các phe phái cánh chung giữa vòng chúng ta, để các người Bê-rê tốt ở khắp mọi nơi, đói khát lẽ thật cánh chung, có thể tra xét Kinh Thánh hàng ngày để tìm ra quan điểm nào đúng (Công Vụ 17:11); để trường phái tư tưởng cánh chung được Chúa chấp thuận cuối cùng có thể được công nhận đúng như bản chất của nó bởi Hội Thánh thuộc linh thật (1 Cô-rinh-tô 11:9); để dân Đức Chúa Trời cuối cùng có thể đạt đến sự hiệp nhất của đức tin trong lĩnh vực cánh chung học (Ê-phê-sô 4:13); để trong những ngày tối tăm và khó khăn ngay trước khi Đấng Christ trở lại, các thánh đồ sẽ không bị lừa dối (Ma-thi-ơ 24:23-24), cũng không bị lay chuyển nhanh chóng khỏi sự điềm tĩnh của họ (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1-2), cũng không bị tung qua lại bởi mọi luồng gió của giáo lý cánh chung (Ê-phê-sô 4:14); để, ngược lại, họ sẽ đứng vững mạnh, vui mừng, và đầy hy vọng, ngay cả giữa các hoạn nạn nghiêm trọng nhất, điều là một dấu hiệu chắc chắn của sự cứu rỗi cho họ, nhưng cũng của sự hủy diệt cho kẻ thù của họ (Ma-thi-ơ 10:22, Phi-líp 1:28, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:4); để trong việc dạn dĩ đưa ra toàn bộ ý muốn của Đức Chúa Trời — mọi lời của sự sống này — họ có thể cách hiệu quả thâu thập điều còn lại của những người được chọn của Đức Chúa Trời (Công Vụ 20:27, Phi-líp 2:16, 2 Ti-mô-thê 2:10); để cuối cùng, khi Vua Tối Cao cuối cùng quả thật xuất hiện trong vinh hiển, họ có thể tự tin và không xấu hổ, với đôi mắt cố định vững vàng trên các tầng trời (1 Phi-e-rơ 1:13, 1 Giăng 2:28); để sau khi đã hoàn toàn làm cho họ nên thánh bằng sự rửa bằng nước với Lời Ngài, Ngài có thể trình diện họ cho chính Ngài là một Cô Dâu vinh hiển, không vết, không nhăn hay bất kỳ điều gì như vậy, nhưng để nàng thánh khiết và không tì vết trước mặt Ngài, đời đời vô cùng (Giăng 17:17, Ê-phê-sô 5:25-27). A-men.
Chương 1
Cánh Chung Học Kinh Thánh Là Gì?
Theo một câu tục ngữ khôn ngoan, một hành trình ngàn dặm bắt đầu bằng bước đầu tiên. Nhưng nếu, khi bước bước đầu tiên của mình, chúng ta bước ra theo hướng sai thì sao? Trong trường hợp đó, chúng ta sẽ khó có thể đến được đích; hoặc, nếu chúng ta đến được, chúng ta sẽ đến một cách vòng vo, trong tình trạng hoàn toàn kiệt sức, và với nhiều bạn đồng hành thân yêu bị bỏ lại lê lết phía sau. Vậy thì, xét đến cuộc chiến thuộc linh gay gắt xung quanh cánh chung học, chúng ta nên bắt đầu tốt: định nghĩa các thuật ngữ của mình một cách cẩn thận, tập trung vào các vấn đề quan trọng, và có đích đến cuối cùng trong tầm nhìn rõ ràng.
Các Loại Cánh Chung Học
Chúng ta hãy bắt đầu với chính từ “cánh chung học.” Dù có hơi đáng sợ, ý nghĩa của nó khá đơn giản. Nó kết hợp hai từ Hy Lạp, eschatos và logos. Từ trước có nghĩa là “sau rốt” và từ sau có nghĩa là “lời” hoặc “sự dạy dỗ về.” Vậy cánh chung học là sự dạy dỗ về “những điều sau rốt,” về những điều sẽ xảy ra vào cuối câu chuyện, dù là của một đời sống cá nhân hay của chính vũ trụ. Có hai loại cánh chung học cơ bản. Loại thứ nhất — gọi là cánh chung học cá nhân — đề cập đến một trong những câu hỏi khẩn cấp nhất đang ngủ yên trong lòng con người: Điều gì xảy ra khi chúng ta chết? Mối quan tâm của nó là suy nghĩ sâu sắc về số phận của tâm trí, linh hồn, hay tâm linh con người. Linh hồn có sống sót sau cái chết của thân thể không? Nếu có, nó đi đâu? Nó ở đó bao lâu? Nó sẽ mãi mãi là một linh hồn không có thân thể sao? Nó sẽ bao giờ được hiệp nhất lại với một thân thể không? Đó là những loại câu hỏi mà cánh chung học cá nhân tìm cách trả lời. Loại thứ hai gọi là cánh chung học vũ trụ. Mối quan tâm của nó là suy nghĩ sâu sắc về tương lai của vũ trụ, sự sống, và con người. Lịch sử phổ quát có đang di chuyển theo một đường thẳng hướng tới một kết thúc cụ thể không? Nếu vậy, kết thúc đó là gì? Nó sẽ là một kết thúc vĩnh viễn, hay vũ trụ luôn thay đổi, thậm chí có thể tuân theo một quy luật tái diễn đời đời? Đó là những loại câu hỏi LỚN được cánh chung học vũ trụ đề cập. Điều rất quan trọng là, mọi thế giới quan khả thi — mọi triết học và tôn giáo thế giới khả thi — đều đề xuất một loại cánh chung học cá nhân và vũ trụ nào đó. Những người vô thần, những người theo thuyết phiếm thần, và những người theo thuyết hữu thần đều có những câu hỏi lớn của cuộc đời — và đặc biệt là những câu hỏi lớn của cánh chung học — đang cháy trong lòng họ. Thường với sự khẩn cấp hiện sinh lớn lao, họ tự hỏi và hỏi, “Điều gì sẽ xảy ra khi tôi chết?” và “Lịch sử đang hướng về đâu?” Là Cơ Đốc nhân, chúng ta tin rằng chính Đức Chúa Trời đã ban cho chúng ta một cách đầy ân điển những câu trả lời đáng tin cậy cho những câu hỏi này trong sự dạy dỗ của Đấng Christ và Kinh Thánh. Theo đó, chúng ta cũng tin rằng những câu trả lời do các thế giới quan khác cung cấp, ở mức độ lớn hơn hay nhỏ hơn, đều sai lầm; rằng chúng không bao giờ có thể thật sự thỏa mãn cơn đói thuộc linh của những người tìm kiếm, cũng không thể làm yên nghỉ những nỗi sợ của họ về cái chết, đời sau, và tương lai của vũ trụ, sự sống, và con người. Nếu vậy, chúng ta mong muốn yêu thương và phục vụ những người hàng xóm không phải Cơ Đốc nhân của mình trong những điều này, chúng ta nên làm quen không chỉ với cánh chung học Kinh Thánh, mà còn với cánh chung học của các thế giới quan khác. Rồi, khi cơ hội nảy sinh để nói với bạn bè và những người thân yêu của chúng ta về “những điều sau rốt,” chúng ta sẽ sẵn sàng làm điều đó một cách có năng lực, tự tin, và đầy lòng thương xót. 1
Kinh Thánh và Cánh Chung Học Cá Nhân
Dù trọng tâm của chúng ta trong cuốn sách hiện tại là cánh chung học vũ trụ, điều quan trọng là khảo sát ngắn gọn cánh chung học cá nhân của Kinh Thánh, vì hai loại này có liên quan chặt chẽ và giao nhau tại một số điểm quan trọng. Liên quan đến mọi người chết trước sự trở lại của Đấng Christ, Kinh Thánh dạy rằng vào khoảnh khắc của cái chết, tâm linh (hay linh hồn) con người rời khỏi thân thể của nó đến một trong hai đích đến có thể — Thiên Đàng hoặc Âm Phủ (Lu-ca 16:19-31, Phi-líp 1:19-26, Gia-cơ 2:26, Khải Huyền 6:9, 20:4). Những người đến Thiên Đàng làm như vậy không dựa trên những việc lành của chính họ, mà dựa trên công việc của Đấng Christ thay cho họ — đời sống công chính và cái chết chuộc tội của Ngài — và dựa trên đức tin được Đức Chúa Trời ban cho họ nơi Ngài (Mác 10:45, Giăng 1:12, 3:16, Rô-ma 3:21 trở đi, Ê-phê-sô 2:8-10). Các thánh đồ trên Thiên Đàng — hoàn toàn ý thức về môi trường xung quanh và vui thích bởi các phước hạnh muôn mặt của nó (Hê-bơ-rơ 12:22-24) — nóng lòng chờ đợi sự trở lại của Chúa mình đến Trái Đất vào cuối thời đại, khi Ngài sẽ làm chung kết sự cứu chuộc của họ bằng cách khiến họ sống lại từ kẻ chết trong những thân thể mới, được vinh hiển, phục sinh, và bằng cách tạo cho họ một thế giới mới vinh quang mà trong đó họ sẽ sống với Ngài đời đời (Lu-ca 20:27-40, Giăng 5:28 trở đi, 1 Cô-rinh-tô 15, Phi-líp 3:20-21, 2 Phi-e-rơ 3:13). Những người vào Âm Phủ làm như vậy dựa trên những việc ác của chính họ, đặc biệt là dựa trên việc ác đàn áp lẽ thật mà Đức Chúa Trời đã làm cho họ biết qua thiên nhiên, Luật Pháp, và Phúc Âm, điều cuối cùng trong số đó là sự cung ứng duy nhất của Đức Chúa Trời cho sự tha thứ tội lỗi và việc đạt được sự công chính cần thiết để có được sự sống đời đời (Giăng 3:19, 36, 5:29, Công Vụ 13:46, Rô-ma 2:8 trở đi, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:8, Khải Huyền 20:12). Trong Âm Phủ, những người bị hư mất đang trong đau đớn, bị loại trừ khỏi sự hiện diện của Đức Chúa Trời, bị tước đoạt mọi phước hạnh ban sự sống của Ngài, ý thức về cơn thạnh nộ bền bỉ của Ngài, và chịu những đau đớn tích cực của sự báo trả thiêng liêng. Ngoài ra, trong mức độ họ có thể ý thức về nó, những người bị hư mất bị dày vò bởi sự dự đoán về Sự Phục Sinh và Ngày Phán Xét, khi Đấng Christ sẽ sai họ — cả thân thể và linh hồn — vào Ghê-hen-na, hồ lửa đời đời đã chuẩn bị cho ma quỷ và các thiên sứ của nó (Ma-thi-ơ 8:29, Ma-thi-ơ 10:28, 25:41, Mác 9:48, Lu-ca 16:19-31, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:9, Khải Huyền 20:14). Như chúng ta sẽ thấy trong các trang tiếp theo, trong suốt “những ngày sau rốt này” gánh nặng lớn của Hội Thánh của Đấng Christ không chỉ là rao giảng Phúc Âm cứu rỗi cho mọi tạo vật, mà còn làm cho những điều này — những hệ quả đời đời, đáng sợ của một quyết định ủng hộ hay chống lại Đấng Christ — trở nên rõ ràng trong suốt. 2 Truyền giáo và cánh chung học đi đôi với nhau.
Kinh Thánh và Cánh Chung Học Vũ Trụ
Trong trí tưởng tượng phổ biến của Cơ Đốc nhân, cánh chung học vũ trụ xử lý chuỗi các sự kiện xung quanh sự trở lại của Chúa chúng ta vào cuối thời đại ác hiện tại. Điều này vừa dễ hiểu vừa — ở một mức độ nào đó — thích hợp. Nó dễ hiểu vì chúng ta, những Cơ Đốc nhân hiện đại, sống sau sự giáng lâm lần thứ nhất của Đấng Christ, nhưng trước lần thứ hai của Ngài. Theo đó, chúng ta có khuynh hướng nghĩ về cánh chung học như việc nghiên cứu sự kết thúc của câu chuyện của chúng ta; về sự đến của Đấng Christ sẽ đưa cuộc lữ hành của chúng ta qua đồng vắng của thế giới này đến kết thúc hạnh phúc của nó. Hơn nữa, việc suy nghĩ theo cách này là thích hợp, vì Kinh Thánh dạy rõ ràng rằng sự đến lần thứ hai của Đấng Christ quả thật sẽ kết thúc chương cuối cùng của Lịch Sử Cứu Rỗi. Tuy nhiên, càng xem xét Kinh Thánh nói chung, chúng ta càng nhận ra rằng đây, trên thực tế, là một quan điểm bị cắt ngắn nghiêm trọng về cánh chung học Kinh Thánh; rằng “những ngày sau rốt” và “những điều sau rốt” bao gồm một chuỗi sự kiện rộng hơn nhiều so với đoạn kết vĩ đại của lịch sử, dù điều sau có quan trọng và hấp dẫn đến đâu. Hơn nữa, chỉ khi chúng ta đã thấy lẽ thật này — chỉ khi chúng ta đã nhận ra từ chính Kinh Thánh lãnh vực thật của sự quan tâm cánh chung của Kinh Thánh — chúng ta mới có thể hiểu đúng đắn và phong phú nhất điều làm chúng ta quan tâm nhất: Sự Chung Kết được định sẽ xảy ra vào cuối thời đại ác hiện tại này.
Lịch Sử Cứu Rỗi
Để hiểu tất cả điều này tốt hơn — và để đạt được mục tiêu của chúng ta trong chương này — chúng ta hãy bắt đầu hành trình của mình bằng cách làm quen tốt hơn với một cách diễn đạt thần học cực kỳ hữu ích: Lịch Sử Cứu Rỗi. Tôi sẽ định nghĩa điều này là bản ghi lại hoạt động cứu chuộc của Đức Chúa Trời được tìm thấy trong Lời của Ngài, Kinh Thánh. Giờ đây, ngay cả khi quý vị chưa bao giờ nghe cách diễn đạt cụ thể này trước đây, tôi sẵn lòng đánh cược rằng quý vị đã có một cảm nhận tốt về hình dạng cơ bản của Lịch Sử Cứu Rỗi. Mọi Cơ Đốc nhân đã đọc qua Kinh Thánh ít nhất một lần đều có. Chẳng hạn, họ biết rằng ở trung tâm của nó, Kinh Thánh không phải là một bài thơ hay một chuyên luận triết học, mà là một câu chuyện; quả thật, nó là Câu Chuyện Của Ngài, một lịch sử có thật về cách đối xử của Đức Chúa Trời với vũ trụ, sự sống, và con người; một lịch sử kéo dài từ sự sáng tạo đến sự chung kết. Hơn nữa, mọi Cơ Đốc nhân đều nhận ra rằng phần lớn của câu chuyện này (tức là từ Sáng Thế 4 đến Khải Huyền 22) xử lý các hành động cứu chuộc đặc biệt của Đức Chúa Trời trong lịch sử. Nói cách khác, nó xử lý các hành động đặc biệt mà qua đó Ngài đã (và đang) vui lòng giải cứu và khôi phục một dân tội lỗi nhưng được yêu thương và thế giới của họ, tất cả qua công việc cứu rỗi của Con một của Ngài, Chúa Giê-xu Christ. Điều rất quan trọng là, những Cơ Đốc nhân tỉnh táo về mặt Kinh Thánh cũng có thể dễ dàng nhận ra cấu trúc cơ bản của Lịch Sử Cứu Rỗi. Quả thật, đơn giản bằng cách đọc theo thứ tự thời gian từ Sáng Thế đến Khải Huyền, họ thấy rằng câu chuyện tích cực thúc giục họ đặt các yếu tố chính của câu chuyện vĩ đại của nó lên một loại dòng thời gian nào đó. Trong hình thức cơ bản nhất của nó — tôi sẽ gọi nó là Phiên Bản Cho Người Mới Bắt Đầu của Lịch Sử Cứu Rỗi — một Dòng Thời Gian như vậy hầu như luôn trông giống như thế này:
Các yếu tố của Dòng Thời Gian này quen thuộc và dễ hiểu. Đầu tiên là Sự Sáng Tạo trong sáu ngày, trong đó Đức Chúa Trời đã tạo ra một thế giới rất tốt lành, chủ yếu như một nơi cư trú cho con ngươi của mắt Ngài, gia đình loài người. Tiếp theo là Thời Kỳ Thử Thách của A-đam trong Vườn Ê-đen, một thời kỳ thử thách mà ông đã thất bại, dẫn đến Sự Sa Ngã thảm khốc của con người và thiên nhiên. Sự Sa Ngã có bản chất hai mặt: rời xa mọi điều tốt lành mà Đức Chúa Trời đã dành sẵn cho họ, và rơi vào mọi loại điều ác thuộc thể và thuộc linh, điều tệ nhất trong số đó là sự kết án thiêng liêng và sự nguy hiểm của địa ngục. Tiếp theo là một Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị rất dài, một thời kỳ được mô tả trên các trang của Cựu Ước từ Sáng Thế 4 đến Ma-la-chi 4. Ở đây chúng ta thấy Đức Chúa Trời liên tục hứa hẹn, báo trước, và chuẩn bị cho món quà đầy ân điển của Ngài là một Đấng Cứu Chuộc: một Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua tối cao được Đức Thánh Linh xức dầu (Đấng Mê-si); Con một của Ngài, Chúa Giê-xu Christ. Cuối cùng, đến Thời Kỳ Ứng Nghiệm dài. Như sơ đồ cho thấy, thời kỳ này bắt đầu với sự xuất hiện của Con Đức Chúa Trời nhập thể trong lịch sử và kéo dài đến cõi đời đời tương lai. Tuy nhiên, ở đây chúng ta gặp một điều rất thú vị: Thời kỳ này không phải là nguyên khối, mà gồm ít nhất hai giai đoạn (nhiều Cơ Đốc nhân cho rằng còn nhiều hơn). Vì dù Đấng Christ đã xuất hiện vào đầu thời kỳ này, Ngài vẫn chưa trở lại. Ngài, như thể, đã khai mở sự cứu chuộc của dân Ngài bằng cách sống, chết, sống lại, và bước vào thiên đàng vì họ, và rồi bằng cách sai Đức Thánh Linh đến sống trong họ; nhưng Ngài vẫn chưa trở lại để hoàn thiện hay hoàn tất sự cứu chuộc của họ bằng cách mở rộng nó đến thân thể thuộc thể và thế giới của họ. Và như vậy, với sự kỳ vọng nóng lòng, các thánh đồ chờ đợi. Trước đây tôi đã tuyên bố rằng đối với nhiều Cơ Đốc nhân hiện đại, cánh chung học chủ yếu liên quan đến Sự Chung Kết, với chuỗi các sự kiện vẫn còn xảy ra gần và tại sự đến lần thứ hai của Đấng Christ.
Tuy nhiên, trong Dòng Thời Gian Cho Người Mới Bắt Đầu về Lịch Sử Cứu Rỗi của chúng ta, giờ đây chúng ta thấy rằng cánh chung học thật ra xử lý điều gì đó lớn hơn nhiều: Nó xử lý toàn bộ Thời Kỳ Ứng Nghiệm được khai mở bởi sự đến lần thứ nhất của Đấng Christ. Tại sao tôi nói điều này? Phần lớn, tôi nói điều này vì một cụm từ Kinh Thánh quan trọng xuất hiện đi xuất hiện lại, cả trong các trang của Cựu Ước và Tân Ước. Cách diễn đạt đó là những ngày sau rốt hay những ngày thời sau rốt. Như chúng ta sẽ thấy sau, đối với các tiên tri Cựu Ước, những ngày sau rốt là những ngày mà trong đó Đức Chúa Trời sẽ sai Đấng Mê-si của Ngài; những ngày mà trong đó Ngài sẽ cứu chuộc dân Ngài; những ngày mà trong đó Ngài sẽ tuôn đổ Đức Thánh Linh của Ngài; những ngày mà trong đó Ngài sẽ đẩy lùi các tác động của sự rủa sả; những ngày mà trong đó Ngài sẽ cai trị các dân tộc, và đem đến một thế giới hoàn toàn mới được đặc trưng bởi công lý, sức khỏe, hòa bình, thịnh vượng, và sự hiểu biết phổ quát về vinh quang của Đức Chúa Trời (Ê-sai 2:2, Mi-chê 4:1 trở đi, Giê-rê-mi 48:47, 49:39, Đa-ni-ên 2:28, Ô-sê 3:5). Tuy nhiên, khi chúng ta bước lên đất Tân Ước, chúng ta thấy với sự ngạc nhiên rằng các môn đồ không còn trông đợi những điều này nữa, hoặc ít nhất không theo cùng cách mà các tổ phụ Cựu Ước của họ đã làm. Vì ngay cả bây giờ — trước sự trở lại của Đấng Christ và sự chung kết của sự cứu chuộc của họ — họ khẳng định rằng họ đang sống trong những ngày sau rốt. Chẳng hạn, Phi-e-rơ, tìm cách giải thích cho các anh em Do Thái của mình về những pháo hoa thuộc linh của Ngày Lễ Ngũ Tuần, tuyên bố, “Đây là điều đã được nói qua nhà tiên tri Giô-ên, ‘Và sẽ xảy ra trong những ngày sau rốt,’ Đức Chúa Trời phán, ‘rằng Ta sẽ tuôn đổ Đức Thánh Linh của Ta trên mọi xác thịt...’” (Công Vụ 2:16-17). Tương tự, tác giả thư cho người Hê-bơ-rơ mở đầu thư của mình bằng cách nói, “Đức Chúa Trời, đã phán trong thời xưa cho các tổ phụ trong các tiên tri bằng nhiều phần và nhiều cách, đã, trong những ngày sau rốt này, phán cho chúng ta bởi Con của Ngài...” (Hê-bơ-rơ 1:1-2; xem thêm 2 Ti-mô-thê 3:1, 2 Phi-e-rơ 3:3). Vậy thì, giờ đây khi Đấng Christ đã bước vào thế giới — và giờ đây khi các thánh đồ đang bắt đầu trải nghiệm các phước hạnh cứu chuộc của Ngài — các tín hữu đang sống trong những ngày sau rốt; họ đang trải nghiệm — dù chỉ ở một mức độ — những điều sau rốt, những điều cứu chuộc đặc biệt được hứa bởi các tiên tri xưa. Một lần nữa, điều này có nghĩa là chủ đề thật của cánh chung học Kinh Thánh là toàn bộ Thời Kỳ Ứng Nghiệm được khai mở bởi sự đến lần thứ nhất của Đấng Christ vào thế giới. Vậy thì, đây là nỗ lực tốt nhất của tôi cho một định nghĩa nghiêm ngặt về cánh chung học Kinh Thánh (hay vũ trụ). Cánh Chung Học Kinh Thánh là việc nghiên cứu những ngày sau rốt, những ngày của Thời Kỳ Ứng Nghiệm, những ngày mà trong đó Con Đức Chúa Trời làm ứng nghiệm kế hoạch đời đời của Đức Chúa Trời và nhiều lời hứa Cựu Ước bằng cách bước vào lịch sử và hoàn thành sự cứu chuộc một thế giới hoàn toàn mới trong Đấng Christ trong suốt Thời Kỳ này và tại sự chung kết của nó. Giờ đây chúng ta đã sẵn sàng tiến hành. Giờ đây mục tiêu lớn của hành trình của chúng ta ở trước mặt chúng ta: nhận ra từ các trang Kinh Thánh hình dạng thật của Thời Kỳ Ứng Nghiệm; và, sau khi đã nhận ra nó, đến được một bức tranh chính xác và chi tiết hợp lý về toàn bộ diễn trình của Lịch Sử Cứu Rỗi. Hành trình sẽ không dễ dàng. Trong các chương phía trước, chúng ta sẽ thấy tại sao. Tuy nhiên, ở đây, tôi muốn kết luận bằng một câu hỏi thú vị. Chẳng phải thật trớ trêu — và quá tuyệt vời đến mức không lời nào diễn tả được — nếu Phiên Bản Cho Người Mới Bắt Đầu của Lịch Sử Cứu Rỗi hóa ra là bức tranh thật sau cùng; nếu Thời Kỳ Ứng Nghiệm thật sự gồm hai giai đoạn đơn giản, với một lần Quang Lâm duy nhất ở giữa? Phước hạnh đó sẽ lớn biết bao cho đông đảo chiên bối rối và nản lòng, bị phân tán trên nhiều sườn đồi của cánh chung học đương đại! Vì, ngay cả những chiên con nhỏ cũng có thể hiểu và vui mừng trong một bức tranh rõ ràng và đơn giản như vậy! “Nhưng chắc chắn,” quý vị nói, “cánh chung học thật sự phức tạp. Chắc chắn một bức tranh như vậy là quá đơn giản, quá rõ ràng, và quá tốt đến mức không thể là thật.” Hãy đọc tiếp.
Chương 2 Những Vấn Đề Trong Cánh Chung Học Kinh Thánh Trong hành trình của chúng ta cho đến nay chúng ta đã thấy rằng mục tiêu đúng của cánh chung học Kinh Thánh là nhận rõ từ Kinh Thánh, chi tiết nhất có thể, cấu trúc thật của Lịch Sử Cứu Rỗi như một tổng thể, và của Thời Đại Làm Trọn nói riêng. Nhưng than ôi, hóa ra đây không phải là một nhiệm vụ dễ dàng. Như nhiều người trong chúng ta biết quá rõ, khi Cơ Đốc nhân đi tạo một dòng thời gian như vậy, họ không tất cả trở lại với cùng một dòng thời gian! Tại sao vậy? Câu trả lời: Họ có những vấn đề! May mắn thay, một trong những vấn đề họ không có là xác định điều có thể gọi là những yếu tố của cánh chung học Kinh Thánh. Bằng "những yếu tố" tôi có ý những thời đại và sự kiện được Kinh Thánh bày tỏ mà, giống như những mảnh của một câu đố, phải được đặt đúng trên Dòng Thời Gian của Lịch Sử Cứu Rỗi. Chúng bao gồm: Vương Quốc của Đức Chúa Trời (bản chất và những giai đoạn của nó) Thiên Niên (hay triều đại nghìn năm của Đấng Christ được mô tả trong Khải Huyền 20) Kẻ Chống Đấng Christ Trận Chiến Cuối Cùng Sự Hiện Đến (tức là Lần Đến Thứ Hai — cũng gọi là Sự Bày Tỏ và Sự Xuất Hiện — của Đấng Christ) Sự Sống Lại Của Kẻ Chết (và Sự Vinh Hiển Của Các Thánh Đồ Đang Sống) Sự Cất Lên (hay Sự Hân Hoan) Của Các Thánh Đồ để gặp Chúa trong không trung Sự Phán Xét Cuối Cùng Sự Hủy Diệt Của Trời Và Đất Hiện Tại Bằng Lửa Sự Tạo Dựng Trời Mới Và Đất Mới Sự Giao Vương Quốc Cho Đức Chúa Cha Vương Quốc Đã Hoàn Tất Của Đức Chúa Trời (cũng gọi là Trạng Thái Cuối Cùng, Thời Cánh Chung, và Thế Giới Sẽ Đến) Một lần nữa, mọi Cơ Đốc nhân đồng ý rằng đây là những yếu tố, hay những khối xây dựng, của cánh chung học Kinh Thánh. Tuy nhiên, sau đó những bất đồng bắt đầu. Họ bất đồng, ví dụ, về cách một số yếu tố này được định nghĩa đúng. Họ bất đồng về việc liệu những yếu tố nhất định (ví dụ, Sự Hiện Đến, Sự Sống Lại, Sự Phán Xét) sẽ xảy ra một lần, hai lần, hay thậm chí ba lần! Và, tất nhiên, họ bất đồng về thứ tự chính xác hay trình tự niên đại của những yếu tố. Điều này đưa chúng ta đến trọng tâm của chúng ta trong chương hiện tại: những vấn đề sâu sắc, nền tảng trong cánh chung học Kinh Thánh. Rất quan trọng, chúng khác với những yếu tố, dù chúng quả thật ảnh hưởng mạnh mẽ cách chúng ta nghĩ về những yếu tố. Cũng vậy, chúng ít hơn nhiều so với những yếu tố. Thật vậy, tôi chỉ nhận rõ ba vấn đề như vậy. Và nếu tôi đúng, đó là tin rất tốt, vì nó có nghĩa là để giải quyết Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối, mọi điều chúng ta thực sự cần là nhận rõ lẽ thật về ba trụ cột lớn này của cánh chung học Kinh Thánh, và sau đó đứng lại và xem cấu trúc thật của Lịch Sử Cứu Rỗi xuất hiện khỏi những sương mù của sự phức tạp, nhầm lẫn, và tranh cãi. Vậy chúng ta hãy dành phần còn lại của chương này đơn giản để giới thiệu và mô tả cẩn thận ba vấn đề liên quan chặt chẽ và quan trọng nhất này. 1. Vương Quốc Của Đức Chúa Trời Hãy tin tôi khi tôi nói rằng vấn đề này thuộc vào đầu danh sách của chúng ta. Hầu như mọi điểm bùng phát tranh cãi trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối đều liên quan, theo cách này hay cách khác, đến những cách giải thích khác nhau về bản chất và sự đến của Vương Quốc được các nhà tiên tri Cựu Ước tiên đoán trong Thời Đại Hứa. Vậy chúng ta hãy dành vài phút để thảo luận ba khía cạnh của vấn đề nền tảng này: 1) bức tranh Cựu Ước về Vương Quốc; 2) khó khăn trong việc chấp nhận nó theo giá trị bề mặt; và 3) hai giải pháp chính được những nhà giải thích Cơ Đốc trình bày qua các năm. Bức Tranh Cựu Ước Về Vương Quốc Của Đức Chúa Trời Như chúng ta sẽ thấy sau, lĩnh vực cứu chuộc Đấng Christ gọi là Vương Quốc của Đức Chúa Trời đã "huyền nhiệm" được trưng bày ngay từ nền móng của thế giới. Tuy nhiên, mãi đến khi ban Luật Mô-se (khoảng 1500 TCN) và sự cấu thành kết quả của gia đình Áp-ra-ham thành một quốc gia (tức là một vương quốc), Đức Chúa Trời, qua các nhà tiên tri Cựu Ước, mới bắt đầu tiên đoán một cách tích cực một Vua sắp đến và một Vương Quốc sắp đến. Một vài lời tiên tri này xuất hiện trong chính Luật Pháp (Phục Truyền 30, 32), nhiều hơn trong Thi Thiên (2, 18, 22, 72, 89, 96, 132), nhưng hầu hết trong những nhà tiên tri viết lách (tức là Ê-sai đến Ma-la-chi). Lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước (OTKP) bắt đầu như một dòng nhỏ và kết thúc thành một dòng thác; tức là, có một sự bày tỏ Cựu Ước tiến bộ về Vương Quốc, bắt đầu với Môi-se và đạt đỉnh với Ma-la-chi. Buồn thay, dòng suối ngày càng phồng này chạy song song chặt chẽ với sự bội đạo ngày càng sâu của Y-sơ-ra-ên khỏi Đức Chúa Trời của nàng. Nói cách khác, quốc gia càng đi xa khỏi Vua của nàng, các nhà tiên tri càng sốt sắng cảnh báo họ rằng những sự rủa sả giao ước của Đức Chúa Trời sắp rơi trên họ, lên đến và bao gồm hai sự rủa sả song sinh là trục xuất khỏi quê hương và lưu đày đến những quốc gia ngoại trong những đất ngoại (Lê-vi Ký 26, Phục Truyền 28). Và tuy nhiên, có hy vọng. Vì ngay cả khi các nhà tiên tri đe dọa những người bội đạo bằng sự phán xét sắp đến, họ cũng an ủi những người trung tín bằng những lời hứa về một sự phục hồi tối hậu; về một sự trở lại một lần đủ cả của phần còn lại tin vào quê hương của họ, nơi, cùng với một Vua được trời sai rất đặc biệt (tức là Đấng Mê-si), một Y-sơ-ra-ên mới, đầy Đức Thánh Linh sẽ mãi mãi hưởng những phước hạnh giao ước của Đức Chúa Trời trong hòa bình và thịnh vượng. Thật vậy, càng xem xét kỹ những lời tiên tri này, chúng ta càng nhận ra rằng trong chúng Đức Chúa Trời đang hứa không gì kém hơn sự cứu chuộc vũ trụ hoàn toàn. Tức là, khi Ngài bước vào lịch sử để hoàn thành sự phục hồi đã hứa, Ngài sẽ giải cứu dân Ngài khỏi mọi ảnh hưởng của tội lỗi — cả của họ và của A-đam — và Ngài sẽ phục hồi họ cho mọi phước hạnh được hưởng và ban cho con người trong Thiên Đàng. Ở đây vậy là trái tim của sự bày tỏ Cựu Ước về Vương Quốc. Trong những ngày phục hồi tối hậu của Y-sơ-ra-ên, CHÚA sẽ cai trị trên dân như chưa từng: qua Đấng Mê-si, bởi Đức Thánh Linh, và trong sự thánh khiết, hòa bình, và niềm vui hoàn hảo, thế giới không cuối. Hơn nữa, khi Vương Quốc đã hứa đến, đám đông Dân Ngoại cũng sẽ được bao gồm trong phước hạnh của sự sống đời đời dưới sự cai trị cứu chuộc của Đức Chúa Trời. Sau trong hành trình của chúng ta chúng ta sẽ xem xét lời hứa Cựu Ước về Vương Quốc kỹ hơn. Tuy nhiên ở đây, chúng ta phải tạm dừng để xem xét một đặc điểm nổi bật của các lời tiên tri ấy, một đặc điểm đã chứng tỏ là một trong những điểm bùng phát tranh cãi gai góc và khó giải quyết nhất trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối. Tóm lại, nó là: Như một quy tắc chung — dù không phải luôn luôn — Đức Thánh Linh thúc đẩy các nhà tiên tri Cựu Ước mô tả Vương Quốc sắp đến như một nền thần quyền. Đặc biệt, chúng ta có thể nói rằng Ngài thường hình dung Vương Quốc tương lai như một nền thần quyền đời đời, phổ quát, được trung gian bởi Y-sơ-ra-ên chủng tộc và Đấng Mê-si của nàng, được quản trị theo Luật Mô-se, và đặt trong một vũ trụ được đổi mới thuộc linh. Trong những trang ahead, tôi sẽ gọi điều này là Ý Tưởng Đại Diện Của Cựu Ước Về Vương Quốc Của Đức Chúa Trời, hay đơn giản là Ý Tưởng Đại Diện Về Vương Quốc. Để cảm nhận ý tưởng này, chúng ta hãy xem xét ngắn gọn một lời tiên tri cổ điển được tìm thấy trong sách Mi-chê: Giờ sẽ xảy ra trong những ngày cuối rằng núi của nhà CHÚA sẽ được thiết lập là đầu của (hay, trên đỉnh) những núi, và nó sẽ được tôn cao trên những đồi; và những dân sẽ chảy đến nó. Nhiều quốc gia sẽ đến và nói, "Hãy đến, chúng ta hãy đi lên núi của CHÚA, đến nhà của Đức Chúa Trời của Gia-cốp. Ngài sẽ dạy chúng ta đường của Ngài, và chúng ta sẽ bước đi trong lối của Ngài." Vì từ Si-ôn luật (hay, sự hướng dẫn) sẽ ra, ngay cả lời của CHÚA từ Giê-ru-sa-lem. — Mi-chê 4:1-2 Như chúng ta học ngay từ đầu lời tiên tri, những sự kiện được mô tả ở đây sẽ xảy ra trong "những ngày cuối." Tức là, chúng sẽ xảy ra trong những ngày của Vương Quốc sắp đến, khi Đức Chúa Trời, qua Vua Đấng Mê-si của Ngài, sẽ lại cai trị trên thế giới. Nhưng ở đây là điều gì đó thú vị và — đối với chúng ta Cơ Đốc nhân — đáng lo: Trong những ngày đó, dường như Luật Mô-se vẫn sẽ có hiệu lực! Như trong thời Sa-lô-môn, cũng ở đây: Một đền thờ lớn sẽ ngồi trên đỉnh Núi Si-ôn. Nhiều dân của thế giới — những quốc gia Dân Ngoại — sẽ hành hương đến nó. Chính CHÚA sẽ ở trong đền thờ này, có lẽ giữa những chê-ru-bim của Hòm Giao Ước. Và dù Ngài sẽ dạy những dân như thế nào, nó sẽ ra từ "Luật," thân thể không thể so sánh đó của những quy chế, phán quyết, và quy định, mà Môi-se nói rằng chúng là "sự khôn ngoan và hiểu biết" của Y-sơ-ra-ên, được Đức Chúa Trời định để khiến những quốc gia ghen tị và ngưỡng mộ (Phục Truyền 4:5-8). Rất quan trọng, mọi điều này khá điển hình của các lời tiên tri ấy. Ví dụ, theo Đa-vít, Đức Chúa Trời sẽ cài Vua Đấng Mê-si của Ngài trên Núi Si-ôn (Thi Thiên 2:6), và từ đó Ngài sẽ giương cây gậy mạnh mẽ của Ngài để cai trị trên Y-sơ-ra-ên và những quốc gia (Thi Thiên 110:2). Theo Ê-sai, những hoạn quan và người ngoại giữ chặt Giao Ước và tôn trọng những ngày Sa-bát của Đức Chúa Trời sẽ phục vụ làm thầy tế lễ trong nhà Ngài, trên núi thánh của Ngài, đặt những của lễ thiêu cho tội lỗi trên bàn thờ Ngài (Ê-sai 56:6-8). Theo Giê-rê-mi, khi con trai Đấng Mê-si của Đa-vít cuối cùng xuất hiện, những thầy tế lễ Lê-vi sẽ không bao giờ thiếu một người để dâng những của lễ thiêu và chuẩn bị những sinh tế trước Đức Chúa Trời, và họ sẽ làm vậy "liên tục" (theo nghĩa đen, "mọi ngày," Giê-rê-mi 33:17-18). Theo Ê-xê-chi-ên, những quốc gia Dân Ngoại sẽ nhìn với sự kinh ngạc lên Y-sơ-ra-ên, khi Đức Chúa Trời một lần nữa cư trú giữa dân Ngài trong quê hương cổ xưa của họ, cư trú trong một đền thờ mới, vinh hiển, và đời đời (Ê-xê-chi-ên 37:24-28). Hơn nữa, trong những ngày đó những hoàng tử sẽ dâng toàn bộ phổ của những của lễ thiêu, của lễ ngũ cốc, và của lễ uống, vào mọi ngày lễ được chỉ định, trăng mới, và ngày Sa-bát (45:17). Và như vậy sẽ được làm, đời đời (37:25, 43:7, 9). Theo A-ghê, một ngày sớm Đức Chúa Trời sẽ làm đầy đền thờ Ngài bằng sự giàu có của mọi quốc gia (A-ghê 2:6-9). Và theo Xa-cha-ri, trong thời Vương Quốc mọi gia đình của trái đất sẽ được yêu cầu hành hương hằng năm đến Giê-ru-sa-lem, tại đó thờ phượng CHÚA bằng cách tuân giữ Lễ Lều Tạm (Xa-cha-ri 14:16-19). Vậy một lần nữa, Ý Tưởng Đại Diện Về Vương Quốc — bức tranh về Vương Quốc được truyền đạt bởi rất nhiều lời tiên tri Cựu Ước như vậy — là về một nền thần quyền đời đời, phổ quát, được trung gian bởi Y-sơ-ra-ên chủng tộc và Đấng Mê-si của nàng, được quản trị theo Luật Mô-se, và đặt trong một vũ trụ được đổi mới thuộc linh. Những Khó Khăn Trong Việc Chấp Nhận Cái Nhìn Này Theo Giá Trị Bề Mặt Những học viên cẩn thận của Kinh Thánh — đặc biệt những người thấm nhuần Tân Ước — gặp khó khăn lớn trong việc chấp nhận trình bày này về Vương Quốc theo giá trị bề mặt. Lý do không khó hiểu. Thứ nhất, chính Cựu Ước đôi khi trình bày một cái nhìn đối ngược hoàn toàn. Ví dụ, trong một đoạn được trích dẫn nhiều trong Tân Ước, chúng ta thấy Giê-rê-mi nói: "Này, những ngày đang đến," CHÚA tuyên bố, "khi Ta sẽ lập một giao ước mới với nhà Y-sơ-ra-ên và với nhà Giu-đa, không giống giao ước Ta đã lập với tổ phụ họ trong ngày Ta nắm tay họ để đưa họ ra khỏi đất Ai Cập, giao ước của Ta họ đã phá vỡ, dù Ta là một người chồng với họ," CHÚA tuyên bố. "Nhưng đây là giao ước Ta sẽ lập với nhà Y-sơ-ra-ên sau những ngày đó," CHÚA tuyên bố: "Ta sẽ đặt luật của Ta trong họ, và trên lòng họ Ta sẽ viết nó; và Ta sẽ là Đức Chúa Trời của họ, và họ sẽ là dân Ta. Và họ sẽ không dạy lại, mỗi người hàng xóm của mình và mỗi người anh em của mình, nói, 'Hãy biết CHÚA,' vì họ sẽ tất cả biết Ta, từ người nhỏ nhất trong họ đến người lớn nhất trong họ," CHÚA tuyên bố, "vì Ta sẽ tha thứ sự gian ác của họ, và tội lỗi của họ Ta sẽ không nhớ nữa." — Giê-rê-mi 31:31-34 Ở đây Đức Chúa Trời đang nói về những ngày của Vương Quốc sắp đến (Giê-rê-mi 30-33). Nhưng Vương Quốc này — sự cai trị này của Đức Chúa Trời trên dân Ngài — có liên quan đến Luật Mô-se không? Rõ ràng không. Đúng hơn, Giê-rê-mi thấy trước một giao ước mới; một giao ước khác với giao ước của Môi-se; một giao ước sẽ giới thiệu một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời trên lòng của dân đã được biến đổi bên trong của Ngài. Nói cách khác, Vương Quốc (hay sự cai trị) của Đức Chúa Trời được Giê-rê-mi hình dung ở đây không được trung gian bởi những tổ chức thần quyền truyền thống liên quan đến Luật Mô-se, nhưng đơn giản bởi Đấng Mê-si và Đức Thánh Linh của Ngài. Vậy, ngay cả trong thời Cựu Ước Đức Chúa Trời dường như đã gợi ý rằng sự cai trị sắp đến của Ngài sẽ không phù hợp với Ý Tưởng Đại Diện Về Vương Quốc được tìm thấy trong hầu hết lời tiên tri Cựu Ước. Thứ hai, chính Đấng Christ dường như đã khẳng định rõ điều này. Trong những trang ahead, chúng ta sẽ thấy rằng Ngài làm vậy theo nhiều cách khác nhau. Ví dụ, giống như Giê-rê-mi Ngài trình bày Vương Quốc như một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời trên dân Ngài và thế giới của họ, một sự cai trị có thể bước vào bằng đức tin đơn giản nơi Đấng Ngài đã sai (Ma-thi-ơ 11:28-30, 18:3, Giăng 3:3, 5). Cũng vậy, một lần nữa giống như Giê-rê-mi, Chúa Giê-xu liên kết Vương Quốc này, không phải với Giao Ước Cũ, nhưng với một Giao Ước Mới Ngài tự đang đem vào thế giới (Lu-ca 22:20). Hơn nữa, Chúa Giê-xu dạy rõ ràng rằng Giao Ước Mới này không chỉ làm trọn (biểu tượng của) Giao Ước Cũ, nhưng tích cực khiến nó trở nên lỗi thời (Ma-thi-ơ 5:17). Rượu mạnh của Giao Ước Mới đòi hỏi những bầu da mới để chứa nó, đến mức bầu cũ phải hoàn toàn bị bỏ sang một bên (Ma-thi-ơ 9:17). Giờ cây của Giao Ước Mới đã được trồng trên trái đất, cây của Giao Ước Cũ mãi mãi bị rủa sả, không bao giờ mang quả nữa (Ma-thi-ơ 21:19). Giờ Môi-se cánh chung đã từ Núi Thánh xuống với một Luật mới (hay Sự Hướng Dẫn) cho dân Đức Chúa Trời, con người từ đó phải xây đời mình trên nó và chỉ một mình nó, ngay đến cuối thời đại (Ma-thi-ơ 7:24-29, 28:18 trở đi). Giờ Đấng Christ đã xuất hiện, chính Đức Chúa Trời đang xây một đền thờ mới, một đền thờ không làm bằng tay con người (Mác 14:58, Giăng 2:19, Ê-phê-sô 2:11-22). Và giờ thời đại Giao Ước Mới đã bắt đầu, con người không còn cần thờ phượng trên Si-ôn, hay bất kỳ núi nào khác, vì từ đó họ tự do thờ phượng Đức Chúa Cha trong tâm linh và lẽ thật (Giăng 4:21-24, Hê-bơ-rơ 12:18 trở đi). Và như thể mọi điều này chưa đủ, chúng ta cũng có lời chứng của các sứ đồ của Đấng Christ, những sứ giả và nhà giải thích được chỉ định của Giao Ước Mới Đấng Christ đã thiết lập bằng sự chết, sự sống lại, và sự đổ ra của Đức Thánh Linh. Nó, nếu có thể, còn quyết định hơn. Trong sách Công Vụ, ví dụ, chúng ta thấy các sứ đồ rao giảng tin tốt về Vương Quốc (8:12, 19:8, 28:31), nhưng cùng lúc dữ dội bảo vệ những tín hữu Dân Ngoại khỏi gợi ý nhỏ nhất rằng họ phải hoán cải sang Do Thái giáo hay tuân giữ Luật Mô-se (Công Vụ 15). Và trong những thư tín của ông, chúng ta thấy Phao-lô làm điều tương tự, giải thích cẩn thận mối quan hệ tinh tế giữa Luật Pháp (Giao Ước Cũ) và Phúc Âm (Giao Ước Mới). Như chúng ta sẽ thấy sau, ông kết luận, với Đấng Christ, rằng Giao Ước Mới làm trọn Giao Ước Cũ, thay thế nó, và khiến nó trở nên lỗi thời; rằng nó, thực ra, là Giao Ước Đời Đời, "mầu nhiệm" của Đức Chúa Trời, ẩn khỏi tầm nhìn con người trong những thời đại đã qua, nhưng giờ, qua Đấng Christ, được đem vào thế giới và ra ngoài công khai; rằng nó là "nội dung" hay "thân thể" đời đời mà những sự kiện và tổ chức của Giao Ước Cũ chỉ là những "bóng" qua đi (Hê-bơ-rơ 8:13, 13:20, Cô-lô-se 2:17). Tóm lại, dường như Giê-rê-mi, Chúa Giê-xu, và mọi sứ đồ đồng ý rằng Vương Quốc của Đức Chúa Trời là một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Cha, qua Đấng Christ, bởi Đức Thánh Linh; rằng nó liên quan chặt chẽ đến Giao Ước Mới; và rằng Giao Ước Mới vừa làm trọn Giao Ước Cũ vừa khiến nó mãi mãi lỗi thời. Nếu vậy, khó có thể lấy Ý Tưởng Đại Diện Về Vương Quốc theo giá trị bề mặt, hay giải thích những lời tiên tri ấy theo nghĩa đen. Hai Giải Pháp Chính Vậy giờ chúng ta có một vấn đề — vấn đề lớn nhất, gai góc nhất, và căn bản nhất của Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối. Làm sao chúng ta sẽ hòa giải mâu thuẫn dường như này trong Kinh Thánh? Làm sao chúng ta sẽ hòa giải cái nhìn trước Cựu Ước về Vương Quốc — vốn dường như trình bày nó như một sự cai trị của Đức Chúa Trời (chủ yếu) trên Y-sơ-ra-ên chủng tộc, một sự cai trị được trung gian bởi Giao Ước Cũ — với cái nhìn Tân Ước về Vương Quốc, vốn dường như trình bày nó như một sự cai trị (thuộc linh) của Đức Chúa Trời trên một Y-sơ-ra-ên thuộc linh mới, được trung gian bởi một Giao Ước mới và Đời Đời Đấng Christ đã ban cho Hội Thánh của Ngài (Ga-la-ti 6:16)? Không cần nói, những nhà giải thích Kinh Thánh sau các sứ đồ đã vật lộn lâu và cực nhọc với câu hỏi đầy thách thức này. Kết quả, như chúng ta sẽ thấy trên chặng tiếp theo của hành trình, là một số lượng khá lớn những giải pháp khác nhau cho câu đố cánh chung. Tuy nhiên, tôi sẽ lập luận rằng tình hình không gần như nhầm lẫn như nó có thể dường như thoạt nhìn, vì cuối cùng những giải pháp rơi ít nhiều gọn gàng vào một trong hai loại. Nói cách khác, căn bản, chỉ có hai giải pháp có thể cho vấn đề thần học này. Một mặt, có giải pháp được Hội Thánh truyền thống đón nhận; giải pháp được ngụ ý và đòi hỏi bởi đại đa số những tín điều và tuyên xưng Cơ Đốc. 1 Theo cái nhìn này, trong thời Cựu Ước Đức Chúa Trời đã vui lòng mặc hay che giấu những sự bày tỏ của Ngài về Vương Quốc sắp đến trong hình ảnh rút ra từ Giao Ước Cũ mà dưới đó dân Cựu Ước của Ngài sống. Hiệu quả, điều này khiến bản chất thật của Vương Quốc đã hứa thành một "mầu nhiệm," một bí mật sẽ không được bày tỏ hoàn toàn cho đến sự đến của Đấng Christ là Vua. Điều này có nghĩa là khi chúng ta bước lên đất Cựu Ước, tìm cách hiểu những lời tiên tri ấy, chúng ta phải mang theo chúng ta những sự giàu có của sự dạy dỗ Tân Ước về bản chất và cấu trúc của Vương Quốc. Đặc biệt, chúng ta phải đi theo sự dẫn dắt của Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài bằng cách giải thích những lời tiên tri ấy, không theo nghĩa đen, theo Giao Ước Cũ, nhưng theo hình bóng, theo Giao Ước Mới. Chúng ta phải, như thể, dùng Đá Rosetta của Giao Ước Mới để dịch ngôn ngữ huyền nhiệm của Cựu Ước. Khi làm vậy, mục tiêu của chúng ta luôn như nhau: thấy những phước hạnh Đấng Christ đã mang cho chúng ta trong thời Tân Ước được hứa và báo trước một cách huyền nhiệm trong Cựu Ước — và nếm chúng khi chúng ta làm vậy. Mọi điều này, tất nhiên, là một miếng thần học đầy miệng, một miếng chúng ta sẽ cẩn thận nhai và tiêu hóa trong những trang ahead. Mặt khác, có giải pháp được trình bày bởi điều tôi sẽ gọi là những người theo chữ nghĩa tiên tri. Đây là những anh em nói, "Không, chúng ta không thể cho phép mình thuộc linh hóa những lời tiên tri ấy, vì xuống con đường đó là suy đoán vô tận, tranh cãi, và sự không chắc chắn. Đúng hơn, chúng ta phải tiếp cận chúng giống như chúng ta sẽ tiếp cận bất kỳ phần nào khác của Kinh Thánh, dù Cựu Ước hay Tân Ước. Nói cách khác, trừ khi có một mệnh lệnh bản văn rõ ràng để làm khác, chúng ta phải giải thích chúng theo nghĩa đen. Và thật vậy, chính Cựu Ước khuyến khích chúng ta làm chính điều này, vì hàng chục lời tiên tri Cựu Ước đã được làm trọn theo nghĩa đen. Hơn nữa, điều này bao gồm rất nhiều lời tiên tri Đấng Mê-si, như những lời tiên đoán những chi tiết về sự nhập thể, sinh ra, chức vụ kỳ diệu cho Y-sơ-ra-ên, bước vào đắc thắng, sự từ chối, sự chết, và sự sống lại của Đấng Christ." Tôi không tin tôi từng gặp một Cơ Đốc nhân chưa cảm thấy sức mạnh của lập luận này, một lập luận vừa hợp lý vừa đáng khen. Nó hợp lý vì không ai có thể phủ nhận rằng nhiều lời tiên tri Cựu Ước quả thật đã được làm trọn theo nghĩa đen. Và nó đáng khen vì nó thể hiện một lòng trung thành dữ dội, không chỉ với sự cảm hứng thiên thượng của Kinh Thánh, mà còn với điều các nhà thần học gọi là "tính rõ ràng" — hay sự rõ ràng — của Kinh Thánh. Tiền đề ở đây là Đức Chúa Trời, khi ban cho chúng ta một sự bày tỏ về lẽ thật của Ngài, thực ra mong muốn chúng ta hiểu nó, và như vậy, như một quy tắc chung, trình bày nó trong ngôn ngữ thẳng thắn mà dân Ngài nên nhận một cách thẳng thắn. Một lần nữa, khó phủ nhận tiền đề này. Tuy nhiên, một vấn đề lớn vẫn còn cho người theo chữ nghĩa tiên tri. Nó là: Nếu những lời tiên tri ấy thực ra phải được giải thích theo nghĩa đen, làm sao Chúa Giê-xu, Đấng chắc chắn chào đón mọi người tin nơi Ngài vào Vương Quốc của Đức Chúa Trời, không nhấn mạnh rằng họ sống dưới Luật Mô-se? Thật vậy, làm sao cả Ngài và những sứ đồ và nhà tiên tri thánh của Ngài hiệu quả ly dị dân Tân Ước của Đức Chúa Trời khỏi Do Thái giáo, đặt họ dưới một bộ tổ chức hoàn toàn khác — và rõ ràng không thần quyền — (ví dụ, rao giảng, dạy dỗ, báp-têm, Tiệc Thánh, kỷ luật Hội Thánh, v.v.)? Trong hơn 2000 năm những công dân thuộc linh của Vương Quốc Đấng Christ, đi theo quy tắc của Tân Ước hết khả năng của họ, chưa bao giờ cảm thấy bị ép buộc hay được bảo đảm để thiết lập bất cứ điều gì như Ý Tưởng Đại Diện Cựu Ước Về Vương Quốc. Vậy làm sao, đối với người theo chữ nghĩa tiên tri, những lời tiên tri Cựu Ước thể hiện ý tưởng đó sẽ được làm trọn? Câu trả lời, tất nhiên, chính xác là điều nó sẽ phải là để giữ lại ngay cả một vẻ ngoài của sự cảm hứng và tính chân thật thiên thượng của Kinh Thánh: Những lời tiên tri Cựu Ước về một Vương Quốc thần quyền tương lai được làm trọn theo nghĩa đen, không phải trong thời đại Hội Thánh hiện tại, nhưng trong một thời đại hoàn toàn khác; một thời đại sẽ tiếp nối thời đại Hội Thánh; một thời đại mà trong đó Đức Chúa Trời, vì những lý do khôn ngoan, sẽ quay lại, ít nhất ở một mức độ, với những tổ chức của Luật Cựu Ước. Và điều này, cuối cùng, đưa chúng ta đến vấn đề nền tảng thứ hai trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối, vốn là... 2. Thiên Niên Chỉ một lần trong mọi Kinh Thánh chúng ta tìm thấy nhắc đến một triều đại nghìn năm của Đấng Mê-si: trong chương 20 của sách Khải Huyền. Nhưng chương nhỏ đó đã gây ra một sự náo động thần học khổng lồ như thế nào! Một phần, điều này vì việc giải thích nó đã chứng tỏ khó khăn. Giăng đang nói về một nghìn năm theo nghĩa đen, hay con số này, giống như rất nhiều hình ảnh khác trong sách Khải Huyền, là một biểu tượng? Triều đại này của Đấng Christ xảy ra sau lần đến thứ hai của Ngài hay trước nó? Còn "sự sống lại đầu tiên" được nhắc ở đây: Nó là vật chất hay thuộc linh? Đấng Christ và các thánh đồ của Ngài cai trị trên thiên đàng hay trên trái đất? Và chính xác họ cai trị trên điều gì? Đây chỉ là một vài câu hỏi mà trên đó những nhà giải thích chân thành chia rẽ, khiến Hội Thánh nói chung khá khó khăn để khớp mảnh Kinh Thánh đặc biệt này vào câu đố cánh chung tổng thể. Tuy nhiên, điều quan trọng cần hiểu là lý do chính cho tranh cãi về Khải Huyền 20 không được tìm thấy trong chính chương. Đúng hơn, nó được tìm thấy trong kho tàng rộng lớn của những lời tiên tri Cựu Ước thúc đẩy Ý Tưởng Đại Diện Về Vương Quốc; vốn dường như dự báo một nền thần quyền Mô-se tập trung ở Palestine. Giờ rõ ràng rằng những người ủng hộ một cách giải thích chữ nghĩa về những lời tiên tri như vậy phải tìm một khe trong Dòng Thời Gian của Lịch Sử Cứu Rỗi mà trong đó chúng có thể được làm trọn theo nghĩa đen. Hay, để nói trường hợp chính xác hơn một chút, rõ ràng rằng họ phải tìm chỗ trong Lịch Sử Cứu Rỗi cho một giai đoạn "thần quyền" đặc biệt của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Hơn nữa, nó là một vấn đề khẩn cấp đáng kể rằng những nhà giải thích này tìm một sự bảo đảm Tân Ước rõ ràng để tin rằng Đức Chúa Trời quả thật đã lên kế hoạch một giai đoạn như vậy. Vì như chúng ta vừa thấy, trong Thời Đại Hội Thánh hiện tại Ngài chắc chắn không kêu gọi dân Giao Ước Mới của Ngài sống dưới một nền thần quyền Do Thái! Thật vậy, sự dạy dỗ tổng thể của các sách Phúc Âm và thư tín rõ ràng thù địch với bất kỳ gợi ý nào về một sự quay lại những tổ chức giờ đã làm trọn và giờ lỗi thời của Luật Mô-se. Vậy thì, những người theo chữ nghĩa tiên tri Cựu Ước đang trong một tình thế khó Tân Ước lớn! Và đây là lý do Khải Huyền 20 rất quan trọng với họ. Ở đây, họ lập luận, chúng ta tìm thấy một lời hứa Tân Ước rõ ràng về một giai đoạn tương lai của Vương Quốc của Đức Chúa Trời và Đấng Christ; một giai đoạn sẽ bắt đầu sau lần đến thứ hai của Đấng Christ vào cuối Thời Đại Hội Thánh hiện tại; một triều đại nghìn năm theo nghĩa đen của Đấng Mê-si, tập trung trong một Giê-ru-sa-lem trần gian; một sự cai trị thiên niên của Đấng Christ mà trong đó những lời tiên tri Cựu Ước về một Vương Quốc thần quyền cuối cùng sẽ được làm trọn theo nghĩa đen. Vì những nhà giải thích này lập luận rằng Đấng Christ sẽ đến lại trước giai đoạn này của Vương Quốc, họ thường được gọi là những người tiền thiên niên, và trường phái cánh chung của họ, thuyết tiền thiên niên. Đúng, những người tiền thiên niên làm một việc rất lớn về Thiên Niên. Giờ chúng ta thấy lý do, và cũng lý do tại sao đây là một trong ba điểm bùng phát tranh cãi nóng nhất trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối. 3. Sự Hoàn Tất Điểm bùng phát thứ ba và cuối cùng của tranh cãi cánh chung là sự Hoàn Tất. Các nhà thần học dùng từ này để mô tả phức hợp những sự kiện sẽ hoàn tất (tức là hoàn thành hay hoàn thiện hay đưa đến kết luận) cả những phán xét của Đức Chúa Trời và những hành động cứu chuộc của Ngài trong Đấng Christ. Bạn sẽ nhớ rằng cái nhìn truyền thống về sự Hoàn Tất khá đơn giản: Đấng Christ sẽ đến lại một lần, vào cuối thời đại gian ác hiện tại, để khiến kẻ chết sống lại, phán xét thế giới trong sự công chính, biến đổi vũ trụ vật chất, và khai mở Vương Quốc trong hình thức đầy trọn và cuối cùng của nó. Giờ hãy quan sát cẩn thận rằng cái nhìn đơn giản này về sự Hoàn Tất chỉ tương thích với một cái nhìn đơn giản về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Tức là, nó chỉ tương thích với một Vương Quốc xuất hiện trong hai giai đoạn đơn giản: Thời Đại Hội Thánh hiện tại (được khai mở vào Ngày Lễ Ngũ Tuần), tiếp nối bởi Thế Giới Đời Đời Sẽ Đến (được khai mở tại Lần Đến Thứ Hai của Đấng Christ). Bạn không thể có một sự Hoàn Tất đơn giản tất cả cùng một lúc mà không có cái nhìn hai giai đoạn đơn giản này về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Một khi điều này được hiểu, dễ thấy tại sao chính sự Hoàn Tất đã bị vướng vào tranh cãi thần học một cách đau đớn. Để nói vấn đề một cách ngắn gọn: Khoảnh khắc chúng ta nhân lên những giai đoạn của Vương Quốc, từ khoảnh khắc đó chúng ta cũng phải nhân lên những yếu tố (hay sự kiện) của sự Hoàn Tất. Ví dụ, khoảnh khắc chúng ta chèn một giai đoạn thiên niên của Vương Quốc giữa Thời Đại Hội Thánh và Thế Giới Sẽ Đến, từ khoảnh khắc đó chúng ta phải có Đấng Christ đến lại (ít nhất) hai lần: một lần vào đầu Thiên Niên, và một lần vào cuối của nó. Và vì điều này, chúng ta cũng phải hình dung Ngài chủ tọa (ít nhất) hai sự sống lại, hai sự phán xét, và hai sự biến đổi của thiên nhiên — vì Kinh Thánh khá nhấn mạnh rằng chính Đấng Christ, tại (những) Sự Đến của Ngài, sẽ làm mọi điều này (Giăng 5:19-29; Ma-thi-ơ 24-25, Công Vụ 17:31, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 50-58, Phi-líp 3:20-21, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10, 2 Phi-e-rơ 3:1-13). Vậy thì, Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối có liên quan đến sự Hoàn Tất không? Chắc chắn. Nhưng sự Hoàn Tất tự nó có phải là điểm mấu chốt thật của tranh cãi — nguồn sâu sắc, nền tảng của mọi nhầm lẫn — không? Chắc chắn không. Đúng hơn, gốc rễ thật của tranh cãi là những cái nhìn mâu thuẫn về cách giải thích đúng các lời tiên tri ấy, bản chất và những giai đoạn của Vương Quốc, và Thiên Niên của Khải Huyền 20 khớp vào phương trình ở đâu trên đời. Kinh nghiệm làm rõ dồi dào rằng những vị trí chúng ta đón nhận về những vấn đề này sẽ hình thành sâu sắc sự hiểu biết của chúng ta về vấn đề thứ ba và cuối cùng trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối: sự Hoàn Tất. Kết Luận Trong hành trình của chúng ta cho đến nay chúng ta đã trang bị cho mình để suy nghĩ rõ ràng và sâu sắc về Cuộc Tranh Luận Về Thời Cuối. Chúng ta đã thấy rằng giải thưởng lớn trong tranh cãi này — Chén Thánh của cánh chung học Kinh Thánh — là Dòng Thời Gian thật duy nhất của Lịch Sử Cứu Rỗi. Chúng ta đã giới thiệu những yếu tố chính của cánh chung học Kinh Thánh, những thời đại và sự kiện chúng ta hy vọng đặt đúng trên dòng thời gian đó. Chúng bao gồm: (1) Vương Quốc của Đức Chúa Trời, (2) Thiên Niên, (3) (sự trỗi dậy của) Kẻ Chống Đấng Christ, (4) Trận Chiến Cuối Cùng, (5) Sự Hiện Đến, (6) Sự Sống Lại của kẻ chết (và Sự Biến Đổi của Các Thánh Đồ Đang Sống), (7) Sự Cất Lên của các thánh đồ tại sự trở lại của Đấng Christ, (8) Sự Phán Xét Cuối Cùng, (9) Sự Hủy Diệt của trời và đất hiện tại bằng lửa, (10) Sự Giao Vương Quốc cho Đức Chúa Trời là Cha, và (11) sự đến của Vương Quốc trong hình thức đầy trọn, cuối cùng, và đời đời của nó. Chúng bao gồm: (1) Vương Quốc của Đức Chúa Trời, (2) Thiên Niên, (3) (sự trỗi dậy của) Kẻ Chống Đấng Christ, (4) Trận Chiến Cuối Cùng, (5) Sự Hiện Đến, (6) Sự Sống Lại của kẻ chết (và Sự Biến Đổi của Các Thánh Đồ Đang Sống), (7) Sự Cất Lên của các thánh đồ tại sự trở lại của Đấng Christ, (8) Sự Phán Xét Cuối Cùng, (9) Sự Hủy Diệt của trời và đất hiện tại bằng lửa, (10) Sự Giao Vương Quốc cho Đức Chúa Trời là Cha, và (11) sự đến của Vương Quốc trong hình thức đầy trọn, cuối cùng, và đời đời của nó. Rất quan trọng, chúng ta cũng đã cô lập ba vấn đề nền tảng lớn trong tranh cãi này, những vấn đề chia rẽ Hội Thánh và dẫn đến những bất đồng kéo dài về hình dạng chính xác của Lịch Sử Cứu Rỗi và sự Hoàn Tất. Chúng là: (1) Vương Quốc của Đức Chúa Trời, cả bản chất và những giai đoạn của nó, (2) ý nghĩa của Thiên Niên, và (3) cấu trúc của sự Hoàn Tất. Tuy nhiên, trong việc thảo luận những vấn đề này chúng ta đã thấy rằng cả ba thực ra xoay quanh một vấn đề thứ tư: cách giải thích đúng những lời tiên tri Cựu Ước về Vương Quốc sắp đến. Vậy thì, dường như chúng ta phải mở rộng danh sách những vấn đề nền tảng của chúng ta thành bốn: (1) bản chất và những giai đoạn của Vương Quốc của Đức Chúa Trời, (2) cách giải thích đúng Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước, (3) ý nghĩa của Thiên Niên, và (4) cấu trúc của sự Hoàn Tất. Bốn vấn đề này sẽ phục vụ làm bản đồ đường của chúng ta cho hành trình ahead. Giờ tại điểm này có thể dường như bước tiếp theo trong hành trình của chúng ta là rõ ràng: Chúng ta phải chuyển sang Kinh Thánh — và đặc biệt sang Tân Ước — và xem nó nói gì về vấn đề nền tảng đầu tiên, Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Tuy nhiên, nếu tôi thực hiện bước đó ngay lập tức, tôi sợ tôi sẽ phản bội thế hệ hiện tại của con cái Đức Chúa Trời (Thi Thiên 73:13). Do đó, để tử tế, tôi phải hơi tàn nhẫn; tôi phải gây một chút đau (chữa lành) cho bạn. Làm sao? Bằng cách giới thiệu bạn với những trường phái khác nhau của cánh chung học đương đại, giải thích cách mỗi trường phái xử lý bốn vấn đề nền tảng trong cuộc tranh luận này, và chỉ ra cách mỗi trường phái đặt những yếu tố khác nhau của cánh chung học Kinh Thánh trên dòng thời gian của Lịch Sử Cứu Rỗi. Đúng, điều này sẽ liên quan đến một số công việc. Và một lần nữa, nó có thể hơi đau đớn.
Nhưng những người Bê-rê tốt, hãy vững lòng! Một khi đã làm chủ những cái nhìn này, bạn sẽ ít bị đe dọa hơn nhiều bởi Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối, và tự tin hơn nhiều về việc tham gia nó. Quan trọng hơn nữa, bạn sau đó sẽ sẵn sàng cho phần thực sự thú vị, phần mà chúng ta nhận những Chìa Khóa Chính từ Vua Cao Cả của thiên đàng, cắm chúng vào những ổ khóa, mở cửa, và xem cái nhìn nào trong những cái nhìn này là lẽ thật của Ngài!
Chương 3 Các Lựa Chọn trong Thần Học Cánh Chung Kinh Thánh Tôi đã nói rằng việc nắm vững các lựa chọn đương đại trong thần học cánh chung Kinh Thánh là công việc khó nhọc, nhưng tôi không mong muốn nó phải là sự tra tấn. Vì vậy, tôi đã cố giữ cuộc thảo luận hiện tại đơn giản nhất có thể. Mục tiêu của tôi là giới thiệu các quan điểm cạnh tranh về Lịch Sử Cứu Rỗi trong hình thức căn bản nhất của chúng. Tôi sẽ không đào sâu nhiều vào lịch sử của chúng, hay những nền tảng Kinh Thánh (được cho là) của chúng, hay chi tiết của chúng, hay những sửa đổi (vô tận) của quan điểm cụ thể này hay kia. Tôi cũng sẽ không (ở đây) phê bình bất kỳ trường phái tư tưởng nào trong những trường phái này. Một giới thiệu đơn giản phải là quá đủ để đạt được điều cần thiết duy nhất: sự rõ ràng về bản chất căn bản của mỗi lựa chọn cánh chung, để chúng ta có thể đem nó — và chính mình — đến chân của Vua Cao Cả của thiên đàng để Ngài phán xét. Trong cuộc thảo luận sắp tới, chúng ta sẽ xem xét năm quan niệm về Lịch Sử Cứu Rỗi hiện đang được các Cơ Đốc nhân tin Kinh Thánh đón nhận. Trong mỗi trường hợp, tôi sẽ đưa ra một tóm tắt lịch sử ngắn gọn, trích dẫn những người ủng hộ hiện đại chính, và rồi giải thích cách trường phái cụ thể này hiểu bốn vấn đề nền tảng của thần học cánh chung Kinh Thánh: Vương Quốc của Đức Chúa Trời, cách giải thích đúng đắn về Lời Tiên Tri Cựu Ước về Vương Quốc, Thiên Niên, và Sự Viên Mãn. Cách tiếp cận của tôi sẽ đại khái theo thứ tự thời gian, xem xét các quan điểm cũ trước và các quan điểm gần đây hơn sau. Để kết luận, tôi sẽ cho thấy cách năm quan điểm có thể được chia thành hai loại đơn giản, điều tôi sẽ gọi là Thiên niên tương lai và Thiên niên hiện tại. Nói cách khác, cuối cùng thực ra chỉ có hai quan điểm căn bản trong vòng đầu cánh chung. Đó là tin tốt. Nó có nghĩa là Kinh Thánh không phải là một cánh đồng màu mỡ cho sự suy đoán cánh chung tràn lan; rằng những dạy dỗ căn bản của nó về Vương Quốc và Sự Viên Mãn là khá rõ ràng; và rằng không một Cơ Đốc nhân sáng suốt nào cần phải bị choáng ngợp hay bị đánh bại bởi Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng. Tóm lại, với sự giúp đỡ của Đức Chúa Trời — và với Những Chìa Khóa Chính — chúng ta phải hoàn toàn có thể chọn được người chiến thắng! 1. Thuyết Vô Thiên Niên Từ vô thiên niên có nghĩa là không có thiên niên. Tuy nhiên, những người vô thiên niên không phủ nhận sự tồn tại của một thiên niên, chỉ phủ nhận rằng nó bắt đầu sau sự tái lâm và rằng nó sẽ kéo dài một ngàn năm theo nghĩa đen. Thay vào đó, họ dạy rằng một ngàn năm trong Khải Huyền 20 tượng trưng cho Thời Đại Công Bố hiện tại, trong thời gian đó Đấng Christ cai trị cùng với (linh hồn đã qua đời của) các thánh đồ Ngài trên thiên đàng. Những người vô thiên niên, vậy thì, là “những người thiên niên hiện tại.” Trong sách của ông, The Momentous Event, W. J. Grier đã cho thấy rằng, trái với niềm tin phổ biến, đa số các giáo phụ Hội Thánh đầu tiên là người vô thiên niên. Họ bao gồm Clement của Rô-ma, Polycarp, (các) tác giả của The Didache, Barnabas, Caius của Rô-ma, Hippolytus, và Origen. Vào đầu thế kỷ thứ tư, Lactantius là nhà thần học đáng chú ý duy nhất bảo vệ thuyết tiền thiên niên. Không lâu sau đó, Eusebius, Athanasius, và Augustine đã hoàn toàn đặt nó yên nghỉ cho đến thời kỳ sau Cải Chánh. Đáng chú ý, các tín điều đầu tiên đều là vô thiên niên: (hình thức đầu tiên của) Tín Điều Các Sứ Đồ (thế kỷ thứ 3), Tín Điều Nicene (thế kỷ thứ 4) và Tín Điều Athanasian (thế kỷ thứ 6). Mặc dù Augustine ban đầu đón nhận thuyết tiền thiên niên, sau đó ông xem nó là một sự hiểu biết “xác thịt” về lời tiên tri Kinh Thánh. Theo thời gian, ông đã trình bày cách quyền năng một cách giải thích biểu tượng về Khải Huyền 20 xác định sự cai trị thiên niên của Đấng Christ với sự cai trị thuộc linh của Ngài trên các thánh đồ (cả trên thiên đàng lẫn trên đất); một sự cai trị sẽ nắm quyền trong suốt toàn bộ Thời Đại Công Bố. Như chúng ta đã thấy, quan điểm này nhanh chóng trở thành chính thống giữa các cộng đồng Công Giáo La Mã và Chính Thống Giáo, và sau đó, với những sửa đổi nhỏ, giữa đa số các hội thánh Tin Lành cũng vậy. Như vậy, thuyết vô thiên niên là “quan điểm truyền thống” mà tôi đã nói đến trong nghiên cứu của chúng ta. Những người bảo vệ đương đại của thuyết vô thiên niên bao gồm Greg Beale, Floyd Hamilton, Anthony Hoekema, Dennis Johnson, Kim Riddlebarger, Sam Storms, và Rodman Williams. Là lựa chọn cánh chung đơn giản nhất cho đến nay, thuyết vô thiên niên đưa ra một bức tranh rất súc tích về Lịch Sử Cứu Rỗi. Trong thời Cựu Ước, các nhà tiên tri đã dùng ngôn ngữ và hình ảnh của Luật Môi-se để đưa ra một sự mặc khải được che giấu về Vương Quốc sắp đến của Đức Chúa Trời. Vì vậy, OTKP chỉ có thể được hiểu dưới ánh sáng sáng hơn của Tân Ước, nơi lẽ thật chính xác về bản chất và các giai đoạn của Vương Quốc của Đức Chúa Trời cuối cùng được mặc khải. Augustine lần đầu tiên trình bày nguyên tắc giải kinh hướng dẫn của thuyết vô thiên niên, nói cách ngắn gọn: “Giao Ước Cũ là Giao Ước Mới được giấu kín; Giao Ước Mới là Giao Ước Cũ được mặc khải.” Được trang bị bằng nguyên tắc này, những người vô thiên niên đưa ra một cách giải thích tượng trưng, theo Giao Ước Mới về nhiều lời tiên tri Cựu Ước về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Về chính Vương Quốc, những người vô thiên niên trước hết và trên hết chuyển sang các sách Phúc Âm và các thư tín, lập luận từ chúng rằng Vương Quốc bước vào thế giới chỉ trong hai giai đoạn. Giai đoạn thứ nhất là Thời Đại Công Bố, cũng được gọi là Vương Quốc của Con. Nó bắt đầu tại Lễ Ngũ Tuần, khi Hội Thánh được sinh ra, và kết thúc tại sự tái lâm, khi chính Đấng Christ hoàn thành kế hoạch cứu rỗi của Đức Chúa Cha. Trong giai đoạn này của Vương Quốc, Đấng Christ cai trị Hội Thánh của Ngài từ thiên đàng bởi Đức Thánh Linh, ngồi ở bên hữu của Đức Chúa Cha là Vua Cao Cả của thiên đàng; là Vua trung gian của vũ trụ. Rất quan trọng, đây không là gì khác hơn sự cai trị thiên niên của Đấng Christ được nói đến trong Khải Huyền 20, một sự cai trị trong đó linh hồn của các thánh đồ đã qua đời hiện đang chia sẻ như một phần thưởng cho sự trung tín trong suốt đời họ trên đất. Giai đoạn thứ hai của Vương Quốc là Thế Giới Sẽ Đến, hay trời mới và đất mới. Nó cũng có thể được gọi là Vương Quốc của Cha, vì nó bắt đầu khi Đấng Christ — trong hành động cuối cùng của Ngài trong Sự Viên Mãn — trao lại Vương Quốc đã được vinh hiển của Ngài (tức là một nhân loại hoàn toàn mới và một thế giới vật chất hoàn toàn mới) cho Đức Chúa Trời là Cha. Vì nó dựa trên một quan điểm hai giai đoạn đơn giản về Vương Quốc, quan điểm vô thiên niên về Sự Viên Mãn cũng khá đơn giản — và do đó khá quyền năng và oai nghiêm. Khi thời đại gian ác hiện tại đến hồi kết thúc, Hội Thánh lữ hành hoàn thành sứ mạng truyền giáo toàn cầu của nàng, cuối cùng vui mừng thấy khối lượng lớn người Do Thái quay về với Đấng Mê-si của họ dưới sự rao giảng Phúc Âm trung tín. Nhưng bây giờ hệ thống thế gian sa ngã chìm vào sự tối tăm thuộc linh sâu sắc nhất, ít nhiều nổi loạn hoàn toàn chống lại Đức Chúa Trời, Đấng Christ và sự công chính. Những sự phán xét của Đức Chúa Trời — thịnh hành trong suốt toàn bộ Thời Đại Hội Thánh — gia tăng. Sự vô pháp tràn lan, với nhiều tín đồ xưng nhận sa ngã khỏi đức tin. Khi Sa-tan giờ đây được thả ra khỏi sự ngăn trở của Đức Chúa Trời, Kẻ địch lại Đấng Christ xuất hiện, lừa dối các quốc gia bằng một phúc âm giả được củng cố bởi các dấu kỳ và phép lạ giả. Sự trỗi dậy của hắn kích hoạt một mùa đại nạn toàn cầu ngắn ngủi nhưng đầy chấn động chưa từng có. Nó được đặc trưng bởi sự bắt bớ dữ dội đối với Hội Thánh thuộc linh chân thật, nhưng cũng bởi những sự phán xét nghiêm trọng của Đức Chúa Trời — những cảnh báo cho toàn thể nhân loại rằng Sự Phán Xét Cuối Cùng hiện đang ở trước cửa. Cuối cùng, trước một bầu trời hoàn toàn tối đen, Đấng Christ đã được vinh hiển xuất hiện trên các tầng trời, lao về phía đất cùng với tất cả các thiên sứ thánh và tất cả linh hồn của các thánh đồ đã qua đời. Liên tiếp nhanh chóng, các yếu tố khác nhau của Sự Viên Mãn giờ đây mở ra: Đấng Christ làm kẻ chết sống lại (cả người được cứu lẫn người không được cứu), biến đổi người đang sống, và, qua sự phục vụ của các thiên sứ, cất tất cả họ lên nơi không trung, nơi cùng nhau họ xuất hiện trước ngai phán xét của Đấng Christ. Trong khi đó, đất và các việc của nó bị hủy diệt bởi lửa, Gehenna (hay Hồ Lửa) xuất hiện trong khoảng trống của không gian (hay có thể trong một chiều kích hoàn toàn khác), và một đất mới xuất hiện từ tro tàn của đất cũ. Kẻ ác (cả người lẫn ma quỷ) bị quăng vào hỏa ngục. Và rồi, với vũ trụ được thanh tẩy khỏi mọi sự ác, Đấng Christ và Cô Dâu đã được vinh hiển của Ngài giáng xuống thế giới mới tươi đẹp phía dưới. Là hành động cuối cùng của sự cai trị trên trời của Ngài, Đấng Christ trao lại Vương Quốc vinh hiển, đã hoàn thành này cho Đức Chúa Cha, để Đức Chúa Trời (và Đấng Christ) — trong suốt các thời đại vô tận sắp đến — có thể là mọi sự trong mọi sự. Một lần nữa, kế hoạch vô thiên niên về Lịch Sử Cứu Rỗi đã là báo cáo của đa số — quan điểm truyền thống của Hội Thánh — trong suốt gần như mọi thế hệ. Rõ ràng, sự đơn giản lớn của nó có trọng lượng nặng nề ủng hộ nó. Tuy nhiên, câu hỏi vẫn còn, là liệu nó có phải là sự dạy dỗ chân thật của Kinh Thánh hay không. Một số người nói rằng Đức Chúa Trời, trong những ngày cuối cùng này, đang đem đến một sự hiểu biết mới và sâu sắc hơn về thần học cánh chung Kinh Thánh. Những người khác đáp lại rằng Sa-tan, trong những ngày cuối cùng này, đã làm việc quá giờ để làm mờ và phá hoại lẽ thật ban sự sống của lẽ thật cũ. Ai đúng? Trong các trang sắp tới, chúng ta sẽ cố gắng hết sức để trả lời câu hỏi cực kỳ quan trọng này. 2. Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử Quan điểm này được gọi là tiền thiên niên vì nó dạy rằng Đấng Christ sẽ trở lại trước một sự cai trị một ngàn năm trên đất. Nó được gọi là lịch sử vì, theo một số người, nó là quan điểm chi phối của Hội Thánh đầu tiên, và vì, dưới nhiều hình thức khác nhau, nó đã xuất hiện trong suốt phần lớn Lịch Sử Hội Thánh. Có hai loại thuyết tiền thiên niên lịch sử (HP). Loại thứ nhất có thể được gọi là thuyết tiền thiên niên lịch sử Giao Ước Mới (hay Cơ Đốc) (NCHP). Đặc điểm chính của nó là nó đặt Hội Thánh ở trung tâm của kịch bản thiên niên. Ở đây, OTKP được làm trọn dưới Giao Ước Mới, dù trong Thời Đại Công Bố, Thiên Niên, hay Thế Giới Sẽ Đến. Vì vậy, NCHP không dự báo sự tôn cao của Y-sơ-ra-ên quốc gia trong Thiên Niên, hay sự trở lại các quy định Cựu Ước như thờ phượng trong đền thờ, tế lễ bằng thú vật, và các lễ Do Thái. Trái lại, Thiên Niên là giai đoạn đó trong Lịch Sử Cứu Rỗi nơi Vương Quyền của Đấng Christ được minh chứng và tôn vinh cách công khai trong một vũ trụ đã được đổi mới (nhưng chưa được hoàn thiện), và nơi dân Giao Ước Mới trung tín của Ngài được ban thưởng bằng cách chia sẻ trong sự cai trị chiến thắng trên đất của Ngài. Tất cả những người tiền thiên niên trước Nicene đều thuộc phái này. Họ bao gồm Papias, Justin Martyr, Irenaeus, Tertullian, phái Montanist, và Lactantius. Sau Augustine, NCHP bị thuyết vô thiên niên làm lu mờ trong hơn một ngàn năm. Tuy nhiên, trong thế kỷ thứ 17 và 18, một số nhà lãnh đạo Tin Lành đã lại đón nhận nó. Họ bao gồm Johann Alsted, Cotton Mather, Philipp Spener, Joseph Bengel, John Gill, Joseph Mede, và Charles Wesley. Một số người trong số này trông đợi một sự quy đạo thời cuối của người Do Thái, nhưng ít người nếu có trông đợi một sự khôi phục Y-sơ-ra-ên quốc gia trong Thiên Niên. Trong thế kỷ thứ 19, nhiều người tiền thiên niên bắt đầu thử nghiệm với một cách giải thích nghĩa đen hơn về OTKP, và do đó cho thấy một sự quan tâm gia tăng đến tương lai của Y-sơ-ra-ên tại Palestine.
Theo thời gian, điều này dẫn đến sự chiến thắng của thuyết tiền thiên niên phân kỳ, với trọng tâm chưa từng có của nó vào vinh quang thiên niên của Y-sơ-ra-ên. Tuy nhiên, kể từ giữa thế kỷ thứ 20, một số lượng lớn người Tin Lành, theo sự dẫn dắt của nhà thần học George Ladd, đã từ chối Thuyết Phân Kỳ và lại trở về với NCHP cổ điển. Nổi bật trong số họ là Clarence Bass, Millard Erickson, Jim Hamilton, Grant Osborne, J. Barton Payne, và John Piper. Có thể cho rằng, đây là quan điểm của đa số các nhà thần học Mỹ ngày nay, mặc dù không phải của các mục sư và những người ngồi trên ghế nhà thờ. Tuy nhiên, có một hình thức thứ hai của HP. Một lần nữa, nó xuất hiện chủ yếu trong thế kỷ thứ 19, khi nhiều người Tin Lành đón nhận một cách giải thích nghĩa đen hơn về OTKP. Tất cả họ đồng ý rằng trước sự tái lâm, Đức Chúa Trời sẽ khôi phục và làm sống lại Y-sơ-ra-ên quốc gia tại Palestine; nhiều người khẳng định rằng Ngài cũng sẽ tôn cao quốc gia đó trong Thiên Niên. Đoàn người của họ rất ấn tượng. Nó bao gồm David Baron, Andrew và Horatio Bonar, Franz Delitzsche, Robert M'Cheyne, George Peters, J. C. Ryle, Charles Spurgeon, Samuel Tregelles, và Nathaniel West. Vì trọng tâm của nó vào tương lai của Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc, chúng ta có thể gọi quan điểm này là thuyết tiền thiên niên lịch sử Giao Ước Cũ (hay Do Thái) (OCHP). Mặc dù có sự khác biệt giữa họ, hầu hết những người OCHP sẽ tán thành bản phác thảo sau về Lịch Sử Cứu Rỗi. Trong thời Cựu Ước, Đức Chúa Trời đã hứa, báo trước và chuẩn bị cho một Vương Quốc cánh chung sẽ xuất hiện trong ba giai đoạn: Thời Đại Hội Thánh của việc Công Bố Phúc Âm, Thiên Niên, và Thế Giới Sẽ Đến. Sứ mạng của Hội Thánh sẽ tiến triển trong lịch sử cách không thể sai, mặc dù với khó khăn lớn. Về cuối thời đại, thế giới sẽ chìm vào sự tối tăm thuộc linh sâu sắc, qua đó kích hoạt sự trỗi dậy của Kẻ địch lại Đấng Christ, một mùa đại nạn ngắn ngủi (tức là sự bắt bớ), và sự bội đạo của nhiều tín đồ xưng nhận. Rồi Đấng Christ sẽ trở lại. Khi Ngài đến (hay ngay trước đó), khối lượng lớn người Do Thái, giờ đây đã trở về Palestine, sẽ quy đạo. Hành động trong sự phán xét, Ngài sẽ hủy diệt Kẻ địch lại Đấng Christ và những người đi theo hắn, và rồi giam Sa-tan vào vực sâu. Hành động trong sự cứu chuộc, Ngài sẽ làm sống lại các thánh đồ của mọi thời đại (hay chỉ các vị tử đạo mà thôi), vinh hiển hóa các tín đồ đang sống, phần nào cất đi sự rủa sả khỏi đất, và chào đón những người Do Thái tin và những đứa con được tha của những người không tin vào Thiên Niên. Bấy giờ bắt đầu giai đoạn thần quyền của Vương Quốc, khi Đa-vít cánh chung của Đức Chúa Trời và Hội Thánh đã được vinh hiển của Ngài cai trị trên Y-sơ-ra-ên và các quốc gia. Vương quyền của Ngài phát ra từ Giê-ru-sa-lem trên đất, nơi (theo một số người) một đền thờ mới vinh hiển tọa lạc, các tế lễ bằng thú vật kỷ niệm được dâng lên, và các lễ Môi-se xưa được tuân giữ. Mặc dù nó quả thật là một mùa hòa bình phổ quát, Thiên Niên kết thúc, một cách bí ẩn, bằng chiến tranh: Được thả ra khỏi vực sâu, Sa-tan dùng quyền năng lừa dối của hắn để xúi giục một cuộc nổi loạn toàn cầu chống lại Đấng Christ và các thánh đồ thiên niên. Nhưng Đức Chúa Trời lập tức bước vào để lửa giáng xuống từ trời, những kẻ phản loạn bị thiêu đốt, và Sa-tan bị quăng vào Hồ Lửa. Điều này đem đến Sự Viên Mãn (cuối cùng), trong đó Đức Chúa Trời làm kẻ chết ác sống lại (và, theo một số người, các thánh đồ thiên niên), phán xét thế gian trong sự công chính, hủy diệt vũ trụ hiện tại bằng lửa, và dựng nên trời mới và đất mới. Như vậy bắt đầu giai đoạn thứ ba của Vương Quốc, trong đó người Do Thái và người ngoại bang đời đời ở cùng nhau với Đức Chúa Trời như một Hội Thánh đã được vinh hiển duy nhất trong Thế Giới Sẽ Đến. Sau khi loại bỏ trọng tâm của nó vào Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc và một vương quốc thần quyền tương lai tại Palestine, đây là cách hầu hết những người tiền thiên niên NC nhìn tiến trình của Lịch Sử Cứu Rỗi. Hãy quan sát từ Dòng Thời Gian của chúng ta rằng bằng cách chọn một Thiên Niên tương lai, cả hai hình thức của HP đều đòi hỏi hai lần mỗi biến cố cánh chung lớn, dù là những trận chiến cuối cùng, những lần đến của Đấng Christ, những sự sống lại, những sự phán xét, hay những sự biến đổi vũ trụ. Trong các trang sắp tới, chúng ta sẽ tìm hiểu liệu Tân Ước có thật sự xác nhận phiên bản phức tạp này của Sự Viên Mãn, và, thật vậy, toàn bộ kịch bản HP hay không. 1 3. Thuyết Hậu Thiên Niên Thuyết hậu thiên niên là một loài của thuyết vô thiên niên. Giống như thuyết vô thiên niên, nó dạy rằng Đấng Christ sẽ trở lại một lần sau Thiên Niên. Tuy nhiên, không giống thuyết vô thiên niên, nó rất lạc quan về sự tiến triển của Phúc Âm trong Thời Đại Công Bố. Những hạt giống của phái này được gieo bởi chính Augustine, người cảm thấy khá tin tưởng về quyền năng cứu chuộc và sự tăng trưởng tương lai của Thành của Đức Chúa Trời (tức là Hội Thánh). Trong thời Cải Chánh, một số nhà thần học Hà Lan đã tinh chỉnh quan điểm của ông, khẳng định rằng một ngàn năm trong Khải Huyền 20 tượng trưng cho một phần sau đó của Thời Đại Hội Thánh, trong thời gian đó thế giới sẽ ít nhiều được Cơ Đốc hóa hoàn toàn, và người Do Thái quy đạo và trở về quê hương xưa của họ. Mặc dù khó có thể là báo cáo của đa số của Hội Thánh, thuyết hậu thiên niên đã có một số người bảo vệ sắc sảo. Trong nước Anh thế kỷ thứ 17, nó xuất hiện trong Tuyên Bố Savoy, và trong các trước tác của Daniel Whitby và John Owen. Nhiều người Thanh Giáo Mỹ, như John Cotton và Jonathan Edwards, là những người hậu thiên niên. Họ tin rằng Đức Chúa Trời đang dùng thí nghiệm Mỹ theo một cách đặc biệt để thúc đẩy Vương Quốc của Ngài trên đất. Các nhà thần học Princeton Charles Hodge và Benjamin Warfield cũng là người hậu thiên niên, cũng như người Báp-tít Cải Chánh, Augustus Strong. Các trước tác của họ đã khiến không ít anh em Cải Chánh của họ đón nhận lựa chọn cánh chung này. Trong thời đại của chúng ta, Lorraine Boettner, John Jefferson Davis, Marcellus Kik, Keith Mathison, và Doug Wilson đã phục vụ như những người ủng hộ hàng đầu của thuyết hậu thiên niên. Các môn đồ của Rousas Rushdoony — người sáng lập một trường phái thần học gọi là Chủ Nghĩa Tái Thiết Cơ Đốc — cũng là người hậu thiên niên. Họ bao gồm Greg Bahnsen, Ken Gentry, Gary North, và Martin Selbrede. Giống như những người vô thiên niên, những người hậu thiên niên giải thích OTKP ít nhiều theo nghĩa tượng trưng, và như được làm trọn trong Thời Đại Công Bố và Trạng Thái Cuối Cùng. Tuy nhiên, không giống những người anh em họ vô thiên niên của họ, họ lập luận rằng nhiều lời tiên tri trong những lời tiên tri này dự báo một sự chiến thắng toàn cầu của Phúc Âm trong (một phần nào đó của) Thời Đại Hội Thánh, kết quả là xã hội thế giới sẽ trở nên ngày càng trong sạch, hòa bình và thịnh vượng. Những người hậu thiên niên không đồng ý về cách chính xác giải thích một ngàn năm trong Khải Huyền 20. Một số người xác định nó với toàn bộ Thời Đại Công Bố, những người khác với một ngàn năm cuối cùng của nó, những người khác nữa với một mùa có độ dài không xác định nằm gần cuối thời đại gian ác hiện tại, một mùa sẽ bắt đầu bằng một sự trói buộc đặc biệt, thời cuối của Sa-tan, có thể vào lúc Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc nói chung quy đạo (đây là quan điểm tôi đã vẽ trong sơ đồ ở trên). Tuy nhiên, tất cả đều đồng ý rằng quỹ đạo căn bản của lịch sử Hội Thánh, bất chấp những bước lùi thỉnh thoảng, là một quỹ đạo chiến thắng của phúc âm. Về những ngày cuối cùng của Thời Đại Công Bố, hầu hết những người hậu thiên niên trông đợi một sự quy đạo của phần lớn người Do Thái dưới sự rao giảng Phúc Âm. Ngoài ra, họ miễn cưỡng thừa nhận rằng Khải Huyền 20:7-10 quả thật dự báo một cuộc nổi loạn cuối cùng, toàn cầu chống lại Đấng Christ và dân trung tín của Ngài. Tuy nhiên, họ khăng khăng rằng nó sẽ có thời gian rất ngắn và phần lớn không thành công. Khoảng gián đoạn đau đớn này — thật không phù hợp với những năm tháng phước lành trước đó — sẽ nhanh chóng dẫn đến sự tái lâm, các yếu tố khác nhau của Sự Viên Mãn, và Thế Giới Sẽ Đến. Như vậy, đối với hầu hết những người hậu thiên niên, locus chân thật của chiến thắng của Đấng Christ trên các quyền lực của sự ác là chính Thời Đại Công Bố, với lần đến thứ hai của Đấng Christ phục vụ phần lớn như một viên đá đỉnh vinh hiển cho tất cả những gì Ngài đã có thể thực hiện trước đó qua sự rao giảng trung tín của dân Ngài. Kinh Thánh có biện minh cho kịch bản lạc quan này không? Và tiến trình của Lịch Sử Hội Thánh cho đến nay có xác nhận nó không? Trong các trang sắp tới, chúng ta sẽ giữ những câu hỏi quan trọng này rất nhiều trong tâm trí. 4. Thuyết Tiền Thiên Niên Phân Kỳ (Thuyết Phân Kỳ) Thuyết Phân Kỳ là một hình thức tiền thiên niên tương đối gần đây, rất phức tạp và ngày càng gây tranh cãi. Nó được phát triển vào giữa thế kỷ thứ 19 tại Anh bởi John Darby, một nhà văn sung mãn và nhà lãnh đạo thần học của Phong Trào Anh Em Plymouth nhỏ nhưng có ảnh hưởng. Trong một ngày khi chủ nghĩa tự do thần học đang làm mục nát nền tảng của Tin Lành chính thống, những người theo thuyết phân kỳ trung thành giữ một quan điểm cao về Kinh Thánh, và như vậy đã giành được ân huệ giữa những người bảo thủ tin Kinh Thánh. Ngoài ra, khi thế kỷ thứ 20 đầy giết chóc tiến triển, cách giải thích của họ về lời tiên tri Kinh Thánh — vốn quyết liệt bi quan về tương lai của xã hội thế giới — dường như làm sáng tỏ tốt những thời kỳ hỗn loạn mà người ta đang sống. Vì tất cả những lý do này, Thuyết Phân Kỳ đã được hưởng một lượng người đi theo. Nó bao gồm một số nhà biện hộ tận tâm — những người như C. I. Scofield, Harry Ironside, Wm. Blackstone, và A. C. Gabelein. Trong khi đó, nhà truyền giáo D. L. Moody đã làm nhiều việc để truyền bá thần học cánh chung mới giữa các tín đồ Cơ Đốc bình dân, cũng như Kinh Thánh Tham Khảo Scofield phổ biến và Phong Trào Hội Nghị Tiên Tri. Theo thời gian, các trường cao đẳng Kinh Thánh và chủng viện theo thuyết phân kỳ bắt đầu mọc lên, từ đó tuôn ra một dòng liên tục các giáo viên, mục sư, nhà văn và diễn giả hội nghị. Những người ủng hộ đương đại quen thuộc của Thuyết Phân Kỳ bao gồm William Criswell, Norman Geisler, Dave Hunt, Thomas Ice, John Hagee, David Jeremiah, Tim LaHaye, Hal Lindsey, John MacArthur, Joel Rosenberg, Charles Ryrie, Chuck Smith, Charles Swindoll, Jack Van Impe, và John Walvoord. Ngay tại trung tâm của Thuyết Phân Kỳ là một luận đề mới lạ và rất gây tranh cãi, đó là Đức Chúa Trời luôn luôn có hai kế hoạch riêng biệt cho hai dân riêng biệt: Y-sơ-ra-ên và Hội Thánh. Niềm tin này được phản ánh trong bức tranh của nó về Lịch Sử Cứu Rỗi, vốn được chia thành bảy thời kỳ phân phối khác nhau. Ở đây, một thời kỳ phân phối được định nghĩa là một khoảng thời gian trong đó Đức Chúa Trời thử nghiệm con người theo một cách đặc biệt. Vì vậy, Thời Đại Hứa Hẹn và Chuẩn Bị được chia thành bốn thời kỳ phân phối riêng biệt, mỗi thời kỳ được đặc trưng bởi một thử nghiệm khác nhau: Lương Tâm (A-đam), Chính Quyền Con Người (Nô-ê), Lời Hứa (Áp-ra-ham), và Luật Pháp (Môi-se/Y-sơ-ra-ên). Trong số này, thời kỳ thứ tư nổi bật đặc biệt lớn, vì trong mùa rắc rối này của sự thất bại đạo đức của Y-sơ-ra-ên, Đức Chúa Trời, qua các nhà tiên tri của Ngài, ngày càng hứa rằng Ngài sẽ khôi phục dân (đã bị tản lạc) của Ngài về quê hương của họ tại Ca-na-an, sai cho họ một Vua Mê-si, và thiết lập một chế độ thần quyền toàn cầu với Y-sơ-ra-ên là đầu và dân ngoại là đuôi. Nói cách khác, những người theo thuyết phân kỳ giải thích lời tiên tri Cựu Ước về Vương Quốc khá theo nghĩa đen, và do đó dự báo một “thời kỳ phân phối của Vương Quốc” trong tương lai trong đó dân trên đất của Đức Chúa Trời — Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc — sẽ lại tọa lạc tại Palestine, cai trị và trị vì cách chiến thắng cùng với Đấng Mê-si của họ trên các quốc gia của thế giới. Điều này đưa chúng ta đến thời đại Tân Ước. Ở đây, Đức Chúa Trời cuối cùng sai Con Ngài vào thế giới với mục đích rõ ràng là ban Vương Quốc thần quyền đã hứa cho Y-sơ-ra-ên. Tuy nhiên, như Tân Ước làm rõ cách đau đớn, Y-sơ-ra-ên phần lớn từ chối ăn năn và tin cậy nơi Đấng Christ, qua đó thất bại trong thử nghiệm của họ và đánh mất Vương Quốc. Nhưng điều này không đánh vần cái chết của những lời hứa về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Thay vào đó, Đức Chúa Trời đơn giản hoãn thời kỳ phân phối của Vương Quốc cho đến Thiên Niên (Ma-thi-ơ 11:20tt). Trong khi đó, vào khoảng giữa chức vụ trên đất của Ngài, Đấng Christ vén màn một kế hoạch mới, được Đức Chúa Trời định để dựng nên một dân mới, thuộc về trời, và giới thiệu một thời kỳ phân phối mới, thuộc về trời: Thời Kỳ Phân Phối của Hội Thánh (Ma-thi-ơ 13:1tt). Thời kỳ phân phối này đôi khi được gọi là “hình thức mầu nhiệm” của Vương Quốc, vì ở đây Đấng Christ quả thật cai trị các thánh đồ của Ngài, nhưng chỉ từ bên trong, bởi Đức Thánh Linh của Ngài. Rất quan trọng, những người theo thuyết phân kỳ khăng khăng rằng kế hoạch mới này là một mầu nhiệm thuần túy; rằng các nhà tiên tri Cựu Ước không bao giờ thấy trước hay nói về nó chút nào; rằng Đấng Christ đã giới thiệu nó hoàn toàn de novo trong những ngày Ngài ở trong xác thịt, khi Ngài thấy rằng quốc gia Do Thái sẽ từ chối Ngài, thậm chí cho đến chết. Và đó, tất nhiên, chính xác là điều đã xảy ra, kết quả là vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, Đấng Christ đã bị đóng đinh, đã sống lại, đã thăng thiên và đã được vinh hiển quả thật đã sinh ra một dân thuộc về trời, tuôn đổ Đức Thánh Linh trên những người thuộc về Ngài, và đặt họ — và tất cả những ai sau đó sẽ tin báo cáo của họ — cùng với Ngài trong những nơi trên trời ở bên hữu của chính Đức Chúa Cha. Điều này đưa chúng ta đến phần phức tạp nhất của hệ thống phân kỳ, phần đề cập đến các biến cố sẽ xảy ra tại — và sau — lúc kết thúc Thời Đại Hội Thánh. Tôi sẽ phác thảo nó đơn giản nhất có thể. Trước hết đến sự cất lên bí mật. Đây là “giai đoạn một” của sự tái lâm, giai đoạn trong đó Đấng Christ xuống từ trời vì các thánh đồ của Ngài, đến nơi không trung ngay phía trên đất. Vào lúc đó, Ngài làm cho những Cơ Đốc nhân “đang ngủ” (tức là đã chết) sống lại, biến đổi người đang sống, thâu góp họ về với Ngài trên bầu trời, và đem họ lên thiên đàng, nơi, trong bảy năm tiếp theo, họ vui hưởng Tiệc Cưới của Chiên Con. Một lần nữa, sự cất lên là một biến cố “bí mật”: Không một người (không tin) nào trên đất thấy Đấng Christ trở lại hay thâu góp các thánh đồ của Ngài để gặp Ngài tại nơi không trung. Ngoài ra, nó là một biến cố “cận kề”: Không ai có thể biết khi nào nó sẽ xảy ra, vì Kinh Thánh không cung cấp cho chúng ta dấu hiệu cụ thể nào để chúng ta có thể biết rằng sự cất lên bí mật đang ở gần. Tiếp theo đến Cơn Đại Nạn. Dựa trên một cách giải thích độc đáo và khá theo nghĩa đen về Đa-ni-ên 9, những người theo thuyết phân kỳ lập luận rằng Cơn Đại Nạn sẽ kéo dài bảy năm. Trong thời gian này, 144.000 người Do Thái đã quy đạo sẽ rao giảng “phúc âm của Vương Quốc” cho mọi quốc gia — tin tốt lành về sự cai trị thiên niên sắp đến của Đấng Christ, và về việc tiếp cận nó qua đức tin nơi Ngài. Khi họ rao giảng, nhiều người Do Thái và người ngoại bang sẽ tin. Tuy nhiên, vào giữa Cơn Đại Nạn, Kẻ địch lại Đấng Christ sẽ bước lên sân khấu lịch sử. Khi hắn làm như vậy, toàn thể thế giới sẽ đi theo hắn, các tín đồ sẽ chịu sự bắt bớ dữ dội, và Đức Chúa Trời sẽ tuôn đổ những sự phán xét cảnh báo khủng khiếp trên đất. Mùa ba năm rưỡi này — Cơn Đại Nạn Lớn — sẽ kết thúc bằng Trận Ha-ma-ghê-đôn, một cuộc xung đột quân sự tập trung tại Palestine sẽ khó mà bắt đầu trước khi Đấng Christ trở lại cách hữu hình, trong quyền năng và vinh quang, để giải cứu dân (phần lớn là Do Thái) bị bao vây của Ngài và hủy diệt kẻ thù của họ. Đây là “giai đoạn hai” của sự tái lâm (cũng được gọi là Sự Mặc Khải), trong đó Đấng Christ sẽ đến cùng với các thánh đồ của Ngài (và tất cả các thiên sứ thánh). Chân Ngài sẽ chạm xuống Núi Ô-li-ve. Nhiều người Do Thái nữa sẽ quy đạo. Các thánh đồ Cựu Ước — và các tín đồ đã chết trong Cơn Đại Nạn — sẽ được làm cho sống lại từ cõi chết, sau đó trở về thiên đàng cùng với Hội Thánh đã được vinh hiển. Bấy giờ Đấng Christ sẽ phán xét các quốc gia dân ngoại đang sống, cho phép những cá nhân đã đối xử tốt với “anh em” của Ngài (tức là các nhà truyền giáo Do Thái), bước vào Thiên Niên. Tương tự, Ngài cũng sẽ phán xét giữa người Do Thái tin và người Do Thái không tin. Cuối cùng, Ngài sẽ quăng Sa-tan vào vực sâu trong 1000 năm. Vào lúc này, các thánh đồ đã được vinh hiển trở về thiên đàng, và Vương Quốc thần quyền bắt đầu. Trong suốt Thiên Niên, Đấng Christ sẽ cai trị trên đất và trên khắp đất từ Giê-ru-sa-lem trên đất. Một đền thờ vinh hiển, được xây lại sẽ trở thành trung tâm của sự thờ phượng Đức Chúa Trời toàn cầu. Để kỷ niệm sự chết chuộc tội của Đấng Christ, các thầy tế lễ sẽ lại dâng tế lễ bằng thú vật và tuân giữ các ngày lễ Do Thái. Mặc dù tội lỗi và sự chết sẽ hiện diện một cách không đáng kể, Thiên Niên sẽ là một thời kỳ hòa bình, thịnh vượng, trường thọ, sự công chính và niềm vui lan rộng. Trong những dịp hiếm hoi khi những kẻ phản loạn nổi lên chống lại Vua của họ, Đấng Christ sẽ nhanh chóng trấn áp họ bằng một cây gậy sắt, có thể với sự giúp đỡ của các thánh đồ đã được vinh hiển trên thiên đàng. Vào cuối Thiên Niên, Đức Chúa Trời sẽ cho phép Sa-tan và các đạo quân ma quỷ của hắn trỗi dậy khỏi vực sâu và lại lừa dối các quốc gia một lần nữa. Một trận chiến cuối cùng sẽ xảy ra, trong đó một liên minh các quốc gia phản loạn tấn công trại của các thánh đồ (phần lớn là Do Thái). Nhưng Đức Chúa Trời (hay Đấng Christ) sẽ nhanh chóng can thiệp, hủy diệt kẻ thù của Ngài, quăng Sa-tan vào hỏa ngục, và làm các thánh đồ thiên niên sống lại từ cõi chết. Bây giờ đến Sự Phán Xét Cuối Cùng. Ở đây trọng tâm là những người chết không tin, những người sẽ được làm cho sống lại, được đem đến trước Ngai Trắng Lớn, bị phán xét theo việc làm của họ, và bị quăng vào Hồ Lửa. Cuối cùng, Đức Chúa Trời dựng nên trời mới và đất mới, nhà đời đời của những người đã được cứu chuộc. Hội Thánh — dân thuộc về trời của Đức Chúa Trời — giáng xuống đất mới để gia nhập với Y-sơ-ra-ên, dân trên đất của Đức Chúa Trời. Mặc dù vẫn mãi mãi riêng biệt (theo một số người theo thuyết phân kỳ), cả hai giờ đây cùng sống và phục vụ với nhau trong Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời và Đấng Christ. Một lần nữa, Thuyết Phân Kỳ là lựa chọn cánh chung phức tạp nhất trong tất cả. Dễ thấy tại sao. Nó cho chúng ta ba giai đoạn của Vương Quốc của Đức Chúa Trời (tức là Thời Đại Hội Thánh, Thiên Niên, và Thế Giới Sẽ Đến); hai mùa đại nạn lớn (một mùa trước sự tái lâm của Đấng Christ cùng với các thánh đồ, và một mùa khác vào lúc kết thúc Thiên Niên); ba Lần Đến riêng biệt của Đấng Christ (sự cất lên, Sự Mặc Khải bảy năm sau đó, và một Lần Đến cuối cùng vào cuối Thiên Niên); và một số lượng khó hiểu các sự phán xét, sự sống lại và sự biến đổi tự nhiên khác nhau. Nếu sự đơn giản và thân thiện với chiên là những dấu hiệu của lẽ thật, thì lẽ thật của Thuyết Phân Kỳ đang bị nghi ngờ nghiêm trọng. Ngoài việc phức tạp quá mức, Thuyết Phân Kỳ rời xa một cách triệt để sự dạy dỗ Cơ Đốc lịch sử. Điều này đúng về luận đề của nó rằng Đức Chúa Trời có hai kế hoạch khác nhau cho hai dân khác nhau; về cách giải thích OTKP một cách nghiêm ngặt theo nghĩa đen của nó (điều nhiều người tiền thiên niên lịch sử, đặc biệt là những người đầu tiên, không đón nhận); về cách giải thích kỳ lạ của nó về Đa-ni-ên 9; về cách tiếp cận rất theo nghĩa đen và tương lai đối với sách Khải Huyền; và một lần nữa, về bức tranh cực kỳ phức tạp của nó về Sự Viên Mãn. Trước khi kết thúc, chúng ta làm tốt ở đây khi nói vài lời về Thuyết Phân Kỳ Tiến Bộ. Nhận thức được những phê phán phát xuất phần lớn từ cánh Cải Chánh của Tin Lành, một số học giả theo thuyết phân kỳ hiện đang tìm cách sửa đổi quan điểm truyền thống của họ. Kể từ những năm 1980, những người như Craig Blaising, Darrell Bock, và Robert Saucy đã lao công trình bày một sự hiểu biết tinh tế hơn về Lịch Sử Cứu Rỗi, một sự hiểu biết tôn vinh trung tín hơn tính trung tâm của Giao Ước Mới và vai trò của Hội Thánh trong kế hoạch cứu chuộc tổng thể của Đức Chúa Trời. Đặc biệt, các nhà thần học này thừa nhận rằng Giao Ước Mới quả thật là công cụ cứu rỗi duy nhất và chân thật duy nhất của Đức Chúa Trời; rằng Giao Ước Mới và Giao Ước Đa-vít (Giê-rê-mi 31:31-34) là một và giống nhau; rằng ngay cả bây giờ, trong Thời Đại Hội Thánh, Đấng Christ đang ngồi trên thiên đàng trên ngai của Đa-vít; rằng Vương Quốc đã hứa của Đức Chúa Trời quả thật hiện diện trong Hội Thánh và Thời Đại Hội Thánh; rằng các nhà tiên tri Cựu Ước quả thật đã thấy trước và nói (cách mờ tối) về Hội Thánh; nhưng rằng lời của họ cũng sẽ được làm trọn theo nghĩa đen trong giai đoạn thiên niên sắp đến của Vương Quốc, khi Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc một lần nữa trở thành đầu chứ không phải đuôi. Rõ ràng, những người theo thuyết phân kỳ tiến bộ đang tìm cách trung tín hơn với “thần học cánh chung đã được thực hiện” của Tân Ước, ngay cả khi họ kiên trì bám lấy những điều căn bản của hệ thống của chính họ. 2 Các nhà thần học Cải Chánh vui lòng thừa nhận những nhượng bộ mới này đối với chính thống Tin Lành, ngay cả khi họ thúc giục các anh em theo thuyết phân kỳ của họ đào sâu hơn nữa, xem xét lại chính nền tảng tư duy của họ. Chắc chắn nhất, cuộc giằng co cụ thể này chưa kết thúc. Tôi đã nói rằng một số lượng ngày càng tăng các học giả Tin Lành đang suy nghĩ lại, từ bỏ và công khai thách thức Thuyết Phân Kỳ. Sự không chắc chắn và tranh cãi giờ đây bao quanh một quan điểm mà trong hơn một thế kỷ đã chiếm lĩnh mạnh mẽ trí tưởng tượng của Tin Lành. Kết quả là, một số mục sư đang tránh hoàn toàn việc dạy và giảng về cánh chung. Rõ ràng, đây không phải là một tình huống lành mạnh. Và tuy nhiên nó có thể là một phước lành được ngụy trang. Có lẽ Chúa hiện đang hành động để cho dân Ngài sự sáng suốt mới mẻ về thần học cánh chung; để giúp họ khám phá Những Chìa Khóa Chính cho Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng; để giúp họ chiêm ngưỡng — với niềm vui lớn — một tầm nhìn đơn giản, vinh hiển, quyền năng và hợp nhất về Lịch Sử Cứu Rỗi và Sự Viên Mãn. 5. Thuyết Tiền Thiên (Đầy Đủ và Một Phần) Trong vài thập kỷ qua, một số nhỏ nhưng có ảnh hưởng các nhà thần học trong cánh Cải Chánh của Tin Lành đã bảo vệ một cách tiếp cận tiền thiên đối với thần học cánh chung Kinh Thánh. Tên của trường phái của họ đến từ tiếng La-tinh praeter, có nghĩa là quá khứ. Nó phù hợp tốt, vì các nhà giải kinh tiền thiên, ở các mức độ khác nhau, lập luận rằng các biến cố theo truyền thống liên quan đến Sự Viên Mãn đã xảy ra rồi; rằng một số hay tất cả những dự báo cánh chung được tìm thấy trong các sách Phúc Âm, các thư tín và sách Khải Huyền thực ra đã được làm trọn trong Chiến Tranh Do Thái (66-70 sau Công Nguyên), và đặc biệt trong sự phá hủy Giê-ru-sa-lem vào năm 70 sau Công Nguyên. Trong khi một số người tiền thiên hiện đại cố gắng tìm tiền lệ xưa cho vị trí của họ, hầu hết các nhà sử học đồng ý rằng các thần học cánh chung tiền thiên có thể nhận diện được lần đầu tiên xuất hiện trong các trước tác thế kỷ thứ 17 của linh mục Dòng Tên Luis de Alcazar, luật gia Hà Lan Hugo Grotius, và các học giả Kinh Thánh người Anh Henry Hammond và John Lightfoot. Sau đó, mục sư Giáo Hội Trưởng Lão người Anh J. S. Russell trở thành cha của “thuyết tiền thiên đầy đủ,” trong khi tại Mỹ, giáo sư Đại Học Andover Moses Stuart bảo vệ một phiên bản nhẹ nhàng hơn gọi là “thuyết tiền thiên một phần.” Với nguy cơ đơn giản hóa quá mức, tôi sẽ nói rằng thuyết tiền thiên Tin Lành hiện đại phần lớn dựa trên một mong muốn chân thành là làm công bằng cho Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, đặc biệt là Ma-thi-ơ 24, và đặc biệt nhất là câu 34 của chương đầy thách thức đó. Trong bài giảng này, Đấng Christ trước hết nói dài về các dấu hiệu sẽ báo trước sự phá hủy Giê-ru-sa-lem và sự tái lâm của Ngài vào cuối thời đại (Ma-thi-ơ 24:1-28). Tiếp theo, Ngài nói về chính sự tái lâm (Ma-thi-ơ 24:29-31). Rồi Ngài tuyên bố với các môn đồ: “Quả thật, Ta nói với anh em, thế hệ này sẽ không qua đi cho đến khi mọi điều này xảy ra” (Ma-thi-ơ 24:34). Nếu hiểu theo giá trị bề mặt, điều này dường như có nghĩa là các biến cố dẫn đến sự tái lâm, chính sự tái lâm, và Sự Viên Mãn liên quan đến nó (Ma-thi-ơ 25:31tt) đều sẽ xảy ra vào năm 70 sau Công Nguyên, khi Giê-ru-sa-lem bị phá hủy, và khi thế hệ Do Thái cụ thể đó kết thúc. Như chúng ta sẽ thấy, những người tiền thiên đầy đủ dạy chính điều này. Những người tiền thiên một phần dạy phần lớn cùng một điều, nhưng với những điều kiện quan trọng. Trong phần tiếp theo, tôi sẽ mô tả ngắn gọn cả hai quan điểm, nhắc đến một số người ủng hộ chính của mỗi quan điểm. Thuyết Tiền Thiên Một Phần Trong hai trường phái, đây là trường phái phức tạp hơn. Nói một cách rộng rãi, những người tiền thiên một phần đồng ý với những người tiền nhiệm Cải Chánh của họ rằng các lời tiên tri Cựu Ước về Vương Quốc phải được giải thích thuộc linh dưới ánh sáng của Giao Ước Mới. Giống như họ, họ thấy Vương Quốc đến trong hai giai đoạn, được phân cách bởi một sự tái lâm siêu nhiên duy nhất của Đấng Christ vào cuối thời đại Hội Thánh. Và giống như họ, họ trông đợi Đấng Christ thực hiện một sự sống lại duy nhất và một sự phán xét duy nhất, sau đó Ngài sẽ đem vào trời mới và đất mới. Tuy nhiên, về một số giáo lý cánh chung quan trọng khác, những người tiền thiên một phần từ bỏ các tổ phụ Tin Lành của họ. Ví dụ, họ xác định “những ngày cuối cùng” là những năm kết thúc của thời kỳ phân phối Môi-se, mùa ngắn giữa sự thăng thiên của Đấng Christ và các biến cố của năm 70 sau Công Nguyên. Tương tự, họ xác định “sự cuối cùng của thời đại” là chính năm 70 sau Công Nguyên, khi sự phá hủy Giê-ru-sa-lem đem đến sự kết thúc cho thời đại thờ phượng lễ nghi Môi-se. Còn về các dấu hiệu khác nhau đi trước và báo trước Sự Viên Mãn — chiến tranh, tin đồn về chiến tranh, đói kém, động đất, dịch bệnh, sự bắt bớ, việc rao giảng Phúc Âm phổ quát, sự đến của Kẻ địch lại Đấng Christ (tức là Nê-rô), và cơn đại nạn lớn nhất — những điều này nữa, theo những người tiền thiên một phần, đều xảy ra trong “những ngày cuối cùng” trước năm 70 sau Công Nguyên. Nhưng còn chính sự tái lâm, và các biến cố vũ trụ theo truyền thống liên quan đến nó: Sự Sống Lại, Sự Phán Xét Cuối Cùng, và việc dựng nên trời mới và đất mới thì sao? Ở đây, mọi việc trở nên thực sự mờ mịt. Theo nguyên tắc, những người tiền thiên một phần thừa nhận rằng Đấng Christ vẫn sẽ đến trong vinh quang hữu hình trên bầu trời phía trên đất để hoàn thành muôn vật. Tuy nhiên, họ không thừa nhận rằng trong Ma-thi-ơ 24:27-31 Ngài đang ám chỉ lần đến cụ thể đó. Trái lại, họ cho rằng Ngài đang dùng ngôn ngữ khải huyền từ Cựu Ước để nói cách biểu tượng về một “sự đến phán xét” quan phòng mà chính Ngài sẽ sớm thực hiện qua tướng La Mã Titus. Điều này, tất nhiên, là một sự rời xa kịch tính khỏi sự hiểu biết truyền thống về lời của Chúa Giê-xu. Theo truyền thống, các nhà giải kinh cho rằng ở đây Chúa đang cho dân Ngài một bức tranh chân thật về những đường nét chân thật của sự tái lâm (siêu nhiên) của Ngài. Vâng, nó ám chỉ nhiều OTKP khác nhau, nhưng nó làm như vậy để mặc khải, cuối cùng, chính xác cách chúng sẽ được làm trọn. Tuy nhiên, những người tiền thiên, rời khỏi cách tiếp cận này, giới thiệu một phương pháp giải kinh hoàn toàn mới (tức là phương pháp giải thích Kinh Thánh) mà qua đó họ sẽ hiểu phân đoạn này và các phân đoạn Tân Ước khác đề cập đến sự tái lâm. Như tôi sẽ cho thấy sau, kết quả, tốt nhất, là sự nhầm lẫn về giải kinh; tệ nhất, là tà giáo về cánh chung. Những người tiền thiên một phần cũng đem phương pháp giải kinh mới của họ đến sách Khải Huyền, mà, bất chấp nhiều bằng chứng tốt, họ khăng khăng rằng nó được viết trước năm 70 sau Công Nguyên. Tất cả những người tiền thiên một phần đồng ý rằng chương 1-19 vẽ cách huyền bí các biến cố của “những ngày cuối cùng,” và đặc biệt là những biến cố của “Cơn Đại Nạn Lớn” (tức là 66-70 sau Công Nguyên), khi Hội Thánh chịu nhiều gian khổ dưới tay của Y-sơ-ra-ên và Rô-ma. Về Khải Huyền 20, một số nhà giải kinh này xác định Thiên Niên với “những ngày cuối cùng” (tức là những ngày giữa Lễ Ngũ Tuần và năm 70 sau Công Nguyên), trong thời gian đó Sa-tan bị trói để Hội Thánh có thể rao giảng Phúc Âm cho Y-sơ-ra-ên và các quốc gia. Những người khác thúc đẩy một cách giải thích rất tương lai và hậu thiên niên, dạy rằng vào một thời điểm xa nào đó trong Thời Đại Hội Thánh (tương lai ngay cả đối với chúng ta) Đức Chúa Trời sẽ ban cho dân Ngài thành công truyền giáo phi thường, kết quả là Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc cuối cùng sẽ quay về với Đấng Christ, và thế giới sẽ trở nên phần lớn là Cơ Đốc. Một số người trong trại này — thường được gọi là những người theo thuyết thần quyền hay những người theo Chủ Nghĩa Tái Thiết Cơ Đốc — còn lập luận thêm rằng trong Thiên Niên tương lai này xã hội toàn cầu sẽ trở nên phần lớn là thần quyền; rằng các quốc gia giờ đây sẽ vui lòng tự cai trị mình bằng các nguyên tắc và quy chế của Luật Môi-se. Tóm lại, những người tiền thiên một phần giải thích OTKP theo nghĩa tượng trưng, theo Giao Ước Mới; họ thấy Vương Quốc xuất hiện trong hai giai đoạn (Thời Đại Hội Thánh và Thế Giới Sẽ Đến); họ nói rằng nhiều biến cố thời kỳ cuối cùng theo truyền thống liên quan đến Sự Viên Mãn đã xảy ra rồi (ví dụ, sự trỗi dậy của Kẻ địch lại Đấng Christ, Cơn Đại Nạn Lớn); họ đón nhận một phương pháp giải kinh mới, rất biểu tượng để giải thích chính lời của Chúa Giê-xu về sự tái lâm của Ngài trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve; do đó họ lập luận rằng sự tái lâm đó là một “sự đến phán xét” quan phòng đã xảy ra vào năm 70 sau Công Nguyên; họ đem phương pháp giải kinh này đến các phân đoạn cánh chung Tân Ước khác, và đặc biệt đến sách Khải Huyền, mà, họ nói, đề cập ít nhiều duy nhất đến những ngày của Chiến Tranh Do Thái; tuy nhiên họ cũng trông đợi một sự tái lâm siêu nhiên trong tương lai của Đấng Christ, khi Ngài sẽ thực hiện một sự sống lại thân thể chung, sự phán xét cuối cùng, và một sự khôi phục vinh hiển muôn vật. Với những khác biệt đáng chú ý giữa họ, Greg Bahnsen, Gary de Mar (thời đầu), David Chilton, Ken Gentry, R.C. Sproul, Hank Hanegraaff, Rousas Rushdoony, và Martin Selbrede đều chia sẻ sự hiểu biết này về thần học cánh chung Kinh Thánh. Thuyết Tiền Thiên Đầy Đủ Thuyết tiền thiên đầy đủ là kết quả tự nhiên của việc áp dụng nhất quán phương pháp giải kinh tiền thiên mới được thảo luận ở trên. Nếu Chúa Giê-xu, trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, đã dùng ngôn ngữ huyền bí, biểu tượng để mô tả một sự tái lâm đã xảy ra vào năm 70 sau Công Nguyên, ai dám nói rằng Ngài và các sứ đồ đã không dùng cùng ngôn ngữ huyền bí đó để mô tả các biến cố khác liên quan theo Kinh Thánh đến sự tái lâm: Sự Sống Lại, Sự Phán Xét Cuối Cùng, và Sự Khôi Phục Muôn Vật? Ai dám nói rằng những điều này nữa cũng không được làm trọn vào năm 70 sau Công Nguyên? Đây là con đường những người tiền thiên đầy đủ đi. Đón nhận một cách giải thích tiền thiên một cách nghiêm ngặt về Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, họ lập luận rằng ở đây — và trong tất cả phần còn lại của Tân Ước, kể cả sách Khải Huyền — Đấng Christ đang nói cách huyền bí về các biến cố thuộc linh đã xảy ra vào năm 70 sau Công Nguyên. Như vậy, vào năm 70 sau Công Nguyên Ngài đã trở lại với dân Ngài, thuộc linh chứ không phải thể xác; Ngài đã làm kẻ chết sống lại, thuộc linh chứ không phải thể xác; Ngài đã phán xét thế gian, thuộc linh chứ không phải thể xác; đối với người công chính, Ngài đã dựng nên trời mới và đất mới, thuộc linh chứ không phải thể xác; đối với kẻ ác Ngài đã dựng nên Hồ Lửa, thuộc linh chứ không phải thể xác. Bạn có thể hỏi: “Vậy, điều gì sẽ xảy ra với những gì còn lại về thể xác của mọi con người; và điều gì sẽ xảy ra với thế giới vật chất bị tội lỗi rủa sả mà chúng ta hiện đang ở?” Không một người tiền thiên đầy đủ nào dường như biết. Khỏi phải nói, thần học cánh chung này là một sự phá vỡ kịch tính với chính thống Cơ Đốc lịch sử — một sự phá vỡ mà những người như John Bray, David Chilton (đã qua đời), Max và Tim King, John Noe, Don Preston, và Edward Stevens đã công khai thực hiện. Vì vậy, các nhà văn này không ngần ngại nhắc chúng ta rằng các tín điều lịch sử của Hội Thánh không phải là không thể sai; và rằng đại đa số các nhà thần học quá khứ và hiện tại có thể, đã, và hiện đang, đơn giản là sai. Thần học cánh chung tiền thiên sẽ được hưởng một lượng người đi theo đáng kể trong Hội Thánh hiện đại không? Còn về thuyết tiền thiên đầy đủ, tôi rất nghi ngờ điều đó, vì nó rời xa quá triệt để chính thống lịch sử và ý nghĩa rõ ràng của Kinh Thánh. Tuy nhiên, có thể trong một mùa thuyết tiền thiên một phần sẽ bỏ bùa của nó trên một phần của cộng đồng Tin Lành. Vì lý do này, chúng ta sẽ xem xét nó cẩn thận trong các trang sắp tới. Thiên Niên Tương Lai so với Thiên Niên Hiện Tại Cuộc khảo sát của chúng ta về các lựa chọn đương đại trong thần học cánh chung đã tiết lộ hai sự kiện thú vị và khích lệ. Tôi muốn kết luận bằng cách làm nổi bật chúng một lần nữa. Thứ nhất, bất chấp sự phức tạp dường như của Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng, hóa ra các vấn đề nền tảng tương đối ít. Một lần nữa, chúng là: (1) Bản chất và cấu trúc của Vương Quốc, (2) cách giải thích đúng đắn về OTKP, (3) ý nghĩa của Thiên Niên, và (4) cấu trúc của Sự Viên Mãn. Thấy điều này là hữu ích nhất, vì nó lập tức cho chúng ta một chiến lược tốt để đạt được sự rõ ràng và tin quyết về Niềm Hy Vọng Phước Lành của chúng ta. Nếu chỉ chúng ta có thể khám phá lẽ thật Kinh Thánh về bốn vấn đề nền tảng này, thì chắc chắn chúng ta sẽ đạt được tiến bộ xuất sắc trong hành trình tìm kiếm sự rõ ràng và hợp nhất về cánh chung. Thứ hai, có vẻ như cuối cùng thực ra chỉ có hai lựa chọn cánh chung căn bản. Một mặt, có điều tôi sẽ gọi là cách tiếp cận thiên niên tương lai, một cách tiếp cận được những người tiền thiên niên cổ điển và những người theo thuyết phân kỳ đón nhận. Như chúng ta đã thấy, những người thiên niên tương lai cam kết với cách giải thích OTKP theo nghĩa đen, và do đó với một cách giải thích tương lai về Khải Huyền 20, mà không có nó thì không thể có sự làm trọn OTKP theo nghĩa đen. Quan điểm của họ đòi hỏi ít nhất hai Lần Đến của Đấng Christ, và hai Sự Viên Mãn riêng biệt. Mặt khác, có điều tôi sẽ gọi là cách tiếp cận thiên niên hiện tại. Những người thiên niên hiện tại giải thích OTKP theo nghĩa tượng trưng, theo Giao Ước Mới, và đặt Thiên Niên trong Khải Huyền 20 ở phía này của một Lần Đến/Sự Viên Mãn duy nhất. Những người vô thiên niên xác định Thiên Niên với toàn bộ Thời Đại Công Bố, thời đại giữa lần đến thứ nhất và thứ hai của Đấng Christ. Những người hậu thiên niên và (một số) người tiền thiên một phần thấy nó vẫn còn trong tương lai, nhưng xảy ra trong Thời Đại Công Bố hiện tại.
Đối với tất cả các nhà giải kinh này, chỉ có một Lần Đến duy nhất của Đấng Christ trong vinh quang, và một Sự Viên Mãn duy nhất. Vậy một lần nữa, các vấn đề và lựa chọn trong thần học cánh chung Kinh Thánh là ít và tương đối dễ hiểu. Kinh Thánh không phải là một cánh đồng màu mỡ cho sự suy đoán cánh chung vô tận. Bằng cách giữ các vấn đề thật và các lựa chọn thật trước mắt, chúng ta quả thật có thể đạt được tiến bộ tốt hướng tới lẽ thật. 3 Kết Luận Nhiều năm trước, khi phim cao bồi truyền hình đang trở nên thịnh hành, đó là một yếu tố chính của mọi cảnh đánh nhau là kẻ xấu sẽ ném bụi vào mắt người tốt. Than ôi, người tốt, giờ đây tạm thời bị mù, sẽ bị đánh một trận khủng khiếp. Và tuy nhiên, vì sự ác không thể thắng thế, nó đã không thắng thế: Đôi mắt của người tốt (kỳ diệu thay) đột nhiên sẽ sáng lại, cục diện chiến đấu đột nhiên sẽ chuyển hướng, và anh hùng công chính đột nhiên sẽ chiến thắng. Sau khi đã siêng năng chiến đấu qua tất cả các lựa chọn cánh chung này, rất có thể chính bạn cũng cảm thấy như thể ai đó đã ném bụi vào mắt bạn; rằng với tất cả những nhà cánh chung học thông minh này hợp lại chống lại bạn, bạn không có hy vọng nhỏ nhất về một chiến thắng; rằng đối với những con chiên thường ngày như bạn, đây không phải là một cuộc chiến công bằng cũng không phải là một cuộc chiến có thể thắng. Quả thật, nó thậm chí có thể không phải là một cuộc chiến đáng giá. Nhưng điều gì sẽ xảy ra nếu ai đó (kỳ diệu) lau sạch mắt bạn? Điều gì sẽ xảy ra nếu đột nhiên bạn có thể thấy đối thủ của mình — và cả điểm yếu của chúng — với sự rõ ràng hoàn hảo? Điều gì sẽ xảy ra nếu ai đó đặt một thanh gươm vào tay bạn — hay một vài chiếc chìa khóa rất lớn và rất sắc — để giờ đây bạn cảm thấy đủ tự tin không chỉ để đánh trả, mà còn để chiến thắng? “Không thể nào,” bạn nói. Hãy đọc tiếp.
Chương 4 Ngài Có Những Chìa Khóa! Chúng ta đã đến trước một cánh cửa đã đóng. Thực ra là bốn cánh cửa: Vương Quốc của Đức Chúa Trời, cách giải thích đúng đắn về OTKP, Thiên Niên, và Sự Viên Mãn. Có khóa, chốt và thanh chắn ở khắp nơi. Sự nhầm lẫn, tranh cãi, nản lòng — thậm chí sự tuyệt vọng về thần học — tất cả đều đứng gác như những người khổng lồ dàn trận chống lại chúng ta. Làm sao chúng ta sẽ bao giờ bước vào? Trong chương hiện tại, tôi đưa ra đáp ứng quan trọng nhất duy nhất cho câu hỏi quan trọng đó. Đó là điều này: Cách duy nhất chúng ta sẽ bao giờ bước vào là bằng cách nhận ra rằng Ngài — Chúa Giê-xu Christ — có những chìa khóa. Không ai trên trời, trên đất, hay dưới đất có thể mở ba cánh cửa này. Đức Chúa Cha đã định nó như vậy, khi Ngài đặt Chìa Khóa của Sự Hiểu Biết trên vai của Con độc sinh của Ngài. Vì vậy, nếu Chúa Giê-xu đóng, không ai có thể mở; và nếu Ngài mở, không ai có thể đóng. Ngài, và chỉ một mình Ngài, có những chìa khóa (Ê-sai 22:22, Lu-ca 11:53, Giăng 5:23. Khải Huyền 3:7). Tôi tin chắc rằng trong sâu thẳm lòng mình mọi Cơ Đốc nhân đều biết điều này. Họ biết rằng khi giáo lý bị đẩy đến mức đối đầu, họ phải nhanh chóng quay trở lại với Thầy, hạ mình dưới chân Ngài. Tại sao? Vì Người này nói như Đấng có thẩm quyền, chứ không như những kẻ suy đoán của các trường phái thần học khác nhau. Hơn nữa, khi nhanh chóng quay về với Đấng Christ, họ đang vâng lời của chính Đức Chúa Cha, Đấng, đã giáng xuống trong vinh quang trên Núi Hóa Hình, đã chuyển hướng ánh nhìn của các môn đồ đang run rẩy khỏi Môi-se và Ê-li, và cố định nó vào Đấng Sáng Láng, nói rằng “Đây là Con yêu dấu của Ta, trong Ngài Ta rất hài lòng: Hãy Nghe Ngài (Ma-thi-ơ 17:5)!” Bởi Đức Thánh Linh của Lẽ Thật ở bên trong, mọi con cái của Đức Chúa Trời đều biết họ nên làm chính điều này. Và tuy nhiên chúng ta quên. Hơn nữa, trong lĩnh vực cánh chung, chúng ta đã quên cách tệ hại trong một thời gian khá lâu. “Không,” các nhà lãnh đạo theo thuyết phân kỳ của chúng ta (và nhiều người đi theo họ) nói, “Đấng Christ không có những chìa khóa. Đa-ni-ên có, và Ê-xê-chi-ên, và Xa-cha-ri, và Giăng Người Được Mặc Khải. Trong nhiều thế kỷ những chìa khóa này đã nằm ẩn trong những hang động sâu thẳm của lời tiên tri Cựu Ước và văn chương khải huyền, được bao phủ trong sự huyền bí. Tuy nhiên, bây giờ, trong những ngày cuối cùng của những ngày cuối cùng, Đức Chúa Trời đã dựng lên những giáo viên được xức dầu, những chuyên gia tiên tri có thể giải mã những huyền bí và mở các sách. Cũng là một điều tốt! Làm thế nào khác chúng ta có thể khám phá cấu trúc chân thật của Lịch Sử Cứu Rỗi trong Đa-ni-ên 9? Làm thế nào khác chúng ta có thể học cách phân biệt giữa các mục đích của Đức Chúa Trời cho Y-sơ-ra-ên và Hội Thánh? Làm sao chúng ta có thể nhận ra rằng các sách Phúc Âm và các thư tín nói với một dân thuộc về trời, trong khi OTKP và sách Khải Huyền nói với một dân trên đất? Làm sao chúng ta có thể hiểu trọng tâm Do Thái của Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, hay tìm thấy sự cất lên trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4, hay khám phá rằng gánh nặng thật của sách Khải Huyền là mặc khải chức vụ của 144.000 nhà truyền giáo Do Thái trong một cơn đại nạn bảy năm, những nhà truyền giáo sẽ công bố Phúc Âm về sự cai trị thiên niên sắp đến của Đấng Christ? Hỡi anh chị em, tôi nói điều này trong tình yêu: Tư tưởng như vậy là thảm họa về thuộc linh. Nó không thảm họa đơn giản vì nó sai lầm, hay vì nó là một toa thuốc cho sự nhầm lẫn và tranh cãi. Không, nó thảm họa — và do đó là một toa thuốc cho sự sai lầm và tranh cãi — vì nó làm nhục Đấng Christ một cách nghiêm trọng như vậy. Làm thế nào? Bằng cách không dành cho Ngài — và cho lẽ thật Tân Ước mà Ngài đã ân điển ban cho chúng ta — vị trí đúng đắn của chúng ở ngay đầu của sự mặc khải thiêng liêng. Kết quả của điều này, nó làm hạ thấp một cách scandal Giáo Sư thiêng liêng chính Ngài xuống dưới chân của những đầy tớ xứng đáng nhưng vô cùng nhỏ bé hơn của Đức Chúa Trời; những kẻ đi trước đơn thuần, những người, trong thời Cựu Ước, đã nói trong từng phần, hình bóng, bóng mờ và những lời tối nghĩa về những điều mà Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài thực ra đã đem ra ánh sáng đầy đủ của ban ngày; những điều mà các nhà tiên tri xưa — và cả các thiên sứ — mong muốn nhìn vào (1 Phi-e-rơ 1:11-12)! Thầy của chúng ta đã nói rằng người nhỏ nhất trong Vương Quốc thiên đàng lớn hơn bất kỳ ai trong “những người này” đã đi trước Ngài (Ma-thi-ơ 11:11). Tuy nhiên chúng ta không chỉ khăng khăng làm cho “những người này” lớn hơn người nhỏ nhất, mà còn lớn hơn chính Thầy! Vậy một lần nữa, sứ điệp tối quan trọng của chương này là: Đấng Christ có những chìa khóa! Ngài ban chúng cho chúng ta trong điều tôi sẽ gọi là Tân Ước Giáo Huấn (DNT). Tức là, Ngài ban chúng cho chúng ta trong các sách Phúc Âm, sách Công Vụ, và các Thư Tín — trong những phần của Tân Ước dạy chúng ta cách rõ ràng và minh bạch lẽ thật dứt khoát của Đức Chúa Trời về mọi điều, kể cả cánh chung. Ở đây và chỉ ở đây là nơi chúng ta học cách hiểu Vương Quốc của Đức Chúa Trời, Thiên Niên, và Sự Viên Mãn. Một khi chúng ta thấy điều này rõ ràng, mọi điều sẽ rơi vào đúng chỗ. Cho đến khi chúng ta thấy nó rõ ràng, con đường sẽ vẫn đóng. Vậy chúng ta làm tốt khi dành vài phút suy gẫm chính xác tại sao Đấng Christ có những chìa khóa, và cách chúng ta nên tiếp nhận và sử dụng chúng để mở cánh cửa đến lẽ thật của thần học cánh chung Kinh Thánh. Sự Mặc Khải Tiến Bộ Dù quan điểm của họ về cấu trúc chính xác của Lịch Sử Cứu Rỗi là gì, mọi Cơ Đốc nhân đều đồng ý rằng Đức Chúa Trời, qua tiến trình thời gian, đã và đang thực hiện một kế hoạch cứu chuộc lên đến đỉnh điểm trong hai lần đến căn bản của Đấng Christ: một lần thứ nhất đã mua sự cứu chuộc của dân Ngài, và một lần thứ hai sẽ hoàn thành sự cứu chuộc đó, ngay cả khi Đấng Christ phán xét toàn thế gian trong sự công chính. Nói cách khác, Lịch Sử Cứu Rỗi là tiến bộ. Đức Chúa Cha luôn hướng nó tới một mục tiêu lớn duy nhất: sự bày tỏ vinh quang của Ngài trong công việc phán xét và cứu chuộc của Con Ngài. Điều tương tự cũng đúng với sự mặc khải đặc biệt, sự tiết lộ bằng văn bản về bản chất, các mục đích và kế hoạch của Đức Chúa Trời, được ân điển ban cho chúng ta qua các tác giả khác nhau của sách của Ngài, Kinh Thánh. Nó cũng tiến bộ. Quả thật, Lịch Sử Cứu Rỗi và sự mặc khải tiến bộ rõ ràng chạy trên những đường ray song song. Khi Đức Chúa Trời tuôn đổ các biến cố đã được định trước của Lịch Sử Cứu Rỗi vào thời gian và không gian, thì cũng vậy, trên đường đi, Ngài thúc đẩy con người tuôn đổ một bản tường thuật bằng văn bản về những biến cố đó, và giải thích chúng, qua đó cho chúng ta một bức tranh ngày càng đầy đủ hơn về Đức Chúa Trời là ai và Ngài đang làm gì trong vũ trụ của Ngài. Mọi học viên cẩn thận của Kinh Thánh đều thấy rằng sự mặc khải đặc biệt của Đức Chúa Trời là tiến bộ; rằng vào lúc ban đầu Ngài đã mặc khải một phần lẽ thật của Ngài, vào giữa Ngài đã mặc khải nhiều hơn, và vào lúc cuối — khi Ngài cuối cùng sai Con Ngài vào thế giới — Ngài đã mặc khải tất cả phần còn lại, đầy đủ và cuối cùng, dù qua chính Đấng Christ, hay qua các sứ đồ và nhà tiên tri thánh của Ngài. Điều cuối cùng này — rằng Ngài đã mặc khải tất cả phần còn lại — là cực kỳ quan trọng. Bất chấp những tuyên bố của những người lân cận Hồi giáo hay B'hai hay Mormon của chúng ta, sau Đấng Christ sự mặc khải thiêng liêng không còn tiến triển nữa. Khi sứ đồ Giăng viết từ cuối cùng của sách Khải Huyền, “quy điển” (tức là nội dung) của Kinh Thánh đã đóng. Từ nay, sự mặc khải về lẽ thật tôn giáo và triết học tối hậu mà Đức Chúa Trời (trong cõi đời đời quá khứ) đã lên kế hoạch ban cho chúng ta, giờ đây đã hoàn thành. Giống như một em bé sơ sinh, nó giờ đây đã được trao một lần đủ cả cho các thánh đồ (Giu-đe 1:3). Và vì chính lý do này, nó giờ đây phải được các thánh đồ mang đến mọi quốc gia cho đến khi sự cuối cùng đến (Ma-thi-ơ 24:14, 28:18tt, Rô-ma 16:25-27). Các Phân Đoạn Tân Ước về Sự Mặc Khải Tiến Bộ Dù rõ ràng hay ngụ ý, một số lượng lớn các phân đoạn Tân Ước dạy ý tưởng về một sự mặc khải tiến bộ của lẽ thật thiêng liêng lên đến đỉnh điểm trong sự bày tỏ của Đấng Christ. Ví dụ, chúng ta đã thấy cách Đức Chúa Trời, trên Núi Hóa Hình, đã hướng sự chú ý của các sứ đồ, không phải đến Môi-se (người đại diện cho Luật Pháp) hay đến Ê-li (người đại diện cho Các Nhà Tiên Tri), mà đến Đấng Christ. Tại sao? Vì Đấng Christ thực ra là nguồn đầu bí mật của mọi sự mặc khải Cựu Ước (Giăng 1:9), chủ đề ẩn giấu của nó (Lu-ca 24:27, Giăng 5:39), và Đấng đã làm trọn nó trong mọi chi tiết (Ma-thi-ơ 17:1-12, Lu-ca 9:28-36). Vậy làm sao các thánh đồ sẽ không “nghe Ngài?” Làm sao họ sẽ không quay, trước hết và trên hết, đến lời của Con thiêng liêng, Đấng, bằng cách làm trọn sự mặc khải Cựu Ước, cung cấp chiếc chìa khóa không thể thiếu để hiểu nó? Thêm về điều này trong chốc lát. Hoặc một lần nữa, chúng ta có thể xem xét Hê-bơ-rơ 1, nơi tác giả tuyên bố: “Đức Chúa Trời, đã phán trong thời xưa với các tổ phụ trong nhiều phần và bằng nhiều cách khác nhau qua các nhà tiên tri, trong những ngày cuối cùng này đã phán với chúng ta bởi Con Ngài, Đấng Ngài đã chỉ định làm người thừa kế muôn vật, qua Ngài Ngài cũng đã dựng nên các thế giới” (Hê-bơ-rơ 1:1-2). Ở đây chúng ta học được rằng trong thời Cựu Ước Đức Chúa Trời đã phán với các thánh đồ qua các nhà tiên tri trong nhiều phần; rằng Ngài đã ban cho họ những phần tăng dần của lẽ thật Ngài qua những con người được soi dẫn nhưng phải chết. Tuy nhiên, trong những ngày cuối cùng này Ngài đã phán với chúng ta qua Con Ngài, Đấng, trong những điều khác, là Đấng Tạo Hóa, Đấng Bảo Tồn, Đấng Cứu Chuộc và người thừa kế thiêng liêng của vũ trụ! Và Con này có phán như các nhà tiên tri xưa không? Ngài cũng phán trong “từng phần” và phần tăng dần không? Chắc chắn không! Vì làm sao Đấng chính là sự chói sáng của vinh quang của Cha lại có thể đem cho chúng ta bất cứ điều gì ít hơn sự chói sáng — sự tỏa sáng đầy đủ — của lẽ thật của Cha? Tất cả những ai quen thuộc với phần còn lại của thư tín này đều biết rõ rằng đây chính xác là điều Ngài đã làm. Cuối cùng, chúng ta có thư của Phao-lô gửi người Cô-lô-se, nơi chúng ta thấy ông cầu nguyện cách say mê rằng dân sự của Đức Chúa Trời có thể đến hưởng sức mạnh và sự bảo đảm thuộc linh qua một sự hiểu biết chân thật về “mầu nhiệm” lớn nhất của Đức Chúa Trời. Mầu nhiệm đó là chính Đấng Christ, “… trong Ngài ẩn chứa mọi kho báu của sự khôn ngoan và sự hiểu biết” (Cô-lô-se 2:3). Sẽ khó nói nó súc tích hơn hay quyền năng hơn: Đấng Christ — và Các Kinh Thánh Tân Ước mà Ngài vui lòng ban cho dân Ngài — chứa đựng sự đầy trọn của lẽ thật được mặc khải của Đức Chúa Trời. Tại Sao Đức Chúa Trời Làm Cho Sự Mặc Khải của Ngài Tiến Bộ? Hữu ích như những phân đoạn chứng minh như vậy vốn có, chúng ta có thể hiểu rõ nhất sự kiện và tính chất của sự mặc khải tiến bộ bằng cách đào sâu hơn nữa; bằng cách hỏi tại sao Đức Chúa Trời vui lòng vén màn lẽ thật của Ngài theo cách này. Khi chúng ta làm như vậy, chúng ta thấy rằng Tân Ước trả lời bằng cách mời gọi chúng ta nhìn cẩn thận vào mục đích tổng thể của Đức Chúa Trời cho Con Ngài. Chính xác điều này là gì? Câu trả lời được tìm thấy trên môi của chính Đấng Christ: Đức Chúa Trời đã ban cho Ngài mọi loại đặc quyền thiêng liêng — để làm phép lạ, để ban sự sống đời đời, để làm kẻ chết sống lại, để phán xét thế gian, v.v. — để mọi người có thể tôn vinh Con, ngay cả như họ tôn vinh Cha (Giăng 5:23). Quả thật, đây là sự kết thúc của mọi tư tưởng lấy con người làm trung tâm về Lịch Sử Cứu Rỗi! Vâng, Lịch Sử Cứu Rỗi là đấu trường trong đó Đức Chúa Trời bày tỏ tình yêu, mục đích và kế hoạch của Ngài cho những tội nhân nghèo khổ. Nhưng nếu đó là tất cả những gì chúng ta thấy trong nó, chúng ta chỉ đang thấy một nửa bức tranh. Để có được bức tranh đầy đủ, chúng ta cũng phải học cách nhìn lịch sử như một đấu trường trong đó Ngài bày tỏ tình yêu, mục đích và kế hoạch của Ngài cho Con yêu dấu của Ngài! Về điều này mọi tác giả Tân Ước đều đồng ý: Mong muốn lớn của Đức Chúa Trời — và có thể cho rằng là mong muốn tối cao của Ngài — là trước bối cảnh bao la của sự sáng tạo, sự sa ngã, sự phán xét và sự cứu chuộc, mọi sinh vật có tri giác, dù là người hay thiên sứ, phải chiêm ngưỡng thần tính, các thuộc tính, vinh quang và vẻ đẹp của Con thiêng liêng; rằng mọi người phải chiêm ngưỡng và xưng nhận rằng Chúa Giê-xu Christ là Chúa, để làm vinh hiển Đức Chúa Trời là Cha (Phi-líp 2:11). Vậy thì, Đức Chúa Cha vui lòng tôn vinh Con Ngài cách tối thượng bằng cách ban cho Ngài mọi đặc quyền thiêng liêng (Giăng 5, Cô-lô-se 1). Nhưng chẳng phải một trong những đặc quyền lớn nhất của Đức Chúa Trời là Ngài ân điển ban ánh sáng đầy đủ của lẽ thật cho những tội nhân nghèo khổ bị tối tăm sao? Và chẳng phải món quà ánh sáng như vậy là một phần không thể thiếu trong công việc cứu chuộc của Ngài trong thế giới sao? Vì vậy, vì Đức Chúa Trời yêu thương và mong muốn tôn vinh Con Ngài, Ngài cũng đã chọn làm cho Ngài thành chiếc bình được chỉ định mà qua đó Ngài sẽ hoàn thành sự mặc khải đặc biệt của Ngài cho thế giới. Tân Ước làm rõ một cách dồi dào cách Đức Chúa Cha đã làm như vậy một cách hào phóng. Chúa Giê-xu Christ là Nhà Tiên Tri Mê-si mà Đức Chúa Trời đã hứa sai vào thế giới (Phục Truyền Luật Lệ Ký 18:15, Công Vụ 3:22tt). Ngài bảo các môn đồ gọi Ngài là Thầy (Giăng 13:13), và cấm họ bao giờ nhìn đến một người khác (Ma-thi-ơ 23:10). Ngài nói như Đấng có thẩm quyền, chứ không như các thầy thông giáo. (Mác 1:22). Quả thật, chưa bao giờ có người nào nói như người này (Giăng 7:46), vì lời Ngài có quyền năng (Lu-ca 4:36). Ngài không chỉ là Thầy (của các thầy) của Y-sơ-ra-ên (Giăng 3:10, 13:13, Công Vụ 3:22), mà còn là ánh sáng của sự mặc khải cho dân ngoại (Lu-ca 2:32; xem Ê-sai 49:6, Ma-thi-ơ 4:16, Giăng 8:12). Ngài là Đấng làm cho biết mọi điều Ngài đã nghe từ Cha (Giăng 14.26, 15:15, 16:25tt). Từ nay, lời Ngài là tảng đá còn lại mà chỉ trên đó mọi người ở khắp nơi mới có thể xây dựng đời mình cách an toàn (Ma-thi-ơ 7:24-29). Vì vậy những lời đó sẽ còn lại, ngay cả cho đến cuối thời đại, khi cuối cùng chúng sẽ trở thành quan án của mọi người (Ma-thi-ơ 28:18tt, Giăng 12:48). Chúng ta sẽ không nghe những lời như vậy sao? Chúng ta sẽ không xây dựng thần học của mình trên chúng sao? Và chúng ta sẽ không quay đến chúng trước hết và trên hết trong hành trình tìm kiếm lẽ thật cánh chung của mình sao? Đức Chúa Trời Đã Làm Cho Sự Mặc Khải của Ngài Tiến Bộ Như Thế Nào? (1) Ý tưởng về sự mặc khải tiến bộ rất liên quan cho nghiên cứu của chúng ta về thần học cánh chung. Để thấy tại sao, chúng ta hãy dành một chút thời gian xem xét kỹ hơn hai cách chính Đức Chúa Trời đã làm cho sự mặc khải của Ngài tiến bộ. Thứ nhất, Đức Chúa Trời đã làm cho sự mặc khải của Ngài tiến bộ bằng cách chờ đợi Đấng Christ đến và hoàn thành nó. Như chúng ta vừa thấy, sự đến (thứ nhất) của Đấng Christ đại diện cho sự bày tỏ, trong thời gian và không gian, của kế hoạch đời đời của Đức Chúa Trời cho sự cứu rỗi của dân Ngài. Nhưng nếu sự đến đó đại diện cho sự vén màn đầy đủ của kế hoạch đời đời của Đức Chúa Trời, thì chắc chắn nó cũng đại diện cho sự vén màn đầy đủ của lẽ thật Ngài: việc đóng nắp, tổng kết và làm tròn tất cả những gì Đức Chúa Trời vui lòng mặc khải về chính Ngài và các mục đích của Ngài cho nhân loại. Tôi đã trích dẫn một số phân đoạn Tân Ước xác nhận suy luận hợp lý này. Và còn nhiều nữa. Ví dụ, sứ đồ Giăng đã tuyên bố: “Luật Pháp được ban qua Môi-se, nhưng ân điển và lẽ thật đến bởi Chúa Giê-xu Christ” (Giăng 1:17). Những khẳng định của Luật Pháp có “sai” không? Chắc chắn không! Món quà của Luật Pháp có phải là bất cứ điều gì khác hơn một sự trình bày và quản trị ân điển của Đức Chúa Trời không? Một ngàn lần không! Và tuy nhiên, trong Luật Pháp Đức Chúa Trời đã không ban ân điển và lẽ thật như chúng vốn là trong và của chính chúng; như chúng vốn là theo kế hoạch đời đời của Ngài; như chúng vốn là theo Đấng Christ. Thay vào đó, những hành động cứu chuộc Cựu Ước của Đức Chúa Trời chỉ là những “bóng mờ” của một “thân thể” sẽ đến sau. Và thân thể là Đấng Christ (Cô-lô-se 2:17). Vậy thì, giống như Đấng Christ, bởi đời sống công chính và sự chết chuộc tội của Ngài, đem cho chúng ta ân điển chân thật, thì cũng vậy bởi chức vụ dạy dỗ của Ngài Ngài đem cho chúng ta “lẽ thật chân thật,” đầy đủ và trọn vẹn. Ngài hoàn thành sự mặc khải đặc biệt của Đức Chúa Trời bằng cách đem lẽ thật chân thật vào ánh sáng ban trưa của mặt trời. Trong sự suy ngẫm sâu sắc của mình về vị trí của Hội Thánh trong kế hoạch đời đời của Đức Chúa Trời, sứ đồ Phao-lô khẳng định cùng một điều. Ông dạy rằng Hội Thánh là “trụ cột và nền tảng của lẽ thật” trong thế giới (1 Ti-mô-thê 3:15). Bây giờ, trong những ngày cuối cùng này, Đấng Christ đã đến. Bây giờ Ngài đã vén màn lẽ thật (trước đây) ẩn giấu của Đức Chúa Trời cho các sứ đồ và nhà tiên tri thánh của Ngài (Ê-phê-sô 1:8-10, 2:20). Bây giờ, trên nền tảng của sự dạy dỗ của họ, Hội Thánh đang được xây dựng lên như một đền thờ thánh trong Chúa, một nơi ở của Đức Chúa Trời là Cha bởi Đức Thánh Linh (Ê-phê-sô 2:21-22). Vì vậy, Hội Thánh quả thật trở thành “trụ cột và nền tảng của lẽ thật”: kho chứa duy nhất của sự mặc khải đặc biệt của Đức Chúa Trời. Và bây giờ lẽ thật này đã ra, nó có thể đi ra khắp thế giới. Cuối cùng nó có thể bắt đầu công việc lớn của nó giữa các quốc gia, công việc làm cho một gia đình tin Phúc Âm gồm người Do Thái và người ngoại bang thành một nơi ở đời đời cho Đức Chúa Trời hằng sống. Vậy thì, sự mặc khải đặc biệt của Đức Chúa Trời là tiến bộ vì Ngài đang chờ đợi Con Ngài hoàn thành nó. Một lần nữa, chân lý đơn giản này có tầm quan trọng tối cao cho một sự hiểu biết đúng đắn về thần học cánh chung. Nhưng để thấy tại sao, chúng ta phải đào sâu một chút vào trình tự chính xác của các biến cố mà qua đó Đức Chúa Trời đã ban sự mặc khải đã hoàn thành của Ngài cho dân Ngài. May mắn thay, Tân Ước chúng ta cầm trong tay làm cho trình tự này rõ ràng một cách dồi dào. Thứ nhất, Đức Chúa Trời đã phán trực tiếp qua Đấng Christ, mà những lời dạy của Ngài được ghi lại trong bốn sách Phúc Âm (Giăng 14:26). Rồi, sau Lễ Ngũ Tuần, Ngài lại phán qua (Đấng Christ đã được tôn cao), lần này qua các sứ đồ và nhà tiên tri được chọn của Ngài. Ban đầu, họ truyền lại những sự mặc khải của Ngài trong chức vụ rao giảng và dạy dỗ bằng lời nói của họ, một bản ghi một phần của chức vụ đó chúng ta tìm thấy trong sách Công Vụ. Sau đó, họ làm như vậy qua các trước tác của họ, mà chúng ta tìm thấy trong các thư tín và sách Khải Huyền. Đáng chú ý, tất cả điều này là sự làm trọn lời của Đấng Christ với các sứ đồ khi Ngài còn trên đất: Tôi còn nhiều điều nữa để nói với anh em, nhưng anh em không thể chịu nổi bây giờ. Nhưng khi Ngài, Đức Thánh Linh của Lẽ Thật, đến, Ngài sẽ hướng dẫn anh em vào mọi lẽ thật; vì Ngài sẽ không nói theo sáng kiến của riêng Ngài, nhưng bất cứ điều gì Ngài nghe, Ngài sẽ nói; và Ngài sẽ tiết lộ cho anh em điều sắp đến. Ngài sẽ vinh hiển hóa Ta; vì Ngài sẽ lấy của Ta, và sẽ tiết lộ nó cho anh em. Mọi điều Cha có đều là của Ta; vì vậy Ta đã nói rằng Ngài lấy của Ta, và sẽ tiết lộ nó cho anh em. —Giăng 16:12-15 Ở đây chúng ta gặp điều tôi thích gọi là “chuỗi mặc khải lớn”, dòng thác phân cấp mà qua đó sự mặc khải đặc biệt dứt khoát của Đức Chúa Trời tuôn chảy xuống từ Cha, qua Đấng Christ, qua Đức Thánh Linh, qua các sứ đồ và nhà tiên tri thánh của Đấng Christ, đến dân (Do Thái được chọn) của Ngài và đến toàn thế giới (xem Khải Huyền 1:1-11). Hãy lưu ý cẩn thận từ phân đoạn của chúng ta rằng ngay cả trong thời Tân Ước sự mặc khải này cũng là tiến bộ. Trong chức vụ trên đất của Ngài, Chúa Giê-xu đã tiếp nhận và vén màn một mức độ lẽ thật, mức độ các môn đồ của Ngài có thể “chịu nổi” vào lúc đó. Rồi, như một phần của chức vụ tiên tri liên tục của Ngài trên thiên đàng, Ngài đã tiếp nhận phần còn lại của lẽ thật của Đức Chúa Trời và, trong những năm ngay sau Lễ Ngũ Tuần, đã ban nó cho các nhà tiên tri viết lách của Ngài. Khi cuối cùng họ đã ghi lại lẽ thật thêm này bằng văn bản, “mọi lẽ thật” cuối cùng đã được trao vào vòng tay của một thế giới đang chờ đợi (Giăng 16:13, Giu-đe 1:3). Một lần nữa, sự kiện và trình tự của sự mặc khải tiến bộ là cực kỳ quan trọng cho một cách giải thích đúng đắn về Kinh Thánh nói chung, và về thần học cánh chung nói riêng. Rõ ràng, nó có nghĩa là trong việc tìm cách giải quyết mọi câu hỏi và mọi tranh cãi, chúng ta phải lấy tín hiệu của mình từ những sự mặc khải dứt khoát của Tân Ước, chứ không phải từ những sự mặc khải sơ bộ của Cựu Ước. Ngoài điều này, nó cũng có nghĩa là trong chính Tân Ước chúng ta phải lấy tín hiệu của mình, trước hết từ các sách Phúc Âm, nơi hạt giống của lẽ thật dứt khoát được gieo; và rồi từ Công Vụ và các thư tín, nơi hạt giống đó đạt đến bông hoa đầy đủ. Một lần nữa, ba phần này — và đặc biệt là các thư tín — cấu thành Tân Ước Giáo Huấn. Và dựa trên tất cả những gì chúng ta đã thấy cho đến nay, không có gì rõ ràng hơn việc Đức Chúa Trời muốn nó là tòa án phúc thẩm cao nhất của Kinh Thánh; trọng tài Kinh Thánh tối cao của mọi tranh chấp thần học, kể cả các tranh chấp cánh chung! Tôi sẽ nói lại: Ở đây trong Tân Ước Giáo Huấn chúng ta tìm thấy “mọi lẽ thật” — sự tiết lộ, giải thích và áp dụng thực tiễn dứt khoát của mọi điều Đức Chúa Trời đã có mục đích trong Đấng Christ trước khi sáng thế, và của mọi điều Ngài muốn chúng ta biết và làm cho đến cuối thế giới. Trong ánh sáng này chúng ta thấy ánh sáng (Thi Thiên 36:9). Trong ánh sáng này, chúng ta chiêm ngưỡng những lớp sâu nhất của lẽ thật Kinh Thánh. Trong ánh sáng này, chúng ta thấy và hiểu mọi ánh sáng trước đó. Vì vậy, bỏ qua ánh sáng Tân Ước, hay phục tùng nó dưới (những cách giải thích của con người về) ánh sáng Cựu Ước, là tự sát về thần học. Hỡi những nhà cánh chung học đang chớm nở, hãy coi chừng! Đức Chúa Trời Đã Làm Cho Sự Mặc Khải của Ngài Tiến Bộ Như Thế Nào? (2) Tất cả điều này đưa chúng ta đến điểm thứ hai của chúng ta, đó là Đức Chúa Trời đã làm cho sự mặc khải của Ngài tiến bộ bằng cách chỉ định chính Đấng Christ soi sáng ý nghĩa chân thật của Cựu Ước; bằng cách làm cho Tân Ước Giáo Huấn thành chìa khóa cho một sự hiểu biết đúng đắn về Cựu Ước. Như chúng ta sẽ thấy trong Phần 2 và 3 của cuộc hành trình của chúng ta, ý tưởng này là hoàn toàn thiết yếu để giải quyết vấn đề quan trọng nhất duy nhất của Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng: cách giải thích đúng đắn về OTKP. Tôi sẽ giới thiệu nó ở đây, và rồi, trong các trang sắp tới, làm đầy nó hoàn chỉnh hơn. Chúng ta hãy bắt đầu bằng cách quay lại lời vô cùng phong phú đó từ môi của chính Thầy: “Đừng nghĩ rằng Ta đến để bãi bỏ Luật Pháp hay Các Nhà Tiên Tri; Ta đến không phải để bãi bỏ, mà để làm trọn” (Ma-thi-ơ 5:17). Ở đây Chúa của chúng ta giới thiệu cho các môn đồ của Ngài không gì kém hơn một cách hoàn toàn mới để giải thích Các Kinh Thánh Do Thái. Ngài gọi Các Kinh Thánh này là “Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri” (Ma-thi-ơ 7:12, 22:40, Công Vụ 3:15, Rô-ma 3:21). Để không làm xúc phạm không cần thiết khán giả Do Thái của mình, Ngài nhấn mạnh rằng Ngài đến không phải để bãi bỏ chúng. Tuy nhiên, trong kế hoạch của Đức Chúa Trời một điều mới sắp xảy ra. Và vì điều này, một điều mới sắp xảy ra với Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri: Chúng sắp được làm trọn. Nói cách khác, chúng sắp mang một hình thức mới, một hình thức sẽ vẫn có hiệu lực cho đến Sự Viên Mãn và xa hơn nữa (Ma-thi-ơ 5:18). Mặc dù con bướm dường như khá khác với con sâu bướm, sự thật là không một chấm hay một nét nào của côn trùng đã qua đi. Nó là cùng một sinh vật, chỉ ở hình thức mới và cuối cùng của nó. Khi nói như vậy, Đấng Christ đang ám chỉ một điều mà vào thời điểm thích hợp các sứ đồ của Ngài sẽ tuyên bố công khai, thường với cái giá cá nhân lớn: Giao Ước Mới được Đấng Christ giới thiệu đã biến Các Kinh Thánh Do Thái thành (bản ghi của) một Giao Ước Cũ, hay một Cựu Ước. Vì sự xuất hiện của Giao Ước Mới và Các Kinh Thánh Giao Ước Mới trình bày nó, Các Kinh Thánh Do Thái giờ đây đã trở nên cũ, lỗi thời, và (theo một nghĩa) sẵn sàng qua đi (Ma-thi-ơ 9:14-17, 2 Cô-rinh-tô 3:14, Hê-bơ-rơ 8:13). Tuy nhiên, hãy lưu ý cẩn thận rằng cả Đấng Christ lẫn các sứ đồ đều không dạy rằng Cựu Ước giờ đây vô dụng. Ngược lại, từ nay Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri sẽ phục vụ một mục đích mới: Cùng với lời và việc của Đấng Christ, và cùng với lời chứng của những người chứng kiến tận mắt của các sứ đồ, chúng sẽ trở thành một nhân chứng quyền năng cho lẽ thật của Phúc Âm. Chúng sẽ cấu thành một kho tàng bao la các bức tranh và lời tiên tri Cựu Ước, tất cả đều được Đức Chúa Trời thiết kế để thúc đẩy sự nghiệp của Đấng Christ và Giao Ước Mới trong những ngày cuối cùng này. Về mặt này, chính Chúa Giê-xu đã chỉ đường. Ví dụ, chúng ta nhớ cách Ngài dạy Ni-cô-đem thấy Thân Vị và Công Việc của Đấng Mê-si trong câu chuyện xưa về con rắn bằng đồng mà Môi-se treo trên một cây sào để giải cứu những tội nhân có tội và bị kết án (Dân Số Ký 21, Giăng 3). Tương tự, chúng ta nhớ cách Ngài báo trước sự chết, sự chôn cất và sự sống lại của chính mình bằng cách ám chỉ ba ngày và ba đêm của Giô-na trong bụng cá lớn (Ma-thi-ơ 12:40). Hoặc một lần nữa, chúng ta ngạc nhiên khi thấy Ngài mở ra ý nghĩa sâu sắc, về Đấng Mê-si của Ma-na mà Đức Chúa Trời đã nuôi dân Cựu Ước của Ngài trong đồng vắng: cách nó tượng trưng cho chính Đấng Christ, Bánh của Thiên Đàng, được Đức Chúa Trời ân điển sai xuống, bị bẻ ra vì dân Ngài, để Ngài có thể sống trong dân Ngài, qua đó nuôi dưỡng và làm mạnh mẽ họ cho cuộc bước đi khó khăn của họ qua đồng vắng của thế giới gian ác hiện tại này (Xuất Ê-díp-tô Ký 16, Giăng 6, Khải Huyền 12). Và ngoài tất cả điều này, chúng ta nhớ nhiều lần Ngài dạy các môn đồ rằng các biến cố trong chức vụ trên đất của Ngài là sự làm trọn các lời tiên tri Cựu Ước cụ thể về đời sống trên đất của Đấng Mê-si của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:14, 26:54, Lu-ca 4:21, Giăng 13:18, 15:25, 17:12). Tất cả những ví dụ này dạy chúng ta rằng một phần sống còn của chức vụ trên đất của Đấng Christ là chuẩn bị các môn đồ của Ngài tiếp nhận Chìa Khóa Chính cho sự hiểu biết đúng đắn về toàn bộ Cựu Ước. Và quả thật, ngay sau sự sống lại của Ngài Ngài cuối cùng đã đặt chiếc chìa khóa đó vào tay họ, nói rằng: “Đây là điều Ta đã nói với anh em khi Ta còn ở với anh em, rằng mọi điều đã viết về Ta trong Luật Pháp của Môi-se và Các Nhà Tiên Tri và Các Thi Thiên phải được làm trọn.” Bấy giờ Ngài mở trí của họ để hiểu Các Kinh Thánh. —Lu-ca 24:27, 44-47 (niv) Đó hẳn là một khoảnh khắc như thế nào! Và đó là một khoảnh khắc như thế nào trong Lịch Sử Cứu Rỗi! Vì khi Chúa của chúng ta mở trí của các môn đồ như vậy, Ngài cũng mở ra, một lần đủ cả, chính Các Kinh Thánh Cựu Ước. Tức là, Ngài đã trưng bày ý nghĩa sâu sắc, sâu thẳm nhất, lấy Đấng Christ làm trung tâm của chúng. Và một lần nữa, khi vén màn chúng như Ngài đã làm, Ngài thực ra đã đội vương miện cho chúng, biệt riêng chúng cho một sứ mạng mới và còn cao hơn trong các mục đích của Đức Chúa Trời: để làm chứng cho Thân Vị và Công Việc của Đấng Christ; để làm chứng về Giao Ước Mới và Đời Đời đã được báo trước và tiên tri cách huyền bí trong giao ước cũ. Vì điểm này không thể được nhấn mạnh quá mức, hãy để tôi lặp lại ở đây bằng cách nói rằng tại bước ngoặt quan trọng này trong Lịch Sử Cứu Rỗi, chính Đấng Christ đã sống lại — Giáo Sư được Đức Chúa Trời chỉ định của Hội Thánh của Đức Chúa Trời — đã ban cho các môn đồ của Ngài một món quà vô cùng quý báu, điều có thể cho rằng là chiếc chìa khóa quan trọng nhất duy nhất để giải quyết Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng. Từ nay, tôi sẽ gọi nó là Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới (NCH). Từ “hermeneutic” đơn giản có nghĩa là “phương pháp giải thích.” Vậy thì, vào lúc này trong Lịch Sử Cứu Rỗi, Đấng Christ đã sống lại đã ban cho các môn đồ của Ngài phương pháp Giao Ước Mới chân thật để giải thích, hiểu, vui hưởng và công bố tất cả Các Kinh Thánh Do Thái Cựu Ước. Họ sẽ không bao giờ còn như cũ nữa — chúng ta cũng sẽ không, một khi chúng ta tiếp nhận nó như họ đã tiếp nhận! Từ nay, họ sẽ đọc Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri cách lấy Đấng Christ làm trung tâm, tự hỏi: “Những trước tác này dạy tôi điều gì về Thân Vị và Công Việc của Đấng Christ, mầu nhiệm tối cao của Đức Chúa Trời?” (Giăng 5:39, Cô-lô-se 2:2). Từ nay, họ sẽ đọc Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri cách theo giao ước, tự hỏi: “Chính xác thì các biến cố, mệnh lệnh, lời hứa và cảnh báo của thời Giao Ước Cũ báo trước các yếu tố và sự giàu có khác nhau của Giao Ước Mới như thế nào?” (2 Cô-rinh-tô 3:1tt, Hê-bơ-rơ 9:1tt, 13:20). Từ nay, họ sẽ đọc Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri cách theo hình bóng, tự hỏi: “Các biến cố, con người, đồ vật và thể chế của thời Cựu Ước — trong đó Đức Chúa Trời đã ban những sự mặc khải được che giấu về những điều của Đấng Christ và Giao Ước — vẽ cách huyền bí hay tượng trưng cho những phước lành Giao Ước Mới mà Đấng Christ giờ đây đã vén màn và đem ra ánh sáng như thế nào?” (Rô-ma 5:14, 1 Cô-rinh-tô 10, Cô-lô-se 2:17, Hê-bơ-rơ 8:1-6). Và từ nay, họ sẽ đọc Luật Pháp và Các Nhà Tiên Tri cách theo cánh chung, nhận ra rằng trong suốt thời Cựu Ước Đức Chúa Trời thực ra đang làm việc hướng tới — và nói cách huyền bí về — thời Tân Ước; rằng chủ đề lớn của Cựu Ước thực ra là những ngày cuối cùng, và dân của những ngày cuối cùng, là những người mà sự cuối cùng của các thời đại đã đến (1 Cô-rinh-tô 10:11, 1 Phi-e-rơ 4:7). Khi chúng ta đọc các trước tác của các sứ đồ, chúng ta sớm bắt đầu thấy Thầy đã thành công như thế nào trong việc biến họ thành những thầy thông giáo Tân Ước, những giáo viên khéo léo hoàn toàn có thể đem ra từ kho tàng lớn của lẽ thật được mặc khải của Đức Chúa Trời những điều cả mới lẫn cũ (Ma-thi-ơ 13:52). Một mặt, họ hiểu rằng Chúa đã được tôn cao của họ giờ đây đang tiết lộ cho họ những “mầu nhiệm” mới và đời đời; những lẽ thật quý báu về Đức Chúa Trời và các kế hoạch và mục đích cứu chuộc của Ngài, những lẽ thật từ lâu bị ẩn giấu khỏi các thế hệ quá khứ, nhưng giờ đây, trong những ngày cuối cùng này, được mặc khải cho các thánh đồ qua chính các sứ đồ và nhà tiên tri thánh của Đấng Christ (Rô-ma 16:25, 1 Cô-rinh-tô 2:7, Ê-phê-sô 3:9, Cô-lô-se 1:26). Mặt khác, giờ đây đã tiếp nhận “lẽ thật chân thật” của Đức Chúa Trời trong Phúc Âm, họ cũng đến hiểu rằng trong thời Cựu Ước Đức Chúa Trời đã nói về những điều này rồi; rằng bằng nhiều hình bóng, bóng mờ, lời hứa và dự báo khác nhau, Đức Chúa Trời đã nói trước một cách phong phú về sự đến của Đấng Cứu Chuộc và những trái ngon của Giao Ước Mới trong huyết Ngài (Rô-ma 1:2, Ga-la-ti 3:8, 1 Phi-e-rơ 1:11). Tóm lại, chính Đấng Christ đã mở trí của họ để hiểu Các Kinh Thánh Cựu Ước. Ngài đã giúp họ thấy rằng Giao Ước Cũ thực ra là một sự mặc khải được che giấu của Giao Ước Mới (2 Cô-rinh-tô.
3:12-18); rằng toàn bộ Cựu Ước, như thể, là một lời tiên tri lớn duy nhất; và rằng tinh thần (hay bản chất bên trong) của lời tiên tri đó không là gì khác hơn lời chứng của Chúa Giê-xu Christ (Khải Huyền 19:10). Vậy tóm lại, chúng ta thấy rằng sự mặc khải là tiến bộ vì khi Đấng Christ cuối cùng xuất hiện vào khoảnh khắc cao điểm trong Lịch Sử Cứu Rỗi, Ngài đã “làm tiến bộ” sự hiểu biết của chúng ta về những điều của Đức Chúa Trời theo hai cách căn bản: Ngài ban cho chúng ta lẽ thật mới và tối hậu, và khi làm như vậy Ngài đã soi sáng lẽ thật cũ và “áp cuối,” một lần đủ cả. Nói cách khác, Ngài ban cho chúng ta không chỉ Giao Ước Mới, mà còn Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới. Ngài ban cho chúng ta phương pháp giải thích Kinh Thánh được Đức Chúa Trời phê chuẩn mà qua đó dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời có thể, cuối cùng, hiểu ý nghĩa sâu sắc, lấy Đấng Christ làm trung tâm của Cựu Ước. Không một nhà cánh chung học đầy khát vọng nào có thể làm mà không có nó! Tầm Quan Trọng của Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới Một lần nữa, NCH là một trong những món quà phong phú nhất của Đấng Christ cho Hội Thánh của Ngài, và là một yêu cầu cực kỳ quan trọng cho sức khỏe thuộc linh của nàng và sự thành công tốt lành của sứ mạng nàng. Chúng ta làm tốt khi xem xét một vài lý do tại sao. Ví dụ, tôi đã nhắc rằng NCH là trang thiết bị không thể thiếu cho việc truyền giáo hiệu quả. Như các sứ đồ đã khẳng định cả bằng giới luật lẫn gương mẫu, Đức Chúa Trời đã định rằng Phúc Âm được làm cho được biết đến với các quốc gia qua Các Kinh Thánh của các nhà tiên tri (Rô-ma 16:25-27). Nói cách khác, trong việc công bố toàn cầu Tin Tốt Lành về sự cứu rỗi của nàng, Hội Thánh phải sử dụng dồi dào Các Kinh Thánh Cựu Ước. NCH giúp nàng làm như vậy. Nó giúp các nhà truyền giáo của nàng khéo léo và quyền năng rút ra từ kho tàng bao la của lời chứng Cựu Ước; trích dẫn, trình bày và thúc ép vào lòng khán giả của họ vô số lời tiên tri Cựu Ước về Đấng Mê-si, các hình bóng, bóng mờ và những lần xuất hiện của Đấng Christ. Các sứ giả Phúc Âm phải trưng bày sự phong phú của chúng, làm nổi bật chi tiết và sự phức tạp của chúng, nhận xét về vẻ đẹp của chúng, và vinh hiển trong Đức Chúa Trời Có Chủ Quyền, Đấng đã ân điển ban chúng cho tất cả chúng ta, cả trong lịch sử lẫn trong Kinh Thánh. Và họ phải làm điều này với một mục đích lớn trong tầm nhìn: để tôn cao Thân Vị và Công Việc của Đấng Christ theo cách mà con người có thể nhận ra rằng Kinh Thánh quả thật là Lời của Đức Chúa Trời, và rằng Chúa Giê-xu Christ quả thật là Cứu Chúa của thế giới, Đấng Đức Chúa Trời đã sai đến để giải cứu dân Ngài khỏi cơn thịnh nộ sắp đến, và để ban món quà sự sống đời đời cho tất cả những ai tin. NCH cũng quan trọng vì nó làm mạnh mẽ đức tin của những người được chọn của Đức Chúa Trời. Hay, dùng chính từ của Phao-lô, nó thiết lập họ trong đức tin thánh khiết nhất của họ (Rô-ma 16:25). Điều gì xảy ra khi một Cơ Đốc nhân — được học tốt về NCH — bắt đầu thấy những điều của Đấng Christ trong các con người, nơi chốn, đồ vật, biến cố và thể chế của Cựu Ước? Điều gì xảy ra khi người ấy bắt đầu nhận ra chúng trong A-đam, Cây Sự Sống, Nô-ê, Chiếc Tàu, Mên-chi-xê-đéc, Y-sác, chiếc thang của Gia-cốp, Cuộc Xuất Hành, con chiên Lễ Vượt Qua, Ma-na từ trời, Tảng Đá Môi-se đã đánh, Nước tuôn ra từ nó, Nắp Thi Ân, Con Dê Gánh Tội, và cứ thế? Mọi thánh đồ đều biết câu trả lời. Nếu người ấy là một Cơ Đốc nhân mới, người ấy đơn giản bị choáng ngợp — không chỉ khi khám phá chủ quyền và sự khéo léo đáng kinh ngạc của Đức Chúa Trời, mà còn khi chiêm ngưỡng vẻ đẹp và quyền năng của sự soi dẫn thiêng liêng của Lời Ngài. Và nếu người ấy là một Cơ Đốc nhân lớn tuổi hơn, người ấy vẫn bị choáng ngợp, phần lớn vì người ấy dường như không bao giờ đi đến đáy của những điều này! Quả thật, với sự rõ ràng ngày càng mở rộng, người ấy thấy rằng Cựu Ước là một kho tàng vô hạn, hay ít nhất là không thể dò được, của lời chứng “huyền bí” về Thân Vị và Công Việc của Đấng Christ. Kết quả cuối cùng của điều này là mọi Cơ Đốc nhân, dù mới hay cũ, đều tăng trưởng sâu sắc hơn trong niềm tin của họ rằng Kinh Thánh quả thật là Lời của Đức Chúa Trời lấy Đấng Christ làm trung tâm. Và kết quả của điều này, họ tăng trưởng ngày càng tha thiết hơn trong sự thờ phượng vui mừng và biết ơn của họ đối với Đấng đã ban nó cho họ. Cuối cùng — và quan trọng nhất cho nghiên cứu của chúng ta — NCH là quan trọng cho một sự hiểu biết đúng đắn về thần học cánh chung Kinh Thánh, và như vậy để giải quyết Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng. Mặc dù còn nhiều điều phải nói về điểm này, lẽ thật của tuyên bố này ngay cả bây giờ cũng phải đang trở nên rõ nét. Chúng ta đã thấy rằng xương sống tranh cãi lớn nhất duy nhất trong Cuộc Tranh Luận về Thời Kỳ Cuối Cùng là cách giải thích đúng đắn về OTKP. Mọi điều khác — sự hiểu biết của chúng ta về Thiên Niên và Sự Viên Mãn — đều phụ thuộc vào điều này. Chúng ta phải giải thích các lời tiên tri của OTKP theo nghĩa đen, như mô tả các kế hoạch tương lai của Đức Chúa Trời cho dân Giao Ước Cũ của Ngài, Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc; hay chúng ta phải giải thích chúng theo nghĩa tượng trưng (tức là theo hình bóng), như mô tả các kế hoạch tương lai của Ngài cho dân Giao Ước Mới của Ngài, “Y-sơ-ra-ên” thuộc linh (Rô-ma 9:6-8, Ga-la-ti 6:16)? Bằng cách chỉ dẫn chúng ta về NCH — và bằng cách áp dụng nó trực tiếp cho nhiều OTKP — Tân Ước đề cập thẳng thắn đến câu hỏi quan trọng này. Như chúng ta sẽ sớm thấy, kết quả vô cùng gây ngạc nhiên và thỏa mãn sâu sắc! Tiếp Nhận Những Chìa Khóa Trong chương này, tôi đã cố gắng cho thấy rằng Đấng Christ, và chỉ một mình Đấng Christ, có những chìa khóa sẽ mở cánh cửa đến “lẽ thật chân thật” về thần học cánh chung Kinh Thánh. Ngài có chúng vì Đức Chúa Trời vui lòng làm cho sự mặc khải đặc biệt của Ngài tiến bộ; vì Ngài mong muốn tôn cao Con độc sinh của Ngài là Nhà Tiên Tri và Giáo Sư tối cao của toàn thế giới; vì Ngài mong muốn, qua Đấng Christ, không chỉ vén màn lẽ thật mới và đời đời, mà còn đặt nó vào tay chúng ta như một Chìa Khóa Chính để hiểu đúng đắn lẽ thật cũ và sơ bộ của Ngài. Vậy thì, ở mức độ thực tiễn, làm sao chúng ta sẽ tôn vinh sự kiện Đấng Christ có những chìa khóa; rằng chỉ một mình Ngài có thể trả lời mọi câu hỏi của chúng ta về OTKP, Thiên Niên, và Sự Viên Mãn; rằng chỉ một mình Ngài có thể giải quyết Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng? Chúng ta đã chạm đến câu trả lời hai mặt cho những câu hỏi này. Nó đơn giản, hiển nhiên, và là một nguồn thật sự của sự tin quyết, hy vọng và niềm vui. Tôi sẽ tóm tắt nó như sau: Thứ nhất, đối với mọi câu hỏi và tranh cãi thần học, chúng ta phải neo mình vào Đấng Christ. Vì Ngài là Nhà Tiên Tri và Giáo Sư tối cao của Đức Chúa Trời, vì Ngài là Đấng ban và chủ đề trung tâm của mọi Kinh Thánh, và vì Ngài do đó là nhà giải kinh đúng đắn của mọi Kinh Thánh, chúng ta phải tôn vinh Ngài bằng cách đem mọi câu hỏi và tranh chấp thần học của mình đến chân Ngài. Trong thực hành thực tế, điều này có nghĩa là đối với bất kỳ giáo lý nào cho sẵn, chúng ta trước hết phải tham khảo các sách Phúc Âm, nơi Chúa Giê-xu bắt đầu dạy (Công Vụ 1:1); nơi Ngài lần đầu tiên gieo những hạt giống của “lẽ thật chân thật” của Đức Chúa Trời. Tiếp theo, chúng ta phải chuyển sang sách Công Vụ, nơi Ngài tiếp tục dạy; nơi chúng ta được lắng nghe cách Ngài phán qua các sứ đồ khi họ công bố lẽ thật chân thật của Đức Chúa Trời trong những ngày đầu của Hội Thánh. Cuối cùng, chúng ta phải đến các thư tín, nơi Giáo Sư đã hoàn thành sự mặc khải đặc biệt của Ngài về lẽ thật chân thật của Đức Chúa Trời; nơi Ngài đem mọi khía cạnh của mầu nhiệm cứu chuộc của Đức Chúa Trời ra ánh sáng rực rỡ của mặt trời ban trưa. Bây giờ hãy áp dụng điều này cho thần học cánh chung. Nếu chúng ta đang tìm kiếm lẽ thật cánh chung của Đức Chúa Trời, chắc chắn chúng ta không được quay trước hết đến hình bóng học Cựu Ước, hay đến các lời tiên tri Cựu Ước về Vương Quốc, hay đến sách Khải Huyền. Không, chúng ta phải quay trước hết đến Tân Ước Giáo Huấn ba phần; đến các sách Phúc Âm, sách Công Vụ, và các thư tín. Hơn nữa, khi tham khảo Đấng Christ như vậy, chúng ta khôn ngoan khi luôn nhớ rằng trong hành trình tìm kiếm thần học này, hay bất kỳ hành trình nào khác, các thư tín đứng là tòa án phúc thẩm cuối cùng trong mọi cuộc tranh luận. Vì ở đây Đấng Christ vén màn đầy đủ và cuối cùng mọi mầu nhiệm trong hình thức giáo huấn của chúng. Ở đây Ngài phán cách rõ ràng, không dùng lời nói hình bóng (Giăng 16:29, Ê-phê-sô 1:8-12, 3:1tt). Ở đây Ngài đặt chìa khóa cho lẽ thật chân thật vào tay những người đi theo Ngài, để từ nay họ có thể hiểu những phần biểu tượng hơn của Kinh Thánh, những sự mặc khải được che giấu được tìm thấy không chỉ trong Cựu Ước, mà còn trong một số lời của chính Chúa Giê-xu, và trong sách Khải Huyền nữa. Tóm lại, bằng cách neo mình vào Đấng Christ trong Tân Ước Giáo Huấn — và đặc biệt trong các thư tín — chúng ta tiếp nhận từ Ngài Chìa Khóa Chính cho mọi Kinh Thánh, qua đó bảo đảm rằng chúng ta sẽ không lang thang xa khỏi những dạy dỗ chân thật của nó. Thứ hai, đối với thần học cánh chung, chúng ta phải đem Chìa Khóa quý báu này đến bốn cánh cửa đã đóng hiện đang đứng trước Hội Thánh Tin Lành hiện đại. Tức là, chúng ta phải đem nó đến bốn vấn đề sâu sắc, nền tảng của Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng: Vương Quốc của Đức Chúa Trời, cách giải thích đúng đắn về OTKP, ý nghĩa của Thiên Niên, và hình dạng của Sự Viên Mãn. Hơn nữa, chúng ta phải bảo đảm đem nó trước hết đến vấn đề của mọi vấn đề — Vương Quốc của Đức Chúa Trời — vì, như chúng ta đã thấy hết lần này đến lần khác, kết luận của chúng ta về chủ đề căn bản này sẽ ảnh hưởng sâu sắc đến mọi khía cạnh khác của thần học cánh chung của chúng ta. Vì vậy, chúng ta hãy làm như vậy bây giờ. Chúng ta hãy tiếp cận cánh cửa đầu tiên và đáng sợ nhất trong bốn cánh cửa đã đóng. Chúng ta hãy tham khảo Đấng Christ và các sứ đồ về Vương Quốc của Đức Chúa Trời; và đặc biệt, chúng ta hãy yêu cầu họ dạy chúng ta về bản chất chân thật và các giai đoạn khác nhau của nó. Tại sao? Vì một khi chúng ta đã đi qua cánh cửa đó, chắc chắn chúng ta cũng sẽ đi qua ba cánh cửa còn lại; chắc chắn chúng ta sẽ học cách giải thích OTKP, khám phá ý nghĩa của Thiên Niên, và đến hiểu mục đích, các yếu tố và cấu trúc chân thật của Sự Viên Mãn. Tin tốt như vậy: Ngài có những chìa khóa! Và đây là tin tốt hơn nữa: Bây giờ chúng ta cũng có chúng! Vì vậy, với Chúa ở bên cạnh, và với những chìa khóa của Ngài trong tay, chúng ta hãy dũng cảm tiến đến “lẽ thật chân thật” về bản chất và các giai đoạn của Vương Quốc của Đức Chúa Trời.
Chương 5 Tin Tốt Lành của Vương Quốc Trong sách Phúc Âm theo Mác, những lời đầu tiên ra khỏi miệng Chúa Giê-xu là những lời này: “Kỳ đã trọn, và Vương Quốc của Đức Chúa Trời đã đến gần. Hãy ăn năn và tin tin tốt lành” (Mác 1:15). Chắc chắn chúng rơi ngọt ngào vào tai của toàn thể Y-sơ-ra-ên. Trong nhiều thế kỷ các nhà tiên tri của họ đã hứa một ngày khi Đức Chúa Trời sẽ sai Đấng Mê-si của Ngài, qua Ngài phát động một chuỗi các biến cố sẽ lên đến đỉnh điểm trong sự cứu chuộc và vinh hiển hóa toàn thế giới. Trong nhiều thế kỷ, Y-sơ-ra-ên đã chờ đợi nó. Và bây giờ, Chúa Giê-xu nói với những người đồng hương đang kinh ngạc của Ngài, ngày đó “đã đến gần” — rất gần, và đang đến gần hơn từng khoảnh khắc. Dân sự phải chuẩn bị mình về thuộc linh. Hy vọng của các thời đại đang ở trên họ. Lúc đầu, họ ở với Ngài. Mặc dù những lời dạy của Ngài — thường được khoác trong các dụ ngôn — là bí ẩn, những phép lạ quyền năng của Ngài rõ ràng xác định Ngài là một nhà tiên tri (Lu-ca 7:16). Hơn nữa, Ngài ít làm gì để ngăn cản sự suy đoán và nhiệt thành về Đấng Mê-si mà các phép lạ khơi dậy (Ma-thi-ơ 9:27, 12:23, Giăng 4:29). Và khi, vào Chúa Nhật Lễ Lá, Ngài vào thành Giê-ru-sa-lem cách chiến thắng, Ngài công khai tuyên bố với mọi người — với dân Do Thái, các nhà lãnh đạo của họ, và chính Rô-ma — rằng Ngài chính xác là điều các môn đồ đang vui mừng của Ngài tin Ngài là: Con của Đa-vít về cánh chung, Vua Mê-si phước lành đến nhân danh CHÚA (Lu-ca 19:37-40)! Tuy nhiên, cuối cùng, quốc gia quay lưng chống lại Ngài (Giăng 1:11). Tại sao? Vì Ngài không phải là Con của Đa-vít họ mong đợi hay muốn. Nếu Ngài là, Ngài đã không rơi vào tay Phi-lát. Nếu Ngài là, Ngài đã khích động dân sự nổi dậy chiến tranh. Nếu Ngài là, Ngài đã lại viện dẫn quyền năng của Đức Chúa Trời, lần này để dẫn Y-sơ-ra-ên đến chiến thắng trên Rô-ma và đến quyền tối cao cuối cùng giữa các quốc gia. Không, những người Pha-ri-si rốt cuộc đã đúng. Giê-xu của Na-xa-rét chỉ là một người nữa trong một hàng dài các tiên tri giả và mê-si giả. Vì vậy, như Môi-se đã truyền lệnh, Ngài phải chết, và dân sự phải tiếp tục sự chờ đợi lâu dài của họ cho Vua chân thật và Vương Quốc chân thật của Đức Chúa Trời. Quan Điểm của Chúa Giê-xu về Vương Quốc Giá như họ đã hiểu. Chẳng phải Chúa Giê-xu đã nói với Ni-cô-đem rằng nếu không có một sự tái sinh thuộc linh, không ai có thể thấy Vương Quốc của Đức Chúa Trời sao (Giăng 3:3)? Chẳng phải Ngài đã nói với những người Pha-ri-si rằng Vương Quốc của Đức Chúa Trời không đến bằng sự quan sát sao (Lu-ca 17:20)? Chẳng phải Ngài đã nói với Phi-lát rằng Vương Quốc của Ngài không thuộc về thế giới này sao (Giăng 18:36)? Và khi đám đông đã cố gắng tôn Ngài làm vua bằng vũ lực, chẳng phải Ngài đã rút lui khỏi họ, và sau đó quở trách họ vì một chủ nghĩa duy vật ích kỷ làm mù họ trước bản chất chân thật của sứ mạng Mê-si của Ngài sao (Giăng 6)? Vâng, Giê-xu của Na-xa-rét là sứ giả Mê-si của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Nhưng như cả bốn sách Phúc Âm làm rõ cách đau đớn, sự hiểu biết của Ngài về Vương Quốc khác với sự hiểu biết của dân sự Ngài công bố nó cho — khác một cách sâu sắc! Vậy sự hiểu biết của Ngài là gì? Sau khi đã suy gẫm câu hỏi quan trọng này trong nhiều năm, tôi cho rằng khi công bố, trình bày và bày tỏ tính chất chân thật của Vương Quốc của Đức Chúa Trời, Chúa của chúng ta luôn có trong tâm trí năm ý tưởng chính. Trong các trang sắp tới, tôi sẽ xem xét ngắn gọn mỗi ý tưởng, và rồi đưa ra một định nghĩa làm việc về Vương Quốc như tôi tin Chúa Giê-xu đã thấy nó. Sau đó trong cuộc hành trình của chúng ta, chúng ta sẽ thảo luận nhiều ý tưởng này sâu sắc hơn. Một Sự Cai Trị Trực Tiếp của Đức Chúa Cha Trên hết mọi điều khác, Đấng Christ hiểu Vương Quốc là sự cai trị (hay sự trị vì) trực tiếp của Đức Chúa Cha trên tạo vật của Ngài. Chúng ta thấy lẽ thật này được trưng bày trong Lời Cầu Nguyện của Chúa, nơi Ngài dạy các môn đồ nói: “Vương Quốc của Ngài đến, ý muốn của Ngài được nên, trên đất như ở trên trời” (Ma-thi-ơ 6:10). Ở đây chúng ta có một định nghĩa thực tế về Vương Quốc: Nó là lãnh vực nơi ý muốn của Đức Chúa Trời đang được thực hiện như ở trên trời. Nhưng để hiểu lời này, chúng ta phải rõ ràng về hai điểm. Thứ nhất, chính xác Chúa Giê-xu muốn nói gì bằng “ý muốn” của Cha? Và thứ hai, sự khác biệt, hiện tại, giữa cách ý muốn này đang được thực hiện trên trời và trên đất là gì? Về câu hỏi thứ nhất, rõ ràng ở đây Chúa Giê-xu có trong tâm trí điều các nhà thần học gọi là ý muốn quy định của Đức Chúa Trời (hay ý muốn đạo đức, hay ý muốn mệnh lệnh). Được mặc khải trong Ê-đen, được mặc khải trong Đấng Christ, và được mặc khải trong các lời hứa và giới luật Kinh Thánh của Ngài, nó có thể được định nghĩa là điều Đức Chúa Trời rõ ràng mong muốn các tạo vật của Ngài làm và trở thành, để họ, phản ánh cả tính cách của Đấng Tạo Hóa của họ lẫn mục đích nhân từ của Ngài cho đời họ, có thể tự nhiên và vui mừng đem vinh quang đến cho Ngài. Trên trời, ý muốn quy định của Đức Chúa Trời hiện đang được thực hiện hoàn hảo. Tại sao? Vì trên đó Đức Chúa Trời cai trị trực tiếp trên linh hồn của các thánh đồ và thiên sứ, kết quả là ý muốn của họ và ý muốn của Ngài là một. Đây là điều làm cho trời là trời. Vì trên đó Đức Chúa Trời làm cho mọi vật tuân theo ý muốn quy định của Ngài, mọi vật phản ánh vinh quang của Ngài và tham dự vào niềm vui của Ngài. Trên trời, Vương Quốc của Đức Chúa Trời đã đến. Tuy nhiên, nó chưa đến đất; hay đúng hơn, nó chưa đến đất một cách đầy đủ, như nó đã đến trời. Quan trọng là, điều này không có nghĩa là trong thế giới sa ngã của chúng ta “ý muốn” của Đức Chúa Trời không đang được thực hiện. Vì theo Kinh Thánh, mọi điều xảy ra trên đất đều xảy ra theo ý muốn mục đích của Ngài, tức là theo các sắc lệnh đời đời của Ngài. Một cách bí ẩn, điều này thậm chí bao gồm các tình huống và biến cố trái ngược với ý muốn quy định của Ngài. Như vậy, chúng ta thấy Chúa Giê-xu hỏi: “Chẳng phải hai con chim sẻ được bán với một đồng tiền đồng sao, và không một con nào trong chúng rơi xuống đất ngoài ý muốn của Cha anh em” (Ma-thi-ơ 10:29, Giăng 19:11, Ê-phê-sô 1:11). Bây giờ, không phải mong muốn rõ ràng của Đức Chúa Trời — ý muốn quy định của Ngài — là chim sẻ phải rơi xuống đất. Nhưng vâng, vì những lý do khôn ngoan nó quả thật — hiện tại — là ý muốn mục đích của Ngài. Vậy chúng ta thấy rằng chủ quyền tuyệt đối của Đức Chúa Trời trên mọi biến cố không có nghĩa là Vương Quốc của Ngài đã (đầy đủ) đến đất. Đó là vì hiện tại Ngài phần lớn đang cai trị gián tiếp. Nói cách khác, sự cai trị có chủ quyền của Ngài trên muôn vật được trung gian bởi, hay đi qua, một sự rủa sả phán xét mà chính Ngài đã đặt trên tạo vật — một sự rủa sả làm méo mó khủng khiếp bản chất lý tưởng của muôn vật (Sáng Thế Ký 3:15, Rô-ma 8:20). Tuy nhiên, khi ý muốn mục đích của Đức Chúa Trời cho mọi vật (đã được cứu chuộc) cuối cùng được làm trọn, ý muốn mục đích của Ngài và ý muốn quy định của Ngài sẽ là một. Trong ngày đó, Vương Quốc của Ngài sẽ đến đất, ngay cả như nó đã đến trời. Chúa của chúng ta truyền lệnh cho các thánh đồ của Ngài cầu nguyện — và lao công — cho chính điều này. Họ phải cầu xin Cha thúc đẩy mục đích cứu chuộc của Ngài trên đất; cất tay phán xét của Ngài và loại bỏ mọi sự méo mó; làm cho “ý muốn quy định” của Ngài được thực hiện ở đây, ngay cả như nó đang được thực hiện giữa các thánh đồ và thiên sứ trên trời. Tóm lại, họ phải cầu nguyện cho Cha mở rộng sự cai trị trực tiếp của Ngài trên mọi tạo vật đã được cứu chuộc của Ngài. Họ phải cầu nguyện cho sự đến (hoàn toàn) của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Một Lãnh Vực của Sự Trọn Vẹn và Phước Lành Thứ hai, Đấng Christ hiểu Vương Quốc là một lãnh vực của sự trọn vẹn và phước lành. Điều này chỉ hợp lý, vì bất cứ nơi nào Đức Chúa Trời cai trị trực tiếp trên các tạo vật của Ngài, những tạo vật đó phải mang lấy hình ảnh của Đấng Tạo Hóa của họ. Họ phải phản ánh, trong bản chất của chính họ, sự toàn vẹn, vẻ đẹp và sự phước lành của Đấng đã dựng nên họ. Hết lần này đến lần khác chúng ta thấy lẽ thật quan trọng này được phản ánh sinh động trong các sách Phúc Âm. Ví dụ, hãy xem xét phân đoạn gợi suy nghĩ này từ Ma-thi-ơ: “Chúa Giê-xu đi khắp mọi thành phố và làng mạc, dạy dỗ trong các nhà hội của họ, công bố phúc âm của Vương Quốc, và chữa lành mọi loại bệnh tật và mọi loại đau ốm” (Ma-thi-ơ 9:35; 10:7-8, 12:28). Ở đây, sự đặt cạnh nhau của lời nói và việc làm của Chúa Giê-xu là vô cùng mặc khải. Một mặt, Ngài đang công bố rằng Vương Quốc đã gần; mặt khác, Ngài đang chữa lành mọi loại bệnh tật và đau ốm. Vậy chắc chắn, cả Ngài lẫn Ma-thi-ơ đều muốn chúng ta hiểu rằng bất cứ nơi nào Vương Quốc hiện diện, ở đó chính Đức Chúa Trời cũng hiện diện để làm hai điều: giải cứu khỏi những ảnh hưởng đa dạng của tội lỗi, và khôi phục đến loại trọn vẹn và phước lành Ngài đã nguyên thủy lên kế hoạch cho các tạo vật của Ngài vào lúc ban đầu! Nói cách khác, bất cứ nơi nào Vương Quốc hiện diện, Đức Chúa Trời hiện diện để cứu chuộc. Trừ khi chúng ta hiểu hoàn toàn ba từ khóa này — sự cứu chuộc, sự giải cứu, và sự khôi phục — chúng ta không thể hiểu Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Đó là vì Vương Quốc, trong mắt Chúa Giê-xu, chính xác là điều các nhà tiên tri xưa đã hứa: một lãnh vực của sự trọn vẹn và phước lành là kết quả trực tiếp của hoạt động cứu chuộc của Đức Chúa Trời. Nó là kết quả trực tiếp của việc Đức Chúa Trời giải cứu dân Ngài và thế giới Ngài khỏi những kẻ thù thuộc linh và thể xác đa dạng được A-đam giới thiệu tại Sự Sa Ngã, và cũng của việc Ngài khôi phục họ đến với những “người bạn” đa dạng Ngài đã nguyên thủy lên kế hoạch cho họ tại sự sáng tạo. Một lần nữa, trừ khi chúng ta nắm bắt đầy đủ những ý tưởng liên quan chặt chẽ này, chúng ta không thể hiểu Vương Quốc. Qua hành động cứu chuộc của Đức Chúa Trời trong lịch sử, dân Ngài và thế giới Ngài được giải cứu và khôi phục; qua hành động cứu chuộc của Ngài, họ được đem đến dưới sự phước lành của sự cai trị trực tiếp của Ngài; qua hành động cứu chuộc của Ngài, Vương Quốc của Đức Chúa Trời đến. Rất đáng để minh họa những lẽ thật lớn này từ chức vụ trên đất của Chúa chúng ta, từ những việc làm của Đấng Christ trong những ngày Ngài ở trong xác thịt. Như chúng ta vừa thấy, qua Đấng Christ Đức Chúa Trời đã giải cứu người mù (Ma-thi-ơ 9:27tt, Giăng 9:1-7), người què (Giăng 5:1tt), người phung (Lu-ca 17:11tt), người bại liệt (Ma-thi-ơ 8:5-13), người bệnh (Ma-thi-ơ 8:14-15, 9:20-22), người câm (Ma-thi-ơ 9:32tt), và người dị tật (Ma-thi-ơ 12:1-13), và Ngài đã khôi phục tất cả họ — dù chỉ tạm thời — đến sức khỏe hoàn hảo. Vậy ở đây, cho mọi người có mắt để thấy, là một bản xem trước lén lút của Vương Quốc của Đức Chúa Trời, khi nó sẽ đến cách nhân từ, cứu chuộc và dứt khoát trên xác thịt con người tội lỗi và tan vỡ. Trong hơn một dịp, Đức Chúa Trời cũng làm việc qua Đấng Christ để giải cứu kẻ chết khỏi chính sự chết, khôi phục họ không chỉ đến sự sống, mà còn đến với những người thân yêu của họ, và đến những niềm vui của gia đình và bạn bè vốn là những dấu hiệu Kinh Thánh truyền thống của Vương Quốc (Giê-rê-mi 33:10-11, Xa-cha-ri 8:2-5; Ma-thi-ơ 8:11, 9:18-25, 22:1tt, Lu-ca 7:11-15, Giăng 11:1-44; Xa-cha-ri 8:2-5, Ma-thi-ơ 8:11, 22:1tt). Hơn nữa, qua Chúa Giê-xu, Đức Chúa Trời dường như thậm chí đặt bàn tay chữa lành của Ngài trên chính thiên nhiên vô tri, “giải cứu” những dòng nước dữ dội của Biển Ga-li-lê khỏi một cơn bão gió chết người, qua đó khôi phục chúng đến sự bình an (Ma-thi-ơ 8:23-27); hoặc giải cứu đám đông những người đi theo Ngài khỏi sự thiếu thốn thực phẩm nguy hiểm trong đồng vắng, và khôi phục họ đến sự cung ứng dồi dào và sự thỏa mãn của một cái bụng đầy (Ma-thi-ơ 14:15tt, 15:32tt). Qua Đấng Christ, Đức Chúa Trời cũng giải cứu nhiều linh hồn nghèo khổ bị các tà linh hành hạ, khôi phục họ đến sự tỉnh táo của tâm trí và thân thể (Ma-thi-ơ 8:28tt, 12:22, 15:21tt, 17:14tt, Mác 1:23tt, Lu-ca 13:11tt). Rất đáng chú ý, khi những người Pha-ri-si cáo buộc Ngài đuổi quỷ bằng quyền năng của Sa-tan, Chúa Giê-xu mạnh mẽ tranh cãi lý luận sai lầm của họ. Rồi, trong một thách thức trực tiếp của chính mình, Ngài kết thúc lập luận của mình bằng cách nói: “Nhưng nếu Ta đuổi quỷ bằng Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời, thì chắc chắn Vương Quốc của Đức Chúa Trời đã đến trên anh em” (Ma-thi-ơ 12:28, Lu-ca 11:20). Phân đoạn quyền năng này dạy chúng ta rằng nó thuộc về chính bản chất của Vương Quốc là Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời phải đến hiện trường, giải cứu con người khỏi mọi quyền lực của sự ác, và khôi phục họ đến sự trọn vẹn về tâm trí và thể xác sẽ luôn đặc trưng cho đời sống dưới sự cai trị trực tiếp của Ngài. Cuối cùng, và quan trọng nhất, qua Đấng Christ, Đức Chúa Trời đã giải cứu tội nhân khỏi gánh nặng khủng khiếp của tội lỗi và xấu hổ của họ, tha thứ tội lỗi của tất cả những ai quay về với Chúa Giê-xu trong sự ăn năn và đức tin, qua đó khôi phục họ đến sự bình an, tình yêu thương, niềm vui, lòng biết ơn và hy vọng về sự sống đời đời luôn đánh dấu cộng đồng của những người đã được cứu chuộc (Lu-ca 7:36-50, 15:1tt, 18:9-14, 19:1tt). Vậy chúng ta thấy rằng chức vụ kỳ diệu của Chúa Giê-xu được thiết kế để làm một điều gì đó hơn là xác nhận địa vị của Ngài là một nhà tiên tri, hay là Đấng Mê-si, hay thậm chí là Con của Đức Chúa Trời. Ngoài tất cả những điều này, nó được thiết kế để cho Y-sơ-ra-ên — và toàn thể nhân loại — một cái nhìn thoáng qua và một sự nếm trước về chính Vương Quốc của Đức Chúa Trời; về sự giải cứu và khôi phục cứu chuộc mà qua đó Đức Chúa Trời giúp mọi tín đồ nơi Đấng Christ trải nghiệm sự phước lành của đời sống dưới sự cai trị trực tiếp của Ngài. Được Trung Gian Bởi Con của Đức Chúa Trời Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ ba của chúng ta, đó là sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Cha luôn được trung gian bởi Đức Chúa Con. Sau đó chúng ta sẽ khám phá sâu sắc hơn lý do thiêng liêng cho đặc điểm quan trọng này của Vương Quốc. Tuy nhiên, ở đây, đủ để nói rằng đặc điểm quan trọng này được trưng bày trong suốt chức vụ trên đất của Đấng Christ. Con người được chữa lành như thế nào? Họ được giải cứu như thế nào? Họ được cung ứng, hay được làm cho sống lại, hay được tha thứ, hay được đầy dẫy đức tin, hy vọng và tình yêu thương mới mẻ như thế nào? Câu trả lời tỏa sáng trên mọi trang của các sách Phúc Âm: Tất cả những điều này xảy ra khi Chúa Giê-xu đưa tay ra và chạm vào họ; hoặc khi họ đưa tay ra và chạm vào Ngài; hoặc khi Ngài dạy, hoặc cầu nguyện, hoặc ban ra một lời mệnh lệnh quyền năng. Vâng, cuối cùng chính Đức Chúa Cha là Đấng làm các việc. Nhưng cuối cùng, luôn luôn qua Chúa Giê-xu Ngài mới làm chúng! Đây là một chủ đề lặp lại trong sách Phúc Âm mang tính Christ học sâu sắc nhất, sách Phúc Âm của Giăng. Hết lần này đến lần khác chúng ta nghe Đấng Christ nói: “Quả thật, quả thật Ta nói với anh em, Con không thể tự mình làm điều gì, trừ khi đó là điều Ngài thấy Cha đang làm” (Giăng 5:19, 30, 6:38, 8:28, 12:49, 14:10). Nhưng càng xem xét công việc của Đức Chúa Trời trong các sách Phúc Âm, chúng ta càng thấy rằng điều ngược lại cũng đúng: Cha sẽ không tự mình làm điều gì, trừ khi đó là điều Ngài vui lòng làm qua Con Ngài! Tại sao? Vì Ngài mong muốn mọi người tôn vinh Con, ngay cả như họ tôn vinh Cha (Giăng 5:23). Vì lý do này, Cha vui lòng giải cứu và khôi phục dân Ngài và thế giới của họ qua Đấng Christ; Ngài vui lòng đem Vương Quốc của Đức Chúa Trời đến qua Con độc sinh của Ngài. Chính Chúa Giê-xu đã khẳng định điều này như một vấn đề nguyên tắc. Như vậy, trong một cuộc trò chuyện lúc nửa đêm với thầy Ni-cô-đem, Ngài tuyên bố: “Quả thật, quả thật, Ta nói với ngươi, trừ khi một người được sinh lại, người ấy không thể thấy Vương Quốc của Đức Chúa Trời” (Giăng 3:3). Bây giờ Ni-cô-đem chắc chắn đã thấy các phép lạ của Chúa Giê-xu, và ông cũng đã thấy rằng Đức Chúa Trời đứng đằng sau chúng (Giăng 3:1). Tuy nhiên, vì ông chưa được sinh lại, ông không thể thấy — cũng không thể bước vào — Vương Quốc của Đức Chúa Trời (Giăng 3:5). Tại sao? Vì ông không thể thấy Vua, hay bản chất của Vương Quốc Đức Chúa Trời đã đặt Ngài trên. Tuy nhiên, chẳng bao lâu nữa ông sẽ có thể. Vì như chính Chúa Giê-xu đã ám chỉ vào chính đêm đó, theo thời gian Ngài (Đấng Christ) sẽ chết, sống lại, và thăng thiên lên trời; và theo thời gian Ngài sẽ tuôn đổ Đức Thánh Linh trên Ni-cô-đem, đổi mới ông từ bên trong, và mở mắt ông. Bấy giờ ông sẽ có thể thấy Vua, cao và được nâng lên: không chỉ trên Thập Tự Giá (Giăng 3:14-16), mà còn ở bên hữu của Đức Chúa Trời (Công Vụ 2:33). Bấy giờ ông sẽ có thể thấy thần tính của Đấng Christ, và ý nghĩa của công việc cứu chuộc của Ngài trên đất. Và bấy giờ, đến với Đấng Trung Gian duy nhất giữa Đức Chúa Trời và con người — Nhà Tiên Tri, Thầy Tế Lễ và Vua Cao Cả của Thiên Đàng — ông sẽ có thể trải nghiệm, cuối cùng, sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Cha trên toàn bộ con người ông. Tóm lại, qua Đấng Christ — và qua một đức tin do Đức Thánh Linh thực hiện nơi Ngài — Ni-cô-đem sẽ bước vào Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Sau đó trong nghiên cứu của chúng ta, chúng ta sẽ khám phá những chủ đề quan trọng này sâu sắc hơn. Tuy nhiên, khi chúng ta bắt đầu vật lộn với câu hỏi lớn về bản chất của Vương Quốc, chúng ta hãy ngay cả bây giờ quyết tâm luôn nhớ điều này: Chúa Giê-xu đã dạy rõ ràng rằng sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Cha luôn được trung gian bởi Đức Chúa Con. Ngài nói: “Vương Quốc của Đức Chúa Trời thuộc về những người như thế này” (Mác 10:14). Và “những người này” là ai? Họ là tất cả những ai, như những đứa trẻ nhỏ, đơn giản đến với Ngài (Ma-thi-ơ 11:28tt, 18:1-5, 19:14). Được Thực Hiện Bởi Đức Thánh Linh Chúa Giê-xu nhất quán trình bày sự đến của Vương Quốc là một biến cố ba ngôi. Đối với Ngài, sự cai trị trực tiếp của Cha đến qua Con, và được thực hiện hay được thi hành bởi Đức Thánh Linh. Các nhà tiên tri Cựu Ước đã dự báo chính điều này, liên kết chặt chẽ những ngày cuối cùng với món quà và sự tuôn đổ của Đức Thánh Linh trên mọi dân sự của Đức Chúa Trời (Ê-sai 44:3, Ê-xê-chi-ên 36:27, 37:14, 39:29, Giô-ên 2:28). Trong bài giảng lúc nửa đêm của mình với thầy Ni-cô-đem, Chúa Giê-xu cũng làm như vậy, đặt cạnh nhau sự đến của Vương Quốc với sự đến của Đức Thánh Linh, và sự đến của cả hai với chính sự sống, sự chết và sự sống lại của Ngài (Giăng 3:1-12tt). Ngoài ra, chúng ta đã thấy rằng Chúa đã tuyên bố rõ ràng rằng nơi nào Đức Thánh Linh đang làm việc để giải cứu và khôi phục, ở đó Vương Quốc đã đến trên (những) tạo vật mà Cha vui lòng cứu chuộc (Ma-thi-ơ 12:28, Lu-ca 11:20). Hơn nữa, trong suốt toàn bộ bài giảng Phòng Cao của Ngài, chúng ta thấy Ngài chuẩn bị các môn đồ cho sự đến của Đức Thánh Linh, qua Ngài, vào thời điểm thích hợp, họ sẽ có thể tuyên bố sự đến của Vương Quốc (Giăng 13-16, Công Vụ 1:4-8, 8:12, 19:8, 20:5, 28:31). Vậy thì, trong mắt Chúa Giê-xu sự đến của Vương Quốc là một món quà và thành tựu ân điển của Ba Ngôi Thánh. Nó là sự đến của Cha để cai trị trực tiếp qua Con, bởi Đức Thánh Linh, trên mọi tạo vật đã được cứu chuộc của Ngài. Một Lãnh Vực Bên Dưới Một Sự Cai Trị Cuối cùng, Chúa Giê-xu không chỉ xem Vương Quốc là một sự cai trị, mà còn là một lãnh vực; là toàn thể những con người, nơi chốn và sự vật đã được cứu chuộc sống cách phước lành bên dưới sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời. Trong các sách Phúc Âm, ý tưởng này xuất hiện nổi bật trong lời giải thích của Ngài về dụ ngôn cỏ lùng và lúa mì. Nói về Sự Phán Xét sẽ xảy ra tại sự tái lâm của Ngài, Ngài nói: Con Người sẽ sai các thiên sứ của Ngài, và họ sẽ thâu góp ra khỏi vương quốc của Ngài mọi cớ gây vấp phạm, và những người phạm sự vô pháp, và sẽ quăng chúng vào lò lửa; ở nơi đó sẽ có khóc lóc và nghiến răng. —Ma-thi-ơ 13:41-42 Ở đây chúng ta thoáng thấy lãnh vực của Vương Quốc đã hoàn thành. Vào cuối thời đại, Đấng Christ sẽ trở lại. Khi Ngài đến, chính Ngài sẽ dựng nên một thế giới hoàn hảo. Nhưng để làm điều này, Ngài trước hết phải loại bỏ mọi cớ gây vấp phạm, mọi điều “gây scandal” hay xúc phạm đến sự thánh khiết sẽ đánh dấu sự sáng tạo mới. Vì vậy, ma quỷ phải ra đi, những người đi theo ma quỷ (cỏ lùng) phải ra đi, và quả thật mọi dấu vết và dấu tích của sự sa ngã của trật tự tự nhiên cũ phải ra đi. Khi điều này xảy ra, sự cai trị hoàn hảo của Đức Chúa Trời sẽ dựng nên một lãnh vực hoàn hảo của Đức Chúa Trời. Và lãnh vực đó được gọi đúng là Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Như chúng ta sẽ thấy sau, ngay cả bây giờ, trong thời đại Hội Thánh hiện tại, lãnh vực này tồn tại. Ngay cả bây giờ Đức Chúa Trời đang chuyển một dân được chọn từ Lãnh Vực của Sự Tối Tăm vào Vương Quốc của Con yêu dấu của Ngài (Cô-lô-se 1:13). Ngay cả bây giờ, những người này là thần dân của Vua Cao Cả Của Thiên Đàng, công dân của Giê-ru-sa-lem ở trên (Phi-líp 3:20). Ngay cả bây giờ họ là một Vương Quốc và các thầy tế lễ cho Đức Chúa Trời của Ngài (Khải Huyền 5:10). Vậy thì, Hội Thánh trên đất là một lãnh vực vô hình, một tiền đồn của Vương Quốc thiên đàng, sống và lao công giữa (các) vương quốc của thế giới gian ác hiện tại này. Và một lần nữa, khi Ngài trở lại Đấng Christ sẽ hoàn thiện lãnh vực này — không chỉ dân Ngài, mà còn thế giới vật chất họ sẽ ở đời đời — và rồi trao nó lên, như một món quà tối cao, cho Cha Ngài (1 Cô-rinh-tô 15:20-28). Trong Ngày đó, Kinh Thánh nói, mọi vương quốc trên đất sẽ trở thành Vương Quốc của Chúa chúng ta, và của Đấng Christ của Ngài; mọi vật sẽ sống cách phước lành dưới sự cai trị trực tiếp của Ngài; mọi vật sẽ thuộc về lãnh vực thánh của Ngài (Khải Huyền.
11:15). Bản Chất của Vương Quốc Mặc dù còn nhiều điều nữa phải nói, chúng ta giờ đây ở một vị trí tốt để đưa ra một định nghĩa mở rộng về bản chất, hay yếu tính, của Vương Quốc của Đức Chúa Trời như Chúa Giê-xu đã mặc khải nó cho chúng ta. Tôi sẽ trình bày nó như sau: Về yếu tính, Vương Quốc của Đức Chúa Trời là sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Cha, qua Con, bởi Đức Thánh Linh, trên các tạo vật đã được cứu chuộc của Ngài; những tạo vật đã được giải cứu khỏi mọi kẻ thù thuộc linh và thể xác, và được khôi phục đến mọi người bạn thuộc linh và thể xác Đức Chúa Trời đã lên kế hoạch cho họ vào lúc ban đầu. Ngoài ra, Vương Quốc là lãnh vực phước lành mà sự cai trị cứu chuộc này dựng nên, và trên đó nó cai trị đời đời. Vương Quốc và Giao Ước Mới Chúa Giê-xu có đón nhận điều chúng ta trước đó gọi là Ý Tưởng Cựu Ước Đại Diện về Vương Quốc không? Tức là, Ngài có cùng với những người Do Thái đương thời nghĩ về Vương Quốc như một chế độ thần quyền Môi-se lý tưởng không? Từ tất cả những gì chúng ta đã học cho đến nay, rõ ràng là không. Vâng, trong những ngày Ngài ở trong xác thịt Luật Pháp có hiệu lực. Và vâng, vì những lý do quan trọng Ngài đã vâng phục nó cách ngụ ý. Tuy nhiên, ngay cả một sự đọc lướt các sách Phúc Âm cũng cho thấy rằng trong chức vụ trên đất của Chúa Giê-xu, Đức Chúa Cha không thực hiện công việc cứu chuộc của Ngài qua bất kỳ người hay quy định nào liên quan đến hệ thống tôn giáo hiện có, mà đơn giản qua Con nhập thể của Ngài. Nói cách khác, Vương Quốc không đến qua Luật Pháp, mà qua Đấng đang trong tiến trình làm trọn Luật Pháp: Chúa Giê-xu Christ (Giăng 1:17). Chúng ta đã chạm đến chủ đề quan trọng này nhiều lần rồi. Tuy nhiên, ở đây, trong cuộc thảo luận của chúng ta về tin tốt lành của Vương Quốc, chúng ta phải khám phá nó sâu sắc hơn. Ba điểm quan trọng có thể được đưa ra. Thứ nhất, trong chức vụ dạy dỗ của mình, Chúa Giê-xu liên kết chặt chẽ Vương Quốc của Đức Chúa Trời với một Giao Ước Mới. Chúng ta nhớ rằng trong thời Cựu Ước Giê-rê-mi đã hứa một giao ước (Giê-rê-mi 31:31). Trong suốt Tân Ước chúng ta học được rằng chính Chúa Giê-xu đã đem nó vào thế giới, niêm phong nó bằng chính huyết Ngài (Lu-ca 22:20, 1 Cô-rinh-tô 11:25, Hê-bơ-rơ 8:8). Câu chuyện ở đây bắt đầu với Bài Giảng Trên Núi (Ma-thi-ơ 5-7). Khi Ngài lên một đỉnh núi, và ở đó ban cho các môn đồ một luật mới (phúc âm), Ngài rõ ràng đang bắt chước Môi-se; quả thật, Ngài đang hành động như “một Đấng lớn hơn Môi-se,” như Môi-se cánh chung của Đức Chúa Trời, như đấng trung gian của một giao ước mới và đời đời, mà Luật Cựu Ước là một hình bóng hay bức tranh. Rất quan trọng, trong việc trình bày luật phúc âm mới này, Đấng Christ liên tục nhắc đến Vương Quốc của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 5:3, 10, 19-20, 6:10, 13, 33, 7:21). Hàm ý rõ ràng: Vương Quốc Ngài đang công bố và trình bày trong chức vụ trên đất của Ngài sẽ bước vào thế giới cùng với một giao ước mới, một giao ước được trình bày (ở đây và ở những nơi khác trong chức vụ dạy dỗ của Ngài) bởi Nhà Tiên Tri Mê-si, và cuối cùng sẽ được phê chuẩn bằng huyết của Thầy Tế Lễ và Tế Lễ Mê-si (Lu-ca 22:20). Thứ hai, Chúa Giê-xu dạy rõ ràng rằng Luật Môi-se sắp qua đi, vĩnh viễn. Trước đó, chúng ta đã thảo luận lý do tại sao: Giao Ước Cũ phải qua đi vì Giao Ước Mới và Đời Đời làm trọn nó (Ma-thi-ơ 5:17). Các yếu tố và thể chế của Giao Ước Cũ có bản chất là một lời hứa: Cách huyền bí, chúng chỉ về phía trước đến Đấng Cứu Chuộc, và đến các yếu tố và thể chế của Giao Ước Mới Ngài sẽ đem đến. Tuy nhiên, bây giờ, Đấng Cứu Chuộc đã đến. Vì vậy, các thể chế tạm thời và mang tính hứa hẹn của Giao Ước Cũ đã lỗi thời. Chúng phải qua đi đời đời, để nhường chỗ cho những thể chế sẽ còn lại đời đời. Chúng ta hãy nghe chính Chúa về điều này: Không ai lấy một miếng vải chưa co vá vào một chiếc áo cũ; vì miếng vá kéo ra khỏi áo, và chỗ rách trở nên tệ hơn. Người ta cũng không đổ rượu mới vào bầu da cũ, nếu không bầu da sẽ vỡ, rượu sẽ đổ ra, và bầu da sẽ bị hư. Nhưng người ta đổ rượu mới vào bầu da mới, và cả hai đều được bảo tồn. —Ma-thi-ơ 9:16-17 (niv) Sứ điệp của những hình ảnh đáng nhớ này khá đơn giản: Giao Ước Cũ và Giao Ước Mới không tương thích. Các môn đồ không thể sống dưới cả hai cùng một lúc. Các đồ vật và biến cố thường ngày làm rõ lẽ thật này. Nếu người ta hy vọng vui hưởng những phước lành của một chiếc áo mới hay một bầu da mới, họ không được cố kết hợp cái mới với cái cũ; điều đó sẽ chỉ làm rối cả hai. Trái lại, họ phải loại bỏ cái cũ và hoàn toàn đầu tư mình vào cái mới. Tương tự, nếu các môn đồ hy vọng vui hưởng những phước lành của Giao Ước Mới, họ không thể pha trộn chúng với những đồ trang trí của Giao Ước Cũ. Vì Giao Ước Cũ giờ đây đã lỗi thời, họ phải để nó qua đi hoàn toàn, một lần đủ cả. Chúa Giê-xu cũng nói về sự kết thúc của Luật Môi-se theo những cách khác. Trong tuần cuối cùng của đời Ngài, khi Ngài công khai dâng mình cho Y-sơ-ra-ên là Đấng Mê-si của họ, Đấng Christ đang đói thuộc linh đến một cây vả, không thấy trái trên nó, và rủa sả nó, nói rằng: “Đừng để ai ăn trái từ ngươi nữa” (Mác 11:14). Cây tượng trưng cho Y-sơ-ra-ên quốc gia, thiếu trái thuộc linh (Lu-ca 3:8, 13:6tt). Nhưng hơn thế nữa, nó cũng tượng trưng cho Luật Pháp, phần lớn không có khả năng sản sinh trái như vậy (Giê-rê-mi 31:31tt). Và một khi Đấng Christ làm trọn Luật Pháp qua sự sống, sự chết và sự sống lại của Ngài, nó sẽ trở nên hoàn toàn không có bất kỳ mối liên hệ sống còn nào với Ngài, và như vậy hoàn toàn chết và không có trái. Bị Đức Chúa Trời định cho sự lỗi thời, nó sẽ rơi như rất nhiều trấu tôn giáo vào “những nguyên tắc sơ đẳng của thế giới (tôn giáo)” (2 Các Vua 18:4, Ga-la-ti 4:3, 9). Tương tự, chúng ta nhớ rằng khi Chúa Giê-xu rời Giê-ru-sa-lem vào buổi chiều trước khi Ngài bị đóng đinh, các môn đồ yêu cầu Ngài bình luận về sự hùng vĩ của đền thờ của Hê-rốt. Cách trang trọng, Ngài đáp: “Anh em không thấy mọi điều này sao? Quả thật, Ta nói với anh em không một hòn đá nào ở đây sẽ còn lại trên một hòn đá khác mà không bị phá xuống” (Ma-thi-ơ 24:2). Đây là một lời gây sốc. Đền thờ là chính trái tim của quốc gia, trung tâm của Luật lễ nghi Do Thái, trung tâm của mọi tế lễ của Y-sơ-ra-ên, và đích đến của những người hành hương của nàng vào mọi ngày lễ thánh cao. Trên thực tế, sự phá hủy của nó sẽ là sự phá hủy của Do Thái giáo, sự kết thúc của Luật Môi-se. Nhưng đây chính xác là điều Chúa Giê-xu tuyên bố. Đức Chúa Trời, bởi Quyền Năng siêu nhiên của Ngài, sắp xé bức màn của đền thờ bởi tay của Đức Thánh Linh của Ngài (Ma-thi-ơ 27:51). Và Đức Chúa Trời, bởi Sự Quan Phòng của Ngài, sắp phá xuống chính đền thờ bởi tay của Rô-ma. Giống như chính Luật Pháp, không một biểu tượng nào của Luật Pháp sẽ trỗi dậy nữa. Vậy chúng ta kết luận rằng Chúa Giê-xu không thể nào đã nghĩ về Vương Quốc như một chế độ thần quyền Môi-se lý tưởng, vì Ngài rõ ràng tin rằng khi làm trọn Luật Môi-se Ngài đang làm cho nó lỗi thời đời đời. Điều này đưa chúng ta đến một điểm cuối cùng và liên quan chặt chẽ: Chúa Giê-xu dạy rằng khi làm trọn các thể chế khác nhau của Luật Môi-se, Ngài đang thay thế chúng bằng những thể chế mới, một lần đủ cả. Hình bóng đối ứng làm trọn hình bóng, và như vậy thay thế nó. Đấng lớn hơn làm trọn kẻ nhỏ hơn, và như vậy thay thế nó. Thân thể trên trời, được định hình trong cõi đời đời quá khứ, làm trọn bóng mờ trên đất, và như vậy làm tràn ngập căn phòng bằng một ánh sáng xua tan mọi bóng mờ (Cô-lô-se 2:17). Không có quay lại. Để hiểu ý tưởng thay thế này tốt hơn, chúng ta hãy xem xét một vài ví dụ, được rút ra ít nhiều duy nhất từ sự dạy dỗ của chính Vua Cao Cả. Chúng ta vừa thấy rằng Chúa Giê-xu tự trình bày mình là Đấng Trung Gian tối cao, một Đấng lớn hơn Môi-se, đem đến một giao ước mới và lớn hơn. Đấng Christ và giao ước của Ngài do đó đang thay thế Môi-se và giao ước của ông. Chúa Giê-xu cũng là Nhà Tiên Tri tối cao, một Đấng lớn hơn Môi-se, Ê-li, hay Giăng Báp-tít, và như vậy thay thế mọi nhà tiên tri trước đây là người phát ngôn có thẩm quyền của Đức Chúa Trời và giáo viên của dân Ngài (Ma-thi-ơ 17:1tt, Ma-thi-ơ 23:10, Mác 8:28, Giăng 9:17, Công Vụ 3:22). Ngài là Thầy Tế Lễ tối cao, một Đấng lớn hơn Lê-vi, và như vậy thay thế Lê-vi là người cầu thay cho dân sự của Đức Chúa Trời (Lu-ca 23:34, Giăng 17), dâng tế lễ cho tội lỗi của họ (Giăng 10:11, 17:19), và bảo đảm với người ăn năn về lòng thương xót và sự tha thứ của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 9:2, Lu-ca 7:48, 24:43, Giăng 20:23). Ngài là Tế Lễ tối cao, một Đấng lớn hơn mọi tế lễ bằng thú vật được dâng dưới Luật Pháp, và như vậy thay thế chúng là Chiên Con duy nhất của Đức Chúa Trời, Đấng phó sự sống mình làm giá chuộc cho nhiều người, qua đó cất đi tội lỗi của thế giới mới mà Ngài đã chết vì nó (Mác 10:45, Giăng 1:29). Ngài là Đền Thờ chân thật, một Đấng lớn hơn đền thờ của Hê-rốt, và như vậy thay thế đền thờ của Hê-rốt bằng chính Thân Thể của Ngài, vốn là Đền Tạm chân thật và đời đời của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 12:6, Giăng 2:19, Giăng 10:38). Hơn nữa, vì điều này, dân Ngài không còn thờ phượng Cha trên Si-ôn trên đất, mà trên Si-ôn ở trên, trong tâm linh và trong lẽ thật, bất cứ khi nào họ muốn và bất cứ nơi nào thân thể vật chất của họ tình cờ ở. Tóm lại, sự thờ phượng Tân Ước trong tâm linh và lẽ thật thay thế sự thờ phượng Cựu Ước tại Giê-ru-sa-lem (Giăng 4:21tt, 14:20, 17:23, Ga-la-ti 4:26, Hê-bơ-rơ 12:22, Khải Huyền 14:1tt). Ngài là Ngày Sa-bát chân thật, một Đấng lớn hơn Ngày Sa-bát của Y-sơ-ra-ên, và là Chúa trên nó, với thẩm quyền từ Đức Chúa Trời để ban cho dân Ngài sự nghỉ ngơi thuộc linh chân thật, cũng như sự thờ phượng và công việc được Đức Thánh Linh dẫn dắt phát sinh đúng đắn từ nó (Ma-thi-ơ 11:28, 12:48, Giăng 6:29, 15:1tt, 19:30). Ngài là Chiên Con Lễ Vượt Qua chân thật — và sự chết của Ngài là tế lễ Lễ Vượt Qua chân thật — để từ nay Lễ Vượt Qua được thay thế bằng Tiệc Thánh của Chúa, trong đó dân sự của Đấng Christ nhớ lại, tôn vinh, và tái chiếm hữu sự giải cứu thuộc linh của họ khỏi thế gian, xác thịt và ma quỷ, và sự khôi phục thuộc linh của họ đến với Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 26:17-30, Mác 14:12-26, Lu-ca 22:7-23, Giăng 5:24). Rất quan trọng, của Ngài là quốc gia chân thật (Ma-thi-ơ 21:43), bầy chiên chân thật (Giăng 10:16), nhà chân thật (Mác 13:34, Lu-ca 14:23, Giăng 8:35), và thành chân thật (Ma-thi-ơ 5:14) của Đức Chúa Trời, để từ nay Hội Thánh của Đấng Christ gồm người Do Thái và người ngoại bang được gọi ra thay thế Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc (những người vẫn được yêu thương vì cớ các tổ phụ, Rô-ma 11:28) là dân chân thật của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 16:18). Và trên quốc gia này Ngài cai trị là Vua tối cao, một Đấng lớn hơn Đa-vít (Ma-thi-ơ 22:41-46) và Sa-lô-môn (Ma-thi-ơ 12:24), và như vậy thay thế nhiều vua trên đất của Y-sơ-ra-ên bằng một vua trên trời duy nhất: Vua Cao Cả của Trời và Đất, Chúa thiêng liêng của “Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời” (Ma-thi-ơ 28:18tt, Lu-ca 19:12, Giăng 18:36, Ga-la-ti 6:16). Còn nhiều điều nữa có thể nói về điểm này, và trong các thư của họ gửi các hội thánh Cơ Đốc đầu tiên các sứ đồ nói điều đó. Tuy nhiên, từ những gì chúng ta đã thấy cho đến nay, khá rõ ràng rằng Chúa Giê-xu xem các thể chế của Luật Môi-se là những “hình bóng” vật chất tạm thời chỉ về phía trước đến những thực tại thuộc linh vĩnh viễn của Giao Ước Mới. Vì vậy, chính sự dạy dỗ của Ngài về những vấn đề này hoàn toàn loại trừ ý niệm rằng Vương Quốc của Đức Chúa Trời, trong bất kỳ giai đoạn nào của nó, có thể bao giờ lại mang lấy những đồ trang trí của một chế độ thần quyền Môi-se. Kết Luận Trong chương hiện tại chúng ta đã lắng nghe chăm chú Sứ Giả của Vương Quốc, cố gắng nhận ra từ lời và việc của Đấng Christ bản chất chân thật của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Cho đến nay chúng ta đã thấy rằng Ngài xem nó là một sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Cha, qua Con, bởi Đức Thánh Linh; một sự cai trị rơi trên những tạo vật đã được cứu chuộc đã được giải cứu khỏi mọi kẻ thù thuộc linh, và được khôi phục đến mọi người bạn thuộc linh; một sự cai trị dựng nên một lãnh vực, Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Bây giờ nếu chúng ta đã học không gì hơn điều này, chúng ta sẽ nghiêng mạnh mẽ đến kết luận rằng Vương Quốc ít hoặc không liên quan gì đến một chế độ thần quyền Môi-se. Nhưng chúng ta đã học nhiều hơn. Chúng ta đã học rằng Chúa Giê-xu xem các biến cố và thể chế của thời Cựu Ước là những “hình bóng” vật chất tạm thời của những thực tại thuộc linh vĩnh viễn Ngài chính mình đang giới thiệu dưới Giao Ước Mới. Chúng ta đã học rằng Ngài thấy chính mình và Giao Ước Mới là làm trọn các thể chế Cựu Ước, thay thế chúng, và làm cho chúng lỗi thời đời đời. Rõ ràng, điều này có hàm ý quan trọng cho thần học cánh chung. Đặc biệt, nó gây ra những nghi ngờ nghiêm trọng về những ý tưởng thần quyền về Vương Quốc. Nói cách khác, nó gây ra những nghi ngờ nghiêm trọng về các trường phái tiền thiên niên khác nhau, tất cả đều đặt ra một sự phục hưng một ngàn năm trong tương lai các thể chế Cựu Ước (ví dụ, một đền thờ, các thầy tế lễ, các tế lễ, các lễ, v.v.) sau thời đại Giao Ước Mới và lần đến thứ hai của Đấng Christ. Tuy nhiên, bất chấp tất cả những gì chúng ta đã học cho đến nay, chúng ta không thể đưa ra một quyết định cuối cùng về một giai đoạn thiên niên tương lai của Vương Quốc cho đến khi chúng ta thực hiện bước logic tiếp theo trong cuộc điều tra của mình; cho đến khi chúng ta xác định điều Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài đã dạy, không chỉ về bản chất của Vương Quốc, mà còn về sự đến của Vương Quốc. Để đi đến đáy của chủ đề quan trọng này, chúng ta phải tự hỏi một số câu hỏi quan trọng: Chúa Giê-xu có nghĩ về Vương Quốc là hiện diện trong chức vụ trên đất của Ngài không? Ngài có nghĩ về nó là sẽ đến, chẳng hạn vào Ngày Lễ Ngũ Tuần không? Nếu vậy, Ngài có nghĩ về nó là đến tất cả cùng một lúc, hay là đến trong nhiều giai đoạn? Nếu trong nhiều giai đoạn, sẽ có bao nhiêu giai đoạn? Và nếu trong nhiều giai đoạn, những đặc điểm phân biệt của mỗi giai đoạn sẽ là gì? Tóm lại, chúng ta phải cố xác định quan điểm chính xác của Chúa Giê-xu về khi nào và như thế nào sự cứu chuộc đã hứa của vũ trụ, sự sống và con người sẽ xảy ra. Tôi đã nói rằng việc đề cập đến những câu hỏi hấp dẫn này là bước logic tiếp theo trong cuộc hành trình của chúng ta. Và tuy nhiên, dù tôi rất muốn thực hiện bước đó, tôi thấy rằng tôi không thể. Tại sao? Vì tôi đã thấy rằng để làm như vậy, chúng ta phải được chuẩn bị đầy đủ; và rằng để được chuẩn bị đầy đủ, chúng ta phải hoàn toàn quen thuộc với tất cả những gì Đức Chúa Trời đã làm trong Lịch Sử Cứu Rỗi trước khi Vương Quốc đến. Chỉ như vậy chúng ta mới có thể nghĩ và nói về sự đến của Vương Quốc bằng những thuật ngữ Kinh Thánh sâu sắc; chỉ như vậy chúng ta mới có thể hình thành một bức tranh rõ ràng, và một sự hiểu biết sâu sắc, về trái tim bên trong và cấu trúc bên ngoài của Lịch Sử Cứu Rỗi như một toàn thể. Vậy hãy cho phép tôi thử sự kiên nhẫn của bạn bằng cách yêu cầu bạn đi cùng tôi một con đường vòng vèo khá dài đến đích của chúng ta; đi một cuộc hành trình dài hơn một chút, nhưng vô cùng phong phú hơn, đến một sự hiểu biết đầy đủ về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Giả sử thiện chí của bạn, tôi do đó đề xuất rằng chúng ta quay trở lại điểm bắt đầu; quả thật, rằng chúng ta thậm chí quay trở lại một “thời gian” trước điểm bắt đầu. Rồi, với Đấng Christ và các sứ đồ gần bên cạnh, chúng ta sẽ tiến về phía trước qua các giai đoạn Cựu Ước khác nhau của Lịch Sử Cứu Rỗi, học mọi điều chúng ta có thể về những biến cố đáng kinh ngạc đã mở đường cho — và soi sáng phong phú ý nghĩa của — sự đến của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Và phần thưởng của bạn cho tất cả sự quanh co lịch sử này sẽ là gì? Đôi mắt để thấy. Đôi mắt để thấy mọi điều cánh chung cách rõ ràng: trái tim và cấu trúc của Lịch Sử Cứu Rỗi, bản chất và các giai đoạn của Vương Quốc của Đức Chúa Trời, cách giải thích đúng đắn về OTKP, ý nghĩa của Thiên Niên, tính chất chân thật của Sự Viên Mãn, và người chiến thắng trong Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng! Chúng ta hãy lên đường chứ?
Chương 6 Điểm Bắt Đầu và Vương Quốc Cuộc hành trình của chúng ta đến sự rõ ràng về Vương Quốc bắt đầu tại điểm bắt đầu, trong Sáng Thế Ký. Ở đó, trong chương 1-11, chúng ta học về Sự Sáng Tạo, Sự Thử Thách và Sa Ngã của A-đam, Trận Lụt, và Sự Phân Chia và Phân Tán của gia đình loài người tại Ba-bên. Với Đấng Christ gần bên cạnh, chúng ta hãy xem xét ngắn gọn mỗi điều, học từ Ngài cách nhận ra những lẽ thật quan trọng về Vương Quốc của Đức Chúa Trời ngay cả trong những giai đoạn sớm nhất của vở kịch lớn của Lịch Sử Cứu Rỗi. Vương Quốc trong Sự Sáng Tạo Vào lúc ban đầu CHÚA Đức Chúa Trời đã dựng nên trời, đất, biển, và mọi vật trong chúng. Vào ngày thứ sáu Ngài đã dựng nên một người, A-đam, từ bụi của đất. Rồi Ngài trồng một Khu Vườn về phía Đông, tại Ê-đen, từ đó chảy ra một con sông lớn tưới Khu Vườn, chia thành bốn dòng, và chảy ra vào đất. Ngài đặt A-đam tại Ê-đen, truyền lệnh cho ông chăm sóc Khu Vườn và tự do vui hưởng trái của nó. Tuy nhiên, Ngài nghiêm cấm ông ăn Cây Biết Điều Thiện và Điều Ác, kẻo ông sẽ chết. Rồi CHÚA đem các loài thú và chim đến với A-đam, để xem ông sẽ gọi chúng là gì. Tuy nhiên, giữa những tạo vật như vậy A-đam không tìm thấy bạn đồng hành và người giúp đỡ tương xứng với mình. Vì vậy CHÚA Đức Chúa Trời khiến ông ngủ sâu, lấy một chiếc xương sườn từ bên hông ông, tạo nó thành một người nữ, và đem nàng đến với ông để làm vợ ông. Và Đức Chúa Trời ban phước cho họ, truyền lệnh cho họ sinh sôi và gia tăng, làm đầy đất và bắt nó phục, cai trị trên cá, chim, và mọi sinh vật di chuyển trên đất. Cuối cùng, khi ngày thứ sáu đến hồi kết thúc, Đức Chúa Trời nhìn mọi vật Ngài đã dựng nên, tuyên bố nó là “rất tốt,” và nghỉ ngơi khỏi công việc sáng tạo của Ngài (Sáng Thế Ký 1-2). Trong thế giới mới tươi đẹp Đức Chúa Trời đã dựng nên, chúng ta thoáng thấy Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Quả thật, chúng ta chiêm ngưỡng nó, như thể, dưới hình thức hạt giống. Một hạt giống, mặc dù chưa phải là một cây trưởng thành, tuy nhiên chứa trong chính nó những tính chất của điều nó được định trở thành. Ở đây cũng vậy: thế giới Ê-đen của tổ phụ đầu tiên của chúng ta trưng bày những tính chất của Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời, nhưng nó chưa phải là chính Vương Quốc. Chúng ta đã thấy rằng yếu tính của Vương Quốc là sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời trên tạo vật của Ngài, một sự cai trị theo bản chất của nó liên quan đến sự trọn vẹn và phước lành. Chắc chắn đây là kinh nghiệm của tổ phụ đầu tiên của chúng ta tại Ê-đen. Đức Chúa Trời cai trị trực tiếp trên tâm trí của họ, thân thể của họ, và toàn bộ thế giới của họ. Kết quả là, Ngài nói mọi vật là “rất tốt.” Không có — cũng, trong tiến trình sáng tạo, chưa bao giờ có — một chút hỗn loạn, sự ác, tan vỡ, đau đớn hay buồn rầu nào nhỏ nhất. Quả thật, thế giới này trong sạch và không ô uế đến nỗi chính Đức Chúa Trời bước đi trong nó, háo hức gặp gỡ thường xuyên với A-đam và Ê-va trong Khu Vườn, và thông công với họ ở đó. Đáng chú ý, đây chính xác là cách các Nhà Tiên Tri Cựu Ước vẽ Vương Quốc tương lai của Đức Chúa Trời. Khi sự cai trị cánh chung của CHÚA cuối cùng đột nhập vào thế giới, Ngài sẽ an ủi mọi nơi hoang phế của Si-ôn, làm cho đồng vắng của nàng như Ê-đen, và sa mạc của nàng như Khu Vườn của CHÚA (Ê-sai 51:3). Từ bên dưới ngưỡng cửa phía đông của Nhà của Chúa, một Con Sông sẽ chảy ra, đem sự sống đến mọi vật nó chạm vào; ở hai bên sông sẽ có những cây mà trái của chúng tốt làm thực phẩm, và lá của chúng dùng để chữa lành các quốc gia (Ê-xê-chi-ên 47:1-15, Khải Huyền 22:22). Không gì sẽ làm hại hay hủy diệt trên mọi núi thánh của Đức Chúa Trời, vì đất sẽ đầy dẫy sự hiểu biết về CHÚA, ngay cả như nước bao phủ biển (Ê-sai 11:9; Khải Huyền 21:10). Còn về Giăng Người Được Mặc Khải, ông viết rằng khi Vương Quốc đến đầy đủ các thánh đồ sẽ tự do ăn từ Cây Sự Sống, và đền tạm của Đức Chúa Trời sẽ ở giữa con người. Họ sẽ là dân Ngài, và chính Ngài — trong sự mát mẻ của một Ngày đời đời — sẽ ở giữa họ (Khải Huyền 2:7, 21:3, 22:2, 14). Vậy thì, tại Ê-đen chúng ta quả thật thoáng thấy Vương Quốc dưới hình thức hạt giống. Và tuy nhiên, với lợi ích của sự nhìn lại Tân Ước chúng ta hiểu rằng thế giới nguyên thủy này (chưa) phải là chính Vương Quốc. Ví dụ, chúng ta biết rằng con người và thiên nhiên chưa được niêm phong trong sự tốt lành; rằng bất chấp sự vô tội và trọn vẹn của họ, cả hai đều quá có khả năng sa vào tội lỗi; rằng mặc dù A-đam và Ê-va quả thật vui hưởng sự thông công với Đức Chúa Trời trong Khu Vườn, họ chưa biết Ngài theo cách hay mức độ Ngài cuối cùng dự định; rằng mặc dù Ngài thỉnh thoảng tự tỏ mình cho họ ra bên ngoài (có lẽ bằng cách hiện ra hữu hình), họ chưa ở trong Ngài, hay Ngài ở trong họ, vĩnh viễn, bởi Đức Thánh Linh (Sáng Thế Ký 3:8, Giăng 14:23, 15:5). Và có lẽ quan trọng nhất, chúng ta biết rằng họ chưa bước vào mầu nhiệm của Ba Ngôi Thánh; rằng họ chưa gặp Con của Đức Chúa Trời, hay đến dưới quyền lãnh đạo của Ngài, hay biết Ngài là Vua — Đấng này mà vì Ngài muôn vật đã được dựng nên, và Đấng Đức Chúa Cha mong muốn làm “trưởng nam” trên mọi tạo vật của Ngài (Cô-lô-se 1:15-16, Hê-bơ-rơ 1:1tt). Vậy một lần nữa, tại Ê-đen chúng ta chỉ thoáng thấy Vương Quốc dưới hình thức hạt giống. Với điều kiện A-đam vâng phục, nó quả thật đã sẵn sàng trở thành Vương Quốc, nhưng nó chưa được biến đổi thành tất cả những gì nó được định trở thành. Mầu Nhiệm của Hôn Nhân và Vương Quốc Một cách hấp dẫn, một cái nhìn kỹ vào Sáng Thế Ký 2 cung cấp một cái nhìn thoáng qua nữa về Vương Quốc tương lai. Chúng ta tìm thấy nó trong phương pháp của Đức Chúa Trời để dựng nên người nam và người nữ; một phương pháp, theo sứ đồ Phao-lô, chứa đựng một mầu nhiệm lớn. A-đam đầu tiên đại diện cho A-đam Cuối Cùng — Chúa Giê-xu Christ (1 Cô-rinh-tô 15:45). Người nữ đại diện cho Hội Thánh, Cô Dâu của Đấng Christ (Ê-phê-sô 5, Khải Huyền 12:1tt). Giống như Ê-va đến từ bên hông của A-đam, thì cũng vậy Hội Thánh, nói theo nghĩa tượng trưng, đến từ bên hông của Đấng Christ — từ chính thân thể Ngài — mà Đức Chúa Trời đã khiến ngủ trong sự chết tại Gô-gô-tha để cứu chuộc một dân tội lỗi nhưng yêu dấu (Giăng 19:34). Và giống như CHÚA Đức Chúa Trời đem Ê-va đến với A-đam vừa mới tỉnh dậy, thì cũng vậy Đức Chúa Cha, ngay cả bây giờ, đang đem một dân được chuẩn bị đặc biệt đến với Con đã sống lại và thăng thiên của Ngài, để Ngài (Con) không phải ở một mình (Sáng Thế Ký 2:18); để Ngài có thể có Nàng làm bạn đồng hành đời đời, người giúp đỡ, người yêu, và mẹ (thuộc linh) của con cái Ngài (Sáng Thế Ký 2:18, Giăng 6:44, 65). Và còn nữa. Phương pháp của Đức Chúa Trời để dựng nên người nữ phản ánh ý muốn của Ngài về tính cách mối quan hệ của nàng với chồng nàng: Ngài dựng nên nàng sau ông, từ ông, và cho ông, kết quả là nàng luôn phải sống dưới ông trong một hệ thống phân cấp của sự cai trị nhân từ (1 Cô-rinh-tô 11:1tt, Ê-phê-sô 5:22tt, 1 Ti-mô-thê 2:13). Vì vậy, như đối với A-đam và Ê-va, thì cũng đối với Đấng Christ và Hội Thánh: Ngài là Đầu của nàng, và nàng là Thân Thể của Ngài — xương của xương Ngài, và thịt của thịt Ngài (Sáng Thế Ký 2:23). Hay, thay đổi ẩn dụ chỉ một chút, Ngài là Vua của nàng, và nàng là Vương Quốc của Ngài. Như vậy, từ xa xưa tại Ê-đen, ngay cả trước Sự Sa Ngã, chúng ta thoáng thấy mầu nhiệm của Vương Quốc trong mầu nhiệm của hôn nhân. Giống như Đức Chúa Trời vui lòng cai trị một cách yêu thương trên người nữ qua Đấng Christ và chồng nàng, thì cũng vậy, trong Vương Quốc, Ngài sẽ vui lòng cai trị trên dân được chọn của Ngài qua Con hoàng gia của Ngài (Ma-thi-ơ 22:2tt). Tóm lại, chúng ta thấy rằng bản tường thuật Kinh Thánh về “sự bắt đầu tốt lành” (tức là sự sáng tạo trong sáu ngày) cho chúng ta hai cái nhìn thoáng qua quý báu về Vương Quốc. Chúng ta thấy cái thứ nhất trong sự cai trị trực tiếp và phước lành của Đức Chúa Trời trên con người và thiên nhiên; chúng ta thấy cái thứ hai trong việc dựng nên người nam và người nữ, qua đó Đức Chúa Trời đặt người nam trên người nữ, qua đó cung cấp một bức tranh trường tồn về Đấng Christ là Đầu và Vua của Cô Dâu Ngài, Hội Thánh. Quan trọng là, ở đây chúng ta cũng thấy rằng ý tưởng về Vương Quốc có trước Luật Môi-se hàng ngàn năm; rằng ý tưởng Kinh Thánh về Vương Quốc có thể tách rời khỏi, có trước, và căn bản hơn, ý tưởng về một chế độ thần quyền Môi-se. Mặc dù một chế độ thần quyền như vậy quả thật có thể phục vụ để vẽ Vương Quốc, Vương Quốc là một điều gì đó khác hơn một chế độ thần quyền. Nó đơn giản là sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời, qua Con Ngài, bởi Đức Thánh Linh của Ngài, trên tạo vật (đã được cứu chuộc) của Ngài, với mọi sự trọn vẹn và phước lành mà một sự cai trị như vậy hàm ý. Vương Quốc và Sự Thử Thách tại Ê-đen Chúng ta đã thấy rằng vào lúc ban đầu Đức Chúa Trời đặt A-đam vào sự thử thách, cho ông tự do tiếp cận mọi cây tại Ê-đen, kể cả Cây Sự Sống, nhưng truyền lệnh cho ông không bao giờ ăn Cây Biết Điều Thiện và Điều Ác. Như trong sự sáng tạo, thì cũng trong sự thử thách: Ở đây nữa chúng ta có thể nhận ra một điều gì đó về Vương Quốc, nếu chỉ chúng ta cho phép Đấng Christ cho chúng ta đôi mắt để thấy nó. Vì vậy, với Chúa gần bên cạnh, chúng ta hãy xem xét ngắn gọn bốn sự kiện quan trọng về trạng thái của A-đam trong Vườn Ê-đen. Thứ nhất, ông vô tội. Tức là, ông không có hiểu biết về điều thiện và điều ác. Điều này không có nghĩa là ông không biết về kinh nghiệm về sự tốt lành, vì mọi điều ông trải nghiệm trong sự tồn tại ngắn ngủi của mình trước Sự Sa Ngã đều tốt: Đức Chúa Trời, thế giới, và chính ông (Sáng Thế Ký 1:31). Tuy nhiên, nó có nghĩa là ông không biết về khái niệm về sự tốt lành: Ông không có ý tưởng về sự tốt lành, vì ông không có ý tưởng — hay kinh nghiệm — về điều đối ngược của nó, sự ác. Về sự ác, ông là một đứa trẻ (1 Cô-rinh-tô 14:20, Ê-sai 7:15-16). Và trong trường hợp này, sự không biết quả thật là phước lành. Thứ hai, ông đang trong sự thử thách. Tức là, Đức Chúa Trời vui lòng thử nghiệm tình yêu của ông dành cho Ngài bằng cách đòi hỏi sự vâng phục một mệnh lệnh đơn giản liên quan đến Cây Biết Điều Thiện và Điều Ác. Mặc dù A-đam, trong sự vô tội của mình, không biết gì về sự chết, ông biết Đức Chúa Trời là Đấng Tạo Hóa và người cai trị đúng đắn của mình. Ông cũng biết sự khác biệt giữa “được phép” và “không được phép,” và rất có thể đã run rẩy khi nghe điều sau. Vì vậy, ông biết rằng ông phải tự do chọn tin và vâng phục Đức Chúa Trời bằng cách tránh xa cây bị cấm. Thứ ba, A-đam có thể thay đổi. Điều này có nghĩa là nếu ông ăn từ một trong hai cây trong Khu Vườn, ông sẽ lập tức thay đổi, dù là cho tốt hơn hay cho tệ hơn. Nếu ông ăn Cây Sự Sống, ông sẽ sống đời đời trong sự hiệp nhất thuộc linh mật thiết với Đức Chúa Trời ba ngôi (Sáng Thế Ký 3:22, Giăng 17:3, 23). Nếu ông ăn Cây Biết Điều Thiện và Điều Ác, ông sẽ chết — và, như thời gian sẽ chứng minh, theo nhiều cách hơn một. Cuối cùng — và khá quan trọng — A-đam, trong suốt sự thử thách của mình, đứng trước Đức Chúa Trời là đầu hay đại diện của cả con người lẫn thiên nhiên. Nói cách khác, bất cứ quyết định nào của ông đối với hai cây, nó sẽ ảnh hưởng không chỉ chính ông, mà còn toàn bộ gia đình loài người và toàn bộ thế giới tự nhiên Đức Chúa Trời đã dựng nên làm nhà cho họ. Nếu ông vượt qua thử nghiệm, ông sẽ nâng mọi vật — chính vũ trụ — lên sự sống đời đời. Nếu ông thất bại, ông sẽ kéo tất cả chúng xuống cùng ông vào sự chết và hủy diệt. Như vậy, trong những ngày thử thách của mình A-đam giống như một cánh cửa mà qua đó điều tốt lớn — hay điều ác lớn — sẽ sớm bước vào vũ trụ, sự sống và con người (Rô-ma 5:12tt, 8:18-25). Trong chốc lát, chúng ta sẽ xem xét dài một số hậu quả khủng khiếp của việc A-đam thất bại trong thử nghiệm đơn giản này. Tuy nhiên, ở đây tôi muốn nán lại trên một khía cạnh quan trọng nhưng thường bị bỏ qua của sự thử thách của ông, đó là tại Ê-đen Đức Chúa Trời đã ban sự đầy trọn của Vương Quốc của Ngài cho A-đam và gia đình ông tại Cây Sự Sống. Tất nhiên, chúng ta không tìm thấy điều này được nói rõ ràng trong Sáng Thế Ký, hay ở nơi khác trong Cựu Ước. Tuy nhiên, chúng ta tìm thấy trong Tân Ước. Ở đó chúng ta học được rằng Cây Sự Sống là một “hình bóng” hay biểu tượng của sự sống đời đời Đức Chúa Trời ban cho con người tội lỗi trong Phúc Âm (Giăng 17:3, Khải Huyền 2:7, 22:2, 14). Và làm thế nào, trong thời Tân Ước (tức là trong “những ngày cuối cùng này”) một người tiếp nhận sự sống đời đời? Câu trả lời rõ ràng: bằng cách tiếp nhận Đấng Christ (Ma-thi-ơ 10:40, Giăng 1:12, 13:20). Lẽ thật Tân Ước căn bản này giúp chúng ta hiểu phong phú tình huống chân thật tại Ê-đen. Cây Sự Sống đại diện cho sự sống đời đời — loại sự sống luôn được Đức Chúa Trời ba ngôi vui hưởng, và sự sống đó sống đời đời. Trái của Cây đại diện cho Đấng Christ, hay chính xác hơn, Đức Chúa Con — phần “có thể tiếp nhận được” của Đức Chúa Trời. 1 A-đam chỉ cần ăn trái đó, và ông và gia đình ông sẽ lập tức bước vào, một lần đủ cả, mầu nhiệm ba ngôi lớn; họ sẽ đến biết Cha, qua Con, bởi Đức Thánh Linh (Giăng 14:16-23, 17:3). Và đó sẽ chỉ là sự bắt đầu. Vì bây giờ, sở hữu đầy đủ Ba Ngôi, A-đam và gia đình ông cũng sẽ làm trọn mục đích nguyên thủy của Đức Chúa Trời cho tạo vật của Ngài bằng cách đến dưới quyền lãnh đạo trực tiếp của Con Ngài. Làm sao chúng ta biết điều này? Một lần nữa, chúng ta biết nó từ sự mặc khải Tân Ước. Đặc biệt, chúng ta biết nó từ thư của Phao-lô gửi người Ê-phê-sô, nơi ông viết rằng mục đích của Đức Chúa Trời trong sự cứu chuộc là, trong những điều khác, “… việc làm cho muôn vật hiệp nhất trong Đấng Christ, những vật trên trời, và những vật trên đất” (Ê-phê-sô 1:9-10). Tương tự, chúng ta biết nó từ thư của ông gửi người Cô-lô-se, trong đó ông dạy chúng ta rằng muôn vật được dựng nên cho Con, và rằng Con hiện là, và luôn được định là, “đầu, trưởng nam trên mọi tạo vật” — người thừa kế và người cai trị đúng đắn của nó (Cô-lô-se 1:14-18, Hê-bơ-rơ 1:2). Tóm lại, qua sự cứu chuộc trong Đấng Christ, Đức Chúa Trời hiện đang làm trọn mục đích nguyên thủy của Ngài trong sự sáng tạo và sự thử thách. Tân Ước không chỉ soi sáng điều đã xảy ra tại Ê-đen, nó cũng gợi ý mạnh mẽ điều sẽ xảy ra, nếu chỉ A-đam vượt qua sự thử thách của mình. Suy nghĩ này thật nghiêm túc: Với điều kiện vâng phục, A-đam (và gia đình ông), vào thời điểm thích hợp, sẽ đến biết Con của Đức Chúa Trời, và cũng trải nghiệm sự sống đời đời dưới sự cai trị nhân từ của Ngài (Giăng 5:26, 1 Giăng 5:11). Hay, nói cùng một điều bằng ẩn dụ Tân Ước được ưa thích, ông và gia đình ông sẽ bước vào Vương Quốc của Vua Cao Cả Của Thiên Đàng. Điều này sẽ có nghĩa là những phước lành không thể nói được cho vũ trụ, sự sống và con người. Vì bây giờ — với mọi sự sáng tạo, sinh sôi và niềm vui — Con Có Chủ Quyền, theo kế hoạch của Cha Ngài cho vũ trụ, sẽ chăn dắt cả con người lẫn thiên nhiên xuống hành lang dài của lịch sử phổ quát (Giăng 10:1-30), đem họ trung tín đến những mục đích đã được chỉ định của họ (Phi-líp.
1:6), tôn cao chúng đến một trạng thái vinh quang (Rô-ma 8:18-25, 1 Cô-rinh-tô 15:50-58), và rồi — trong một kết thúc lớn vũ trụ — trao tất cả chúng trở lại cho Cha, để Đức Chúa Trời có thể là mọi sự trong mọi sự (1 Cô-rinh-tô 15:20-28)! Thật là một thế giới, thật là một cuộc hành trình, và thật là một Vương Quốc đang chờ đợi A-đam và Ê-va tại Cây Sự Sống! Và một lần nữa, Vương Quốc này hoàn toàn không liên quan gì đến một chế độ thần quyền Môi-se. Tuy nhiên, nó có mọi liên quan đến Vua Cao Cả Của Thiên Đàng, và đến việc Ngài cai trị trực tiếp — trong tình yêu và phước lành — trên thế giới của họ, thân thể của họ, và linh hồn say đắm Đức Chúa Trời của họ. Tóm lại — và dùng ngôn ngữ của thần học Cải Chánh — chúng ta có thể nói rằng trong suốt sự thử thách của mình tại Ê-đen A-đam đứng trong một Giao Ước Việc Làm với Đức Chúa Trời. Để nhận sự sống đời đời cho chính mình, gia đình mình và thế giới mình, ông chỉ cần làm trọn hai việc đơn giản: tránh xa Cây Biết Điều Thiện và Điều Ác, và đến gần Cây Sự Sống. Như chúng ta biết quá rõ, đó là một giao ước ông đã phá vỡ. Vương Quốc và Sự Sa Ngã Vũ trụ học Kinh Thánh, như được tìm thấy trong Sáng Thế Ký 1-11, có thể được chia thành hai phần: Sự Bắt Đầu Tốt và Sự Bắt Đầu Xấu. Như chúng ta vừa thấy, Sự Bắt Đầu Tốt là sự sáng tạo trong sáu ngày, kết quả là một thế giới “rất tốt” (Sáng Thế Ký 1-2). Sự Bắt Đầu Xấu kéo dài một thời gian dài hơn đáng kể (khoảng 1750 năm), và bao gồm ba biến cố — ba sự phán xét thiêng liêng — có ý nghĩa vũ trụ lớn: Sự Sa Ngã, Trận Lụt, và Sự Phân Chia và Phân Tán của Nhân Loại tại Ba-bên (Sáng Thế Ký 3-11). Như chúng ta sắp thấy, không thể có sự hiểu biết sâu sắc về Lịch Sử Cứu Rỗi hay Vương Quốc của Đức Chúa Trời mà không có một sự hiểu biết sâu sắc tương ứng (tức là theo Tân Ước) về Sự Bắt Đầu Xấu. Vì vậy, chúng ta hãy lại cùng với Giáo Sư của mình bước vào đất Cựu Ước, và chúng ta hãy bắt đầu bằng cách xem xét yếu tố đầu tiên và trang trọng nhất của bộ ba đen tối tạo nên Sự Bắt Đầu Xấu: Sự Sa Ngã. Sự Sa Ngã trước Sự Sa Ngã Câu chuyện Kinh Thánh về Sự Sa Ngã thực ra bắt đầu trên trời, nơi, có lẽ vào ngày thứ nhất hay thứ hai, Đức Chúa Trời đã dựng nên các thiên sứ. Trong số họ là một chê-ru-bim có sự khôn ngoan, vẻ đẹp và cấp bậc phi thường: Lu-xi-phe (tiếng Hê-bơ-rơ: kẻ sáng chói, con trai của bình minh, Ê-sai 14:12). Giống như A-đam, Lu-xi-phe và các thiên sứ khác đang trong sự thử thách. Kinh Thánh không nói gì về bản chất thử nghiệm của họ, chỉ nói rằng Lu-xi-phe là người đầu tiên thất bại, vì ngay sau khi hắn được dựng nên đã đến một khoảnh khắc khủng khiếp khi “sự không công chính được tìm thấy trong hắn” (Ê-xê-chi-ên 28:15). Cụm từ bí ẩn này đánh dấu sự bước vào của sự ác vào vũ trụ. Từ nay, toàn bộ tiến trình tồn tại của Lu-xi-phe sẽ được quyết định bởi một ác ý tội lỗi hai mặt: sự kiêu ngạo và sự hận thù. Trong sự kiêu ngạo của mình, hắn sẽ tìm cách thay thế Đức Chúa Trời bằng cách chiếm đoạt cả sự thờ phượng lẫn chủ quyền của Ngài (Ê-sai 14:12-15, Ma-thi-ơ 4:8-11). Trong sự hận thù của mình, hắn sẽ tìm cách làm tổn thương Đức Chúa Trời, chủ yếu bằng cách dùng các nguồn lực thuộc linh đáng gờm của mình để làm hại những tạo vật yêu dấu nhất của Ngài (Giăng 10:10). Như vậy Lu-xi-phe trở thành Sa-tan (tiếng Hê-bơ-rơ, kẻ thù nghịch): kẻ thù nghịch của Đức Chúa Trời, và kẻ thù nghịch của mọi điều Đức Chúa Trời yêu thương, đặc biệt là chủng tộc loài người. Bị thúc đẩy bởi bản chất mới và ác của mình, Sa-tan lập tức bắt tay xây dựng một vương quốc giả của riêng mình. Con mồi đầu tiên của hắn là các thiên sứ khác, một thiểu số lớn trong số họ nhanh chóng đầu hàng những cám dỗ của hắn (Khải Huyền 12:4). Qua tội lỗi của mình, chúng cũng làm hư hoại bản chất nguyên thủy của mình, biến mình thành ma quỷ (Mác 5:1tt). Một số trong chúng bị quăng vào Âm Phủ, một nơi tối tăm và đau đớn được Đức Chúa Trời lập tức dựng nên để trừng phạt các kẻ thù thiên sứ của Ngài (Ma-thi-ơ 25:41, Lu-ca 8:31, 2 Phi-e-rơ 2:4, Giu-đe 6). Những kẻ khác, vì những lý do khôn ngoan, được phép ở lại “trong những nơi trên trời” nơi Sa-tan, chúa tể của chúng, sắp xếp chúng thành một hệ thống phân cấp các kẻ cai trị ác (Ê-phê-sô 2:2, 6:10-12). Như vậy vương quốc của Sa-tan ra đời, một lãnh vực xa lạ của sự tối tăm thuộc linh háo hức mở rộng quyền thống trị của nó trên phần còn lại của tạo vật tốt lành của Đức Chúa Trời, nhưng không thể làm như vậy ở bất kỳ nơi nào ngoài một nơi (Ma-thi-ơ 12:25, Cô-lô-se 1:13, 1 Giăng 5:19). Sự Cám Dỗ và Sự Sa Ngã Mục tiêu tiếp theo của Sa-tan là A-đam, người hắn sẽ cám dỗ qua vợ ông, người hắn sẽ cám dỗ qua một con rắn (Sáng Thế Ký 3:1tt). Thật không may, chúng ta không thể nán lại ở đây để khám phá bản ghi tinh tế về sự cám dỗ và sa ngã của A-đam. Đủ để nói rằng vào giờ đó Sa-tan đã làm điều tự nhiên nhất đối với hắn: hắn nói dối. Hay, chính xác hơn, hắn nói nhiều nửa sự thật với ý định lừa dối (Giăng 8:44, 2 Cô-rinh-tô 11:14, Khải Huyền 20:3, 8). Trong trường hợp của Ê-va, sự lừa dối có hiệu quả: Đầy những nghi ngờ về sự tốt lành của Đức Chúa Trời — và bùng cháy với những dục vọng bất hợp pháp để giải phóng mình khỏi sự cai trị của Ngài, trở thành ngang hàng với Ngài, và tự mình tiến bước trong cuộc đời độc lập với Ngài — nàng đã ăn. Mặt khác, A-đam không bị lừa dối (2 Cô-rinh-tô 11:3, 1 Ti-mô-thê 2:14). Vậy tại sao ông lại ăn? Kinh Thánh không nói. Tuy nhiên điều này là chắc chắn: Vì ông không bị lừa dối, ông không có lý do bào chữa nào giống như của Ê-va cho sự bất tuân của mình, và do đó có tội về sự phản loạn nghiêm trọng hơn chống lại Đấng Tạo Hóa và Vua nhân từ của mình. Vậy thì, những lời của sứ đồ áp dụng quá tốt cho cặp đôi có tội, ngay cả khi chúng phục vụ để giải thích cho những người hoài nghi hiện đại tính nghiêm trọng (và hậu quả chết người) của việc một người ăn một miếng trái cấm: Mặc dù họ biết Đức Chúa Trời, họ đã không tôn vinh Ngài là Đức Chúa Trời, cũng không biết ơn, nhưng trở nên hư vô trong tư tưởng của mình, và lòng ngu dại của họ bị tối tăm… (Họ) đã đổi lẽ thật của Đức Chúa Trời lấy sự dối trá, và phục vụ tạo vật thay vì Đấng Tạo Hóa, Đấng được phước lành đời đời. A-men. —Rô-ma 1:21, 25 Hậu Quả của Sự Sa Ngã: Những Người Bạn Đã Ra Đi Sáng Thế Ký 3:7-24 kể lại một số hậu quả của sự sa ngã của A-đam. Khi được bổ sung bằng sự dạy dỗ Tân Ước, chúng ta nhận ra rằng chúng quả thật có quy mô vũ trụ, mở rộng lên trời, ra khắp mặt thiên nhiên, xuống qua các thế hệ, và sâu vào những ngóc ngách của lòng con người. Để hình thành một bức tranh đầy đủ về chúng, chúng ta phải nhớ rằng Kinh Thánh ví A-đam như một cánh cửa (Rô-ma 5:12). Khi ông phạm tội, nhiều người bạn thân thiết đã ra khỏi cửa, ngay cả khi nhiều kẻ thù chết người bước vào. Còn về những người bạn đã ra đi, người thân thiết nhất chắc chắn là mối quan hệ dễ dàng của A-đam với Đức Chúa Trời. Mặc dù đây chưa phải là tư cách con cái thuộc linh đầy đủ, nó chắc chắn là tình bạn. Khi A-đam phạm tội, tình bạn đó bị phá vỡ, Đức Chúa Trời rút lại sự hiện diện duy trì linh hồn của Ngài, và — trong sự làm trọn lập tức cảnh báo trước đó của Ngài — A-đam đã chết, nói về thuộc linh (Sáng Thế Ký 2:17). Với điều này nhất thiết tiếp theo là sự mất đi sự toàn vẹn nguyên thủy của ông, cả thuộc linh lẫn thể xác. Từ nay, các khả năng của A-đam, thân thể của ông, và các mối quan hệ đa dạng của ông bị suy yếu, vặn vẹo, tan vỡ, và ô uế vượt quá khả năng sửa chữa của con người (Sáng Thế Ký 3:7-8, 14-19). Sự chết, giống như tội lỗi, đang hoạt động trong các chi thể của ông. Với hai sự mất mát này cũng đến một sự mất mát thứ ba: sự mất đi sự tự do nguyên thủy của ông. Trong góc nhìn Kinh Thánh, tự do không bao giờ là quyền tự chủ, một điều không thể về mặt siêu hình đối với bất kỳ tạo vật nào của Đức Chúa Trời có chủ quyền, duy trì muôn vật. Trái lại, nó là khả năng đơn giản để là điều một người được dựng nên để là. Khi A-đam phạm tội — và khi tội lỗi thực hiện những ảnh hưởng tàn phá của nó trên bản chất của ông — ông đã mất khả năng đó. Từ nay, ông không còn tự do để là chính mình tin kính bình thường. Quả thật, ông thậm chí không còn nghiêng về việc là chính mình tin kính bình thường (Rô-ma 3:9-18, 8:7). Thay vì là nô lệ cho Đức Chúa Trời và sự công chính, ông giờ đây đã trở thành nô lệ cho tội lỗi và Sa-tan (Giăng 5:42, 8:44, Rô-ma 6:1tt). Cuối cùng, và rất quan trọng, A-đam mất quyền tiếp cận Cây Sự Sống (Sáng Thế Ký 3:22-24). Như chúng ta vừa thấy, cây này đại diện cho sự sống đời đời trong sự hiệp nhất với Đức Chúa Trời ba ngôi. Ở đó, Đức Chúa Trời ban cho A-đam và gia đình ông trở thành con cái của Đức Chúa Trời qua Con của Đức Chúa Trời, và cũng là công dân của Vương Quốc Ngài qua sự phục tùng vui mừng trước Vua Cao Cả Của Thiên Đàng. Trong sự vô tội của mình, A-đam có thể đã “làm việc” như vậy để nhận những phước lành này. Ông chỉ cần vượt qua thử nghiệm của mình — tránh Cây Biết Điều Thiện và Điều Ác, và ăn trước hết từ Cây Sự Sống — để sống đời đời. Tuy nhiên, vì đã bất tuân, ông thay vào đó trở nên có tội và ô uế với tội lỗi, để Đức Chúa Trời không còn có thể ban cho ông quyền tiếp cận Cây Sự Sống (Sáng Thế Ký 3:22-24). Làm như vậy sẽ là Đức Chúa Trời phá vỡ lời Ngài (tức là mối đe dọa về sự chết), thỏa hiệp công lý của Ngài, và làm ô uế danh dự của Ngài bằng cách kết hợp chính Ngài với một kẻ phản loạn. Không, trước hết phải có một sự chu cấp cho tội lỗi của A-đam, cả để tha thứ nó và để trừ bỏ những hậu quả đa dạng của nó. Chỉ khi đó A-đam mới có thể ăn từ Cây Sự Sống. Chỉ khi đó ông mới có thể giành lại mọi điều ông đã mất. Tóm lại, khi A-đam vi phạm, ông đã đánh mất mối quan hệ dễ dàng của mình với Đức Chúa Trời, sự toàn vẹn nguyên thủy của mình, sự tự do của mình, và quyền tiếp cận Cây Sự Sống của mình. Và — vì ông đã hành động là đầu trên tất cả — ông cũng đánh mất chúng cho vợ ông, con cái ông, và chính vũ trụ. Hậu Quả của Sự Sa Ngã: Những Kẻ Thù Đã Bước Vào Trong khi nhiều người bạn quý báu đang ra khỏi cửa, nhiều kẻ thù chết người đang bước vào. Hơn nữa, chúng bước vào không chỉ đơn giản để quấy rối con cháu của A-đam, mà để bắt họ làm tù nhân và, nếu có thể, kéo họ xuống sự hủy diệt đời đời. Dưới bốn loại rộng, tôi ở đây sẽ chạm đến những kẻ quan trọng nhất. Thứ nhất, có những kẻ thù thuộc linh bên trong, những kẻ thù nắm lấy tinh thần (hay linh hồn) của con người. Đứng đầu trong số chúng là tội lỗi và cảm giác tội lỗi. Còn về tội lỗi, Kinh Thánh mô tả nó là một lực lượng cư ngụ bên trong; một phức hợp những đam mê (hay dục vọng) đen tối, quyền năng và không tự nhiên, chúng thực sự bẻ cong mọi khả năng của con người hướng về bản thân: sự thỏa mãn bản thân, sự tôn cao bản thân, và sự tự cai trị chống lại sự cai trị của Đức Chúa Trời. Tân Ước thấy mọi người (ngoại trừ Đấng Christ) trong trạng thái này, và truy nguyên nó đến A-đam, người đã “bán” hậu duệ của mình “dưới” tội lỗi, để từ nay mọi người sẽ được sinh ra trong xiềng xích của tội lỗi (Mác 7:21-22, Giăng 2:25, Rô-ma 7:14; Thi Thiên 51:5). Còn về cảm giác tội lỗi (chân thật), nó là một nhận thức chủ quan về một sự kiện khách quan: sự kiện chúng ta đã thiếu hụt vinh quang của Đức Chúa Trời (tức là sự hoàn hảo đạo đức của Ngài) trong con người chúng ta và điều chúng ta đã làm (Rô-ma 3:23). Thông thường, sự thiếu hụt này liên quan đến sự sợ hãi (về hình phạt thiêng liêng) và sự xấu hổ (Sáng Thế Ký 3:7-8, 1 Ti-mô-thê 4:2, Ê-phê-sô 4:19, 1 Giăng 4:18). Với lòng thương xót lớn Kinh Thánh chứng thực rằng cảm giác tội lỗi chân thật quả thật là một kẻ thù đáng gờm, hoàn toàn có thể làm tối toàn bộ bầu trời của sự tồn tại của một người, nghiền nát tinh thần của người ấy, và thậm chí làm bệnh xác thịt của người ấy (Thi Thiên 5, Mác 2:1-12, Lu-ca 7:36-50). Thứ hai, có những kẻ thù thể xác. Chúng bước vào khi Đức Chúa Trời rủa sả toàn bộ lãnh vực thiên nhiên. Ở một mức độ, chính Sáng Thế Ký cho chúng ta biết cách. Đức Chúa Trời rủa sả đất (cùng với toàn bộ vương quốc thực vật) để từ nay nó sẽ nhường kho báu của nó một cách miễn cưỡng, cản đường bằng gai góc và tật lê (Sáng Thế Ký 3:17). Ngài rủa sả con rắn, gia súc, và các thú vật của đồng ruộng (tức là toàn bộ vương quốc động vật), qua đó giới thiệu một nền kinh tế mới khủng khiếp của bạo lực và săn mồi (Sáng Thế Ký 3:14-15, Lê-vi Ký 26:22, Ê-sai 11:6-9). Ngài rủa sả thân thể của Ê-va, để nàng và các con gái nàng sẽ sinh con trong đau đớn (Sáng Thế Ký 3:16). Ngài rủa sả thân thể của con người, để nó sẽ trở về đất mà từ đó nó đã đến (3:19). Tóm lại, Đức Chúa Trời bắt toàn bộ tạo vật vật chất phục một nguyên tắc của sự phân rã, hư vô và đau khổ; một nguyên tắc tự bày tỏ trong toàn bộ phổ đen tối của những điều ác tự nhiên. Chúng bao gồm hạn hán, đói kém, bệnh dịch, dịch bệnh, động đất, bão, lũ lụt, đột biến, tuyệt chủng, tai nạn, thương tích, bệnh tật, đau đớn, mệt mỏi, tuổi già, và sự chết thể xác, (Rô-ma 8:18-25). Kinh Thánh hiểu rõ rằng những người đang chịu khổ thường tính những sự phán xét như vậy là một dấu hiệu của sự thờ ơ, tàn nhẫn, hay không tồn tại của Đức Chúa Trời (Châm Ngôn 19:3). Tuy nhiên, nó đáp lại bằng cách định khung chúng thay vào đó là những lòng thương xót nghiêm trọng, được một Đấng Tạo Hóa và Quan Án yêu thương thiết kế cách khôn ngoan để cho con người sa ngã thấy sự xấu xí của tội lỗi mình, cảnh báo người ấy về những nguy hiểm của nó, và (cùng với những dấu hiệu vô số hơn nhiều về sự tốt lành của Đức Chúa Trời) dẫn người ấy đến sự ăn năn, đức tin, và sự cứu rỗi khỏi một sự phán xét tệ hơn nhiều đang chờ phía trước (Phục Truyền Luật Lệ Ký 28, Thi Thiên 107, Lu-ca 13:1-5, Công Vụ 14:17, Rô-ma 2:4). Tiếp theo, có những kẻ thù thuộc về Sa-tan. Chúng bước vào khi A-đam từ bỏ sự cai trị của Đức Chúa Trời và thay vào đó vâng phục ma quỷ. Nói cách khác, qua tội lỗi của mình, A-đam thực sự từ chối quyền lãnh đạo thuộc linh của Con của Đức Chúa Trời, rơi xuống dưới quyền lãnh đạo thuộc linh của ma quỷ, và qua đó hợp nhất chính mình và gia đình mình vào vương quốc tối tăm đang lớn lên của Sa-tan (Lu-ca 4:5-7, Giăng 8:44). Rất quan trọng, khía cạnh này của Sự Sa Ngã đánh dấu sự bắt đầu của điều Kinh Thánh gọi là “thế gian” hay “hệ thống thế gian.” Nó có thể được định nghĩa là xã hội loài người, trong chừng mực nó bị xa lạ với Đức Chúa Trời, và được tổ chức, được ban năng lượng, và được chỉ đạo bởi “chúa” hay “người cai trị” vô hình của nó — ma quỷ và các đạo quân ma quỷ của hắn (Giăng 12:31, 14:30, 16:11, Ê-phê-sô 6:10tt). Trong khi Tân Ước quả thật gọi Sa-tan là người cai trị thế giới này, nó cũng bảo đảm với chúng ta rằng sự cai trị của hắn không tuyệt đối. Ngay từ đầu Đức Chúa Trời đã ân điển tuôn đổ vô số phước lành trên mọi tạo vật của Ngài, kể cả kẻ thù của Ngài (Ma-thi-ơ 5:45, Công Vụ 14:17, 17:28). Hơn nữa, trong suốt quá trình Ngài đã đem một dân được chọn ra khỏi thế gian (Sáng Thế Ký 3:15, 21, Giăng 15:19, 17:6, 15) và thâu góp họ trở lại với Ngài. Tuy nhiên, Sa-tan vẫn là một kẻ thù vô cùng nguy hiểm đối với thánh đồ và tội nhân như nhau, rình mò như một con sư tử đói khát, tìm kiếm người hắn có thể nuốt chửng (1 Phi-e-rơ 5:8, Khải Huyền 12:12-17). Mặc dù tâm trí hiện đại thường chế giễu ý tưởng về những kẻ thù thuộc linh vô hình, các tác giả Tân Ước xem chúng với sự nghiêm túc tối đa. Vào bất kỳ thời điểm nào cho sẵn đa số nhân loại là nô lệ (không hay biết) của chúng (Khải Huyền 12:9). Những người không tin Đức Chúa Trời bị ma quỷ giăng bẫy, đã bị hắn bắt làm tù nhân để làm theo ý muốn của hắn (2 Ti-mô-thê 2:24-26). Thế gian sa ngã là “lãnh vực” của Sa-tan, một nhà tù của sự tối tăm (Ma-thi-ơ 12:22-30, Cô-lô-se 1:13). Nó nằm trong quyền năng của kẻ ác, đến mức (dưới chủ quyền tối hậu của Đức Chúa Trời) hắn có thể triệu tập toàn bộ các đế chế lên sân khấu lịch sử (1 Giăng 5:19, Khải Huyền 13:1). Mặc dù Sa-tan là chúa của thế giới này, hắn vẫn ghét nó, vì hắn ghét Đức Chúa Trời, Đấng đã dựng nên và yêu thương nó. Vì vậy, dù bằng sự lừa dối, cám dỗ, áp bức, hay bắt bớ, mục tiêu lớn của hắn trước hết là nuôi dưỡng sự kiêu ngạo của chính hắn bằng cách chiếm đoạt sự vâng phục của các tạo vật con người của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 4:8-9), và rồi làm tổn thương Đức Chúa Trời bằng cách hủy diệt càng nhiều tạo vật đó càng tốt (Giăng 10:10, 1 Phi-e-rơ 5:8). Chúa Giê-xu tính kẻ thù này là một “người mạnh mẽ” mà từ hắn không ai có thể tự giải cứu mình. Hy vọng duy nhất của họ là “một Đấng mạnh hơn hắn” sẽ xuất hiện để xâm nhập nhà tù tối tăm của Sa-tan, cướp của cải của hắn, và làm cho những của cải đó thành của Ngài (Ma-thi-ơ 12:22-30). Cuối cùng, tội lỗi của A-đam đem đến trên thế giới một bộ ba đen tối các kẻ thù thiêng liêng: sự kết án, cơn thịnh nộ, và sự nguy hiểm của hình phạt đời đời. Mặc dù ẩn giấu trong Đức Chúa Trời, không có kẻ nào nguy hiểm hơn. Vì A-đam đại diện cho tất cả, tội lỗi của ông kết án tất cả. Mọi người đều bị tính là những người vi phạm luật pháp của Đức Chúa Trời, xứng đáng với sự chết dưới mọi hình thức: thuộc linh, thể xác, và đời đời (Rô-ma 5:12, 16, 18). Tương tự, sự bất tuân của A-đam phơi bày con cái tội lỗi của ông trước cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời. Điều này không được hiểu là một nguyên tắc thuộc linh vô nhân, như nghiệp của người Ấn Độ giáo và Phật giáo. Trái lại, nó là một đam mê chân thật trong một Thân Vị chân thật. Tội nhân đánh thức cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời mỗi lần họ “kìm hãm lẽ thật trong sự không công chính” (Xuất Ê-díp-tô Ký 32:11, Phục Truyền Luật Lệ Ký 29:28, 31:17, Thi Thiên 5:5-6, 7:11-13, Rô-ma 1:18tt). Điều này đưa chúng ta đến kẻ thù đáng sợ nhất trong tất cả: sự nguy hiểm của hình phạt đời đời. Nó có hai mặt, liên quan đến sự phân cách đời đời khỏi mọi phước lành ban sự sống của Đức Chúa Trời, và với điều đó sự phục tùng đời đời trước cơn thịnh nộ của Ngài dưới những sự báo trả đau đớn trong suốt Thời Đại Sẽ Đến (Ma-thi-ơ 25:46, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:9, Khải Huyền 14:11). Không một nhân vật Kinh Thánh nào nói về kẻ thù này thường xuyên hơn hay mạnh mẽ hơn Chúa Giê-xu của Na-xa-rét: “Đừng sợ những kẻ giết thân thể nhưng không thể giết linh hồn. Nhưng hãy sợ Đấng có thể hủy diệt cả linh hồn lẫn thân thể trong hỏa ngục” (Ma-thi-ơ 10:28). Giống như sự kết án và cơn thịnh nộ lơ lửng từ trên cao, thì cũng vậy sự nguy hiểm của hỏa ngục rình rập bên dưới. Hiện tại — ít nhất là giữa những người đang sống — những kẻ thù này đứng yên một cách kỳ lạ. Tuy nhiên chúng sẽ không làm như vậy mãi mãi. Vậy thì, nếu Đức Chúa Trời đã làm một lối thoát, con người phải làm mọi điều họ có thể để tìm thấy nó, ngay bây giờ. Họ phải tìm kiếm cánh cửa được Đức Chúa Trời chỉ định mà qua đó họ có thể an toàn “chạy trốn cơn thịnh nộ sắp đến” (Ma-thi-ơ 3:7, 7:13, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Lãnh Vực của Sự Tối Tăm Rõ ràng, những ảnh hưởng vũ trụ của Sự Sa Ngã là phi thường. Tóm lại chúng, chúng ta có thể nói rằng tội lỗi của A-đam cho chúng ta Thế Giới của A-đam hay Lãnh Vực của Sự Tối Tăm. Nó bao gồm tất cả, bao lấy “trời và đất” — vũ trụ, sự sống và con người. Mặc dù thế giới Đức Chúa Trời dựng nên vào lúc ban đầu là rất tốt, sự vi phạm của đầu và đại diện con người của nó đã làm hư hoại nó sâu sắc. Một mặt, A-đam xa lạ thế giới khỏi sự vô tội nguyên thủy của nó, và cũng khỏi mục đích nhân từ của Đức Chúa Trời cho nó, vốn là nó phải trở thành Vương Quốc của Con yêu dấu của Ngài. Mặt khác, ông bắt nó phục sự chuyên chế của một đạo quân chết người các kẻ thù đen tối: những kẻ thù thuộc linh bên trong, những kẻ thù thể xác, những kẻ thù thuộc về Sa-tan, và những kẻ thù thiêng liêng. Hơn nữa, vì trạng thái sa ngã của mình, A-đam không thể làm bất cứ điều gì để giải cứu thế giới của mình khỏi kẻ thù của nó; ông cũng không thể làm bất cứ điều gì để khôi phục chính mình, gia đình mình, hay ngôi nhà tươi đẹp một thời của mình đến sức khỏe và niềm vui của sự hiệp nhất với Đức Chúa Trời. Trong và của chính họ, A-đam và gia đình tội lỗi của ông từ nay không có sức mạnh (Rô-ma 5:6), không có hy vọng (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13), và không có Đức Chúa Trời trong thế giới (Ê-phê-sô 2:12). Quả thật là một Lãnh Vực của Sự Tối Tăm! Sự Sa Ngã, Lịch Sử Cứu Rỗi, và Vương Quốc của Đức Chúa Trời Tôi đã viết khá dài về chủ đề trang trọng này, tin chắc rằng bất kỳ sự thất bại nào trong việc nhận ra nguồn gốc, các yếu tố, và những nguy hiểm không thể nói được của Lãnh Vực của Sự Tối Tăm sẽ lập tức ngăn cản một sự hiểu biết đúng đắn về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Tại sao vậy? Tôi đưa ra ba câu trả lời. Thứ nhất, Lãnh Vực của Sự Tối Tăm không là gì khác hơn cực thuộc linh của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Nó là mặt âm, mà Vương Quốc của Đức Chúa Trời là mặt dương. Nó là nền đen tối mà trước nó sự sáng chói của Vương Quốc tỏa sáng, và trước nó nó được định tỏa sáng ở mức sáng nhất. Nó là bản giả của bản thật, mà Đức Chúa Trời đáp lại bằng chính bản thật, để ca ngợi vinh quang của ân điển Ngài. Dưới ánh sáng của sự kiện căn bản này, tôi cảm thấy bị thúc đẩy nói lại: Chúng ta không bao giờ được nghĩ về Vương Quốc của Đức Chúa Trời theo các thể chế thần quyền, Môi-se hay khác. Trái lại, chúng ta phải nghĩ về nó như hình ảnh gương thuộc linh của Lãnh Vực của Sự Tối Tăm. Nó là lãnh vực trên đó Đức Chúa Trời, sự tha thứ, tình yêu thương, và sự trọn vẹn thuộc linh và thể xác cai trị, thay vì Sa-tan, sự kết án, cơn thịnh nộ, và sự tan vỡ thuộc linh và thể xác. Vì vậy, chiêm ngưỡng những yếu tố khủng khiếp, đa dạng của Lãnh Vực của Sự Tối Tăm là chuẩn bị mình đúng đắn để chiêm ngưỡng những yếu tố phước lành, đa dạng của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Thứ hai, sự mở rộng khổng lồ của Lãnh Vực của Sự Tối Tăm do sự sa ngã của A-đam gây ra chuẩn bị sân khấu cho Lịch Sử Cứu Rỗi, và do đó trưng bày ý nghĩa chân thật của nó. Vì Sự Sa Ngã, con người và thiên nhiên phải được giải cứu khỏi những kẻ thù đa dạng của họ. Vì Sự Sa Ngã, họ phải được khôi phục đến những người bạn đa dạng nguyên thủy được ban tại Cây Sự Sống. Vì vậy, một kế hoạch cứu chuộc, được hoạch định trước khi sáng thế, giờ đây phải được khởi động; giai đoạn này đến giai đoạn khác, một Lịch Sử Cứu Rỗi giờ đây phải mở ra. Và khi cuối cùng kế hoạch đã được quản trị đầy đủ — khi các thánh đồ an toàn bước vào Thế Giới Sẽ Đến và nhìn lại tiến trình dài và quanh co của Lịch Sử này — họ sẽ thấy gì? Họ sẽ thấy (và đời đời hát) rằng qua công việc cứu chuộc của Đấng Christ Ba Ngôi Thánh đã xâm nhập, cướp phá, và cuối cùng hủy diệt Lãnh Vực của Sự Tối Tăm, thay thế nó bằng Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời (Cô-lô-se 1:13, Khải Huyền 14:2-4). Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ ba và cuối cùng của chúng ta, đó là một sự hiểu biết tốt về nguồn gốc của Lãnh Vực của Sự Tối Tăm chuẩn bị chúng ta hiểu trái tim của kế hoạch cứu chuộc của Đức Chúa Trời, phương tiện đáng kinh ngạc mà qua đó Ngài vui lòng dựng nên và đem Vương Quốc của Ngài đến. Chính xác phương tiện đó là gì? Đấng Christ và các tác giả Tân Ước đáp lại một cách phong phú: Vương Quốc sẽ đến đúng như nó đã bị mất, qua hành động cứu chuộc của một Người Đại Diện. Tức là, nó sẽ đến qua một A-đam khác, một A-đam cuối cùng, và một A-đam hoàn toàn thánh khiết. Nó sẽ đến qua một A-đam, giống như A-đam đầu tiên, sẽ đứng trước Đức Chúa Trời là Đầu và Đại Diện của dân Ngài và thế giới của họ; một A-đam sẽ hoàn tác cho dân Ngài mọi điều A-đam đầu tiên đã làm, và sẽ làm cho họ mọi điều A-đam đầu tiên đã không làm được; một A-đam do đó là Đấng Cứu Chuộc của họ, vì Ngài sẽ giải cứu họ khỏi mọi kẻ thù của họ, khôi phục họ đến mọi người bạn của họ, và như vậy đem họ vào Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời. Theo Tân Ước, đây là mầu nhiệm lớn nhất duy nhất của Đức Chúa Trời, mầu nhiệm lớn nhất duy nhất của Lịch Sử Cứu Rỗi, và mầu nhiệm lớn nhất duy nhất mà qua đó chúng ta sẽ hiểu đúng Vương Quốc. Trong các trang sắp tới chúng ta sẽ xem xét nó với sự cẩn thận lớn. 2 Vương Quốc và Trận Lụt Yếu tố thứ hai của Sự Bắt Đầu Xấu là Trận Lụt (Sáng Thế Ký 6-9). Theo cách riêng của nó, sự phán xét sử thi này của Đức Chúa Trời làm Lãnh Vực của Sự Tối Tăm tối tăm hơn nữa. Tuy nhiên ở đây nữa, chúng ta thấy những cái nhìn thoáng qua về hy vọng — những cái nhìn thoáng qua về một Vương Quốc sắp đến, và về vị Vua quyền năng sẽ đem nó đến. Câu chuyện này quen thuộc. Trong khoảng 1600 năm, những con trai tội lỗi của A-đam đã tự làm hư hoại mình, cho đến ngày mọi ý định của tư tưởng trong lòng con người chỉ là ác liên tục (Sáng Thế Ký 6:5). Vì vậy, Đức Chúa Trời quyết định hủy diệt mọi xác thịt — mọi vật hít thở sự sống (Sáng Thế Ký 6:13). Ngài chọn một Trận Lụt toàn cầu làm công cụ của sự phán xét của Ngài, một trận lụt sẽ được thực hiện bởi hai biến cố liên quan chặt chẽ: việc mở các cửa sổ của trời, và việc phá vỡ các nguồn của vực sâu lớn (Sáng Thế Ký 7:11). Giữa cả hai, Đức Chúa Trời sẽ hoàn toàn làm sạch mặt đất (Sáng Thế Ký 6:7). Tuy nhiên Nô-ê công chính tìm được ân huệ trong mắt Chúa, và như vậy nhận được một kế hoạch từ trời, một kế hoạch cho một Chiếc Tàu cứu rỗi sẽ bảo vệ ông, gia đình ông, và một phần còn lại của các sinh vật sống khỏi sự tàn phá của Trận Lụt, và sẽ mang tất cả họ an toàn đến một thế giới mới. Chính xác thì sự phán xét phổ quát này làm Lãnh Vực của Sự Tối Tăm tối tăm hơn như thế nào? Theo hai cách. Thứ nhất, nó để lại một dấu ấn bao la trên quê hương của con người, đất vật chất. Theo nhiều nhà địa chất Cơ Đốc, dấu ấn này sẽ bao gồm các hiện tượng như đại dương bị nhiễm mặn, sa mạc không màu mỡ, dãy núi không thể ở được, núi lửa, dòng dung nham, lãnh nguyên đóng băng, mũ băng Bắc Cực khổng lồ, một cột địa chất đầy hài cốt động vật, và — có lẽ như không — chính bốn mùa, với những cực đoan nhiệt và lạnh không mong muốn và thường chết người của chúng. 3 Những vết sẹo khủng khiếp như vậy trên mặt thiên nhiên chỉ làm tăng thêm tính nặng nề của sự rủa sả, làm Lãnh Vực của Sự Tối Tăm tối tăm hơn nữa. Thứ hai, những điều ác tự nhiên khác này đứng là những lời nhắc nhở thêm về tội lỗi của con người, và về sự phán xét Đức Chúa Trời luôn phải thăm viếng trên tội lỗi. Nói cách khác, chúng được định không chỉ đè nặng trên thân thể con người, mà còn trên lương tâm của người ấy; thúc đẩy người ấy quay trở lại với Đấng Tạo Hóa, Quan Án, và Đấng Cứu Chuộc của mình; nhắc người ấy rằng có Một Đấng, và chỉ Một Đấng duy nhất, có thể giải cứu con cháu của A-đam (và hậu duệ của Nô-ê) khỏi trận lụt cơn thịnh nộ thiêng liêng sắp đến trên thế giới (2 Phi-e-rơ 3:5-7). Nhưng chính xác Trận Lụt nói về Vương Quốc của Đức Chúa Trời như thế nào? Rất đầy đủ! Than ôi, cuộc thảo luận về điều đó phải chờ đến chương 8. Đủ để nói ở đây rằng trong Nô-ê, Chiếc Tàu, và thế giới mới ông để lại cho con cái mình, chúng ta thoáng thấy những cái nhìn quý báu quả thật về Thân Vị và Công Việc của Vua của thiên đàng, về Đấng ngồi là Vua trên Trận Lụt lớn nhất trong tất cả, và về Đấng giao ước với dân Ngài để ban cho họ trời mới và đất mới, một Vương Quốc được thanh tẩy hoàn toàn khỏi cảm giác tội lỗi, gánh nặng, sự hiện diện, và những vết sẹo của tội lỗi (Thi Thiên 29:10). Vương Quốc và Sự Phân Chia của Nhân Loại tại Ba-bên Yếu tố thứ ba và cuối cùng của Sự Bắt Đầu Xấu là sự nhầm lẫn ngôn ngữ tại Ba-bên, kết quả là sự phân chia sắc tộc và phân tán của gia đình loài người (Sáng Thế Ký 9-10). Câu chuyện này được bao gồm trong vũ trụ học Kinh Thánh vì nó trả lời một câu hỏi chắc chắn sẽ được bất kỳ thế giới quan độc thần nào nêu ra: Nếu thực sự có một Đức Chúa Trời chân thật duy nhất, và nếu Ngài thực sự đã dựng nên một chủng tộc loài người duy nhất, tại sao các dân tộc trên đất không sống cùng nhau như một gia đình duy nhất? Tại sao họ nói các ngôn ngữ khác nhau, sống ở các vùng đất khác nhau, phát triển các nền văn hóa khác nhau, và thậm chí có các tôn giáo khác nhau? Tại sao phải có quá nhiều sự đa dạng về ngôn ngữ, sắc tộc, văn hóa và tôn giáo, khi chắc chắn nhân loại có thể hoàn thành nhiều hơn nhiều nếu không có những rào cản này đối với sự hợp nhất gia đình? Kinh Thánh đáp lại những câu hỏi chu đáo này bằng những thuật ngữ không mơ hồ: Sự phân chia ngôn ngữ và sắc tộc không phải là mục đích nguyên thủy của Đức Chúa Trời, nhưng hiện tại đứng là một sự kiềm chế được Đức Chúa Trời áp đặt trên tội lỗi, và cũng là một lời nhắc nhở nữa rằng Đức Chúa Trời quả thật sẽ phán xét tội lỗi, đặc biệt là tội kiêu ngạo và phản loạn. Vì vậy, nó cũng là một yếu tố của Lãnh Vực của Sự Tối Tăm, đang chờ được lật ngược và bãi bỏ trong những ngày của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Để hiểu tất cả điều này tốt hơn, chúng ta hãy nhớ lại ngắn gọn chính câu chuyện. Ngay sau khi Nô-ê ra khỏi Chiếc Tàu, Đức Chúa Trời lại truyền lệnh cho Con Người sinh sôi, gia tăng, và làm đầy đất (Sáng Thế Ký 1:22, 28, 9:1). Ngài dự định rằng Sem, Cham, Gia-phết, và các gia đình tương ứng của họ phải lan rộng khắp Đất. Thậm chí có thể Đức Chúa Trời, qua Phê-léc con trai của Hê-be, đã cho họ những chỉ dẫn cụ thể liên quan đến đích đến thích hợp của họ (Sáng Thế Ký 10:25). Dù thế nào đi nữa, hạt giống đang lớn lên, đang lưu trú của Nô-ê — giờ đây được lãnh đạo bởi Nim-rốt quyền năng và lôi cuốn — không nghiêng về việc vâng phục. Quả thật, trong những lời sặc mùi phản loạn công khai, họ tuyên bố: “Hãy đến, chúng ta hãy xây cho mình một thành phố, và một tháp mà đỉnh của nó sẽ chạm đến trời, và chúng ta hãy làm cho mình một danh, kẻo chúng ta bị tản lạc khắp mặt đất.” —Sáng Thế Ký 11:4 Thành phố lớn sẽ trở thành một điểm tập hợp, một trung tâm trọng lực để giữ dân sự lại với nhau. Tháp cũng vậy, có thể nhìn thấy ngay cả từ những ranh giới ngoài cùng của đô thị đang lớn lên. Hơn nữa, khi đặt tên cho thành phố, họ trên thực tế sẽ tự đổi tên mình — và như vậy, theo thời gian, quên không chỉ tên gia đình của chính họ, mà còn quên danh của CHÚA nữa. Vì vậy Đức Chúa Trời bước vào. Khảo sát tình hình, thấy sự hợp nhất của họ, và thấy tiềm năng của nó cho sự ác và phản loạn còn lớn hơn, CHÚA ba ngôi “đi xuống” và làm nhầm lẫn ngôn ngữ của họ, chia một tiếng nói của họ thành nhiều tiếng, theo các gia đình tương ứng của họ (Sáng Thế Ký 10:20, 31). Kết quả: Dân sự lập tức ngừng xây dựng, buồn bã tưởng niệm biến cố gây bối rối bằng cách gọi thành phố là Ba-bên (tiếng Hê-bơ-rơ balal có nghĩa là làm nhầm lẫn), và rồi — chắc chắn khá miễn cưỡng — bắt đầu lan rộng ra. Bằng cách làm nhầm lẫn ngôn ngữ của họ, Đức Chúa Trời đã làm nhầm lẫn mục đích của họ, và cũng thiết lập thành công mục đích của chính Ngài (Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:8, Châm Ngôn 19:21, Công Vụ 17:26). Ngoài việc giải thích nguồn gốc của sự phân chia sắc tộc trong gia đình loài người, câu chuyện này rõ ràng được thiết kế để cảnh báo và chỉ dẫn hậu duệ của Nô-ê thuộc mọi thời và mọi nơi. Nó cảnh báo chống lại sự phản loạn. Nó cảnh báo chống lại sự kiêu ngạo. Nó cảnh báo chống lại quyền năng lừa dối của các nhà lãnh đạo lôi cuốn và tâm lý đám đông. Đặc biệt, nó cảnh báo chống lại chủ nghĩa không tưởng, chống lại hành trình tìm kiếm trường tồn của nhân loại cho sự hợp nhất toàn cầu — dù là chính trị, kinh tế, hay tôn giáo. Sứ điệp của Ba-bên là: Sự hợp nhất toàn cầu là điều bạn đã có tại Ê-đen, và điều bạn đã đánh mất tại Sự Sa Ngã. Nó là một điều tốt, nhưng là một điều đã mất. Vì tội lỗi trong lòng con người, nó quá nóng để cầm. Vậy đừng thậm chí cố gắng! Và tuy nhiên, chúng ta biết rằng đây không phải là toàn bộ câu chuyện; rằng sự phân chia sắc tộc và ngôn ngữ của nhân loại không phải là lời cuối cùng. Vì một ngày sắp đến, Các Nhà Tiên Tri Cựu Ước nói, khi Đức Chúa Trời sẽ bước vào để lật ngược yếu tố đau đớn này của Lãnh Vực của Sự Tối Tăm. Nó sẽ xảy ra khi Ngài sai Đấng Mê-si của Ngài, Vua được chỉ định của các quốc gia. Trong ngày đó, Ngài sẽ nói sự bình an cho gia đình loài người đã bị phân chia, và quyền thống trị của Ngài sẽ từ biển này đến biển kia (Xa-cha-ri 9:10). Mọi quốc gia sẽ gọi Ngài là phước lành, và họ sẽ tự ban phước cho mình bởi Ngài (Thi Thiên 72:17). Vì vậy, mọi đầu cùng của đất sẽ nhớ và quay về với CHÚA là Đức Chúa Trời của Ngài, và mọi gia đình của các quốc gia sẽ thờ phượng trước Ngài (Thi Thiên 22:27). Bấy giờ CHÚA sẽ là Vua trên khắp đất, và danh Ngài là danh duy nhất (Xa-cha-ri 14:9). Trong ngày đó sự rủa sả đã giáng tại Ba-bên sẽ được cất lên, vì Đức Chúa Trời sẽ ban cho các dân một ngôn ngữ trong sạch, để tất cả họ có thể kêu cầu danh của CHÚA, và phục vụ Ngài vai kề vai (Sô-phô-ni 3:9). Ngay cả các thành phố của Ai Cập sẽ nói ngôn ngữ của Ca-na-an (Ê-sai 19:18)! Tất nhiên, chỉ trong Tân Ước chúng ta mới đến hiểu ý nghĩa của những lời tiên tri bí ẩn này. Ở đó chúng ta học được rằng Chúa Giê-xu Christ là Đấng Mê-si; rằng Ngài là Vua của quốc gia thuộc linh mới của Đức Chúa Trời, một quốc gia gồm người Do Thái và người ngoại bang đã được cứu chuộc (Ga-la-ti.
3:28, 6:16, 1 Phi-e-rơ 2:9); rằng Ngài là Đầu của Thân Thể, Hội Thánh, Con Người Mới duy nhất, mà các thành viên của nó được rút ra từ mọi bộ tộc, ngôn ngữ, dân tộc, và quốc gia (Cô-lô-se 1:8, Ê-phê-sô 2:15, Khải Huyền 5:9, 7:4). Vậy ở đây, trong Đấng Christ, là nơi Đức Chúa Trời lật ngược sự rủa sả của Ba-bên. Đây là nơi Ngài tái hợp nhân loại bối rối và tản lạc thành một Thân Thể, có một Đức Thánh Linh, một hy vọng, một Chúa, một đức tin, một phép báp-têm, và một Đức Chúa Trời và Cha trên tất cả, qua tất cả, và trong tất cả (Ê-phê-sô 4:1-6). Chỉ ở đây là nơi hành trình tìm kiếm sự hợp nhất vừa hợp pháp vừa an toàn, vì chỉ ở đây Đức Thánh Linh hợp nhất của Đức Chúa Trời đang làm việc để thay thế sự kiêu ngạo và tham vọng ích kỷ bằng tình yêu thương, sự khiêm nhường, và một tấm lòng đầy tớ (Giăng 17, Ê-phê-sô 4:1-7, Phi-líp 2:1tt). Các học viên của thần học cánh chung Kinh Thánh hiểu rằng tinh thần của Ba-bên là cố chấp; rằng nó thuộc về yếu tính của hệ thống thế gian sa ngã; rằng trong sự kế tiếp liên tục của các đế chế thế giới nó đã liên tục ngẩng cái đầu xấu xí của nó lên; và rằng nó sẽ tiếp tục làm như vậy cho đến chính sự cuối cùng, khi quả thật người cai trị thế giới này (Sa-tan) cuối cùng sẽ thành công trong việc hợp nhất tất cả nhân loại (chưa được cứu chuộc) vào vương quốc toàn cầu duy nhất hắn luôn tìm kiếm: vào Thành của Con Người, “Ba-by-lôn Lớn”, “thành lớn cai trị trên các vua trên đất” (Khải Huyền 13:8, 16:19, 17:8). Nhưng một lần nữa, một vương quốc như vậy chỉ là một bản giả đơn thuần; một hình ảnh ngược tối tăm của bản thật; một ảo ảnh không bao giờ có thể thực sự thỏa mãn. Không, để vui hưởng thực tại, một người phải ở trong Thành của Vua Lớn, nơi ngay cả bây giờ những người đói thuộc linh trên đất có thể thoáng thấy Ngày sắp đến khi Đức Chúa Trời sẽ hoàn hảo nối kết gia đình loài người lại với nhau trong một tâm trí, một sự phán xét, một tiếng nói, và một Vương Quốc đời đời (Thi Thiên 48:2, Công Vụ 2:1-5, 1 Cô-rinh-tô 1:10). Kết Luận Trong chặng này của cuộc hành trình đến sự rõ ràng về Vương Quốc chúng ta đã thấy rằng mầu nhiệm của Vương Quốc của Đức Chúa Trời, giống như ánh sáng được lọc qua một lăng kính, tỏa sáng trong nhiều sắc thái khác nhau qua vũ trụ học của Sáng Thế Ký 1-11. Để bắt đầu, Vương Quốc được thoáng thấy tại Ê-đen, và theo hai cách quan trọng: trong vẻ đẹp và sự trọn vẹn của sự cai trị của Đức Chúa Trời trên thế giới trước khi sa ngã, và cũng trong mầu nhiệm của hôn nhân, vốn vẽ sự cai trị tối hậu của Đấng Christ Hoàng Gia trên Cô Dâu Ngài, Hội Thánh. Rồi Vương Quốc được ban trong sự đầy trọn tại Cây Sự Sống, nơi nhân loại có thể đã gặp — và vui mừng bắt đầu phục vụ — Con của Đức Chúa Trời, Vua Cao Cả Của Thiên Đàng. Rồi, tại Sự Sa Ngã nó vừa bị đánh mất vừa bị thay thế bởi Lãnh Vực của Sự Tối Tăm, một vương quốc giả ác nắm giữ các công dân sẵn lòng của nó làm tù nhân cho một đạo quân các kẻ thù chết người, dù là thuộc linh, thuộc về Sa-tan, thể xác, hay thiêng liêng; một vương quốc giả mà sự kìm kẹp đau đớn của nó trên con người và thiên nhiên được làm mạnh mẽ hơn nữa bởi những sự phán xét thiêng liêng được giới thiệu tại Trận Lụt và tại Sự Phân Chia và Phân Tán của nhân loại tại Ba-bên. Thật là một hỗn hợp của ánh sáng và tối tăm, tốt và ác, ân điển và sự phán xét, hy vọng và tuyệt vọng! Tuy nhiên, những người biết Kinh Thánh biết rõ rằng ở đây trọng tâm Kinh Thánh quyết định rơi vào ân điển và hy vọng, nếu không vì lý do nào khác hơn việc Đức Chúa Trời — Đấng có thể đã hủy diệt một cách công chính vũ trụ, sự sống và con người tại Sự Sa Ngã — đã không làm điều gì như vậy. Ngược lại, đầy tình yêu vô điều kiện cho những người thuộc về Ngài, Ngài lập tức đi tìm những đứa con lầm lạc của Ngài, gặp họ không chỉ bằng những lời phán xét, mà còn bằng những lời (và việc làm) của lòng thương xót và ân điển (Sáng Thế Ký 3:15, 21). Nói cách khác, câu chuyện tiếp theo của Kinh Thánh làm rõ rằng Đức Chúa Trời muốn Câu Chuyện của Ngài tiếp tục; rằng một loại lịch sử mới — Lịch Sử Cứu Rỗi — sắp bắt đầu; rằng giống như một dòng sông hùng mạnh nó sẽ chảy giữa hai bờ thời gian cho đến khi, cuối cùng, nó đến đích đã được chỉ định của mình trong Vương Quốc của Đức Chúa Trời; và rằng vào mọi lúc nó sẽ có ở trung tâm của nó một Kế Hoạch Cứu Rỗi được chế tác tinh xảo, lấy Thân Vị và Công Việc của chính Cứu Chúa làm trung tâm. Vậy thì, nếu chúng ta phải hiểu Lịch Sử Cứu Rỗi ở chiều sâu của nó — cũng như Vương Quốc đời đời mà lịch sử đó luôn chảy hướng về — điều chắc chắn là chúng ta trước hết phải hiểu Cứu Chúa sống ở chính trung tâm của nó. Trong chặng tiếp theo của cuộc hành trình — một lần nữa với Đấng Christ gần bên cạnh — chúng ta sẽ tìm cách làm chính điều này.
Chương 7 Giao Ước và Vương Quốc Để tiến về phía trước, chúng ta giờ đây phải quay trở lại. Quay trở lại thật xa! Mục tiêu tối hậu của chúng ta là chiêm ngưỡng hình dạng chân thật của Lịch Sử Cứu Rỗi, và cấu trúc chân thật của Vương Quốc mà nó luôn hướng về. Tuy nhiên, chúng ta vừa học được rằng Lịch Sử Cứu Rỗi là hiện thân và sự thực hiện của một kế hoạch thiêng liêng, một kế hoạch được hình thành trước khi sáng thế. Trước lần đến thứ nhất của Đấng Christ, không ai có thể xem xét kế hoạch đó; không ai có thể nhìn đằng sau cánh cửa đã đóng mà Kinh Thánh gọi là “Sự Bắt Đầu,” để thấy điều Đức Chúa Trời đã có mục đích trong cõi đời đời quá khứ, và điều Ngài đã lên kế hoạch cho cõi đời đời tương lai. Vì vậy, không ai có thể hiểu ý nghĩa chân thật của thời gian và lịch sử. Bị đóng kín vào chu kỳ ảm đạm của sự sống và sự chết (không thể tránh khỏi) dưới mặt trời, ngay cả những người khôn ngoan nhất cũng bị buộc phải kết luận: “Hư không của sự hư không! Mọi sự đều hư không và theo đuổi gió!” (Truyền Đạo 2:11, 4:11). Tuy nhiên, bây giờ, Đấng Christ đã đến. Bây giờ Ngài đã đặt Chìa Khóa Chính cho cánh cửa của Sự Bắt Đầu vào tay chúng ta. Bây giờ Ngài đã giúp chúng ta thoáng thấy Kiến Trúc Sư thiêng liêng tại bàn vẽ của Ngài trước khi sáng thế. Bây giờ Ngài đã giúp chúng ta hiểu Câu Chuyện Lớn mở ra trong thời gian và không gian như một cuộn giấy, với một đầu được giữ chắc trong tay của Cha. Vậy chúng ta hãy tận dụng món quà quý báu này. Chúng ta hãy trở lại với Chúa của mình đến “những thời đời đời” (Tít 1:2). Tại sao? Để sau đó chúng ta có thể khôn ngoan tiến về phía trước qua toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi đến một sự hiểu biết hoàn hảo hơn về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Mầu Nhiệm của Đức Chúa Trời Giống như con trai của Y-sa-ca, các sứ đồ và nhà tiên tri thánh của Đấng Christ là những người hiểu thời đại họ đang sống — và đứng say mê trước đặc quyền được gọi để phục vụ Đức Chúa Trời trong một mùa đặc biệt như vậy (1 Sử Ký 12:32, Ê-phê-sô 3:8). Dần dần nhưng chắc chắn, khi “Đức Thánh Linh của sự khôn ngoan và sự mặc khải trong sự hiểu biết về Đức Chúa Trời” thực hiện công việc của Ngài, họ nhận ra rằng họ ở trong số ít người được chọn sống trong “sự đầy trọn của thời gian”, đứng trong sự kinh sợ khi cánh cửa lớn của Lịch Sử Cứu Rỗi xoay mạnh trên bản lề của nó, mãi mãi để lại đằng sau Thời Đại Hứa Hẹn và Chuẩn Bị, và mãi mãi bước vào Thời Đại Làm Trọn. Như chúng ta đã thấy trước đó, họ bày tỏ nhận thức đang ló dạng này trong nhiều phân đoạn Tân Ước, không ít phân đoạn trong số đó chứa từ mang tính Tân Ước nhất, mầu nhiệm. Chúng ta đã trích dẫn một trong những phân đoạn phong phú nhất trong chúng, Rô-ma 16:25-26. Bây giờ chúng ta hãy xem xét hai phân đoạn nữa, cả hai đều thở cùng một tinh thần. Phân đoạn thứ nhất được tìm thấy trong thư của Phao-lô gửi người Cô-rinh-tô, nơi, khi bảo vệ chức sứ đồ của mình, ông tự tính mình trong số “chúng ta” được Đức Chúa Trời đặc quyền thấy, trình bày và công bố mầu nhiệm tối cao của Ngài về Đức Chúa Trời, Phúc Âm: Nhưng chúng ta nói sự khôn ngoan giữa những người trưởng thành; tuy nhiên, một sự khôn ngoan không thuộc về thời đại này, cũng không thuộc về những người cai trị thời đại này, những người đang qua đi. Nhưng chúng ta nói sự khôn ngoan của Đức Chúa Trời trong một mầu nhiệm, sự khôn ngoan ẩn giấu Đức Chúa Trời đã tiền định trước các thời đại cho vinh quang của chúng ta; sự khôn ngoan không một người cai trị nào của thời đại này hiểu được; vì nếu họ đã hiểu nó, họ đã không đóng đinh Chúa của vinh quang. Nhưng đúng như đã viết: “Mắt chưa thấy, tai chưa nghe, cũng chưa bước vào lòng người những điều Đức Chúa Trời đã chuẩn bị cho những người yêu mến Ngài.” Nhưng Đức Chúa Trời đã mặc khải chúng cho chúng ta qua Đức Thánh Linh của Ngài; vì Đức Thánh Linh dò xét mọi điều, ngay cả những điều sâu sắc của Đức Chúa Trời. —1 Cô-rinh-tô 2:6-10 Phân đoạn thứ hai được tìm thấy trong thư của Phao-lô gửi người Ê-phê-sô. Ở đây gánh nặng của ông phần lớn giống nhau, nhưng với yếu tố thêm này, là ông tự xác định mình là một sứ đồ được sai đặc biệt đến dân ngoại: Ân điển này đã được ban cho tôi, người nhỏ nhất trong mọi thánh đồ, để rao giảng cho dân ngoại sự giàu có không thể dò được của Đấng Christ, và để làm sáng tỏ điều gì là sự quản trị của mầu nhiệm trong nhiều thời đại đã bị ẩn giấu trong Đức Chúa Trời, Đấng dựng nên muôn vật; để qua Hội Thánh sự khôn ngoan đa dạng của Đức Chúa Trời giờ đây có thể được làm cho được biết đến với những người cai trị và những thẩm quyền trong những nơi trên trời. Điều này phù hợp với mục đích đời đời Ngài đã thực hiện trong Đấng Christ Giê-xu Chúa chúng ta, trong Ngài chúng ta có sự dạn dĩ và sự tiếp cận đầy tin quyết qua đức tin nơi Ngài. —Ê-phê-sô 3:8-12 Mục đích của tôi ở đây không phải là thực hiện một sự trình bày về những phân đoạn này, mà đơn giản là cho bạn một cảm nhận về tâm thế của các sứ đồ sáng lập của Đấng Christ, và cũng về bản chất của “mầu nhiệm” Đức Chúa Trời đã mặc khải cho họ, đặt vào sự trông giữ của họ, và truyền lệnh cho họ quản lý và công bố với sự cẩn thận vô hạn. Chúng ta có thể nói gì về “mầu nhiệm của Đức Chúa Trời” này đã làm say đắm Phao-lô và các bạn đồng hành của ông như vậy? Dựa trên hai phân đoạn này — và một số phân đoạn khác liên quan chặt chẽ đến chúng — chúng ta có thể nói rằng mầu nhiệm này là: 1. Một kế hoạch (hay mục đích) cho sự cứu chuộc của tội nhân (Rô-ma 8:28, Ê-phê-sô 1:7, 3:11, 2 Ti-mô-thê 1:9)… 2. Được hoạch định trong cõi đời đời quá khứ (Ê-phê-sô 1:11, 2 Ti-mô-thê 1:9, Tít 1:2)… 3. Bị ẩn giấu trong nhiều thời đại dài khỏi tầm mắt của con người và thiên sứ (Rô-ma 16:25-26, Cô-lô-se 1:25-27)… 4. Được bày tỏ tại lần đến (thứ nhất) của Đấng Christ và trong Tin Tốt Lành về công việc cứu chuộc của Ngài (Rô-ma 3:21, Tít 1:3, 3:4, 1 Phi-e-rơ 1:20, Hê-bơ-rơ 9:26, 1 Giăng 1:2, 3:5, Khải Huyền 13:8, 17:8)… 5. Được Đức Chúa Trời và Đấng Christ quản trị cho những người nam và nữ qua việc rao giảng Phúc Âm (Ê-phê-sô 1:10, 3:9, 1 Ti-mô-thê 1:4)… 6. Làm trọn vô số lời hứa Cựu Ước (Mác 1:15, Rô-ma 1:2, Tít 1:2, Hê-bơ-rơ 11:39)… 7. Và giúp các thánh đồ thấy những lời hứa đó là những sự mặc khải được che giấu của Đấng Christ và Phúc Âm, được vén màn một lần đủ cả bởi sự hiện ra của Ngài trong lịch sử và công việc tiếp theo của Đức Thánh Linh của sự mặc khải (2 Cô-rinh-tô 3:7-4:6, Cô-lô-se 2:16-17, Hê-bơ-rơ 8:5, 10:1). Bây giờ nếu chúng ta không biết gì hơn về mầu nhiệm của Đức Chúa Trời ngoài điều chúng ta học trong bảy điểm này, chúng ta vẫn có thể thấy rõ tại sao các sứ đồ xem nó là một sự việc phi thường như vậy — và tại sao họ sẵn sàng bán mọi điều họ có để sở hữu một viên ngọc có giá trị lớn như vậy (Ma-thi-ơ 13:46)! Tuy nhiên, hữu ích như các điểm là để cảnh báo chúng ta về tầm quan trọng của mầu nhiệm, chúng không thực sự giúp chúng ta hiểu nội dung của nó, bản chất bên trong của nó. Chúng không giúp chúng ta hiểu sâu sắc tính chất chân thật của Tin Tốt Lành, kế hoạch cứu chuộc được Đấng Christ vén màn: các yếu tố của nó, cách nó hoạt động để cứu tội nhân, cách nó liên quan đến Lịch Sử Cứu Rỗi, và cách nó giới thiệu (mầu nhiệm thêm của) Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Vì vậy, để hiểu đầy đủ mọi điều này, chúng ta phải đào sâu hơn nữa trong các mỏ của lẽ thật Tân Ước, khám phá mọi điều chúng ta có thể về kế hoạch vô cùng khéo léo và tinh tế là nội dung của “mầu nhiệm của Đức Chúa Trời.” Nói cách khác, chúng ta phải để Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài dạy chúng ta về Giao Ước Đời Đời, và cũng về cách Giao Ước đó được quản trị cách tiến bộ trong Lịch Sử Cứu Rỗi để đem Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời đến. Giao Ước Đời Đời Chúng ta đã học được rằng mầu nhiệm của Đức Chúa Trời là một kế hoạch cứu chuộc lấy Đấng Christ làm trung tâm, được hình thành trước khi sáng thế và được quản trị trong lịch sử. Tìm cách giải thích cho những tín đồ Do Thái đang dao động rằng toàn bộ Cựu Ước không là gì khác hơn một sự báo trước bao la về kế hoạch này, tác giả thư Hê-bơ-rơ gọi nó là Giao Ước Đời Đời (Hê-bơ-rơ 13:20). Khi làm như vậy, ông đặt ngón tay vào một chủ đề Kinh Thánh — một chìa khóa khái niệm — mà, theo nhiều nhà thần học, giúp chúng ta một cách hiệu quả nhất để hiểu và trình bày những hoạt động bên trong của kế hoạch cứu rỗi của Đức Chúa Trời, trái tim của Lịch Sử Cứu Rỗi, và bản chất và sự đến của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Nhưng chính xác chúng ta muốn nói gì bằng “Giao Ước Đời Đời”? Dựa trên sự dạy dỗ tổng thể của Tân Ước — và nhấn mạnh mục đích của giao ước này — tôi sẽ định nghĩa nó như sau: Giao Ước Đời Đời là kế hoạch cứu chuộc, được hoạch định trong cõi đời đời quá khứ, mà qua đó Đức Chúa Cha quyết định giải cứu một dân được chọn và thế giới của họ khỏi Lãnh Vực của Sự Tối Tăm, và cũng khôi phục họ đến sự cai trị thuộc linh trực tiếp (hay Vương Quốc) Ngài đã ban cho nhân loại tại Cây Sự Sống; một kế hoạch sẽ làm trọn — với sự bày tỏ lớn nhất có thể về vinh quang của chính Ngài — toàn bộ các mục đích nguyên thủy của Ngài cho Con Ngài và tạo vật của Ngài. Trước khi khám phá một số ngóc ngách của định nghĩa dài này, một vài nhận xét sơ bộ chắc chắn là cần thiết. Thứ nhất, hãy quan sát từ phân đoạn trong Hê-bơ-rơ — và cũng từ định nghĩa tôi đã xây dựng quanh nó — rằng Giao Ước Đời Đời là một. Chỉ có — và luôn luôn chỉ có — một kế hoạch cứu rỗi duy nhất, bất kể khi nào, ở đâu, hay cho ai nó đã được mặc khải và quản trị trong lịch sử. Nó là Giao Ước Đời Đời: được hình thành trong cõi đời đời quá khứ — và luôn thắng thế trong cõi đời đời tương lai — cho sự cứu chuộc của các thánh đồ của Đức Chúa Trời. Giống như không có sự cứu rỗi ngoài Thân Vị và Công Việc của Đấng Christ, thì cũng vậy không có sự cứu rỗi ngoài Giao Ước Đời Đời. Chỉ có một Giao Ước duy nhất, giống như chỉ có một Đấng Christ duy nhất nằm ở chính trái tim của nó. Thứ hai, để hiểu Giao Ước Đời Đời tốt nhất, chúng ta phải đi theo Tân Ước khi suy gẫm nó từ hai góc nhìn khác nhau. Quả thật, các nhà thần học có ý định khám phá sự giàu có tuyệt vời của nó khăng khăng rằng, cho mọi mục đích thực tiễn, chúng ta phải nghĩ về Giao Ước này là có hai mặt; là liên quan đến hai giao ước phụ riêng biệt nhưng liên quan chặt chẽ. Giao ước thứ nhất theo thông lệ được gọi là Giao Ước Cứu Chuộc. Về yếu tính, đây là một giao ước giữa Cha và Con, theo đó Con đồng ý làm trọn kế hoạch của Cha cho sự cứu chuộc của một dân được chọn và thế giới của họ, ngay cả khi Cha đồng ý giúp Ngài làm như vậy, và cũng ban thưởng phong phú cho Ngài vì những lao công tốn kém của Ngài. Giao ước phụ thứ hai được gọi là Giao Ước Ân Điển. Về yếu tính, nó là một giao ước giữa Đức Chúa Trời ba ngôi và con người tội lỗi. Ở đây, Đức Chúa Trời ân điển đồng ý ban cho tội nhân món quà sự sống đời đời dưới sự cai trị trực tiếp của Ngài (tức là trong Vương Quốc Ngài) với điều kiện ăn năn và đức tin đơn giản nơi Đấng Christ. Rõ ràng, hai giao ước phụ liên quan chặt chẽ: Đức Chúa Trời thực hiện Giao Ước Cứu Chuộc bằng cách quản trị Giao Ước Ân Điển trong lịch sử. Tuy nhiên cũng rõ ràng, các giao ước khác nhau. Ví dụ, Con của Đức Chúa Trời bước vào Giao Ước Cứu Chuộc trong cõi đời đời quá khứ, trong khi tội nhân ăn năn bước vào Giao Ước Ân Điển trong suốt đường cao tốc của Lịch Sử Cứu Rỗi. Ngoài ra, Giao Ước Cứu Chuộc làm nổi bật chủ quyền của Đức Chúa Trời ba ngôi trong việc ban sự cứu chuộc cho một dân được chọn, trong khi Giao Ước Ân Điển làm nổi bật trách nhiệm của mọi người tiếp nhận món quà được ban trong những ngày thử thách của họ trên đất. Vậy một lần nữa, chỉ có một sự sắp xếp duy nhất cho sự cứu rỗi của tội nhân, tuy nhiên có hai góc nhìn khác nhau mà qua đó chúng ta có thể suy gẫm nó. Nhận thức được cả hai góc nhìn, và giữ chúng trong sự cân bằng, dẫn chúng ta đến sự đánh giá đầy đủ nhất có thể về kế hoạch cứu chuộc của Đức Chúa Trời. Đã nói như vậy để giới thiệu, giờ đây chúng ta hãy xem xét kỹ hơn một chút hai giao ước này. Giao Ước Cứu Chuộc Thật hấp dẫn khi khám phá trong Kinh Thánh rằng cuộc hành trình của Con của Đức Chúa Trời vào thế giới của chúng ta là theo một thỏa thuận đã được sắp xếp trước giữa Ngài và Cha Ngài. Ví dụ, nói qua Thi Thiên, Con tuyên bố sự sẵn lòng của Ngài nhận lấy thân thể Cha Ngài đã chuẩn bị cho Ngài, và như vậy trở thành tế lễ hiệu quả duy nhất và độc nhất cho tội lỗi (Thi Thiên 40:6, Hê-bơ-rơ 10:5-10). Trong Thi Thiên 2, chúng ta nghe tiếng của Cha đáp lại sự vâng phục háo hức và tốn kém như vậy bằng thách thức hào phóng này: “Hãy cầu xin Ta, và Ta sẽ ban các quốc gia làm cơ nghiệp của Con, và các đầu cùng của đất làm sở hữu của Con” (Thi Thiên 2:8). Tương tự, qua Ê-sai Cha hứa với Đầy Tớ Chịu Khổ rằng Ngài sẽ “chia cho người một phần với những người lớn” (Ê-sai 53:10-12). Tất cả điều này phù hợp hoàn hảo với lời của Chúa Giê-xu, Đấng nói rằng Ngài đến không phải từ trời xuống để làm theo ý muốn của chính mình, mà theo ý muốn của Đấng đã sai Ngài, để Cha có thể vinh hiển hóa Con, và Con có thể vinh hiển hóa Cha (Giăng 6:37-39; xem Thi Thiên 2:7-9, 89:1-37, Lu-ca 22:24, Giăng 17:4-12, Phi-líp 2:9-11)! Vậy thì, chức vụ của Chúa Giê-xu Christ là (và đang là) theo một giao ước giữa Cha và Con, mà cả hai Thân Vị đã bước vào trước khi sáng thế. Trong khi Giao Ước Cứu Chuộc chắc chắn là một thỏa thuận giữa cả ba thân vị của Ba Ngôi, các phân đoạn trên gợi ý rằng theo nghĩa nghiêm ngặt các bên của giao ước này là Cha và Con, với Cha hứa xức dầu cho Con nhập thể của Ngài bằng Đức Thánh Linh, để mọi điều khoản của giao ước có thể được làm trọn (Ê-sai 42:1, Lu-ca 1:35). Còn về mục đích của Giao Ước Cứu Chuộc, chúng ta đã thấy rằng vào lúc ban đầu Đức Chúa Trời mong muốn tôn vinh Con Ngài bằng cách làm Ngài thành Đầu trên toàn bộ tạo vật, một biến cố sẽ xảy ra ngay khi A-đam vượt qua sự thử thách của mình trong Khu Vườn và ăn Cây Sự Sống (Giăng 5:23, Cô-lô-se 1:16). Tuy nhiên, thấy trước tội lỗi của A-đam — và nhận ra rằng nó đe dọa làm thất bại mục đích nguyên thủy của Ngài — Đức Chúa Trời, để đáp lại, đã hoạch định một kế hoạch thêm và rõ ràng mang tính cứu chuộc. Điều này nữa phù hợp với mục đích đời đời của Ngài, kết quả là Giao Ước Cứu Chuộc sẽ không chỉ làm trọn mong muốn nguyên thủy của Đức Chúa Trời cho Con Ngài và tạo vật của Ngài, mà còn làm trọn nó theo cách bảo đảm một sự bày tỏ còn lớn hơn về vinh quang đa dạng của Đức Chúa Trời ba ngôi. Sự bày tỏ sẽ bao gồm, một mặt, sự thánh khiết, công lý, cơn thịnh nộ, và quyền năng đáng sợ của Ngài; nhưng cũng, mặt khác, những vinh quang của ân điển có chủ quyền, lòng thương xót, sự khôn ngoan, và tình yêu vững bền của Ngài. Nhưng chính xác Đức Chúa Trời đạt được mục đích lớn này như thế nào? Về yếu tính, chiến lược của Ngài để cứu chuộc tội nhân bị nô lệ cho Lãnh Vực của Sự Tối Tăm là gì? Nếu tôi phải trả lời những câu hỏi này bằng một từ Tân Ước duy nhất, từ đó sẽ là “sự tái tóm lược.” Nó đến với chúng ta qua sứ đồ Phao-lô, người xác định mục tiêu tối cao của Đức Chúa Trời trong Lịch Sử Cứu Rỗi là “… việc tái làm đầu (tiếng Hy Lạp: anakephalaio) muôn vật trong Đấng Christ, những vật trên trời và những vật trên đất” (Ê-phê-sô 1:10). Ông muốn nói rằng lực đẩy của Lịch Sử Cứu Rỗi không là gì khác hơn việc chuyển một dân được chọn và thế giới của họ ra khỏi dưới quyền lãnh đạo của A-đam (và khỏi mọi kẻ thù thuộc linh và thể xác ông đã bắt họ phục), và sau đó đặt họ dưới quyền lãnh đạo của Đấng Christ (và dưới mọi người bạn thuộc linh và thể xác sự cai trị nhân từ của Ngài đại diện). Tuy nhiên — và điều này có tầm quan trọng lớn — Đức Chúa Trời không thể đơn giản làm điều này theo ý muốn. Không, trước hết Ngài phải cung cấp, như thể, một cơ sở pháp lý cho sự chuyển giao lớn. Đặc biệt, Ngài phải tìm một cách để ban một cách hợp pháp cho dân Ngài giải thưởng sự sống đời đời mà cha A-đam của họ đã đánh mất tại Ê-đen. Tương tự, Ngài phải tìm một cách để không chỉ tha thứ tội lỗi của họ một cách hợp pháp, mà còn tội lỗi của A-đam đã được quy cho họ. Vậy ở đây là nơi sự tái tóm lược bước vào bức tranh. Để một sự cứu chuộc hợp pháp có thể được hoàn thành, Cha quyết định sai Con Ngài vào thế giới làm một con người, để Ngài (Con) có thể trở thành một A-đam khác, một A-đam tốt hơn, và A-đam Cuối Cùng; A-đam Cuối Cùng, thay mặt cho dân Ngài và thế giới của họ, không chỉ làm điều A-đam đầu tiên đã không làm được, mà còn hoàn tác mọi điều A-đam đầu tiên (và hạt giống được chọn của ông) đã làm (1 Cô-rinh-tô 15:45, Ga-la-ti 4:4tt). Như vậy, chiến lược cứu chuộc của Đức Chúa Trời là, như thể, bắt đầu từ đầu, dựng nên một Đầu mới và tốt hơn cho một nhân loại mới và tốt hơn và thế giới của họ. Tóm lại, Ngài quyết định “tái tóm lược” chính vũ trụ! Với mục tiêu lớn này trong tầm nhìn, Cha — Đấng đứng là thẩm quyền tối cao trong Thần Tính — đặt ra điều khoản (hay yêu cầu) của Giao Ước Cứu Chuộc. Đặc biệt, Ngài đòi hỏi nơi Con Ngài một sự vâng phục hai mặt hoàn hảo, để Ngài có thể hoàn thành một sự cứu chuộc hoàn hảo, đầy trọn (Giăng 10:18). Phần thứ nhất sẽ là một sự vâng phục chủ động. Ở đây Con phải làm điều A-đam đầu tiên (và dòng dõi được chọn của ông) đã không làm được. Tức là, hành động như một người thay thế thay mặt cho dân được chọn của Đức Chúa Trời, Con nhập thể phải tái tóm lược thành công sự thử thách A-đam đầu tiên đã thất bại thay mặt cho tất cả. Hơn nữa, Ngài cũng phải làm trọn yêu cầu công chính của Luật Pháp của Đức Chúa Trời được viết trên lòng A-đam tội lỗi, và cũng trên lòng mọi con cái của ông (Rô-ma 2:12-16, 8:4). Tóm lại, qua một sự tuân theo hoàn hảo mọi ý muốn của Cha, Đức Chúa Trời-Con Người phải làm trọn các điều khoản của Giao Ước Việc Làm được thiết lập tại Ê-đen, qua đó kiếm được cho dân Ngài và thế giới của họ giải thưởng sự sống đời đời (Rô-ma 5:12tt). Chúng ta hãy dừng lại một chút để quan sát ý tưởng này soi sáng phong phú như thế nào các khía cạnh khác nhau của chức vụ trên đất của Chúa Giê-xu. Ví dụ, nó giải thích tại sao Chúa Giê-xu nói với Giăng Báp-tít rằng Ngài (Chúa Giê-xu) “phải làm trọn mọi sự công chính” (Ma-thi-ơ 3:15). Nó giải thích tại sao Đức Thánh Linh thúc đẩy Ngài vào đồng vắng để bị ma quỷ thử nghiệm, giống như A-đam bị ma quỷ thử nghiệm trong Khu Vườn, và Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng Si-na-i (Ma-thi-ơ 4:1tt). Nó giải thích tại sao Ngài “được sinh ra bởi một người nữ, được sinh ra dưới Luật Pháp,” và tại sao Ngài tuân phục Luật Pháp đó cách cẩn thận tỉ mỉ trong mọi chi tiết (Ga-la-ti 4:4; Ma-thi-ơ 5:19, 8:4, 26:18). Trong những phân đoạn này và những phân đoạn tương tự, chúng ta thấy rõ ràng rằng Chúa Giê-xu là một con người đang trong sự thử thách, một con người thực ra đang đi lại những bước chân của A-đam đầu tiên. Để con người và thiên nhiên nhận được sự sống đời đời đã bị đánh mất tại Ê-đen, Đấng Christ không được thất bại trong thử nghiệm. Sự vâng phục thứ hai sẽ là thụ động. Ở đây Con phải hoàn tác điều A-đam Đầu Tiên (và hạt giống được chọn nhưng tội lỗi của ông) đã làm. Nói một cách nghiêm ngặt, chỉ điều này là phần cứu chuộc trong sứ mạng của Ngài, vì chỉ ở đây Ngài mới trả món nợ của dân Ngài cho công lý của Đức Chúa Trời, qua đó mua họ trở lại cho Ngài. Nói cách khác, sẽ không đủ cho Con nhập thể kiếm được món quà sự sống đời đời cho những người được chọn của Đức Chúa Trời qua sự vâng phục chủ động của Ngài. Tại sao? Vì tội lỗi của A-đam đầu tiên đã được quy (tức là được tính) cho họ (Rô-ma 5:12tt), và vì chính tội lỗi của họ, chảy từ bản chất tội lỗi của chính họ, kết án họ thêm nữa. Vì vậy, cho đến khi những tội lỗi đó được tha thứ, cho đến khi giấy nợ đứng chống lại họ được đánh dấu “đã trả” (Cô-lô-se 2:14), và cho đến khi dân sự của Đức Chúa Trời được hòa giải một cách hợp pháp với Quan Án thánh khiết và có chủ quyền (Rô-ma 5:10), họ vẫn không đủ điều kiện nhận món quà lớn của sự sống. Vậy thì, A-đam Cuối Cùng phải đại diện một cách thụ động cho dân Ngài trong sự phán xét. Ngài phải đứng vào vị trí của họ và chịu hình phạt xứng đáng cho tội lỗi của họ, vốn là sự chết (2 Cô-rinh-tô 5:21, 1 Phi-e-rơ 3:18). Chỉ như vậy Cha mới có thể vừa công chính vừa là “Đấng xưng công chính” cho những người một ngày kia sẽ đặt lòng tin của họ nơi Chúa Giê-xu (Rô-ma 3:21-26). Chỉ như vậy Ngài mới có thể ban cho họ món quà sự sống đời đời dưới sự cai trị vinh hiển của Ngài. Cả bằng lời lẫn bằng việc, Chúa Giê-xu cho thấy mình nhận thức một cách sâu sắc — và đôi khi đau đớn — về khía cạnh này của sứ mạng Ngài. Ngài đã đến để phó sự sống mình làm giá chuộc (tức là một tế lễ chuộc tội) cho nhiều người (Mác 10:45). Ngài sẽ phó sự sống mình cho bạn hữu Ngài, và từ bỏ sự sống mình vì chiên (Giăng 15:13, 10:11). Ngài phải được nâng lên khỏi đất, để kéo mọi dân sự của Đức Chúa Trời đến với Ngài (Giăng 12:32). Dự đoán sự chết tàn nhẫn mà qua đó Ngài sẽ hoàn thành những điều này, Ngài nói: “Ta có một phép báp-têm phải chịu, và Ta đau đớn biết bao cho đến khi nó được hoàn thành” (Lu-ca 12:50)! Và tuy nhiên, khi Lễ Vượt Qua cuối cùng của Ngài đến gần, Ngài cố định mắt mình như đá lửa vào thành phố của sự qua đời sắp xảy ra của mình, biết rằng một nhà tiên tri không thể chết ngoài Giê-ru-sa-lem, và rằng giờ đã được chỉ định cho Ngài làm chính điều đó cuối cùng đã đến (Ê-sai 50:7, Mác 10:32tt, Lu-ca 13:33). Vậy ở đây là một phần của sự vâng phục tốn kém Cha đã đặt trước Con trong Giao Ước Cứu Chuộc. Và phần thưởng Ngài ban cho Ngài để đổi lấy nó là gì; lời hứa Ngài ban cho Con Ngài là gì? Kinh Thánh không ngại đáp lại. Trong những điều khác, Cha hứa cung cấp cho Ngài mọi món quà và ân điển cần thiết để trở thành một Đấng Cứu Chuộc chiến thắng; để phục vụ một cách chiến thắng là Nhà Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua được Đức Thánh Linh xức dầu (Mê-si) của Ngài (Thi Thiên 2:2, Ê-sai 61:1, Lu-ca 4:18). Ngài cũng hứa rằng chính Con, trong suốt tiến trình cai trị trên trời của Ngài, sẽ có vinh dự áp dụng sự cứu chuộc Ngài đã mua trên đất, đích thân thâu góp vào, nên thánh, và bảo tồn những người được chọn của Đức Chúa Trời bằng công việc bí mật của Đức Thánh Linh (Sáng Thế Ký 2:22, Thi Thiên 2:8, Giăng 6, 10. 17, Công Vụ 2:33, Tít 2:14). Hơn nữa, Ngài ban cho rằng Con cũng phải hoàn thành kế hoạch của Ngài cho vũ trụ — cả trong sự phán xét cuối cùng lẫn sự cứu chuộc cuối cùng — tại Sự Đến của Ngài trong vinh quang vào cuối thời đại (Ma-thi-ơ 24-25, Giăng 5:19tt). Tóm lại, lời hứa của Cha cho Con Ngài trong Giao Ước Cứu Chuộc là Ngài (Đấng Christ) phải ban cho con cái yêu dấu của Ngài (Cha) món quà ban sự sống là sự hiểu biết về vinh quang của Đức Chúa Trời, và rằng khi làm như vậy Ngài (Đấng Christ) phải vô hạn làm vui lòng và vinh hiển hóa Đấng đã lên kế hoạch công việc lớn này và sai Ngài đến với nó (Giăng 5:24-30, 17:3, Phi-líp 2:5-11, Hê-bơ-rơ 1:1tt, 12:1-3, Khải Huyền 5). Đọc Tân Ước là học được rằng Con rất thích các điều khoản của thỏa thuận này, và rằng Ngài quả thật đã nhận lấy mệnh lệnh của Cha Ngài với sự vâng phục thánh khiết, lòng nhiệt thành, và niềm vui (Giăng 4:34, 10:18, 12:49, 17:1-4, Hê-bơ-rơ 10:5-7, 12:2). Giao Ước Ân Điển Chúng ta đã thấy rằng khi hình thành Giao Ước Cứu Chuộc Cha cũng có trong tầm nhìn một Giao Ước Ân Điển giữa Đức Chúa Trời và con người. Thỏa thuận được thực hiện với Con trong cõi đời đời quá khứ phải được diễn ra trên sân khấu lịch sử thế giới. Như chúng ta sẽ sớm thấy, trong thời Cựu Ước Đức Chúa Trời quản trị giao ước này một cách che giấu vào nhiều dịp khác nhau. Trong thời Tân Ước, Ngài vén màn và quản trị nó vào nhiều dịp khác nhau. Ý tưởng về việc vén màn là quan trọng. Một khi Đấng Christ đã bước vào thế giới, sống, chết, sống lại, trở về trời, và sai Đức Thánh Linh đến, mầu nhiệm của Đức Chúa Trời trở thành một bí mật mở: Giao Ước Đời Đời được trưng bày đầy đủ trước con người và thiên sứ, để mọi yếu tố của Giao Ước Ân Điển — các điều khoản của sự cứu rỗi đời đời — có thể đi ra như Tin Tốt Lành cho mọi quốc gia trên đất. Giao Ước Ân Điển, vậy thì, không là gì khác hơn Phúc Âm, mà Đấng Christ truyền lệnh cho Hội Thánh của Ngài công bố và dạy cho mọi tạo vật (Ma-thi-ơ 28:18tt). Nàng phải giải thích rằng các bên của giao ước là Đức Chúa Trời và tội nhân tin. Sự chu cấp ân điển của giao ước là Chúa Giê-xu Christ: Con của Đức Chúa Trời và A-đam Cuối Cùng, Đấng mà sự vâng phục chủ động và thụ động của Ngài bảo đảm một sự cứu chuộc đầy đủ, qua đó làm cho chính mối quan hệ giao ước trở nên có thể. Lời hứa của giao ước là sự sống đời đời với (và trong) Đức Chúa Trời; một sự sống bắt đầu bằng món quà Đức Thánh Linh cho mỗi tín đồ; một sự sống được hoàn thành tại sự tái lâm của Đấng Christ, khi chính Ngài giới thiệu Vương Quốc trong sự đầy trọn của nó cho mọi tín đồ. 1 Điều khoản, hay điều kiện bước vào giao ước, không phải là bất kỳ sự kết hợp nào của việc làm con người, mà là đức tin đơn giản nơi công việc đầy đủ trọn vẹn của Đấng Christ (Giăng 6:29, Công Vụ 16:31, Ê-phê-sô 2:8-9). Cuối cùng, hình phạt cho mọi người bất tuân khước từ sự chu cấp của giao ước là hình phạt đời đời. Một lần nữa, qua việc rao giảng Phúc Âm, Đức Chúa Trời mời gọi — quả thật, truyền lệnh — mọi người nghe nó xem xét những tuyên bố của Đấng Christ; cân nhắc bằng chứng đa dạng được ân điển ban để xác nhận những tuyên bố đó; quay lại và đến với Nhà Tiên Tri, Thầy Tế Lễ và Vua thiêng liêng; và như vậy bước vào Giao Ước Ân Điển với Ngài (Ma-thi-ơ 11:28, Giăng 5:40, 7:37, Công Vụ 10:35, 17:30, 1 Giăng 3:23, Khải Huyền 22:17). Ở đây, trong sự thúc đẩy truyền giáo của Hội Thánh vào Lãnh Vực của Sự Tối Tăm, là nơi trọng tâm rơi vào nghĩa vụ của con người phải đáp lại: tiếp nhận tình yêu của lẽ thật (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:10), tìm kiếm nó một cách siêng năng (Công Vụ 17:11), cầu nguyện về nó (Ma-thi-ơ 7:7), hỏi về nó (Công Vụ 8:31), và, cuối cùng, chọn người chúng ta sẽ phục vụ (Giô-suê 24:15, Lu-ca 19:27, Hê-bơ-rơ 13). Và khi mời gọi mọi người như vậy, Đức Chúa Trời chắc chắn sẽ làm trọn cam kết của Ngài với Con Ngài trong Giao Ước Cứu Chuộc, đem dân Ngài đến với Đấng Christ một cách không thể sai, qua Ngài họ quả thật sẽ bước vào một giao ước đời đời với Ngài (Ê-sai 8:18, Giăng 6:37, 10:16, 17:6, Rô-ma 8:30, Hê-bơ-rơ 2:13). Giao Ước Đời Đời và Lịch Sử Cứu Rỗi Bây giờ chúng ta sẵn sàng bắt đầu cuộc hành trình của mình qua Lịch Sử Cứu Rỗi. Tại sao? Vì bây giờ chúng ta hiểu từ Tân Ước Lịch Sử Cứu Rỗi là gì: Nó là một sự quản trị tiến bộ của Giao Ước Đời Đời. Trước Sự Sa Ngã, không có nhu cầu về Lịch Sử Cứu Rỗi.
Đức Chúa Trời đang quản trị một Giao Ước Việc Làm, một giao ước của sự vâng phục đơn sơ đối với lời của Đức Chúa Trời, qua đó A-đam đã có thể đặt mình một lần đủ cả dưới quyền làm đầu của Đấng Christ, và qua đó ông đã có thể hưởng được phần thưởng của sự sống đời đời, đưa chính mình và gia đình mình vào Nước Đức Chúa Trời. Tuy nhiên, tại Sự Sa Ngã, A-đam đã lập nên — và khiến cả thế giới phải phục dưới — Lãnh Địa của Sự Tối Tăm. Vì vậy, sau Sự Sa Ngã, một loại lịch sử khác — một Lịch Sử Cứu Rỗi — bắt đầu, với việc Đức Chúa Trời hết lần này đến lần khác nhân từ đến với loài người và ban cho họ lời hứa của Giao Ước Ân Điển: sự sống đời đời trong Nước của Ngài, nhận được không phải bởi việc làm, nhưng với điều kiện là đức tin đơn sơ nơi Thân Vị thiên thượng và Công Việc đã hoàn tất của Đấng Cứu Chuộc: Sự Chuẩn Bị của giao ước, là Chúa Giê-xu Christ. Trong các chương trước, chúng ta đã có được cảm nhận về cách sự quản trị của Giao Ước Ân Điển tiến triển qua thời gian. Tại đây, sẽ hữu ích để tóm tắt những gì chúng ta đã học được cho đến nay, thêm vào một vài chi tiết quan trọng, và rồi đưa ra một bức tranh sơ bộ về Lịch Sử Cứu Rỗi như một toàn thể. Ở mức độ căn bản nhất, Lịch Sử Cứu Rỗi được chia làm hai phần: Thời Kỳ của Lời Hứa và Sự Chuẩn Bị, và Thời Kỳ Ứng Nghiệm. Chúng ta hãy khảo sát ngắn gọn từng thời kỳ.
Thời Kỳ của Lời Hứa và Sự Chuẩn Bị
Thời Kỳ của Lời Hứa và Sự Chuẩn Bị kéo dài trong khoảng thời gian giữa Sự Sa Ngã và lần đến thứ nhất của Đấng Christ. Ghi chép của Kinh Thánh về các hành động của Đức Chúa Trời trong giai đoạn này bắt đầu trong Sáng Thế Ký 3 và kết thúc với Ma-la-chi 4. Như chúng ta sẽ thấy sau này, thời kỳ này bao gồm ít nhất bốn sự quản trị thời Cựu Ước của Giao Ước Ân Điển. Tất cả đều có chung ba đặc điểm quan trọng. Thứ nhất, chúng mang tính chuẩn bị. Nghĩa là, chúng dọn đường cho lần đến thứ nhất của Đấng Christ và cho sự công bố Phúc Âm cho muôn dân, phần lớn bằng cách tạo dựng và duy trì một dân được chọn mà qua đó Đấng Mê-si sẽ được ban cho thế giới, và cũng bằng cách tạo nên một tập hợp các lần hiện ra của Đấng Christ thời Cựu Ước và các hình bóng, bóng hình, và lời tiên tri về Đấng Mê-si thời Cựu Ước, tất cả đều sẽ rất quan trọng cho sự công bố và sự tiến triển của Phúc Âm trong thời Tân Ước. Thứ hai, chúng mang tính lời hứa. Nghĩa là, bằng cách này hay cách khác, chúng hướng về phía trước đến sự đến của Lời Hứa của Giao Ước: Sự Sống Đời Đời, nhận được qua đức tin nơi Thân Vị và Công Việc của Đấng Christ. Đôi khi các lời hứa là minh nhiên: Đức Chúa Trời nói thẳng với dân Ngài — qua lời tiên tri dự ngôn — rằng trong những ngày sắp đến, Ngài sẽ sai một Đấng Cứu Chuộc đến để đem vào các phước hạnh đa dạng của sự sống trong Nước của Ngài. Những lần khác, các lời hứa là hàm ẩn, được che phủ dày đặc trong chính chất liệu của lịch sử Cựu Ước, khi Đức Chúa Trời nói cách huyền nhiệm và tượng trưng về những điều của Đấng Christ qua các con người, nơi chốn, vật thể, sự kiện, và định chế “điển hình”. Một lần nữa, Ngài làm điều này để khi Đấng Christ cuối cùng đến, sẽ có một tập hợp các dấu hiệu siêu nhiên để khơi dậy và xác nhận đức tin nơi Ngài. Những lần khác nữa — như trong trường hợp của nhiều lời tiên tri minh nhiên thời Cựu Ước về Nước Đức Chúa Trời — Ngài dùng sự kết hợp của cả hai. Nghĩa là, Ngài dùng lời tiên tri dự ngôn được diễn đạt trong ngôn ngữ điển hình để khơi dậy đức tin và hy vọng giữa vòng dân Giao Ước Cũ của Ngài, nhưng làm như vậy theo cách giữ lại cho Đấng Tiên Tri Mê-si sắp đến đặc ân vén mở cách nhân từ các lẽ mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời cho những người thuộc về Ngài (Mác 4:11). Chúng ta sẽ nói thêm về điều này sau. Cuối cùng, các sự quản trị thời Cựu Ước của Giao Ước là tạm thời. Kết luận này tuôn chảy cách hợp lý từ sự kiện rằng chúng chỉ mang tính chuẩn bị; rằng chúng đang chờ đợi sự vén mở thực sự của Giao Ước trong lịch sử, một sự vén mở làm ứng nghiệm các sự quản trị thời Cựu Ước của Giao Ước, và vì vậy (xét về hình thức bên ngoài của chúng) khiến chúng trở nên lỗi thời đời đời (Hê-bơ-rơ 7:18, 8:13). Như chúng ta đã thấy trước đây, chỉ có một con côn trùng mà thôi. Tuy nhiên, khi con bướm chui ra khỏi cái kén, con sâu bướm đã biến mất đời đời. Trong thần học Tin Lành cổ điển, hầu như mọi người đều đồng ý rằng đã có bốn sự quản trị thời Cựu Ước riêng biệt của Giao Ước Ân Điển. Sự quản trị thứ nhất đến với A-đam và Ê-va (và dòng dõi của họ), thứ hai đến với Nô-ê (và dòng dõi của ông), thứ ba đến với Áp-ra-ham (và dòng dõi của ông), và thứ tư, qua Môi-se, đến với dân Y-sơ-ra-ên. Dù thông điệp thiết yếu luôn luôn vẫn như cũ, trong mỗi sự quản trị liên tiếp, Đức Chúa Trời vui lòng bày tỏ ngày càng nhiều hơn về Thân Vị và Công Việc của Đấng Cứu Chuộc sắp đến; ngày càng nhiều hơn về các yếu tố khác nhau của Giao Ước Ân Điển duy nhất. Tuy nhiên, vẫn đúng là xét chung, mọi sự mặc khải thời Cựu Ước đều bị che phủ dày đặc, với kết quả là cả người Do Thái lẫn dân ngoại đều phải chờ đợi sự xuất hiện của Đấng Christ, sự hoàn tất công việc cứu chuộc của Ngài, và ân tứ của Đức Thánh Linh, trước khi Chúa gỡ bỏ bức màn che, qua đó giúp dân Ngài có thể thấy Giao Ước Vĩnh Cửu trong Giao Ước Mới, và Giao Ước Mới trong Giao Ước Cũ (Lu-ca 24:45, 2 Cô-rinh-tô 3:1 trở đi). Nói cách khác, nếu không có hai ân tứ song sinh của Đấng Christ là Thánh Linh và Phép Giải Kinh Giao Ước Mới, không một ai thậm chí có thể bắt đầu hiểu Kinh Thánh Cựu Ước đúng như bản chất thật của chúng: một ghi chép về sự quản trị của Giao Ước Vĩnh Cửu trong một Thời Kỳ của Lời Hứa và Sự Chuẩn Bị.
Thời Kỳ Ứng Nghiệm
Thời Kỳ Ứng Nghiệm bắt đầu với sự nhập thể của Con Đức Chúa Trời và kéo dài đến cõi đời đời trong tương lai. Các sự kiện, giai đoạn, và đặc điểm trung tâm của nó được chính Đấng Christ bày tỏ qua các sứ đồ và tiên tri thánh của Ngài, và được ghi lại trong Tân Ước từ Ma-thi-ơ đến sách Khải Huyền. Đặc điểm thiết yếu của Thời Kỳ này là các sự quản trị mang tính chuẩn bị, tính lời hứa, và tính tạm thời của Giao Ước Vĩnh Cửu giờ đây nhường chỗ cho một sự quản trị một lần đủ cả của Giao Ước đúng như bản chất của nó. Kế hoạch cứu chuộc của Đức Chúa Trời, được hoạch định từ cõi đời đời đã qua, giờ đây xuất hiện giữa ánh sáng ban ngày. Con đời đời của Đức Chúa Trời thực sự bước vào dòng lịch sử. A-đam Cuối Cùng thực sự mang lấy xác thịt con người, lẻn vào, như thể trong đêm tối, Thành Lớn — chính là Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, được gọi cách huyền nhiệm là Sô-đôm và Ê-díp-tô — để Ngài có thể giải cứu và phục hồi những người được chọn của Cha Ngài (Khải Huyền 11:8). Trong bộ máy rộng lớn của công việc Mê-si của Ngài — trong sự hạ mình và sự tôn cao của Ngài — A-đam Cuối Cùng làm chính điều này. Dù Sự Chung Kết vẫn còn sắp đến, các yếu tố của Giao Ước giờ đây đã được vén mở, các điều khoản của Giao Ước giờ đây đã được công bố, và — giữa vòng mọi người tin — Lời Hứa của Giao Ước giờ đây đã được kinh nghiệm và vui hưởng: Sự Sống Đời Đời trong Nước đời đời của Đức Chúa Trời. Về các giai đoạn của Thời Kỳ Ứng Nghiệm, tôi sẽ chỉ ra trong chương 9, từ những lời dạy của Đấng Christ và các sứ đồ, rằng về cơ bản chúng gồm hai giai đoạn. Tôi xin phác thảo ý tưởng này ngay bây giờ, và sẽ biện hộ cho nó cách dài dòng sau này. Giai đoạn thứ nhất có thể được gọi là Thời Kỳ của Sự Công Bố và Sự Thử Thách. Về căn bản, nó bắt đầu vào Ngày Lễ Ngũ Tuần và tiếp tục cho đến khi Đấng Christ Quang Lâm vào cuối thời đại. Trong suốt thời kỳ này, các yếu tố và điều khoản của Giao Ước Ân Điển được công bố như Tin Tốt Lành cho muôn dân, với kết quả là mọi người nghe đều được đặt vào sự thử thách liên quan đến tình yêu của họ đối với lẽ thật về Đức Chúa Trời có một và thật, và sự vâng phục của họ đối với Ngài. Trong thời gian này, và trong tiến trình này, Đấng Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua trên trời đến gần với những người thuộc về Ngài, ban cho họ sự ăn năn và đức tin, để họ có thể tin cậy nơi Ngài, bước vào Giao Ước, nhận lãnh ân tứ của sự sống đời đời, và biết được những niềm vui của sự cai trị rõ ràng thuộc linh của Ngài. Giai đoạn thứ hai của Thời Kỳ Ứng Nghiệm có thể được gọi là Thời Kỳ của Phần Thưởng và Sự Báo Trả. Nó bắt đầu khi Đấng Christ trở lại trong vinh hiển và tiếp tục đời đời. Tại đây, hình phạt của (việc khước từ) Giao Ước giáng trên kẻ ác: sự báo trả đời đời trong địa ngục. Tại đây, lời hứa của Giao Ước giáng xuống cách trọn vẹn trên mọi người công chính bởi đức tin nơi Đấng Christ: sự sống đời đời dưới trời mới và trong một đất mới vinh hiển. Sau này chúng ta sẽ xem xét một số phân đoạn Kinh Thánh làm nền tảng cho bức tranh này. Tuy nhiên, tại đây, chúng ta nên lưu ý cách cấu trúc của Thời Kỳ Ứng Nghiệm bày tỏ cả tính khẩn cấp của việc rao giảng Phúc Âm, lẫn tính khẩn cấp của việc loài người đáp ứng với Phúc Âm trong sự vâng phục. Như chính Đấng Christ đã phán, hiện nay chúng ta đang sống trong “năm ban ơn của Chúa” — năm mà những người tìm kiếm chân thành có thể tìm thấy ân điển của Đức Chúa Trời dẫn đến sự cứu rỗi qua đức tin nơi Con Ngài (Lu-ca 4:19). Tuy nhiên, chẳng bao lâu nữa, năm đó sẽ kết thúc. Vì vậy, hỡi mọi người ở khắp mọi nơi, hãy “làm công việc” của Đấng hiện đang phán với chúng ta trong Phúc Âm, vì đêm đang đến, khi — theo cách riêng biệt và có tính quyết định đời đời này — không một ai còn có thể làm việc được nữa (Giăng 6:29, 9:4).
2 Giao Ước Vĩnh Cửu và Nước Đức Chúa Trời
Tại đây, trong Phần 2 của hành trình của chúng ta, mục tiêu lớn của chúng ta là hiểu Nước Đức Chúa Trời. Nay đã đào sâu vào Tân Ước, nay đã khám phá viên kim cương quý giá là Giao Ước Vĩnh Cửu, và nay đã thấy rằng viên kim cương này là trái tim và linh hồn của Lịch Sử Cứu Rỗi, chúng ta đang ở vị thế tốt hơn nhiều để làm điều đó. Vì vậy, khi đưa chương hiện tại đến chỗ kết thúc, chúng ta phải hỏi một câu hỏi quan trọng: Trong sự nghiên cứu của chúng ta về Giao Ước Vĩnh Cửu, chính xác chúng ta đã học được điều gì về Nước Đức Chúa Trời? Để đáp lại, tôi xin đưa ra ba câu trả lời chính. Thứ nhất, chúng ta đã học được rằng Nước Đức Chúa Trời, ở trái tim của nó, là Lời Hứa của Giao Ước Vĩnh Cửu hai mặt. Chúng ta có thể trân quý lẽ thật nền tảng này nhất bằng cách nhìn Nước Đức Chúa Trời qua cả hai mặt của Giao Ước. Chúng ta hãy làm như vậy ngay bây giờ, bắt đầu với cái nhìn về Nước Đức Chúa Trời đối chiếu với Giao Ước Cứu Chuộc. Trong Giao Ước Cứu Chuộc, Đức Chúa Cha đã hứa với Con Ngài rằng như một hệ quả của sự vâng phục của Ngài cho đến sự hạ mình, Ngài (Đức Chúa Cha) sẽ tôn cao Ngài, khiến Ngài trở nên Đầu hay Vua Tối Cao trên muôn vật, qua đó làm ứng nghiệm các mục đích ban đầu của Ngài cho sự sáng tạo của Ngài. Nói cách khác, theo lời hứa của Đức Chúa Cha, Vua Tối Cao sẽ là Đấng đem Nước Đức Chúa Trời vào; mở rộng sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời trên (mới) vũ trụ. Theo Tân Ước, điều này sẽ xảy ra trong hai giai đoạn cơ bản. Trong suốt một Thời Kỳ Công Bố dài, Đấng Christ đã được tôn cao, qua sự rao giảng Phúc Âm, sẽ mở rộng sự cai trị của Ngài trên tâm linh của dân Đức Chúa Trời. Rồi, tại Sự Chung Kết, khi Ngài khiến kẻ chết sống lại và tạo nên trời mới và đất mới, Ngài sẽ mở rộng sự cai trị đó hơn nữa trên thân thể của họ và thế giới của họ, qua đó đem Nước Đức Chúa Trời vào trong hình thức đầy trọn và cuối cùng của nó; qua đó khiến toàn bộ sự sáng tạo trở nên cõi vinh hiển của Ngài. Một lần nữa, trong chương 9, chúng ta sẽ bàn luận chi tiết hơn về (các giai đoạn của) sự đến của Nước Đức Chúa Trời. Nhưng hiện tại, điều này đã rõ ràng: Theo lời hứa của Đức Chúa Cha trong Giao Ước Cứu Chuộc, đặc ân tạo dựng, mở rộng, và làm chung kết Nước Đức Chúa Trời thuộc về Vua Tối Cao của Nước Đức Chúa Trời, là Con đã được tôn cao của Đức Chúa Trời. Bây giờ chúng ta hãy xem xét Nước Đức Chúa Trời đối chiếu với Giao Ước Ân Điển. Tại đây, Nước Đức Chúa Trời là lời hứa của Đức Chúa Cha cho các bên của Giao Ước; cho mọi người làm ứng nghiệm điều kiện tiên quyết (hay đòi hỏi) của Giao Ước chỉ đơn giản bằng cách tin cậy nơi Đấng Christ. Đây là những người mà Ngài giải cứu khỏi Lãnh Địa của Sự Tối Tăm và khỏi sự nô lệ cho vua ác của nó. Đây là những người mà Ngài chuyển vào Nước của Con yêu dấu của Ngài. Đây là những người ngay cả bây giờ đang vui hưởng sự sống đời đời dưới sự cai trị trực tiếp và nhân từ của Đấng Christ đã được tôn cao, với mọi phước hạnh thuộc linh mà điều này bao hàm. Và đây là những người đang nóng lòng chờ đợi sự trở lại mau chóng của Ngài, để Ngài có thể mở rộng sự cai trị của Ngài hơn nữa trên thân thể của họ và thế giới của họ. Tóm lại, đây là những người mà trong họ Đức Chúa Trời làm ứng nghiệm mục đích đời đời của Ngài cho Con Ngài, khiến Ngài trở nên Vua Tối Cao trên muôn vật, để ca ngợi vinh hiển của lòng thương xót và ân điển của Đức Chúa Trời (Ê-phê-sô 1:6, 12, 14, Phi-líp 2:9-11). Vậy thì, so với Giao Ước Ân Điển, Nước Đức Chúa Trời là lời hứa của Giao Ước cho những người được chọn của Ngài; cho mọi người sẵn lòng tiếp nhận Đấng Christ làm Đấng Cứu Chuộc và Vua của họ. Thứ hai, sự nghiên cứu của chúng ta về Giao Ước Vĩnh Cửu dạy chúng ta rằng (sự đến của) Nước Đức Chúa Trời không thể tách rời khỏi (sự đến của) Giao Ước Mới. Chúng ta đã thấy điều này trong cuộc thảo luận sơ bộ của chúng ta về Lịch Sử Cứu Rỗi. Trước khi sáng thế, Đức Chúa Trời đã hoạch định Giao Ước Vĩnh Cửu, qua đó Ngài sẽ ban sự sống đời đời — một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, bởi Thánh Linh — cho dân được cứu chuộc của Ngài và thế giới của họ. Trong thời Cựu Ước — trong Thời Kỳ của Lời Hứa và Sự Chuẩn Bị — Ngài đã ban một sự mặc khải bị che phủ về Giao Ước Vĩnh Cửu và Nước thuộc linh mà nó sẽ tạo nên, dùng nhiều hình bóng và bóng hình khác nhau để mô tả chúng. Nhưng trong thời Tân Ước — trong Thời Kỳ Ứng Nghiệm — Ngài quản trị Giao Ước Vĩnh Cửu đúng như bản chất của nó, thực sự sai Đấng Christ vào thế giới và thiết lập Giao Ước Vĩnh Cửu thành Giao Ước Mới. Lẽ thật này quan trọng không thể nói hết cho một sự hiểu biết đúng đắn về cánh chung học theo Kinh Thánh, và cho việc giải quyết Cuộc Tranh Luận về Thời Kỳ Cuối Cùng. Nó có nghĩa là Giao Ước Mới không chỉ là một giao ước nữa trong một chuỗi giao ước vô tận. Không, nó là điểm cuối của hành trình. Vì nó là Giao Ước Vĩnh Cửu — kế hoạch cứu rỗi duy nhất của Đức Chúa Trời — nó là giao ước cuối cùng trong Lịch Sử Cứu Rỗi. Nước mà nó tạo nên, sự sống thuộc linh mà nó ban cho, và cách thờ phượng mà nó khởi đầu, tất cả đều đời đời và về căn bản không thay đổi, vì chúng chính xác như Đức Chúa Trời đã hoạch định khi Ngài hoạch định Giao Ước Vĩnh Cửu. Các định chế thần quyền thời Cựu Ước quả thật báo trước cách huyền nhiệm về sự cai trị, sự sống, và sự thờ phượng thuộc linh mà Đấng Christ đã giới thiệu. Nhưng nay Ngài đã giới thiệu chúng, không có chuyện quay trở lại các hình thức Giao Ước Cũ, vì các hình thức Giao Ước Mới là đời đời. Như vậy, thấy rằng Giao Ước Mới là Giao Ước Vĩnh Cửu tức là thấy rằng Nước mà nó tạo nên là Nước đời đời và không thay đổi của Đức Chúa Trời. Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ ba và có liên quan chặt chẽ, đó là một sự hiểu biết tốt về Giao Ước Vĩnh Cửu giúp chúng ta đi đến cách giải thích đúng đắn về Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước (OTKP). Trong việc hiểu Giao Ước Vĩnh Cửu, chúng ta cũng đến chỗ hiểu chính trái tim — tính chất thuộc linh thật sự — của Lịch Sử Cứu Rỗi: rằng nó là một sự quản trị tiến triển của Giao Ước Vĩnh Cửu duy nhất trong thời gian và không gian. Như chúng ta sẽ thấy trong chương 8, trong thời Cựu Ước (tức là, trong Thời Kỳ của Lời Hứa và Sự Chuẩn Bị), Đức Chúa Trời quả thật đã quản trị Giao Ước Vĩnh Cửu, nhưng không phải như bản chất của nó. Thay vào đó, Ngài quản trị nó trong một chuỗi các mặc khải bị che phủ; các mặc khải bị che phủ đã hứa, mô tả, và chuẩn bị cho sự quản trị thực sự của Giao Ước Vĩnh Cửu trong thời Tân Ước. Tuy nhiên, điều này hàm ý rằng các mặc khải thời Cựu Ước của Đức Chúa Trời về lời hứa của Giao Ước Vĩnh Cửu — về một Nước Mê-si sắp đến — cũng bị che phủ; rằng trong các mặc khải đó, Ngài đã dùng ngôn ngữ và hình ảnh (thần quyền) rút ra từ Luật Pháp Môi-se để nói cách tượng trưng về Nước thuộc linh mà Đấng Christ sẽ tạo dựng, mở rộng, và làm chung kết dưới Giao Ước Mới. Vì lý do này, một sự hiểu biết tốt về Giao Ước Vĩnh Cửu và mối quan hệ của nó với Lịch Sử Cứu Rỗi mạnh mẽ chống lại cách đọc OTKP theo nghĩa đen. Thay vào đó, nó mời gọi chúng ta xem xét OTKP trong viễn cảnh Tân Ước, để xem liệu Đấng Christ và các sứ đồ có dùng một Phép Giải Kinh Giao Ước Mới để giải thích OTKP hay không, và để xem liệu họ có muốn chúng ta tìm kiếm những điều của Đấng Christ và Giao Ước ẩn giấu bên dưới hình ảnh “huyền nhiệm” của OTKP hay không. Trong Phần 3 của hành trình của chúng ta, chúng ta sẽ dành một lượng thời gian đáng kể để nghe họ dạy chúng ta chính điều này.
Kết Luận
Trong chặng hiện tại của hành trình, chúng ta đã đi theo Đấng Christ ngược về phía sau để chúng ta có thể tiến về phía trước. Ngài đã đưa chúng ta qua cánh cửa của Sự Khởi Đầu và hướng dẫn chúng ta trở về một thời điểm trước khi sáng thế. Tại đó, chúng ta đã nhìn thấy lẽ mầu nhiệm lớn của Đức Chúa Trời: kế hoạch cứu rỗi lấy Đấng Christ làm trung tâm, Giao Ước Vĩnh Cửu. Tại đó, chúng ta đã đặt tay lên trái tim đang đập của Lịch Sử Cứu Rỗi: Thân Vị và Công Việc của A-đam Cuối Cùng, Chúa Giê-xu Christ, Đấng làm thay cho các con cái được chọn của Đức Chúa Trời điều mà A-đam Thứ Nhất (và chính họ) đã không làm được, và tháo gỡ điều mà A-đam Thứ Nhất (và chính họ) đã làm. Tại đó, chúng ta cũng đã chạm đến trái tim của Nước Đức Chúa Trời, học được rằng nó không gì khác hơn là Lời Hứa của Giao Ước Vĩnh Cửu, cho cả Đấng Christ lẫn dân Ngài; rằng nó là sự đáp ứng cứu chuộc của Đức Chúa Trời đối với Lãnh Địa của Sự Tối Tăm xa lạ và chiếm đoạt; rằng nó là sự ứng nghiệm mục đích ban đầu của Ngài cho Con Ngài — sự quy tụ muôn vật trong Ngài — theo cách vinh hiển hơn và đáng tôn thờ hơn so với trường hợp nếu hoàn toàn không có Lãnh Địa của Sự Tối Tăm; rằng nó là sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, bởi Thánh Linh, trên một dân được chọn và được cứu chuộc, với mọi sự sống, phước hạnh, và sự tạ ơn đời đời mà một sự cai trị như vậy hẳn phải luôn đem lại. Được trang bị đầy đủ với một sự hiểu biết tốt về các lẽ mầu nhiệm này, giờ đây chúng ta đã sẵn sàng tiếp tục hành trình qua Lịch Sử Cứu Rỗi. Vì vậy, chúng ta hãy bước vào khu rừng tối tăm nhưng đáng yêu của Thời Kỳ của Lời Hứa và Sự Chuẩn Bị. Và khi đã ở đó, chúng ta hãy bám chặt vào Đấng Christ của chúng ta hơn bao giờ hết, để với sự giúp đỡ của Ngài, chúng ta có thể hiểu vấn đề gây bối rối nhất trong mọi vấn đề của Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng: lời hứa thời Cựu Ước về một Nước Đức Chúa Trời sắp đến.
Chương 8 Nước Đức Chúa Trời trong Lời Hứa Thời Cựu Ước
Chúng ta đã thấy rằng Lịch Sử Cứu Rỗi có thể được chia làm hai giai đoạn cơ bản: Thời Kỳ của Lời Hứa và Sự Chuẩn Bị, trong đó Đức Chúa Trời quản trị Giao Ước Vĩnh Cửu theo cách bị che phủ; và Thời Kỳ Ứng Nghiệm, trong đó Ngài quản trị Giao Ước Vĩnh Cửu đúng như bản chất của nó; trong đó Ngài vén mở điều đã bị giấu kín trong các thời đại đã qua, để cả thế giới có thể thấy và hiểu kế hoạch cứu rỗi đời đời của Ngài và đáp ứng cho phù hợp (1 Cô-rinh-tô 2:6-13). Mục tiêu của chúng ta trong chương này là bước đi, tay trong tay với Đấng Christ, đến bốn ốc đảo lớn thời Cựu Ước của Lịch Sử Cứu Rỗi; đến bốn địa hình thánh nơi Đức Chúa Trời đã nhân từ giáng xuống và yêu thương quản trị Giao Ước Vĩnh Cửu cho A-đam, Nô-ê, Áp-ra-ham, và Môi-se cùng Y-sơ-ra-ên, qua đó bước vào mối quan hệ cứu chuộc với họ và các con cái tin kính của họ. Dù có thể nói nhiều điều về các sự quản trị này, sự tập trung của chúng ta tại đây sẽ là điều liên quan đến chúng ta nhất ở giai đoạn hiện tại của hành trình: cách Đức Chúa Trời đã bày tỏ lời hứa của Giao Ước — Nước Đức Chúa Trời — trong mỗi lần thăm viếng này trong bốn lần thăm viếng đó. Hơn nữa, trong việc duy trì sự tập trung này, chúng ta sẽ đặc biệt chú ý đến sự quản trị thời Cựu Ước thứ tư và cuối cùng — sự quản trị qua Môi-se — qua đó Đức Chúa Trời đã thiết lập gia đình của Áp-ra-ham thành một dân tộc, hay một vương quốc, trước mặt Ngài. Điều này, như chúng ta sẽ sớm thấy, sẽ chứng tỏ vô giá cho việc học cách tháo gỡ các lẽ mầu nhiệm của OTKP. Một lời khích lệ cuối cùng: Nếu con đường phía trước có vẻ quanh co chút nào, xin hãy kiên trì! Chúng ta chắc chắn đang đi đến một nơi nào đó, và với Chúa ở bên cạnh chúng ta, chúng ta chắc chắn sẽ đến đích!
Nước Đức Chúa Trời và Giao Ước với A-đam (Sáng Thế Ký 3-4)
Sự quản trị thứ nhất của Giao Ước Vĩnh Cửu xảy ra trong những ngày của A-đam và Ê-va, ngay sau Sự Sa Ngã. Dù Đức Chúa Trời đã có thể cách công chính giáng trên họ bản án tử hình thuộc linh và thuộc thể đời đời, Ngài đã không làm vậy. Thực ra, ngay sau ghi chép về sự sa ngã của họ, chúng ta đọc thấy Đức Chúa Trời bước đi trong Vườn vào lúc chiều mát, tìm kiếm cặp đôi có tội với mục đích lớn lao trong lòng. Có phải để phán xét họ không? Có và không. Có, vì kể từ nay họ, dòng dõi của họ, và thế giới của họ phải rên siết dưới nhiều sự sửa phạt vì tội lỗi. Nhưng không, vì Ngài đã không đánh họ chết hay ném họ vào địa ngục. Nói cách khác, điểm nhấn trong câu chuyện sau sự sa ngã nặng nề rơi trên lòng thương xót và ân điển của Đức Chúa Trời. Thế giới sẽ tiếp tục. Gia đình của loài người sẽ tiếp tục. Hơn nữa, trong trường hợp của A-đam, Ê-va, và một số con cái của họ, gia đình của loài người sẽ tiếp tục trong một mối quan hệ cá nhân với Đức Chúa Trời. Tại sao? Vì trong lòng thương xót và ân điển, Ngài sẽ gọi họ vào một giao ước với chính Ngài. Chúng ta thấy lẽ thật quý báu này được phản chiếu trong một số phân đoạn. Nếu chúng ta tiếp cận chúng bằng con mắt Tân Ước, chúng ta sẽ thấy ánh sáng của Giao Ước Vĩnh Cửu lấp lánh trên tất cả chúng, và lẽ mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời phát sáng từ sâu bên trong.
Lời Phúc Âm Đầu Tiên (Sáng Thế Ký 3:15)
Quan trọng nhất trong các phân đoạn này là Sáng Thế Ký 3:15. Nó đôi khi được gọi là lời Phúc Âm đầu tiên (protoevangelium), vì tại đây chúng ta tìm thấy lời tiên tri đầu tiên trong Kinh Thánh về Phúc Âm, dù bị che phủ dày đặc trong ngôn ngữ điển hình. Với mọi bên có tội đều tụ họp trước mặt Ngài, Đức Chúa Trời phán trước hết với con rắn — và với ác linh đứng đằng sau nó — rằng: “Ta sẽ làm cho mầy cùng người nữ, dòng dõi mầy cùng dòng dõi người nữ nghịch thù nhau. Người sẽ giày đạp đầu mầy, còn mầy sẽ cắn gót chân người.” Như trường hợp trong suốt Cựu Ước, tại đây cũng vậy: điều thuộc thể chỉ về điều thuộc linh, và hiện tại chỉ về tương lai. Những lời mang nặng ý nghĩa của Đức Chúa Trời quả thật có một sự ứng nghiệm thuộc thể gần, nhưng chúng cũng có một sự ứng nghiệm thuộc linh quan trọng hơn vô cùng trong một thời điểm xa xôi. Về mặt thuộc thể, lời của Ngài được ứng nghiệm trong sự thù nghịch triền miên giữa con người (đặc biệt là con người nữ), và loài rắn (đặc biệt là rắn độc). Cho đến tận cùng thời gian, những con rắn lẩn khuất trong cỏ hay cuộn mình bên vệ đường sẽ cắn vào gót chân của người qua đường, những người đến lượt mình sẽ nhanh chóng giày đạp đầu chúng dưới chân. Tuy nhiên, đây chỉ là một bức tranh của sự ứng nghiệm thuộc linh lớn hơn, một sự ứng nghiệm mà giờ đây chúng ta có thể hiểu vì lẽ mầu nhiệm của Phúc Âm đã được bày tỏ. Vì vậy, chúng ta hãy khám phá phân đoạn của chúng ta từng cụm từ, để xem chúng ta có thể học được điều gì về sự ứng nghiệm của nó trong Đấng Christ và Giao Ước Mới. Để bắt đầu, Đức Chúa Trời phán rằng chính Ngài sẽ đặt sự thù nghịch giữa con rắn và người nữ. Con rắn đại diện cho Sa-tan (2 Cô-rinh-tô 11:3). Ê-va đại diện cho Hội Thánh, nàng là người không chỉ là Cô Dâu của Đấng Christ, nhưng cũng là Mẹ của Kẻ Sống (Ê-phê-sô 5:22 trở đi). Nghĩa là, nàng sẽ sinh ra Đấng Christ, và cũng sinh ra mọi người sẽ tin cậy nơi Ngài qua sự rao giảng Phúc Âm (Khải Huyền 12:1 trở đi). Cách thương xót và nhân từ, Đức Chúa Trời sẽ kéo Người Nữ vào một mối quan hệ (giao ước) mới với chính Ngài, ban cho nàng một bản tính mới khiến nàng yêu mến và tin cậy Ngài, ngay cả khi nàng học cách ghét và không tin kẻ chủ mà trước đây nàng đã chọn vâng phục (Giăng 5:42, Rô-ma 5:5). Phân đoạn cũng nói rằng Đức Chúa Trời sẽ đặt sự thù nghịch giữa dòng dõi của con rắn và dòng dõi của người nữ. Dòng dõi của con rắn là con cái của Sa-tan — những đứa con như Ca-in, Cô-ra, A-hi-tô-phên, A-háp, Hê-rốt, Giu-đa, Cai-pha, Phi-lát, và Nê-rô (Ma-thi-ơ 13:38, Giăng 8:44). Dòng dõi của người nữ là Đấng Christ. Ngài sẽ được sinh ra bởi Ma-ri, người nữ thể hiện mọi thánh đồ thời Cựu Ước của Đức Chúa Trời, qua sự trung tín tập thể của Hội Thánh thời Cựu Ước mà cuối cùng đã sinh ra Chúa và Đấng Cứu Thế của thế giới (Ga-la-ti 3:19, Khải Huyền 12:1 trở đi). Nhưng theo nghĩa mở rộng, dòng dõi của người nữ cũng là Thân Thể của Đấng Christ: các thánh đồ, các bên con người của Giao Ước, mọi người tin cậy nơi Chúa để được cứu rỗi. Họ quả thật sẽ dự phần trong chiến trận và sự hạ mình của Ngài, nhưng cũng trong chiến thắng cuối cùng và vinh hiển của Ngài (Rô-ma 4:16, Ga-la-ti 3:29). Cuối cùng, chúng ta học được rằng Dòng Dõi của Người Nữ sẽ giày đạp đầu con rắn, và con rắn sẽ cắn gót chân Ngài. Đây là những lời đáng kinh ngạc. Một mặt, chúng chỉ về sự chết của Đấng Christ, điều mà chính Sa-tan sẽ thực hiện qua tay của người Do Thái và dân ngoại thù nghịch (Giăng 14:30-31, Khải Huyền 12:4). Đây sẽ là một sự chết thật, như nó phải vậy; nhưng vì sự sống lại, nó sẽ chỉ là một vết bầm. Mặt khác, những lời này cũng chỉ về sự lật đổ vương quốc ác của Sa-tan: Đấng Christ sẽ giáng một đòn giày đạp lên đầu nó, một đòn chí tử lên thẩm quyền của nó (Thi Thiên 110:6, Giăng 12:31, Cô-lô-se 2:15, Khải Huyền 12:7-12). Nghịch lý thay, Đấng Christ không thể hoàn thành mục đích cứu chuộc này tách rời khỏi sự chết của chính Ngài, đến nỗi Sa-tan, trên thực tế, sẽ đang hủy diệt Sa-tan! Hơn nữa, như được Tân Ước soi sáng, phân đoạn của chúng ta làm rõ rằng sự hủy diệt của nó sẽ trọn vẹn: Cùng với mọi đạo binh ác của nó, cả con người lẫn thiên sứ, Con Rắn Xưa sẽ bị chính Đấng Christ ném vào Hồ Lửa, qua tay của dòng dõi được chọn của (Đấng Christ) Ngài (Rô-ma 16:20, Khải Huyền 20:10). Vậy, chúng ta thấy rằng đây là một phân đoạn tiên tri và cánh chung vô cùng phong phú. Tại sao? Vì nó nói với chiều sâu và sắc thái kỳ diệu về những điều của Giao Ước Vĩnh Cửu; giao ước mà Đức Chúa Trời sẽ vén mở trong những ngày sau rốt, và giao ước là tổng thể và thực chất của những điều sau rốt. Nhưng chính xác nó nói với chúng ta về Nước Đức Chúa Trời như thế nào? Rất mạnh mẽ, và rất sinh động. Nó cho chúng ta biết rằng CHÚA (bên thiên thượng của Giao Ước) sẽ sai một Dòng Dõi (sự chuẩn bị thiên thượng của Giao Ước) Đấng sẽ sống, chết, và sống lại, để giải cứu Người Nữ và dòng dõi nàng (các bên con người của Giao Ước) khỏi Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, và phục hồi họ, qua đức tin (điều kiện tiên quyết của Giao Ước), trở lại một đời sống của tình bạn đời đời với Đức Chúa Trời (lời hứa của Giao Ước). Hơn nữa, nó cho chúng ta biết rằng cuối cùng Đức Chúa Trời sẽ hủy diệt Sa-tan, dân không tin của nó, các công việc của nó, và toàn bộ vương quốc ác của nó (hình phạt của việc khước từ Giao Ước), và sau đó đem vào Ê-đen lớn hơn, ngôi nhà đời đời của những người được cứu chuộc (lời hứa của sự chung kết của Giao Ước). Tóm lại, thông điệp của Sáng Thế Ký 3:15 là thế này: Sự cứu chuộc của Đức Chúa Trời sẽ đem sự cai trị của Đức Chúa Trời trên một cõi mới và được hoàn thiện của Đức Chúa Trời. Một ngày kia, qua Đấng Christ, Nước Đức Chúa Trời sẽ đến. Nước này sẽ là một chế độ thần quyền Môi-se lý tưởng chăng? Không, theo Sáng Thế Ký 3:15. Theo Sáng Thế Ký 3:15, nó sẽ là một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, Đấng sẽ là Đầu của Cô Dâu đã được cứu chuộc của Ngài, và sự cai trị yêu thương của Ngài sẽ đưa cả hai trở lại Thiên Đàng, nơi họ sẽ sống với nhau đời đời trong niềm vui hôn nhân. Và ai đủ sức cho những điều này?
Các Phân Đoạn Khác Sau Sự Sa Ngã
Chúng ta hãy lưu ý ngắn gọn một vài phân đoạn khác sau Sự Sa Ngã mà trong đó chúng ta có thể thoáng thấy cả Giao Ước lẫn Nước Đức Chúa Trời. Sáng Thế Ký 3:21 chép: “Giê-hô-va Đức Chúa Trời lấy da thú kết thành áo dài cho A-đam và vợ người, rồi mặc cho.” Khi được giải thích theo điển hình học, chúng ta thấy rằng phân đoạn này vừa phong phú về thần học vừa gây xúc động sâu sắc. Trước đó, A-đam và Ê-va đã tìm cách che đậy tội lỗi và sự xấu hổ của họ bằng lá vả, công việc của chính tay họ (Sáng Thế Ký 3:7). Đây là bức tranh của con người sa ngã, cố gắng tự xưng mình là công chính trước mặt Đức Chúa Trời qua việc lành của chính mình; qua “những việc của luật pháp” được ghi trong lòng người (Rô-ma 2:15). Tuy nhiên, biết rằng mọi nỗ lực như vậy đều vô ích (Ga-la-ti 2:16), chính CHÚA Đức Chúa Trời bước vào, và làm việc thay cho họ: Chính Ngài giết một con thú, kết da của nó thành áo dài, và choàng những chiếc áo thánh lên đôi vai đang sụp xuống của cặp đôi có tội — những người, trước sự ngạc nhiên và vui mừng lớn của họ, giờ đây thấy rằng họ có thể bước đi trước mặt Ngài và với Ngài một lần nữa. Nghĩa là, họ có thể bước đi trong giao ước với Đấng mà trước đây họ đã bị xa cách! Tại đây vậy là một hình bóng nữa, lần này về Đức Chúa Cha, Đấng, bởi chính tay Quan Phòng của Ngài (và cũng bởi tay vô luật pháp của những kẻ ác), giết chính Con Ngài (Công Vụ 2:23, 4:28). Và tại sao Ngài làm điều này? Để sau khi đã quy tội lỗi của những người được chọn của Ngài cho Đấng Christ — và đã trừng phạt Đấng Christ vì chúng — Ngài có thể quy sự công chính của Đấng Christ cho những người được chọn của Ngài (2 Cô-rinh-tô 5:21)! Theo lời của tiên tri Ê-sai, Ngài làm điều này để trang điểm cho Y-sơ-ra-ên cánh chung bằng một “áo choàng của sự công chính,” để kể từ nay và đời đời chuông cưới có thể vang lên (Ê-sai 61:10, Khải Huyền 7:14)! Bạn có thể thấy các yếu tố của Giao Ước Vĩnh Cửu trong hình bóng thời Cựu Ước đáng kinh ngạc này không? Nếu có, bạn cũng có thể thấy điều gì đó về Nước Đức Chúa Trời. Vì chính vì con thú bị giết (sự chuẩn bị của Giao Ước) mà Đức Chúa Trời thương xót và nhân từ (bên thiên thượng của Giao Ước) có thể giải cứu các con cái yêu dấu của Ngài (bên con người của Giao Ước) khỏi tội lỗi và sự định tội của họ, sau đó phục hồi họ trở lại một đời sống của tình bạn dưới sự cai trị nhân từ của Ngài (lời hứa của Giao Ước). Tóm lại, vì Đấng Christ, Ngài có thể đưa họ vào Nước của tình yêu cứu chuộc của Ngài. Thú vị thay, chúng ta thấy sự chuẩn bị của Giao Ước một lần nữa trong Sáng Thế Ký 4:4, chép rằng: “A-bên cũng dâng cho Đức Giê-hô-va của đầu lòng bầy chiên mình và mỡ của nó. Đức Giê-hô-va đoái xem A-bên và nhận lễ vật của người.” Câu này gợi ý rằng Đức Chúa Trời, bằng cách giết một con thú để mặc cho A-đam và Ê-va (3:21), đã qua đó khởi đầu một khuôn mẫu thờ phượng được chọn cho những người mong muốn ở trong giao ước với Ngài. Ca-in, người không thuộc dòng dõi (thuộc linh) của Người Nữ, nhưng thuộc về cha mình là ma quỷ, đã không tuân theo khuôn mẫu của Đức Chúa Trời, và vì vậy đã không gặp được sự chấp thuận của Đức Chúa Trời (Sáng Thế Ký 3:5 trở đi, 1 Giăng 3:12). A-bên, bằng cách tuân theo khuôn mẫu đã được thiết lập, đã gặp được. Vì vậy, ông, Sết, Ê-nót, và mọi “con trai của Đức Chúa Trời” khác mà sau này sẽ kêu cầu danh của CHÚA, cùng đứng với nhau như một bức tranh của Hội Thánh: cộng đồng giao ước đời đời, các công dân của Nước Đức Chúa Trời, anh em của mọi người không đặt lòng tin cậy nơi xác thịt, nhưng thờ phượng Đức Chúa Trời qua Đấng Christ, và như vậy cư ngụ cách phước hạnh dưới sự cai trị cứu chuộc của Ngài (Sáng Thế Ký 4:4, 26, 6:2; Phi-líp 3:3). Có phân đoạn nào trong các phân đoạn này mô tả Nước Đức Chúa Trời như một chế độ thần quyền Môi-se lý tưởng không? Hoàn toàn không. Nhưng chúng mô tả Nước Đức Chúa Trời như một mối quan hệ giao ước thân mật với Đức Chúa Trời, được thực hiện nhờ một Của Lễ Hy Sinh. Chúa Giê-xu cũng vậy, khi Ngài đem Giao Ước Mới và Vĩnh Cửu vào thế giới.
Nước Đức Chúa Trời và Giao Ước với Nô-ê (Sáng Thế Ký 6-9)
Câu chuyện trong Kinh Thánh
về Nô-ê và chiếc tàu là một trong những bức tranh lớn thời Cựu Ước về sự cứu chuộc (Sáng Thế Ký 6-9). Như vậy, nó chứa đầy những ám chỉ tinh tế đến Giao Ước Vĩnh Cửu và Nước Đức Chúa Trời. Chúng ta hãy khám phá ngắn gọn chúng tại đây. Giao ước của Đức Chúa Trời với Nô-ê và gia đình ông lóe lên như tia chớp trên nền tối tăm nhất: một thế giới hầu như hoàn toàn bị phó cho sự đồi bại, và vì vậy là một thế giới mà trên đó Đức Chúa Trời đã tuyên án hủy diệt hoàn toàn: “Nầy, Ta sẽ đem nước lụt trên đất, để hủy diệt mọi xác thịt có hơi sống từ dưới trời; mọi vật ở trên đất đều sẽ chết. Nhưng Ta sẽ lập giao ước của Ta với ngươi; ngươi sẽ vào tàu — ngươi, các con trai ngươi, vợ ngươi, và các con dâu ngươi cùng với ngươi. —Sáng Thế Ký 6:17-18” Tại đây, và trong phần còn lại của ghi chép trang trọng này, Đức Chúa Trời cách hàm ẩn quản trị một giao ước với Nô-ê và gia đình thuộc thể của ông, giao ước sẽ bảo đảm sự sống còn thuộc thể của họ trong một thế giới thuộc thể mới và khác sắp đến. Như chúng ta sắp thấy, các yếu tố khác nhau của giao ước này mô tả các thực tại thuộc linh (cũng như thuộc thể) trong tương lai; các thực tại đã được hoạch định trước khi sáng thế; các thực tại sẽ chỉ được bày tỏ trong những ngày sau rốt: những ngày của Đấng Christ và Giao Ước Mới. Nô-ê, mà tên của ông theo Kinh Thánh được liên kết với từ “an ủi” (Sáng Thế Ký 5:29), rõ ràng là một hình bóng của Đấng Christ, Đấng ban sự an ủi cứu chuộc tối hậu cho dân Ngài. Hãy lưu ý cẩn thận từ phân đoạn của chúng ta rằng Đức Chúa Trời bước vào giao ước trực tiếp với Nô-ê vì sự cứu rỗi của gia đình ông (Hê-bơ-rơ 11:7). Đây là một bức tranh đẹp đẽ của Giao Ước Cứu Chuộc, trong đó Đức Chúa Cha lập giao ước trực tiếp với Con Ngài vì sự cứu chuộc của gia đình con người của Ngài. Nhưng còn nhiều hơn nữa. Nô-ê cũng là hình bóng của Đấng Christ với tư cách là sự chuẩn bị của Giao Ước Ân Điển. Các thành viên của gia đình Nô-ê đã được cứu như thế nào? Bằng cách nhìn xem trong đức tin đến một đấng trung bảo, đến người đã nhận chỉ thị từ Đức Chúa Trời và đóng một chiếc tàu cứu rỗi cho họ. Và các bên của Giao Ước Ân Điển được cứu như thế nào? Bằng cách nhìn xem cách tin cậy đến Đấng Christ, Đấng trong suốt chức vụ trên đất của Ngài đã nhận chỉ thị từ Cha trên trời của Ngài, để qua sự vâng phục chủ động và thụ động của Ngài thay cho dân Ngài, Ngài có thể làm nên cho họ một sự công chính hoàn hảo, một con tàu cứu chuộc hoàn hảo (Sáng Thế Ký 6:13-16, Giăng 8:26-30). Nhân tiện, chúng ta nên lưu ý rằng sự chuẩn bị của Giao Ước Ân Điển cũng được báo trước trong việc Nô-ê xây một bàn thờ và dâng các của lễ hy sinh bằng thú vật trên đó. Tại đây một lần nữa chúng ta gặp Đấng Christ, lần này với tư cách là một Thầy Tế Lễ và một Của Lễ Hy Sinh: là thầy tế lễ trong Nô-ê, người dâng của lễ hy sinh, và là của lễ hy sinh trong các con thú mà ông dâng. Hơn nữa, cũng như các của lễ hy sinh của Nô-ê là “một hương thơm làm hài lòng” đối với Đức Chúa Trời — khiến Ngài hứa rằng Ngài sẽ không bao giờ hủy diệt đất bằng nước nữa — của lễ hy sinh của Đấng Christ cũng vậy, nó đã thỏa mãn công lý của Đức Chúa Trời và làm nguôi cơn thạnh nộ của Ngài, qua đó bảo đảm cho những người thuộc về Ngài lời hứa về sự sống đời đời cùng với Ngài trong trời mới và đất mới (Sáng Thế Ký 8:20-22, Rô-ma 3:21-26, Hê-bơ-rơ 2:17). 1 Liên quan đến điều kiện tiên quyết của Giao Ước, là đức tin, chúng ta đã thấy nó được thể hiện trong gia đình Nô-ê, những người đã cách tin cậy đi theo ông vào tàu. Quan trọng thay, một số phân đoạn Tân Ước làm rõ rằng Nô-ê — một người rao giảng sự công chính — đã ban sự cứu chuộc cho thế giới xung quanh ông trong 120 năm, một sự cứu chuộc mà họ đã khước từ dẫn đến sự định tội của chính họ (Hê-bơ-rơ 11:7, 2 Phi-e-rơ 2:5). Tại đây một lần nữa chúng ta thấy Đấng Christ, Đấng, trong những ngày trong xác thịt của Ngài, đã dựng lên một chiếc tàu cứu rỗi lớn, đẹp đẽ, và không thể tránh khỏi. Hơn nữa, ngay cả bây giờ, qua sự rao giảng Phúc Âm của Hội Thánh Ngài, chính Đấng Christ này kêu gọi mọi người ở khắp mọi nơi hãy lên tàu (Ma-thi-ơ 11:28, Giăng 3:16, Công Vụ 17:30). Cách an ủi thay, câu chuyện Nước Lụt bảo đảm với chúng ta rằng, bất chấp sự đồi bại và nổi loạn tự nhiên của con người, Đức Chúa Trời quả thật sẽ có một gia đình. Vì cũng như chính Đức Chúa Trời đã đưa cả người lẫn thú vào tàu cách an toàn, niêm phong họ bên trong bằng cách đóng cửa bằng chính tay quyền năng của Ngài, Đức Chúa Cha cũng sẽ kéo mọi người được chọn của Ngài đến với Đấng Christ, và niêm phong họ một lần đủ cả trong Ngài (Sáng Thế Ký 7:13-16, Giăng 6:44, 1 Cô-rinh-tô 1:30-31, Ê-phê-sô 1:13, 4:30). Về lời hứa của Giao Ước, chúng ta nhớ rằng đó là sự phục hồi trở lại sự sống đời đời dưới sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời, một sự phục hồi được ban cách nhân từ cho những người Ngài đã giải cứu khỏi Lãnh Địa của Sự Tối Tăm. Câu chuyện Nước Lụt mô tả cả hai. Một mặt, Đức Chúa Trời giải cứu mọi người sẵn lòng lên tàu khỏi sự hủy diệt bởi nước; tương tự, Đức Chúa Trời giải cứu mọi người sẵn lòng đến với Đấng Christ khỏi sự hủy diệt bởi lửa, là hình phạt của (việc khước từ) giao ước đời đời (2 Phi-e-rơ 3:6-7). Mặt khác, Đức Chúa Trời phục hồi gia đình Nô-ê trở lại sự sống trong một thế giới mới đã được tẩy sạch khỏi những tội nhân không ăn năn. Điều này gợi nhớ đến Sự Quang Lâm và Sự Chung Kết, khi chính Đấng Christ sẽ phục hồi dân Ngài trở lại sự sống trong Ê-đen cánh chung; trở lại sự sống trong trời mới và đất mới (2 Phi-e-rơ 3:13). Trong tất cả điều này, vì vậy chúng ta thoáng thấy những cái nhìn quý báu về sự đến của Nước Đức Chúa Trời. Ví dụ, thế giới vào thời của Nô-ê rõ ràng mô tả nền tối tăm của Nước Đức Chúa Trời, Lãnh Địa của Sự Tối Tăm; một Lãnh Địa một lần nữa sẽ ít nhiều hoàn toàn ngã về phía Sa-tan vào cuối thời đại ác hiện tại — và vì vậy sẽ bị diệt vong trong đám cháy của thời kỳ cuối cùng (Ma-thi-ơ 24:12, 37, Lu-ca 17:26). Tương tự, thế giới mới mà Nô-ê và gia đình ông bước xuống tương ứng với Nước Đức Chúa Trời trong hình thức đã chung kết của nó, trong đó Đức Chúa Trời cai trị trực tiếp, không chỉ trên tâm linh của dân Ngài, nhưng cũng trên thân thể của họ; nó tương ứng với trời mới và đất mới mà trên đó Hội Thánh đã được vinh hiển sẽ bước xuống sau Sự Phán Xét và sự tạo dựng Thế Giới Sắp Đến (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13 trở đi, Khải Huyền 21:1-3). Nhưng còn chiếc tàu, và khoảng một năm mà gia đình Nô-ê đã trải qua bên trong nó, nổi an toàn trên mặt nước thì sao? Một lần nữa, chiếc tàu đại diện cho Thân Vị và Công Việc của Đấng Christ, con tàu cứu rỗi duy nhất của Đức Chúa Trời. Về năm “hành hương” của họ trên mặt nước, điều này dường như tương ứng với khoảng thời gian giữa lần đến thứ nhất và thứ hai của Đấng Christ, khoảng thời gian mà dân lữ hành của Đức Chúa Trời được đóng kín an toàn với Đấng An Ủi và Vua của họ (Ê-phê-sô 2:6). Đó là khoảng thời gian Ngài yêu thương nuôi dưỡng họ từ các kho trên trời của Ngài (Khải Huyền 12:6), và khi Ngài truyền họ kiên nhẫn phục vụ và chờ đợi cho đến Ngày vui mừng khi chính Ngài sẽ cùng họ bước xuống trên núi cánh chung của Đức Chúa Trời (Sáng Thế Ký 8:4, Giăng 5:24, Khải Huyền 21:1 trở đi). Tóm lại, bằng cách mô tả phong phú các yếu tố khác nhau của Giao Ước Vĩnh Cửu, câu chuyện Nước Lụt cũng mô tả sự đến của một Nước Đức Chúa Trời hai giai đoạn — và sự đến của Đấng mà Đức Chúa Trời đã đặt làm Vua trên mọi nước lụt (Thi Thiên 29:10).
Nước Đức Chúa Trời và Giao Ước với Áp-ra-ham (Sáng Thế Ký 12-25)
Trong Giao Ước với A-đam, Đức Chúa Trời đã hứa sai một Dòng Dõi đến, Đấng sẽ chiến đấu với con rắn, lật đổ các công việc ác của nó, và tạo nên một gia đình thuộc linh trung thành với CHÚA và thù nghịch với kẻ thù triền miên của Ngài. Trong Giao Ước với Áp-ra-ham, Ngài công bố lại lời hứa này, dù theo cách công phu hơn. Đặc biệt, giờ đây Ngài tạo nên một gia đình được chọn — chẳng bao lâu sẽ trở thành một dân tộc được chọn — mà qua đó Dòng Dõi và Đấng Cứu Chuộc một ngày kia sẽ được sinh ra, và chính gia đình đó là một bức tranh của gia đình đời đời mà Đức Chúa Trời sẽ tạo nên qua công việc của Đấng Cứu Chuộc. Hơn nữa, lần đầu tiên trong Lịch Sử Cứu Rỗi, Đức Chúa Trời chính thức bước vào giao ước với gia đình này trong con người của tổ phụ Áp-ra-ham, người đứng đầu thuộc thể và thuộc linh của nó. Tóm lại, với Áp-ra-ham, Đức Chúa Trời một lần nữa quản trị Giao Ước Vĩnh Cửu (EC) trong hình bóng và bóng hình, ngay cả khi Ngài chính thức tạo nên một gia đình được chọn mà qua đó một ngày kia Ngài sẽ đem giao ước đó vào thế giới. Để hiểu tất cả điều này tốt hơn, chúng ta hãy một lần nữa xem xét ngắn gọn các yếu tố của Giao Ước với Áp-ra-ham, và cũng xem xét nhiều cách mà trong đó nó hứa và mô tả Nước Đức Chúa Trời. Trong giao ước này, bên thiên thượng, và Đấng khởi xướng nó cách tể trị, là CHÚA. Bên con người là Áp-ra-ham và dòng dõi của ông, nhưng chỉ những người thuộc dòng dõi của Áp-ra-ham mà sự nối dõi của họ là qua người con được chọn, Y-sác (Sáng Thế Ký 17:1 trở đi, 21:12). Cho đến khi Đấng Christ đến, Đức Chúa Trời sẽ đứng trong một mối quan hệ giao ước chính thức với gia đình mới này: với Áp-ra-ham, Y-sác, và Gia-cốp/Y-sơ-ra-ên, và mười hai chi phái tuôn ra từ hông của Y-sơ-ra-ên. Rất quan trọng, trong Tân Ước chúng ta học được rằng gia đình thuộc thể của Áp-ra-ham thực ra là một bức tranh của gia đình thuộc linh của Đức Chúa Trời, mà một số, nhưng không phải tất cả, gia đình thuộc thể của Áp-ra-ham là thành viên (Rô-ma 9:6-8). Đó là một bức tranh của Hội Thánh đời đời, những “người được gọi ra” của mọi thời đại, cả người Do Thái lẫn dân ngoại. Giống như tổ phụ Áp-ra-ham của họ, họ gặp Đức Chúa Trời, tin các lời hứa của Ngài, và bước đi với Ngài trong đức tin cho đến khi cuối cùng họ bước vào và cư ngụ trong Đất Hứa (Ma-thi-ơ 8:1-11, Rô-ma 4, Ga-la-ti 3, Hê-bơ-rơ 11:8-16). Trong những ngày của Áp-ra-ham, sự chuẩn bị của Giao Ước Vĩnh Cửu — là Đấng Christ — đã được mô tả theo nhiều cách khác nhau. Trên hết, chúng ta thấy nó trong Y-sác, người con được thai dựng cách kỳ diệu của Sa-ra, qua người mà một ngày kia mọi dân tộc trên thế giới sẽ được phước (Sáng Thế Ký 15:4, 17:15-22, 18:1-16, 22:2). Chúng ta thấy nó trong Mên-chi-xê-đéc, vua-thầy tế lễ của Sa-lem, người không chỉ chúc phước cho Áp-ra-ham khi ông chiến thắng trở về từ chiến trận, nhưng cũng chúc phước cho dòng dõi của ông, những người “vẫn còn trong hông của ông” (Sáng Thế Ký 14:18-20, Hê-bơ-rơ 7:10). Chúng ta cũng thấy nó trong con bò cái, con dê, và con chiên đực mà Đức Chúa Trời bảo Áp-ra-ham giết và xẻ làm đôi, qua đó cung cấp một của lễ hy sinh sẽ giúp CHÚA bày tỏ cam kết giao ước của Ngài với gia đình được chọn của Ngài, Y-sơ-ra-ên (Sáng Thế Ký 15:9-21). Cuối cùng — và khá ấn tượng — chúng ta thấy nó trong con chiên đực bị mắc sừng trong bụi rậm trên đỉnh núi Mô-ri-a, một ngọn núi nơi Y-sác (tại điểm này trong câu chuyện là một hình bóng của Hội Thánh) đã được tha, và nơi con chiên đực (một hình bóng của Đấng Christ) đã bị hy sinh thay cho ông. Đáng chú ý, đó chính là ngọn núi mà trên đó, vào đúng kỳ, chính CHÚA sẽ cung cấp của lễ hy sinh thật và đời đời duy nhất vì sự cứu chuộc của gia đình trên toàn thế giới của Ngài (Sáng Thế Ký 22, Giăng 5:61, Hê-bơ-rơ 11:17-19). Điều kiện tiên quyết của EC — là đức tin — xuất hiện rất nổi bật trong các giao dịch giao ước của Đức Chúa Trời với Áp-ra-ham. Nhận thức rõ điều này — và cũng về ý nghĩa của nó — các tác giả Tân Ước liên tục đào sâu và ca ngợi nó. Bởi đức tin, Áp-ra-ham đã vâng lời Đức Chúa Trời và ra đi khỏi U-rơ của người Canh-đê, và khỏi Ha-ran nữa (Công Vụ 7:2-4, Hê-bơ-rơ 11:8). Bởi đức tin, ông đã tạm trú trong đất hứa (Hê-bơ-rơ 11:9). Bởi đức tin, ông — và Sa-ra — đã tìm được sức mạnh để thai dựng dòng dõi (Hê-bơ-rơ 11:11). Bởi đức tin, ông đã chờ đợi một thành mà người xây dựng và tạo nên là Đức Chúa Trời (Hê-bơ-rơ 11:10). Bởi đức tin, ông đã được xưng công chính (Sáng Thế Ký 15:6, Rô-ma 4:3); và bởi đức tin, thực tại của đức tin xưng công chính của ông đã được minh chứng (Sáng Thế Ký 22, Gia-cơ 2:20-23). Vì tất cả điều này, các tác giả Tân Ước, theo Sáng Thế Ký, trao vương miện cho Áp-ra-ham là “tổ phụ của những người có đức tin.” Ông là nguyên mẫu của mọi người tin nơi Dòng Dõi đã hứa để được sự xưng công chính, và sau đó bước đi cách trung tín với Ngài, như những khách lạ trong một xứ lạ, thực hiện cuộc hành hương của họ qua một thế giới tối tăm và nguy hiểm cho đến khi chính Dòng Dõi đó đến một lần nữa và làm mọi sự nên mới (Sáng Thế Ký 17:4-5, Rô-ma 4:11 trở đi, Hê-bơ-rơ 11:13). Quả thật nhiều là các lời hứa mà Đức Chúa Trời đã ban cho Áp-ra-ham: làm Đức Chúa Trời của ông (Sáng Thế Ký 17:17-18); ban cho ông chiến thắng trên mọi kẻ thù của ông (Sáng Thế Ký 22:17); ban đất Ca-na-an cho ông và dòng dõi ông đời đời (Sáng Thế Ký 12:7); ban phước cho ông với của cải lớn (Sáng Thế Ký 12:2, 22:17); khiến ông trở nên một dân tộc lớn (Sáng Thế Ký 12:2, 13:16, 18:18); khiến ông trở nên tổ phụ của nhiều dân tộc (Sáng Thế Ký 17:4); và khiến ông trở nên một nguồn phước cho muôn dân (Sáng Thế Ký 12:3, 18:18). Rất quan trọng, mọi lời hứa này đều có một sự ứng nghiệm kép. Chúng đã được ứng nghiệm trong lịch sử giữa vòng dòng dõi thuộc thể của Áp-ra-ham (tức là, gia đình và dân tộc Y-sơ-ra-ên), trước hết trong cuộc chinh phục Ca-na-an của Giô-suê (Giô-suê 21:43-44) và rồi trong cuộc chinh phục các dân tộc xung quanh của Đa-vít và Sa-lô-môn (1 Các Vua 4:21). Tuy nhiên, điều thuộc thể và lịch sử đang chuẩn bị cho, và chỉ về, điều gì đó lớn hơn, điều gì đó thuộc linh và cánh chung. Trong Tân Ước, chúng ta học được điều đó là gì: Các lời hứa cho Áp-ra-ham chỉ được ứng nghiệm đầy trọn trong Dòng Dõi thuộc linh của ông, là Đấng Christ và Hội Thánh của mọi thời đại. Chúng ta thấy điều này ngay cả bây giờ, khi Đức Chúa Trời, qua sự rao giảng Phúc Âm, kêu gọi, giải cứu, xưng công chính, làm nên thánh, trang bị, hướng dẫn, và bằng nhiều cách làm thịnh vượng gia đình lữ hành của Ngài gồm các con trai và con gái có đức tin, những người, khi Đấng Christ trở lại, sẽ trở nên những người thừa kế thế giới, chính thế giới mà Ngài đã hứa với Áp-ra-ham tin kính và dòng dõi ông (Rô-ma 4:13, Ga-la-ti 3:15-4:7)! Tất cả điều này và hơn nữa, Đấng Cứu Chuộc toàn năng của Y-sơ-ra-ên đã nghĩ đến khi Ngài hứa với tôi tớ Ngài là Áp-ra-ham: “Ta sẽ là Đức Chúa Trời của ngươi” (Sáng Thế Ký 17:17-18). Vì vậy, không có gì đáng ngạc nhiên khi tìm thấy chính cách diễn đạt này xuất hiện hết lần này đến lần khác trong suốt dòng Lịch Sử Cứu Rỗi, cho đến khi, cuối cùng, nó được bày tỏ là công thức cổ điển trong Kinh Thánh cho lời hứa của Giao Ước Ân Điển: Sự Sống Đời Đời, qua Chúa Giê-xu Christ, Chúa chúng ta (Xuất Ê-díp-tô Ký 19:5, Giê-rê-mi 31:33, Ê-xê-chi-ên 37:27; Giăng 3:16, Rô-ma 5:21, Hê-bơ-rơ 8:10, Khải Huyền 21:3). Về hình phạt của (việc không bước vào) EC, nó được mô tả khá kịch tính trong sự hủy diệt bằng lửa của Sô-đôm và Gô-mô-rơ (Sáng Thế Ký 18:16-19:1 trở đi). Chính Chúa chúng ta, trong việc chuẩn bị các môn đồ của Ngài cho những biến cố của những ngày sau rốt, đã xác định biến cố này là một hình bóng của Sự Phán Xét Cuối Cùng khi Ngài Đến, và cũng là một hình bóng của lửa đời đời đang chờ đợi các kẻ thù của Ngài (Lu-ca 17:28-30, 2 Phi-e-rơ 2:6, Giu-đe 1:7). Theo đó, chúng ta thấy trong Sô-đôm một hình bóng của hệ thống thế giới đã sa ngã, đặc biệt vào lúc cuối, khi tội ác của nó đã trọn (Sáng Thế Ký 15:16, Ma-thi-ơ 24:12). Lót và gia đình ông mô tả Hội Thánh như những người trong vòng các con trai đã sa ngã của A-đam mà, bởi sự vui lòng đơn thuần của Đức Chúa Trời, được “khó khăn lắm mới được cứu” (1 Phi-e-rơ 4:17-18). Trong khi đó, Áp-ra-ham dường như mô tả chính Đấng Christ (và/hay Hội Thánh) là đấng cầu thay cho sự cứu rỗi của tội nhân, trong khi hai thiên sứ mô tả Hội Thánh là nhà truyền giảng Phúc Âm cho những tội nhân đó. Tóm lại, chúng ta thoáng thấy tại đây hai phương tiện song sinh (tức là, lời cầu nguyện cầu thay và sự công bố Phúc Âm) mà qua đó Đức Chúa Trời, trong kỳ viên mãn, sẽ vui lòng giải cứu một dân được chọn khỏi cơn thạnh nộ sắp đến (Ma-thi-ơ 3:7, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Vậy thì, Thánh Linh đã mô tả Nước Đức Chúa Trời trong Giao Ước với Áp-ra-ham như thế nào? Chắc chắn theo nhiều cách, nhưng nổi bật nhất trong toàn bộ vòng cung của chính cuộc đời Áp-ra-ham. 2 Chúng ta lần đầu gặp ông là một công dân của Ba-by-lôn, cư ngụ giữa vòng những kẻ thờ hình tượng, phục vụ các thần khác (Giô-suê 24:2). Điều này mô tả những người được chọn của Đức Chúa Trời trước khi họ hoán cải, sống như nô lệ của Sa-tan trong Lãnh Địa của Sự Tối Tăm. Rồi chúng ta nghe tiếng gọi của Áp-ra-ham, một tiếng gọi đến với các lời hứa dồi dào, tất cả đều được ông hết lòng đón nhận bởi đức tin. Điều này tương ứng với tiếng gọi hiệu quả của Đức Chúa Trời, Đấng, qua sự rao giảng Phúc Âm, đem dân được chọn của Ngài đến đức tin nơi Đấng Christ, niêm phong họ bằng Thánh Linh, đặt họ dưới sự cai trị trên trời của Đấng Christ, và truyền họ bước đi với Ngài trong sự thánh khiết và vâng phục, như những công dân của Nước thuộc linh của Ngài, mọi ngày trong đời họ. Cuối cùng, chúng ta quan sát Áp-ra-ham tạm trú trong đất hứa, phục vụ bạn bè của ông, tránh né kẻ thù của ông, liên tục gia tăng của cải, thường gặp Đức Chúa Trời — và luôn luôn thờ phượng Đức Chúa Trời — ở nơi này nơi kia trên đường đi. Tất cả điều này mô tả phong phú Hội Thánh chiến đấu thực hiện cuộc hành hương của chính mình qua thế giới, một thế giới mà Đức Chúa Trời đã hứa sẽ ban cho nàng, trong vinh hiển, khi Đấng Christ trở lại. Đó là một thế giới mà các vua và các dân của nó thường ghét nàng, nhưng đôi khi gia nhập với nàng, nắm bắt tầm nhìn của tổ phụ Áp-ra-ham, tầm nhìn về một Thành và một quê hương trên trời vẫn còn sắp đến: Nước Đức Chúa Trời đã chung kết (Hê-bơ-rơ 11:8-16). Nếu Nước Đức Chúa Trời là một chế độ thần quyền Môi-se lý tưởng, chúng ta chắc chắn không thể thấy nó trong cuộc đời và thời đại của tổ phụ Áp-ra-ham. Nhưng theo Đấng Christ và các sứ đồ, nó không phải là một chế độ thần quyền. Thay vào đó, nó là một sự cai trị cứu chuộc của Đức Chúa Trời, lấy Đấng Christ làm trung tâm, hai giai đoạn. Thần học Giao Ước Mới giúp chúng ta hiểu điều này, và Phép Giải Kinh Giao Ước Mới (NCH) giúp chúng ta thấy nó — với đôi mắt mở rộng — trong cuộc đời và thời đại của tổ phụ Áp-ra-ham. Tạ ơn Đức Chúa Trời vì ân tứ tuyệt vời không thể tả của Ngài!
Nước Đức Chúa Trời và Giao Ước với Y-sơ-ra-ên
Sự quản trị thời Cựu Ước cuối cùng của EC xảy ra trong những ngày của Môi-se, khi Đức Chúa Trời thăm viếng gia đình bị nô lệ của Áp-ra-ham tại Ê-díp-tô, giải cứu họ khỏi ách nô lệ tàn nhẫn, và kéo họ vào đồng vắng Si-na-i, tại đó để làm mới giao ước Ngài đã lập với Áp-ra-ham. Giữa một màn trình diễn lớn (và có ý nghĩa) của bóng tối và bão tố, Ngài ban cho họ một “Luật Pháp rực lửa” mà dưới đó họ được kêu gọi sống như một dân tộc thánh, được trồng đời đời trong đất Ngài đã hứa với tổ phụ của họ. Chính Ngài sẽ là Đức Chúa Trời của họ, và họ là dân được cứu chuộc của Ngài, kho báu đặc biệt của riêng Ngài, được chọn từ giữa mọi dân tộc trên đất (Xuất Ê-díp-tô Ký 3:4-8, 6:2-8, 19:4-6, 32:13). Như chúng ta sẽ thấy dưới đây, Luật Pháp Môi-se trưng bày cách phức tạp hai đặc điểm thiết yếu của mọi sự quản trị thời Cựu Ước của EC: Nó tích cực chuẩn bị cho sự đến của Dòng Dõi Đã Hứa, ngay cả khi nó dùng cách phong phú các sự kiện và định chế điển hình để mô tả hoa trái của công việc cứu chuộc của Ngài. Nói cách khác, Giao Ước Môi-se là một với các giao ước trước đó, và tất cả chúng đều là một với Giao Ước Mới và Vĩnh Cửu là Phúc Âm (Thi Thiên 105:8-10, Ga-la-ti 3:8, 15-22, Hê-bơ-rơ 4:2, 13:20, 1 Phi-e-rơ 1:12, 4:6). Khi nghiên cứu Giao Ước Môi-se, chúng ta phải luôn luôn ghi nhớ các lẽ thật này, vì các đặc điểm độc đáo của nó thường dẫn đến sự nhầm lẫn. Vâng, nó đã giới thiệu một bộ luật mới và chi tiết về đạo đức, dân sự, và nghi lễ. Vâng, hai bộ luật đầu tiên trong số này dường như thường đứng ở tiền cảnh của giao ước này. Và vâng, tại đây Y-sơ-ra-ên liên tục được nhắc nhở rằng sự vâng phục sẽ đem lại phước hạnh, nhưng sự bất tuân sẽ đem lại sự rủa sả (Lê-vi Ký 26, Phục Truyền Luật Lệ Ký 28). Theo đó, đối với một số người (ví dụ, Scofield) Luật Pháp là “một giao ước việc làm có điều kiện,” và hoàn toàn không phải là một giao ước ân điển. Nhưng chính Cựu Ước không đồng ý. Ngược lại, nó tuyên bố Luật Pháp là một biểu hiện của lòng nhân từ yêu thương (hay tình yêu giao ước nhân từ) của CHÚA, và vì vậy là một phước hạnh và một niềm vui cho các thánh đồ sống dưới nó (Xuất Ê-díp-tô Ký 15:13, 34:6, Phục Truyền Luật Lệ Ký 4:6-8, Thi Thiên 1, 19:7, 119). Tân Ước giải thích tại sao: Luật đạo đức không bao giờ có ý định thúc đẩy sự xưng công chính bởi việc làm, nhưng thay vào đó để định nghĩa, khơi dậy, và lên án tội lỗi trong xác thịt, qua đó hướng dẫn các tội nhân bị lương tâm đánh thức đến nguồn sự công chính thật duy nhất, chính Đấng Christ, ẩn giấu dưới các yếu tố khác nhau của luật nghi lễ. Được xử lý khéo léo, nó vẫn có thể phục vụ mục đích này ngày nay (Rô-ma 3:20, 7:1 trở đi, 10:4, Ga-la-ti 3:19-25, 1 Ti-mô-thê 1:9-11). Như vậy, luật đạo đức đã, và đang, được Đức Chúa Trời thiết kế để thúc đẩy các mục đích nhân từ của Ngài trong Đấng Christ. Chúng ta có thể hiểu tất cả điều này tốt hơn bằng cách xem xét ngắn gọn các yếu tố của chính Giao Ước Môi-se. Các bên của giao ước này là Đức Chúa Trời và gia đình của Áp-ra-ham, giờ đây được cấu thành như một dân tộc sống trong quê hương mới của họ; dù một lần nữa, chúng ta phải nhớ rằng không phải mọi người trong giao ước đều thuộc về nó (1 Cô-rinh-tô 10, Hê-bơ-rơ 4). 3 Quan trọng thay, các bên con người liên tục được gọi là một dân được chọn, một dân tộc thánh, và kho báu đặc biệt của riêng Đức Chúa Trời giữa mọi dân tộc trên đất (Xuất Ê-díp-tô Ký 19:5, Phục Truyền Luật Lệ Ký 7:6-8, 14:2). Các cách diễn đạt này xác định Y-sơ-ra-ên thuộc thể là một hình bóng của Y-sơ-ra-ên thuộc linh; là một hình bóng của mọi người Đức Chúa Trời đã chọn trước khi sáng thế, khiến nên thánh trong Đấng Christ, và giờ đây coi là các con trai và con gái quý báu của Ngài (Ga-la-ti 6:16, Ê-phê-sô 1:6, 1 Phi-e-rơ 1:1-3, 2:9-10). Đáng chú ý, lời hứa của Giao Ước Môi-se đồng nhất với lời hứa của Giao Ước với Áp-ra-ham. Qua Môi-se, Đức Chúa Trời phán với Y-sơ-ra-ên: “Ta sẽ nhận các ngươi làm dân Ta, và Ta sẽ là Đức Chúa Trời của các ngươi... Và Ta sẽ đem các ngươi vào đất mà Ta đã thề ban cho Áp-ra-ham, Y-sác, và Gia-cốp; và Ta sẽ ban nó cho các ngươi làm cơ nghiệp. Ta là Chúa” (Xuất Ê-díp-tô Ký 6:7-8; so sánh 3:17, Lê-vi Ký 20:24, Phục Truyền Luật Lệ Ký 6:3). Sau này, Đức Chúa Trời sẽ triển khai, chỉ rõ các phước hạnh tạm thời đa dạng mà dân vâng phục của Ngài có thể mong đợi vui hưởng (Lê-vi Ký 26:3-13, Phục Truyền Luật Lệ Ký 28:1-14). Một lần nữa, Tân Ước dạy rằng mọi phước hạnh này đều có ý định mô tả lời hứa của EC, các của cải thuộc linh được vui hưởng bởi mọi người ở trong Đấng Christ, cả bây giờ lẫn trong “Đất” sắp đến (Rô-ma 4:13, Ga-la-ti 3:14, Ê-phê-sô 1:3 trở đi). Giao Ước Môi-se mô tả cách dồi dào sự chuẩn bị của EC. Tại lúc thành lập, nó đã được báo trước trong con người Môi-se, người là một hình bóng của Đấng Christ với tư cách là Đấng Trung Bảo của giao ước; và cũng trong chiên con Lễ Vượt Qua, là một hình bóng của Đấng Christ với tư cách là của lễ hy sinh thật duy nhất vì tội lỗi, điều khiến mối quan hệ giao ước và các phước hạnh trở nên có thể (Xuất Ê-díp-tô Ký 12, 1 Cô-rinh-tô 5:7). Trong các định chế đa dạng của nó, chúng ta có thể thấy sự chuẩn bị của EC được báo trước trong ba chức vụ được đảm nhiệm bởi các nhà lãnh đạo của Y-sơ-ra-ên: tiên tri, thầy tế lễ, và vua. Chúng ta hãy dành một chút thời gian để xem xét từng chức vụ. Đức Chúa Trời đã dùng các tiên tri để đem luật pháp của Ngài đến với Y-sơ-ra-ên, và sau đó thúc giục họ bám chặt lấy nó. Điều này chỉ về Đấng Christ, Đấng đã làm ứng nghiệm công việc của các vị tiền nhiệm tiên tri của Ngài bằng cách đem Luật Pháp Lớn Hơn của Đức Chúa Trời — các quy định của EC — đến với Y-sơ-ra-ên thuộc linh, và Đấng cũng đã ban cho họ các nhà lãnh đạo có ân tứ để thúc giục họ bám chặt lấy nó (Phục Truyền Luật Lệ Ký 18:15, Ma-thi-ơ 5-7, Công Vụ 3:22, Ê-phê-sô 4:7 trở đi). Đức Chúa Trời đã chỉ định các thầy tế lễ của Y-sơ-ra-ên để dâng lên, thay cho dân, các lễ vật và của lễ hy sinh vì tội lỗi. Điều này cũng chỉ về Đấng Christ, Đấng đã làm ứng nghiệm công việc của các vị tiền nhiệm thầy tế lễ của Ngài bằng cách dâng lên của lễ hy sinh duy nhất có thể vì tội lỗi: chính Ngài (Xuất Ê-díp-tô Ký 28, 29, Lê-vi Ký 1-9, Hê-bơ-rơ 5:1, 8:3, 9:9, 26). Nó cũng chỉ về Hội Thánh, mà Tân Ước mô tả là một chức thầy tế lễ thánh dâng lên các của lễ hy sinh thuộc linh được Đức Chúa Trời chấp nhận (Rô-ma 12:1 trở đi, 1 Phi-e-rơ 2:5). Thú vị thay, trong Luật Pháp, Đức Chúa Trời đã không quy định chức vụ vua, vì CHÚA coi chính Ngài là Vua trên dân tộc (Phục Truyền Luật Lệ Ký 33:5, 1 Sa-mu-ên 8:7, 12:2). Tuy nhiên, ngay cả khi Ngài ban hành Luật Pháp, Ngài đã báo trước sự trỗi dậy của các vua Y-sơ-ra-ên, quy định hành vi của họ, và sau đó đã dùng một số người trong họ — đặc biệt là Đa-vít và Sa-lô-môn — làm hình bóng của Đấng Christ và sự cai trị trên trời của Ngài (2 Sa-mu-ên 7, Thi Thiên 2, 45, 89, 110, Giê-rê-mi 23, Ê-xê-chi-ên 34, 37). Như vậy, cả tại lúc thành lập của Y-sơ-ra-ên lẫn trong các định chế đang tiếp diễn của nàng, Đức Chúa Trời đã mô tả dồi dào Sự Chuẩn Bị thật duy nhất của EC: Đấng Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua Mê-si của Y-sơ-ra-ên — Chúa Giê-xu Christ. Như dưới giao ước với Áp-ra-ham, tại đây cũng vậy: Điều kiện tiên quyết của Giao Ước Môi-se là đức tin — dù thoạt nhìn, có vẻ khác. Điều này là vì trong việc trình bày một bộ luật lớn về đạo đức, dân sự, và nghi lễ, Đức Chúa Trời đã đặt trọng tâm lớn trên sự vâng phục hàm ẩn; sự vâng phục quả thật sẽ bảo đảm các phước hạnh tạm thời cho dân tộc, và bảo vệ chống lại các sự rủa sả tạm thời (Lê-vi Ký 26, Phục Truyền Luật Lệ Ký 28). Các nhà thần học sáng suốt lập luận rằng tất cả điều này là có chủ ý; rằng các phước hạnh và sự rủa sả tạm thời quả thật mô tả sự sống đời đời và sự chết đời đời; và rằng bằng cách đặt một mối liên hệ chặt chẽ giữa sự vâng phục và phước hạnh (tạm thời) ở tiền cảnh của Luật Pháp Môi-se, Đức Chúa Trời đang cung cấp cho Y-sơ-ra-ên (và chúng ta) “một lời nhắc nhở tích cực về Giao Ước Việc Làm.” 4 Tuy nhiên, cùng với sứ đồ Phao-lô, chính các nhà thần học này vội vàng thêm rằng điều này không bao giờ có ý định thúc đẩy ý tưởng về sự cứu rỗi (tức là, sự xưng công chính) bởi việc làm, như rất nhiều người Do Thái sau này đã tin. Ngược lại, nó được thiết kế để dạy các tội nhân nghèo khổ, những người hoàn toàn không thể làm ứng nghiệm Giao Ước Việc Làm (tức là, đòi hỏi công chính của Luật Pháp), rằng họ phải chạy trốn, trong đức tin, đến với Đấng Christ, Đấng duy nhất có thể và đã làm thay cho họ (Rô-ma 3:20, 7:1 trở đi, 8:1-4, Ga-la-ti 3:19-25, Hê-bơ-rơ 12:18-24)! Vâng, điều kiện tiên quyết của Giao Ước Môi-se là đức tin. Chúng ta thấy điều này không chỉ trong những ngày của chính cuộc Xuất Hành, nhưng cũng trong suốt 1500 năm mà Luật Pháp vẫn còn hiệu lực. Ví dụ, Đức Chúa Trời liên tục đòi hỏi người Y-sơ-ra-ên thực hành đức tin nơi Môi-se (một hình bóng của Đấng Christ), dù khi ông đến Ê-díp-tô (Xuất Ê-díp-tô Ký 5), vào đêm Lễ Vượt Qua (Xuất Ê-díp-tô Ký 11, 12), tại Biển Đỏ (Xuất Ê-díp-tô Ký 14), khi cần thức ăn (Xuất Ê-díp-tô Ký 16), khi cần nước (Xuất Ê-díp-tô Ký 17), khi cần sự chữa lành (Dân Số Ký 21, Giăng 3), và, nhiều năm sau, khi Y-sơ-ra-ên bước vào Đất Hứa (Phục Truyền Luật Lệ Ký 31). Cũng vậy, Y-sơ-ra-ên phải thể hiện đức tin nơi lời hứa tha thứ của Đức Chúa Trời bằng cách đến cách trung tín — đặc biệt vào Ngày Chuộc Tội — với các thầy tế lễ của họ (một hình bóng của Đấng Christ), qua họ mà họ có thể dâng các của lễ hy sinh vì tội lỗi (một hình bóng nữa của Đấng Christ). Và cuối cùng, trong bộ Kinh Thánh Cựu Ước ngày càng lớn, Đức Chúa Trời kêu gọi mọi người Y-sơ-ra-ên tin cậy nơi lời hứa triền miên của Ngài về một Đấng Cứu Chuộc sắp đến: Dòng Dõi của người nữ (Sáng Thế Ký 3:15) và Dòng Dõi của Áp-ra-ham (Sáng Thế Ký 22:18), Đấng, hóa ra, cũng sẽ là một Dòng Dõi của Đa-vít: một Đấng Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua được xức dầu bởi Thánh Linh (tức là, Đấng Mê-si) Đấng sẽ đem Nước Đức Chúa Trời đã hứa đến cho cả thế giới (Thi Thiên 2, 110, Giê-rê-mi 33:17-18, Đa-ni-ên 9, Ê-xê-chi-ên 34, 37). Vậy thì, chính bởi đức tin nơi mọi hình bóng khác nhau này của Đấng Christ mà những người Y-sơ-ra-ên tin kính (và một số dân ngoại) đã được cứu. Hơn nữa, chính đức tin đó đã thúc đẩy họ vâng phục mọi điều răn của Đức Chúa Trời, đúng như tổ phụ tin kính của họ là Áp-ra-ham đã làm; người, sau khi đã được kêu gọi và được xưng công chính, luôn luôn tìm cách bước đi trong sự thánh khiết, không chỗ trách được trước mặt CHÚA (Sáng Thế Ký 17:1, Lu-ca 1:6, Hê-bơ-rơ 11:1 trở đi, Gia-cơ 2:14 trở đi). Giao Ước Môi-se mô tả hình phạt của (việc bất tuân) EC theo ít nhất ba cách khác nhau. Chúng ta lần đầu thấy nó trong sự hủy diệt siêu nhiên của Ê-díp-tô, không chỉ bởi mười tai vạ đã giáng trên đất và cư dân của nó, nhưng cũng và đặc biệt tại Biển Đỏ, nơi các bức tường nước sụp đổ đã nhấn chìm Pha-ra-ôn và các xe ngựa của ông (Xuất Ê-díp-tô Ký 7-15, Thi Thiên 136:15). Sách Khải Huyền liên tục ám chỉ các sự kiện này, đưa chúng ra làm hình bóng của Sự Phán Xét Cuối Cùng và hình phạt đời đời của kẻ ác tiếp theo sau (Khải Huyền 8, 11, 12, 15, 16, 20). Thứ hai, chúng ta có các sự rủa sả thuộc thể khủng khiếp mà Đức Chúa Trời đã đe dọa Y-sơ-ra-ên (một trong số đó là sự trục xuất và lưu đày khỏi đất); các sự rủa sả mô tả “sự rủa sả của Luật Pháp” (tức là, sự chết), và vì vậy là hình bóng của “sự chết thứ hai,” là hình phạt đời đời xa cách sự hiện diện của Chúa và vinh hiển của quyền năng Ngài (Lê-vi Ký 26, Phục Truyền Luật Lệ Ký 28; Ma-thi-ơ 25:46, Ga-la-ti 3:13, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1, Khải Huyền 2:11, 20:14, 21:8). Và cuối cùng, chúng ta có toàn bộ phổ của “các của lễ dâng bằng lửa,” các của lễ chỉ cách tối tăm về những sự đau khổ của Đấng Christ, Đấng trên đồi Gô-gô-tha đã chịu đựng lửa của cơn thạnh nộ của Đức Chúa Trời thay cho dân tội lỗi của Ngài, để họ, qua đức tin nơi của lễ hy sinh thơm ngọt của Ngài, có thể thoát khỏi lửa đời đời của Ghê-hen-na (Lê-vi Ký 1-7, Rô-ma 3:21-26, Ma-thi-ơ 10:28, 18:9, Hê-bơ-rơ 10:11-12).
Ba Sự Phản Chiếu của Nước Đức Chúa Trời
Cái nhìn ngắn gọn của chúng ta về các yếu tố của Giao Ước Môi-se — một cái nhìn được thiết kế để một lần nữa chứng minh tầm quan trọng lớn của việc đem NCH đến với việc giải thích Cựu Ước — đã chuẩn bị cho chúng ta bàn luận một số cách mà trong đó ý tưởng về Nước Đức Chúa Trời xuất hiện trong Luật Pháp. Tôi sẽ tập trung vào ba cách. Sự Thành Lập của Y-sơ-ra-ên thành một Dân Tộc Thứ nhất, chúng ta có sự thành lập của Y-sơ-ra-ên thành một dân tộc. Giữa vòng nhiều sự kiện điển hình của Lịch Sử Cứu Rỗi, sự kiện này có ý nghĩa đặc biệt, vì nó mô tả rất sinh động không chỉ sự giải cứu và phục hồi cứu chuộc là bản chất của Nước Đức Chúa Trời, nhưng cũng sự đến hai giai đoạn của Nước Đức Chúa Trời vào lịch sử. 5 Sự thành lập của Y-sơ-ra-ên bao gồm ba yếu tố cơ bản: cuộc xuất hành của họ khỏi Ê-díp-tô, 40 năm tạm trú của họ trong đồng vắng Si-na-i, và sự bước vào bằng chinh phục của họ vào Ca-na-an, đất hứa. Tất cả đều có ý nghĩa phong phú về Nước Đức Chúa Trời. Liên quan đến cuộc xuất hành, Ê-díp-tô rõ ràng đại diện cho Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, hệ thống thế giới đã sa ngã được mô tả như một nơi nô lệ cho tội lỗi. Theo đó, Pha-ra-ôn đại diện cho Sa-tan, “kẻ cai trị thế gian này” và kẻ áp bức thuộc linh của những người được chọn của Đức Chúa Trời trước khi họ được tái sinh. Môi-se, trong các giai đoạn đầu của cuộc xuất hành, đại diện cho Đấng Christ với tư cách là Đấng Cứu Thế, được Đức Chúa Cha sai vào bóng tối của hệ thống thế giới để giải cứu một dân được chọn và đưa họ khỏi các sự phán xét khủng khiếp sắp giáng trên nó. Về sự tạm trú của Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng Si-na-i, điều này mô tả Hội Thánh Chiến Đấu trong giai đoạn thứ nhất của Nước Đức Chúa Trời, những ngày của sự cai trị trung bảo trên trời của Đấng Christ. Giống như Y-sơ-ra-ên tại Si-na-i, Hội Thánh, bởi đức tin, bước vào giao ước với Đức Chúa Trời qua một Đấng Trung Bảo Đấng gặp họ tại núi Si-ôn. Giống như Y-sơ-ra-ên, nàng cũng phải đi qua đồng vắng, nơi một lần nữa đại diện cho hệ thống thế giới đã sa ngã, lần này như một nơi của sự thử thách, gian khổ, và bắt bớ, trong đó một Đức Chúa Trời trung tín, qua Đấng Christ (được hình bóng bởi Môi-se là bạn đồng tạm trú), ban ân điển cho dân lữ hành của Ngài bằng sự hiện diện, quyền năng, sự chu cấp, và sự bảo vệ thiên thượng. Cuối cùng, chúng ta có sự bước vào bằng chinh phục của Y-sơ-ra-ên vào Ca-na-an. Điều này đại diện cho sự xuất hiện của giai đoạn thứ hai của Nước Đức Chúa Trời, trong đó Đấng Christ trở lại (lần này được hình bóng bởi Giô-suê) dẫn đạo quân chiến sĩ chiến thắng của Ngài vào trời mới và đất mới, Đất Hứa cánh chung mà chính Chúa sẽ tạo nên và ban cho dân Ngài vào Ngày Cuối Cùng. Nhiều phân đoạn Tân Ước — một số trong đó chúng ta sẽ xem xét kỹ hơn trong các trang sắp tới — hỗ trợ phong phú sự hiểu biết sâu sắc, thuộc linh này về sự thành lập của Y-sơ-ra-ên thành một dân tộc (Ma-thi-ơ 2:14-15, 4:1-11, Công Vụ 7, Rô-ma 4:13, 1 Cô-rinh-tô 10:1-11, Hê-bơ-rơ 3:7-4:10, 11:23-30, 12:18-24, Khải Huyền 12:1 trở đi, 20:7-10).
Sự Cư Ngụ của Y-sơ-ra-ên trong Đất
Tiến về phía trước trong Lịch Sử Cứu Rỗi, tiếp theo chúng ta quan sát một mùa riêng biệt và khá dài có thể được gọi là thời gian Y-sơ-ra-ên cư ngụ trong đất. Bắt đầu vào những ngày
của các Quan Xét (khoảng 1400 trước Công nguyên), nó kéo dài qua các Chế Độ Quân Chủ Thống Nhất và Chia Rẽ, và kết thúc với sự sụp đổ của Giê-ru-sa-lem và sự lưu đày của Vương Quốc Miền Nam đến Ba-by-lôn (khoảng 600 trước Công nguyên). Trong suốt giai đoạn này, chính CHÚA ngự làm Vua trên chế độ thần quyền Y-sơ-ra-ên, cư ngụ giữa vòng dân Ngài — dù trong đền tạm hay trong đền thờ — và cai trị trên dân tộc qua các đấng trung bảo: các quan xét, thầy tế lễ, tiên tri, và vua. Nhưng dù Ngài quả thật đã ban cho Y-sơ-ra-ên đất, trong suốt giai đoạn này phần lớn đất vẫn chưa được chinh phục và chưa được định cư, phần lớn là do tội lỗi trong mười hai chi phái. Hơn nữa, nhiều kẻ thù, cả trong nước lẫn nước ngoài, không chỉ bao quanh vương quốc Y-sơ-ra-ên, nhưng cũng chiến đấu chống lại nó. Như vậy, bất chấp việc họ được thăng lên thành một dân tộc, Y-sơ-ra-ên, trong suốt toàn bộ giai đoạn này, vẫn giống như tổ phụ của họ là Áp-ra-ham, Y-sác, và Gia-cốp: một dân lữ hành cư ngụ trong một đất vẫn còn sắp trở nên hoàn toàn thuộc về họ. Với những điều kiện quan trọng, chúng ta có thể nói rằng mùa Y-sơ-ra-ên cư ngụ trong đất mô tả giai đoạn thứ nhất của Nước Đức Chúa Trời, trong đó Hội Thánh Chiến Đấu cư ngụ trên đất. Các điểm tương ứng thì nhiều. Một lần nữa Đức Chúa Trời là Vua, dù tại đây Ngài cư ngụ bên trong dân Ngài, và qua đó cai trị trên một chế độ thần quyền hoàn toàn thuộc linh, là Hội Thánh. Tại đây Ngài một lần nữa cai trị qua các đấng trung bảo: nổi bật nhất là qua Vua Tối Cao của thiên đàng — Chúa Giê-xu Christ — nhưng cũng qua Thánh Linh của Đức Chúa Trời, Lời của Đức Chúa Trời, và các nhà lãnh đạo của dân Đức Chúa Trời. Giống như Y-sơ-ra-ên xưa, Hội Thánh cư ngụ trong một thế giới ngay cả bây giờ thuộc về nàng, nhưng nàng vẫn chưa hoàn toàn sở hữu (1 Cô-rinh-tô 3:21-23). Giống như Y-sơ-ra-ên, nàng sống dưới một mệnh lệnh thiên thượng để cầm lấy vũ khí của chiến trận của nàng — sự cầu nguyện và sự rao giảng Phúc Âm — để chinh phục càng nhiều đất càng tốt cho Vua của nàng. Và giống như Y-sơ-ra-ên, nàng cũng bị bao quanh bởi nhiều kẻ thù, cả bên trong lẫn bên ngoài; những kẻ thù mà nàng phải giao chiến bằng các vũ khí mạnh mẽ của sự cầu nguyện, lẽ thật, sự tinh sạch, lòng nhân từ, sự kiên trì, và sự chịu đựng rất lớn (Ma-thi-ơ 5:43-48, Ê-phê-sô 6). Tuy nhiên, chúng ta phải lưu ý đến “những điều kiện quan trọng” đã đề cập ở trên. Một trong số đó là thế này: Vì sự yếu đuối vốn có của Giao Ước Cũ, Y-sơ-ra-ên trong đất, như thể, bị định phải bị đuổi ra khỏi đất (Phục Truyền Luật Lệ Ký 32, Giê-rê-mi 31:31 trở đi). Mặt khác, Hội Thánh, vì sức mạnh vốn có của Phúc Âm (tức là, Giao Ước Mới và Vĩnh Cửu), được định sẽ chiến thắng mọi kẻ thù, và ở lại trên đất đời đời (Rô-ma 8:31-39, Hê-bơ-rơ 8). Cũng vậy, các tiên tri viết thường dùng hình ảnh Y-sơ-ra-ên cư ngụ trong đất để mô tả giai đoạn thứ hai của Nước Đức Chúa Trời; để mô tả Hội Thánh đã được vinh hiển của Đức Chúa Trời cư ngụ trong trời mới và đất mới (Ê-sai 60, Ê-xê-chi-ên 40-48, Mi-chê 4, Xa-cha-ri 8). Nói cách khác, Thánh Linh vui lòng dùng đời sống của Y-sơ-ra-ên dưới Luật Pháp để mô tả cả hai giai đoạn của Nước Đức Chúa Trời. Và Ngài đã làm như vậy, không chỉ trong Cựu Ước, nhưng cũng trong Tân Ước (2 Cô-rinh-tô 6:6, Ê-phê-sô 2:19-22, 1 Phi-e-rơ 2:9-10, Khải Huyền 20-21). Chúng ta sẽ nói thêm về điều này sau.
Sự Lưu Đày và Sự Trở Về của Y-sơ-ra-ên
Điều này đưa chúng ta đến mô tả thứ ba — và có thể nói là quan trọng nhất — thời Cựu Ước về Nước Đức Chúa Trời, sự lưu đày và sự trở về của Y-sơ-ra-ên. Về lịch sử của nó, chính sự lưu đày thực ra bắt đầu vào năm 722 trước Công nguyên, với sự sụp đổ của Vương Quốc Miền Bắc (lúc đó gọi là Y-sơ-ra-ên) vào tay người A-si-ri, những người đã lưu đày và phân tán các tù nhân khắp đế quốc của họ. Sau đó sự lưu đày được chung kết bởi sự sụp đổ của Vương Quốc Miền Nam (lúc đó gọi là Giu-đa) vào tay người Ba-by-lôn, những người, sau ba đợt lưu đày riêng biệt, đã san bằng Giê-ru-sa-lem vào năm 586 trước Công nguyên. Điều này khởi đầu 70 năm phu tù tại Ba-by-lôn, sau đó, trong sự ứng nghiệm của lời tiên tri trong Kinh Thánh, một phần còn sót lại của những người Do Thái bị sửa phạt nhiều và ăn năn đã trở về quê hương tổ tiên của họ trong ba đợt, đợt cuối cùng xảy ra vào năm 432 trước Công nguyên (2 Sử Ký 36:22-23, Ê-sai 44-45, Giê-rê-mi 25:1-14, 29:1 trở đi). Rất quan trọng, chính Môi-se, dưới ảnh hưởng của Thánh Linh tiên tri, đã nói về bước ngoặt này, và về nhiều điều hơn nữa bên cạnh đó. Trong một bài diễn văn từ biệt được trình bày cho Y-sơ-ra-ên ngay trước khi ông qua đời và họ bước vào Ca-na-an, ông đã trình bày đầy đủ các phần thưởng của sự vâng phục Luật Pháp (Phục Truyền Luật Lệ Ký 28:1-14), cũng như các nguy hiểm của sự bất tuân. Nổi bật trong số đó là sự lưu đày khỏi quê hương mới của họ (Phục Truyền Luật Lệ Ký 28:15-68). Trong bài diễn văn của mình, Môi-se tiếp tục than thở về sự cứng lòng của Y-sơ-ra-ên, một sự cứng lòng mà ông dự đoán sẽ dẫn đến sự thờ hình tượng, sự phán xét, và sự trục xuất khỏi Ca-na-an trong tương lai (Phục Truyền Luật Lệ Ký 29:22-28). Tuy nhiên, trong một trong những lời tiên tri sớm nhất và quan trọng nhất của Cựu Ước về Nước Đức Chúa Trời, ông cũng khích lệ các thánh đồ trung tín của CHÚA bằng lời hứa rộng mở này về sự trở về và sự phục hồi: “Khi mọi điều này đến trên ngươi, phước hạnh và sự rủa sả mà Ta đã đặt trước mặt ngươi, và ngươi nhớ lại chúng giữa mọi dân tộc nơi CHÚA Đức Chúa Trời của ngươi xua đuổi ngươi, và ngươi trở về cùng CHÚA Đức Chúa Trời của ngươi và vâng theo tiếng Ngài, theo mọi điều Ta truyền cho ngươi ngày nay, ngươi và con cái ngươi, hết lòng và hết linh hồn ngươi, thì CHÚA Đức Chúa Trời của ngươi sẽ đem ngươi trở về khỏi phu tù, và thương xót ngươi, và thâu ngươi lại từ mọi dân tộc nơi CHÚA Đức Chúa Trời của ngươi đã phân tán ngươi. Nếu có ai trong ngươi bị xua đuổi đến tận cùng dưới trời, từ đó CHÚA Đức Chúa Trời của ngươi sẽ thâu ngươi, và từ đó Ngài sẽ đem ngươi về. Rồi CHÚA Đức Chúa Trời của ngươi sẽ đem ngươi vào đất mà tổ phụ ngươi đã sở hữu, và ngươi sẽ sở hữu nó. Ngài sẽ làm thịnh vượng ngươi và gia tăng ngươi hơn tổ phụ ngươi. Và CHÚA Đức Chúa Trời của ngươi sẽ cắt bì lòng ngươi, và lòng của dòng dõi ngươi, để yêu mến CHÚA Đức Chúa Trời của ngươi hết lòng và hết linh hồn ngươi, hầu cho ngươi được sống. Cũng vậy, CHÚA Đức Chúa Trời của ngươi sẽ đặt mọi sự rủa sả này trên kẻ thù ngươi và trên những kẻ ghét ngươi, những kẻ đã bắt bớ ngươi. Và ngươi sẽ lại vâng theo tiếng của CHÚA và làm theo mọi điều răn của Ngài mà Ta truyền cho ngươi ngày nay. CHÚA Đức Chúa Trời của ngươi sẽ khiến ngươi dư dật trong mọi công việc của tay ngươi, trong hoa trái của thân thể ngươi, trong sự gia tăng của gia súc ngươi, và trong sản vật của đất ngươi để được tốt lành. Vì CHÚA sẽ lại vui mừng vì ngươi để làm điều tốt lành như Ngài đã vui mừng vì tổ phụ ngươi, nếu ngươi vâng theo tiếng của CHÚA Đức Chúa Trời của ngươi, để giữ các điều răn và luật lệ của Ngài được chép trong Sách Luật Pháp này, và nếu ngươi trở về cùng CHÚA Đức Chúa Trời của ngươi hết lòng và hết linh hồn ngươi. —Phục Truyền Luật Lệ Ký 30:1-10” Những lời mang nặng ý nghĩa này chứa các tầng ý nghĩa chỉ có thể phân biệt được bởi những người sống trong “kỳ viên mãn”, bởi những người đã thực sự bước vào Giao Ước và Nước Đức Chúa Trời mà Môi-se tại đây đã nói cách huyền nhiệm. Để giải thích, có thể đưa ra ba điểm ngắn gọn, với nhiều điều hơn về chủ đề này trong các trang sắp tới. Thứ nhất, một sự đọc kỹ phân đoạn của chúng ta làm rõ rằng Môi-se không chỉ đơn giản nói về một sự trở về và phục hồi trong lịch sử, như sự kiện đã kinh nghiệm dưới thời Ê-xơ-ra và Nê-hê-mi. Vâng, điều đó một phần nằm trong tầm nhìn, nhưng chỉ ở tiền cảnh, và chỉ như một hình bóng của điều gì đó lớn hơn vô cùng. Thay vào đó, ông chủ yếu nói về một sự trở về thuộc linh và cánh chung; một sự trở về sẽ xảy ra, không phải qua sự di cư thuộc thể, nhưng qua sự công bố Phúc Âm, dẫn đến sự cắt bì của lòng con người, tình yêu đối với Đức Chúa Trời, và (cuối cùng) sự phục hồi đời đời trở lại Đất Hứa cánh chung — trời mới và đất mới. Nói cách khác, tại đây Môi-se đang thoáng thấy mọi thánh đồ — cả người Do Thái lẫn dân ngoại — bước vào Nước Đức Chúa Trời. Thứ hai, những lời này (và những lời khác giống như chúng trong Phục Truyền Luật Lệ Ký 32) là nguyên mẫu. Nghĩa là, chúng là hạt giống mà từ đó cây sồi vĩ đại của mọi OTKP sẽ lớn lên; chúng là nền tảng và khuôn khổ mà trên đó toàn bộ tòa nhà của OTKP sẽ được xây dựng. Tại đây, vào lúc bắt đầu sự cư ngụ của Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc trong đất, lời hứa thiên thượng còn sơ khai. Sau này — khi tội lỗi của họ nhấn chìm họ trong sự phán xét, khi những người trung tín kêu khóc xin sự an ủi, và khi thời gian phục hồi đến gần — nó sẽ trở nên công phu hơn. Nói cách khác, khi Lịch Sử Cứu Rỗi tiến triển, các tiên tri viết (dù trước lưu đày, trong lưu đày, hay sau lưu đày) sẽ thêm các chi tiết quan trọng: Sự phục hồi sắp đến sẽ liên quan đến một Đấng Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua Mê-si; một sự chuộc tội mà Ngài sẽ thực hiện cho dân Ngài; một Giao Ước Mới sẽ biến đổi lòng họ; một sự tuôn đổ của Đức Thánh Linh; sự tha thứ tội lỗi; sự lan rộng của sự cai trị công chính của Vua; và, cuối cùng, một sự sống lại của kẻ chết, sự phán xét cuối cùng trên các kẻ thù của “Y-sơ-ra-ên”, trời mới và đất mới, và sự sống đời đời với Đức Chúa Trời của vinh hiển. Như vậy, trong bài diễn văn từ biệt của mình, Môi-se trình bày mô-típ tối cao của OTKP: lưu đày và trở về. Và sự trở về mà ông và mọi tiên tri thời Cựu Ước cuối cùng đã nói đến là sự bước vào của Hội Thánh (tức là, “Y-sơ-ra-ên” cánh chung) vào Nước hai giai đoạn của Đấng Christ (Ê-sai 11:10-16, 56:6-8, 49:1-13, Giê-rê-mi 23:1-8, 30-31, Ê-xê-chi-ên 34, 36-37, Ô-sê 1:10-2:1). Điều này đưa chúng ta đến điểm cuối cùng của chúng ta, đó là sự lưu đày và sự trở về của Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc — giống như các sự kiện thời Cựu Ước khác mà chúng ta đã bàn luận — phong phú với ý nghĩa điển hình. Tân Ước giúp chúng ta thấy điều đó. Một mặt, sự trục xuất của Y-sơ-ra-ên khỏi Ca-na-an nói về một sự trục xuất lớn hơn vô cùng: sự trục xuất của toàn thể nhân loại khỏi Ê-đen qua tội lỗi của A-đam (Lu-ca 4:6, Rô-ma 5:12 trở đi, 8:18-25). Mặt khác, sự trở về của họ báo trước sự phục hồi của các thánh đồ trở lại Thiên Đàng, và trở lại với Đức Chúa Trời Đấng sẽ bước đi với chúng ta tại đó — tất cả vì sự công chính của Đấng Christ (Rô-ma 5:12 trở đi, Khải Huyền 2:7). Hay, để dùng một ẩn dụ Kinh Thánh hơi khác, sự phu tù của Y-sơ-ra-ên mô tả ách nô lệ (trước khi hoán cải) của các thánh đồ cho Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, trong khi sự trở về của Y-sơ-ra-ên mô tả sự bước vào đầy giải phóng của họ vào Nước Đức Chúa Trời (Lu-ca 4:18, Rô-ma 8:18-25, Ga-la-ti 5:1, Cô-lô-se 1:13). Dù chính Môi-se không hiểu mọi điều này, ông — và các tiên tri theo sau ông — đã nói về chúng, với nhiều khao khát và tò mò, “trong một lẽ mầu nhiệm.”
Kết Luận
Trong cuộc khảo sát của chúng ta về lời hứa thời Cựu Ước về Nước Đức Chúa Trời, chúng ta đã bao quát rất nhiều lãnh địa: khoảng 4000 năm Lịch Sử Cứu Rỗi, và bốn sự quản trị riêng biệt của Giao Ước Vĩnh Cửu! Tôi biết đó là một thử thách; tôi hy vọng đó là một phước hạnh. Có lẽ trên hết, chúng ta đã học — hay học lại — cách đọc Cựu Ước bằng con mắt Tân Ước. Nghĩa là, chúng ta đã học cách áp dụng NCH vào Kinh Thánh Cựu Ước; để tìm kiếm Đấng Christ và các yếu tố khác nhau của Giao Ước Vĩnh Cửu trên mỗi trang của Luật Pháp, Các Sách Văn Thơ, và Các Tiên Tri. Dù hành trình của chúng ta qua Thời Kỳ của Lời Hứa và Sự Chuẩn Bị là ngắn gọn, hy vọng nó đủ dài để bạn cảm thấy Chìa Khóa vàng của Giao Ước Vĩnh Cửu đang xoay mạnh mẽ trong tay bạn, mở Cựu Ước ra như chưa từng có trước đây, và bày tỏ các kho báu của Đấng Christ sâu bên trong. Ngoài điều này, chúng ta cũng đã có được một số công cụ quan trọng để vật lộn với câu hỏi cánh chung gây bối rối nhất trong mọi câu hỏi: bản chất và các giai đoạn của Nước Đức Chúa Trời. Liên quan đến điều trước, chúng ta đã thấy rằng trong cả bốn sự quản trị của Giao Ước Vĩnh Cửu, Đức Chúa Trời vui lòng dùng các sự kiện và định chế phong phú điển hình để mô tả điều mà chính Chúa Giê-xu đã xác định là bản chất của Nước Đức Chúa Trời: sự giải cứu khỏi mọi kẻ thù của Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, và sự phục hồi trở lại mọi bạn hữu thuộc linh và thuộc thể dưới sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời, tất cả qua Thân Vị thiên thượng và Công Việc cứu chuộc của Đấng Christ. Liên quan đến điều sau, chúng ta đã thấy rằng trong các sự quản trị khác nhau thời Cựu Ước của Giao Ước, Đức Chúa Trời quả thật dường như liên tục mô tả Nước Đức Chúa Trời như đến trong hai giai đoạn đơn giản. Dù chúng ta nghĩ về kinh nghiệm sống của A-đam, Nô-ê, Áp-ra-ham, hay Môi-se và Y-sơ-ra-ên, khuôn mẫu luôn luôn như cũ: Trước hết là một tiếng gọi (cứu chuộc), rồi một cuộc tạm trú (khó khăn), và cuối cùng là một sự bước vào (vinh hiển). Như chúng ta sắp thấy, khuôn mẫu này phù hợp hoàn hảo với sự dạy dỗ của Tân Ước về sự đến của Nước Đức Chúa Trời: Trước hết Đấng Christ đến để cứu chuộc dân Ngài bằng đời sống công chính và sự chết chuộc tội của Ngài; rồi, trong suốt dòng sự cai trị trên trời của Ngài, Ngài dẫn họ vào một cuộc hành hương qua đồng vắng của thế giới này, ngay cả khi Ngài tiếp tục thâu thập những người được chọn của Ngài qua sự rao giảng Phúc Âm của Hội Thánh; và cuối cùng Ngài trở lại trong vinh hiển để ban cho tất cả họ sự bước vào dồi dào vào Ê-đen cánh chung; vào một thế giới hoàn toàn mới đã được rửa sạch tội lỗi và điều ác; vào Đất Hứa thật và đời đời. Vậy thì, sau khi đã đi trở lại điểm khởi đầu — thực ra, trở lại một thời điểm trước điểm khởi đầu, khi Đức Chúa Trời hoạch định các mục đích và kế hoạch của Ngài cho vũ trụ — và sau đó đã đi qua toàn bộ Thời Kỳ của Lời Hứa và Sự Chuẩn Bị, cuối cùng chúng ta đã sẵn sàng tìm hiểu xem Tân Ước có thực sự dạy, như thần học Công giáo và Tin Lành cổ điển hầu như luôn luôn dạy, rằng Nước Đức Chúa Trời duy nhất bước vào lịch sử trong hai giai đoạn đơn giản, và chỉ hai mà thôi, hay không. Nếu chúng ta thấy rằng nó dạy như vậy, chúng ta đã về đến nhà an toàn. Vì lúc đó chúng ta cũng sẽ tìm thấy điều gì khác, và điều gì đó có giá trị không thể ước lượng: rằng Đấng Rao Truyền Nước Đức Chúa Trời đã đặt thêm nhiều chìa khóa nữa vào tay chúng ta; các chìa khóa cuối cùng giải quyết mọi câu hỏi của chúng ta về lời tiên tri về Nước Trời thời Cựu Ước, Thiên Niên Kỷ, và Sự Chung Kết; các chìa khóa vì vậy làm tan biến mọi sự nhầm lẫn và tranh cãi hiện đang xoáy quanh Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng!
Chương 9 Sự Đến của Nước Đức Chúa Trời
Trước đây trong hành trình của chúng ta, chúng ta đã nghe Đấng Rao Truyền Nước Đức Chúa Trời dạy về bản chất của Nước Đức Chúa Trời. Giờ đây, sau khi đã đào sâu câu trả lời của Ngài đến tận đáy Kinh Thánh, chúng ta đã sẵn sàng ngồi dưới chân Ngài một lần nữa và nghe Ngài nói về cấu trúc thời gian của Nước Đức Chúa Trời. Nghĩa là, chúng ta muốn học cách Chúa Giê-xu nhìn sự đến của Nước Đức Chúa Trời. Ngài có nghĩ Nước Đức Chúa Trời đang hiện diện trong chức vụ trên đất của Ngài, hay vẫn còn sắp đến? Và nếu vẫn còn sắp đến, Ngài có thấy nó đến theo từng giai đoạn không? Và nếu theo từng giai đoạn, bao nhiêu giai đoạn? Và nếu nhiều giai đoạn, các đặc điểm riêng biệt của mỗi giai đoạn là gì? Trên đường đi, chúng ta đã chạm đến các vấn đề này. Đặc biệt, tôi đã gợi ý rằng Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài hiểu Nước Đức Chúa Trời như đến trong hai giai đoạn đơn giản. Tuy nhiên, giờ đây chúng ta phải tìm hiểu xem điều này có đúng không. Và khi chúng ta bắt đầu cuộc điều tra của mình, tôi xin mời bạn chú ý hết mức có thể, vì trừ khi tôi rất sai lầm, câu hỏi về sự đến của Nước Đức Chúa Trời là quyết định cho một sự hiểu biết đúng đắn về cánh chung học vũ trụ theo Kinh Thánh như một toàn thể. Đó là câu hỏi duy nhất mà câu trả lời của nó sẽ mở tung các cánh cửa đến mọi lẽ thật cánh chung, và như vậy quyết định người chiến thắng trong Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng.
Các Lẽ Mầu Nhiệm của Nước Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:1 trở đi, Mác 4:1-34)
Chúng ta bắt đầu với điều mà tôi coi là khối lượng dạy dỗ cánh chung quan trọng nhất trong toàn bộ Tân Ước: bài giảng của Chúa Giê-xu về các lẽ mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời. Tầm quan trọng của nó thể hiện rõ từ một số đặc điểm chính. Thứ nhất, nó là một khối dạy dỗ mang tính giáo huấn: Tại đây Đấng Christ không chỉ đơn giản đề cập đến Nước Đức Chúa Trời, nhưng chỉ rõ dạy dỗ các ký lục Tân Ước của Ngài về chính bản chất và cấu trúc của nó. Thứ hai, nó là một khối dạy dỗ dài (khối dài thứ hai trong năm khối dài như vậy được tìm thấy trong sách Phúc Âm của Ma-thi-ơ). Thứ ba, nó là một khối dạy dỗ tập trung, hoàn toàn dành cho chủ đề Nước Đức Chúa Trời. Thứ tư, nó là một khối dạy dỗ nền tảng, rõ ràng đặt nền cho mọi mặc khải Tân Ước tiếp theo về Nước Đức Chúa Trời và Sự Chung Kết. Và cuối cùng, nó là một khối dạy dỗ của chính Chúa, tuôn ra từ môi của Đấng Christ nhập thể, và vì vậy đáng được chú ý đặc biệt. Tại đây vậy chúng ta cần lắng nghe chăm chú nếu chúng ta từng hy vọng đi đến một sự hiểu biết Tân Ước đúng đắn về Nước Đức Chúa Trời. Dù tôi ước chúng ta có thể dành trọn một chương cho các phân đoạn phong phú này, những giới hạn về thời gian và không gian ngăn cản điều đó. Tuy nhiên, chúng ta có thể đi đến trái tim của vấn đề bằng một cuộc khảo sát ngắn. Vì vậy, trong phần tiếp theo, tôi sẽ giới thiệu ngắn gọn sự dạy dỗ của Chúa Giê-xu, xem xét kỹ điều mà tôi tin là ẩn dụ quan trọng nhất duy nhất về Nước Đức Chúa Trời, đưa ra ý chính của mọi ẩn dụ còn lại, và rồi kết luận bằng cách tóm tắt các lẽ mầu nhiệm chính của Nước Đức Chúa Trời được vén mở tại đây. Trước khi lao vào, bạn có thể muốn đọc các phân đoạn này một lần nữa. Sau đó, xin hãy giữ Kinh Thánh của bạn mở, khi chúng ta cùng đào sâu vào các phân đoạn bổ ích này.
Các Lẽ Mầu Nhiệm và Các Ẩn Dụ (Ma-thi-ơ 13:1-17, Mác 4:10-12)
Sự chỉ dẫn của Chúa về các lẽ mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời bắt đầu với việc Ngài kể cho đoàn dân tụ họp một ẩn dụ, Ẩn Dụ về Người Gieo Giống (Ma-thi-ơ 4:1-9, Mác 4:1-9). Vì mọi người đều bối rối về ý nghĩa của nó, các môn đồ của Ngài sau đó đến với Ngài cách riêng tư, xin Ngài giải thích sự dạy dỗ, và cũng tại sao Ngài chọn khoác cho nó ngôn ngữ ẩn dụ. Sự đáp ứng của Ngài hẳn phải gây xúc động sâu sắc cho mọi Cơ Đốc nhân: “Các ngươi đã được ban cho để biết các lẽ mầu nhiệm của Nước Thiên Đàng; nhưng họ thì không được ban cho” (Ma-thi-ơ 13:11). Vì lời ngắn gọn này đặt nền cho mọi điều sắp đến, chúng ta nên dành thời gian với nó. Có thể đưa ra hai điểm chính. Thứ nhất, trong mùa dạy dỗ đặc biệt này về Nước Đức Chúa Trời, mục đích chính của Đấng Christ là dẫn các môn đồ của Ngài vào các “lẽ mầu nhiệm” của Nước Thiên Đàng. Như chúng ta đã thấy trước đây, trong suốt Tân Ước một lẽ mầu nhiệm được định nghĩa là “một bí mật được mở ra,” một lẽ thật thiên thượng trước đây bị giấu kín hay bị che phủ, nhưng giờ đây được đưa ra ánh sáng bởi mặc khải thiên thượng. Trường hợp tại đây cũng vậy. Như chính Ma-thi-ơ nhận xét, Chúa Giê-xu đã “…nói ra những điều đã được giấu kín từ khi sáng thế” (Ma-thi-ơ 13:34-35). Như vậy, liên quan đến lẽ thật về Nước Đức Chúa Trời, Chúa Giê-xu biết các môn đồ của Ngài đang ở trong bóng tối. Vâng, từ thời trẻ họ đã đọc và nghe về Nước Đức Chúa Trời trong Kinh Thánh của họ, nhưng họ vẫn chưa hiểu nó. Tại sao? Vì họ vẫn chưa nhận được một số lẽ thật đặc biệt về Nước Đức Chúa Trời; các lẽ thật sẽ giúp họ hiểu bản chất và cấu trúc của nó; các lẽ thật vào đúng kỳ sẽ ban quyền cho họ hét lên tin tốt lành của Nước Đức Chúa Trời từ các mái nhà (Mác 4:21-23). Nhưng giờ đây, Chúa Giê-xu phán, điều gì đó lớn lao đang xảy ra. Qua Con và Đấng Tiên Tri Mê-si của Ngài, Đức Chúa Cha, cuối cùng, đang nhân từ ban các lẽ thật quý báu này cho dân Ngài. Cho họ và chỉ họ mà thôi, Ngài đang vén mở các lẽ mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời. Hơn nữa, trong việc làm như vậy, Ngài cũng đang đặt vào tay họ một bộ chìa khóa, các chìa khóa sẽ mở ra và vén mở ý nghĩa thật của mọi lời tiên tri về Nước Trời thời Cựu Ước. Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ hai của chúng ta, đó là bộ chìa khóa quý báu này là một ân tứ của Đức Chúa Trời tể trị. Nói cách khác, vì các lý do khôn ngoan, Ngài vui lòng ban nó cho một số người và không ban cho những người khác. Chúng ta thấy điều này vào thời của Chúa Giê-xu, và chúng ta thấy điều này vào thời của chúng ta. Trong những ngày trong xác thịt của Chúa, Đức Chúa Trời vui lòng ban các lẽ thật về Nước Đức Chúa Trời của Ngài cho các môn đồ của Chúa Giê-xu, nhưng không ban cho “những kẻ ở ngoài,” cho đa số người Y-sơ-ra-ên (Mác 4:11). Đúng là, theo một nghĩa nào đó, Ngài đã ban nó cho những kẻ ở ngoài. Nhưng Ngài chỉ ban nó trong các ẩn dụ, và làm như vậy như một sự phán xét và một lời chứng chống lại họ, vì lòng họ chậm chạp, tai họ điếc, và mắt họ nhắm nghiền (Ma-thi-ơ 13:13-15, Mác 4:10-12). Tuy nhiên, trong trường hợp của các môn đồ — mọi người Đấng Christ đã chọn, mọi người đã đi theo Ngài, mọi người đã hạ mình để tìm kiếm lẽ thật từ môi Ngài — Ngài ban không chỉ các ẩn dụ, nhưng cũng ý nghĩa của chúng; một ý nghĩa họ hiểu một phần trước khi Ngài chịu khổ hình, nhưng chỉ hiểu đầy đủ sau khi Ngài được tôn cao (Mác 4:10-12). Quan trọng thay, ngày nay cũng rất giống vậy. Dù bộ Kinh Thánh Tân Ước giờ đây đã hoàn tất; dù chính sự giải thích của Đấng Christ về (nhiều) ẩn dụ được chứa đựng trong đó; và dù các tiên tri và sứ đồ thánh của Ngài đã liên tục chỉ dẫn thế giới về bản chất và cấu trúc thật của Nước Đức Chúa Trời… vẫn vậy, mọi người ở khắp mọi nơi vẫn ở trong bóng tối trừ khi và cho đến khi Đức Chúa Trời, bởi Thánh Linh Ngài, nhân từ ban cho họ hiểu các điều này. Chỉ như vậy bức màn che trên mắt họ mới được cất đi; chỉ như vậy bức màn che trên Cựu Ước mới được cất đi (2 Cô-rinh-tô 3: trở đi); và chỉ như vậy họ mới nhìn thấy lẽ thật cứu rỗi về Nước Thiên Đàng của Đức Chúa Trời và Vua Mê-si thiên thượng của Ngài (Giăng 3:3 trở đi). Chính vì lý do này mà Chúa chúng ta tuyên bố một phước hạnh lớn như vậy trên các môn đồ của Ngài, phán rằng: “Nhưng phước cho mắt các ngươi, vì chúng thấy; và tai các ngươi, vì chúng nghe. Vì Ta nói thật với các ngươi rằng nhiều tiên tri và người công chính đã mong muốn thấy điều các ngươi thấy, mà không thấy được, và nghe điều các ngươi nghe, mà không nghe được. —Ma-thi-ơ 13:16-17” Làm thế nào các môn đồ của Chúa Giê-xu trở nên các “ký lục” — các thầy dạy bậc thầy — của Nước Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:52)? Làm thế nào kể từ nay họ vượt qua chính các tiên tri thời Cựu Ước về sự khôn ngoan và hiểu biết về Nước Đức Chúa Trời? Làm thế nào họ có thể đem ra từ kho tàng của họ những điều cũ và mới, tự tin mở ra cả OTKP lẫn sự dạy dỗ Tân Ước về Nước Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:52)? Đó là vì Đức Chúa Trời nhân từ đã vui lòng mở mắt họ để thấy, và mở tai họ để nghe. Điều này khá thực tiễn cho mọi người tìm kiếm lẽ thật về Nước Đức Chúa Trời thời hiện đại. Nó có nghĩa là chúng ta cũng phải hạ mình trước Đức Chúa Trời tể trị, nài xin Ngài ban ánh sáng trên trời mà chỉ nhờ đó chúng ta mới có thể thấy và hiểu các lẽ mầu nhiệm lớn này (Lu-ca 24:45, Ê-phê-sô 1:15 trở đi). Hơn nữa, nếu và khi chúng ta nhận được ánh sáng này, chắc chắn chúng ta cũng phải nhiệt thành cảm ơn Ngài vì một ân tứ lớn như vậy; một ân tứ lẽ ra đã có thể không đến với chúng ta, nhưng đã đến, vì sự giàu có vượt trội của ân điển tể trị của Ngài (Ê-phê-sô 1:6-7, 2:7).
Ẩn Dụ về Lúa Mì và Cỏ Lùng (Ma-thi-ơ 13:24-30, 36-48)
Trong việc tìm kiếm các lẽ mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời, chúng ta quay trước hết đến Ẩn Dụ về Lúa Mì và Cỏ Lùng. Đó là một trong hai ẩn dụ mà Ma-thi-ơ và Mác cho chúng ta sự giải thích riêng tư của Chúa. Ẩn dụ còn lại, Ẩn Dụ về Người Gieo Giống và Các Loại Đất, phần lớn đề cập đến bản chất của Nước Đức Chúa Trời, đặc biệt trong giai đoạn thứ nhất của nó. Tuy nhiên, ẩn dụ này, đề cập không chỉ đến bản chất của nó, nhưng cũng đến cấu trúc của nó. Theo đó, Ma-thi-ơ dành nhiều sự chú ý cho ẩn dụ đặc biệt này hơn bất kỳ ẩn dụ nào khác. Và điều này là phù hợp. Vâng, nó chỉ là một sự dạy dỗ hạt giống, và vì vậy đòi hỏi một số triển khai. Nhưng nó cũng là một sự dạy dỗ đáng kinh ngạc về thực chất, cung cấp, như thể, chính bộ xương mà trên đó xác thịt của mọi cánh chung học Tân Ước sẽ lớn lên cho đến khi toàn thân đạt đến tầm vóc đầy đủ. Chính vì các lý do này mà tôi coi nó là ẩn dụ quan trọng nhất trong mọi ẩn dụ. Về ý nghĩa của nó, Chúa gần như tỉ mỉ trong việc mở ra biểu tượng liên quan, rõ ràng mong muốn các môn đồ của Ngài hiểu đầy đủ từng lời. Điều này khiến nó trở thành một thành trì rất cần thiết của sự rõ ràng cánh chung. Theo đó, ít cần thiết cho tôi bình luận dài dòng về điều Ngài đã nói rất tốt rồi. Tuy nhiên, tôi muốn bình luận về các hàm ý cánh chung phong phú của phân đoạn này bằng cách chỉ ra một số lẽ mầu nhiệm chính nó chứa đựng. 1. Nước Đức Chúa Trời duy nhất đến trong hai giai đoạn: Nước của Con, tiếp theo là Nước của Cha. Rằng chỉ có một Nước Đức Chúa Trời là rõ ràng từ câu 38, nơi Chúa Giê-xu nói về “các con trai của Nước.” Như trong câu 11, tại đây cũng vậy: mạo từ là có ý nghĩa, bày tỏ rằng cuối cùng chỉ có một Nước Đức Chúa Trời duy nhất. Vậy thì làm thế nào Đấng Christ có thể nói về hai nước: Nước của Con và Nước của Cha? Câu trả lời đơn giản: Hai giai đoạn của Nước duy nhất có chung một bản chất. Cả hai đều là các lĩnh vực của sự cứu chuộc. Cả hai đều là các lĩnh vực của sự giải cứu và phục hồi. Cả hai đều là các lĩnh vực trong đó Đức Chúa Trời đang cai trị trực tiếp trên các con cái đã được cứu chuộc của Ngài. Khi nghiên cứu của chúng ta tiến triển, chúng ta sẽ bàn luận cách hai lĩnh vực khác nhau. Tuy nhiên, tại đây, điểm quan trọng là về bản chất hai Nước chỉ đơn giản là các pha của Nước duy nhất. Điều này hàm ý, dĩ nhiên, rằng trong mọi điều thiết yếu, pha thứ hai của Nước cũng giống như pha thứ nhất. Dù cụm từ Nước của Con chỉ xuất hiện một lần trong Tân Ước (Cô-lô-se 1:13), ý tưởng này lan tỏa khắp nơi. Tại đây, nó xuất hiện trong câu 41, nơi Chúa Giê-xu nói rằng vào cuối thời đại Ngài, Con Người, sẽ sai các thiên sứ của Ngài thâu ra khỏi Nước của Ngài mọi điều gây vấp phạm. Trong các trang sắp tới, chúng ta sẽ có nhiều điều để nói về các đặc điểm của (giai đoạn này của) Nước. Nhưng ngay cả khi giới hạn mình trong ẩn dụ hiện tại, chúng ta học được nhiều điều: nó đang lớn lên (c. 30), nó là tạm thời (cc. 30, 40), và nó sẽ tồn tại cho đến cuối (thời đại ác hiện tại), khi các thần dân con người công chính của nó sẽ được giải cứu khỏi cơn thạnh nộ và khỏi “mọi điều gây vấp phạm” (cc. 41-43). Về Nước của Cha, Chúa Giê-xu tại đây chỉ nói đến nó thoáng qua. Tuy nhiên, ngay cả từ vài lời của Ngài, đã đủ rõ ràng rằng (giai đoạn này của) Nước đồng thời gian với Thời Đại Sắp Đến, và vì vậy là đời đời (c. 40). Hơn nữa, trong Nước này, Đức Chúa Cha rõ ràng có thẩm quyền tối cao trên các thần dân công chính của Con Ngài, những người giờ đây đã hoàn toàn được giải cứu khỏi điều ác, và hoàn toàn được phục hồi trở lại vinh hiển của Đức Chúa Trời, đến nỗi họ, giống như Ngài, chiếu sáng như chính mặt trời trong sức mạnh của nó (c. 43)! Quan trọng như lẽ mầu nhiệm này, nó thực ra không quá huyền nhiệm đối với các môn đồ. Sau khi đã vật lộn hàng thế kỷ với Kinh Thánh tiên tri, hầu hết người Do Thái vào thời của Chúa Giê-xu nghĩ Nước Đức Chúa Trời đến trong hai giai đoạn. Giai đoạn thứ nhất thường được gọi là “Những Ngày của Đấng Mê-si,” một giai đoạn không biết kéo dài bao lâu trong đó Đấng Mê-si của CHÚA sẽ dẫn Y-sơ-ra-ên đến chiến thắng quân sự trên kẻ thù của họ, sau đó dẫn đầu một sự phục hưng đức tin trên toàn thế giới nơi Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên. Giai đoạn thứ hai, sẽ được mở đầu bởi Ngày của CHÚA (tức là, Ngày Phán Xét trên muôn dân), được gọi là “Thời Đại (hay Thế Giới) Sắp Đến.” Đây là trạng thái cuối cùng, Nước Đức Chúa Trời trong hình thức đầy trọn và cuối cùng của nó. Sau này chúng ta sẽ bàn luận các ý tưởng này cách dài dòng. Hiện tại, tôi chỉ đơn giản nhấn mạnh rằng trong việc ban cho các môn đồ của Ngài các lẽ mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời, Chúa Giê-xu quả thật đã khẳng định một Nước Đức Chúa Trời hai giai đoạn. Tuy nhiên, như chúng ta sắp thấy, quan điểm của Ngài về bản chất của hai giai đoạn của nó hoàn toàn khác với quan điểm của những người Do Thái đương thời với Ngài! 2. Trong giai đoạn thứ nhất của Nước Đức Chúa Trời, Con Mê-si của Đức Chúa Trời cai trị từ thiên đàng, không phải từ đất. Đây không nghi ngờ gì là lẽ mầu nhiệm huyền nhiệm nhất trong các lẽ mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời! Dù Cựu Ước quả thật chứa một vài gợi ý về một sự cai trị Mê-si trên trời, ngôn ngữ tượng hình và điển hình của OTKP đã làm dấy lên, cách tự nhiên, kỳ vọng về một sự cai trị Mê-si trên đất tập trung tại Giê-ru-sa-lem và Si-ôn thuộc thể. Thực ra, kỳ vọng này mạnh mẽ đến nỗi, và lẽ mầu nhiệm mà Chúa Giê-xu tại đây bắt đầu bày tỏ không thể xuyên thấu đến nỗi, các môn đồ vẫn đang kỳ vọng một nước trên đất ngay cả sau khi Chúa của họ sống lại (Công Vụ 1:6)! Vậy thì, mãi cho đến khi Thánh Linh đến, Đấng Giáo Sư trên trời mới hoàn toàn mở tâm trí họ để thấy lẽ thật về sự cai trị hoàn toàn thuộc linh của Đấng mà Đức Chúa Cha đã ban cho mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất (Giăng 16:13, Công Vụ 2:22-36)! Trong ẩn dụ của chúng ta, sự mặc khải của Đấng Christ về sự cai trị trên trời sắp đến của Ngài chỉ được ban trong hình thức hạt giống. Thực ra, sẽ khó cho chúng ta (chưa nói đến các môn đồ) nhận ra nó, nếu không có vô số phân đoạn Tân Ước khác bổ sung và soi sáng nó, nhiều trong số đó chúng ta sẽ bàn luận dưới đây. Tuy nhiên, với lợi ích của cái nhìn ngược Tân Ước, chúng ta có thể thấy nó tại đây đủ rõ ràng. Cái nhìn thoáng đầu tiên của chúng ta về một sự cai trị rõ ràng trên trời đến trong sự kiện rằng Chúa Giê-xu tại đây gọi nước của Ngài là nước của Con Người (c. 41). Danh hiệu này được thiết kế để nhắc các môn đồ về nhân vật Mê-si trong Đa-ni-ên 7:13-15. Như một cái nhìn kỹ vào phân đoạn đó sẽ cho thấy, Nhân Vật được ca ngợi tại đó rõ ràng là một đấng trên trời, được đưa trên các đám mây vinh hiển vào sự hiện diện trên trời của Đấng Thượng Cổ, sau đó, trên trời, Ngài nhận từ Đức Chúa Trời quyền cai trị, vinh hiển, và một Nước phổ quát. Chẳng bao lâu, chính Chúa Giê-xu sẽ làm ứng nghiệm lời tiên tri này (Công Vụ 2:29-36). Vì vậy, trong ngôn ngữ thừa nhận là mờ tối, Ngài bắt đầu tại đây chuẩn bị các môn đồ của Ngài để hiểu sự cai trị trên trời sắp tới của chính Ngài. Trường hợp cho lẽ thật này được củng cố nhiều khi chúng ta đọc trong c. 41 rằng vào cuối thời đại Con Người sẽ sai các thiên sứ của Ngài để thực hiện một sự phân tách cuối cùng của lúa mì và cỏ lùng (c.30). Chỉ riêng trong các sách Phúc Âm đã có khá nhiều phân đoạn làm minh nhiên điều vẫn còn hàm ẩn tại đây: Vào cuối thời đại, Đấng Christ đã được vinh hiển sẽ giáng xuống từ thiên đàng cùng với mọi thiên sứ thánh của Ngài để hoàn thành Sự Phán Xét cuối cùng của mọi hữu thể có tri giác (Ma-thi-ơ 24:29-31, 25:31, 26:64; Mác 8:38, 14:62). Và với lẽ thật trang trọng này, các thư tín và sách Khải Huyền đồng ý (1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:13, 4:16, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7, Giu-đe 1:14, Khải Huyền 19:11-16). Sẽ khó mà nhấn mạnh quá mức tầm quan trọng của lẽ mầu nhiệm đặc biệt này. Dưới hình thức này hay hình thức khác, sự cai trị trên trời của Đấng Mê-si lan tỏa toàn bộ Tân Ước. Mọi ẩn dụ khác đều giả định trước và triển khai nó. Nhiều phân đoạn Phúc Âm đề cập và soi sáng nó. Nó lần đầu tiên được rao giảng và được ca ngợi trong sách Công Vụ.
Toàn bộ các khối thư tín đào sâu vào các chiều sâu ẩn giấu của nó. Sách Khải Huyền được cấu trúc xoay quanh nó. Hơn nữa, sau khi cuối cùng đã chấp nhận nó, các tác giả Tân Ước thấy nó cũng được nói đến trong Cựu Ước! Tại sao sự cai trị trên trời của Đấng Christ lại nổi bật lớn như vậy trong mặc khải Kinh Thánh? Chúng ta đã học câu trả lời trong cuộc thảo luận trước đây của chúng ta về Giao Ước Vĩnh Cửu: Nó nổi bật lớn như vậy vì nó rất không thể tách rời khỏi mục đích và kế hoạch đời đời của Đức Chúa Trời. Ví dụ, hãy nghĩ về mục đích đời đời của Đức Chúa Trời để tôn vinh Con Ngài. Cách nào tốt hơn để hoàn thành điều này hơn là khiến Ngài trở nên Đấng Cứu Chuộc của một thế giới hoàn toàn mới, khiến Ngài sống lại từ kẻ chết, đem Ngài lên thiên đàng, đặt Ngài ngồi bên hữu của chính Ngài, và rồi đặt toàn bộ vũ trụ dưới thẩm quyền và sự kiểm soát của Ngài, qua đó khiến Ngài trở nên Vua Tối Cao của trời và đất? Hay một lần nữa, hãy nghĩ về kế hoạch đời đời của Đức Chúa Trời: sự quy tụ muôn vật trong Đấng Christ, qua đó Ngài muốn đạt được mục đích đời đời của Ngài. Cách nào tốt hơn để hoàn thành điều này hơn là đặt Đức Thánh Linh dưới thẩm quyền của Đấng Christ, để chính Đấng Christ, bởi Thánh Linh, và qua sự rao giảng của Hội Thánh, có thể áp dụng sự cứu chuộc mà Ngài đã hoàn thành trong những ngày hạ mình của Ngài; có thể thâu thập dân được chọn của Đức Chúa Trời dưới cánh Ngài, dưới quyền làm đầu thuộc linh của Ngài; và có thể yêu thương chuẩn bị họ cho Ngày Ngài trở lại, khi cuối cùng Ngài sẽ đặt muôn vật phục dưới chính Ngài, qua đó tạo nên một nhân loại mới, trời mới, và đất mới — tất cả vì niềm vui và vinh hiển của Đức Chúa Cha (Ê-phê-sô 1:10, Phi-líp 2:11)! Vâng, giáo lý về sự cai trị trung bảo trên trời của Đấng Christ là quan trọng, quan trọng đến nỗi nó phải được xếp hạng là một trong hai hay ba chìa khóa chính cho mọi thần học Kinh Thánh. Bỏ qua nó là tự sát về cánh chung học. Hiểu nó ở chiều sâu của nó là giải quyết một lần đủ cả Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng. 3. Trong những ngày của sự cai trị trên trời của Đấng Mê-si, thế giới sẽ là một chiến trường mà trên đó hai vua đối lập, và hai vương quốc đối lập, tranh giành linh hồn của loài người. Trong việc giải thích ẩn dụ này, Chúa Giê-xu nói về hai vương quốc đối lập cư ngụ bên cạnh nhau trong thế giới. Hình ảnh như vậy sẽ không quá ngạc nhiên đối với các môn đồ. Sau tất cả, chẳng phải Áp-ra-ham, Y-sác, Gia-cốp, Y-sơ-ra-ên và mọi vua của nàng đã cư ngụ trong Đất Hứa, bị bao quanh bởi các kẻ thù thù nghịch trong hàng thế kỷ liên tục sao? Và ngay cả bây giờ, chẳng phải Y-sơ-ra-ên đang bị chiếm đóng và áp bức bởi các quan tổng đốc và đồn trú La Mã, những người mà hầu hết người Do Thái coi là các công cụ sẵn lòng (dù không nghi ngờ) của “kẻ ác” sao? Chắc chắn vậy thì không có lẽ mầu nhiệm lớn nào tại đây! Nhưng quả thật có. Vì trong việc phán như Ngài đã phán, Chúa Giê-xu nghĩ đến điều gì đó hoàn toàn khác; điều gì đó vượt quá trí tưởng tượng hoang dã nhất của các môn đồ của Ngài; điều gì đó sâu sắc, tối hậu, và thuộc linh; điều gì đó mà chiến tranh thuộc thể trong xác thịt của Y-sơ-ra-ên chỉ là một hình bóng và bóng hình. Điều Ngài nghĩ đến — và điều Ngài tại đây vén mở trong hình thức hạt giống — không gì khác hơn là một mô hình vũ trụ học hoàn toàn mới; một cách hoàn toàn mới cho dân (Tân Ước) của Đức Chúa Trời nhìn vào kinh nghiệm của họ trên đất; và một cách tư duy hoàn toàn mới về các hệ quả trên đất của sự cai trị trên trời của Ngài. Mô hình mới này là lẽ mầu nhiệm thứ ba của Nước Đức Chúa Trời, vừa được trích dẫn ở trên: Từ Lễ Ngũ Tuần cho đến Sự Quang Lâm, thế giới sẽ là một chiến trường mà trên đó hai vua đối lập (Đấng Christ và Sa-tan), và hai vương quốc đối lập (cõi của thế gian và cõi của Hội Thánh) chiến đấu ác liệt vì linh hồn của loài người. Trong chương 6, chúng ta đã bàn luận các lẽ thật Tân Ước trung tâm này khá dài dòng. Trong hình thức hạt giống, tất cả chúng đều xuất hiện trong ẩn dụ này. Tại đây, Chúa Giê-xu đang phán rằng Con Người đã được tôn cao chẳng bao lâu sẽ tuôn đổ Đức Thánh Linh, sai Hội Thánh của Ngài vào thế giới để rao giảng Phúc Âm, và bắt đầu đem những người được chọn của Ngài đến đức tin, qua đó trồng họ trong cánh đồng của thế giới như một vụ mùa lúa mì đang lớn lên (cc. 25, 37-38). Trong khi đó, kẻ ác — ma quỷ và Sa-tan — sẽ liên tục dùng các tôn giáo giả, triết học, và hệ tư tưởng để thu được một lượng người đi theo của riêng nó, qua đó trồng họ trong cánh đồng của thế giới như một vụ mùa cỏ lùng (cc. 39-39). Dù khó phân biệt về mặt thuộc thể, hai hạt giống này có bản chất hoàn toàn khác nhau và trái ngược nhau. Nhưng Đấng Christ khoan dung không phán xét cỏ lùng; thực ra, trong một mùa, Ngài rất mong muốn hai cõi tương tác với nhau. Đặc biệt, Ngài mong muốn vụ mùa lúa mì đang lớn lên tiếp tục mang Phúc Âm đến cho cỏ lùng, để chính Ngài — từ thiên đàng và bởi Thánh Linh Ngài — có thể đặt cỏ lùng vào sự thử thách; có thể bước vào cánh đồng của Kẻ Mạnh và cướp lấy của cải của nó (Ma-thi-ơ 12:29); có thể ban cho cỏ lùng một bản tính lúa mì mới (Ma-thi-ơ 7:15-20, 2 Cô-rinh-tô 5:17); và có thể chuyển chúng từ Lãnh Địa của Sự Tối Tăm vào Nước của ánh sáng và tình yêu của chính Ngài (Cô-lô-se 1:13). Nói cách khác, để có vụ mùa lớn nhất có thể, Vua Tối Cao của Thiên Đàng đã định một Thời Kỳ Công Bố và Thử Thách dài, trong đó hai vụ mùa (cõi) sẽ cùng tồn tại, lớn lên, và tương tác. Tuy nhiên, vào cuối thời đại quả thật sẽ có một mùa gặt: Đấng Christ sẽ trở lại để phân tách lúa mì khỏi cỏ lùng, và để biến đổi toàn bộ thế giới thành Nước vinh hiển của Đức Chúa Trời. Lúc đó một Thời Kỳ Phần Thưởng và Sự Báo Trả đời đời sẽ bắt đầu, trong đó người công chính sẽ chiếu sáng như mặt trời trong Nước của Cha (cc. 40-43). 4. Hai giai đoạn của Nước Đức Chúa Trời được phân tách bởi một Sự Chung Kết duy nhất tại Sự Quang Lâm của Đấng Christ. Cùng với toàn thể Y-sơ-ra-ên, các môn đồ đi theo các tiên tri thời Cựu Ước trong việc trông đợi Ngày của CHÚA; Ngày khi Giê-hô-va, Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên, sẽ cách siêu nhiên bước vào lịch sử, phán xét các dân tộc, và mở đầu Thời Đại Sắp Đến (Ê-sai 2, 13, Giô-ên 2, Sô-phô-ni 1, Ma-la-chi 4). Trong ẩn dụ của chúng ta, Chúa Giê-xu xác nhận kỳ vọng này, nhưng cũng bổ sung nó bằng ít nhất ba lẽ mầu nhiệm mới; ba mặc khải tươi mới về tính chất thật của Sự Chung Kết và Thời Đại Sắp Đến. Thứ nhất, chúng ta học tại đây rằng Ngày của CHÚA thực ra là Ngày của Con Người; Ngày của Chúa Giê-xu Christ (1 Cô-rinh-tô 5:5, 2 Cô-rinh-tô 1:14, Phi-líp 1:10, 16, 2 Phi-e-rơ 3:10). Nói cách khác, Chúa Giê-xu tại đây đặt nền tảng cho một trong những “lẽ mầu nhiệm” lớn của cánh chung học Tân Ước: đó là, Đức Chúa Cha vui lòng chỉ định Con Mê-si của Ngài làm Tác Nhân của mọi hành động và sự kiện cánh chung lớn sẽ đưa Lịch Sử Cứu Rỗi đến chỗ kết thúc vinh hiển, tôn cao Đấng Christ của nó. Ví dụ, tại đây trong cc. 41-42 chúng ta học được rằng chính Đấng Christ sẽ thực thi sự phán xét cuối cùng trên mọi người và thiên sứ; và thực ra chính Ngài sẽ cất bỏ sự rủa sả khỏi mọi thiên nhiên, qua đó ném ra khỏi Nước của Ngài mọi điều gây vấp phạm (Phi-líp 3:20-21). Như chúng ta sẽ thấy sau này, các phân đoạn Tân Ước khác triển khai bức tranh này, mô tả Đấng Christ là Tác Nhân thần-nhân của sự sống lại, sự biến đổi của các thánh đồ đang sống, và nhiều điều hơn nữa. Thứ hai, chúng ta thấy tại đây rằng Ngày của CHÚA sẽ xảy ra tại Sự Quang Lâm của Vua Tối Cao của Thiên Đàng; vào lúc kết thúc sự cai trị trên trời của Ngài, khi Ngài giáng xuống từ thiên đàng trong quyền năng và vinh hiển lớn để làm chung kết Lịch Sử Cứu Rỗi. Vâng, trong phân đoạn hiện tại của chúng ta chỉ có một gợi ý về lẽ mầu nhiệm này. Nhưng như chúng ta vừa thấy, nhiều phân đoạn Tân Ước khác xác nhận chính kịch bản này. Cuối cùng, phân đoạn của chúng ta vén mở một lẽ thật quý báu về Ba Ngôi, đó là, Thời Đại Sắp Đến, thực ra, là Nước của Cha. Trong suốt giai đoạn thứ nhất của Nước Đức Chúa Trời, Đức Chúa Cha tôn cao và tôn vinh tối cao Con. Rồi — trong giai đoạn thứ hai, cuối cùng, và đời đời của Nước Đức Chúa Trời — đến lượt Con tôn vinh tối cao Cha. Sau này chúng ta sẽ đi sâu vào chủ đề này hơn. Tại đây chỉ cần kết luận bằng cách nói rằng trong tâm trí của Chúa Giê-xu, lẽ mầu nhiệm Tân Ước về Đức Chúa Trời Ba Ngôi Thánh rõ ràng nằm rất gần trái tim của cánh chung học Tân Ước!
Ý Chính của Các Ẩn Dụ Khác về Nước Đức Chúa Trời
Để nắm bắt đầy đủ ý nghĩa của Ẩn Dụ về Lúa Mì và Cỏ Lùng là, tôi tin, nhận được một chìa khóa quý báu cho mọi ẩn dụ còn lại. Vì vậy, chúng ta hãy cầm chìa khóa đó trong tay và xem xét, rất ngắn gọn, các ẩn dụ khác về Nước Đức Chúa Trời. Mục tiêu của tôi tại đây đơn giản là đưa ra ý chính của từng ẩn dụ. Hy vọng, vài nhận xét này sẽ thúc đẩy bạn suy ngẫm thêm về các viên ngọc cánh chung quý báu này. Ẩn Dụ về Người Gieo Giống xuất hiện trong cả ba sách Phúc Âm nhất lãm, một dấu hiệu của tầm quan trọng lớn của nó (Ma-thi-ơ 13:1-9, 18-23; Mác 4:1-9, 13-20, Lu-ca 8:4-15). Thực ra, chính Chúa Giê-xu xác định nó là quan trọng cho một sự hiểu biết đúng đắn về mọi ẩn dụ khác (Mác 4:13). Lẽ mầu nhiệm lớn được vén mở tại đây, và được triển khai trong phần còn lại, là tính chất rõ ràng thuộc linh của giai đoạn thứ nhất của Nước Đức Chúa Trời. Trong những ngày của sự cai trị trên trời của Đấng Christ, Nước Đức Chúa Trời sẽ không đến bằng sự quan sát (Lu-ca 17:20). Thay vào đó, nó sẽ hoàn toàn thuộc linh, hoàn toàn vô hình, và vì vậy được bước vào cách thuộc linh và vô hình. Điều này sẽ xảy ra như thế nào? Như chúng ta đã thấy, nó xảy ra bằng cách nghe với đức tin. Đấng Christ, Đấng Gieo Giống trên trời, sẽ sai Hội Thánh được Thánh Linh dẫn dắt của Ngài vào thế giới để gieo hạt giống của Lời Đức Chúa Trời, Phúc Âm. Sa-tan, kẻ ác, sẽ chống lại các nỗ lực của nàng, đôi khi thành công (Ma-thi-ơ 3:15). Tuy nhiên, một số hạt giống sẽ rơi trên đất tốt: tấm lòng cao quý của những người được chọn của Đức Chúa Trời, những người, giữa nhiều hoạn nạn, sẽ sinh ra hoa trái thuộc linh tốt với sự kiên trì. Ẩn dụ này phong phú với sự chỉ dẫn, cảnh báo, và khích lệ. Nó dạy Hội Thánh lữ hành của Đấng Christ về tính trung tâm và không thể thiếu của “sự ngu dại của việc rao giảng” cho sự tiến triển của Nước của Ngài. Nó chuẩn bị họ cho sự kiện khó khăn rằng không phải mọi người nghe Phúc Âm đều sẽ tin hay kiên trì. Nhưng nó cũng bảo đảm với họ rằng một số người chắc chắn sẽ tin (Giăng 17:17, Cô-lô-se 1:3-6, 1 Phi-e-rơ 1:23). Theo cách tương tự, Ẩn Dụ về Hạt Cải bảo đảm với các thánh đồ về sự lớn lên không thể sai lầm, trên toàn thế giới của cõi trên đất của Vua Tối Cao, là Hội Thánh. Vâng, nó bắt đầu rất nhỏ, với thân thể của một người thợ mộc duy nhất từ Na-xa-rét được trồng, như hạt giống, vào chiều sâu của đất. Nhưng cuối cùng nó sẽ nảy mầm và lớn lên đến kích thước khổng lồ, vươn các cành của nó lên trên và ra ngoài đến muôn dân, cung cấp nơi trú ẩn và nghỉ ngơi thuộc linh cho vô số đoàn người khắp thế giới (Khải Huyền 5:9). Như vậy, trong hình ảnh ẩn dụ rút ra từ lời tiên tri thời Cựu Ước, Chúa một lần nữa khẳng định, “Ta sẽ xây dựng Hội Thánh của Ta” (Ê-xê-chi-ên 17:22-24, Ma-thi-ơ 16:18, Giăng 10:16)! Thông điệp rất giống vậy được truyền đạt trong Ẩn Dụ về Men. Giống như men lan ra qua một cục bột, sự cai trị thuộc linh của Đấng Christ sẽ cách không thể sai lầm len lỏi qua khắp đất cho đến khi nó thấm nhuần toàn bộ thế giới (Ma-thi-ơ 13:33). Tuy nhiên, tại đây, chúng ta gặp một sắc thái nữa: Không chỉ Nước Đức Chúa Trời lan ra cách không thể sai lầm, nhưng cũng, giống như cách hoạt động của men, cách bí mật và huyền nhiệm. Về điểm này, Ẩn Dụ về Men hầu như đồng nhất với Ẩn Dụ về Hạt Giống Lớn Lên, được tìm thấy trong sách Phúc Âm của Mác (Mác 4:26-29). Trong cả hai ẩn dụ, Đấng Christ đang nhấn mạnh rằng, bất chấp các lao động cần thiết của con người, cộng đồng toàn cầu của các tín hữu trung tín của Ngài không phải là một sự tạo dựng của con người, nhưng của Thánh Linh của Lẽ Thật, Đấng mà thế gian không thể nhận được vì nó không thấy Ngài cũng không biết Ngài (Giăng 14:17). Các thánh đồ phải lấy sự an ủi và can đảm từ điều này, trung tín gieo hạt giống của Lời, rồi tin cậy Thánh Linh tể trị làm công việc bí mật, huyền nhiệm, và không thể sai lầm của Ngài trong lòng con người cho đến Ngày Gặt đã định (Mác 4:29). Các ẩn dụ về Kho Báu Ẩn Giấu (Ma-thi-ơ 13:44) và Viên Ngọc Trai Giá Trị Lớn (45-46) đều được thiết kế để truyền đạt giá trị vô cùng lớn của Nước Đức Chúa Trời cho những người tìm thấy nó; một giá trị sẽ cách tự nhiên được phản chiếu trong sự sẵn lòng của họ “bán hết mọi sự” — thực hiện mọi hy sinh trên đất cần thiết — để nhận được và giữ lại nó. Cũng lưu ý, đặc biệt từ Ẩn Dụ về Kho Báu Ẩn Giấu, cách Đấng Christ một lần nữa mô tả Nước Mê-si của Ngài như vô hình; như bị giấu trong đất, hay cất đi như một cuốn sách quý hiếm trong các quầy hàng của khu chợ lớn của các ý tưởng là hệ thống thế giới. Rõ ràng, Nước Mê-si này không liên quan gì đến núi, thành, đền thờ, thầy tế lễ, của lễ hy sinh, hay bất kỳ định chế nào khác của Luật Pháp Môi-se. Thay vào đó, nó là một cõi vô hình của sự giải cứu và phục hồi thuộc linh; một cõi thậm chí không xuất hiện trên màn hình radar của hệ thống thế giới; nhưng là một cõi được mọi người, qua ân điển tể trị của Đức Chúa Trời, đã nghe, thấy, và bước vào, trân quý và yêu mến sâu sắc. Cuối cùng, chúng ta có Ẩn Dụ về Lưới Đánh Cá. Ẩn dụ này chỉ xuất hiện trong sách Phúc Âm của Ma-thi-ơ, nơi, cách phù hợp, nó đưa bài giảng của Chúa Giê-xu về các lẽ mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời đến chỗ kết thúc (Ma-thi-ơ 13:47-50). Đó là một trong ba ẩn dụ mô tả Sự Phán Xét Cuối Cùng như một sự phân tách dứt khoát, dù của lúa mì và cỏ lùng (13:30), chiên và dê (25:31-46), hay cá tốt và cá xấu (13:49). Tại đây một lần nữa Đấng Christ nói về các thiên sứ thánh. Tuy nhiên, lần này, chúng ta nhận được thêm lẽ thật về sứ mệnh của họ trong Ngày đó. Thứ nhất, họ sẽ thâu vào cả cá tốt lẫn cá xấu; rồi họ sẽ thâu ra (nghĩa đen là ném đi) cá xấu. Sau này chúng ta sẽ xem xét một số phân đoạn Tân Ước khác làm sáng tỏ thêm về một sự “cất lên” cánh chung này của người được cứu và người bị hư mất. Tuy nhiên, tại đây, tôi xin kết luận bằng cách quan sát một lần nữa rằng Đấng Christ rõ ràng dự liệu một Sự Chung Kết duy nhất. Vào cuối thời đại Ngài sẽ đến một lần nữa lần cuối cùng (13:41). Ngài sẽ sai các thiên sứ của Ngài tụ họp mọi người và mọi thiên sứ trước mặt Ngài (Ma-thi-ơ 25:31-32, 2 Cô-rinh-tô 5:10). Ngài sẽ đuổi kẻ ác vào địa ngục (13:42, 50). Và rồi, trong một Thời Đại Sắp Đến mới vinh hiển, Ngài sẽ khiến người công chính chiếu sáng đời đời trong Nước đời đời của Cha họ (13:43).
Tóm Tắt Các Lẽ Mầu Nhiệm của Nước Đức Chúa Trời
Chúng ta đang tìm kiếm quan điểm của Chúa Giê-xu về sự đến của Nước Đức Chúa Trời: cách nó bước vào và triển khai trong Lịch Sử Cứu Rỗi. Điểm khởi đầu của chúng ta là Bài Giảng của Ngài về Các Lẽ Mầu Nhiệm của Nước Đức Chúa Trời. Dù được khoác trong ngôn ngữ ẩn dụ, nó phong phú kỳ diệu. Thực ra, với một chút hỗ trợ từ các phân đoạn Tân Ước sau này, chúng ta thấy rằng nó thực sự chứa toàn bộ cánh chung học vũ trụ của Đấng Christ; rằng trong hình thức hạt giống nó thực sự vén mở mọi lẽ mầu nhiệm thiết yếu về bản chất và cấu trúc thời gian (hay sự đến) của Nước Đức Chúa Trời. Chúng ta hãy tóm tắt các phát hiện của chúng ta cho đến nay. Hoa trái của hành động cứu chuộc đang tiếp diễn của Đức Chúa Trời trong lịch sử, Nước Đức Chúa Trời về bản chất là một lĩnh vực thuộc linh của sự giải cứu và phục hồi thiên thượng, một lĩnh vực trong đó các con trai ác của Sa-tan đã được biến đổi cách siêu nhiên thành các con trai thánh và công chính của Đức Chúa Trời. Nước duy nhất này đến trong hai giai đoạn, được phân tách bởi một Sự Chung Kết duy nhất tại Sự Quang Lâm của Đấng Christ vào cuối thời đại ác hiện tại. Giai đoạn thứ nhất được gọi là Nước của Con. Trong thời gian này, Con Mê-si của Đức Chúa Trời cai trị từ thiên đàng, bởi Thánh Linh, trên các thần dân trên đất của Ngài. Sự cai trị nhân từ của Ngài là thuộc linh, vô hình, cứu chuộc, có giá trị vô hạn, và đáng mọi sự hy sinh bản thân. Giữa xung đột triền miên với vương quốc của kẻ ác, nó tiến triển cách thuộc linh và vô hình bởi “sự ngu dại của thông điệp được rao giảng.” Vì lý do này, tội nhân bước vào nó cách thuộc linh và vô hình bằng cách nghe thông điệp Phúc Âm với đức tin. Khi cuối cùng Nước của Con đã thấm nhuần toàn bộ đất — khi Phúc Âm đã đến được muôn dân, và một dân tin kính đã được thâu thập ra khỏi họ — sự cuối cùng sẽ đến. Vua Tối Cao của Thiên Đàng sẽ giáng xuống đất trong quyền năng và vinh hiển lớn để khiến kẻ chết sống lại, biến đổi kẻ sống, phán xét thế giới trong sự công chính, sai kẻ ác vào địa ngục, và khiến người công chính chiếu sáng như mặt trời trong Nước của Cha họ. Nước của Cha là giai đoạn thứ hai, cuối cùng, và đời đời của Nước Đức Chúa Trời. Tại đây sự cai trị cứu chuộc nhân từ của Đức Chúa Trời cũng mở rộng đến mặt thuộc thể của sự sáng tạo. Tại đây muôn vật — cả thuộc linh lẫn thuộc thể — trở nên hoàn toàn trọn vẹn. Tại đây, muôn vật đời đời được đầy dẫy vinh hiển của Đức Chúa Trời.
Các Phân Đoạn Xác Nhận Quan Trọng
Trong hành trình của chúng ta cho đến nay, tôi đã liên tục nói rằng rất nhiều phân đoạn Tân Ước xác nhận quan điểm về Nước Đức Chúa Trời được vén mở trong Bài Giảng của Chúa về Các Lẽ Mầu Nhiệm của Nước Đức Chúa Trời. Chúng ta đã chạm đến một vài phân đoạn rồi. Giờ đây chúng ta phải xem xét kỹ hơn một số phân đoạn chọn lọc nhất. Chiến lược của tôi tại đây sẽ là trích dẫn (nhưng không sao chép lại) phân đoạn, và rồi đưa ra một số quan sát ngắn gọn. Xin nhớ rằng các nhận xét của tôi sẽ giới hạn trong chủ đề đang bàn: sự đến, hay cấu trúc thời gian, của Nước Đức Chúa Trời. Mục tiêu của tôi đơn giản là chỉ ra rằng trong suốt Tân Ước Đấng Christ và các sứ đồ hình dung Nước Đức Chúa Trời như đến trong hai giai đoạn mà thôi, với Nước thuộc linh của Con được phân tách khỏi Nước thuộc linh và thuộc thể của Cha bởi một Sự Chung Kết duy nhất vào cuối thời đại ác hiện tại. Với điều này trong tâm trí, chúng ta hãy bắt đầu.
Ẩn Dụ về Các Ta-lâng (Lu-ca 19:11-27; so sánh Ma-thi-ơ 25:14-30)
Chúa đã phán ẩn dụ này cho các môn đồ của Ngài trong sự dự liệu về sự ra đi sắp xảy ra của Ngài lên thiên đàng. Mục tiêu của Ngài là bảo đảm sự trung tín của họ trong chức vụ Phúc Âm trong toàn bộ giai đoạn vắng mặt thuộc thể sắp tới của Ngài. Trong phiên bản của Lu-ca, chúng ta đọc như sau: “Ngài phán một ẩn dụ khác, vì Ngài ở gần Giê-ru-sa-lem, và vì họ nghĩ Nước Đức Chúa Trời sẽ xuất hiện ngay lập tức. Vì vậy Ngài phán, ‘Một người quý tộc đi vào một xứ xa để nhận cho mình một Vương Quốc và trở về.’ —Lu-ca 19:12” Những lời mở đầu này cung cấp một khuôn khổ cánh chung cho tư duy của các môn đồ, một mô hình thần học sẽ giúp họ kiên trì trong sự phục vụ trong suốt những ngày dài và khó khăn sắp tới. Từng lời đều có ý nghĩa. Người quý tộc là Đấng Christ. Xứ xa là thiên đàng. Khi Ngài đến đó, Ngài sẽ nhận cho mình một Vương Quốc. Đây là Nước Mê-si mà các môn đồ lầm tưởng sắp xuất hiện trên đất, tại Giê-ru-sa-lem. Nhưng lạ lùng thay, nó thực ra là một Nước trên trời; một phần thưởng mà Đức Chúa Cha sẽ ban cho Con Người Mê-si của Ngài; một yếu tố cốt lõi của sự tôn cao lớn mà Đức Chúa Trời sẽ ban cho Ngài như một kết quả của sự hạ mình của Ngài, sự vâng phục gian khổ của Ngài cho đến chết (Đa-ni-ên 7:14, Ma-thi-ơ 28:18 trở đi, Phi-líp 2:5 trở đi, Khải Huyền 5:1 trở đi). Quan trọng thay, Vua Tối Cao sẽ ở lại thiên đàng trong một thời gian dài. Nước Đức Chúa Trời (trong sự đầy trọn của nó) sẽ không xuất hiện ngay lập tức (Lu-ca 19:11). Vua Tối Cao quả thật sẽ trở lại (Lu-ca 19:12), nhưng chỉ sau nhiều ngày (Ma-thi-ơ 25:19). Tuy nhiên, sự đến của Ngài là chắc chắn. Vì vậy, các môn đồ không được nản lòng hay trở nên lười biếng. Vì khi Vua quả thật trở lại, Ngài sẽ ban thưởng hậu hĩnh cho các tôi tớ trung tín của Ngài, nhưng giết mọi kẻ phản loạn đã từ chối để Ngài cai trị trên chúng (Lu-ca 19:27). Những người trước sẽ bước vào niềm vui của Chúa họ (Ma-thi-ơ 25:21, 23); những người sau sẽ chỉ kinh nghiệm sự khóc lóc và nghiến răng (Ma-thi-ơ 25:30). Chúng ta đã thấy tất cả điều này trước đây, đặc biệt trong Ẩn Dụ về Lúa Mì và Cỏ Lùng. Tại đây, Đấng Christ một lần nữa rõ ràng khẳng định lẽ mầu nhiệm trung tâm của Nước Đức Chúa Trời. Nước duy nhất đến trong hai giai đoạn: một sự cai trị trên trời tạm thời, tiếp theo là một sự cai trị trên đất đời đời, hai giai đoạn được phân tách bởi một Sự Quang Lâm duy nhất khi Vua Tối Cao giáng xuống từ thiên đàng để làm chung kết muôn vật trong phần thưởng và sự báo trả cuối cùng.
Bài Giảng tại Phòng Cao (Giăng 13-17)
Cách tinh tế, nhưng khá đáng kể, tư duy của Chúa Giê-xu về cấu trúc của Nước Đức Chúa Trời một lần nữa được thể hiện trong Bài Giảng tại Phòng Cao của Ngài cho các môn đồ. Đáng chú ý, nó phù hợp hoàn hảo với mọi điều chúng ta đã thấy cho đến nay. Giờ của Ngài đã đến. Chức vụ trên đất của Ngài — sự hạ mình của Ngài — gần như hoàn tất. Chỉ Thập Tự Giá — công việc trên đất cuối cùng của Đấng Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm lớn của Đức Chúa Trời — còn lại (17:19). Khi nó được hoàn thành, sự tôn cao của Ngài sẽ bắt đầu. Sau sự sống lại của Ngài, Ngài sẽ rời khỏi thế giới này đến với Cha Đấng đã sai Ngài, đến nhà của Ngài trên thiên đàng (13:1, 33, 16:5). Tuy nhiên, Ngài sẽ không bước vào thiên đàng như Ngài đã rời khỏi nó. Thay vào đó, Ngài sẽ trở về nhà, không chỉ như Con Đức Chúa Trời, nhưng cũng như Con Người; như Đấng Mê-si, Đấng Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua được xức dầu bởi Thánh Linh của Đức Chúa Trời. Khi Ngài đến, Cha sẽ làm vinh hiển Ngài trên thiên đàng, ngay cả như Ngài đã cách trung tín làm vinh hiển Cha trên đất (17:1, 4). Thực ra, Cha sẽ đặt muôn vật trong tay Ngài, ban cho Ngài thẩm quyền trên mọi xác thịt (13:3, 17:2). Với cây vương trượng quyền năng đó trong tay, vì vậy Ngài sẽ bắt đầu giai đoạn tiếp theo của công việc cứu chuộc của Ngài, sai Đức Thánh Linh xuống cho các môn đồ của Ngài trên đất (14:15-18, 15:25, 16:7). Bởi Thánh Linh, Ngài sẽ ở trong họ (14:19-24), làm cho họ nên thánh (15:1 trở đi), và ban quyền cho họ làm chứng về lẽ thật của Phúc Âm (15:26-16:15). Hơn nữa, khi họ làm như vậy, chính Ngài, bởi cùng Thánh Linh đó, sẽ ban sự sống đời đời cho bao nhiêu người mà Cha đã ban cho Ngài (17:2, 20). Tại đây vậy là cách sống của các thánh đồ trong toàn bộ Thời Kỳ Công Bố và Thử Thách sắp tới. Nắm lấy các sự chuẩn bị lớn này bằng sự cầu nguyện, sự vâng phục, và sự suy ngẫm về Lời Lẽ Thật của Đức Chúa Trời (14:21, 16:23-28, 17:17), các môn đồ của Vua Tối Cao ở mọi thời và mọi nơi sẽ ở cách vui mừng trong Ngài (15:1 trở đi), phục vụ lẫn nhau trong tình yêu (13:1-17), và can đảm chịu đựng sự bắt bớ không thể tránh khỏi (15:18-25) — trong khi nóng lòng chờ đợi sự trở lại của Chúa họ. Và họ sẽ không thất vọng. Vì trong Ngày đó, Vua trên trời sẽ đối với họ như một Chàng Rể đối với Cô Dâu của Ngài: Trong một Thế Giới Sắp Đến mới vinh hiển — một nơi cư ngụ đời đời mà chính Ngài sẽ chuẩn bị cho Người Yêu Dấu của Ngài — Ngài sẽ tiếp nàng về với chính Ngài, để nơi Ngài ở, nàng cũng ở đó (14:1-3).
Các Bài Giảng Đầu Tiên của Sứ Đồ Phi-e-rơ (Công Vụ 2:14-39, 3:11-26)
Như trong Bài Giảng của Chúa Giê-xu về Các Lẽ Mầu Nhiệm của Nước Đức Chúa Trời, tại đây cũng vậy: Hai bài giảng đầu tiên của Phi-e-rơ cho các anh em Do Thái của ông tại Giê-ru-sa-lem cho chúng ta toàn bộ cánh chung học Tân Ước trong một vỏ hạt. Điều kỳ diệu là ông “hiểu được nó” rõ ràng như vậy, trong khi chỉ vài tuần trước ông chắc chắn không hiểu. Trước đây, cả ông lẫn các bạn đồng hành của ông đều tự hỏi liệu Đấng Christ đã sống lại sẽ ngay lập tức trục xuất người La Mã và phục hồi chế độ quân chủ Đa-vít đã hứa cho Y-sơ-ra-ên theo quốc gia hay không (Công Vụ 1:6-8). Tuy nhiên, giờ đây, tư duy của ông đã hoàn toàn thay đổi. Giờ đây Thánh Linh đã đầy dẫy ông, mở sự hiểu biết của ông, và soi sáng Kinh Thánh. Giờ đây ông hiểu, từ chính Kinh Thánh đó, rằng Đấng Christ trước hết phải chịu khổ, và rồi bước vào vinh hiển của Ngài (Lu-ca 24:26); rằng điều cần thiết là Ngài phải chết, sống lại từ kẻ chết, và được tôn cao lên bên hữu của Đức Chúa Trời trên thiên đàng, để sự ăn năn và sự tha thứ tội lỗi có thể được rao giảng trong danh Ngài cho muôn dân, bắt đầu tại Giê-ru-sa-lem (Lu-ca 24:45-49). Tóm lại, Phi-e-rơ giờ đây hiểu rằng nước của Đấng Mê-si — chính Nước Đức Chúa Trời đã hứa trong mọi Kinh Thánh Cựu Ước — có nguồn gốc trên trời, có bản chất thuộc linh, và có mục đích cứu chuộc. Nó vô cùng, dồi dào khác với bất cứ điều gì Y-sơ-ra-ên có thể cầu xin hay suy tưởng (Ê-phê-sô 3:20). Nhưng chúng ta hãy tạm dừng để khám phá các điều này kỹ hơn một chút. Chúng ta sẽ làm như vậy bằng cách xem xét ngắn gọn từng bài giảng trong hai bài giảng. Trong bài giảng thứ nhất, sự tập trung hoàn toàn là vào lẽ mầu nhiệm của sự cai trị trên trời của Đấng Mê-si. Trong bài giảng thứ hai, Phi-e-rơ một lần nữa nói về sự cai trị này, nhưng ban cho chúng ta thêm ánh sáng về Sự Chung Kết sẽ xảy ra vào lúc cuối của nó, khi Đấng Christ trở lại từ thiên đàng để “phục hồi muôn vật.” Như vậy, giữa hai bài giảng, chúng ta quả thật một lần nữa nhìn thấy bản chất và cấu trúc thời gian của Nước Đức Chúa Trời; toàn bộ cánh chung học Tân Ước trong một vỏ hạt. 1. Bài Giảng vào Ngày Lễ Ngũ Tuần (Công Vụ 2:14-39) Bài giảng uy nghi này đến như một sự đáp ứng cho một câu hỏi. Nhìn thấy pháo hoa thuộc linh của Lễ Ngũ Tuần, những người xem kinh ngạc và bối rối hỏi nhau, “Điều này có thể có nghĩa là gì” (2:12)? Phi-e-rơ rất vui lòng giải thích. Câu trả lời của ông thẳng thắn: “Đây là điều đã được nói bởi tiên tri Giô-ên” (2:16). Nói cách khác, những người nghe ông phải hiểu rằng các sự kiện của Lễ Ngũ Tuần đánh dấu sự khởi đầu của những ngày sau rốt: những ngày của sự đến của Nước Đức Chúa Trời; những ngày của Thánh Linh được tuôn đổ; những ngày của các thánh đồ nói tiên tri; những ngày của sự phán xét cuối cùng đang lơ lửng; và những ngày khi loài người có thể — và phải — kêu cầu danh Chúa để được cứu (Giô-ên 2:28-32, Công Vụ 2:14-21). Nhưng điều không thẳng thắn như vậy — và điều hoàn toàn bất ngờ — là sự giải thích của Phi-e-rơ về cách và tại sao các sự kiện này đang xảy ra. Bài giảng của ông thực ra khá dài, và phải dài, vì tại đây, lần đầu tiên, vị sứ đồ đảm nhiệm việc giới thiệu cho các anh em Do Thái của ông các lẽ mầu nhiệm Tân Ước lớn về Thân Vị và Công Việc của Đấng Mê-si của họ. Chúng ta hãy đi theo ông cẩn thận khi ông làm điều đó. Phi-e-rơ bắt đầu bằng cách chỉ về các phép lạ của Chúa Giê-xu, giải thích rằng chính Đức Chúa Trời đã ban chúng như một sự chứng thực thiên thượng, tìm cách đánh dấu Chúa Giê-xu người Na-xa-rét là Đấng Mê-si của Ngài; thực ra, là Đấng Tiên Tri (Mê-si) đã hứa bởi Môi-se, Đấng Tiên Tri được Đức Chúa Trời chỉ định để đem ánh sáng của lẽ thật (cứu chuộc) của Ngài đến cho mọi dân Ngài, cả người Do Thái lẫn dân ngoại (Công Vụ 2:22, 3:22-23). Tiếp theo ông nhắc họ về sự chết của Chúa Giê-xu bởi sự đóng đinh, khẳng định rằng nó quả thật đã được biết trước và tiền định cách thiên thượng để xảy ra, nhưng là một tội lỗi có tầm mức và trọng lượng không thể nói hết; một tội lỗi mà chính họ phải chịu trách nhiệm cá nhân (2:23). Tại đây vậy, trong hình thức hạt giống, Phi-e-rơ giới thiệu Đấng Mê-si là Thầy Tế Lễ và Của Lễ Hy Sinh cho dân Đức Chúa Trời. Rồi, với độ dài đáng kể, ông nói về sự kiện Chúa Giê-xu sống lại. Trước hết, ông chỉ ra rằng nó cũng theo Kinh Thánh tiên tri (Thi Thiên 19:8-11). Rồi ông giải thích rằng nó phải xảy ra, vì Đức Chúa Trời không thể cho phép sự chết — hình phạt vì tội lỗi — nắm giữ Đấng Thánh của Ngài trong tay nó vĩnh viễn (2:24-28). Tại đây vị sứ đồ vén mở sự thánh khiết hoàn hảo — và, thực ra, điều gì đó về bản tính thiên thượng — của Đấng Mê-si của Y-sơ-ra-ên. Trong việc nói thêm về chủ đề này, Phi-e-rơ giờ đây vén mở một lý do nữa cho sự sống lại của Chúa Giê-xu (2:29-32). Như toàn thể Y-sơ-ra-ên đều biết rõ, trong các tiên tri viết Đức Chúa Trời đã hứa rằng từ hoa trái của thân thể Đa-vít Ngài sẽ dấy lên Một Đấng ngồi trên ngai của ông; một Vua thuộc dòng dõi Đa-vít vào thời sau rốt Đấng sẽ giải cứu và phục hồi Y-sơ-ra-ên; tóm lại, chính Đấng Mê-si. Phi-e-rơ tuyên bố rằng Chúa Giê-xu là người đó. Và chính vì lý do này, Đức Chúa Trời đã không bỏ linh hồn Ngài cho Âm Phủ, cũng không cho phép xác thịt Ngài thấy sự hư nát. Thay vào đó, Ngài đã khiến Ngài sống lại từ kẻ chết. Và Ngài đã khiến Ngài sống lại từ kẻ chết để Ngài có thể đưa Ngài lên thiên đàng và đặt Ngài ngồi trên ngai trên trời của Đa-vít! Tại đây một lần nữa chúng ta gặp lẽ mầu nhiệm cánh chung lớn nhất của Tân Ước; lẽ mầu nhiệm mà chính Chúa Giê-xu đã nói đến trong các ẩn dụ của Ngài và trong phòng cao. Đó là lẽ mầu nhiệm của sự cai trị trên trời của Đấng Mê-si; lẽ mầu nhiệm rằng Đấng Mê-si không cai trị trên đất trên Y-sơ-ra-ên theo xác thịt, nhưng trên thiên đàng — và từ thiên đàng — trên Y-sơ-ra-ên theo Thánh Linh; trên “Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời” thuộc Giao Ước Mới (Ga-la-ti 6:16). Giờ đây Phi-e-rơ đạt đến đỉnh điểm của bài giảng của ông. Trong lời kết luận hùng tráng của mình, ông hoàn thành hai điều: Ông trả lời đầy đủ câu hỏi của họ về ý nghĩa của các biểu hiện Lễ Ngũ Tuần, và ông làm như vậy bằng cách vén mở đầy đủ lẽ mầu nhiệm (bất ngờ nhất) về Thân Vị và Công Việc của Đấng Mê-si của Y-sơ-ra-ên: “Vì vậy, được tôn cao lên bên hữu của Đức Chúa Trời, và đã nhận từ Cha lời hứa về Đức Thánh Linh, Ngài đã tuôn đổ điều này mà các ngươi bây giờ thấy và nghe. Vì Đa-vít không lên các tầng trời, nhưng chính ông nói, ‘CHÚA phán cùng Chúa tôi, “Hãy ngồi bên hữu Ta, cho đến khi Ta đặt kẻ thù ngươi làm bệ chân ngươi.”’ Vì vậy, toàn thể nhà Y-sơ-ra-ên hãy biết chắc chắn rằng Đức Chúa Trời đã khiến Chúa Giê-xu này, Đấng các ngươi đã đóng đinh, trở nên cả Chúa lẫn Đấng Christ. —Công Vụ 2:32-36, 5:29-31” Trong những lời cuối cùng đầy cảm hứng này, mục tiêu lớn của Phi-e-rơ là cung cấp cho thính giả của ông mọi lẽ thật Tân Ước còn lại họ cần để làm chính xác điều Giô-ên đã mong muốn và báo trước: kêu cầu danh Chúa và được cứu (2:21). Nhưng chính xác “danh Chúa” là gì? Phi-e-rơ biết, và đã vén mở nó rồi. Ông đã nói với họ rằng Đức Chúa Trời đã làm chứng cho Chúa Giê-xu bằng nhiều dấu kỳ và phép lạ; rằng Ngài đã tiền định và thực hiện sự chết chuộc tội của Ngài; và rằng trong sự ứng nghiệm của Kinh Thánh tiên tri, Ngài cũng đã khiến Ngài sống lại từ kẻ chết. Giờ đây Phi-e-rơ đặt viên đá đỉnh. Ông nói với họ rằng Đức Chúa Trời đã tôn cao Chúa Giê-xu lên bên hữu của chính Ngài. Như chính phân đoạn làm rõ, điều này có nghĩa nhiều hơn là chỉ đơn giản lên thiên đàng. Thay vào đó, nó có nghĩa lên thiên đàng để ngồi xuống bên hữu của chính Đức Chúa Trời; để nhận từ Ngài mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất (Ma-thi-ơ 28:18 trở đi); để nhận từ Ngài (thẩm quyền trên) Đức Thánh Linh đã hứa; để tuôn đổ Thánh Linh trên Hội Thánh sơ sinh; để thúc đẩy Hội Thánh rao giảng Tin Tốt Lành của sự cứu rỗi, và qua đó thúc đẩy tội nhân kêu cầu danh Chúa Giê-xu vì sự cứu rỗi đó; để ở trong Hội Thánh bởi Thánh Linh, và cai trị trên nàng như Đầu vương giả của nàng từ thiên đàng; và để tiếp tục cai trị cho đến khi, vào Ngày của Chúa, Ngài trở lại để đặt mọi kẻ thù (còn lại) của Ngài dưới chân Ngài, đúng như lời tiên tri thời Cựu Ước đã dự đoán (Thi Thiên 110:1). Tóm lại, Đức Chúa Trời đã tôn cao Chúa Giê-xu này, Đấng họ đã đóng đinh, trở nên Chúa thần-nhân của toàn bộ vũ trụ, và trở nên Đấng Christ được xức dầu bởi Thánh Linh — Đấng Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, Của Lễ Hy Sinh, và Vua cứu chuộc — của mọi dân Ngài. Trong các nhận xét kết luận của mình, Lu-ca bình luận về tác động của bài giảng của Phi-e-rơ, và điều ông nói rất đáng lưu ý (2:37-39). Vì Vua Tối Cao của thiên đàng đang làm việc nhiều bởi Đức Thánh Linh, người ta đã bị đâm thấu vào
lòng và kêu lên, hỏi họ phải làm gì để được cứu. Với những lời của Giô-ên vẫn còn trong tâm trí, Phi-e-rơ hướng họ đến Chúa Giê-xu, thúc giục họ ăn năn và chịu phép báp-têm trong danh Ngài để được tha thứ tội lỗi và nhận lãnh đầy đủ ân tứ của Đức Thánh Linh. Tại đây một lần nữa chúng ta thấy tính chất rõ ràng cứu chuộc và thuộc linh của nước của Đấng Christ: Mọi người tin đều được giải cứu khỏi Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, được chuyển vào nước (thuộc linh) của Con yêu dấu của Đức Chúa Trời, và được phục hồi trở lại sự sống đời đời trong Đức Chúa Trời Ba Ngôi (Cô-lô-se 1:13). Quan trọng thay, lời hứa quý báu này không chỉ cho người Do Thái, nhưng cũng cho dân ngoại; cho mọi người ở xa, bao nhiêu người mà Chúa Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên vui lòng kêu gọi (2:39). Nhớ rõ những lời của Thầy mình về Một Đấng Chăn Chiên và một Bầy (mới) duy nhất (Giăng 10:16), Phi-e-rơ tại đây nói về Y-sơ-ra-ên mới duy nhất của Đức Chúa Trời, mà trên đó Con Lớn Hơn của Đa-vít, ngự trên ngai trên trời của Ngài, sẽ tiếp tục cai trị cho đến khi Ngài đến một lần nữa vào cuối thời đại để phục hồi muôn vật (Công Vụ 5:29-31). 2. Bài Giảng tại Hiên Cửa Sa-lô-môn (Công Vụ 3:11-26, 2 Phi-e-rơ 3) Về tinh thần, nội dung, và mục đích, bài giảng này rất giống bài giảng đã trình bày vào Lễ Ngũ Tuần. Bằng các ân tứ siêu nhiên của đức tin và quyền năng, Đấng Christ, qua Phi-e-rơ, đã chữa lành một người què (3:1-10). Những người xem kinh ngạc có khuynh hướng nhìn Phi-e-rơ và Giăng là tác nhân của việc đó, nhưng Phi-e-rơ hướng sự chú ý của họ thay vào đó đến Chúa Giê-xu (3:11-12). Ngay cả trong những ngày trong xác thịt của Ngài, Đức Chúa Trời đã làm vinh hiển Ngài (13). Nhưng Y-sơ-ra-ên đã chối bỏ Ngài, trao nộp Ngài cho Phi-lát và giết chính Chúa của Sự Sống (14-15). Nhưng Đức Chúa Trời đã khiến Ngài sống lại từ kẻ chết, Đấng Sống này mà sự cai trị thuộc linh của Ngài giờ đây ban sự sống và sự lành mạnh hoàn hảo ngay cả cho người què (16). Vâng, Chúa Giê-xu này là Đấng Christ, Đấng, theo kế hoạch đã định trước của Đức Chúa Trời, đã chịu khổ và sống lại, tất cả trong sự ứng nghiệm của Kinh Thánh Cựu Ước (17-18). Tại điểm này, Phi-e-rơ đạt đến mục tiêu của mình, và trong việc làm như vậy ban cho thính giả của ông thêm ánh sáng quý báu về Đấng Mê-si và dòng chảy của sự cai trị trên trời của Ngài: “Vậy, hãy ăn năn và trở lại, để tội lỗi các ngươi được xóa bỏ, để thời kỳ tươi mới có thể đến từ sự hiện diện của Chúa, và để Ngài có thể sai Giê-xu, Đấng Christ đã được chỉ định trước cho các ngươi, Đấng mà thiên đàng phải tiếp nhận cho đến thời kỳ phục hồi muôn vật, về điều mà Đức Chúa Trời đã phán bởi miệng của mọi tiên tri thánh của Ngài từ khi sáng thế. —3:19-21” Một lần nữa Phi-e-rơ kêu gọi các anh em Do Thái của ông nhìn lên Đấng Christ, cách ăn năn và tin cậy, để họ có thể vui hưởng sự tha thứ tội lỗi và ân tứ của Đức Thánh Linh (2:38-39). Tuy nhiên, lưu ý rằng trong bài giảng này ông lần đầu tiên nói về dòng chảy và sự kết thúc của sự cai trị trên trời của Đấng Mê-si. Chừng nào Đức Chúa Trời còn đang kêu gọi người Do Thái và dân ngoại đến với Đấng Christ (2:39, 3:25), thiên đàng phải “tiếp nhận” Ngài: giữ Ngài tại đó, giữ Ngài tại đó. Cách vui mừng, trong suốt giai đoạn phân cách thuộc thể này, Vua Tối Cao của Thiên Đàng sẽ trung tín làm tươi mới dân lữ hành của Ngài trên đất bằng các lần thăm viếng tiếp diễn của Thánh Linh Ngài. Tuy nhiên, khi thời điểm đã định đến cho sự phục hồi muôn vật — một sự phục hồi được nói đến bởi mọi tiên tri thời Cựu Ước — Đức Chúa Trời sẽ sai Ngài một lần nữa đến đất. Tại sao? Sau này, Phi-e-rơ sẽ đưa ra câu trả lời mà tại đây ông nghĩ đến: để chính Đấng Christ có thể làm ứng nghiệm lời hứa lớn của Giao Ước bằng cách tạo nên trời mới và đất mới trong đó sự công chính cư ngụ (Ê-sai 65:17, 66:22, Công Vụ 1:11, 2 Phi-e-rơ 3:13, Khải Huyền 21:1)! Tại đây vậy là cánh chung học của Phi-e-rơ. Dù cần được triển khai thêm, nó khá rõ ràng và hoàn toàn phù hợp với cánh chung học của Thầy ông: Nước Đức Chúa Trời duy nhất đến trong hai giai đoạn — một giai đoạn trên trời và một giai đoạn trên đất — với hai giai đoạn được phân tách bởi một Sự Chung Kết duy nhất khi Đấng Christ đến một lần nữa, khi Ngài cuối cùng sẽ phán xét, cứu chuộc, giải cứu, và phục hồi muôn vật (1 Phi-e-rơ 1:3-9, 4:7, 2 Phi-e-rơ 3). Phần còn lại của bài giảng chứa hai hay ba điểm nữa đáng quan tâm về cánh chung học. Trong các câu 22-23, Phi-e-rơ xác định Chúa Giê-xu là Đấng Tiên Tri (cánh chung) đã hứa bởi Môi-se xưa (Phục Truyền Luật Lệ Ký 18:15). Điểm của ông là toàn bộ định chế tiên tri thời Cựu Ước tìm thấy sự ứng nghiệm của nó trong Đấng Christ, Đấng Tiên Tri Mê-si mà mọi tiên tri trước đây chỉ là hình bóng và tiền thân đơn thuần. Rất quan trọng, Đấng Tiên Tri này đang phán ngay bây giờ, từ thiên đàng, qua Hội Thánh, khuyên bảo mọi người ở khắp mọi nơi hãy ăn năn, tin, và quay về với Ngài. Nói cách khác, Vua Tối Cao của thiên đàng cũng là Đấng Tiên Tri Tối Cao của thiên đàng, rao giảng Phúc Âm của Ngài cho muôn dân, và thúc giục mọi người nghe Ngài, kẻo, tại Sự Phán Xét, họ sẽ bị “hủy diệt khỏi dân” (3:23). Cũng vậy, hãy quan sát trong câu 24 sự tin chắc của Phi-e-rơ rằng mọi tiên tri, từ Sa-mu-ên trở đi, đã “báo trước những ngày này.” Những ngày nào? Những ngày của Vua Tối Cao của thiên đàng; những ngày của sự cai trị trên trời của Đấng Mê-si; và những ngày mà Ngài sẽ đưa nó đến chỗ kết thúc khi Ngài đến một lần nữa. Điểm này không thể được nhấn mạnh quá mức. Đối với Phi-e-rơ, cũng như đối với mọi sứ đồ viết, lĩnh vực ứng nghiệm của mọi OTKP là Nước Đức Chúa Trời hai mặt: Nước của Con, tiếp theo là Nước của Cha; Thời Kỳ Công Bố và Thử Thách, tiếp theo là Thời Kỳ Phần Thưởng và Sự Báo Trả Đời Đời. Vì vậy, chắc chắn nhất, các tiên tri thời Cựu Ước không dự liệu một chế độ thần quyền Môi-se lý tưởng trong một Thiên Niên Kỷ tương lai. Cuối cùng, chúng ta lưu ý một lần nữa từ các câu 25-26 rằng các thần dân của Nước của Đấng Christ không chỉ là người Do Thái, nhưng là người Do Thái và dân ngoại. Vâng, Đức Chúa Trời đã sai Chúa Giê-xu đến với người Do Thái trước hết, vì người Do Thái một đặc ân lớn và một trách nhiệm lớn (c. 26, Ma-thi-ơ 10:5-6, 15:24, Rô-ma 1:16). Nhưng ngay từ đầu Ngài đã có mục đích và hoạch định rằng trong Áp-ra-ham mọi gia đình trên đất sẽ được phước (c. 25, Sáng Thế Ký 22:18, 26:4, 28:140). Chẳng bao lâu, chính Phi-e-rơ sẽ chứng kiến họ đến với Đấng Mê-si (Công Vụ 8, 10-11). Thực ra, chẳng bao lâu chính ông sẽ nói về họ như một dòng giống được chọn, một chức thầy tế lễ hoàng gia, một dân tộc thánh, và dân đặc biệt của riêng Đức Chúa Trời (1 Phi-e-rơ 2:10). Cư ngụ như họ đang cư ngụ dưới sự cai trị nhân từ của Con Lớn Hơn của Đa-vít, họ — cùng với các anh em Do Thái được chọn của họ — cấu thành chính Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời (Ga-la-ti 6:16).
Sự Dạy Dỗ của Phao-lô về Hai Giai Đoạn của Sự Sống Lại (1 Cô-rinh-tô 15:20-28)
Về sự rõ ràng, ngắn gọn, và toàn diện, đây có thể là phân đoạn Tân Ước quan trọng nhất duy nhất đề cập đến cấu trúc của Nước Đức Chúa Trời. Nhiều người coi nó là một thành trì của cánh chung học vô thiên niên kỷ, và cũng là nỗi kinh hoàng của mọi kế hoạch tiền thiên niên kỷ. Vì lý do này, nó đáng được xem xét kỹ. Một vài lời về bối cảnh là cần thiết. Một số thành viên của hội thánh Cô-rinh-tô đã chối bỏ sự sống lại thuộc thể của kẻ chết (15:33-34). Nhận ra rằng khuynh hướng dị giáo này đánh vào chính trái tim của Phúc Âm (15:1-11), Phao-lô đưa ra một sự bảo vệ mạnh mẽ, khám phá sự sống lại từ nhiều góc độ khác nhau (15:12 trở đi). Trong việc làm như vậy, ông cố gắng cung cấp một khuôn khổ thời gian mà trong đó các thánh đồ tại Cô-rinh-tô phải suy nghĩ về sự sống lại. Ông làm như vậy trong phân đoạn của chúng ta (15:20-28), sau đó ông tiếp tục nói về các lẽ mầu nhiệm khác, bao gồm bản chất của thân thể sống lại (15:35-49), sự biến đổi và vinh hiển hóa của các thánh đồ đang sống khi Đấng Christ đến (15:50-53), và sự chung kết vinh hiển của chiến thắng của Đấng Christ trên sự chết trong ngày đó (15:54-58). Như vậy, về chủ đề sự sống lại — và về khuôn khổ cánh chung mà trong đó chúng ta phải chiêm ngưỡng nó — không có chương nào quan trọng hơn trong mọi Kinh Thánh. Chúng ta hãy đi qua phân đoạn này từng bước, tập trung một lần nữa vào vấn đề liên quan đến chúng ta nhất: sự đến và cấu trúc của Nước Đức Chúa Trời. Trong câu 20, Phao-lô xác định Đấng Christ đã sống lại là “trái đầu mùa của những người đã ngủ.” Cũng như Y-sơ-ra-ên dưới Luật Pháp phải dâng hai của lễ hy sinh mùa gặt cho Đức Chúa Trời, một vào lúc đầu và một vào lúc cuối mùa gặt, tại đây cũng vậy: Đấng Christ là người đầu tiên trong mọi thánh đồ của Đức Chúa Trời sống lại từ kẻ chết, và là Đấng mà chính sự sống lại của Ngài dự liệu và bảo đảm vụ mùa đầy đủ của các thánh đồ đã sống lại vào cuối thời đại (Lê-vi Ký 23:10 trở đi). Trong các câu 21-22 chúng ta học được tại sao sự sống lại của các thánh đồ được bảo đảm: Cũng chắc chắn như tội lỗi của A-đam đã được quy cho con cái của ông, với kết quả là tất cả họ đều chết, cũng chắc chắn như vậy sự công chính của Đấng Christ (nhờ công lao của sự chết chuộc tội của Ngài) sẽ được quy cho những người thuộc về Ngài, với kết quả là họ, giống như Ngài, chắc chắn sẽ sống lại từ kẻ chết. Là A-đam Cuối Cùng, Đấng Christ là Đầu trên một nhân loại hoàn toàn mới; Đức Chúa Trời sẽ đối xử trung tín với Thân Thể như Ngài đã đối xử với Đầu của nó (Rô-ma 5:12 trở đi)! Trong các câu quan trọng 23-24, Phao-lô giờ đây triển khai, giải thích hai giai đoạn đơn giản mà trong đó vụ mùa sống lại đầy đủ sẽ được đem vào. Ba sự kiện riêng biệt liên quan, sau đó mọi thánh đồ sẽ đã được vinh hiển, và mọi Lịch Sử Cứu Rỗi sẽ đã đạt đến mục tiêu tối hậu của nó. Sự kiện thứ nhất là sự sống lại của chính Đấng Christ, giai đoạn một của vụ mùa. Sự kiện thứ hai là sự sống lại của những người thuộc về Đấng Christ, giai đoạn hai của vụ mùa — giai đoạn đem vụ mùa đến chỗ hoàn tất. Quan trọng thay, điều này xảy ra tại Sự Quang Lâm của Đấng Christ, khi Ngài cũng sẽ thay đổi và làm vinh hiển các thánh đồ đang sống trong nháy mắt (15:50-52). Rồi, vì Đấng Christ giờ đây đã thâu thập vụ mùa đầy đủ của những người được cứu chuộc về với chính Ngài, sự kiện thứ ba và cuối cùng sẽ xảy ra. Phao-lô gọi điều này là “sự cuối cùng” (15:24). Trong phân đoạn của chúng ta, nó liên quan đến hai yếu tố. Thứ nhất, Đấng Christ “chấm dứt mọi sự cai trị và quyền năng và thẩm quyền.” Đây là sự phán xét cuối cùng, khi mọi kẻ thù con người và sa-tan bị hạ xuống và bị trục xuất đời đời. Tiếp theo, Ngài giao Nước (đã hoàn tất) cho Cha. Đây là Nước của Đấng Christ, Nước của Con. Như chúng ta sẽ thấy trong chốc lát, nó bao gồm không chỉ quyền cai trị của Ngài (tức là, chủ quyền được Cha ủy thác cho Ngài), nhưng cũng cõi mà Ngài đã tạo nên bằng sự cai trị đó: các thánh đồ đã sống lại và được vinh hiển của Ngài, cùng với thế giới mới vinh hiển đẹp đẽ họ sẽ thừa hưởng. Tất cả điều này nhắc chúng ta về chính sự dạy dỗ của Chúa Giê-xu trong Ẩn Dụ về Lúa Mì và Cỏ Lùng, nơi Ngài nói về Con Người đến một lần nữa và ném ra khỏi Nước của Ngài mọi điều gây vấp phạm, để cuối cùng người công chính có thể chiếu sáng như mặt trời trong Nước của Cha (Ma-thi-ơ 13:41-43). Lưu tâm rằng tài liệu này đang mở ra lãnh địa mới, và mong muốn người Cô-rinh-tô hiểu tốt hơn về việc giao Nước cho Cha, Phao-lô giờ đây quay lại, và trong các câu 25-28 giải thích các điều chi tiết hơn. Hãy quan sát từ phần tiếp theo cách cấu trúc cổ điển của cánh chung học Tân Ước chiếu sáng rực rỡ từ phân đoạn này! Trong câu 25, Phao-lô tuyên bố rằng Đấng Christ phải cai trị cho đến khi Ngài đã đặt mọi kẻ thù dưới chân Ngài. Như chúng ta học từ các Kinh Thánh Tân Ước khác trích dẫn Thi Thiên 110, ông nghĩ đến sự cai trị trên trời của Đấng Christ, và không phải, như một số người khẳng định, một sự cai trị thiên niên kỷ tương lai tiếp theo sau Sự Quang Lâm của Ngài (Công Vụ 2:34 trở đi, Hê-bơ-rơ 1:13, 10:13). Trong suốt giai đoạn này, Đấng Christ — từ thiên đàng, bởi Thánh Linh, qua sự rao giảng Phúc Âm — chính Ngài sẽ thâu thập dân được chọn của Ngài, biến các kẻ thù trước đây thành bạn hữu hiện tại bằng phép lạ của sự tái sinh. Đồng thời, Ngài cũng sẽ phán xét các đối thủ không ăn năn của Ngài, đặt chúng dưới chân trong Âm Phủ. Và Ngài sẽ tiếp tục làm điều này cho đến Sự Quang Lâm, vào lúc đó Ngài cuối cùng sẽ hủy diệt mọi sự cai trị, thẩm quyền, và quyền năng còn lại đối nghịch với sự cai trị của Ngài (15:24, Lu-ca 19:27). Điều này bao gồm kẻ thù cuối cùng, là chính sự chết (15:26), vì Đức Chúa Cha đã đặt muôn vật — ngay cả sự chết — dưới chân Đấng Christ (15:27, Thi Thiên 8:6). Xin hãy xem xét cẩn thận: Nếu Đấng Christ hủy diệt kẻ thù cuối cùng tại Sự Quang Lâm của Ngài, vậy làm thế nào các kẻ thù khác sẽ dấy lên trong một thiên niên kỷ tiếp theo sau nó, như những người tiền thiên niên kỷ khẳng định? Nhân tiện, chúng ta nên lưu ý rằng sự đề cập đến Thi Thiên 8 là khá có ý nghĩa (15:27, Thi Thiên 8:6). Chính Thi Thiên là một tiếng kêu của sự ngạc nhiên và ca ngợi rằng Đức Chúa Trời đã tôn cao con người đến nỗi ban cho người quyền cai trị trên công việc của tay Ngài. Tuy nhiên, ngước mắt lên cao hơn một chút, vị sứ đồ tìm thấy tại đây một sự đề cập tối hậu đến Đấng Mê-si thần-nhân (Ê-phê-sô 1:22, Hê-bơ-rơ 2:8). Như chúng ta đã thấy trước đây (và học từ Phao-lô), lúc ban đầu Đức Chúa Trời có mục đích khiến Con Ngài trở nên Đầu thuộc linh trên mọi sự sáng tạo (Ê-phê-sô 1:10, Cô-lô-se 1:15-20). Khi tội lỗi bước vào phương trình, Ngài lúc đó bắt đầu làm ứng nghiệm mục đích đó bằng cách khiến Con Đức Chúa Trời trở nên Con Người; khiến Ngài trở nên Đấng Cứu Chuộc thần-nhân, mà dưới quyền làm đầu của Ngài Ngài sẽ đặt một nhân loại mới và một sự sáng tạo mới. Như vậy, trong câu 27, Phao-lô khẳng định rằng khi Đấng Christ trở lại Đức Chúa Trời sẽ làm ứng nghiệm mục đích đời đời của Ngài cho Con Ngài, đặt mọi kẻ thù còn lại dưới chân Ngài, và mọi bạn hữu còn lại dưới quyền làm đầu của Ngài, với kết quả là mọi sự sáng tạo sẽ được đổi mới, hoàn thiện, và vinh hiển. Tuy nhiên, có một ngoại lệ: chính Cha. Ngài không thể đến dưới thẩm quyền của Đấng Christ, vì chính bởi thẩm quyền tối cao của Ngài mà Đấng Christ đã nhận được thẩm quyền (trên trời) mà Ngài hiện có (15:27). Theo đó, chỉ phù hợp là cuối cùng Đấng Christ phải giao cho Cha, không chỉ chủ quyền được ủy thác của Ngài, nhưng cũng mọi điều (đã được cứu chuộc) mà Cha đã yêu thương giao cho Ngài, để một lần nữa Đức Chúa Trời (Cha) trở nên thẩm quyền tối cao trên muôn vật (15:25). Hãy lưu ý cẩn thận từ câu đáng kinh ngạc này rằng Đấng Christ sẽ giao mọi điều (đã được cứu chuộc) cho Cha Ngài. Đây không gì khác hơn là Nước đã chung kết của Con — một nhân loại mới đã được vinh hiển và một vũ trụ mới đã được vinh hiển — được tự nguyện và yêu thương dâng lên cho Cha, để trong Nước đời đời của Cha, Ngài có thể ở trong mọi sự và trên mọi sự, cách tối cao. Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng trong phân đoạn Tân Ước quyết định này Phao-lô một lần nữa trình bày Nước Đức Chúa Trời như đến trong hai giai đoạn đơn giản, được phân tách bởi một Sự Quang Lâm duy nhất của Đấng Christ vào cuối thời đại. Hơn nữa, chúng ta đã thấy rằng Sự Quang Lâm duy nhất này liên quan chặt chẽ đến một sự sống lại duy nhất của kẻ chết, một sự biến đổi duy nhất của các thánh đồ đang sống, và một sự phán xét duy nhất các kẻ thù của Đấng Christ. Vì vậy, Sự Quang Lâm là trung tâm, trung tâm cố định mà xung quanh đó mọi yếu tố khác của Sự Chung Kết xoay quanh. Vì lý do này, trong 1 Cô-rinh-tô 15 cánh chung học Cải Chánh cổ điển quả thật tìm thấy một người bạn tuyệt vời. 1, 2, 3
Lời Cầu Nguyện của Phao-lô cho Người Ê-phê-sô (Ê-phê-sô 1:15-23)
Thư của Phao-lô cho người Ê-phê-sô là một sự suy ngẫm kéo dài về lẽ mầu nhiệm của Hội Thánh, và về vị trí của nó trong mục đích và kế hoạch cứu chuộc của Đức Chúa Trời cho vũ trụ. Đọc nó là thấy ngay rằng lẽ mầu nhiệm của sự cai trị trên trời của Đấng Christ nằm ở trái tim của cả hai; thực ra, rằng nó luôn luôn là một trong những mục tiêu lớn của Lịch Sử Cứu Rỗi, một mục tiêu cuối cùng đã đạt được, và hiện đang được ứng nghiệm, nay Chúa Giê-xu Christ ngự bên hữu của Đức Chúa Trời. Phân đoạn của chúng ta — lời cầu nguyện uy nghi của Phao-lô xin một linh của sự khôn ngoan và mặc khải trong sự hiểu biết về Đức Chúa Trời và các mục đích của Ngài — làm sáng tỏ đáng kể các điều này, cung cấp một sự xác nhận Tân Ước nữa về tính trung tâm của sự cai trị trên trời của Đấng Mê-si, và về cấu trúc thật của Lịch Sử Cứu Rỗi. Trong các câu trước đó (1:3-14), Phao-lô đã đặt nền tảng, dùng một khuôn khổ Ba Ngôi để vén mở các lẽ mầu nhiệm lớn của sự cứu chuộc, các yếu tố cốt lõi của Giao Ước Vĩnh Cửu. Trước khi sáng thế, Đức Chúa Cha đã chọn một dân (để ở) trong Đấng Christ (1:3-6). Trong kỳ viên mãn, Đức Chúa Con đã đến, mang lấy xác thịt con người và chuẩn bị cho sự cứu chuộc của họ qua sự đổ huyết của chính Ngài (1:7). Giờ đây, qua sự rao giảng Phúc Âm, Đức Chúa Thánh Linh đang thâu thập dân này vào, niêm phong họ cho sự sở hữu của riêng Đức Chúa Trời, và dạy họ về sự lớn lao của cơ nghiệp của họ trong Đấng Christ (1:11, 13). Trong tất cả điều này, Đức Chúa Trời đang làm ứng nghiệm mục đích đời đời của Ngài cho Con Ngài: sự quy tụ muôn vật trong Đấng Christ, sự đặt mọi điều (đã được cứu chuộc) dưới sự cai trị trực tiếp và nhân từ của Ngài (1:10). Nhưng còn nhiều hơn nữa. Cơ nghiệp đầy đủ vẫn còn sắp được nhận. Vì khi cuối cùng Hội Thánh của Ngài đã hoàn toàn được thâu thập vào, chính Đấng Christ sẽ trở lại để hoàn tất sự cứu chuộc của sản nghiệp đã mua tại sự sống lại của kẻ chết. Khi Ngài làm như vậy, sự rủa sả cuối cùng sẽ được cất bỏ, và toàn bộ sự sáng tạo sẽ được giải phóng khỏi ách nô lệ cho sự hư nát vào sự tự do của vinh hiển của con cái Đức Chúa Trời (1:14, Rô-ma 8:18-21)! Với tất cả điều này làm nền tảng, lời cầu nguyện của Phao-lô bắt đầu. Ông vô cùng biết ơn vì đức tin của họ (15-16), nhưng ông cũng nhận thức sâu sắc về nhu cầu của họ cần thêm sự hiểu biết, hy vọng, và sức mạnh. Vì vậy ông cầu nguyện, xin Đức Chúa Trời mở mắt lòng họ để thấy ba điều: hy vọng của sự kêu gọi của họ, sự giàu có của vinh hiển của cơ nghiệp của Đức Chúa Trời trong các thánh đồ, và sự lớn lao vượt trội của quyền năng Ngài — chính quyền năng một ngày kia sẽ khiến họ thừa hưởng mọi điều Ngài đã hứa (17-19). Để kết luận, ông minh họa quyền năng đó. Nếu họ từng có khuynh hướng nghi ngờ khả năng của Đức Chúa Trời khiến họ sống lại từ kẻ chết hay tái tạo vũ trụ, hãy để họ xem xét Đấng Christ: cách Đức Chúa Trời đã khiến Ngài sống lại từ kẻ chết, đưa Ngài lên thiên đàng, đặt Ngài ngồi bên hữu của chính Ngài, ban cho Ngài thẩm quyền và quyền năng trên mọi người và mọi thiên sứ, đặt chính vũ trụ “dưới chân Ngài” (tức là, dưới sự kiểm soát của Ngài), và — tốt nhất trong tất cả — khiến Ngài trở nên Đầu (hay Vua) trên Hội Thánh của Ngài, và trên mọi điều liên quan đến phúc lợi của nàng (20-23). Vâng, trong quyền năng mạnh mẽ Vua Tối Cao của Thiên Đàng đang cai trị ngay cả bây giờ, và sẽ tiếp tục làm như vậy cho đến khi Ngài trở lại, khi cuối cùng sự quy tụ muôn vật trong Đấng Christ sẽ hoàn tất, và Thời Đại Sắp Đến mới vinh hiển sẽ bắt đầu (1:10, 21, 2:7). Hỡi mọi thánh đồ hãy vững lòng! Tại đây vậy là một bức chân dung thực sự uy nghi về sự tôn cao của Đấng Christ. Dù ngôn ngữ về Nước Đức Chúa Trời không xuất hiện nổi bật, ý tưởng về Nước Đức Chúa Trời chắc chắn xuất hiện. Nó đến trong hai giai đoạn. Giai đoạn thứ nhất là Nước của Con, trong thời gian đó Đấng Mê-si cai trị trên muôn vật — cả Hội Thánh lẫn thế gian — từ thiên đàng trên cao. Giai đoạn thứ hai là Nước của Cha, Thời Đại Sắp Đến vinh hiển. Vách ngăn giữa hai giai đoạn là Sự Quang Lâm, khi chính Đấng Christ sẽ hoàn thành sự cứu chuộc đầy đủ của sản nghiệp đã mua, để ca ngợi vinh hiển của Đức Chúa Trời Ba Ngôi (1:12, 14).
Sự Dạy Dỗ của Phao-lô về Quyền Công Dân của các Thánh Đồ trên Thiên Đàng (Phi-líp 3:20-21)
Dù ngắn, phân đoạn nhỏ này chứa một sức mạnh cánh chung lớn. Phao-lô đang khuyên người Phi-líp bước đi theo gương của những người tin kính, và không giống những người “đặt tâm trí vào những điều trên đất,” mà cuối cùng của họ là sự hủy diệt (3:17-19). Mong muốn bảo đảm sự vâng phục của họ, vì vậy ông kết luận bằng cách cung cấp lý do thuộc linh cho một đời sống thánh khiết, một lý do đầy lẽ thật và khích lệ cánh chung: “Vì quyền công dân của chúng ta ở trên trời, từ đó chúng ta cũng nóng lòng chờ đợi một Đấng Cứu Thế, Chúa Giê-xu Christ, Đấng sẽ biến đổi thân thể của sự hạ mình của chúng ta trở nên giống như thân thể của vinh hiển Ngài, bởi sự vận dụng quyền năng mà Ngài có ngay cả để đặt muôn vật phục dưới chính Ngài.” Giữ chủ đề Nước Đức Chúa Trời của chúng ta trước mặt chúng ta, chúng ta hãy làm nổi bật ngắn gọn ba điểm quan trọng được phản chiếu trong phân đoạn này. Thứ nhất, các thánh đồ là công dân của một Nước trên trời. Như Phao-lô đã dạy trong thư của ông cho người Ê-phê-sô, Đức Chúa Trời, bởi phép lạ của sự tái sinh, đã đem các thánh đồ đến sự sống cùng với Đấng Christ, khiến họ sống lại với Ngài, và đặt họ ngồi với Ngài trong các nơi trên trời trong Chúa Giê-xu Christ (Ê-phê-sô 2:5-6; Giăng 18:36). Về mặt thuộc thể, họ có thể là công dân của Rô-ma, nhưng về mặt thuộc linh họ là thần dân của Vua Tối Cao của Thiên Đàng, công dân của cõi trên trời của Ngài và phải sống như vậy. Tại đây một lần nữa chúng ta gặp sự cai trị trên trời của Đấng Mê-si, Nước rõ ràng thuộc linh của Con. Thứ hai, các thánh đồ đang nóng lòng chờ đợi sự trở lại của Đấng Cứu Thế. Nghĩa là, họ đang trông đợi Sự Quang Lâm của Ngài, khi sự cứu rỗi thuộc linh họ hiện đang vui hưởng sẽ được mở rộng để bao gồm mặt thuộc thể của sự sáng tạo, và đặc biệt, chính thân thể của họ. Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ ba và cuối cùng của chúng ta, đó là, khi Ngài đến, chính Đấng Christ sẽ thực hiện một sự biến đổi và vinh hiển hóa hoàn toàn của vũ trụ, qua đó đem Nước Đức Chúa Trời vào trong hình thức đầy trọn và đời đời của nó. Chúng ta thấy điều này trong câu 21, nơi chúng ta học được rằng Đấng Christ, tại Sự Quang Lâm của Ngài, sẽ thực hiện hai hành động cánh chung uy nghi. Thứ nhất, Ngài sẽ khiến các thân thể tự nhiên bị hạ mình của các thánh đồ trở nên giống như thân thể đã được vinh hiển của chính Ngài; tức là, Ngài sẽ khiến các thánh đồ đã chết sống lại và vinh hiển, và biến đổi và vinh hiển những người đang sống. Nhưng thứ hai, Ngài cũng sẽ vận dụng cùng quyền năng đó để “đặt muôn vật phục dưới chính Ngài.” Nghĩa là, Ngài sẽ trục xuất mọi kẻ thù thuộc linh và thuộc thể khỏi sự sáng tạo, và tạo nên một vũ trụ mới vinh hiển (Ma-thi-ơ 19:28, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 50-58). Một lần nữa chúng ta được nhắc về Ẩn Dụ về Lúa Mì và Cỏ Lùng, trong đó Chúa chúng ta đã dạy rằng khi Ngài trở lại Ngài sẽ ném ra khỏi Nước của Ngài mọi điều gây vấp phạm: không chỉ chính kẻ ác, nhưng cũng nỗi đau thuộc thể, sự dị dạng, và sự tan vỡ khủng khiếp đè nặng trên thế giới tự nhiên (Rô-ma 8:18-21). Vậy, chúng ta kết luận rằng Phao-lô, giống như Thầy của ông, hình dung Nước Đức Chúa Trời như đến trong hai giai đoạn đơn giản, được phân tách bởi một Sự Quang Lâm duy nhất của Đấng Christ vào cuối thời đại.
Những Viên Ngọc Cánh Chung trong Thư của Phao-lô cho Người Cô-lô-se (Cô-lô-se 1:13-14, 3:1-4)
Không ngạc nhiên, viễn cảnh cánh chung của thư của Phao-lô cho người Cô-lô-se đồng nhất với viễn cảnh của các thư của ông cho người Cô-rinh-tô, Ê-phê-sô, và Phi-líp. Nó xuất hiện với sự rực rỡ đặc biệt trong hai viên ngọc ngắn đủ để trích dẫn toàn bộ. Viên ngọc thứ nhất là một người bạn quen thuộc: “Ngài (Cha) đã giải cứu chúng ta khỏi Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, và chuyển chúng ta vào Nước của Con yêu dấu của Ngài, trong Đấng ấy chúng ta có sự cứu chuộc, sự tha thứ tội lỗi. —Cô-lô-se 1:13-14” Viên ngọc thứ hai bổ sung cho viên ngọc thứ nhất, và làm đỉnh điểm cho nó: “Vậy nếu các ngươi đã được khiến sống lại với Đấng Christ, hãy tiếp tục tìm kiếm những điều ở trên, nơi Đấng Christ ngự, ngồi bên hữu của Đức Chúa Trời. Hãy đặt tâm trí các ngươi vào những điều ở trên, không phải vào những điều trên đất. Vì các ngươi đã chết và sự sống của các ngươi được giấu với Đấng Christ trong Đức Chúa Trời. Khi Đấng Christ, là sự sống của chúng ta, được bày tỏ, lúc đó các ngươi cũng sẽ được bày tỏ với Ngài trong vinh hiển. —Cô-lô-se 3:1-4” Tại đây — và trong thư như một toàn thể — chúng ta một lần nữa tìm thấy cánh chung học Tân Ước cổ điển. Sau khi đã chọn một dân cho sự sở hữu của riêng Ngài, Đức Chúa Cha đã sai Con Ngài đến sống và chết cho họ, qua đó cung cấp một nền tảng công chính cho sự cứu chuộc của họ (2:14, 3:12). Trong sự ứng nghiệm mục đích đời đời của Ngài (1:16), Ngài cũng đã khiến Đấng Christ sống lại từ kẻ chết, tiếp nhận Ngài vào thiên đàng, và đặt Ngài ngồi bên hữu của chính Ngài, nơi kể từ nay Ngài sẽ phục vụ như Đầu vũ trụ, không chỉ trên Hội Thánh (1:18), nhưng cũng trên mọi sự cai trị và thẩm quyền, dù con người hay thiên sứ (2:10). Tóm lại, Đức Chúa Trời đã khiến Chúa Giê-xu trở nên Vua Tối Cao của Trời và Đất. Trong việc thực thi chủ quyền vũ trụ được ủy thác này, Đấng Christ giờ đây sai Thánh Linh vào Hội Thánh, và bởi cùng Thánh Linh đó sai Hội Thánh vào thế giới, để công bố “lời của lẽ thật của Phúc Âm” (1:5). Khi người Cô-lô-se — và mọi người được chọn của Đức Chúa Trời trong mọi sự sáng tạo dưới trời (1:23) — nghe lời đó, Đức Chúa Trời thực hiện phép lạ tái sinh của Ngài, giải cứu họ (qua đức tin và sự ăn năn) khỏi vương quốc ác của Sa-tan, và chuyển họ (qua cùng đức tin và sự ăn năn đó) vào Nước thuộc linh của Con yêu dấu của Ngài (1:13). Vì phép lạ thuộc linh nhân từ này, họ đến sự sống với Đấng Christ, sống lại với Ngài, và ngồi xuống với Ngài trong các nơi trên trời (2:11-14, 3:1; Ê-phê-sô 2:4-6). Giờ đây họ dự phần trong sự cai trị trên trời chiến thắng của Đấng Mê-si. Điều này kêu gọi sự thánh khiết. Kể từ nay, đời sống thuộc thể của họ trên đất phải phản chiếu đời sống thuộc linh của họ trên thiên đàng. Được củng cố bởi sự cầu nguyện và sự suy ngẫm Kinh Thánh, họ phải quay khỏi những điều trên đất, và tiếp tục tìm kiếm những điều ở trên, nơi Đấng Christ ngự bên hữu của Đức Chúa Trời (3:1). Như vậy họ sẽ trở nên hoàn toàn làm hài lòng Chúa, sinh hoa trái trong mọi việc lành, và gia tăng trong sự hiểu biết về Đức Chúa Trời (1:10). Thế gian có khinh miệt sự bận tâm của họ với những điều thuộc linh không? Nó có chế nhạo một Vua vô hình và một Nước vô hình không? Chắc chắn. Nhưng hỡi các thánh đồ hãy yên tâm: Một ngày kia chẳng bao lâu, đức tin của họ — và thông điệp của họ — sẽ được minh chứng! Khi Ngài đến, Đấng Christ sẽ được bày tỏ từ thiên đàng trong quyền năng và vinh hiển. Khi Ngài được bày tỏ, họ cũng vậy — dù bởi sự sống lại hay sự biến đổi — sẽ được bày tỏ với Ngài trong vinh hiển (3:4). Và khi họ được bày tỏ, toàn bộ sự sáng tạo chính nó sẽ được bày tỏ trong vinh hiển với họ (Rô-ma 8:18-21)! Như chính Thầy của họ đã phán, trong ngày đó, người công chính sẽ chiếu sáng như mặt trời (và như Con) trong Nước vinh hiển, không bao giờ kết thúc của Cha.
Tác Giả Thư Hê-bơ-rơ về Sự Cai Trị Trên Trời của Đấng Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm Hoàng Gia của Đức Chúa Trời (Hê-bơ-rơ 1:1-5, 13)
Tác giả vô danh của thư cho người Hê-bơ-rơ tìm cách cảnh báo, chỉ dẫn, và khích lệ các Cơ Đốc nhân Do Thái đang dao động mà, vì nhiều lý do khác nhau, bị cám dỗ trở lại Do Thái giáo. Nhận ra rằng một sự khước từ Đấng Christ và Giao Ước Mới sẽ cướp đi sự cứu rỗi đời đời của họ, ông đã dựa trên kiến thức rộng lớn của mình về Cựu Ước để nhấn mạnh hai lẽ thật liên quan: 1) Tự nó, sự phục vụ thờ phượng thời Cựu Ước, tập trung xoay quanh Đền Tạm và Đền Thờ, hoàn toàn không đủ để khiến tội nhân trở nên đúng đắn với Đức Chúa Trời; 2) sự phục vụ thờ phượng thời Cựu Ước có bản chất điển hình, chỉ về phía trước đến Thân Vị và Công Việc của Chúa Giê-xu Christ, Đấng giờ đây đã làm ứng nghiệm nó và vì vậy đã khiến nó trở nên lỗi thời. Theo đó, quay trở lại Do Thái giáo là đi ngược lại chính dòng chảy của Lịch Sử Cứu Rỗi; là chối bỏ chính Đấng Christ và chính Giao Ước mà lịch sử đó luôn luôn hướng về, và từ đó nó luôn luôn vay mượn bất cứ hiệu lực nào nó có. Tóm lại, nay Đấng Christ đã đến họ không nên quay trở lại, vì nay Đấng Christ đã đến họ không thể quay trở lại! Rất quan trọng, trong việc trình bày trường hợp của mình, tác giả làm sáng tỏ nhiều điều về chủ đề của chúng ta: sự cai trị trung bảo trên trời của Đấng Christ. Tuy nhiên, tại đây, sự nhấn mạnh ít hơn vào Vương Quyền Mê-si của Đấng Christ, và nhiều hơn vào Chức Thầy Tế Lễ Mê-si của Ngài. Tuy nhiên, chuyên luận kéo dài này về Đấng Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm của Thiên Đàng rất hữu ích cho chúng ta, vì nó trưng bày rõ ràng viễn cảnh cánh chung toàn bộ của tác giả, cùng một viễn cảnh chúng ta đã khám phá trong các phân đoạn trước của chúng ta. Trong hình thức cô đọng cao độ, chúng ta gặp nó ngay từ đầu, đặc biệt trong năm câu đầu tiên của chương 1. Tại đây mục đích rõ ràng của tác giả là trưng bày thần tính của Đấng Christ, qua đó phân biệt Ngài rõ rệt khỏi các thiên sứ, mà một số Cơ Đốc nhân Do Thái dường như đang nhầm lẫn Ngài với họ. Để đạt mục đích này, ông xác định Đấng Christ là “Con,” và Con là Đấng (đồng) sáng tạo thế giới (1:2), Đấng duy trì thế giới (1:3), và hình ảnh rõ ràng của thân vị Cha (1:3). Không phải thiên sứ tại đây! Quan trọng thay, ông cũng nói về Con là Đấng thừa kế muôn vật (1:2), Đấng mà bởi Ngài và vì Ngài muôn vật tồn tại (2:9). Nhưng chính xác Con thừa hưởng muôn vật như thế nào? Phân đoạn của chúng ta cũng đề cập đến điều này: Ngài trở nên một con người, thanh tẩy tội lỗi của dân Đức Chúa Trời, và ngồi xuống bên hữu của Đấng Oai Nghi trên cao (1:3). Vâng, trong việc làm như vậy, Ngài thừa hưởng một danh tuyệt vời hơn các thiên sứ (1:4). Nhưng Ngài thừa hưởng danh tuyệt vời nhất đó vì Ngài cũng thừa hưởng vũ trụ! Như phân đoạn của chúng ta hàm ý, qua sự hạ mình và tôn cao của Con thần-nhân của Ngài, Đức Chúa Trời đã “sinh ra” Đấng Mê-si: Ngài đã trang bị Ngài cho, và đặt Ngài vào, chức vụ lớn của Ngài là Vua Tối Cao (và Thầy Tế Lễ) của Trời và Đất (1:5). Dưới hình thức này hay hình thức khác, ngai của Ngài — chủ quyền phổ quát của Ngài — sẽ tồn tại đời đời (1:8). Trong giai đoạn hiện tại của sự cai trị của Ngài, Ngài sẽ ngồi bên hữu của Đức Chúa Trời cho đến khi Ngài khiến mọi kẻ thù (còn lại) của Ngài làm bệ chân cho Ngài (1:3; Thi Thiên 110:1); cho đến khi chính Ngài đến một lần nữa, và cuốn cả trời lẫn đất lại như một chiếc áo choàng, thay đổi (tức là, làm vinh hiển) chúng một lần đủ cả (1:10-12). Một lần nữa, đừng để một Cơ Đốc nhân nào nghĩ Đấng này là một thiên sứ! Thay vào đó, hãy để họ thờ phượng Ngài như Đức Chúa Trời-Người tể trị muôn vật — và hãy để các thiên sứ cũng làm như vậy (1:6)! Vậy, chúng ta thấy rằng cánh chung học Tân Ước tiêu chuẩn — quan điểm hai giai đoạn đơn giản về Nước Đức Chúa Trời — xuất hiện ngay trong chương đầu tiên của thư này. Hơn nữa, nó xuất hiện liên tục trong phần còn lại của sách. Một cái nhìn tổng quan ngắn gọn sẽ làm rõ điểm quan trọng này. Khi tác giả trình bày trường hợp của mình về tính ưu việt và tính chung kết của Giao Ước Mới, ông bắt đầu bằng cách chỉ ra rằng sự nhập thể của Con thánh của Đức Chúa Trời là tuyệt đối cần thiết cho sự cứu rỗi của loài người tội lỗi (2:10-18, 10:5-10); rằng các của lễ hy sinh bằng thú vật — chỉ là hình ảnh của Đấng Christ — không có quyền năng nội tại để cứu chuộc (10:1-4). Nhưng của lễ hy sinh lớn này nhằm mục đích gì? Câu trả lời hẳn phải ngạc nhiên và gây xúc động cho mọi người Do Thái tin kính: Đấng Christ đã chết để ban cho mọi dân Đức Chúa Trời sự tiếp cận trực tiếp, đang tiếp diễn đến chính Ngài; để ban cho họ sự bước vào, một lần đủ cả, vào Nơi Chí Thánh! Chính xác Đấng Christ có thể ban phước hạnh tối cao này như thế nào? Thứ nhất, bằng cách hy sinh mạng sống Ngài làm một của lễ hy sinh vì tội lỗi, và rồi bằng cách bước vào chính thiên đàng với tư cách là Vua Tối Cao — và Đấng Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm đời đời
— của dân Ngài (2:17-3:6, 4:14-5:11). Được trang điểm đầy đủ bằng công lao vô hạn của chính đời sống và sự chết của Ngài, giờ đây Ngài xuất hiện trong Sự Hiện Diện của Đức Chúa Trời vì các thánh đồ (9:24). Và điều kỳ diệu trong các điều kỳ diệu, trong việc làm như vậy, Ngài đem họ vào cùng với Ngài! Kể từ nay, họ có thể đến cách dạn dĩ đến ngai ân điển (4:16). Kể từ nay, họ có thể bước vào Nơi Chí Thánh bởi huyết của Chúa Giê-xu, đến gần với sự bảo đảm đầy đủ của đức tin và một lương tâm trong sạch (10:19-22). Kể từ nay, họ đã đến Si-ôn ở trên; họ cư ngụ trong Giê-ru-sa-lem ở trên; họ thờ phượng trong Đền Thờ ở trên (8:2, 12:18-24). Nhưng đây không phải là cuối của Tin Tốt Lành. Vì ngay cả khi Hội Thánh lữ hành vui hưởng sự thông công tươi mới với Đức Chúa Trời và Đấng Christ trong các nơi trên trời, nàng cũng nóng lòng dự liệu một Ngày đang đến nhanh chóng (10:25); một Ngày khi Đấng được định sẽ đến, sẽ đến (10:37); Ngày khi Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, sẽ một lần nữa làm rung chuyển không chỉ đất, nhưng cũng các tầng trời (9:28, 12:26); Ngày trong đó Ngài sẽ cất bỏ mọi điều có thể bị rung chuyển, để chỉ điều không thể bị rung chuyển sẽ còn lại đời đời (12:27). Vào Ngày đó, Áp-ra-ham sẽ bước vào xứ tốt hơn mà ông luôn luôn tìm kiếm (11:16); Môi-se sẽ nhận phần thưởng mà vì đó ông vui lòng hy sinh các kho báu của Ê-díp-tô; và mọi thánh đồ khác, giống như chính Đức Chúa Trời lúc sáng thế, sẽ bước vào sự yên nghỉ đời đời của họ (3:7-4:10). Như vậy, trong thư Hê-bơ-rơ cũng vậy, chúng ta thấy rằng Nước duy nhất đến trong hai giai đoạn — một giai đoạn trên trời “huyền nhiệm,” tiếp theo là một giai đoạn trên đất vinh hiển — với hai giai đoạn được phân tách bởi một sự trở lại duy nhất, làm chung kết muôn vật của Vua Tối Cao của Thiên Đàng.
Khải Tượng của Giăng về Chiên Con Nhận và Mở Ấn Di Chúc của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 5)
Tại đây tôi đưa ra một đoạn giới thiệu ngắn, nhưng là đoạn rất phù hợp để kết thúc cuộc khảo sát của chúng ta về các phân đoạn Tân Ước chính đề cập đến Nước Đức Chúa Trời. Nó được tìm thấy, không phải trong Tân Ước Giáo Huấn, nhưng trong sách Khải Huyền. Sau này chúng ta sẽ xem xét kỹ hơn cấu trúc đáng kinh ngạc của sách này. Khi chúng ta làm như vậy, chúng ta sẽ thấy rằng các chương 4 và 5 — khải tượng của Giăng về Đấng Sáng Tạo và Đấng Phán Xét Tể Trị trên ngai Ngài, tiếp theo là khải tượng của ông về Đấng Cứu Chuộc Tể Trị bên hữu của Cha — cấu thành cốt lõi, trung tâm trọng lực thần học, của toàn bộ lời tiên tri. Đặc biệt, chương 4 thiết lập sự kiện khủng khiếp rằng con người tội lỗi đang rất cần một Đấng Cứu Chuộc. Chương 5 thiết lập một sự kiện tương ứng — và rất an ủi — đó là Đức Chúa Trời thánh đã nhân từ cung cấp một Đấng Cứu Chuộc, Một Đấng giờ đây đang đứng trước mặt Ngài trên thiên đàng. Dưới hình ảnh gây xúc động sâu sắc, cả ba chức vụ của Đấng Christ đều được trưng bày. Một mặt, Ngài đứng như một Chiên Con: quả thật sống, nhưng với các dấu vết của việc đã bị giết (5:6). Đây là Đấng Christ là Thầy Tế Lễ và Của Lễ Hy Sinh; là Đấng Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm của Thiên Đàng, mà công việc của Ngài trên đất là bảo đảm sự cứu chuộc của dân Đức Chúa Trời, và công việc của Ngài trên thiên đàng giờ đây là biện hộ các công lao của nó thay cho họ (5:9-10). Mặt khác, Ngài cũng đứng trước mặt Đức Chúa Trời như một Chiên Con có bảy sừng và bảy mắt (là bảy linh của Đức Chúa Trời được sai vào khắp đất) (5:6). Đây là Đấng Christ là Đấng Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm hoàng gia; là Vua Tối Cao của Thiên Đàng, với mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất; là Chúa tể trị trên Đức Thánh Linh toàn năng, được sai đi từ ngai Ngài ở trên để áp dụng sự cứu chuộc mà Ngài (Đấng Christ) đã bảo đảm trên đất cho dân Ngài. Bởi Thánh Linh được tuôn đổ, Đấng Tiên Tri Tối Cao của Thiên Đàng sẽ dạy các môn đồ của Ngài con đường cứu rỗi (Giăng 6:45). Để truyền đạt tất cả điều này, sách Khải Huyền cũng ban cho chúng ta một mô-típ mạnh mẽ mà qua đó nó mô tả công việc cứu chuộc của Vua Tối Cao trong suốt Thời Kỳ Công Bố và Thử Thách: Ngài (Đấng Christ) sẽ mở ấn di chúc cuối cùng của Cha (Khải Huyền 5:1, 7-10, 6:1 trở đi, 8:1). Nói cách khác, Ngài sẽ thực hiện mọi bước tư pháp và cứu chuộc cần thiết để thâu thập những người được chọn của Ngài và chuẩn bị họ cho sự vén mở lớn của cơ nghiệp đời đời của họ: sự đầy trọn của lời hứa của Giao Ước, chỉ nhận được qua sự chết của Đấng Christ. Như chúng ta sẽ thấy sau này, Giăng nhìn thấy sự vén mở này hết lần này đến lần khác, một sự vén mở được định sẽ xảy ra tại Sự Quang Lâm, khi Vua Tối Cao của Thiên Đàng giáng xuống đất, một lần và chỉ một lần mà thôi, để làm chung kết muôn vật trong sự phán xét cuối cùng và sự cứu chuộc cuối cùng; để ban cho các thánh đồ cơ nghiệp đầy đủ của họ, là sự sống đời đời với Đức Chúa Trời giữ giao ước của họ trong trời mới và đất mới. Vào lúc khởi đầu hành trình của chúng ta, chúng ta đã thấy rằng sách Khải Huyền là sách Tân Ước duy nhất mà trên đó những người tiền thiên niên kỷ dựa nền tảng cánh chung học riêng biệt của họ, và bởi đó họ thách thức viễn cảnh cánh chung xuất hiện đồng nhất trong suốt toàn bộ Tân Ước Giáo Huấn. Tuy nhiên, trong Phần 4 của nghiên cứu của chúng ta, chúng ta sẽ thấy rằng, thay vì lật đổ viễn cảnh này, sách Khải Huyền cung cấp điều có thể nói là sự xác nhận theo Kinh Thánh rộng rãi nhất, phức tạp nhất, đẹp đẽ nhất, và mạnh mẽ nhất duy nhất của nó! Tóm lại, chúng ta sẽ thấy rằng sách Khải Huyền là một viên đá đỉnh vinh hiển đội vương miện, một lần đủ cả, cho đền thờ của lẽ thật Tân Ước liên quan đến sự đến của Nước Đức Chúa Trời, hình dạng thật của cánh chung học theo Kinh Thánh, và người chiến thắng trong Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng.
Sự Đến của Nước Đức Chúa Trời
Nó liên quan, tôi tin, đến ba giai đoạn cơ bản: (1) chức vụ trên đất của Đấng Christ, khi Nước Đức Chúa Trời được thành lập, (2) sự cai trị trên trời của Đấng Christ, khi Nước Đức Chúa Trời liên tục đến trong thế giới, và (3) Sự Quang Lâm của Đấng Christ, khi Nước Đức Chúa Trời được chung kết. Chúng ta hãy xem xét ngắn gọn từng giai đoạn. Chức Vụ Trên Đất: Nước Đức Chúa Trời Được Thành Lập Bởi chức vụ trên đất tôi muốn nói toàn bộ phạm vi công việc của Đấng Christ trong những ngày trong xác thịt của Ngài, từ khoảnh khắc Ngài nhập thể đến khoảnh khắc chết và chôn; nói cách khác, toàn bộ phổ của các sự kiện và hoạt động phù hợp với sự hạ mình của Con Đức Chúa Trời. Như chúng ta đã thấy trước đây, sự hạ mình này là một phần không thể tách rời của Giao Ước Cứu Chuộc, mà Con đã bước vào với Cha trước khi sáng thế. Về bản chất, mục đích lớn của nó là chuẩn bị cho lời hứa của Giao Ước Ân Điển; hay, để dùng ẩn dụ được Kinh Thánh ưa thích về Nước Đức Chúa Trời, để đặt một nền tảng (pháp lý) đúng đắn cho sự đến, sự xây dựng, và sự chung kết của Nước Đức Chúa Trời. Chúng ta có thể có cảm nhận tốt hơn về tất cả điều này bằng cách chạm rất ngắn gọn vào một số khía cạnh và sự kiện chính của đời sống trên đất của Chúa. Mọi sự bắt đầu, dĩ nhiên, với sự nhập thể của Con Đức Chúa Trời là Chúa Giê-xu người Na-xa-rét. Tại đây, Đức Chúa Cha sai Sự Chuẩn Bị của Giao Ước vào thế giới là A-đam Cuối Cùng, Đầu mới của một nhân loại mới, được chọn. Vì Ngài được định trở nên Đấng Mê-si — Đấng Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua được xức dầu bởi Thánh Linh của dân Đức Chúa Trời — sự giáng sinh của Chúa Giê-xu là (như Xa-cha-ri, Si-mê-ôn, An-ne, và các nhà thông thái đều hiểu rõ) sự giáng sinh của một Vua lớn, Vua của Nước Đức Chúa Trời sắp đến (Ma-thi-ơ 2:1-12, Lu-ca 1:67-69, 2:25-38). Tiếp theo là phép báp-têm bằng nước của Chúa Giê-xu dưới tay Giăng, vào lúc đó, trong sự ứng nghiệm của lời tiên tri thời Cựu Ước, Đức Chúa Cha xức dầu cho Đấng Mê-si bằng Đức Thánh Linh (Ê-sai 42:1 trở đi, Ma-thi-ơ 3:13-17). Điều này cũng trong sự ứng nghiệm của Giao Ước Cứu Chuộc, vì tại đây Cha trang bị và ban quyền cho A-đam Cuối Cùng cho mọi khía cạnh của công việc trên đất của Ngài. Quan trọng thay, sự xức dầu này không đội vương miện cho Đấng Christ làm Vua, cũng không khởi động sự cai trị Mê-si của Ngài. Vâng, từ lúc giáng sinh Ngài đã là Vua Mê-si; nhưng, như chúng ta sẽ thấy trong chốc lát, sự bắt đầu thực sự của sự cai trị của Ngài chờ đợi sự tôn cao của Ngài. Vậy thì, sự xức dầu của Thánh Linh tại sông Giô-đanh có ý định trang bị cho Đấng Christ để chuẩn bị một dân cho sự đến cuối cùng của Nước của Ngài, và cũng để đặt một nền tảng đúng đắn cho nó. Điều này đưa chúng ta đến ba năm rưỡi chức vụ của Ngài, trong đó Chúa Giê-xu đã sống, dạy dỗ, làm việc, và cuối cùng chết như một của lễ hy sinh vì tội lỗi của dân Ngài. Nếu chúng ta đứng lại và khảo sát những năm này từ quan điểm của Giao Ước Cứu Chuộc, chúng ta nhìn thấy ý nghĩa thiết yếu của chúng khá rõ ràng. Đó là những năm mà trong đó A-đam Cuối Cùng làm ứng nghiệm mọi sự công chính thay cho dân Ngài; trong đó — bằng cách vâng phục mọi điều răn của Cha, vượt qua mọi thử thách của Ngài, và tuân thủ mọi mạng lệnh của Ngài trong Luật Pháp Môi-se — Ngài (Đấng Christ) làm ứng nghiệm Giao Ước Việc Làm, qua đó hưởng được phần thưởng của sự sống đời đời cho những người thuộc về Ngài. Tuy nhiên, bao gồm trong các công việc này là công việc lớn nhất duy nhất trong mọi công việc: sự chết chuộc tội của Ngài, bởi đó Ngài thỏa mãn công lý của Đức Chúa Trời và làm nguôi cơn thạnh nộ của Ngài, qua đó khiến sự quy sự công chính của Ngài trở nên có thể, và sự tái sinh, sự xưng công chính, và sự hòa giải của dân Ngài trở nên chắc chắn (Rô-ma 3:21-26, 4:1 trở đi, 5:1 trở đi, 8:29 trở đi, 2 Cô-rinh-tô 5:21). Tóm lại, bởi sự vâng phục chủ động và thụ động của Ngài trong suốt những ngày hạ mình của Ngài, Đấng Christ làm ứng nghiệm Luật Pháp Môi-se và khiến nó trở nên lỗi thời, giới thiệu Giao Ước Mới và Vĩnh Cửu, và bảo đảm lời hứa lớn của nó: sự sống đời đời dưới sự cai trị trực tiếp, nhân từ của Đức Chúa Trời. Bởi mọi điều Ngài đã làm trong những ngày trong xác thịt của Ngài, Chúa Giê-xu đã đặt một nền tảng hoàn hảo và tồn tại đời đời cho sự đến của Nước Đức Chúa Trời. Không ngạc nhiên, vì vậy chúng ta tìm thấy chính Nước này ở trái tim của chức vụ trên đất của Ngài. Chúng ta quan sát nó theo nhiều cách khác nhau. Như chúng ta đã thấy, Ngài đã rao truyền Nước Đức Chúa Trời, công bố cho toàn thể Y-sơ-ra-ên rằng nó đã đến gần: gần và đang đến gần hơn từng khoảnh khắc, cả về thời gian lẫn không gian (Ma-thi-ơ 4:17, 10:7, Mác 1:15). 4 Ngài đã xem trước Nước Đức Chúa Trời, cách kỳ diệu giải cứu đám đông khỏi nhiều sự đau khổ thuộc linh và thuộc thể khác nhau, và cũng phục hồi họ trở lại một mức độ của sự trọn vẹn hoàn hảo sẽ đặc trưng cho đời sống Nước Đức Chúa Trời trong sự đầy trọn của nó (Ma-thi-ơ 9:35, 10:6-8, 12:28, 17:1 trở đi). Ngài đã giải thích Nước Đức Chúa Trời, giới thiệu cho các môn đồ của Ngài các lẽ mầu nhiệm về bản chất thật và cấu trúc thời gian của nó; các lẽ mầu nhiệm họ sẽ chỉ hiểu đầy đủ và vui hưởng khi, sau Lễ Ngũ Tuần, Nước Đức Chúa Trời quả thật đã đến trong thế giới, và họ vào (giai đoạn thứ nhất của) Nước Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:1 trở đi, Giăng 16:13, 1 Cô-rinh-tô 2:6 trở đi, Ê-phê-sô 1:8-10). Và cuối cùng, Ngài đã ban tặng Nước Đức Chúa Trời, trực tiếp và chủ yếu cho người Do Thái, nhưng cũng gián tiếp và thứ yếu cho dân ngoại (Ma-thi-ơ 10:6, 15:21-28, 21:1-23:38, Giăng 4:1-42). Quan trọng thay, trong việc ban tặng này Chúa Giê-xu không bao giờ thể hiện mình là một vua tạm thời mà, theo cách của tổ phụ Đa-vít của Ngài, sẽ lên ngai bằng sức mạnh quân sự (Ma-thi-ơ 12:14-21, Giăng 6:15). Thay vào đó, Ngài đơn giản kêu gọi Y-sơ-ra-ên ăn năn tội lỗi của họ và đi theo Ngài trong đức tin (Ma-thi-ơ 8:22, 11:25-30, 16:24, 19:21, 23:37-39, Giăng 6:29). Nói cách khác, Nước Đức Chúa Trời Chúa Giê-xu ban tặng cho Y-sơ-ra-ên luôn luôn và chỉ thuộc linh; nó luôn luôn và chỉ là một sự cai trị trực tiếp, nhân từ của Đức Chúa Trời và Đấng Christ, trong những ngày sắp tới sẽ được thực hiện nhờ sự hoàn tất công việc cứu chuộc của Ngài trên Thập Tự Giá (Lu-ca 17:20-21, Giăng 6:3, 18:36). Tại đây chúng ta gặp một trong những lẽ mầu nhiệm lớn của mục đích và kế hoạch cứu chuộc của Đức Chúa Trời: Nước thuộc linh mà Đấng Christ chân thành và khẩn thiết ban tặng cho người Do Thái trước hết, nhưng cũng cho dân ngoại, không thể được bước vào cho đến khi cả người Do Thái lẫn dân ngoại đều đã khước từ cả Ngài lẫn nó. Chỉ trên nền tảng vững chắc của đời sống công chính và sự chết chuộc tội của Ngài, Thành trên trời của ánh sáng và sự sống của Vua Tối Cao mới có thể dấy lên trên đất, và các cổng quyền năng của nó mở ra cho mọi người (Ma-thi-ơ 23:37-38, Giăng 3:14-15, 12:31-34, Rô-ma 11:33-36). Sự Cai Trị Trên Trời: Nước Đức Chúa Trời Đang Đến Sự đến của Nước Đức Chúa Trời là một phần không thể tách rời của sự tôn cao của A-đam Cuối Cùng, Đấng Mê-si thần/con người, Đấng Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua đời đời của dân Đức Chúa Trời. Như chúng ta đã thấy trước đây, sự tôn cao này là một yếu tố chính của Giao Ước Cứu Chuộc, theo đó Đức Chúa Cha, với điều kiện là sự vâng phục cho đến chết của Con Ngài, sẽ tôn cao Ngài bằng sự sống lại, sự thăng thiên, sự ngự, sự cai trị trên trời, và Sự Quang Lâm của Ngài. Một lần nữa, chính qua sự tôn cao lớn này — và đặc biệt qua sự cai trị trên trời và Sự Quang Lâm của Đấng Christ — Đức Chúa Trời làm ứng nghiệm mục đích đời đời của Ngài cho Con Ngài, khiến Ngài trở nên Đầu (hay Vua Tối Cao) trên một nhân loại mới và một sự sáng tạo mới (Ê-phê-sô 1:10, Cô-lô-se 1:16-18, 2:19); chính qua sự tôn cao này các thánh đồ kinh nghiệm Lời Hứa của Giao Ước Vĩnh Cửu; chính qua sự tôn cao này Nước Đức Chúa Trời thực sự đến trong thế giới. Tân Ước khá rõ ràng trong việc chỉ định Ngày Lễ Ngũ Tuần là sự bắt đầu của sự đến của Nước Đức Chúa Trời. Như chính Chúa Giê-xu đã nói với Ni-cô-đem, không ai có thể thấy hay bước vào Nước Đức Chúa Trời trừ khi người được sinh ra từ trên, sinh bởi Thánh Linh (Giăng 3:3, 5). Nhưng không ai có thể nhận Thánh Linh cho đến khi Đấng Christ đã được vinh hiển (Giăng 7:39, 17:1,5): cho đến khi Ngài đã hoàn tất công việc cứu chuộc của Ngài trên đất (Giăng 19:30), sống lại từ kẻ chết (Rô-ma 4:25), bước vào thiên đàng là Đấng Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm và Đấng Biện Hộ cho dân Ngài (Rô-ma 8:34, Hê-bơ-rơ 9:24, 1 Giăng 2:1), cất bỏ bức màn pháp lý phân cách Đức Chúa Trời Đấng Phán Xét khỏi con người tội nhân (Ma-thi-ơ 27:51, Hê-bơ-rơ 6:19-20, 10:19-22), nhận Đức Thánh Linh đã hứa từ Cha (Công Vụ 2:33), và tuôn đổ cũng Thánh Linh đó trên những người thuộc về Ngài, như Ngài đã làm vào Ngày Lễ Ngũ Tuần (Lu-ca 24:49, Công Vụ 2:33). Vì vậy, Lễ Ngũ Tuần là, như chính Phi-e-rơ đã khẳng định, sự bắt đầu: sự bắt đầu của Hội Thánh, sự bắt đầu của Thời Kỳ Công Bố và Thử Thách (Công Vụ 2:14-39), sự bắt đầu của sự cai trị trên trời của Đấng Christ (Công Vụ 2:36), và sự bắt đầu của sự đến của Nước Đức Chúa Trời trong thế giới (Công Vụ 11:15). Chúng ta nhận được một sự xác nhận sinh động và kịch tính về lẽ thật quan trọng này trong Khải Huyền 12:1-12. Trong một khải tượng, Giăng nhìn thấy một Người Nữ sinh ra một Con Trai Đấng một ngày kia sẽ hành động như một người chăn với một cây gậy sắt đối với mọi dân tộc (bất tuân). Tuy nhiên, hiện tại, Ngài bị bắt lên đến Đức Chúa Trời và ngai Ngài (12:5). Ngay khi Ngài bị bắt lên, chiến tranh bùng nổ trên thiên đàng giữa Mi-chen (và các thiên sứ của ông) và Con Rồng (và các thiên sứ của nó). Nhưng Con Rồng — kẻ cho đến nay đã thành công lừa dối cả thế giới — không thể thắng thế, và bị ném xuống đất, cùng với các thiên sứ của nó. Tại điều này, Giăng nghe một tiếng lớn trên thiên đàng, phán rằng: “Bây giờ sự cứu rỗi và sức mạnh và nước của Đức Chúa Trời chúng ta và quyền năng của Đấng Christ của Ngài đã đến, vì kẻ kiện cáo anh em chúng ta, kẻ đã kiện cáo họ trước mặt Đức Chúa Trời chúng ta ngày và đêm, đã bị ném xuống. —Khải Huyền 12:10-12; Giăng 12:31-32” Thật là một bức tranh mạnh mẽ! Đấng Christ, là Đấng Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm và Của Lễ Hy Sinh, đã bước vào thiên đàng, cất bỏ mọi rào cản pháp lý cho sự giải cứu và phục hồi cứu chuộc là bản chất của Nước Đức Chúa Trời. Kể từ nay, Sa-tan không có căn cứ pháp lý nào để kiện cáo dân Đức Chúa Trời, hay giữ họ làm phu tù bằng nhiều sự lừa dối khác nhau của nó. Vì vậy, bởi Thánh Linh, Đấng Christ sai Hội Thánh của Ngài ra để rao giảng Tin Tốt Lành này; và bởi cùng Thánh Linh đó, Ngài cũng giúp những người được chọn của Ngài thuộc mọi dân tộc tin nó. Nói cách khác, qua sự rao giảng Phúc Âm, Đấng Christ cách hợp pháp giải cứu dân Đức Chúa Trời khỏi mọi gông cùm lừa dối của Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, chuyển họ vào Nước thuộc linh của Con, và phục hồi họ trở lại sự sống đời đời trong sự hiệp nhất với Đức Chúa Trời Ba Ngôi (Cô-lô-se 1:13). Kết quả là, kể từ Ngày Lễ Ngũ Tuần vương quốc của Sa-tan đã liên tục sụp đổ, vì lý do đó nó nổi giận chống lại Hội Thánh Chiến Đấu, biết rằng thời gian của nó ngắn ngủi (Khải Huyền 12:12-17). Nhưng các thánh đồ không được sợ hãi. Thực ra, họ phải vui mừng! Vì Đấng Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm của họ trên thiên đàng, kẻ kiện cáo không thể (thành công) định tội; và vì Vua Tối Cao của họ trên thiên đàng, kẻ cám dỗ không thể chiếm lại và kiểm soát. Theo đó, trong suốt Thời Kỳ Công Bố và Thử Thách, Đấng Christ sẽ xây dựng Hội Thánh của Ngài, và sẽ giữ Hội Thánh của Ngài (Ma-thi-ơ 16:18, Giăng 10:16, Giăng 10:28-30). Nước của Đức Chúa Trời chúng ta và quyền năng của Đấng Christ của Ngài đã đến, và chúng sẽ cách không thể sai lầm tiếp tục đến, cho đến Ngày vui mừng đó khi chúng đến trong sự đầy trọn vinh hiển khi Vua Tối Cao trở lại (Khải Huyền 12:11, 14, 16). Sự Quang Lâm: Nước Đức Chúa Trời Được Chung Kết Như chúng ta đã thấy trong phân đoạn này đến phân đoạn khác, giai đoạn thứ ba và cuối cùng của sự đến của Nước Đức Chúa Trời là Sự Quang Lâm: sự trở lại đất của Chúa Giê-xu Christ đã được vinh hiển vào cuối thời đại ác hiện tại, để khiến kẻ chết sống lại, biến đổi kẻ sống, phán xét thế giới trong sự công chính, thanh tẩy vũ trụ hiện tại bằng lửa, và tạo nên một thế giới mới vinh hiển, ngôi nhà đời đời của những người được cứu chuộc. Tại đây, mọi mục đích của Đức Chúa Trời trong Giao Ước Cứu Chuộc và Giao Ước Ân Điển cuối cùng được ứng nghiệm. Tại đây Đấng Christ đã được tôn cao hoàn toàn và cuối cùng đặt mọi điều (đã được cứu chuộc) dưới quyền làm đầu vũ trụ của Ngài. Tại đây Ngài hoàn toàn và cuối cùng giải cứu các điều đó khỏi mọi kẻ thù thuộc linh và thuộc thể. Và tại đây Ngài hoàn toàn và cuối cùng phục hồi chúng trở lại mọi phước hạnh thuộc linh và thuộc thể của sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời. Tóm lại, tại đây chính Đấng Christ đem Nước Đức Chúa Trời vào trong hình thức đầy trọn và cuối cùng của nó, hình thức mà trong đó Ngài vui lòng giao nó cho Cha, để Đức Chúa Trời — trong suốt các thời đại vô tận sắp đến — có thể là mọi sự trong mọi sự.
Kết Luận
Chủ đề của chúng ta trong chương này là sự đến của Nước Đức Chúa Trời. Trước đây chúng ta đã thấy rằng Cựu Ước quả thật đã nói thật về một Nước sắp đến, nhưng trong ngôn ngữ bị che phủ, tượng trưng. Trong Bài Giảng của Ngài về Các Lẽ Mầu Nhiệm của Nước Đức Chúa Trời, Chúa Giê-xu tuyên bố rằng các môn đồ không thể hiểu ngôn ngữ này nếu không có các chìa khóa đúng đắn; và rằng các chìa khóa họ cần không gì khác hơn là các lẽ mầu nhiệm mà chính Ngài giờ đây đang đặt vào tay họ. Các lẽ mầu nhiệm này — được khẳng định liên tục trong sách Công Vụ, các thư tín, và sách Khải Huyền — liên quan đến cả bản chất lẫn cấu trúc của Nước Đức Chúa Trời. Về cấu trúc của nó, chúng ta đã thấy rằng Chúa Giê-xu liên tục trình bày Nước duy nhất như đến trong hai giai đoạn: Nước của Con, tiếp theo là Nước của Cha, hai giai đoạn được phân tách bởi một Sự Quang Lâm của Đấng Christ vào cuối thời đại ác hiện tại. Về bản chất của nó, chúng ta đã thấy rằng về bản chất cả hai giai đoạn của Nước Đức Chúa Trời đều như nhau: Cả hai đều là các lĩnh vực của sự cứu chuộc, trong đó Đức Chúa Trời cai trị trực tiếp trên các thần dân được phước của Ngài nhờ công việc của Đấng Cứu Chuộc, một Đấng Cứu Chuộc giải cứu các thần dân của Ngài khỏi mọi kẻ thù thuộc linh và thuộc thể, và phục hồi họ trở lại mọi bạn hữu thuộc linh và thuộc thể. Tuy nhiên, có những khác biệt đáng kể giữa hai giai đoạn của Nước Đức Chúa Trời, các khác biệt rất quan trọng cho một sự hiểu biết đầy đủ và đúng đắn về cánh chung học theo Kinh Thánh. Chúng ta nên nán lại với chúng ngắn gọn. Về Nước của Con, nó là tạm thời, kéo dài từ Lễ Ngũ Tuần đến Sự Quang Lâm. Nó phát xuất từ thiên đàng, và đặc biệt từ Vua Tối Cao của Thiên Đàng, Đấng ngự bên hữu của Cha. Nó hoàn toàn vô hình đối với mắt thường, là một sự tạo dựng của Đấng Christ Đấng chính Ngài ẩn giấu trên thiên đàng, và Đấng chính Ngài làm việc cách bí mật trong lòng loài người bởi Thánh Linh Ngài, Đấng mà thế gian không thể thấy cũng không thể nhận được. Cách không thể sai lầm, Nước này lan ra khắp nơi, tiến triển khắp đất bởi sự ngu dại của việc rao giảng. Cách kỳ diệu, nó lớn lên đến sự đầy trọn đã định của nó, khi Thánh Linh của Đức Chúa Trời nhân từ ban cho dân Ngài ân tứ nghe với đức tin. Đối với thế gian, những ngày của nó là những ngày của sự thử thách, trong đó, dưới sự rao giảng Phúc Âm, loài người bị thử nghiệm liên quan đến tình yêu của họ đối với lẽ thật về Đức Chúa Trời. Đối với Hội Thánh, những ngày của nó là những ngày của sự chống đối, đấu tranh, và hạ mình. Nhưng chúng cũng là những ngày của hy vọng, khi các thánh đồ, đi theo dấu chân của Thầy bị bắt bớ của họ, thực hiện cuộc hành hương qua đồng vắng của thế giới này đến Đất Hứa đang chờ đợi phía trước. Tuy nhiên, khi Đấng Christ trở lại trong quyền năng để làm chung kết muôn vật bằng toàn bộ phổ của các hành động cánh chung lớn của Ngài, Ngài sẽ mở đầu một Nước đồng nhất về bản chất, nhưng khác biệt trong nhiều chi tiết. Đó là Nước của Cha. Tại đây, sự cai trị thiên thượng không còn một phần, nhưng hoàn toàn; không còn tạm thời, nhưng vĩnh viễn. Tại đây nó không còn phát xuất từ thiên đàng ở trên, vì tại đây thiên đàng đã giáng xuống đất, để đất và thiên đàng là một. Tại đây Nước Đức Chúa Trời không còn chỉ thuộc linh, nhưng thuộc linh và thuộc thể, mở rộng không chỉ đến thân thể của các thánh đồ, nhưng cũng đến thế giới mới và đã được vinh hiển trong đó họ sẽ sống. Tại đây Nước Đức Chúa Trời không còn vô hình, nhưng hoàn toàn được bày tỏ, vì tại đây người có lòng trong sạch thấy Đức Chúa Trời. Tại đây nó không còn đang lớn lên, nhưng đã lớn đầy đủ, vì vụ mùa của đất đã được gặt, một lần đủ cả. Tại đây, không còn một mùa ngắn ngủi của sự công bố và thử nghiệm, nhưng một mùa đời đời của phần thưởng hay sự báo trả. Và tại đây không còn một đêm ngắn ngủi của sự đấu tranh và hạ mình, nhưng một ngày vô tận của sự yên nghỉ và vinh hiển cho mọi người đã tin, phục vụ, và đắc thắng. Giờ đây, nếu quả thật chúng ta đang đọc Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài cách đúng đắn — nếu quả thật nội dung của chương dài này ban cho chúng ta “lẽ thật thật” về bản chất và sự đến của Nước Đức Chúa Trời — thì rõ ràng chúng ta đã đạt đến một khoảnh khắc rất đặc biệt trong hành trình của chúng ta. Vì sau khi đã nhận từ Giáo Sư của chúng ta các chìa khóa quý báu như vậy, điều gì ngăn cản chúng ta dùng chúng để đối đầu trực tiếp với một trong những thử thách lớn nhất của cánh chung học theo Kinh Thánh? Điều gì ngăn cản chúng ta dùng mọi điều chúng ta đã học để vẽ nên một Dòng Thời Gian Lịch Sử Cứu Rỗi đúng đắn theo Kinh Thánh, một Dòng Thời Gian không chỉ trưng bày cấu trúc thời gian thật của nó, nhưng cũng trái tim và linh hồn của nó? Nghe thú vị không? Nếu vậy, xin hãy gặp tôi trong chương 10!
Bảng các dòng thời gian, biểu đồ, và sơ đồ 1. Phiên Bản cho Người Mới Bắt Đầu về Lịch Sử Cứu Rỗi 2. Tiền Thiên Niên Kỷ Lịch Sử 3. Vô Thiên Niên Kỷ 4. Hậu Thiên Niên Kỷ 5. Tiền Thiên Niên Kỷ theo Thuyết Phân Kỳ (Thuyết Phân Kỳ) 6. Thuyết Ứng Nghiệm Một Phần 7. Thuyết Ứng Nghiệm Toàn Phần 8. Ba Thời Đại của Lịch Sử Vũ Trụ 9. Lịch Sử Cứu Rỗi: Các Sự Quản Trị Liên Tiếp của Giao Ước Vĩnh Cửu 10. Sự Đến của Nước Đức Chúa Trời 11. Sự Xung Đột của Các Vương Quốc 12. Lịch Sử Cứu Rỗi: Một Hành Trình đến Nước Đức Chúa Trời 13. Cấu Trúc của Sách Khải Huyền 14. Các Phân Đoạn Tân Ước về Sự Thống Nhất Lấy Đấng Christ Làm Trung Tâm của Sự Chung Kết
Chương 10
Lịch Sử Cứu Rỗi: Một Hành Trình Đến Nước Trời
Mục đích của tôi trong chương này là giúp quý vị hình dung và hiểu rõ hơn bản chất và diễn trình của Lịch Sử Cứu Rỗi. Để đạt được mục đích này, tôi đã chuẩn bị bốn dòng thời gian khác nhau. Dù tất cả chúng đều bao phủ cùng một khoảng thời gian, mỗi dòng mô tả Lịch Sử Cứu Rỗi từ một góc độ hơi khác nhau, dùng các thuật ngữ và khái niệm Kinh Thánh hơi khác nhau. Trong dòng thứ năm, tôi đơn giản hợp nhất tài liệu từ bốn dòng còn lại, để đạt được cách trình bày phong phú nhất có thể về trái tim, linh hồn, và cấu trúc của Lịch Sử Cứu Rỗi.
1. Ba Thời Đại Của Lịch Sử Vũ Trụ
Dòng Thời Gian này cho cách trình bày Kinh Thánh đơn giản nhất, căn bản nhất về Lịch Sử Vũ Trụ. Nó dựa phần lớn trên sự dạy dỗ của Tân Ước, nơi chúng ta nhiều lần thấy Đấng Christ và các sứ đồ nói về lịch sử này theo hai thời đại bao la và căn bản, thời đại này và thời đại sắp đến (tiếng Hy Lạp, aion). Chẳng hạn, Chúa Giê-xu tuyên bố rằng sự phạm thượng chống lại Đức Thánh Linh sẽ không được tha thứ, “... hoặc trong thời đại này, hoặc trong thời đại sắp đến” (Ma-thi-ơ 12:32). Một lần nữa, Ngài nói về những người sẵn lòng hy sinh mọi thứ vì Ngài và Phúc Âm rằng “trong thời này” họ sẽ nhận nhiều phước hạnh thuộc thời gian, “... và trong thời đại sắp đến, sự sống đời đời” (Mác 10:30). Và một lần nữa, nói về sự phục sinh của kẻ chết, Ngài nói rằng “con cái của thời đại này” cưới và được gả cưới, nhưng “những người được kể là xứng đáng đạt được thời đại đó” sẽ không cưới cũng không được gả cưới, vì họ giống như các thiên sứ, là con cái của sự phục sinh và con cái của Đức Chúa Trời (Lu-ca 20:35-36). Từ những đoạn này, khá rõ ràng rằng Thời Đại (hay Thế Giới) Sắp Đến là trạng thái cuối cùng, mục tiêu tối hậu mà Lịch Sử Cứu Rỗi đang hướng tới. Được khai mở bởi sự phục sinh (Công Vụ 26:6-7, Phi-líp 3:8-11), nó là thời đại đời đời của trời mới và đất mới, trong đó các thánh đồ đã được vinh hiển nhận phần thưởng đầy đủ cho những đời sống đã sống tốt, và chiếu sáng như mặt trời trong sức mạnh của nó trong Nước của Cha họ. Nhưng còn “thời đại này” thì sao? Nó bắt đầu khi nào, và kéo dài bao lâu? Các văn bản trích dẫn ở trên cho thấy nó chắc chắn bao gồm Thời Kỳ Rao Giảng, trong đó các thánh đồ hiện đang lao động cho sự tiến triển của Nước Trời. Quả thật, từ Lu-ca 20:35-36, người ta có thể lập luận rằng nó đi ngược lại đến tận ban đầu, khi Đức Chúa Trời tạo dựng người nam và người nữ, và thiết lập hôn nhân. Tuy nhiên, các văn bản Tân Ước khác cung cấp giải pháp cuối cùng. Đứng đầu trong số đó là Ga-la-ti 1:4, nơi Phao-lô tuyên bố rằng Đấng Christ đã phó chính mình vì tội lỗi của chúng ta, “... hầu cho Ngài có thể giải cứu chúng ta khỏi thời đại ác hiện tại này.” Rõ ràng, đối với Phao-lô, đặc điểm nổi bật của “thời đại này” là nó ác. Điều này đến lượt nó hàm ý rằng nó hẳn đã bắt đầu tại Sự Sa Ngã. Như chúng ta sẽ thấy dưới đây, các văn bản Tân Ước khác xác nhận quan điểm này. Vậy thì, áp dụng mô hình Kinh Thánh về các thời đại nối tiếp nhau, chúng ta có thể chia lịch sử vũ trụ thành ba giai đoạn riêng biệt. Giai đoạn thứ nhất là một thời đại vô tội rất ngắn ngủi. Kéo dài thời gian giữa sự sáng tạo vũ trụ của Đức Chúa Trời và sự sa ngã của A-đam, nó về bản chất là một mùa thử thách thiêng liêng. Giai đoạn thứ hai là thời đại ác hiện tại. Nó bắt đầu với sự sa ngã của A-đam, đã kéo dài khoảng 6.000 năm, và sẽ tiếp tục cho đến lần Quang Lâm (Tít 2:12 trở đi). Như chúng ta đã thấy, trong suốt thời kỳ dài này, Đức Chúa Trời đã thực hiện công việc cứu chuộc của Ngài, đặc biệt kể từ sự đến lần thứ nhất của Đấng Christ, là sự đến đã khai mở sự lan truyền của Nước Trời đến mọi dân tộc. Tuy nhiên, theo Tân Ước, thời đại này đã, và sẽ vẫn, về cơ bản là ác, vì phần lớn nhân loại vẫn bị thống trị bởi “thần của thời đại này” (Sa-tan) và “những kẻ cai trị sự tối tăm của thời đại này” (2 Cô-rinh-tô 4:4, Ê-phê-sô 6:12). Tuy nhiên, trong Phúc Âm, Đức Chúa Trời ban cho các tín hữu hy vọng, một hy vọng sẽ được thực hiện đầy đủ trong Thời Đại Sắp Đến. Bắt đầu tại lần Quang Lâm, nó sẽ kéo dài trong suốt cõi đời đời tương lai. Như chúng ta vừa thấy, nó là thời đại của sự sống đời đời; thời đại mà trong đó Nước Trời xuất hiện trong hình thức đầy đủ và cuối cùng của nó. Chúa Giê-xu và các sứ đồ của Ngài khuyên bảo mọi người nghe Phúc Âm hãy hướng về Đấng Christ, ở trong Ngài, và sống vì Ngài, để họ có thể đạt được sự phục sinh của người công chính, và vinh quang đời đời của Thời Đại Sắp Đến (Lu-ca 20:34-36, Giăng 6:44, 54, 11:25-26, Phi-líp 3:8-11).
2. Lịch Sử Cứu Rỗi: Các Cách Quản Trị Nối Tiếp Nhau Của Giao Ước Đời Đời
Dòng Thời Gian này dựa trên tài liệu chúng ta đã đề cập trong chương 7. Nó được thiết kế để mô tả Lịch Sử Cứu Rỗi theo bản chất sâu xa nhất của nó: Giao Ước Đời Đời, và các cách quản trị nối tiếp nhau của nó trong thời gian và không gian. Như chúng ta sẽ thấy trong giây lát, việc mô tả Lịch Sử Cứu Rỗi theo (sự đến của) Nước Đức Chúa Trời vừa dễ dàng vừa hấp dẫn. Nhưng làm như vậy — và để mọi việc ở đó — quả thật là nhìn thấy thân thể, nhưng bỏ lỡ trái tim và linh hồn làm cho thân thể sống động. Xét cho cùng, Nước Trời là gì? Nó chẳng phải đơn giản là Lời Hứa của Giao Ước Ân Điển Đời Đời, một Lời Hứa được thực hiện cho Các Bên của Giao Ước (và các công dân của Nước Trời) nhờ Sự Cung Ứng của Giao Ước, là Đấng Christ, sao? Vậy thì, trên hết mọi điều, chúng ta hãy chắc chắn hiểu và tận hưởng Lịch Sử Cứu Rỗi từ trong ra ngoài, từ trái tim, từ quan điểm của (các cách quản trị nối tiếp nhau của) Giao Ước Đời Đời. Vì đã thảo luận các yếu tố khác nhau của dòng thời gian này, tôi sẽ không lại đi sâu vào chúng ở đây. Tuy nhiên, tôi sẽ đưa ra một bài ôn lại ngắn gọn để cho thấy ý nghĩa của sơ đồ.
Giao Ước Đời Đời
Như Dòng Thời Gian của chúng ta cho thấy, Giao Ước Đời Đời đã được hoạch định trong cõi đời đời đã qua; nó nằm ẩn giấu trong Đức Chúa Trời ngay cả trước khi thế giới được dựng nên. Nó là mầu nhiệm lớn nhất trong mọi mầu nhiệm Tân Ước: sự sắp xếp cứu chuộc duy nhất mà qua đó Đức Chúa Cha, vì vinh quang lớn hơn của chính Ngài và của Con Ngài, có mục đích cứu chuộc một dân được chọn để hưởng sự sống đời đời với Ngài trong Nước Trời vinh quang của Ngài. Đây là một Giao Ước hai mặt. Trong mặt thứ nhất — Giao Ước Cứu Chuộc — Cha và Con đồng ý rằng bằng sự nhập thể của mình, Con sẽ trở thành A-đam Cuối Cùng. Sứ mạng hai mặt của Ngài sẽ là làm điều mà A-đam Thứ Nhất đã không làm được (tức là làm ứng nghiệm Giao Ước Việc Làm), và tháo gỡ điều mà A-đam thứ nhất đã làm (tức là khiến dòng dõi phải chịu một Lãnh Địa của Sự Tối Tăm). Vì sứ mạng cứu chuộc này sẽ liên quan đến một sự hạ mình sâu sắc về phía Con, Cha cũng giao ước tôn cao Ngài lên làm Đầu trên mọi sự, ban cho Ngài mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất, để chính Ngài có thể áp dụng và làm chung kết sự cứu chuộc mà Ngài đã bảo đảm với cái giá lớn như vậy. Trong mặt thứ hai — Giao Ước Ân Điển — Cha có mục đích đầy ân điển bước vào lịch sử, hết lần này đến lần khác, để giao tiếp với những người tội lỗi, ban cho họ sự cứu chuộc được tìm thấy trong Đấng Christ, và không sai lầm kéo những người được chọn của Ngài vào một giao ước của sự sống, sự sống đời đời được tìm thấy trong Con Ngài và được ban cho con người trong Ê-đen. Khi nói về các cách quản trị khác nhau của Giao Ước Đời Đời, Dòng Thời Gian của chúng ta chủ yếu nhắm đến Giao Ước Ân Điển.
Giao Ước Việc Làm
Giữa Sự Sáng Tạo và Sự Sa Ngã, A-đam — và toàn bộ gia đình loài người mà ông đại diện — sống trong Ê-đen dưới một Giao Ước Việc Làm. Với lợi ích của cái nhìn ngược lại từ Kinh Thánh, chúng ta có thể thấy các điều khoản của thời kỳ thử thách tạm thời này khá rõ ràng. Về mặt tiêu cực, A-đam chỉ cần vâng theo lời của Đức Chúa Trời bằng cách từ chối ăn Cây Biết Điều Thiện và Điều Ác. Về mặt tích cực, ông chỉ cần ăn từ Cây Sự Sống, qua đó bước vào sự hiệp thông đời đời với Đức Chúa Trời Ba Ngôi và bắt đầu cuộc lữ hành của mình qua lịch sử dưới sự lãnh đạo thiêng liêng của Con. Tuy nhiên, tội lỗi của ông đã đẩy ông (và gia đình ông và thế giới của ông) vào sự giam cầm hoàn toàn dưới một loạt kẻ thù chết người thuộc thể và thuộc linh, qua đó cắt đứt mọi lối tiếp cận đến Cây Sự Sống. Từ nay về sau, chỉ có một hy vọng duy nhất cho A-đam và dòng dõi của ông: rằng Đức Chúa Trời, trong lòng thương xót và ân điển, sẽ cung cấp một A-đam khác, tốt hơn, là Đấng có thể tháo gỡ điều A-đam thứ nhất đã làm, và làm điều ông đã không làm được; là Đấng có thể giải cứu một dân tin Chúa khỏi Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, và khôi phục họ về mọi phước hạnh của sự cai trị trực tiếp mà Ngài đã ban cho họ trong Ê-đen; là Đấng có thể cứu chuộc họ; là Đấng có thể đem họ vào Nước Đức Chúa Trời.
Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị
Tiếp theo trên Dòng Thời Gian của chúng ta là Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị dài. Kéo dài từ Sự Sa Ngã đến sự giáng lâm lần thứ nhất của A-đam Cuối Cùng, nó là một mùa dài khoảng 4.000 năm, trong đó Đức Chúa Trời quản trị Giao Ước Ân Điển một cách đặc biệt vào bốn dịp riêng biệt: cho A-đam, Nô-ê, Áp-ra-ham, và Môi-se/Israel. Điều quan trọng là, trong cả bốn trường hợp, các cách quản trị đều được che giấu. Tức là, các yếu tố khác nhau của Giao Ước không được mạc khải như chúng thật sự là, mà dưới một loạt các hình bóng và bóng hình đa dạng. Theo đó, mọi cách quản trị Cựu Ước của Giao Ước đều có tính chất hứa hẹn: Chúng trông đợi điều gì đó lớn hơn, bền vững hơn, và thực chất hơn; điều gì đó mà chúng tự thân chỉ là những cái bóng thoáng qua; điều gì đó mà các tác giả Tân Ước gọi là Mầu Nhiệm của Đức Chúa Trời, và Giao Ước Mới; điều gì đó mà chúng ta đang gọi là Giao Ước Ân Điển và Phúc Âm. Tính chất hứa hẹn của Thời Kỳ này đặc biệt hiển nhiên trong hiện tượng lời tiên tri Cựu Ước về Nước Trời, một khối mạc khải thiêng liêng dự báo sự giáng lâm của một Vua sắp đến và một Nước Trời sắp đến, mà qua đó một thế giới mới thuộc về chính Đức Chúa Trời sẽ được cứu chuộc và tái tạo. Như chúng ta đã thấy, nhiều lời tiên tri trong số này sử dụng hình ảnh rút ra từ các thể chế của Luật Pháp Môi-se (ví dụ: Israel, Ca-na-an, Giê-ru-sa-lem, Đền Thờ, Thầy Tế Lễ, Của Lễ Hy Sinh, Các Lễ, v.v.) để hình dung Nước Trời sắp đến, và để khơi dậy hy vọng nơi Vua sắp đến. Tuy nhiên, những lời tiên tri khác liên kết Nước Trời với một Giao Ước Mới; với các thể chế mới và các phước hạnh mới; với những điều mắt chưa thấy, tai chưa nghe, và chưa từng bước vào lòng con người — cho đến những ngày của Đấng Christ và Phúc Âm (1 Cô-rinh-tô 2:9-10). Vì lý do này, chính Cựu Ước gợi ý điều Tân Ước khẳng định rõ ràng: Lời tiên tri Cựu Ước về Nước Trời dùng ngôn ngữ hình bóng học, bắt nguồn từ các thể chế hình bóng của Luật Pháp, để đại diện cho các thực tại thực chất và đời đời của Giao Ước Ân Điển. Thêm về điều này trong chương tiếp theo. Các thánh đồ Cựu Ước có thật sự bước vào Giao Ước Đời Đời không? Có và không. Đức tin chân thành của họ (điều kiện của giao ước) nơi các thầy tế lễ và của lễ hy sinh (các hình bóng của sự cung ứng của giao ước), hoặc nơi chính Đấng Mê-si đã hứa, chắc chắn được kể cho họ là sự công chính. Hơn nữa, dựa trên đức tin đó — và đời sống thánh khiết tất yếu chảy ra từ nó — họ hưởng nhiều phước hạnh thiêng liêng, cả thuộc linh và thuộc thể. Tuy nhiên, bất kỳ phước hạnh nào họ trải nghiệm dưới Luật Pháp đều hoàn toàn là vay mượn, như thể, từ thực tại lớn hơn sắp đến (Rô-ma 3:21-26, Hê-bơ-rơ 9, 10). Và quả thật, vì chính lý do này, chúng không đầy trọn như các phước hạnh thật sự được giới thiệu bởi thực tại đó. Đây là lý do Chúa chúng ta không ngần ngại nói, ngay cả về một tiên tri lớn như Giăng Báp-tít, rằng người nhỏ nhất trong Nước Đức Chúa Trời còn lớn hơn ông (Ma-thi-ơ 11:11). Đối với các môn đồ trước Lễ Ngũ Tuần cũng như đối với các thánh đồ Cựu Ước: Đức Thánh Linh ở với họ, nhưng chưa ở trong họ; vì Đức Thánh Linh chưa được ban cho, vì Đấng Christ chưa được vinh hiển (Giăng 7:39, 14:17). Tác giả thư cho người Hê-bơ-rơ nói gần như vậy, tuyên bố về các thánh đồ Cựu Ước:
Tất cả những người này, đã nhận được một lời chứng tốt qua đức tin, đã không nhận được lời hứa, vì Đức Chúa Trời đã cung cấp điều gì đó tốt hơn cho chúng ta, hầu cho họ không được làm cho trọn vẹn ngoài chúng ta. —Hê-bơ-rơ 11:39-40
Vậy thì, sống trung tín trong một vùng đất của những cái bóng, các thánh đồ của Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị Cựu Ước quả thật đã bước vào Sự Sáng. Nhưng khi chính Sự Sáng cuối cùng bước vào thế giới, những cái bóng đã được ứng nghiệm... và mãi mãi qua đi (Giăng 1:17).
Thời Kỳ Ứng Nghiệm
Cuối cùng, chúng ta có Thời Kỳ Ứng Nghiệm. Đặc điểm bản chất của nó là ở đây Đức Chúa Trời quản trị Giao Ước Đời Đời như chính nó, đúng như Ngài đã hoạch định nó trước khi thế giới được dựng nên. Nói cách khác, ở đây Ngài vén mở Đấng Christ và Giao Ước trước mắt mọi dân tộc. Như Dòng Thời Gian cho thấy, thời kỳ này diễn ra trong hai giai đoạn. Giai đoạn thứ nhất có thể gọi là Thời Kỳ Rao Giảng và Thử Thách. Vào lúc bắt đầu của nó, sự cung ứng của Giao Ước — Đấng Mê-si thần-nhân, Đấng Cứu Chuộc, A-đam Cuối Cùng — bước vào thế giới. Bằng đời sống công chính và cái chết chuộc tội của mình (tức là bằng sự hạ mình của mình) Ngài thực hiện sự cung ứng hợp pháp cho việc hưởng mọi phước hạnh của Giao Ước. Trong suốt phần còn lại của mùa này, Đấng Christ đã được tôn cao, ngồi trên thiên đàng bên hữu Đức Chúa Trời, áp dụng sự cứu chuộc mà Ngài đã mua qua công việc của Ngài trên đất. Điều này liên quan đến cả sự rao giảng và sự thử thách. Cụ thể, Ngài liên tục sai cả Đức Thánh Linh và Hội Thánh vào thế giới, để rao giảng Phúc Âm; để công bố lời hứa của Giao Ước (tức là sự sống đời đời), sự cung ứng của Giao Ước (tức là Đấng Christ, Con Người và Công Việc của Ngài), điều kiện của Giao Ước (tức là đức tin nơi Đấng Christ), và hình phạt cho việc khinh thường Giao Ước (tức là sự hình phạt đời đời). Trong quá trình này, mọi người nghe đều được đặt vào thời kỳ thử thách, mọi người đều được thử thách liên quan đến tình yêu của họ đối với lẽ thật về Đức Chúa Trời; và trong quá trình này, mọi người được chọn của Đức Chúa Trời đều được kéo đến với Đấng Christ, được giải cứu khỏi Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, và được khôi phục về các phước hạnh muôn mặt của sự cai trị trực tiếp của Ngài. Như vậy, các bên của Giao Ước (tức là Đức Chúa Trời và những người được chọn của Ngài) được hòa giải đầy đủ, và hệ quả là cả hai cùng nhau hưởng mọi phước hạnh của lời hứa của Giao Ước, là sự sống đời đời. Giai đoạn thứ hai của Thời Kỳ Ứng Nghiệm bắt đầu tại lần Quang Lâm, khi chính Đấng Christ trở lại trái đất để làm chung kết mọi sự trong sự phán xét cuối cùng và sự cứu chuộc cuối cùng. Theo đó, giai đoạn này có thể gọi là Thời Kỳ Thưởng và Báo Trả. Nó là đời đời, gồm những “thời đại sắp đến” vô tận (Ê-phê-sô 2:7). Ở đây các yếu tố khác nhau của Giao Ước được vén mở đầy đủ và cuối cùng. Đối với những tội nhân không tin, hình phạt cho việc khinh thường Giao Ước sẽ được hiển thị trong Ghê-hen-na, hay Hồ Lửa. Còn đối với các thánh đồ, lời hứa của Giao Ước sẽ được hiển thị trong trời mới và đất mới. Ở đó họ không còn nhìn thấy Đức Chúa Trời và Đấng Christ bằng đức tin, mà bằng mắt thấy. Ở đó, các phước hạnh của Giao Ước không còn một phần, mà trọn vẹn. Ở đó, các phước hạnh không còn chỉ thuộc linh, mà còn thuộc thể. Tóm lại, ở đó lời hứa lớn, xưa của Giao Ước Đời Đời được ứng nghiệm đầy đủ: Đức Chúa Trời ở cùng dân Ngài, và họ ở cùng Ngài, trong sự tinh khiết, thân mật, và trọn vẹn không thể tưởng tượng được, đời đời vô cùng. A-men. Một lần nữa, chúng ta đã gọi giai đoạn này là Thời Kỳ Ứng Nghiệm, vì ở đây mọi lời hứa, hình bóng, bóng hình, và lời tiên tri dự báo của Cựu Ước cuối cùng được ứng nghiệm. Nói cách khác, mọi lời hứa, hình bóng, bóng hình, và lời tiên tri dự báo của Cựu Ước thật ra đang nói về các yếu tố và các giai đoạn của Giao Ước Đời Đời, để khi Giao Ước thật sự được mạc khải, loài người có thể, cuối cùng, hiểu chúng thật ra có nghĩa là gì. Vì vậy, việc nhận lãnh mọi lẽ thật này từ Thầy của chúng ta quả thật là nhận lãnh một Chìa Khóa Chính mở ra Cựu Ước nói chung, và OTKP nói riêng.
3. Sự Đến Của Nước Trời
Làm sao chúng ta biết rằng Thời Kỳ Ứng Nghiệm gồm hai giai đoạn, và chỉ hai giai đoạn? Chúng ta biết điều đó nhờ sự dạy dỗ của Tân Ước về sự đến của Nước Trời, sự dạy dỗ chúng ta đã xem xét trong chương 9. Tôi đã tìm cách hình dung các kết luận của chúng ta ở đây. Vì chúng ta đã thảo luận những vấn đề này khá dài, sơ đồ, tôi nghĩ, tự nó giải thích được. Tuy nhiên, về một điểm chính, một vài nhận xét thêm là cần thiết. Hình chữ nhật được tô bóng trong Dòng Thời Gian của chúng ta đại diện cho giai đoạn đầu tiên của Nước Trời, Nước của Con. Nhưng như cách diễn đạt cho thấy, nó cũng đại diện cho những ngày sau rốt. Những ngày sau rốt chính xác là gì, và sơ đồ của chúng ta có thể giúp chúng ta hiểu chúng rõ hơn như thế nào? Như chúng ta đã thấy trước đây, cách diễn đạt cánh chung phong phú này đầu tiên xuất hiện trong Cựu Ước, nơi chúng ta thấy các tiên tri nói về một mùa được chỉ định khi Đức Chúa Trời sẽ bước vào lịch sử và bước vào cuộc xung đột gay gắt, kéo dài, nhưng cuối cùng đắc thắng với các vương quốc của thế giới này, và với kẻ cai trị thuộc linh vô hình của chúng, ma quỷ (Ê-sai 2:2, 27:1 trở đi, Ê-xê-chi-ên 38-89 [sic], Đa-ni-ên 2:28, Ô-sê 3:5, Giô-ên 2:28). Điều quan trọng là, những lời tiên tri tương tự này cũng bảo đảm với chúng ta rằng những ngày sau rốt không là gì khác ngoài Những Ngày Của Đấng Mê-si, Tác Nhân được xức dầu mà qua đó Đức Chúa Trời sẽ thực hiện các mục đích cứu chuộc của Ngài (Thi Thiên 2, 110, Ê-xê-chi-ên 36-39, Mi-chê 2:13). Trong Tân Ước, tất cả điều này được làm rõ và chi tiết hóa. Ở đó chúng ta biết rằng những ngày sau rốt bắt đầu với sự giáng lâm lần thứ nhất của Đấng Mê-si, khi Đức Chúa Trời phán cho chúng ta trong Con của Ngài (Hê-bơ-rơ 1:2); và cũng khi, qua Con (đã được tôn cao) của Ngài, Ngài tuôn đổ Đức Thánh Linh đã hứa từ lâu trên các đầy tớ nóng lòng của Ngài tại Giê-ru-sa-lem (Công Vụ 2:14-39). Nhưng tại sao Đấng Christ tuôn đổ Đức Thánh Linh? Chúng ta đã nghe câu trả lời nhiều lần: Để Ngài có thể đem Phúc Âm — tin tốt lành của Giao Ước Đời Đời — đến mọi dân tộc; để họ có thể nghe, suy xét, và đáp ứng; để chính Ngài có thể áp dụng sự cứu chuộc mà Ngài đã mua trên đất; để Ngài có thể chuyển một dân tin Chúa từ Lãnh Địa của Sự Tối Tăm vào vương quốc thuộc linh của ánh sáng và sự sống của chính Ngài (Ma-thi-ơ 13:36-43, Lu-ca 19:11 trở đi, Công Vụ 2:14-39, 1 Cô-rinh-tô 15:20 trở đi, Tít 2:14). Tóm lại, những ngày sau rốt rõ ràng đồng phạm vi với Nước của Con, Thời Kỳ Rao Giảng và Thử Thách dài, trong đó, qua chức vụ truyền giáo của Hội Thánh của Ngài, sự cai trị trên trời của Đấng Christ vươn xuống vào lòng con người, ngay cả khi nó lan tràn khắp trái đất (Ma-thi-ơ 25:19, Lu-ca 19:12, 2 Phi-e-rơ 3:1-9). 1 Đây là lý do những ngày sau rốt được gọi là sau rốt. Nhờ công việc cứu chuộc đang diễn ra của Đấng Christ, thời đại ác hiện tại đang bị xâm nhập bởi “các quyền năng của thời đại sắp đến” (Hê-bơ-rơ 6:6). Điều này giải thích việc tô bóng trong dòng thời gian của chúng ta, là việc được thiết kế để mô tả sự hòa quyện của ánh sáng và bóng tối đặc trưng cho mùa cụ thể này của Lịch Sử Cứu Rỗi. Như một hệ quả của sự hòa quyện này, thời đại ác hiện tại đang đến hồi kết thúc. Đúng vậy, kể từ ban đầu, dòng dõi của Con Rắn và dòng dõi của Người Nữ đã thù nghịch với nhau. Tuy nhiên, giờ đây, qua sự hạ mình của mình, Đấng Christ đã phá nổ nền tảng pháp lý của vương quốc toàn cầu của Sa-tan. Và giờ đây, bằng sự tôn cao của mình, Ngài đang tích cực cướp đoạt của cải của nó: chính linh hồn của con người (Ma-thi-ơ 12:29, Giăng 12:20-32, Công Vụ 26:17-18, Cô-lô-se 1:13, Ê-phê-sô 6:10-20, Tít 2:13-14, Khải Huyền 12). Vậy một lần nữa, sự giáng lâm của những ngày sau rốt báo hiệu rắc rối lớn cho Sa-tan. Nhưng nó cũng báo hiệu rắc rối đáng kể cho Hội Thánh, là hội thánh từ nay về sau là mục tiêu của sự tuyệt vọng, sự giận dữ, và sự xảo quyệt của Sa-tan (Khải Huyền 12). Theo đó, đối với các thánh đồ, những ngày sau rốt là những ngày của xung đột, nguy hiểm, và khó khăn không thể tránh khỏi (2 Ti-mô-thê 3:1 trở đi, 2 Phi-e-rơ 3:3). Trong ngôn ngữ thần bí của sách Khải Huyền, chúng là những ngày của “đại nạn” (Khải Huyền 7:14). Nhưng đạo quân thánh có thể vững lòng: Vua của họ hoàn toàn kiểm soát cuộc chiến này, kết quả của nó là chắc chắn, và Ngày kết thúc của nó — Ngày Cuối Cùng Trong Những Ngày Sau Rốt — sắp đến (Khải Huyền 3:11, 22:7, 12, 20). Ồ đúng rồi, một suy nghĩ cuối cùng: Những ngày sau rốt cũng là “một ngàn năm” trong Khải Huyền 20. Nhưng vì đó là một suy nghĩ đầy thách thức và gây tranh cãi nhất, tôi sẽ chờ để phát triển nó một cách dài dòng trong Phần 4.
4. Cuộc Đụng Độ Của Các Vương Quốc
Dòng Thời Gian này nắm bắt kịch tính hậu trường của Lịch Sử Cứu Rỗi, một kịch tính được thể hiện tốt nhất như một cuộc đụng độ của hai vương quốc. Chúng ta hãy dành một chút thời gian để xem xét cả hai. Một mặt, có vương quốc của Sa-tan. Như chúng ta đã biết trước đây, nó được thành lập tại Sự Sa Ngã, khi A-đam thật sự đầu hàng gia đình loài người vào tay kẻ thù của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 4:8-11). Trước sự giáng lâm của Đấng Christ, vương quốc của Sa-tan thịnh vượng trên toàn thế giới, dù trong suốt thời kỳ này — và đặc biệt tại Israel — Đức Chúa Trời bảo tồn một phần sót lại được cứu chuộc của nhân loại dưới sự cai trị thuộc linh (giới hạn) của chính Ngài (Xuất Hành 19:6, Ê-sai 14:12-21). Tuy nhiên, giờ đây, Đấng Christ đã đến, đã sống, đã chết, và đã được tôn cao lên bên hữu Đức Chúa Trời. Hệ quả là, vương quốc của Sa-tan đang sụp đổ. Một lần nữa, điều này xảy ra khi Phúc Âm đi ra thế giới, và khi đông đảo tín hữu từ mọi bộ tộc, thứ tiếng, dân tộc, và quốc gia được chuyển từ Lãnh Địa của Sự Tối Tăm vào Nước Trời thuộc linh của Đấng Christ (Lu-ca 10:18, Giăng 12:31, Cô-lô-se 1:13, Khải Huyền 7:9 trở đi, 12:7-12, 14:6). Sự sụp đổ của Sa-tan sẽ trọn vẹn vào Ngày cuối cùng, khi Đấng Christ, tại lần Quang Lâm của Ngài, ném nó vào Hồ Lửa. Tại thời điểm này, vương quốc của nó kết thúc đời đời (Khải Huyền 11:15, 12:12, 20:10). Khóa chặt trong trận chiến sinh tử với Lãnh Địa của Sự Tối Tăm của Sa-tan là Nước Đức Chúa Trời. Như chúng ta đã thấy trước đây, trong thời Cựu Ước, sự cai trị cứu chuộc tương lai này đã được báo trước trong mọi cách quản trị của Giao Ước Đời Đời, nhưng đặc biệt trong giao ước với Israel theo huyết thống, một dân mà chính Đức Chúa Trời gọi là “một vương quốc của các thầy tế lễ và một dân tộc thánh” (Xuất Hành 19:6). Dù Đức Chúa Trời, trong những ngày đó, không cư trú vĩnh viễn trong lòng dân Ngài, Ngài đã ở giữa họ, cai quản họ qua nhiều luật lệ và thể chế khác nhau, và thăm viếng họ bởi Đức Thánh Linh của Ngài. Bằng cách này, nền thần quyền Israel báo trước sự cai trị thuộc linh sắp đến của Đức Chúa Trời, và cũng báo trước dân được chọn sẽ được phước sống dưới nó (Dân Số 35:34, Giê-rê-mi 31:31 trở đi, Ê-xê-chi-ên 36:22-32, Giô-ên 2:28). Và một lần nữa, chính trong thời kỳ này, các tiên tri Cựu Ước — với tần suất, tính cụ thể, và nhiệt huyết ngày càng tăng — bắt đầu hứa hẹn một Nước Đức Chúa Trời sắp đến. Trong thời Tân Ước, lời hứa đó được ứng nghiệm. Vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, Đấng Christ đã được tôn cao tuôn đổ Đức Thánh Linh, và hệ quả là Nước Trời cuối cùng đã đến (Giăng 7:39, Công Vụ 2:14 trở đi, Khải Huyền 12:10). Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng nó không xuất hiện cùng một lúc, mà trong hai giai đoạn. Đầu tiên có Nước của Con, trong đó Đấng Christ đã được tôn cao cai trị một cách vô hình, bởi Đức Thánh Linh, qua đức tin, trên lòng của dân được cứu chuộc của Ngài trên thiên đàng và trên đất (Ma-thi-ơ 13:36-43, Lu-ca 19:11 trở đi). Sự cai trị một phần này tiếp tục cho đến lần Quang Lâm khi, trong sự ứng nghiệm kế hoạch cứu chuộc của Đức Chúa Trời, Đấng Christ biến đổi và vinh hiển mọi vật (đã được cứu chuộc), qua đó khai mở giai đoạn thứ hai và cuối cùng của Nước Trời, Nước Trời đời đời của Cha (1 Cô-rinh-tô 15:20-28). Cách trình bày này về Lịch Sử Cứu Rỗi nói một cách thăm dò với cả thánh đồ và người tìm kiếm. Bất chấp những vẻ ngoài thỉnh thoảng trái ngược — và bất chấp những ước muốn tha thiết của chúng ta rằng mọi việc có thể khác đi — đồng bằng bao la của lịch sử loài người là, và sẽ vẫn là, một chiến trường thuộc linh, cho đến tận Sự Chung Kết. Theo sắc lệnh thiêng liêng, thế giới của chúng ta là một đấu trường vũ trụ mà trong đó hai vua thuộc linh và hai vương quốc thuộc linh được định sẽ đụng độ. Từ quan điểm chủ quyền của Đức Chúa Trời, kết thúc không có gì nghi ngờ. Nhưng từ quan điểm của sự thử thách của đời sống, mỗi người — mỗi thánh đồ và mỗi người tìm kiếm — có một quyết định không thể tránh khỏi phải đưa ra: Anh ta sẽ phục vụ vua nào, và anh ta sẽ chiến đấu trong đạo quân của ai?
5. Lịch Sử Cứu Rỗi: Một Hành Trình Đến Nước Trời
Trong dòng thời gian này, tôi đã cố gắng hợp nhất phần lớn tài liệu được hình dung trong các sơ đồ trước. Vì lý do này, nó cũng khá tự giải thích. Tuy nhiên, chúng ta nên lưu ý lại từ Dòng Thời Gian này mối tương quan chặt chẽ giữa sự mạc khải tiến triển của Giao Ước Đời Đời và sự mạc khải tiến triển của Nước Trời. Chẳng hạn, chúng ta thấy rằng trong Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị có một sự mạc khải được che giấu về các yếu tố khác nhau của Giao Ước. Nhưng vì chính lý do này, cũng có một sự mạc khải được che giấu về Nước Trời sắp đến, vì Nước Trời, về bản chất, là Lời Hứa của Giao Ước: sự sống đời đời dưới sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời, một sự cai trị được giới thiệu bởi sự giải cứu và khôi phục cứu chuộc của Đấng Christ, là Đấng là Sự Cung Ứng của Giao Ước và Vua của Nước Trời! Một lần nữa, trong Thời Kỳ Rao Giảng và Thử Thách, Giao Ước đã được vén mở, nhưng chỉ cho con mắt đức tin. Tương tự, Nước của Con đã được vén mở, nhưng chỉ cho con mắt đức tin. Sự song song tương tự cũng đúng cho Thời Kỳ Thưởng và Báo Trả. Ở đây, các yếu tố của Giao Ước đều được vén mở, trong vinh quang, cho mắt người thấy. Tương tự, trong Nước của Cha, mọi vật — kể cả chính Đức Chúa Trời và Đấng Christ — sẽ được vén mở, trong vinh quang, cho đôi mắt ngạc nhiên của các thánh đồ đã được vinh hiển. Vậy, chúng ta thấy rằng Lịch Sử Cứu Rỗi quả thật là một hành trình lớn, một hành trình đến Nước Đức Chúa Trời, trong đó có một sự vén mở đầy đủ Giao Ước Đời Đời của Đức Chúa Trời, trong đó có một sự vén mở đầy đủ vinh quang của Đức Chúa Trời, trong đó chúng ta tìm thấy chủ đề của sự thờ phượng đời đời của các thánh đồ.
Chương 11
Đây Là Những Chìa Khóa!
Chúng ta đã hoàn thành Phần 2 của hành trình đến một cánh chung học Kinh Thánh lành mạnh. Với Đấng Christ và các sứ đồ ở bên cạnh, chúng ta tiếp cận vấn đề đầu tiên và khó giải quyết nhất của Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng; cánh cửa cao nhất, dày nhất, và đáng sợ nhất ngăn cản chúng ta bước vào sự bảo đảm đầy đủ về hình dạng thật của Lịch Sử Cứu Rỗi: giáo lý Kinh Thánh về Nước Đức Chúa Trời. Tuy nhiên, biết rằng Chúa chúng ta có những chìa khóa, và biết rằng một sự áp dụng siêng năng lẽ thật Tân Ước vào vấn đề này hay bất kỳ vấn đề cánh chung học nào khác sẽ bảo đảm cho chúng ta sự bước vào mà chúng ta mong muốn, chúng ta đã không bị đe dọa. Chúng ta cũng đã không bị thất vọng. Neo vào Tân Ước, chúng ta gõ cửa, và sau khi đã neo như vậy, chúng ta nhìn xem cánh cửa mở tung rộng rãi, đổ một luồng ánh sáng quý báu lên lẽ thật chân thật về Nước Đức Chúa Trời. Giờ đây khi chúng ta đã hoàn thành chặng này của hành trình, tôi muốn mời quý vị nhìn vào tay mình.
Quý vị có thấy chúng ở đó không? Quý vị có thấy chúng quý giá như thế nào không? Quý vị có cảm nhận được sức nặng và quyền năng của chúng — bốn chìa khóa vàng này mà Đấng Christ đã ban cho chúng ta một cách đầy ân điển? Ngài đã có chúng suốt từ đầu. Và vì, trong cuộc tìm kiếm lẽ thật về Nước Trời của chúng ta, chúng ta trước hết hướng về Ngài — về Vị Thầy Duy Nhất đến từ Đức Chúa Trời — giờ đây chúng ta thấy chúng trong sự trông giữ của mình. Đây là những chìa khóa! Đây là bốn lẽ thật lớn mở mọi cánh cửa và giải quyết mọi vấn đề; giúp chúng ta nắm bắt cả bản chất lẫn cấu trúc của Lịch Sử Cứu Rỗi, và như vậy giải quyết từng vấn đề một của Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng. Nhưng chính xác những chìa khóa này là gì? Trước khi bắt đầu chặng tiếp theo của hành trình, việc ôn lại chúng một lần cuối sẽ phục vụ tốt cho chúng ta.
Chìa Khóa #1: Sự Dạy Dỗ Của Tân Ước Về Bản Chất Của Nước Trời
Đây là trọng tâm của chúng ta trong các chương 5 và 6. Ở đó chúng ta biết rằng, trái ngược với kỳ vọng của người Do Thái, Chúa chúng ta không xem Nước Đức Chúa Trời như một nền thần quyền Môi-se đời đời. Thay vào đó, Ngài xem nó như điều gì đó khá bất ngờ, điều gì đó “mầu nhiệm.” Ngài xem nó như một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Cha, qua Đức Chúa Con, bởi Đức Thánh Linh, với mọi sự phước hạnh thuộc linh và thuộc thể mà một sự cai trị như vậy tất yếu hàm ý. Trong cuộc tìm kiếm một sự hiểu biết tốt hơn về sự cai trị này, chúng ta đã quay trở lại ban đầu. Ở đó, trong sự sáng tạo “rất tốt lành” của Đức Chúa Trời, và đặc biệt trong Ê-đen, chúng ta bắt được cái nhìn thoáng đầu tiên về Nước Trời. Chúng ta cũng thấy rằng tại Cây Sự Sống (Đời Đời), Đức Chúa Trời đã ban Nước Trời trong sự đầy trọn cho A-đam, người đứng đầu của chúng ta, và qua ông cho toàn bộ gia đình loài người. Cuối cùng, chúng ta thấy rằng tại Sự Sa Ngã, A-đam đã đánh mất Nước Trời này, khiến chính mình, gia đình mình, và thế giới của mình phải chịu một loại vương quốc phản nghịch; một Lãnh Địa của Sự Tối Tăm đáng sợ gồm một loạt kẻ thù chết người thuộc linh và thuộc thể, kẻ khủng khiếp nhất trong số đó là cơn thạnh nộ của chính Đức Chúa Trời. Nhưng đây không phải là kết thúc của câu chuyện. Đức Chúa Trời khôn ngoan, yêu thương, và quyền năng sẽ không cho phép các mục đích của Ngài bị thất bại, dù cho Con Ngài, dân Ngài, thế giới của Ngài, hay vinh quang của chính Ngài. Theo đó, khi thời điểm đã trọn, Ngài sai Con Ngài vào thế giới, qua công việc cứu chuộc của Con, Ngài quả thật sẽ đem đến Nước Trời mà Ngài đã hoạch định từ đời đời và đã hứa trong suốt thời Cựu Ước. Vì vậy, Nước Trời mà Chúa Giê-xu đã công bố, bày tỏ, và thành lập bằng toàn bộ công việc của Ngài trên đất đã — và đang — là một Nước Trời cứu chuộc rõ rệt. Nó không là gì khác ngoài Nước Trời được ban cho nhân loại trong Ê-đen, bị đánh mất tại Sự Sa Ngã, nhưng giờ đây được lấy lại bằng công việc cứu chuộc của Đấng Christ. Như vậy, nó liên quan đến hai món quà lớn, những món quà tương ứng với hai nhu cầu lớn của con người tội lỗi: sự giải cứu khỏi mọi kẻ thù thuộc linh và thuộc thể của Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, và sự khôi phục về mọi người bạn thuộc linh và thuộc thể được hưởng trong Ê-đen và được hứa trong sự đầy trọn tại cây sự sống. Vậy thì, ở đây có ý tưởng sâu sắc của Tân Ước về bản chất của Nước Đức Chúa Trời. Nước Trời không bao giờ có ý là một nền thần quyền Môi-se đời đời, dù nền thần quyền Môi-se quả thật có ý là một bức tranh về Nước Trời. Thay vào đó, nó là, và sẽ luôn là, một lãnh vực của sự toàn vẹn và phước hạnh thuộc linh và thuộc thể; một lãnh vực được bước vào bằng đức tin được Đức Chúa Trời ban cho nơi Đấng Christ, qua đó các thánh đồ được chuyển, một lần và mãi mãi, từ Lãnh Địa của Sự Tối Tăm vào Nước Đức Chúa Trời và Con Yêu Dấu của Ngài.
Chìa Khóa #2: Sự Dạy Dỗ Của Tân Ước Về Cấu Trúc Của Nước Trời
Đây là chủ đề của chúng ta trong các chương 9 và 10. Trước hết nhìn vào sự dạy dỗ nền tảng của Đấng Christ về Các Mầu Nhiệm của Nước Trời, và rồi nhìn vào một loạt các văn bản xác nhận được tìm thấy trong sách Công Vụ, các thư tín, và sách Khải Huyền, chúng ta xác định rằng Nước Đức Chúa Trời duy nhất bước vào lịch sử trong hai giai đoạn đơn giản; các giai đoạn cách nhau bởi một Sự Chung Kết duy nhất tại sự đến lại của Đấng Christ trong vinh quang vào cuối thời đại ác hiện tại. Giai đoạn thứ nhất chúng ta gọi là Nước của Con. Quả thật có nhiều “mầu nhiệm” Tân Ước mô tả nó. Về bản chất, nó là một sự cai trị vô hình và thuộc linh. Nó được thành lập bởi công việc cứu chuộc của Đấng Christ trên đất, bởi sự hạ mình của Ngài. Nó thịnh vượng bởi công việc cứu chuộc của Ngài trên thiên đàng, và là một yếu tố trung tâm của sự tôn cao của Ngài. Nó bắt đầu vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, và sẽ kết thúc tại lần Quang Lâm. Trong suốt thời gian này, nó phát ra từ trên, từ Vua Cao Cả của Thiên Đàng đang ngồi bên hữu Cha, có mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất. Mục đích trung tâm của nó là việc áp dụng sự cứu chuộc mà Đấng Christ đã hoàn thành cho dân Ngài. Vì vậy, nó đồng phạm vi với điều chúng ta gọi là Thời Kỳ Rao Giảng và Thử Thách; một thời kỳ mà trong đó Đấng Christ đã được tôn cao, bởi Đức Thánh Linh, và qua Hội Thánh, gửi ra lời lẽ thật của Phúc Âm đến mọi dân tộc. Trong quá trình này, Đức Chúa Trời đặt tình yêu của con người đối với lẽ thật vào sự thử thách. Trong quá trình này, Ngài tập hợp dân được chọn của Ngài, chuyển mọi người tin từ Lãnh Địa của Sự Tối Tăm vào Nước Trời thuộc linh của Con yêu dấu của Ngài. Như vậy Nước Trời vô hình của Đấng Christ tăng trưởng — một cách không sai lầm — cho đến khi, như men trong một cục bột, nó thấm nhuần khắp trái đất; cho đến khi chính Ngài trở lại vào cuối thời đại để phân tách lúa mì khỏi cỏ lùng, và để tập hợp mùa lúa mì đã trưởng thành đầy đủ vào kho của Ngài. Vậy thì, lần Quang Lâm của Đấng Christ là sự kiện chuyển tiếp lớn; bản lề cánh chung duy nhất mà trên đó Nước của Con và thời đại ác hiện tại xoay vào Nước của Cha và Thời Đại Đời Đời Sắp Đến. Tại sự trở lại của Ngài trong vinh quang, chính Đấng Christ sẽ là Tác Nhân của mọi hành động cánh chung lớn mà qua đó mục đích và kế hoạch của Cha sẽ được làm chung kết. Những hành động này sẽ bao gồm một sự phục sinh duy nhất của kẻ chết, một sự biến đổi duy nhất của các thánh đồ đang sống, một sự phán xét duy nhất, một sự hủy diệt duy nhất của trời và đất hiện tại bằng lửa, và một “sự khôi phục mọi vật” duy nhất, mà qua đó Đấng Christ sẽ tạo ra trời mới và đất mới, ngôi nhà đời đời của những người được cứu chuộc. Rồi, khi Đấng Christ toàn thắng đã giao lại thế giới đã được cứu chuộc và vinh hiển đầy đủ của Ngài cho Cha Ngài, Nước Trời đời đời của Cha (và của Con) sẽ bắt đầu. Ở đây sự cai trị của Đức Chúa Trời là thuộc thể, cũng như thuộc linh. Ở đây nó trọn vẹn, và không còn một phần nữa. Ở đây các thánh đồ bước đi bằng mắt thấy, và không còn bằng đức tin nữa. Ở đây trời và đất là một, và không còn bị phân cách bởi một màn của tội lỗi hay sự phán xét nữa. Ở đây, trong một Ngày duy nhất không bao giờ chấm dứt được chiếu sáng bởi vinh quang của chính Đức Chúa Trời, lời hứa của Giao Ước Đời Đời sẽ được ứng nghiệm. Các thánh đồ sẽ là dân của Đức Chúa Trời, và Ngài sẽ là Đức Chúa Trời của họ: đầy đủ, cuối cùng, và đời đời.
Chìa Khóa #3: Sự Dạy Dỗ Của Tân Ước Về Giao Ước và Nước Trời
Chúng ta lần đầu tiên chạm đến chủ đề cực kỳ quan trọng này trong chương 5, nơi chúng ta thấy rằng Đấng Christ liên kết chặt chẽ Nước Trời với một Giao Ước Mới; một Giao Ước mà chính Ngài đang giới thiệu; một Giao Ước sẽ đem đến các thể chế mới, bền vững, và các phước hạnh thuộc linh mới, bền vững; một Giao Ước quả thật được báo trước và dự báo trong Giao Ước Cũ, nhưng sẽ sớm làm ứng nghiệm Giao Ước Cũ, thay thế nó, và khiến nó trở nên lỗi thời đời đời. Vậy thì, thấy rằng Giao Ước Mới này có tầm quan trọng cánh chung to lớn như vậy, chúng ta dành các chương 7 và 8 để điều tra nó kỹ lưỡng. Dựa nhiều vào các thư tín Tân Ước, chúng ta khám phá ba lẽ thật căn bản về điều này, chính trái tim của Lịch Sử Cứu Rỗi. Thứ nhất, Giao Ước Mới là Giao Ước Đời Đời. Tức là, Giao Ước Mới mà Đấng Christ giới thiệu bằng công việc của Ngài trên đất không là gì khác ngoài mầu nhiệm lớn của Đức Chúa Trời: Kế Hoạch Cứu Rỗi duy nhất lấy Đấng Christ làm trung tâm, được hình thành trước khi thế giới được dựng nên. Một lần nữa, nó là trái tim và linh hồn của toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi. Chúng ta thấy rằng Giao Ước này có hai mặt, gồm một Giao Ước Cứu Chuộc giữa Cha và Con, và một Giao Ước Ân Điển giữa Đức Chúa Trời và dân tin Ngài của Ngài. Sau khi đã nghiên cứu các yếu tố của mỗi mặt khá chi tiết, chúng ta nhận ra rằng Nước Đức Chúa Trời không là gì khác ngoài Lời Hứa của Giao Ước Đời Đời. Liên quan đến Giao Ước Cứu Chuộc, nó là Lời Hứa của Cha cho Con Ngài; đó là, dựa trên sự vâng phục của Con cho đến mọi sự hạ mình, Đức Chúa Trời sẽ tôn cao Ngài, khiến Ngài trở thành “... Đầu (và Vua) trên mọi vật cho Hội Thánh” (Ê-phê-sô 1:22). Liên quan đến Giao Ước Ân Điển, nó là sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời qua Đấng Christ, được ban trong Ê-đen cho A-đam thứ nhất (và dòng dõi của ông) trong Giao Ước Việc Làm, bị A-đam thứ nhất đánh mất qua sự vi phạm lớn của mình, nhưng được A-đam Cuối Cùng lấy lại cho dân Đức Chúa Trời qua sự vâng phục trọn vẹn của Ngài trong đời sống và cái chết (Rô-ma 5:12 trở đi). Vì vậy, vì Lời Hứa của Giao Ước Đời Đời và Nước Đức Chúa Trời là một và giống nhau, có một mối liên hệ không thể tách rời giữa việc quản trị thiêng liêng Giao Ước Ân Điển trong lịch sử, và sự đến của Nước Đức Chúa Trời. Thứ hai, Lịch Sử Cứu Rỗi được quan niệm đúng đắn như một sự quản trị tiến triển của Giao Ước Đời Đời duy nhất. Khảo sát của chúng ta về các hành động của Đức Chúa Trời trong lịch sử Kinh Thánh rõ ràng mạc khải một Đức Chúa Trời có một mục tiêu. Trong suốt thời Cựu Ước, Ngài có một kế hoạch, được hình thành trong cõi đời đời đã qua: Giao Ước Đời Đời. Ngài nóng lòng bày tỏ kế hoạch đó, vén mở nó như nó thật sự là trong Thời Kỳ Ứng Nghiệm (hai mặt). Nói cách khác, Đức Chúa Trời nóng lòng cho lịch sử đạt đến sự đầy trọn của thời gian, những ngày sau rốt, mùa được chỉ định mà trong đó Ngài sẽ sai Con Ngài vào thế giới để bày tỏ — cả trong Kinh Thánh và trong trải nghiệm lịch sử — các bên, sự cung ứng, lời hứa, điều kiện, và hình phạt thật của Giao Ước Đời Đời. Vậy thì, ở đây có mục tiêu lớn của Lịch Sử Cứu Rỗi. Tuy nhiên, vì những lý do khôn ngoan, Đức Chúa Trời quyết định đạt được mục tiêu đó một cách tiến triển, theo các giai đoạn. Cụ thể hơn, Ngài quyết định đạt được nó bằng một chuỗi các cách quản trị của Giao Ước Đời Đời. Có sáu cách quản trị, mỗi cách đều ảnh hưởng (hoặc sẽ ảnh hưởng) đến các thế hệ loài người tiếp theo chúng: các cách quản trị cho A-đam, Nô-ê, Áp-ra-ham, Môi-se/Israel, Hội Thánh trong Thời Kỳ Rao Giảng và Thử Thách, và Hội Thánh tại lần Quang Lâm, khi Đấng Christ quản trị Lời Hứa của Giao Ước trong sự đầy trọn cho dân Ngài và thế giới của họ. Sự mạc khải trong Kinh Thánh về các cách quản trị nối tiếp này cho chúng ta Lịch Sử Cứu Rỗi nói chung; nó vén mở điều có thể gọi là Thân Thể của Lịch Sử Cứu Rỗi. Trái tim của Thân Thể là chính Giao Ước Đời Đời; bộ xương là sáu cách quản trị của Giao Ước; thịt là mọi người đã từng gặp và đáp ứng với Giao Ước, dù trong đức tin hay sự không tin, sự vâng phục hay sự nổi loạn. Thứ ba, các cách quản trị khác nhau của Giao Ước rơi vào hai phạm trù rộng. Một mặt, có bốn cách quản trị xảy ra trước sự đến của Đấng Christ: các giao ước với A-đam, Nô-ê, Áp-ra-ham, và Môi-se/Israel. Những cách này thuộc về Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị. Ở đây các yếu tố khác nhau của Giao Ước không được mạc khải (đầy đủ) như chúng thật sự là. Thay vào đó, chúng được mạc khải dưới các hình bóng và bóng hình; dưới một mạng lưới bao la các con người, nơi chốn, sự vật, sự kiện, và thể chế thuộc thể, tất cả đều chỉ một cách thần bí đến “thực chất” sẽ làm ứng nghiệm chúng: những điều của Đấng Christ và Giao Ước (Cô-lô-se 2:17). Chúng cũng được mạc khải trong các lời tiên tri dự báo khác nhau, những lời tiên tri thường xuyên dựa trên các hình bóng và bóng hình thuộc thể của thời Cựu Ước để chỉ về phía trước đến các phước hạnh thuộc linh của thời Tân Ước. Đây là lý do toàn bộ lịch sử Cựu Ước mang tính hứa hẹn và chuẩn bị. Nó luôn trông đợi điều sẽ làm ứng nghiệm nó: sự đến của Đấng Christ và Lời Hứa muôn mặt của Giao Ước Đời Đời, Nước Đức Chúa Trời. Mặt khác, chúng ta có hai cách quản trị của Giao Ước xảy ra tại — và tiếp theo — hai lần đến của Đấng Christ. Những cách này thuộc về Thời Kỳ Ứng Nghiệm. Như chúng ta đã thấy, Thời Kỳ này có hai mặt. Trong Thời Kỳ Rao Giảng và Thử Thách, Lời Hứa của Giao Ước được quản trị một phần bởi Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua Cao Cả của Thiên Đàng, là Đấng làm điều đó bởi Đức Thánh Linh và qua chức vụ truyền giáo của Hội Thánh của Ngài. Tại lần Quang Lâm — và sau đó trong Nước Trời đời đời của Cha — Lời Hứa của Giao Ước được quản trị trong sự đầy trọn, khi Đấng Christ chào đón Cô Dâu đã phục sinh, được biến hóa, và được vinh hiển của Ngài đến trời mới và đất mới, ngôi nhà đời đời của những người được cứu chuộc.
Chìa Khóa #4: Phép Giải Kinh Giao Ước Mới
Điều này đưa chúng ta đến chìa khóa thứ tư và cuối cùng của chúng ta, và đến một lẽ thật có tầm quan trọng đặc biệt cho nghiên cứu của chúng ta. Như chúng ta vừa thấy, Tân Ước chia Lịch Sử Cứu Rỗi thành hai phạm trù rộng: một phạm trù trong đó các cách quản trị của Giao Ước đến bằng cách Hứa Hẹn (Cựu Ước), và một phạm trù khác trong đó chúng đến bằng cách Ứng Nghiệm (Tân Ước). Tuy nhiên, vì các cách quản trị Cựu Ước của Giao Ước được che giấu dưới các hình bóng và bóng hình, mô-típ Kinh Thánh về Hứa Hẹn và Ứng Nghiệm đòi hỏi và tạo ra điều gì đó có tầm quan trọng cánh chung phi thường, một Phép Giải Kinh Giao Ước Mới; một phương pháp mới, ý thức về giao ước để giải thích Cựu Ước nói chung, và OTKP nói riêng. Chúng ta lần đầu tiên gặp chủ đề hấp dẫn này trong chương 4, nơi chúng ta thảo luận hiện tượng Kinh Thánh về Sự Mạc Khải Tiến Triển. Chúng ta gặp lại nó trong chương 5, nơi chúng ta biết rằng Nước Trời mà Đấng Christ rao giảng liên kết chặt chẽ với một Giao Ước Mới; một Giao Ước Mới làm ứng nghiệm Giao Ước Cũ, khiến nó trở nên lỗi thời, và mở ra ý nghĩa thuộc linh (trước đây) bị ẩn giấu của nó. Rồi, trong chương 7, chúng ta ngồi dưới chân các sứ đồ của Đấng Christ, là những người đã giải thích mọi sự; là những người đã vén mở trái tim của Lịch Sử Cứu Rỗi (tức là Giao Ước Đời Đời), động lực của nó (tức là các cách quản trị nối tiếp nhau của Giao Ước), cấu trúc hai mặt cơ bản của nó (tức là một Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị, tiếp theo là một Thời Kỳ Ứng Nghiệm), và mối quan hệ “mầu nhiệm” giữa các cách quản trị Giao Ước Cũ và Giao Ước Mới (tức là, theo Augustine, Giao Ước Cũ là Giao Ước Mới được giấu kín, và Giao Ước Mới là Giao Ước Cũ được mạc khải). Trong tất cả điều này, cuối cùng chúng ta hiểu được lý do sâu sắc của Tân Ước cho NCH, phương pháp giải thích Cựu Ước của Tân Ước được Đấng Christ và các sứ đồ dạy và thực hành. Trong chương 8, chúng ta bắt đầu đưa phương pháp này vào công việc. Khảo sát cẩn thận các tương tác cứu chuộc của Đức Chúa Trời với A-đam, Nô-ê, Áp-ra-ham, và Môi-se/Israel, chúng ta khám phá các yếu tố của Giao Ước Đời Đời — và do đó ý tưởng về Nước Trời — ở khắp mọi nơi, ẩn giấu như những viên ngọc trong bụi cây, lấp lánh dưới một khối hình bóng và bóng hình phong phú, phức tạp, tươi đẹp, và đầy sức mạnh một cách đáng kinh ngạc. Điều này giúp chúng ta thấy tính chất hứa hẹn của sự mạc khải Cựu Ước, hướng của nó về tương lai. Nó giúp chúng ta thấy tính chất mầu nhiệm của sự mạc khải Cựu Ước, sự che giấu của nó dưới các hình bóng và bóng hình. Nó giúp chúng ta thấy tính chất Đấng Christ học và giao ước của sự mạc khải Cựu Ước, sự bắt rễ của nó trong Giao Ước Đời Đời duy nhất có Đấng Christ là trung tâm sống động của nó. Cuối cùng, nó giúp chúng ta thấy mục đích của Đức Chúa Trời trong việc tạo ra khối mạc khải Cựu Ước thần bí bao la này; mong muốn của Ngài dùng nó, khi thời điểm đã trọn, như một nhân chứng đầy sức mạnh cho Đấng Christ và Giao Ước, qua đó khơi dậy và xác nhận một đức tin hợp lý và tôn thờ trong dân được chọn của Ngài khi họ đi ra đem Phúc Âm đến các dân tộc. NCH là một trong những món quà quý báu nhất của Đấng Christ cho Hội Thánh. Không có nó, Hội Thánh không thể hiểu Cựu Ước nói chung và OTKP nói riêng. Tuy nhiên, với nó, một bữa tiệc của những món béo đột nhiên được bày ra trước đôi mắt ngạc nhiên của chúng ta, và Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng được giải quyết đầy đủ một lần và mãi mãi.
Tra Chìa Khóa Vào!
Tôi muốn kết thúc chương ngắn này như tôi đã bắt đầu, khẳng định giá trị lớn của mọi điều chúng ta đã khám phá trong Phần 2 của nghiên cứu của mình. Chúng ta bắt đầu leo lên ngọn núi cánh chung đầy thách thức nhất trong mọi ngọn núi: bản chất và cấu trúc của Nước Đức Chúa Trời. Nhưng khi cuối cùng chúng ta đạt được mục tiêu của mình, chúng ta thấy — với sự ngạc nhiên và thích thú — rằng theo một nghĩa rất thật, chúng ta đã đến cuối hành trình của mình! Tức là, khi suy nghĩ với Đấng Christ về Nước Trời, chúng ta khám phá bốn chìa khóa; nhưng khi khám phá bốn chìa khóa, chúng ta bằng cách nào đó đã đến được chính Chén Thánh của Cánh Chung Học Vũ Trụ: bức tranh thật duy nhất về Lịch Sử Cứu Rỗi. Hơn nữa, chúng ta nhìn thấy không chỉ cấu trúc của Lịch Sử Cứu Rỗi — các giai đoạn và trình tự liên quan — mà còn cả trái tim và linh hồn lấy Đấng Christ làm trung tâm của nó nữa. Thật là một ơn phước! Vì giờ đây — sau khi đã đến được sự hiểu biết phong phú này của Tân Ước về Giao Ước, Nước Trời, và bản chất cùng hình dạng của Lịch Sử Cứu Rỗi — chúng ta cầm trong tay những chìa khóa cho mọi điểm nóng khác của tranh cãi cánh chung nữa. Hãy xem xét: Đơn giản bằng cách nhìn vào các dòng thời gian được tìm thấy trong Chương 10 — và đơn giản bằng cách suy nghĩ qua các hệ quả của chúng — chúng ta có thể thấy ngay lập tức rằng chúng ta không được giải thích OTKP theo nghĩa đen; thay vào đó, chúng ta phải giải thích nó theo giao ước, theo Đấng Christ học, theo hình bóng học, và theo cánh chung học. Tương tự, chúng ta có thể thấy ngay lập tức rằng sẽ không có giai đoạn thứ ba của Nước Trời, và do đó không có sự cai trị một ngàn năm trong tương lai của Đấng Christ trên đất. Và chúng ta có thể thấy ngay lập tức rằng Sự Chung Kết là một sự kiện duy nhất, nhiều mặt (và do đó vinh quang nhất), tập trung vào lần Quang Lâm của Đấng Christ vào cuối thời đại ác hiện tại. Vậy một lần nữa, bằng cách ban cho chúng ta bốn chìa khóa vàng và một bức tranh thật về Lịch Sử Cứu Rỗi, Tiên Tri Cao Cả của Thiên Đàng đã ngầm giải quyết cho chúng ta mọi vấn đề cốt lõi của Cuộc Tranh Luận Về Thời Kỳ Cuối Cùng. Vậy hành trình của chúng ta có kết thúc không? Không, chưa. Vì dù giờ đây chúng ta đã đến được một Dòng Thời Gian rõ ràng về Lịch Sử Cứu Rỗi, vẫn còn phải cố ý tra những chìa khóa quý báu này vào mỗi điểm trong ba điểm nóng lớn của tranh cãi cánh chung. Chúng ta sẽ giải thích nhiều OTKP đã gây bối rối và chia rẽ Hội Thánh trong nhiều năm như thế nào? Chúng ta sẽ hiểu chương Kinh Thánh gây tranh cãi nhất trong mọi chương, Khải Huyền 20, như thế nào? Làm thế nào, dựa trên toàn bộ Kinh Thánh — Cựu Ước cũng như Tân Ước — chúng ta sẽ đến được một bức tranh rõ ràng, chi tiết về Sự Chung Kết? Có một câu trả lời đơn giản cho cả ba câu hỏi: Chúng ta phải tra chìa khóa vào! Vậy thì, đây là mệnh lệnh hành quân của chúng ta cho các Phần 3, 4, và 5. Và xin lưu ý: Dù hành trình của chúng ta còn xa mới kết thúc, từ đây trở đi tất cả đều là xuống dốc! Vì vậy, chúng ta hãy lên đường và hướng về nhà!
Chương 12
Bản Chất và Các Giai Đoạn Của Nước Trời Trong Lời Tiên Tri Cựu Ước
Mục tiêu của chúng ta trong Phần 3 của hành trình là đề cập câu hỏi gây bối rối về việc giải thích đúng đắn lời tiên tri Cựu Ước về Nước Trời. Chúng ta đã thấy rằng những người theo thuyết tiền thiên niên ưa thích một cách tiếp cận về cơ bản theo nghĩa đen, một cách tiếp cận đòi hỏi một Nước Trời ba giai đoạn và một sự trở lại trong tương lai với (một số thể chế của) Luật Pháp Môi-se. Tuy nhiên, khi xem xét thần học Tân Ước về Nước Trời, chúng ta nhận ra rằng Đấng Christ và các sứ đồ không phê chuẩn quan điểm này; rằng sự chỉ dạy của họ liên quan đến bản chất (thuộc linh) và cấu trúc (hai mặt) của Nước Trời ngầm loại trừ cách hiểu tiền thiên niên về OTKP. Tuy nhiên, một câu hỏi hiển nhiên và quan trọng vẫn còn: Chính xác Thầy sẽ cho chúng ta giải thích OTKP như thế nào? Cụ thể, những nguyên tắc Tân Ước cụ thể nào Ngài sẽ cho chúng ta đem đến những văn bản này, để chúng ta có thể đến được — một cách tự tin và trong sự thống nhất trọn vẹn — ý nghĩa đầy đủ mà Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời đã định? Trong hành trình của chúng ta cho đến nay, chúng ta đã chạm đến những nguyên tắc này. Mục tiêu của chúng ta trong Phần 3 của hành trình là đào sâu chúng đến tận cùng. Ba bước căn bản sẽ liên quan. Trước hết, ở đây trong chương 12, chúng ta sẽ làm quen tốt hơn với đối tượng nghiên cứu của mình: khối lớn lời tiên tri Cựu Ước về Nước Trời. Cách tiếp cận của chúng ta sẽ có hai mặt. Một mặt, chúng ta sẽ xem xét bản chất của Nước Trời như các tiên tri Cựu Ước đã trình bày nó. Ngoài những điều khác, điều này sẽ đòi hỏi một cái nhìn kỹ hơn về điều chúng ta gọi là Ý Tưởng Đại Diện của Nước Trời, cũng như một số dị thường nào đó — một số đặc điểm “kỳ lạ” của OTKP — gợi ý về sự cần thiết của một cách giải thích không theo nghĩa đen, theo giao ước, và theo hình bóng học. Mặt khác, chúng ta cũng sẽ xem xét sự đến của Nước Trời: các giai đoạn mà nó xuất hiện, và các nhân vật cùng sự kiện chính giới thiệu những giai đoạn đó. Trên đường đi, chúng ta sẽ thấy rằng một số đặc điểm của OTKP làm cho nhiệm vụ này cực kỳ khó khăn; nhưng cũng thấy rằng khi nói một cách bí ẩn như Ngài đã làm, Đức Chúa Trời có những lý do của Ngài; rằng Ngài đang cố ý chuẩn bị sân khấu cho Con Ngài bước vào thế giới trong những ngày sau rốt, và ban cho chúng ta một sự mạc khải rất cần thiết, rõ ràng hơn nhiều, và dứt khoát về bản chất và sự đến của Nước Trời. Trong các chương 13 và 14, chúng ta sẽ trở lại với chính Tân Ước, dựa trên mọi điều chúng ta đã học trong Phần 2 để nhận ra và trình bày một danh sách toàn diện các nguyên tắc Tân Ước mà nhờ đó chúng ta có thể tự tin giải thích OTKP. Nói cách khác, chúng ta sẽ tìm cách phát triển một Phép Giải Kinh Giao Ước Mới chi tiết cho việc giải thích đúng đắn OTKP. Ở đây chúng ta cũng sẽ xem xét cẩn thận cách Đấng Christ và các sứ đồ thật sự áp dụng những nguyên tắc này trong cách xử lý của họ đối với các văn bản Cựu Ước cụ thể. Cuối cùng, trong các chương 15-18, chúng ta sẽ ngồi xuống để tận hưởng trái phong phú của công lao của mình. Với Đấng Christ và các sứ đồ một lần nữa ở bên cạnh — và với NCH vững chắc trong tay — chúng ta sẽ thăm một số lượng khá lớn các lời tiên tri Cựu Ước cụ thể, và nhìn xem chúng mở ra như những bông hoa nở rộ trước mắt chúng ta. Điều quan trọng là, mục tiêu của tôi trong chương này sẽ là xử lý một số lời tiên tri về Nước Trời khó hơn, những lời tiên tri hiện đang là thành trì của đức tin tiền thiên niên, nhưng dưới ánh sáng của NCH có thể được thấy thật ra xác nhận cánh chung học vô thiên niên. Nói cách khác, chúng ta sẽ thấy rằng OTKP nói một cách đầy sức mạnh với các Cơ Đốc nhân, đặc biệt với những người hiểu rằng ngay cả bây giờ, cũng như trong Thời Đại Sắp Đến, họ là những công dân đặc quyền của Nước Đức Chúa Trời. Tóm lại, mục tiêu của tôi trong Phần 3 là đặt một số công cụ rất đặc biệt vào tay quý vị — và một số minh họa rất đặc biệt trước mắt quý vị — để khi quý vị đã hoàn thành giai đoạn này của hành trình của chúng ta, quý vị sẽ có thể bước vào, hiểu, và tận hưởng thế giới của OTKP như chưa bao giờ trước đây!
Bản Chất Của Nước Trời Như Được Các Tiên Tri Cựu Ước Mô Tả
Trong phần này, chúng ta sẽ nhìn kỹ hơn vào điều tôi đã gọi là Ý Tưởng Đại Diện Của Cựu Ước về Nước Đức Chúa Trời. Tuy nhiên, trước khi lao vào, hai nhận xét giới thiệu là cần thiết. Thứ nhất, chúng ta hãy nhớ lại một lần nữa rằng khối lớn OTKP nảy sinh từ Luật Pháp. Tức là, nó dựa trên, và chảy ra từ, hiến pháp Israel, Torah. Cụ thể, OTKP là một sự trình bày chi tiết cao về lời hứa ban đầu của Đức Chúa Trời, lần đầu tiên được ban qua Môi-se, rằng Israel — quốc gia mà trên đó Đức Chúa Trời lúc đó cai trị như vua — quả thật sẽ lang thang vào tội lỗi, trở thành nạn nhân của các sự rủa sả của giao ước, và đi vào lưu đày. Tuy nhiên, vì tình yêu giao ước bền vững và lòng thương xót của Ngài, Đức Chúa Trời, trong “những ngày thời sau rốt,” sẽ ban cho dân Ngài một cách đầy ân điển sự ăn năn, sự giải cứu, sự khôi phục, và sự phước hạnh đời đời trong Đất Hứa (Lê-vi Ký 26, Phục Truyền 30, 32). Như chúng ta đã thấy trước đây, những dự báo và lời hứa ban đầu này cấu thành khuôn khổ cho mọi OTKP. Các lời tiên tri Cựu Ước sau này sẽ thêm nhiều chi tiết hơn vào bức tranh này, nhưng, không giống sự mạc khải Tân Ước, những lời tiên tri này sẽ không thay đổi nó theo bất kỳ cách căn bản nào. Thứ hai, khối lớn OTKP xuất hiện trong những ngày của Luật Pháp. Đúng vậy, A-đam, Nô-ê, và Áp-ra-ham cho chúng ta những bức tranh Cựu Ước về Nước Trời; nhưng chỉ Môi-se và các tiên tri viết mới cho chúng ta những dự báo rõ ràng về một Nước Trời cánh chung. Hơn nữa, Đức Chúa Trời không những ban OTKP qua những người sống dưới Luật Pháp, mà còn cho những người sống dưới Luật Pháp. Luật Pháp, như thể, là ngôn ngữ chung của thời đó; ngôn ngữ chung của phần độc đáo đó của Thời Kỳ Hứa Hẹn và Chuẩn Bị mà trong đó Đức Chúa Trời vui lòng ban những lời hứa rõ ràng về sự cai trị cánh chung sắp đến của Ngài. Vậy thì, không có gì ngạc nhiên khi Ngài mặc những lời hứa đó trong ngôn ngữ và hình ảnh của Luật Pháp Môi-se. Hai điểm này cực kỳ quan trọng. Quả thật, chúng mở đường cho một tuyên bố về luận điểm của chúng ta trong các chương phía trước. Đó là điều này: Về bản chất, OTKP là lời hứa của Đức Chúa Trời về sự cai trị cứu chuộc, hai mặt, trong tương lai của Đức Chúa Trời qua Đấng Christ, được mặc trong ngôn ngữ và hình ảnh của Luật Pháp Môi-se, và cũng của các điều kiện thế giới tồn tại trong những ngày của Luật Pháp. Nói cách khác, OTKP “bị điều kiện hóa theo giao ước,” và do đó mang tính hình bóng học và Đấng Christ học ở trái tim của nó. “Nhưng tại sao,” quý vị có thể hỏi, “Đức Chúa Trời lại làm một điều như vậy? Tại sao Ngài không nói một cách rõ ràng? Tại sao Ngài lại phơi bày chính mình trước những cáo buộc lừa dối dân Cựu Ước của Ngài? Tại sao Ngài lại mạo hiểm gây bối rối cho dân Tân Ước của Ngài, như quả thật nhiều người trong số họ rõ ràng đã bị bối rối? Tại sao Ngài không đơn giản nói điều Ngài có ý, thay vì ‘thần bí’ có ý điều Ngài đã nói?” Đây đều là những câu hỏi tuyệt vời, những câu hỏi chúng ta sẽ đề cập vào thời điểm thích hợp. Tuy nhiên, trước tiên, chúng ta phải trở nên tin chắc rằng trong OTKP, Đức Chúa Trời quả thật đã mặc lẽ thật Tân Ước trong ngôn ngữ Cựu Ước. Một khi chúng ta hoàn toàn hài lòng về điểm này, chúng ta có thể tiếp tục hỏi tại sao Ngài làm điều Ngài đã làm. Vậy, chúng ta hãy bắt đầu bằng cách nhìn kỹ hơn vào Ý Tưởng Đại Diện của Nước Trời.
Ý Tưởng Đại Diện Của Cựu Ước Về Nước Trời
Theo đếm số sơ bộ của tôi, có khoảng 150 lời tiên tri Cựu Ước về Nước Đức Chúa Trời sắp đến. 1 Như chúng ta đã thấy trước đây, một cách giải thích trực tiếp, theo nghĩa đen của phần lớn (nhưng không phải tất cả) chúng cho ra bức tranh sau: Nước Trời sắp đến sẽ là một nền thần quyền đời đời, phổ quát, được trung gian bởi Israel theo huyết thống và Đấng Mê-si của nàng, được quản trị theo Luật Pháp Môi-se, và được đặt trong một vũ trụ được cứu chuộc thuộc linh và thuộc thể. Trong những gì tiếp theo, chúng ta sẽ nhìn ngắn gọn — và một cách phê bình — vào từng yếu tố của định nghĩa này. Chúng ta sẽ bắt đầu bằng cách trích dẫn một số văn bản làm nảy sinh yếu tố đang được thảo luận. Rồi chúng ta sẽ dừng lại để xem xét các hiện tượng (Cựu Ước) khác nhau ngăn cản một cách giải thích hoàn toàn theo nghĩa đen, và do đó gây ra những nghi ngờ nghiêm trọng về quan điểm tiền thiên niên tiêu chuẩn. Cuối cùng, chúng ta sẽ bắt đầu sử dụng NCH để gợi ý các cách giải thích Tân Ước khả thi.
Đời Đời
Dù rõ ràng hay ngầm, mọi OTKP đều mô tả Israel cánh chung đang trở về là sống trong quê hương của mình đời đời. Qua A-mốt, Đức Chúa Trời hứa rằng Ngài sẽ trồng lại dân Ngài trong đất, và họ sẽ không bao giờ bị nhổ lên khỏi nó nữa (A-mốt 9:11-15). Giô-ên tuyên bố rằng Israel sẽ không bao giờ bị hổ thẹn nữa, và rằng Giê-ru-sa-lem sẽ có người ở đời đời (Giô-ên 2:18-27, 3:20). Liên quan đến Đấng Mê-si sắp đến, Ê-sai nói rằng sự gia tăng của chính quyền và sự bình an của Ngài sẽ không có cuối cùng (Ê-sai 9:6-7). Khi những người được chuộc của Chúa trở về đất của họ, niềm vui đời đời sẽ ở trên đầu họ (Ê-sai 35:10, 61:7). Khi Đức Chúa Trời đổi mới trời và đất, Israel sẽ vui mừng và hoan hỉ đời đời trong điều Ngài tạo ra (Ê-sai 65:17). Ê-xê-chi-ên hứa rằng trong những ngày thời sau rốt, các núi của Israel sẽ không còn nuốt người hay làm cho quốc gia của Đức Chúa Trời mất con cái nữa (36:13-15); rằng Israel sẽ sống trong quê hương của họ đời đời; rằng đầy tớ của Đức Chúa Trời là Đa-vít sẽ là Hoàng Tử của họ đời đời; và rằng Đức Chúa Trời sẽ đặt nơi thánh của Ngài ở giữa họ đời đời (Ê-xê-chi-ên 37:15-28, 43:7, 9). Một lần nữa, những văn bản này chỉ làm rõ điều ngầm có trong mọi OTKP: Trong những ngày Israel trở về từ lưu đày, Đức Chúa Trời sẽ làm cho sự cứu chuộc của nàng trọn vẹn. Được giải cứu đầy đủ khỏi mọi kẻ thù, và được khôi phục đầy đủ về mọi phước hạnh của giao ước, nàng sẽ sống đời đời với CHÚA và Đấng Mê-si của Ngài trong Đất Hứa (Áp-đia 1:21, Mi-chê 4:1-8). Giờ đây rõ ràng là góc nhìn thuộc thời gian của những văn bản này không hỗ trợ thuyết tiền thiên niên. Chúng hoàn toàn không nói gì về một sự cai trị một ngàn năm tạm thời của Đức Chúa Trời hay Đấng Christ. Thay vào đó, chúng mô tả rõ ràng sự phước hạnh đời đời của dân Đức Chúa Trời. Điều này có tạo ra một vấn đề cho người giải kinh Tân Ước không? Có thể, nhưng chỉ khi người đó khăng khăng đọc các văn bản theo nghĩa đen, thay vì theo hình bóng học; chỉ khi người đó không sẵn lòng xem xét rằng ở đây các tiên tri cho chúng ta lẽ thật Tân Ước được mặc trong ngôn ngữ và hình ảnh Cựu Ước; chỉ khi người đó từ chối để “Israel” sống đời đời trong Đất Hứa là một hình bóng “mầu nhiệm” của Hội Thánh của Đức Chúa Trời — gồm người Do Thái và Dân Ngoại — sống với Ngài đời đời trong Nước Trời hai mặt của Ngài.
Phổ Quát
Rất nhiều OTKP mô tả Nước Trời sắp đến là phổ quát: bao gồm không chỉ người Do Thái, mà còn Dân Ngoại được cải đạo từ sự thờ hình tượng của họ sang một đức tin sống động nơi CHÚA, Đấng Tạo Hóa của trời và đất. Đặc điểm này có nguồn gốc trong giao ước Áp-ra-ham, trong đó Đức Chúa Trời tuyên bố rằng qua dòng dõi của Áp-ra-ham, mọi dân tộc trên đất một ngày nào đó sẽ được phước (Sáng Thế 22:18). Hơn nữa, nó được đặt nền tảng trong chính Luật Pháp, nơi, bất chấp những cảnh báo nghiêm khắc chống lại sự ô nhiễm bởi sự đồi bại của dân ngoại, chính Đức Chúa Trời đưa ra quy định rõ ràng cho sự tham gia của các Dân Ngoại tin Chúa trong cộng đồng giao ước (Xuất Hành 12:48, 22:21, Lê-vi Ký 19:33-34, 23:22, 24:22, Dân Số 15:14-16, Phục Truyền 10:18-19, 24:14 trở đi). Các OTKP tiếp theo ban hy vọng về sự sống đời đời cho các dân tộc Dân Ngoại đều mang dấu ấn của những văn bản luật pháp xưa này. Các lời tiên tri Cựu Ước về tính phổ quát của Nước Trời rất nhiều và lan rộng. Ngay từ Bài Ca của Môi-se, chúng ta nghe Đức Chúa Trời, giữa những cảnh báo khủng khiếp về sự phán xét cuối cùng chống lại kẻ thù của Israel, thúc giục các Dân Ngoại vui mừng với dân Ngài (Phục Truyền 32:43; Rô-ma 15:10). Các tác giả Thi Thiên tuyên bố rằng mọi đầu cùng đất sẽ nhớ (Đấng Tạo Hóa và Đấng Cứu Chuộc của họ) và hướng về CHÚA; và mọi gia đình của các dân tộc sẽ thờ phượng trước Ngài (Thi Thiên 22:27; Thi Thiên 72, 89, 96). Ê-sai hứa rằng trong những ngày của Đấng Mê-si của Israel, các dân tộc sẽ tìm đến Gốc của Gie-sê; rằng các dân sẽ tập hợp về với Ngài như về một biểu ngữ bay trong gió (Ê-sai 11:10, 42:1-4, 49:1-7); rằng những người ngoại sẽ gắn mình với Gia-cốp khi CHÚA khôi phục họ về đất (14:1-2); rằng Ai Cập và A-si-ri sẽ được kể trong số dân của Đức Chúa Trời (19:16-24); rằng trên Núi thánh của Ngài, Ngài sẽ chuẩn bị một bữa tiệc của những món béo cho mọi dân tộc (25:6-9); rằng các dân tộc sẽ đến với ánh sáng của Si-ôn (60:1 trở đi); rằng họ sẽ xây dựng các tường của nó và làm đẹp nơi thánh của nó, để Giê-ru-sa-lem sẽ là một niềm tự hào đời đời, một niềm vui từ thế hệ này sang thế hệ khác (65:17 trở đi).
Tương tự, Mi-chê thấy trước các dân tộc tuôn đến Núi của Nhà của CHÚA (Mi-chê 4:1-5). Giê-rê-mi, một tiên tri khác trước thời lưu đày, đồng ý, hứa rằng trong Ngày đó, người ta sẽ gọi Giê-ru-sa-lem là Ngôi của CHÚA, và mọi dân tộc sẽ được tập hợp đến đó (Giê-rê-mi 3:16-17; 12:14-17). Sô-phô-ni loan báo rằng Đức Chúa Trời sẽ thanh tẩy lời nói của các dân, để mọi người có thể kêu cầu danh của CHÚA và phục vụ Ngài vai kề vai (Sô-phô-ni 3:9). Theo Xa-cha-ri, nhiều dân và các quốc gia hùng mạnh sẽ đến tìm kiếm CHÚA của các đạo binh tại Giê-ru-sa-lem, để cầu khẩn ân huệ của Ngài tại đó (Xa-cha-ri 8:23; 2:1-13). Khi họ làm vậy, A-ghê nói, họ sẽ mang theo sự giàu có của các dân tộc, và như vậy làm đầy nhà của Đức Chúa Trời bằng vinh quang (A-ghê 2:7, NAS). Trong những văn bản này và nhiều văn bản tương tự khác, các tiên tri Cựu Ước hình dung người Do Thái và Dân Ngoại sống chung với nhau trong hòa bình trong một Nước Trời toàn cầu đời đời, được hiệp nhất bởi một đức tin chung nơi CHÚA, và một sự hưởng thụ chung công việc cứu chuộc của Ngài qua Đấng Mê-si của Israel. Nhưng trong khi đây quả thật là bức tranh đại diện của Nước Trời, điều quan trọng cần lưu ý là các tiên tri Cựu Ước cũng cho chúng ta những bức tranh khác; những bức tranh gây ra các vấn đề giải kinh nghiêm trọng. Chẳng hạn, một số tiên tri nói ít hoặc không nói gì cả về sự cải đạo của Dân Ngoại, thay vào đó đưa ra một bức tranh hoàn toàn mang tính dân tộc chủ nghĩa về Nước Trời, thay vì một bức tranh toàn cầu. Ở đây, Nước Trời ít nhiều đồng nhất với Israel được khôi phục về quê hương của mình và hưởng đầy đủ các phước hạnh giao ước của Đức Chúa Trời của mình. A-mốt mô tả Nước Trời đúng theo cách này, chỉ nhắc đến Dân Ngoại như những kẻ thù bị đánh bại và bị chiếm đóng, là thần dân của triều đại Đa-vít đã được phục sinh (A-mốt 9:11-15). Trong năm lời tiên tri về Nước Trời của Ô-sê, ông không nhắc đến sự cải đạo của Dân Ngoại một lần nào, mà thay vào đó mô tả Nước Trời theo một Cuộc Xuất Hành thứ hai của Israel và Giu-đa bị bắt làm phu tù, là những người, dưới Đa-vít là Vua của họ, sẽ sống trong sự thánh khiết, hòa bình, và thịnh vượng trong đất (Ô-sê 1:10-11, 2:14-23, 3:5, 11:10-11, 14:4-7). 2 Còn đối với Ê-xê-chi-ên, ông quả thật khẳng định rằng các quốc gia xung quanh sẽ nhận ra bàn tay của CHÚA trong sự khôi phục của Israel về Ca-na-an (36:36, 37:28). Tuy nhiên, chỉ riêng dân của Đức Chúa Trời mới hưởng món quà của Đức Thánh Linh và sự phước hạnh của đời sống dưới Đa-vít là Vua của họ (Ê-xê-chi-ên 36, 37). Trong các lời tiên tri khác về Nước Trời, chúng ta gặp một bức tranh vẫn khác về quan hệ của Israel với Dân Ngoại. Ở đây cũng vậy, Israel đã được khôi phục đang sống trong đất, nhưng giờ đây các quốc gia xung quanh — tất cả được cho là thù địch — đã bị hủy diệt! Trường hợp của Áp-đia là như vậy, trong lời tiên tri vĩ đại của ông về Nước Trời, chúng ta thấy Ê-đôm và “mọi dân tộc” uống cạn sự phán xét của Đức Chúa Trời trong Ngày của CHÚA. Mặt khác, Gia-cốp hưởng sự giải cứu trên Núi Si-ôn, và tiếp tục “chiếm hữu những sản nghiệp của mình” — kể cả lãnh thổ của các kẻ thù đã bị đánh bại của mình — trong Nước Trời đời đời (câu 15-21). Tình hình cũng tương tự trong lời tiên tri cuối cùng của Giô-ên về Nước Trời, nơi chúng ta biết rằng vào cuối cùng, mọi dân tộc sẽ tập hợp chống lại một Israel đã được khôi phục đầy đủ. Tuy nhiên, khi họ làm vậy, CHÚA sẽ gầm thét từ Si-ôn và cất tiếng của Ngài từ Giê-ru-sa-lem. Trong Ngày đó, kẻ thù của Israel sẽ bị diệt vong trong Thung Lũng Phán Quyết, nhưng CHÚA sẽ là nơi ẩn náu cho dân Ngài. Và sau đó, Ai Cập và Ê-đôm sẽ là một nơi hoang vu đời đời; trong khi Giu-đa và Giê-ru-sa-lem sẽ tồn tại đời đời trong một vùng đất bình an và phong phú như Ê-đen, một vùng đất nơi các núi nhỏ giọt rượu ngọt và các đồi chảy sữa (Giô-ên 3:9-21; xem thêm Xa-cha-ri 12:1-9). Chúng ta phải hiểu những điều này như thế nào? Chúng ta sẽ hòa giải những bức tranh cạnh tranh này về quan hệ của Israel với Dân Ngoại như thế nào? Như chúng ta đã thấy, giải pháp tiền thiên niên không phải là giải pháp chút nào, vì trong mỗi bức trong ba bức tranh này, tình huống được hình dung hoàn toàn mang tính cánh chung; nó tối hậu và đời đời. Tuy nhiên, có một lối thoát. Điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta không đọc các lời tiên tri theo nghĩa đen? Điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta không đọc chúng như lịch sử được ghi trước? Điều gì sẽ xảy ra nếu chúng ta đọc chúng như những “bức ảnh chụp nhanh” tiên tri về Nước Trời hai mặt của Đấng Christ? Trong trường hợp đó, sẽ khá dễ dàng thấy các ý nghĩa khác nhau mà Đức Thánh Linh tiên tri đã định, và qua đó giải quyết các mâu thuẫn bề ngoài. Chẳng hạn, các OTKP mô tả Nước Trời trên toàn cầu — tức là dưới hình ảnh người Do Thái và Dân Ngoại hiệp nhất trong một đức tin chung, toàn thế giới nơi CHÚA — sẽ được hiểu là hình dung tính phổ quát của Giao Ước Mới (và Đời Đời); sự bao gồm các Dân Ngoại trước đây bị xa lánh vào “cộng đồng của Israel” và “phước hạnh của Áp-ra-ham,” tất cả qua công việc cứu chuộc của Đấng Christ (Ga-la-ti 3:14, Ê-phê-sô 2:11-13). Mặt khác, các OTKP mô tả Nước Trời theo huyết thống hoặc theo dân tộc chủ nghĩa — tức là dưới hình ảnh Israel sống một mình trong đất, chiến thắng mọi kẻ thù của mình — có thể được nói là hình dung dân (hoặc các bên) của Giao Ước Mới: Hội Thánh của Đấng Christ, “Israel của Đức Chúa Trời” (Ga-la-ti 6:16), “dân tộc thánh” (1 Phi-e-rơ 2:9), và “một người mới” gồm cả người Do Thái và Dân Ngoại (Ê-phê-sô 2:15), tất cả sống với Đức Chúa Trời đời đời trong “đất,” dù trong Si-ôn (và Giê-ru-sa-lem) ở trên (Ga-la-ti 4:26, Hê-bơ-rơ 12:22), hoặc, sau sự trở lại của Đấng Christ, trời mới và đất mới. Một cách tiếp cận như vậy giải cứu chúng ta khỏi nhiệm vụ điên đầu là cố gắng sắp xếp và hài hòa các sự kiện khác nhau được mô tả trong các OTKP này. Hơn nữa, vì lãnh vực ứng nghiệm của chúng giờ đây được hiểu là Hội Thánh của Đấng Christ, các Cơ Đốc nhân từ nay có thể thấy chính mình trong mọi lời tiên tri như vậy. Và ở điều đó họ có thể vui mừng rất nhiều — đặc biệt nếu họ tình cờ là Dân Ngoại!
Nền Thần Quyền
Chúng ta có thể định nghĩa một nền thần quyền là một dân tộc hoặc quốc gia mà trên đó Đức Chúa Trời cai trị, thường qua các trung gian loài người như thầy tế lễ, tiên tri, hoặc các vua được Đức Chúa Trời chỉ định. Trong các trang phía trước, chúng ta sẽ gặp rất nhiều OTKP trình bày Nước Trời theo cách này: như một trật tự thế giới được đổi mới thuộc linh mà trên đó Đức Chúa Trời cai trị qua các trung gian (Israel) được chỉ định, theo các mạng lệnh của Luật Pháp Môi-se. Không thể phủ nhận, quan niệm này về một nền thần quyền Môi-se toàn cầu thuộc về bản chất của ý tưởng đại diện Cựu Ước về Nước Trời, và do đó nổi bật trong các tầm nhìn tiền thiên niên về tương lai. Tuy nhiên, chúng ta vừa thấy rằng khá nhiều OTKP không dự kiến một nền thần quyền toàn cầu, mà thay vào đó mô tả Israel cánh chung sống một mình với Đức Chúa Trời và Vua Mê-si của mình trong một quê hương được đổi mới thuộc linh và thuộc thể. Hơn nữa, chúng ta sẽ sớm thấy rằng vẫn còn các OTKP khác — cũng như sự dạy dỗ rõ ràng của Tân Ước — đặt ra những câu hỏi nghiêm trọng về việc chúng ta phải giải thích các lời tiên tri Cựu Ước về một Nước Trời thần quyền sắp đến theo nghĩa đen đến mức nào.
Được Trung Gian Bởi Israel Theo Huyết Thống
Khi Đức Chúa Trời ban Luật Pháp cho Israel, Ngài cũng ban cho họ một sứ mạng. Đúng vậy, họ là một quốc gia được chọn (Phục Truyền 7:7-8), kho báu đặc biệt của Ngài trong số (hoặc trên) mọi dân tộc (Phục Truyền 10:15). Nhưng cùng với đặc quyền này là một trách nhiệm: Họ phải là một dân tộc thánh trước mặt mọi dân tộc. Điều này thuộc về chính bản chất của giao ước Môi-se: Đức Chúa Trời sẽ ban cho Israel Luật Pháp của Ngài, Israel sẽ vâng theo nó, Đức Chúa Trời sẽ ban phước cho Israel, các quốc gia xung quanh sẽ thấy Ngài ban phước cho Israel, và các quốc gia xung quanh sẽ bị thu hút đến với CHÚA. Trong vấn đề này, Môi-se đã rõ ràng:
Vậy hãy giữ và thực hành (những luật lệ và sự phán xét này), vì đây là sự khôn ngoan và sự hiểu biết của các ngươi trước mắt các dân tộc, là những dân sẽ nghe mọi luật lệ này và nói, “Quả thật quốc gia lớn này là một dân khôn ngoan và hiểu biết!” —Phục Truyền 4:6; 28:10
Ở đây chúng ta khám phá một trong những mục đích trung tâm của sự tuyển chọn Israel. Đúng vậy, Đức Chúa Trời nóng lòng làm cho Israel thành đầu chứ không phải đuôi (Phục Truyền 28:13). Ngài nóng lòng đặt dân Ngài lên cao trên mọi quốc gia khác để được ngợi khen, danh tiếng, và tôn trọng (Phục Truyền 26:19). Quả thật, Ngài nóng lòng cho Israel cai trị trên nhiều quốc gia xung quanh (Phục Truyền 15:6, 28:7). Nhưng tại sao? Môi-se đã cho chúng ta câu trả lời: để qua sự vĩ đại của Israel, Ngài có thể khiến các dân tộc ghen tị; để mười người từ các dân tộc thuộc mọi thứ tiếng có thể nắm lấy áo của một người Do Thái, nói rằng, “Hãy cho chúng tôi đi với các ông, vì chúng tôi đã nghe rằng Đức Chúa Trời ở cùng các ông” (Xa-cha-ri 8:23). Khi ban cho Israel Luật Pháp của Ngài, Đức Chúa Trời tuyên bố họ là một vương quốc của các thầy tế lễ (Xuất Hành 19:6). Giờ đây chúng ta hiểu Ngài có ý gì: Qua đời sống thờ phượng công khai, sự vâng phục, và phước hạnh của họ, Israel — quốc gia thầy tế lễ của Đức Chúa Trời — phải trung gian sự hiểu biết về Đức Chúa Trời cho mọi quốc gia khác. Tiền đề này thấm nhuần OTKP. Đúng vậy, Israel bị chia rẽ đã lang thang vào tội lỗi, rơi vào sự phán xét, và đi vào lưu đày. Và đúng vậy, nàng đã thất bại trong sứ mạng của mình với các dân tộc. Nhưng Đức Chúa Trời chưa xong với nàng. Vì trong những ngày thời sau rốt, Ngài sẽ lại nhớ đến lòng thương xót giao ước của Ngài và khôi phục dân Ngài: về quê hương của họ, về vua (Đa-vít) của họ, về một đời sống thánh khiết trong Đức Thánh Linh, và về vinh quang trước đây của họ. Vì vậy, trong những ngày đó, Israel cũng sẽ hoàn thành sứ mạng của mình: Nàng sẽ trung gian sự hiểu biết — và sự cai trị (hay Nước Trời) — của Đức Chúa Trời cho các dân tộc. Các tiên tri Cựu Ước ban hy vọng phong phú này dưới một loạt hình ảnh đa dạng, và không ai phong phú hơn Ê-sai. Trong những ngày của Nước Trời, ông nói, Israel sẽ vui mừng múc nước từ các suối cứu rỗi, khích lệ lẫn nhau làm cho các việc làm của CHÚA được biết đến giữa các dân tộc (12:3-6). Khi vinh quang của CHÚA xuất hiện trên Si-ôn, các dân tộc sẽ đến với ánh sáng của nàng, và các vua đến với sự sáng của sự mọc lên của nàng (60:3). Vì vinh quang của Si-ôn, các bầy của Kê-đa và các chiên đực của Nê-ba-giốt sẽ đi lên với sự chấp thuận trên bàn thờ của Đức Chúa Trời (60:7). Các tàu của Ta-rê-si sẽ đem các con trai (Dân Ngoại) của Si-ôn từ xa đến, và bạc và vàng của chúng cùng với chúng (60:9). Quả thật, nhiều người ngoại sẽ đến và xây dựng các tường của Si-ôn, và quốc gia nào không phục vụ nàng sẽ bị diệt vong (60:10, 12). Những người xa lạ sẽ chăn bầy của Israel, và những người ngoại sẽ là người trồng nho của họ; nhưng chính Israel sẽ được gọi là thầy tế lễ của CHÚA, người phục vụ của Đức Chúa Trời của nàng (Ê-sai 61:6). Các con trai và con gái ở xa của Si-ôn sẽ được biết đến giữa các dân tộc, và dòng dõi của nàng ở giữa các dân: Mọi người thấy họ sẽ nhận ra họ là dòng dõi mà CHÚA đã ban phước (61:9). Quả thật, trong những ngày đó, Đức Chúa Trời sẽ không còn chờ đợi các dân tộc đến với Si-ôn, mà sẽ sai phần sót lại đã được khôi phục của dân Ngài đến các vùng đất xa xôi: đến Ta-rê-si, Phút, Lút, Mê-siếc, Rốt, Tu-banh, và Gia-van — đến mọi người chưa từng nghe về danh tiếng của Ngài cũng chưa từng thấy vinh quang của Ngài. Và họ sẽ đem các anh em Dân Ngoại mới của họ trở về Si-ôn, và vào nhà của CHÚA, nơi Ngài sẽ lấy một số người trong số họ làm thầy tế lễ và người Lê-vi (66:18-21)! Giờ đây, chúng ta phải giải thích những lời tiên tri này như thế nào, trong đó Israel cánh chung xuất hiện như đầu chứ không phải đuôi; như một dân tộc thánh và một Vương Quốc của các thầy tế lễ; như một quốc gia được chọn trung gian lẽ thật và phước hạnh của Đức Chúa Trời cho mọi dân tộc? Phản ứng theo nghĩa đen của các anh em tiền thiên niên của chúng ta rõ ràng là không thể, trừ khi chúng ta sẵn sàng thừa nhận rằng trong một thiên niên kỷ tương lai, Đức Chúa Trời sẽ phục sinh các quốc gia đã tuyệt chủng như Ta-rê-si, Phút, Lút, Mê-siếc, Rốt, Tu-banh, và Gia-van; và rằng trong một ngàn năm Ngài sẽ sai các nhà truyền giáo Do Thái đến A-si-ri (Ê-sai 19:25), Mô-áp (Giê-rê-mi 48:7), Am-môn (Giê-rê-mi 49:6), và Ê-lam (Giê-rê-mi 49:39)! Không, giải pháp Tân Ước đơn giản hơn nhiều, và hấp dẫn hơn nhiều đối với người giải kinh Cơ Đốc. Trong mọi lời tiên tri uy nghiêm này, Đức Chúa Trời đang nói về Israel Tân Ước của Ngài, Si-ôn Tân Ước của Ngài, Đền Thờ Tân Ước của Ngài, và chức tế lễ Tân Ước của Ngài. Ngài đang nói về Hội Thánh của Đấng Christ. Trong ngôn ngữ và hình ảnh mà các thánh đồ Cựu Ước có thể liên hệ đến, Ngài đang nói rằng trong những ngày sau rốt, dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời sẽ hoàn thành sứ mạng thầy tế lễ của Israel theo huyết thống với các dân tộc. Giống như Si-ôn xưa, nàng sẽ là một thành vinh quang đặt trên một ngọn đồi — và cũng là một Đền Thờ — mà Đức Chúa Trời sẽ thu hút các tín hữu từ mọi quốc gia đến đó (Ma-thi-ơ 5:14, Ê-phê-sô 2:19-22). Giống như Lê-vi xưa, nàng sẽ là một dân thầy tế lễ, một sứ giả của CHÚA của các đạo binh, từ miệng của người đó các dân tộc quả thật sẽ tìm kiếm sự chỉ dạy (Ma-la-chi 2:7, 1 Phi-e-rơ 2:5, 9). Vì vậy, đẹp biết bao trên các núi sẽ là bàn chân của những thầy tế lễ Tân Ước đó, là những người đem tin tốt lành của Phúc Âm đến các vùng đất ngoại quốc (Ê-sai 52:7, Ma-thi-ơ 28:18 trở đi, Rô-ma 10:15)! Vậy, chúng ta kết luận rằng các OTKP mô tả Israel như trung gian của sự cai trị cứu chuộc của Đức Chúa Trời có một sự ứng nghiệm kép, cả hai yếu tố đều liên quan đến Hội Thánh của Đấng Christ và sứ mạng của Hội Thánh trong Thời Kỳ Rao Giảng hiện tại. Hẹp hơn, chúng mô tả phần sót lại Do Thái Tân Ước — Phi-e-rơ, Giăng, Phao-lô, và mọi người kế nhiệm Do Thái của họ — đắc thắng mang Phúc Âm đến Dân Ngoại (Công Vụ 10, 17). Rộng hơn, chúng mô tả Hội Thánh nói chung — cả người Do Thái và Dân Ngoại — mang Phúc Âm đến những người không tin ở khắp mọi nơi; trung gian cho con người thuộc mọi bộ tộc, thứ tiếng, dân tộc, và quốc gia lẽ thật, sự hiểu biết, và phước hạnh của Đức Chúa Trời được ban cho họ trong Đấng Christ. Vậy thì, chính trong Đấng Christ, trong Hội Thánh, và trong Phúc Âm mà “Israel” của OTKP trung gian Nước Đức Chúa Trời cho các dân tộc.
Và Đấng Mê-si Của Nàng
Theo rất nhiều OTKP, Đức Chúa Trời sẽ thiết lập, quản trị, mở rộng, và bảo tồn Nước Trời sắp đến của Ngài qua Đấng Mê-si, một hậu duệ được Đức Thánh Linh xức dầu của vua Đa-vít, dưới sự cai trị khôn ngoan, công chính, và đầy quyền năng của người đó, Ngài (Đức Chúa Trời) sẽ giải cứu Israel khỏi mọi kẻ thù của nàng, khôi phục nàng về mọi phước hạnh giao ước, và giúp nàng hoàn thành ơn gọi thầy tế lễ của mình bằng cách mở rộng sự cai trị của CHÚA đến các dân tộc. Tóm lại, Đức Chúa Trời sẽ trung gian sự cai trị phổ quát của Ngài qua Đấng Được Xức Dầu của Ngài. Đây là ý tưởng đại diện Cựu Ước về Con Người và Công Việc của Đấng Mê-si. Điều quan trọng là, nguồn đầu của dòng lời tiên tri cụ thể này về Nước Trời được tìm thấy trong 2 Sa-mu-ên 7:1-17, nơi chúng ta đọc về giao ước của Đức Chúa Trời với vua Đa-vít (xem thêm Thi Thiên 89). Nói không chỉ về Sa-lô-môn, mà còn — và chủ yếu — về Con Lớn Hơn của Đa-vít (Đấng Mê-si), Đức Chúa Trời hứa rằng Ngài sẽ thiết lập Nước Trời của người đó và nhà của người đó (triều đại) đời đời. Hơn nữa, trong những ngày đó, người đó (Đấng Mê-si) sẽ xây dựng một Đền Thờ cho danh của Đức Chúa Trời, ban cho Israel sự an nghỉ khỏi mọi kẻ thù của nàng, và trồng họ một lần và mãi mãi trong đất của họ, để họ sẽ “không di chuyển nữa.” 3 Phần lớn (nhưng không phải tất cả) các lời tiên tri tiếp theo về Đấng Mê-si đều xây dựng trên nguyên mẫu này, sự bổ sung chính là các dự báo về tính phổ quát của Nước Trời tương lai của Đấng Mê-si. Nói rộng, bức tranh là thế này: Sau khi Ngài giải cứu dân Ngài khỏi lưu đày và tù đày, Đức Chúa Trời sẽ dựng lên một Con Được Chọn của Đa-vít (Ê-sai 9:6-7, Giê-rê-mi 30:9, Ô-sê 3:5, Ê-xê-chi-ên 34:23-24). Được sinh ra tại Bết-lê-hem, và do đó thuộc bộ tộc Giu-đa (Mi-chê 5:2), người đó sẽ là một vua chiến binh hùng mạnh, ra lệnh lòng trung thành khốc liệt của những người đi theo mình, đúng như Đa-vít đã làm trong thời xưa (Thi Thiên 110:3, Mi-chê 5:5-7, Xa-cha-ri 9:9-17). Dưới sự lãnh đạo của người đó, Israel và Giu-đa (Ép-ra-im và Giô-sép) sẽ được hiệp nhất với nhau làm một, đúng như trong những ngày vinh quang của chế độ quân chủ thống nhất (Giê-rê-mi 23:6, Ê-xê-chi-ên 37:24-25). Người đó sẽ bảo đảm dân Ngài và đất của Ngài chống lại mọi kẻ thù (Thi Thiên 2:5, 9, 12, Ê-sai 9:2-7, Giê-rê-mi 23:1-7, Mi-chê 5:1-9). Trong những ngày của người đó, Đức Chúa Trời cũng sẽ sai Đức Thánh Linh, qua đó ban cho dân Ngài một lòng để vâng theo Ngài; vì vậy, sẽ có những cơn mưa phước hạnh (giao ước) (Ê-sai 4:2-6, Giê-rê-mi 30:9, 18-22, Ê-xê-chi-ên 34:23-31). Hơn nữa, quyền thống trị của Đấng Mê-si — và của CHÚA nữa — sẽ lan rộng từ biển này đến biển kia, từ Sông đến các đầu cùng đất (Thi Thiên 2:8, 72:8, 17, Mi-chê 5:4, Xa-cha-ri 9:10). Trong những ngày đó, người đó sẽ trừng phạt những kẻ gian ác và nổi loạn (Thi Thiên 2:9, Ê-sai 11:4), giải cứu những người bị áp bức (Thi Thiên 72:4, 12-14, Ê-sai 11:4), duy trì sự nghiệp của người nghèo (Ê-sai 11:4), và thiết lập công lý khắp trái đất (Ê-sai 9:7, 42:1-4). Cả con người và thiên nhiên sẽ hưởng hòa bình, thịnh vượng, và sự hiện diện cùng vinh quang của Đức Chúa Trời (Thi Thiên 72:3, 16, Ê-sai 9:7, 11:6-9, A-mốt 9:11-18, Mi-chê 5:4). Vì mọi lý do này, con người sẽ ngợi khen Vua được xức dầu của Đức Chúa Trời mỗi ngày, và danh của người đó sẽ lớn cho đến các đầu cùng đất (Thi Thiên 72:11, 15, Mi-chê 5:4). Một lần nữa, đây là ý tưởng đại diện, hay thông thường, của Cựu Ước về Đấng Mê-si và sự cai trị của người đó. Tuy nhiên, nếu chúng ta xem xét cẩn thận toàn bộ khối lời tiên tri về Đấng Mê-si, chúng ta khám phá một số dị thường hấp dẫn, những dị thường thúc ép chúng ta sự khẩn cấp của việc hướng về Tân Ước để có một sự hiểu biết hoàn hảo hơn về dòng mạc khải Cựu Ước quan trọng này. Quan trọng hàng đầu là các văn bản dị thường mô tả con người của Đấng Mê-si. Trong những văn bản này, chúng ta biết rằng người đó không chỉ là một con người, mà còn — theo một cách đòi hỏi sự giải thích thêm (Tân Ước) — là một hữu thể thiêng liêng. Như vậy, Đa-vít, nói bởi Đức Thánh Linh, gọi người đó là Adonai của mình, hay Chúa (Thi Thiên 110:1, Mác 12:36). Ê-sai gọi người đó là Đức Chúa Trời Quyền Năng và Cha Đời Đời (Ê-sai 9:7). Trong hai đoạn khác có âm hưởng Mê-si rõ rệt, ông cũng gọi người đó là Em-ma-nu-ên, hay Đức Chúa Trời Ở Cùng Chúng Ta (Ê-sai 7:14, 8:8). Trong hai lời tiên tri cho chúng ta biết nhiều về công việc cứu chuộc của Đấng Mê-si, Giê-rê-mi tuyên bố rằng người ta sẽ gọi người đó là Yahweh-Tsidkenu: CHÚA-Sự-Công-Chính-Của-Chúng-Ta (Giê-rê-mi 23:6, 33:16). Đa-ni-ên, gọi Đấng Mê-si là Đấng giống như Con Người, mô tả người đó như một hữu thể trên trời (Đa-ni-ên 7:13). Thần tính của Đấng Mê-si cũng được phản ánh trong sự đời đời của người đó: Người đó sẽ cai trị cho đến khi mặt trăng không còn nữa (Thi Thiên 72:7); sự gia tăng của chính quyền và sự bình an của người đó sẽ không có cuối cùng (Ê-sai 9:7); người đó sẽ là Hoàng Tử của Israel đời đời (Ê-xê-chi-ên 37:25); quyền thống trị của người đó sẽ là một quyền thống trị đời đời (Đa-ni-ên 7:14); những lần ra đi của người đó (tức là để bày tỏ chính mình trong thời Cựu Ước bằng cách hiện ra như Đấng Christ) là từ xưa, thậm chí từ đời đời (hay, từ những ngày xưa) (Mi-chê 5:2). Vậy thì không có gì lạ khi mọi dân tộc, quốc gia, và thứ tiếng sẽ phục vụ và thờ phượng người đó (Thi Thiên 72:9-11, Đa-ni-ên 7:14)! Thứ hai, chúng ta có các văn bản dị thường liên quan đến Công Việc của Đấng Mê-si. Trong những văn bản này, chúng ta biết rằng người đó sẽ là điều chưa từng có tại Israel: không chỉ đơn giản là một vua, mà còn là một tiên tri và một thầy tế lễ nữa. Liên quan đến chiếc áo choàng tiên tri của người đó, chính Môi-se đã gợi ý về nó trong Luật Pháp, cho thấy rằng trong những ngày sau rốt, Đức Chúa Trời sẽ dựng lên một Tiên Tri tối cao (Phục Truyền 18:15, Công Vụ 3:22). Ê-sai xác nhận những nghi ngờ của chúng ta, mô tả Đấng Mê-si như một người sẽ đem ánh sáng lẽ thật cứu rỗi của Đức Chúa Trời không chỉ đến Israel, mà còn đến các dân tộc (Ê-sai 9:1-2, 49:5-6). Còn về chiếc áo choàng thầy tế lễ của người đó, lời chứng Cựu Ước khá phong phú. Đấng Mê-si hoàng gia cũng sẽ là một thầy tế lễ đời đời theo ban Mên-chi-xê-đéc (Thi Thiên 110:2, 4). Người đó sẽ ngồi như một thầy tế lễ trên ngôi của mình, để sự mưu luận của sự bình an (tức là sự hài hòa) sẽ ở giữa cả hai chức vụ (Xa-cha-ri 6:12-13, NIV). Trong việc thực thi các chức năng thầy tế lễ của mình, người đó sẽ cất bỏ sự gian ác của đất của dân Đức Chúa Trời trong một ngày (Xa-cha-ri 3:1-10). Trong mối liên hệ này, chương 53 của sách Ê-sai có tầm quan trọng đặc biệt. Trong một đoạn tràn ngập các ý tưởng và hình ảnh thầy tế lễ, nhà tiên tri ở đây tuyên bố rằng trong sự ứng nghiệm chức vụ của mình, Đầy Tớ Được Xức Dầu của Đức Chúa Trời sẽ dâng của lễ hy sinh tối hậu — chính mạng sống của mình — để cung cấp sự chuộc tội cho tội lỗi của dân Ngài:
Quả thật người đã mang những đau khổ của chúng ta và gánh những buồn bã của chúng ta; thế mà chúng ta coi người là bị đánh, bị Đức Chúa Trời đánh đập và bị làm khổ. Nhưng người đã bị đâm vì những vi phạm của chúng ta, người đã bị thương vì những gian ác của chúng ta; sự trừng phạt vì sự bình an của chúng ta ở trên người, và bởi những lằn roi của người chúng ta được chữa lành. Tất cả chúng ta như chiên đã lạc đường; chúng ta mỗi người đã quay sang đường riêng của mình; và CHÚA đã đặt trên người sự gian ác của tất cả chúng ta. —Ê-sai 53:4-6
Điều rất quan trọng là, khi mô tả công việc thầy tế lễ của Đấng Mê-si như vậy, Ê-sai tiếp tục khẳng định điều chúng ta vừa học từ Đa-vít và Xa-cha-ri: Như một hệ quả của sự vâng phục cho đến chết của Đấng Mê-si, Đức Chúa Trời sẽ tôn cao người đó làm Vua.
Bởi sự hiểu biết của mình, đầy tớ công chính của Ta sẽ xưng công chính cho nhiều người, vì người sẽ mang những gian ác của họ. Vì vậy Ta sẽ chia cho người một phần với những người lớn, và người sẽ chia chiến lợi phẩm với những người mạnh, vì người đã đổ linh hồn mình cho đến chết, và bị kể trong số những kẻ vi phạm, và đã mang tội lỗi của nhiều người, và cầu thay cho những kẻ vi phạm. —Ê-sai 53:11-12
Vì Ý Tưởng Đại Diện về Đấng Mê-si đã chiếm lấy trí tưởng tượng của người Do Thái thời Chúa Giê-xu một cách kỹ lưỡng như vậy, họ có ít hoặc không có kỳ vọng về công việc thầy tế lễ này của người đó. Ít nhiều độc quyền, họ trông đợi một đấng giải cứu quốc gia như vua Đa-vít xưa. Chỉ cái chết và sự phục sinh thật của Đấng Christ — cùng với sự rao giảng của các sứ đồ về ý nghĩa của chúng — mới có thể khơi dậy sự quan tâm đến, hoặc làm sáng tỏ, vai trò của Đấng Mê-si như Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm đời đời của dân Ngài. Tuy nhiên, khi sự quan tâm đó thật sự được khơi dậy, họ sớm thấy đúng những gì chúng ta đã thấy trong các chương trước: Ngoài công việc thầy tế lễ của Ngài, sự cai trị của Đấng Mê-si với tư cách Vua Cao Cả của Thiên Đàng sẽ là không thể. Thứ ba, chúng ta có các văn bản dị thường xử lý dân của Đấng Mê-si. Theo quy tắc, các tiên tri thấy trước Đấng Mê-si cai trị trên Dân Ngoại. Tuy nhiên, như chúng ta đã thấy ở trên, có một số văn bản trong đó Dân Ngoại hoàn toàn không được nhắc đến, hoặc được thấy trước là đã bị phán xét và hủy diệt. Ở đây, Đấng Mê-si cai trị trên một mình Israel. Ngoài ra, điều rất quan trọng cần lưu ý là trong khi phần lớn các OTKP trình bày dân của chính Đấng Mê-si là yêu thương và phục vụ người đó một cách nhiệt tình, những OTKP khác, một cách mầu nhiệm, dự báo rằng họ sẽ không tin, áp bức, khinh miệt, ghét bỏ, và bỏ rơi người đó (Ê-sai 49:7, 53:1, 3, 7-8). Tương tự, trong khi phần lớn các OTKP mô tả Đấng Mê-si vui vẻ cai trị trên một quốc gia được tắm trong các phước hạnh giao ước của Đức Chúa Trời, Xa-cha-ri dự báo một cách đáng lo ngại rằng Đức Chúa Trời sẽ đánh thức một thanh gươm chống lại chính Người Bạn Đồng Hành và Người Chăn (Mê-si) của Ngài, và rằng hai phần ba bầy của người đó sẽ bị cắt bỏ và diệt vong (Xa-cha-ri 13:7-9). Thứ tư, chúng ta có một vài OTKP trong đó không phải chính Đa-vít cánh chung cai trị Nước Trời, mà là một triều đại Đa-vít đã phục sinh và một chức tế lễ Lê-vi đã được khôi phục (Giê-rê-mi 33:19-22, xem thêm A-mốt 9:11-15). Ở đây, Đấng Mê-si dường như không phải là thiêng liêng cũng không phải là đời đời. Sự cai trị đời đời của người đó hoàn toàn qua một dòng dõi đời đời. Cuối cùng, liên quan đến sự nghiệp của Đấng Mê-si, chúng ta đã thấy rằng phần lớn các OTKP hình dung người đó xuất hiện tại Israel sau khi họ trở về từ lưu đày. Tuy nhiên, Mi-chê 2:12-13, một cách khó hiểu, dường như có người đó dẫn Israel ra khỏi lưu đày và trở về quê hương của nàng. Điều tương tự cũng đúng với Ô-sê 1:11, là đoạn mô tả “một lãnh đạo” của một Israel thống nhất là đem quốc gia đắc thắng “lên khỏi đất,” có lẽ là đất của những kẻ bắt họ làm phu tù. Làm sao chúng ta có thể hiểu được mọi dị thường này? Chúng ta phải hòa giải những mâu thuẫn bề ngoài này như thế nào? Câu trả lời, tôi tin, là rõ ràng. Với nguy cơ hỗn loạn và tranh cãi vô tận, chúng ta không thể áp dụng chủ nghĩa nghĩa đen của các anh em tiền thiên niên của chúng ta. Thay vào đó, chúng ta phải nhìn vào Tân Ước — và vào NCH — để giải thích và hài hòa mọi sự. Chẳng hạn, liên quan đến công việc muôn mặt của Đấng Mê-si, chúng ta đã thấy rằng Tân Ước cho chúng ta một bức tranh chi tiết phong phú về cách Chúa Giê-xu Christ đã làm ứng nghiệm, đang làm ứng nghiệm, và sẽ đời đời làm ứng nghiệm cả ba chức vụ của Ngài; cách công việc thầy tế lễ của Ngài trên đất đặt nền tảng cho công việc vua của Ngài trên thiên đàng; và cách công việc tiên tri của Ngài (mà qua đó Ngài ban cho chúng ta Tân Ước) giúp chúng ta hiểu được cả hai. Một khi chúng ta làm điều đó, không thể có câu hỏi về một sự ứng nghiệm theo nghĩa đen của Ý Tưởng Đại Diện Cựu Ước về Nước Trời trong một thiên niên kỷ tương lai. Còn những OTKP dị thường mô tả Đấng Mê-si cai trị chỉ trên Israel trong quê hương của nàng thì sao? Áp dụng NCH, chúng ta thấy ngay lập tức rằng đây đơn giản là những bức tranh Cựu Ước về Đấng Christ cai trị trên Hội Thánh (phổ quát) của Ngài, cả bây giờ và trong trời mới và đất mới. Chúng tập trung vào sự thống nhất của Quốc Gia cánh chung sắp đến của Đức Chúa Trời, thay vì vào sự đa dạng huyết thống của thành phần của nó. Một lần nữa, tại sao một số OTKP có chính Đa-vít cánh chung cai trị đời đời, trong khi những OTKP khác chỉ hình dung một triều đại Đa-vít và chức tế lễ Lê-vi đời đời? Với sự trợ giúp từ NCH, câu trả lời rất dễ: Những OTKP trước tập trung vào Đầu thiêng liêng của Nước Trời, Chúa Giê-xu Christ đã được tôn cao; những OTKP sau tập trung vào Thân Thể của Ngài — Hội Thánh — và vào sự kiện rằng nó quả thật là một chức tế lễ hoàng gia sẽ đời đời cai trị trong sự sống qua Đấng Christ và với Đấng Christ (Rô-ma 5:17, 1 Phi-e-rơ 2:9, Khải Huyền 20:4-6). Hoặc một lần nữa, làm sao cùng một tiên tri có thể có Đấng Mê-si sinh ra tại Bết-lê-hem (Mi-chê 5:2), nhưng cũng mô tả người đó dẫn Israel bị bắt làm phu tù ra khỏi Ba-by-lôn (Mi-chê 2:12-13)? Ở đây một lần nữa NCH xua tan mầu nhiệm, khẳng định rằng Đấng Mê-si quả thật đã sinh ra tại Bết-lê-hem, để sau đó, sau khi đã hoàn thành công việc cứu chuộc lớn của mình, Ngài có thể dẫn Israel thuộc linh ra khỏi sự giam cầm của nàng đối với Ba-by-lôn thuộc linh — Lãnh Địa của Sự Tối Tăm — và trở về quê hương thật của nàng: chính Đức Chúa Trời hằng sống (Khải Huyền 18:4). Theo những dòng này, còn nhiều điều có thể nói được, và trong các chương 15-18 tôi sẽ cố gắng nói điều đó. Tuy nhiên, tôi hy vọng rằng những ví dụ sơ bộ này cho quý vị một cảm nhận về cách NCH giải quyết mọi dị thường một cách tuyệt vời; cách nó giải cứu những tâm trí bị dày vò khỏi sự tàn phá của chủ nghĩa nghĩa đen tiên tri, khỏi việc cố gắng tưởng tượng điều không thể tưởng tượng được, và hài hòa điều không thể hài hòa được. Trong những ví dụ sơ bộ này, tôi hy vọng quý vị có thể thấy cách NCH làm cho OTKP sống động, vì nó đem OTKP vào đời sống của chúng ta: vào trải nghiệm Cơ Đốc thực tế của chúng ta về Nước Đức Chúa Trời.
Theo Luật Pháp Môi-se
Trước đây chúng ta đã chạm đến một trong những khía cạnh nổi bật, đáng lo ngại, và gây tranh cãi nhất của OTKP, đó là trong đại đa số các trường hợp, nó hình dung Đức Chúa Trời và Đấng Mê-si cai trị Nước Trời đời đời theo các mạng lệnh khác nhau của Luật Pháp Môi-se. Cụ thể, những lời tiên tri này hình dung tính vĩnh viễn của các nguyên tắc đạo đức của Luật Pháp, các chức vụ của Luật Pháp (ví dụ: các tiên tri, thầy tế lễ, và vua), và các lễ nghi của Luật Pháp (ví dụ: sự thờ phượng tại đền thờ ở Giê-ru-sa-lem). Và một lần nữa, chúng hình dung Dân Ngoại cũng như người Do Thái sống dưới Luật Pháp, để Nước Trời, thực chất, là một nền thần quyền Môi-se đời đời, toàn cầu. Chúng ta hãy cảm nhận dòng OTKP này bằng cách nhìn vào một số văn bản minh họa. Như chúng ta đã thấy, trong những ngày của Nước Trời, Luật Pháp sẽ đi ra từ Si-ôn, và lời của CHÚA từ Giê-ru-sa-lem (Mi-chê 4:2). Các vùng đất ven biển sẽ chờ đợi luật của Đấng Mê-si (Ê-sai 42:4). Israel, dưới Con Lớn Hơn của Đa-vít, sẽ giữ mọi mạng lệnh và luật lệ của Đức Chúa Trời, và sẽ trung tín tuân giữ chúng (Ê-xê-chi-ên 37:24). Mọi con trai và con gái của Đức Chúa Trời sẽ nói tiên tri (Giô-ên 2:28). Đức Chúa Trời sẽ không bao giờ phá vỡ giao ước của Ngài với chức tế lễ Lê-vi đã được thanh tẩy (Giê-rê-mi 33:14-26, Ma-la-chi 3:3). Ngài sẽ thiết lập Vua Mê-si của Ngài — và/hoặc một triều đại Mê-si — tại Si-ôn (Thi Thiên 2:6, Giê-rê-mi 33:26). Rồi mọi dân tộc sẽ tìm đến núi thánh của Đức Chúa Trời (Ê-sai 25:6 trở đi, 56:7), đến Si-ôn (Ê-sai 60:1-16), và đến Giê-ru-sa-lem (Xa-cha-ri 8:22-23). Tại đó họ sẽ thờ phượng Ngài trong Đền Thờ của Ngài (Ê-sai 2:1-5, A-ghê 2:7-9). Tại đó Ngài sẽ làm cho họ vui mừng trong Nhà Cầu Nguyện của Ngài (Ê-sai 56:7). Và tại đó Ngài sẽ ở giữa con cái của Israel đời đời (Ê-xê-chi-ên 43:7). Trong sự công chính, các thầy tế lễ của Ngài sẽ liên tục (tiếng Hê-bơ-rơ, mọi ngày) dâng các của lễ thiêu và của lễ bình an trên bàn thờ của Đức Chúa Trời (Giê-rê-mi 33:18, Ê-xê-chi-ên 43:18-27, Ma-la-chi 3:3). Người Ai Cập cũng vậy, khi họ thờ phượng CHÚA trong đất của mình (Ê-sai 19:19-25). Quả thật, ở mọi nơi, con người sẽ dâng hương cho Danh của Đức Chúa Trời, cũng như các của lễ chay tinh sạch (Ma-la-chi 1:11). Các lời thề sẽ được thực hiện (Ê-sai 19:21), các cuộc hành hương được thực hiện (Xa-cha-ri 14:16), các kỳ kiêng ăn thường xuyên được tuân giữ (Xa-cha-ri 8:19), và các Lễ hàng năm được cử hành (Ê-sai 33:16-24, Ê-xê-chi-ên 45:17, Na-hum 1:15, Xa-cha-ri 14:16-18). Từ trăng mới này đến trăng mới khác, và từ ngày Sa-bát này đến ngày Sa-bát khác, mọi xác thịt sẽ đến và cúi xuống trước CHÚA, chừng nào trời mới và đất mới còn tồn tại (Ê-sai 56:1-8, 66:22-24, Ê-xê-chi-ên 45:17). Những văn bản như vậy dạy chúng ta rằng các OTKP hình dung tính vĩnh viễn của Luật Pháp Môi-se rất nhiều và, trong một số trường hợp, rất chi tiết (ví dụ: Ê-xê-chi-ên 40-48). Đương nhiên, điều này đã khiến nhiều nhà giải kinh — cả Do Thái và tiền thiên niên — tiếp nhận chúng theo nghĩa đen. Tuy nhiên, vì rất nhiều lý do, điều này rất có vấn đề, đặc biệt đối với các Cơ Đốc nhân thấm nhuần Tân Ước. Chúng ta hãy dành một chút thời gian để xem tại sao, và tại sao dữ liệu Kinh Thánh nói chung kiên trì mời gọi chúng ta áp dụng một cách tiếp cận hình tượng, theo giao ước, và theo hình bóng học. Chúng ta bắt đầu bằng cách nêu điều hiển nhiên: Ở đây, thuyết tiền thiên niên không ban cho chúng ta sự trợ giúp nào cả, vì không có một lời tiên tri Cựu Ước nào giới hạn sự cai trị sắp đến của Luật Pháp Môi-se trong một ngàn năm. Trái lại, nhiều văn bản tuyên bố — và mọi văn bản khác đều hàm ý — rằng sự cai trị này sẽ là đời đời; rằng một mình Israel, hoặc Israel và các dân tộc, sẽ sống dưới các mạng lệnh Môi-se đời đời (Thi Thiên 132:14, Ê-sai 25:5-8, Giê-rê-mi 33:18, Ê-xê-chi-ên 43:7, Giô-ên 3:18-21). Vậy thì, chúng ta phải tìm một giải pháp tốt hơn giải pháp do các anh em tiền thiên niên của chúng ta đưa ra. Thứ hai, những lời tiên tri này, nếu xét theo giá trị bề ngoài, không nhất quán nội bộ. Tức là, trong một số trường hợp, các dự báo cụ thể mâu thuẫn với nhau, hoặc với chính Luật Pháp Môi-se. Chẳng hạn, liên quan đến chức tế lễ cánh chung, Ma-la-chi tuyên bố — với Luật Pháp Môi-se — rằng bộ tộc Lê-vi sẽ đảm nhiệm nó (Ma-la-chi 3:3). Tuy nhiên, Ê-xê-chi-ên nói rằng Đức Chúa Trời sẽ loại bỏ phần lớn người Lê-vi khỏi việc đến gần Ngài, các vật thánh của Ngài, và nơi thánh của Ngài. Chỉ những người Xa-đốc trung tín mới hưởng đặc quyền này (Ê-xê-chi-ên 44:10-16). Trong khi đó, Ê-sai hứa, trái ngược với Luật Pháp, rằng trong những ngày của Nước Trời, mọi người Israel sẽ được gọi là thầy tế lễ; quả thật, rằng Đức Chúa Trời thậm chí sẽ cho Dân Ngoại vào chức tế lễ (Ê-sai 61:61 [sic], 66:21). Nếu xét theo nghĩa đen, thật khó hòa giải những tuyên bố này. Nếu xét theo nghĩa hình tượng và theo giao ước, thật dễ thấy lối thoát: Đức Thánh Linh đang dùng ngôn ngữ Cựu Ước để nói về Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm Vĩ Đại của chúng ta (Ê-xê-chi-ên 44:10-16), và cũng về chức tế lễ hoàng gia mà Ngài sẽ tạo ra dưới Giao Ước Mới, một chức tế lễ mà trong đó mọi dân của Đức Chúa Trời — cả người Do Thái và Dân Ngoại — đều được đặc quyền tham gia (Ê-sai 61:61 [sic], 66:21, 1 Phi-e-rơ 2:9). Một lần nữa, Giê-rê-mi nói với chúng ta rằng sau sự khôi phục của Israel, người ta sẽ không nhắc đến Hòm (bị ẩn giấu, bị hủy diệt, hoặc bị tịch thu) của Chúa nữa; quả thật, rằng nó thậm chí sẽ không đến trong tâm trí, và cũng không ai sẽ cố gắng làm lại nó (Giê-rê-mi
3:17). Đây là một sự rời bỏ thật sự kịch tính khỏi Luật Lễ Nghi, theo đó Hòm Giao Ước là vật thánh nhất trong Nơi Chí Thánh; chính trái tim của Đền Tạm và Đền Thờ, mà trước nó Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm phải xuất hiện hàng năm, vào Ngày Chuộc Tội, để Israel có thể được tha thứ tội lỗi của mình! Như vậy, sự phát triển mà Giê-rê-mi hình dung hoàn toàn trái ngược với ý tưởng thông thường về tính vĩnh viễn của Luật Lễ Nghi. Tuy nhiên, nếu chúng ta xem những ngày này là những ngày của Giao Ước Mới, thì lập tức lời tiên tri hoàn toàn hợp lý, vì trong thời Tân Ước, hình bóng học của Hòm được ứng nghiệm trong Đấng Christ (Hê-bơ-rơ 9:1-28). Điều quan trọng là, chính Giê-rê-mi gợi ý về một sự thay đổi như vậy trong các cách đối xử giao ước của Đức Chúa Trời, vì trong những ngày của Nước Trời, không còn là Hòm nữa, mà là chính Giê-ru-sa-lem (tức là Thành của Đức Chúa Trời, Hội Thánh, người trông giữ sứ điệp về sự chuộc tội và hòa giải) sẽ là ngôi của Ngài, Nơi Gặp Gỡ mà chính Đức Chúa Trời sẽ tập hợp (những người được chọn của mọi) dân tộc đến đó (Xuất Hành 25:22, 30:6, 36, Giê-rê-mi 3:17). Một lần nữa, Ê-sai nói với chúng ta rằng “trong ngày đó” sẽ có một bàn thờ cho CHÚA tại Ai Cập, rằng Đức Chúa Trời sẽ làm cho Ngài được biết đến với người Ai Cập, và rằng họ thậm chí sẽ thờ phượng Ngài bằng của lễ hy sinh và của lễ (19:19-25). Ở đây chúng ta gặp một sự rời bỏ thêm nữa khỏi Luật Pháp Môi-se, theo đó Đức Chúa Trời đòi hỏi mọi người Israel và mọi người ngoại phải thờ phượng Ngài chỉ tại nơi Ngài chọn, một nơi trong đất, một nơi mà họ phải hành hương đến ít nhất ba lần một năm (Phục Truyền 12:1-14). Tuy nhiên, nếu chúng ta giải thích đoạn này theo nghĩa hình tượng, mâu thuẫn biến mất, vì dưới Giao Ước Mới, các tín hữu thờ phượng không phải tại núi này, cũng không phải tại Giê-ru-sa-lem, mà trong tâm linh và lẽ thật, dâng các của lễ thuộc linh được Đức Chúa Trời chấp nhận qua Chúa Giê-xu Christ. Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ ba, đó là chính các OTKP này gợi ý về một sự ứng nghiệm hình tượng và thuộc linh, thay vì theo nghĩa đen. Chẳng hạn, Giô-ên nói với chúng ta rằng trong những ngày của Nước Trời, một dòng suối sẽ chảy ra từ nhà của Chúa (3:18). Ê-xê-chi-ên đồng ý, thêm vào, một cách mầu nhiệm, rằng nó bắt đầu chỉ là một dòng nhỏ giọt, nhưng bằng cách nào đó biến thành một dòng sông hùng mạnh chữa lành Biển Chết và đem lại sự sống cho mọi vật nó chạm đến (47:1-12)! Cuối cùng, Xa-cha-ri đóng góp phần của mình, khẳng định rằng dòng nước sống tuôn trào từ Giê-ru-sa-lem cũng sẽ chữa lành Biển Tây (Xa-cha-ri 14:8). Những bức tranh tươi đẹp này chẳng phải gợi nhớ đến các dòng sông nước sống mà Chúa Giê-xu đã nói sao; các dòng suối chữa lành của Đức Thánh Linh chảy xuống cho chúng ta từ Đấng đã bị đóng đinh và đã sống lại, hiện đang ngồi trong Giê-ru-sa-lem (và Ê-đen) ở trên (Giăng 7:38-39, Công Vụ 2:33, Ga-la-ti 4:26)? Và một cách giải thích thuộc linh như vậy chẳng phải hợp lý và gây dựng hơn nhiều so với cách giải thích theo nghĩa đen sao? Một ví dụ khác liên quan đến đền thờ cánh chung. Sau Ê-xê-chi-ên, không tiên tri nào nói về nó rộng rãi hơn Ê-sai. Thế mà khi ông đến cuối hành trình của mình, ông nhận được lời đáng kinh ngạc này cho dân Đức Chúa Trời:
CHÚA phán như vầy, “Trời là ngôi của Ta, và đất là bệ chân của Ta. Vậy thì nhà nào các ngươi có thể xây cho Ta? Và nơi nào là nơi Ta có thể an nghỉ? Vì tay Ta đã làm mọi điều này, và như vậy mọi điều này đã có. Nhưng Ta sẽ nhìn đến người này: người khiêm nhường và ăn năn trong tâm linh, và run rẩy trước lời của Ta.” —Ê-sai 66:1-2
Các câu hỏi tu từ của CHÚA nói lên rất nhiều. Thấy rằng Đấng Tạo Hóa vô cùng bao la hơn sự sáng tạo của Ngài, làm sao một đền thờ đơn thuần do con người làm ra có thể chứa được Ngài? Hơn nữa, như Ngài đã nói với Đa-vít, thì Ngài cũng (một cách gián tiếp) nói với Ê-sai: Không phải con người sẽ xây cho Ngài một nhà, mà chính Ngài sẽ xây nhà của Ngài, và sẽ làm điều đó trong lòng của mọi người khiêm nhường và ăn năn trong tâm linh; của mọi người run rẩy trước lời cứu rỗi của Ngài trong Phúc Âm (2 Sa-mu-ên 7:11, Công Vụ 2:37, 16:30, Ê-phê-sô 2:22). Đây là những người Ngài sẽ đem đến Núi Thánh của Ngài (Hê-bơ-rơ 12:22); là những người sẽ vui mừng như những viên đá sống trong Nhà Cầu Nguyện của Ngài (Ê-sai 56:7, 1 Phi-e-rơ 2:5); là những bình thánh trong Nhà của CHÚA (Xa-cha-ri 14:20-21); là Đền Thờ mà xung quanh đó Ngài sẽ đóng trại, để không bao giờ một kẻ áp bức nào đi qua nữa (Xa-cha-ri 9:8). Cuối cùng, chúng ta có một số văn bản Kinh Thánh, được tìm thấy cả trong khối OTKP và trong Tân Ước, nói rằng Giao Ước Môi-se sẽ không tồn tại đời đời, mà thay vào đó sẽ bị thay thế bởi một giao ước khác làm ứng nghiệm nó và khiến nó trở nên lỗi thời. Liên quan đến lời chứng Cựu Ước, Giê-rê-mi 31:31-34 là quyết định, như quả thật Tân Ước trung tín chỉ ra (Hê-bơ-rơ 8:8-12). Trong văn bản đó, Giê-rê-mi tuyên bố rõ ràng rằng Giao Ước Mới — theo một số cách quan trọng — không giống giao ước cũ: Đức Chúa Trời sẽ viết nó trên lòng, chứ không phải trên các bảng đá (câu 33); dưới nó, mọi người sẽ biết Đức Chúa Trời, chứ không chỉ một số người (câu 34); dưới nó, Đức Chúa Trời sẽ cất bỏ tội lỗi một lần và mãi mãi, chứ không phải định kỳ (câu 34). Tóm lại, vì giao ước này sẽ thành công trong việc làm, một lần và mãi mãi, điều Luật Pháp không thể làm, nó là giao ước sẽ tồn tại đời đời (Giê-rê-mi 32:36-44, 50:4-5). Điều quan trọng là, các văn bản Cựu Ước khác cũng ám chỉ đến một Giao Ước Mới. Ê-sai nói về Đầy Tớ sắp đến của CHÚA rằng Đức Chúa Trời sẽ ban người đó làm giao ước cho dân, làm sự sáng cho các dân tộc (42:6, 49:5-13). Ngoài ra, Đức Chúa Trời mời những người đói và khát đến với Ngài, để Ngài có thể lập một giao ước đời đời với họ: Nó chắc chắn và đời đời như giao ước Ngài đã lập với Đa-vít; nó là một giao ước mà nhờ đó họ có thể ăn, uống, và được thỏa mãn đời đời (55:1-5, 61:8). Ê-xê-chi-ên làm theo, dự báo rằng khi Đức Chúa Trời nhớ đến Giao Ước Cũ của Ngài với Israel lầm đường, Ngài sẽ đầy ân điển kéo họ trở lại vào một giao ước đời đời (Ê-xê-chi-ên 16:60). Ở nơi khác, ông trình bày chi tiết, tuyên bố rằng Đức Chúa Trời — với một tay quyền năng, một cánh tay giơ ra, và cơn thạnh nộ tuôn đổ — sẽ đem dân Ngài ra khỏi các dân tộc nơi Ngài đã phân tán họ, khiến họ đi qua dưới cây gậy, và đem họ vào sự ràng buộc của giao ước, và hệ quả là Đức Chúa Trời sẽ cai trị như Vua trên họ trong quê hương đời đời của họ (Ê-xê-chi-ên 20:33-44). Thật là một bức tranh về sự cứu chuộc của Cơ Đốc nhân! Đức Chúa Trời quyền năng — giơ cánh tay ra để ban cho chúng ta Đấng Christ — tuôn đổ cơn thạnh nộ của Ngài trên chính Con Ngài, để Ngài (Đức Chúa Trời) có thể đầy ân điển khiến dân Ngài đi qua dưới cây gậy của sự cáo trách, vào sự ràng buộc của Giao Ước Mới và Đời Đời, và như vậy vào đất của Em-ma-nu-ên, nơi họ sống với Hoàng Tử Hoàng Gia của mình, cả bây giờ và trong thời đại vô tận sắp đến (Ê-xê-chi-ên 37:24-28)! Còn đối với lời chứng Tân Ước về chủ đề này, chúng ta đã nghe Đấng Christ dạy chúng ta rằng Giao Ước Mới làm ứng nghiệm giao ước cũ, và như vậy khiến nó trở nên lỗi thời, như một bầu da cũ hoặc một chiếc áo cũ (Ma-thi-ơ 5:17, 9:16-17, v.v.). Như chúng ta sẽ thấy sau, đây chính xác là sự dạy dỗ của các sứ đồ của Ngài, là những người tuyên bố rõ ràng rằng những điều của Đấng Christ và Giao Ước Đời Đời là thân thể thực chất, mà những điều của Môi-se và Giao Ước Cũ chỉ là những hình bóng báo trước (Cô-lô-se 2:17). Nói cách khác, những điều của Giao Ước Mới, là những điều của chính Giao Ước Đời Đời, là vĩnh viễn; trong khi những điều của Giao Ước Cũ, chỉ là chuẩn bị và hứa hẹn, là tạm thời và do đó được định sẽ qua đi (Hê-bơ-rơ 8:13). Như vậy, trong Đấng Christ, Đức Chúa Trời đã bãi bỏ Luật Pháp Môi-se. Nhưng vì sự giáng lâm của Giao Ước Mới loại trừ một sự trở lại với Giao Ước (Môi-se) Cũ, các OTKP dường như hứa hẹn tính vĩnh viễn của Luật Pháp phải được giải thích theo nghĩa hình tượng, theo giao ước, và theo hình bóng học, xét theo Đấng Christ. Không giống Do Thái giáo Chính Thống hoặc thuyết tiền thiên niên Cơ Đốc, đây chính xác là cách tiếp cận của cánh chung học vô thiên niên cổ điển, một cách tiếp cận bảo tồn sự thống nhất của Kinh Thánh, ngay cả khi nó ban cho chúng ta sự hiểu biết phong phú về ý nghĩa của OTKP, và giải quyết đầy đủ vấn đề về tính vĩnh viễn bề ngoài của Luật Pháp Môi-se.
Được Đặt Trong Một Vũ Trụ Được Cứu Chuộc Thuộc Linh và Thuộc Thể
Mục đích lớn của OTKP là ban hy vọng tối hậu. Nó là nói rằng khi Đức Chúa Trời đem đến Nước Trời của Ngài, Ngài sẽ làm nhiều hơn là giải cứu dân Ngài khỏi lưu đày, hoặc khôi phục họ về quê hương của mình. Thay vào đó, Ngài sẽ giải cứu họ khỏi mọi kẻ thù (cả thuộc linh và thuộc thể), và khôi phục họ về mọi người bạn (cả thuộc linh và thuộc thể). Nói cách khác, trong những ngày của Nước Trời, Đức Chúa Trời sẽ cứu chuộc dân Ngài, đất của Ngài, và toàn bộ sự sáng tạo của Ngài khỏi mọi tác động của tội lỗi, qua đó mở đường cho sự cai trị trực tiếp của Ngài trên vũ trụ, sự hiện diện của vinh quang của Ngài, và mọi phước hạnh đời đời mà những điều này sẽ đem đến. Để cảm nhận điều này, chúng ta hãy xem xét một OTKP đặc biệt phong phú được tìm thấy trong Ô-sê. Nói về sự khôi phục thời sau rốt của Israel, Đức Chúa Trời phán:
“Vì vậy, kìa, Ta sẽ dụ nàng, đem nàng vào đồng vắng, và nói một cách tử tế với nàng. Rồi Ta sẽ ban cho nàng các vườn nho của nàng từ đó, và Thung Lũng A-cô làm cửa của hy vọng. Và nàng sẽ hát tại đó như trong những ngày tuổi trẻ của nàng, như trong ngày nàng đi lên khỏi đất Ai Cập. Và sẽ xảy ra trong ngày đó,” CHÚA tuyên bố, “rằng ngươi sẽ gọi Ta là I-shi (tức là Chồng của ta), và sẽ không còn gọi Ta là Ba-a-li (tức là Chủ của ta, hay Ba-anh) nữa. Vì Ta sẽ cất bỏ các danh của các Ba-anh khỏi miệng nàng, để chúng sẽ không còn được nhắc đến bằng danh của chúng nữa. Trong ngày đó Ta cũng sẽ lập một giao ước cho chúng với các thú của đồng ruộng, các chim của bầu trời, và các loài bò sát trên mặt đất. Và Ta sẽ bãi bỏ cung, gươm, và chiến tranh khỏi đất, và sẽ khiến chúng nằm xuống một cách an toàn. Và Ta sẽ cưới ngươi cho Ta đời đời. Phải, Ta sẽ cưới ngươi cho Ta trong sự công chính và công lý, trong lòng nhân từ và trong sự thương xót. Và Ta sẽ cưới ngươi cho Ta trong sự trung tín. Rồi ngươi sẽ biết CHÚA. Và sẽ xảy ra trong ngày đó rằng Ta sẽ đáp lại,” CHÚA phán. “Ta sẽ đáp lại các tầng trời, và chúng sẽ đáp lại trái đất, và trái đất sẽ đáp lại hạt ngũ cốc, rượu mới, và dầu, và chúng sẽ đáp lại Gít-rê-ên (nghĩa đen, Đức Chúa Trời gieo). Và Ta sẽ gieo nàng cho chính Ta trong đất. Ta cũng sẽ thương xót nàng là người chưa nhận được sự thương xót, và Ta sẽ nói với những người không phải là dân Ta, ‘Các ngươi là dân Ta!’ và họ sẽ nói, ‘Ngài là Đức Chúa Trời của chúng tôi.’” —Ô-sê 2:14-23
Giờ đây rõ ràng là lời tiên tri này hoàn toàn mang tính cánh chung. Tức là, nó hình dung sự phước hạnh đời đời (chứ không phải thiên niên kỷ) của dân giao ước của Đức Chúa Trời tiếp theo hành động cứu chuộc lớn mà qua đó Ngài sẽ đem đến Nước Trời (câu 19). Theo đó, nó mời gọi người giải kinh Cơ Đốc tìm thấy ở đây một bức tranh “bị điều kiện hóa theo giao ước” về đời sống của Hội Thánh trong Nước Trời đời đời được Đấng Christ thiết lập, và đặc biệt trong trời mới và đất mới. Liên quan đến chính bức tranh, giống như phần lớn các OTKP, hình ảnh của nó phần lớn bị kiểm soát bởi các lời tiên tri nguyên mẫu về Nước Trời được đặt xuống trong Luật Pháp Môi-se (Lê-vi Ký 26:40-45, Phục Truyền 30:1-10). Như đã dự báo, Israel đã phạm tội, rơi vào các sự rủa sả của giao ước, và đi vào lưu đày. Nhưng như đã hứa, CHÚA giữ giao ước là trung tín (câu 20). Vì vậy, một Cuộc Xuất Hành thứ hai đang đến (câu 14-15); và không chỉ là một Cuộc Xuất Hành thứ hai, mà là một cuộc xuất hành tối hậu. Một lần nữa, Đức Chúa Trời sẽ kéo Israel vào đồng vắng (câu 14). Một lần nữa Ngài sẽ bước vào giao ước với nàng tại đó (câu 19-20). Một lần nữa Ngài sẽ đem nàng vào Đất Hứa (câu 15, 23). Tuy nhiên, lần này, giao ước sẽ mới và dứt khoát: một cuộc hôn nhân đời đời, một sự hiệp nhất thuộc linh đời đời (câu 16). Vì vậy, Israel sẽ đến chỗ biết CHÚA (câu 20). Vì vậy, nàng sẽ trung tín với người chồng thiêng liêng của mình, thậm chí không nhớ, huống chi nhắc đến, các danh của các Ba-anh nàng từng phục vụ (câu 17). Và vì vậy nàng sẽ trải nghiệm các phước hạnh của giao ước. Các thú, chim, và loài bò sát sẽ không bao giờ săn mồi nàng nữa (câu 18). Cung, gươm, và những đau đớn của chiến tranh sẽ không bao giờ đánh vào đất của nàng nữa (câu 18). Các cơn mưa sẽ luôn rơi, đất sẽ luôn sản xuất, và hạt ngũ cốc, dầu, và rượu mới sẽ liên tục dồi dào (câu 21-22). Đúng vậy, trong sự đầy trọn vinh quang, mọi phước hạnh của giao ước sẽ là của nàng, vì trong sự đầy trọn vinh quang, lời hứa bao trùm mọi sự của giao ước cuối cùng sẽ được ứng nghiệm: Israel sẽ trở thành dân của Đức Chúa Trời, và Ngài sẽ trở thành Đức Chúa Trời của họ, trong tâm linh và lẽ thật (câu 23). Giống như các nguyên mẫu của nó trong Luật Pháp, lời tiên tri của Ô-sê không toàn bộ: Nó không nhắc đến mọi khía cạnh hoặc yếu tố của sự cứu chuộc vũ trụ sắp đến. Tuy nhiên, nó mang tính đại diện. Giống như các OTKP khác, nó phù hợp — và đóng góp — vào bức tranh tổng thể về Nước Trời, một Nước Trời mang tính cứu chuộc rõ rệt. Vì một lần nữa, đại đa số các OTKP luôn nói với chúng ta rằng trong những ngày sau rốt, Đức Chúa Trời sẽ hành động, Đấng Mê-si sẽ đến, sự chuộc tội sẽ được cung cấp (Phục Truyền 32:43, Ê-sai 53:11, Ê-xê-chi-ên 16:60-63, Xa-cha-ri 3:9, 5:5-11), sự tha thứ sẽ được bảo đảm (Ê-sai 27:9, Giê-rê-mi 31:34, Mi-chê 7:8-20), và Đức Thánh Linh sẽ được tuôn đổ (Ê-sai 44:1-5, Ê-xê-chi-ên 36:27, 37:14, Giô-ên 2:28-32) — tất cả với mục đích giải cứu dân Đức Chúa Trời và sự sáng tạo của Ngài khỏi mọi kẻ thù thuộc linh và thuộc thể, và sự khôi phục đời đời của họ về mọi người bạn thuộc linh và thuộc thể. Một khảo sát ngắn gọn về dữ liệu dồi dào mạc khải tầm cỡ của sự cứu chuộc vũ trụ được các tiên tri hình dung. Các công dân của Nước Trời sắp đến của Đức Chúa Trời sẽ được giải cứu khỏi cơn thạnh nộ (Ê-sai 27:2 trở đi, 54:8-9), sự kết án (Mi-chê 7:8-20), sự sợ hãi (Ê-sai 43:1, 55:14), lòng đá tội lỗi của họ (Ê-xê-chi-ên 11:19, 36:26), sự ô uế (Xa-cha-ri 13:1), sự ngu dại (Ê-sai 35:8), sự hổ thẹn (Ê-sai 5:4, 61:7, Ê-xê-chi-ên 34:29), nỗi buồn (Ê-sai 25:6-9, 61:1-3, 65:19), các cuộc tấn công và cáo buộc của Sa-tan (Ê-sai 27:1, Xa-cha-ri 3:2), những kẻ áp bức loài người (Ê-sai 54:14, Giê-rê-mi 23:1-7, Ê-xê-chi-ên 34:27), chiến tranh (Ê-sai 9:1-6, 11:10-16, Mi-chê 4:1-5, Giô-ên 3:1 trở đi), bạo lực và sự săn mồi của thú vật (Ê-sai 11:1-9, Ê-xê-chi-ên 34:25), các thảm họa thiên nhiên (Ê-sai 4:2-6, 65:23), sự nghèo khó (Thi Thiên 72:4, 12-14), bệnh tật (Ê-xê-chi-ên 34:16), và chính sự chết (Thi Thiên 22:9, Ê-sai 25:6-9, 26:19, Ê-xê-chi-ên 37:12-14). Mặt khác, họ sẽ được khôi phục về ân huệ thiêng liêng (Ê-sai 60:10, Xa-cha-ri 11:17), sự tha thứ tội lỗi (Ê-sai 40:2, 43:25, 44:22), tư cách con cái thiêng liêng (Ê-sai 43:6-7, 56:5, Ô-sê 1:10), một lòng bằng thịt (Ê-xê-chi-ên 36:26), sự kính sợ CHÚA (Ô-sê 3:5, 11:10), sự ăn năn (Giê-rê-mi 31:9, Xa-cha-ri 12:10-13), sự vâng phục (Giê-rê-mi 31:33, Ê-xê-chi-ên 36:27), sự trung tín (Ê-sai 1:26), sự thánh khiết (Ê-sai 35:8, 52:1, Xa-cha-ri 14:20-21, Ma-la-chi 3:3), niềm vui (Ê-sai 12:3, 35:10, Giê-rê-mi 33:10, Sô-phô-ni 3:14-20), sự bình an (Ê-sai 9:1-7, 11:10-16, Mi-chê 5:5, Na-hum 1:15, Sô-phô-ni 3:9-13), sự thống nhất (Ê-sai 19:18, 24, 33:16-24, Giê-rê-mi 3:11-18, Ê-xê-chi-ên 37:15 trở đi, Ô-sê 1:11), sự công chính (Thi Thiên 72, Ê-sai 1:26, 9:1-7, 42:1-4), sự kết trái sinh sản (Ê-sai 49:19-21, 54:1-3, Ê-xê-chi-ên 36:38, Xa-cha-ri 10:10), sự thịnh vượng (Thi Thiên 22:27-31, Giê-rê-mi 32:42, Ê-xê-chi-ên 36:22-37, A-mốt 9:11-18, Giô-ên 2:18-27, Xa-cha-ri 2:1-13, 8:12, 9:17), sức khỏe (Giê-rê-mi 30:17, 33:6, Ô-sê 6:1), sự trường thọ (Ê-sai 65:20-22, Xa-cha-ri 8:4), một thế giới thuộc thể mới và được biến đổi (Ê-sai 35:1 trở đi, 41:18-20, 43:19-21, 65:17, 25, Ê-xê-chi-ên 47:1-12, Xa-cha-ri 14:1-8), sự sống đời đời trong những thân thể phục sinh mới (Ê-sai 25:6-8, 26:19, Đa-ni-ên 12:2, Ô-sê 13:14), và sự hưởng thụ đời đời sự hiện diện và vinh quang của Đức Chúa Trời (Ê-sai 4:2-6, 33:16-24, 35:2, 40:1 trở đi, 43:7, 66:18, Ê-xê-chi-ên 43:4-5, Ha-ba-cúc 2:14, Xa-cha-ri 2:5). Nếu chúng ta xem xét các OTKP này tổng thể, rõ ràng chúng được thiết kế để truyền đạt một điều: ý tưởng về sự cứu chuộc vũ trụ tuyệt đối. Chúng ta thấy điều này từ phạm vi của chúng, bao gồm Israel và các dân tộc, con người và thiên nhiên, thuộc linh cũng như thuộc thể. Chúng ta cũng thấy nó trong tính cuối cùng của chúng; trong sự kiện rằng chúng rõ ràng nói về các phước hạnh tối hậu và đời đời, những phước hạnh phản ánh và phù hợp với phước hạnh lớn nhất trong mọi phước hạnh: sự bước vào lại của Đức Chúa Trời vinh quang tối cao vào sự hiệp thông đầy đủ, thân mật với dân Ngài và sự sáng tạo của Ngài. Hơn nữa, một số lời tiên tri trong số này nói rõ ràng về sự cứu chuộc tuyệt đối. Chẳng hạn, Ê-sai nói với chúng ta rằng trong những ngày của Nước Trời, Đức Chúa Trời sẽ làm cho đồng vắng của Si-ôn giống như Ê-đen, và sa mạc của nàng giống như Vườn của CHÚA (Ê-sai 51:3). Tương tự, Ê-xê-chi-ên tuyên bố rằng khi Đức Chúa Trời khôi phục Israel, các nước láng giềng của nàng sẽ thấy và làm chứng rằng vùng đất trước đây hoang vu giờ đã trở nên giống như Vườn Ê-đen; và rằng các thành đã bị lãng phí, hoang vu, và đổ nát giờ đã được củng cố và có người ở (Ê-xê-chi-ên 36:35). Kết hợp với các dự báo liên quan về sự hủy diệt cánh chung của Sa-tan và vương quốc của nó (Ê-sai 14:3-20, Ê-xê-chi-ên 28:12-19), hai lời tiên tri này rõ ràng có ý khẳng định rằng “trong ngày đó” lời hứa lớn và nguyên mẫu của Sáng Thế 3:15 cuối cùng sẽ được ứng nghiệm: Con Rắn và dòng dõi của nó sẽ bị nghiền nát hoàn toàn, các trái ác của công việc của chúng hoàn toàn bị đẩy lùi, và Địa Đàng được lấy lại đời đời. Tóm lại, sự cứu chuộc vũ trụ tuyệt đối sẽ đến. Tuy nhiên, một sự xem xét cẩn thận các chi tiết chính xác của nó cảnh báo chúng ta không nên tiếp nhận dòng OTKP này quá theo nghĩa đen; không nên nghĩ rằng ý tưởng đại diện Cựu Ước về một vũ trụ được giải cứu và khôi phục có ý hình dung thế giới sắp đến như nó thật sự sẽ là; không nên nghĩ rằng ở đây chúng ta không đang nhìn qua một tấm kính mờ tối. Một phần, chúng ta đến được kết luận này từ vẫn còn nhiều mâu thuẫn bề ngoài hơn nữa. Chúng ta hãy xem xét ngắn gọn chỉ một vài điều. Đi đi lại lại các tiên tri nói với chúng ta rằng trong những ngày của Nước Trời, mọi người và mọi dân tộc sẽ thờ phượng CHÚA (Thi Thiên 22:27, 66:4, Đa-ni-ên 7:27, Sô-phô-ni 2:7). Thế mà Xa-cha-ri cảnh báo trước chúng ta rằng Ai Cập và các quốc gia nổi loạn khác sẽ từ chối đi lên từ năm này sang năm khác đến Giê-ru-sa-lem để thờ phượng CHÚA của các đạo binh và để giữ Lễ Lều Tạm, vì tội lỗi đó họ sẽ bị phán xét một cách đau đớn (Xa-cha-ri 14:16-19). Hãy lưu ý cẩn thận: Không có gì ở đây về một thiên niên kỷ. Nhà tiên tri rõ ràng đang nói về Nước Trời đời đời. Vậy thì chúng ta sẽ hiểu vết nhơ bề ngoài này trên khuôn mặt của một thế giới được cứu chuộc một lần và mãi mãi như thế nào? Một lần nữa, bất kỳ số lượng OTKP nào cũng dạy rằng trong thời Nước Trời, quốc gia sẽ không giơ gươm lên chống lại quốc gia (Ê-sai 2:4); rằng thay vào đó họ sẽ đập gươm của mình thành lưỡi cày (Mi-chê 4:3); rằng sự gia tăng của chính quyền và sự bình an của Đấng Mê-si sẽ không có cuối cùng (Ê-sai 9:6); và rằng không kẻ thù ngoại quốc nào sẽ bao giờ xâm lược quê hương của Israel nữa (Giô-ên 3:17, Ê-xê-chi-ên 34:28). Thế mà Mi-chê, hoàn toàn kỳ vọng A-si-ri cánh chung sẽ tấn công Israel và giẫm đạp trong các cung điện của nàng, hứa rằng trong những ngày đó, Đấng Mê-si và các đạo quân của Ngài sẽ đẩy lùi kẻ thù một cách kỹ lưỡng, mang trận chiến đến tận các lối vào của đất Nim-rốt (Mi-chê 5:5-6). Mọi lời tiên tri này đều liên quan đến Nước Trời duy nhất. Chúng ta sẽ hòa giải chúng như thế nào? Một lần nữa, Ê-sai nói với chúng ta rằng trong thế giới mới và đời đời Đức Chúa Trời sẽ tạo ra, không người trẻ nào sẽ chết trước sinh nhật thứ một trăm của mình, và người không đạt được một trăm tuổi sẽ bị coi là bị rủa sả (Ê-sai 65:17-20). Tương tự, Xa-cha-ri hình dung những người đàn ông già và phụ nữ già ngồi trên các đường phố của Giê-ru-sa-lem, gậy trong tay, nhìn xem trẻ em vui chơi (Xa-cha-ri 8:4). Vậy thì, chắc chắn dường như tuổi già và sự chết sẽ vẫn còn để làm hoen ố Nước Trời. Thế mà ở nơi khác Đức Chúa Trời nói với chúng ta rằng Ngài sẽ nuốt mất sự chết đời đời, và rằng chính Ngài sẽ là sự hủy diệt của mồ mả (Ê-sai 25:8, 26:19, Ô-sê 13:14, NKJV). Và còn các vì sáng: mặt trời, mặt trăng, và các ngôi sao thì sao? Ê-sai dự báo rằng chúng sẽ tan rã: Bầu trời sẽ bị cuốn lại như một cuộn giấy và toàn bộ đạo binh của nó sẽ rơi xuống, như lá rơi khỏi cây nho, hoặc như trái rơi khỏi cây vả (Ê-sai 34:4). Thế mà cùng một nhà tiên tri cũng nói với chúng ta rằng trong những ngày của trời mới và đất mới, mọi xác thịt sẽ đến thờ phượng trước CHÚA từ trăng mới này đến trăng mới khác, và từ ngày Sa-bát này đến ngày Sa-bát khác (Ê-sai 66:22-23)! Vậy thì, đoạn nào cho một bức tranh đúng đắn về các thực tại thiên văn của Nước Trời? Điều quan trọng là, cũng có một số mâu thuẫn bề ngoài giữa các cách trình bày Cựu Ước và Tân Ước về Nước Trời. Chẳng hạn, Giê-rê-mi hứa rằng trong Giê-ru-sa-lem cánh chung sẽ lại được nghe tiếng vui mừng của cô dâu và chú rể (Giê-rê-mi 33:10-11). Thế mà Chúa chúng ta dạy rằng những người được kể là xứng đáng đạt được sự phục sinh và Thời Đại Sắp Đến sẽ không cưới cũng không được gả cưới (Ma-thi-ơ 22:30). Tương tự, chúng ta đã thấy rằng cả Ê-sai và Xa-cha-ri đều dự đoán sự hiện diện của trẻ em trong Nước Trời, và (chúng ta phải cho rằng) hành động sinh sản mà qua đó chúng sẽ liên tục được thụ thai (Ê-sai 11:6-9, Xa-cha-ri 8:5). Thế mà Chúa Giê-xu nói rằng trong thế giới sắp đến, con người sẽ giống như các thiên sứ, là những vị dường như không có giới tính, và chắc chắn không cưới hay sinh sản (Mác 12:25). Cuối cùng, chúng ta đã thấy trước đây rằng cả Ê-xê-chi-ên và Xa-cha-ri đều nói về sự hiện diện — và sự chữa lành — của Biển Chết và Biển Lớn (tức là Địa Trung Hải) trong những ngày của Nước Trời đời đời (Ê-xê-chi-ên 47:1-12, Xa-cha-ri 14:8). Thế mà sứ đồ Giăng, trong khải tượng cuối cùng của mình về Nước Trời đã hoàn tất, bảo đảm với chúng ta rằng sẽ không có biển nào cả (Khải Huyền 21:1). Vậy một lần nữa chúng ta buộc phải tự hỏi: Chúng ta sẽ giải quyết những mâu thuẫn bề ngoài này như thế nào? Giải pháp tiền thiên niên, như chúng ta đã nhiều lần thấy, hoàn toàn không giúp ích gì, vì các tiên tri Cựu Ước không bao giờ nói về một giai đoạn giới hạn, một ngàn năm của Nước Trời; trái lại, họ luôn tuyên bố hoặc giả định rằng chính Nước Trời họ đang công bố sẽ tồn tại đời đời. Theo đó, thật sự chỉ có một giải pháp khả thi duy nhất; một giải pháp phù hợp với sự dạy dỗ của Tân Ước về sự mạc khải tiến triển và “mầu nhiệm” đang mở ra của Nước Đức Chúa Trời; một giải pháp do đó bảo tồn sự thống nhất, sự linh cảm thiêng liêng, và sự không sai lầm của Kinh Thánh. Và đó là điều này: MỌI OTKP này đều “bị điều kiện hóa theo giao ước.” Bởi sự linh cảm thiêng liêng, chúng dùng ngôn ngữ và hình ảnh của Giao Ước Cũ (tức là Luật Pháp Môi-se) để nói một cách “mầu nhiệm” về các thực tại Giao Ước Mới. Cụ thể, chúng dùng các hình ảnh Môi-se rõ rệt về phước hạnh (Lê-vi Ký 26:3-13, Phục Truyền 28:1-14) và sự rủa sả (Lê-vi Ký 26:14-39, Phục Truyền 28:15-68) để mô tả — theo cách ít nhiều hình tượng — các điều kiện thuộc linh và thuộc thể liên quan đến Nước Đức Chúa Trời hai mặt được Đấng Christ và Giao Ước Mới giới thiệu. Nếu vậy, chúng ta sẽ đơn giản dùng chìa khóa của sự mạc khải Tân Ước để mở ra các “mầu nhiệm” của OTKP, chúng ta sẽ không chỉ thấy rằng chúng ta hiểu ý nghĩa thật của những lời tiên tri đó, mà các mâu thuẫn bề ngoài cũng lập tức biến mất. Trong các trang phía trước, chúng ta sẽ xem xét cách tiếp cận này đối với OTKP sâu hơn. Tuy nhiên, để cảm nhận cách phép giải kinh này hoạt động hiệu quả như thế nào để giải quyết các loại vấn đề này, chúng ta hãy dừng lại một chút để thảo luận ba ví dụ.
Sẽ Có Hôn Nhân Trong Nước Trời Không?
Sẽ có hôn nhân trong Nước Đức Chúa Trời không? Chúng ta vừa thấy rằng liên quan đến giai đoạn thứ hai, đã hoàn tất của Nước Trời, Tân Ước loại trừ điều này. Vậy thì chúng ta phải giải thích các văn bản Cựu Ước dường như dạy điều ngược lại như thế nào? Một cái nhìn ngắn gọn vào một số đoạn liên quan sẽ phục vụ để soi sáng sự phong phú của NCH cho việc giải quyết vấn đề này. Giê-rê-mi 33:10-11 đọc:
CHÚA phán như vầy: “Lại nữa sẽ được nghe tại nơi này, mà các ngươi nói, ‘Nó là một nơi hoang vu, không có người và không có thú,’ — tức là, trong các thành của Giu-đa và trong các đường phố của Giê-ru-sa-lem hoang vu, không có người và không có cư dân và không có thú — tiếng vui mừng và tiếng hoan hỉ; tiếng của chú rể và tiếng của cô dâu; tiếng của những người nói, ‘Hãy cảm tạ CHÚA của các đạo binh, vì CHÚA là tốt lành, vì lòng nhân từ của Ngài là đời đời’, và của những người đem của lễ cảm tạ vào nhà của CHÚA. Vì Ta sẽ khôi phục vận mệnh của đất như chúng đã là lúc ban đầu,” CHÚA phán.
Rằng đây là một OTKP là rõ ràng từ ngữ cảnh lớn hơn, trong đó Đức Chúa Trời hứa các phước hạnh cánh chung tối hậu cho dân đã được khôi phục của Ngài: sự giáng lâm của Nhánh Công Chính của Đa-vít (câu 15), sự thanh tẩy và tha thứ (câu 8), sức khỏe và sự chữa lành (câu 6), tính vĩnh viễn của triều đại Đa-vít và chức tế lễ Lê-vi (câu 21-22), và sự sợ hãi và run rẩy giữa các quốc gia quan sát, là những quốc gia kinh ngạc trước mọi sự tốt lành Đức Chúa Trời sẽ ban cho Giê-ru-sa-lem (câu 9). Vậy thì chúng ta phải giải thích đoạn này như thế nào? Áp dụng NCH, chúng ta bắt đầu bằng cách nhận ra rằng lời hứa được ứng nghiệm trong Nước Trời hai mặt mà Đấng Christ đã thiết lập bởi Giao Ước Mới. Điều này có nghĩa là nó được ứng nghiệm trong Hội Thánh, là cộng đồng Giao Ước Mới, Israel cánh chung của Đức Chúa Trời. Trong giai đoạn một của Nước Trời — Thời Kỳ Rao Giảng (Phúc Âm) và Thử Thách — Đức Chúa Trời trước hết kéo một phần sót lại được chọn của người Do Thái đến với Đấng Christ, qua đó tạo ra một Cô Dâu thuộc linh cho Con Ngài (Chú Rể trên trời), và cũng là một Thành thuộc linh cho chính Ngài: Giê-ru-sa-lem của Đức Chúa Trời, nơi Ngài sẽ ở cùng dân Ngài đời đời. Theo thời gian, các “quốc gia” của Dân Ngoại được chọn bắt đầu nhìn thấy sức khỏe, vẻ đẹp, và niềm vui của Cô Dâu, và như vậy đáp ứng với Phúc Âm chính họ, qua đó trở thành một phần của Cô Dâu đang tăng trưởng và Thành đang tăng trưởng của CHÚA. Theo thời gian nữa, những người Dân Ngoại cải đạo này khiến các “quốc gia” của những người không tin được chọn (tức là Dân Ngoại thuộc linh) phải ghen tị, để ngày càng nhiều người được kết hôn với Vua Cao Cả của Thiên Đàng, qua đó tìm đường vào Giê-ru-sa-lem ở trên. Và quá trình sẽ tiếp tục như vậy — cho đến tận Ngày Chúa trở lại — khi đàn ông và phụ nữ ở khắp mọi nơi nghe thấy âm thanh vui mừng và hoan hỉ phát ra từ Hội Thánh của Đấng Christ; tiếng của Cô Dâu và Chú Rể nói những lời yêu thương trìu mến với nhau; những lời ngợi khen của Cô Dâu trên trời và Thành trên trời, cảm tạ Đức Chúa Trời vì sự tốt lành và lòng nhân từ được ban cho họ đời đời trong Đấng Christ. Nhưng ngay cả điều này cũng chưa phải là tất cả. Đức Chúa Trời sẽ hoàn thiện mọi niềm vui, sự ngợi khen, và sự toàn vẹn này khi giai đoạn thứ hai của Nước Trời xuất hiện; khi, sau khi đã sai Con Ngài đến làm chung kết sự cứu chuộc của các thánh đồ trong một trời mới và một đất mới, Ngài khôi phục một lần và mãi mãi vận mệnh của “đất” (tức là toàn bộ trái đất), để nó sẽ như lúc ban đầu, như trong chính Vườn Ê-đen. Vậy thì, sẽ có hôn nhân trong Nước Trời không? Đúng vậy! Trong giai đoạn đầu tiên của Nước Trời, nó sẽ vừa thuộc linh vừa thuộc thể: thuộc linh, ở chỗ nó ở giữa Đấng Christ và Hội Thánh; thuộc thể, ở chỗ nó ở giữa những người đàn ông và phụ nữ Cơ Đốc, là những người hiểu rằng hôn nhân của họ là một bức tranh và một sự tôn vinh cuộc hôn nhân đời đời của Đấng Christ và Cô Dâu của Ngài. Tuy nhiên, trong giai đoạn thứ hai của Nước Trời, nó sẽ chỉ thuộc linh, vì, tại Tiệc Cưới của Chiên Con (Khải Huyền 19:9), Đức Chúa Trời sẽ hoàn thiện sự hiệp nhất của Đấng Christ và Cô Dâu của Ngài, và hệ quả là hôn nhân thuộc thể — chỉ là một hình bóng và bóng hình của những điều sắp đến — cuối cùng sẽ bị bãi bỏ, qua sự phục sinh và vinh hiển của Thân Thể đời đời của Đấng Christ.
Sẽ Có Trẻ Em Trong Nước Trời Không?
Còn trẻ em thì sao? Nếu, như Tân Ước dạy, sẽ không có hôn nhân cũng không có sự sinh sản trong Nước Trời đã hoàn tất, chúng ta sẽ hiểu Ê-sai như thế nào khi ông nói rằng trong những ngày đó, đứa trẻ còn bú sẽ chơi bên hang của rắn hổ mang, và đứa trẻ đã cai sữa sẽ đặt tay của mình trên hang của rắn lục (11:6-9)? Ngoài ra, chúng ta sẽ đọc Xa-cha-ri như thế nào, khi ông nói rằng trong Giê-ru-sa-lem cánh chung, thành sẽ đầy những bé trai và bé gái vui chơi trên các đường phố (Xa-cha-ri 8:5)? Áp dụng NCH một lần nữa, chúng ta thấy rằng giải pháp không khó chút nào. Biết rằng các tiên tri đang nói “trong một mầu nhiệm” về Hội Thánh của Đấng Christ trong Nước Trời hai mặt, chúng ta lập tức hiểu rằng họ đang dùng các hình ảnh Cựu Ước về phước hạnh thiêng liêng để mô tả những niềm vui đời đời của dân Tân Ước của Đức Chúa Trời. Vì vậy, Ê-sai không đang nói với chúng ta rằng trong thời cánh chung, những đứa trẻ theo nghĩa đen sẽ chơi bên những cái hang theo nghĩa đen của những con rắn hổ mang theo nghĩa đen. Không, ông đang nói, với Luật Pháp Môi-se, rằng trong những ngày đó Đức Chúa Trời sẽ “làm cho đất hết thú dữ” (Lê-vi Ký 26:6); rằng dân cánh chung của Ngài — là những người Tân Ước nhiều lần gọi là những trẻ nhỏ (Ma-thi-ơ 8:13, Giăng 1:12, 21:5, Rô-ma 8:16, 1 Giăng 2:1, 3:18) — sẽ sống và vui chơi trong một thế giới đầy sự lành tính như Ê-đen; một thế giới không có mọi nguy hiểm, trong đó mọi kẻ thù trước đây sẽ được biến đổi thành những người bạn đời đời (Rô-ma 8:18-21). Tương tự, Xa-cha-ri không đang nói rằng những người đàn ông và phụ nữ già theo nghĩa đen sẽ nhìn xem những bé trai và bé gái theo nghĩa đen vui chơi trong trời mới và đất mới (dù trong giai đoạn hiện tại của Nước Trời, quý vị quả thật sẽ tìm thấy nhiều người cao tuổi như vậy trong các gia đình, trường học, và hội thánh Cơ Đốc). Không, ông đang nói, với Luật Pháp, rằng trong những ngày sau rốt, Đức Chúa Trời sẽ ban phước cho dân Tân Ước của Ngài với sự trường thọ lớn (Xuất Hành 20:12, Phục Truyền 5:33, 6:2, 11:8-9), và với sự kết trái lớn (Sáng Thế 1:28, 9:1, 17:6, Xuất Hành 1:7, Lê-vi Ký 26:9, Phục Truyền 7:14). Nói cách khác, Ngài sẽ ban phước cho họ với sự sống đời đời, và với mọi niềm vui trẻ thơ và sự kết trái thuộc linh phải là đặc điểm của những người nhận lãnh nó (Giăng 15:8, Ga-la-ti 5:22 trở đi, 1 Phi-e-rơ 1:8).
Sẽ Có Sự Chết Trong Nước Trời Không?
Giờ đây chuyển sang mâu thuẫn bề ngoài cuối cùng của chúng ta, chúng ta hỏi: Sẽ có sự chết trong Nước Trời không? Tân Ước — tòa án phúc thẩm cuối cùng của chúng ta — trả lời một cách quyết đoán. Chúa Giê-xu nói, “Ai tin Ta, dù người đó có thể chết, người đó vẫn sẽ sống. Và bất cứ ai sống và tin Ta sẽ không bao giờ chết” (Giăng 11:25-26). Đây là quan điểm Tân Ước trong một câu ngắn gọn: Về mặt thuộc linh, một thánh đồ không bao giờ chết, không bao giờ trải nghiệm sự phân cách khỏi Đức Chúa Trời dưới hình phạt trong địa ngục.
Về mặt thuộc thể, người đó quả thật có thể chết, nhưng chỉ trong giai đoạn đầu tiên của Nước Trời. Vì sau sự phục sinh — khi giai đoạn thứ hai của Nước Trời bắt đầu — người đó sẽ trở thành một con trai của sự phục sinh; một con trai như Đấng Christ và các thiên sứ thánh; một con trai do đó không bao giờ có thể chết nữa (Lu-ca 20:34-38). Tất cả điều này hoàn toàn phù hợp với Ê-sai 25:6-9, một OTKP thật sự vinh quang trong đó nhà tiên tri hứa rằng trong những ngày sau rốt, trên Núi Si-ôn, Đức Chúa Trời sẽ làm ba điều tuyệt vời: Ngài sẽ chuẩn bị một bữa tiệc thịnh soạn cho mọi dân tộc, Ngài sẽ nuốt mất sự chết cho mọi thời đại, và Ngài sẽ cất bỏ sự sỉ nhục của dân Ngài khỏi toàn bộ trái đất. Chính xác ông đang nói gì ở đây? Với sự nhấn mạnh về Núi Si-ôn, lời tiên tri này rõ ràng “bị điều kiện hóa theo giao ước.” Tức là, nó đang cho chúng ta lẽ thật Tân Ước dưới hình ảnh Cựu Ước. Tuy nhiên, ở đây, trái ngược với nơi khác trong khối OTKP, lẽ thật Tân Ước về sự chết tuôn qua màn một cách khá mạnh mẽ. Đấng Christ, Tác Giả của sự sống đời đời, sẽ chết trên Núi Si-ôn, và như vậy, trên ngọn núi đó, chuẩn bị một bữa tiệc của những món béo — cả thuộc linh và thuộc thể — cho dân Tân Ước của Ngài. Và dù, trong giai đoạn đầu tiên của Nước Trời, họ quả thật có thể chết thuộc thể, về mặt thuộc linh sự chết quả thật đã bị nuốt mất đời đời. Hơn nữa, khi Đấng Christ trở lại, Ngài sẽ tạo ra trời mới và đất mới: Núi Thánh của CHÚA, nơi được chọn cho sự cư trú của Ngài (Ê-sai 11:9). Và tại nơi đó, sự chết thuộc thể cũng sẽ bị nuốt mất cho mọi thời đại, và hệ quả là sự sỉ nhục đáng xấu hổ nhất của tội lỗi con người — chính sự chết — sẽ bị cất bỏ đời đời. Tuy nhiên, chúng ta phải làm gì với Ê-sai 65:17-20, nơi nhà tiên tri nói với chúng ta rằng trong thế giới mới và đời đời Đức Chúa Trời sẽ tạo ra (câu 17-18) không người trẻ nào sẽ chết trước sinh nhật thứ một trăm của mình, và người không đạt được một trăm năm sẽ bị coi là bị rủa sả? Sẽ có sự chết trong Nước Trời sau cùng sao? Với sự trợ giúp của NCH, giải pháp tự trình bày ngay lập tức: Ở đây một lần nữa Đức Thánh Linh đã dùng hình ảnh Cựu Ước để truyền đạt lẽ thật Tân Ước. Như chúng ta vừa thấy, trong Luật Pháp, sự trường thọ lớn là một dấu hiệu của sự trung tín và phước hạnh giao ước (Xuất Hành 20:12, Phục Truyền 5:33, 6:2, 11:8-9). Quả thật, nó là một hình bóng và bóng hình của phước hạnh duy nhất của Giao Ước Ân Điển: sự sống đời đời. Vì vậy, dưới hình ảnh Cựu Ước rút ra từ Luật Pháp Môi-se, Ê-sai đang nói ở đây rằng trong những ngày của Nước Trời, dân Đức Chúa Trời sẽ hưởng đầy đủ lời hứa phước hạnh của giao ước đời đời. Cùng với Đức Chúa Trời của họ, họ sẽ sống trong một thời gian rất dài — như là, đời đời.
Tóm Tắt
Cho đến nay chúng ta đã thấy rằng phần lớn các OTKP cho ra một bức tranh khá đồng nhất về bản chất của Nước Đức Chúa Trời sắp đến; rằng nó dường như là một nền thần quyền đời đời, phổ quát, được trung gian bởi Israel theo huyết thống và Đấng Mê-si của nàng, được quản trị theo Luật Pháp Môi-se, và được đặt trong một vũ trụ được cứu chuộc thuộc linh và thuộc thể. Tuy nhiên, chúng ta cũng đã thấy rằng một sự kiểm tra kỹ lưỡng OTKP khám phá nhiều hiện tượng khác nhau cảnh báo chúng ta không nên tiếp nhận Ý Tưởng Đại Diện của Nước Trời quá theo nghĩa đen. Những hiện tượng này bao gồm nhiều mâu thuẫn bề ngoài giữa chính các OTKP; nhiều lời tiên tri tích cực van xin một cách giải thích thuộc linh; và các OTKP lặt vặt liên kết Nước Trời với một giao ước mới sẽ làm ứng nghiệm và thay thế giao ước cũ. Hơn nữa, chúng ta đã nhiều lần lưu ý rằng thuyết tiền thiên niên — là thuyết lập luận cho một sự ứng nghiệm theo nghĩa đen của Ý Tưởng Đại Diện trong một giai đoạn thiên niên kỷ, trong tương lai của Nước Trời — hoàn toàn không giải quyết được những vấn đề này. Điều này là vì OTKP không nói gì về một giai đoạn tạm thời, một ngàn năm của Nước Trời, mà thay vào đó trình bày Nước Trời thần quyền là tồn tại đời đời. Ngoài ra, thuyết tiền thiên niên khiến người giải kinh vướng vào những sự lạc điệu đáng xấu hổ, vì nó đòi hỏi sự phục sinh của các dân tộc, quốc gia, và điều kiện sống xưa đã rời khỏi sân khấu lịch sử từ lâu. Tuy nhiên, nhân chứng mạnh mẽ nhất chống lại thuyết tiền thiên niên — và ủng hộ một cách tiếp cận giải thích hình tượng hơn — đến từ chính Tân Ước, mà sự dạy dỗ của nó về bản chất (thuộc linh) và cấu trúc (hai giai đoạn) của Nước Trời hoàn toàn loại trừ sơ đồ tiền thiên niên, cũng như tuyên bố thẳng thắn của nó về tính tối cao, tính cuối cùng, và tính đời đời của Giao Ước Mới. Vậy, chúng ta kết luận rằng cả Cựu Ước và Tân Ước đều mời gọi chúng ta giải thích OTKP theo nghĩa hình tượng, xét theo Nước Trời hai mặt được Đấng Christ giới thiệu dưới Giao Ước Mới và Đời Đời.
Sự Đến (Hay Các Giai Đoạn) Của Nước Trời Như Được Các Tiên Tri Cựu Ước Mô Tả
Trong cuộc thảo luận của chúng ta về bản chất của Nước Trời trong OTKP, chúng ta đã chạm đến nhiều lần ý tưởng liên quan chặt chẽ về sự đến của nó; về trình tự các hành động cứu chuộc mà theo các tiên tri Cựu Ước, Đức Chúa Trời sẽ đem đến Thế Giới Mới và Đời Đời Sắp Đến. Chúng ta hãy dành vài phút để tóm tắt những phát hiện của mình về chủ đề này, và khám phá nó thêm một chút. Dù ít có khả năng hai nhà giải kinh nào đồng ý về các chi tiết chính xác, phần lớn sẽ đồng ý rằng quả thật có một Ý Tưởng Đại Diện Của Cựu Ước về sự đến của Nước Trời. Như chúng ta đã thấy, nó lần đầu tiên được trình bày trong các lời tiên tri nguyên mẫu về Nước Trời được tìm thấy trong chính Luật Pháp (Lê-vi Ký 26, Phục Truyền 30, 32). Theo ý tưởng này, Đức Chúa Trời, trong những ngày thời sau rốt, sẽ ban cho Israel sự ăn năn, giải cứu nàng khỏi lưu đày, đem nàng trở về đất, và khôi phục nàng đời đời về mọi phước hạnh của giao ước. Đây là khuôn khổ cho sự mạc khải Cựu Ước về sự đến của Nước Trời, một khuôn khổ mà trên đó các tiên tri viết của thời sau sẽ xây dựng rộng rãi. Cấu trúc đã hoàn thành — xuất hiện với sự rõ ràng đặc biệt trong Các Tiên Tri Lớn (Ê-sai, Giê-rê-mi, Ê-xê-chi-ên, và Đa-ni-ên) — bao gồm, tôi sẽ lập luận, năm yếu tố cơ bản; năm giai đoạn căn bản mà qua đó Đức Chúa Trời sẽ đem đến Nước Trời của Ngài. Tuy nhiên, khi đọc về chúng dưới đây, tôi thúc giục quý vị luôn nhớ rằng đây chỉ là ý tưởng đại diện; rằng nó cho ý chính của phần lớn các OTKP, nhưng không phải tất cả; rằng, trên thực tế, một số OTKP bỏ qua một hoặc nhiều yếu tố này hoàn toàn, và trong một số trường hợp thậm chí dường như mâu thuẫn với chúng. Nhưng không điều nào trong số này là tình cờ. Vì như với các OTKP về bản chất của Nước Trời, thì ở đây cũng vậy: Những bức tranh dường như xung đột về sự đến của Nước Trời báo hiệu sự hiện diện của mầu nhiệm, và do đó báo hiệu nhu cầu của chúng ta về một chìa khóa — về một sự mạc khải đầy đủ hơn, rõ ràng hơn — mà nhờ đó mầu nhiệm đó có thể được mở ra; nhờ đó chúng ta cuối cùng có thể biết, trong lẽ thật, chính xác Nước Trời sẽ đến như thế nào.
Sự Khôi Phục
Giai đoạn đầu tiên trong sự đến của Nước Trời là sự khôi phục. Cụ thể hơn, nó là sự giải cứu Israel ăn năn khỏi lưu đày — dù đến A-si-ri, Ba-by-lôn, hay “các dân tộc” nói chung — và sự trở về của nàng đến Đất Hứa (Ê-sai 43:1 trở đi, Giê-rê-mi 3:11-18, 30:1 trở đi, 50:1 trở đi, Ê-xê-chi-ên 34:11 trở đi, Ô-sê 1:10-11, Mi-chê 2:12-13, 5:1-6). Trong nhiều lời tiên tri này, chúng ta thấy rằng sự khôi phục của Israel theo huyết thống khỏi Ba-by-lôn rõ ràng ở phía trước. Tuy nhiên, với đôi mắt được rèn luyện trong Tân Ước, chúng ta không thể không thấy điều gì đó khác — và điều gì đó lớn hơn nhiều — hiện ra ở phía sau: sự giải cứu và khôi phục thuộc linh của Israel cánh chung — Hội Thánh — khỏi mọi dân tộc nơi họ đã bị giam cầm trong Lãnh Địa của Sự Tối Tăm. Chẳng phải Đức Chúa Trời đã nhắm đến chính điều này khi, nói với “Israel” qua Ê-sai, Ngài phán:
Đừng sợ, vì Ta ở cùng ngươi; Ta sẽ đem dòng dõi ngươi từ phương đông và tập hợp ngươi từ phương tây. Ta sẽ nói với phương bắc, “Hãy giao nộp họ!” và với phương nam, “Đừng giữ họ lại!” Hãy đem các con trai Ta từ xa, và các con gái Ta từ các đầu cùng đất, mọi người được gọi bằng danh Ta, và là người Ta đã tạo ra cho vinh quang của Ta; là người Ta đã hình thành, và là người Ta đã làm nên. —Ê-sai 43:5-7
Đúng vậy, đọc những lời tuyệt vời này, mọi tín hữu trong Đấng Christ phải vui mừng và ngợi khen Chúa, dù là Do Thái hay Dân Ngoại!
Những Ngày Của Đấng Mê-si
Giai đoạn thứ hai của sự đến của Nước Trời có thể gọi là Những Ngày Của Đấng Mê-si. Cách diễn đạt cánh chung này nảy sinh trong thời kỳ giữa hai giao ước, và vẫn còn được sử dụng ngày nay trong số người Do Thái Chính Thống. Nó đề cập đến mùa tạm thời giữa sự đến (lần thứ nhất) của Đấng Mê-si đến (Israel đã được khôi phục), và Ngày của CHÚA (tức là Sự Phán Xét Cuối Cùng). Ở đây, Nước Trời quả thật đã đến, nhưng chưa trong sự đầy trọn mà thế giới sẽ hưởng sau Ngày của CHÚA, khi Ngài đem đến Thời Đại Sắp Đến. Trước đây, chúng ta đã thảo luận các yếu tố của ý tưởng Cựu Ước về Những Ngày Của Đấng Mê-si khá chi tiết. Để ôn lại ngắn gọn, trong những ngày đó, Đấng Mê-si sẽ được sinh ra tại Bết-lê-hem, thu thập được những người đi theo, khôi phục ngôi của Đa-vít, và bảo đảm dân Ngài và đất của Ngài chống lại mọi kẻ thù. Vào thời điểm đó, Đức Chúa Trời sẽ làm sự chuộc tội cho tội lỗi của dân Ngài, ban sự tha thứ, tuôn đổ Đức Thánh Linh, và biến đổi những lòng bằng đá. Thấy mọi điều này, nhiều quốc gia Dân Ngoại sẽ bị khiến phải ghen tị, từ bỏ các tôn giáo thờ hình tượng của họ, và hướng về Đức Chúa Trời chân thật và hằng sống duy nhất. Hệ quả là, quyền thống trị của Đấng Mê-si — và đức tin sống động của Ngài nơi CHÚA — sẽ lan rộng từ biển này đến biển kia. Sự cai trị phước hạnh của Ngài sẽ được đánh dấu bằng hòa bình phổ quát, công lý, thịnh vượng, và sự hiện diện cùng vinh quang của Đức Chúa Trời. Một lần nữa, đây là ý tưởng đại diện, hay thông thường, về Những Ngày Của Đấng Mê-si. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng một số lượng đáng kể các OTKP đặt ra những câu hỏi về — và thậm chí phủ bóng — bức tranh hạnh phúc này. Chẳng hạn, chúng dường như khẳng định rằng một mình Đức Chúa Trời sẽ đem đến Nước Trời, hoặc rằng một mình Israel sẽ hưởng nó, hoặc rằng Israel sẽ chối bỏ Đấng Mê-si của mình, hoặc rằng một triều đại Đa-vít đời đời sẽ cai trị quốc gia (thay vì chính Đa-vít lớn hơn). Những dị thường như thế này cảnh báo chúng ta rằng OTKP là một bãi mìn mà người giải kinh phải đi qua với sự cẩn thận cực độ; rằng Những Ngày Của Đấng Mê-si trên thực tế có thể rất khác với các ý tưởng đại diện (và của Do Thái giáo Chính Thống và tiền thiên niên); và rằng để nhận được bức tranh thật, chúng ta cần ngồi xuống dưới chân chính Đấng Mê-si, đúng như chúng ta đã làm trong chương 9!
Trận Chiến Cuối Cùng
Giai đoạn thứ ba trong sự đến của Nước Trời là Trận Chiến Cuối Cùng. Tôi gọi nó là một “giai đoạn,” không phải vì sự kiện lịch sử trang trọng này sẽ có bất kỳ thời lượng đáng kể nào, mà vì nó hiện ra rất lớn, cả trong lời tiên tri Cựu Ước và Tân Ước; vì, trong sự mở ra của kế hoạch cứu chuộc của Đức Chúa Trời, nó là một sự kiện riêng biệt, kịch tính, đầy thách thức, và gần như cao trào mà dân Đức Chúa Trời phải được chuẩn bị đầy đủ cho nó. Ít nhất năm tiên tri Cựu Ước nói về Trận Chiến Cuối Cùng, một số nói nhiều lần: Ê-xê-chi-ên (38-39), Đa-ni-ên (7:1-28, 9:26-27, 11:36-12:17 [sic]), Giô-ên (3:1-17), Mi-chê (4:11-5:1), và Xa-cha-ri (12:9, 14:1-3). Một cách đọc cẩn thận những đoạn này tạo ra một ấn tượng mạnh mẽ rằng các tiên tri quả thật đang nói về cùng một sự kiện cánh chung: một cuộc đụng độ cuối cùng, quyết định giữa Israel và các quốc gia thù địch bao quanh nàng. Đáng chú ý, các điểm đồng ý trong những văn bản này vừa nhiều vừa cụ thể: Israel, được giải cứu khỏi lưu đày, giờ đã được khôi phục về quê hương của mình, sống trong hòa bình. Nhưng Đức Chúa Trời — nóng lòng hiển thị lẽ thật, quyền năng, và vinh quang của Ngài cho toàn bộ trái đất — còn có điều gì đó nữa trong kế hoạch: Bằng các hoạt động bí mật của sự quan phòng của Ngài, Ngài sẽ một cách tối cao đem xuống từ phương bắc một liên minh lớn các quốc gia thù địch chống lại dân Ngài. Khi chúng tấn công, Israel sẽ chiến đấu và chịu khổ dữ dội, nhưng chỉ trong một thời gian ngắn. Vì Đức Chúa Trời, một lần nữa theo kế hoạch, sẽ nhanh chóng trỗi dậy để bảo vệ họ, can thiệp một cách siêu nhiên, hủy diệt kẻ thù của họ, và giải cứu dân yêu dấu của Ngài một lần và mãi mãi. Tóm lại, trong Trận Chiến Cuối Cùng và Ngày của CHÚA, Đức Chúa Trời sẽ thực hiện các cảnh cuối cùng của Lịch Sử Cứu Rỗi, sau đó Ngài sẽ mở ra Nước Trời đã hoàn tất của Ngài và vinh quang của Thế Giới Sắp Đến. Và thế mà, khi kiểm tra kỹ hơn những lời tiên tri này, chúng ta khám phá điều gì đó vừa thú vị vừa quan trọng: Dù chúng rõ ràng nói về cùng một sự kiện, chúng khác nhau ở một số chi tiết quan trọng. Quả thật, tại một số điểm chúng thậm chí dường như mâu thuẫn với nhau. Chúng ta hãy nhìn ngắn gọn vào một số khó khăn, và rồi dừng lại để xem xét ý nghĩa của chúng. Trong lời tiên tri của Đa-ni-ên, quyền lực xâm lược và chiếm đóng là La Mã (Đa-ni-ên 7). Tuy nhiên, trong lời tiên tri của Ê-xê-chi-ên, lãnh đạo của liên minh thù địch là Gót, hoàng tử trưởng của Mê-siếc và Tu-banh, cả hai đều là các bộ tộc nhỏ phía bắc từ lâu đã sống ở Thổ Nhĩ Kỳ hiện đại. Trong các lời tiên tri khác, không lãnh đạo hay quốc gia xuất xứ nào được chỉ định. Giô-ên và Xa-cha-ri tuyên bố rõ ràng rằng mọi dân tộc sẽ đến chống lại Israel. Tuy nhiên, các lời tiên tri khác đơn giản nói là nhiều. Đa-ni-ên chỉ ra một vị vua cá nhân sẽ dẫn đầu trận chiến cuối cùng, trình bày người đó một cách khải huyền (tức là bằng các biểu tượng cánh chung) như một cái sừng nhỏ thốt ra những lời khoe khoang lớn (7:8). Tương tự, Ê-xê-chi-ên dự đoán một lãnh đạo loài người duy nhất — Gót — cưỡi ngựa dẫn đầu Ba Tư, Cút, Phút, Gô-me, và Bết-Tô-ga-ma — “nhiều quốc gia.” Tuy nhiên, Giô-ên, Mi-chê, và Xa-cha-ri hoàn toàn không nói gì về một lãnh đạo cá nhân. Lời tiên tri của Đa-ni-ên về Trận Chiến Cuối Cùng cho ấn tượng về một sự chiếm đóng khá dài — “một thời kỳ, các thời kỳ, và nửa thời kỳ” — được đánh dấu bằng đấu tranh, mất mát, và sự đàn áp các nghi lễ tôn giáo (7:25). Tương tự, Xa-cha-ri thấy trước một cuộc tấn công khá tàn phá, trong đó một nửa thành Giê-ru-sa-lem bị cướp phá hoặc bị bắt làm phu tù (14:1-3). Tuy nhiên, các tiên tri khác nói ít hoặc không nói gì về nỗi đau đớn của Israel, và dường như dự đoán một sự giải cứu ít nhiều ngay lập tức trong tay Đức Chúa Trời. Về địa điểm chính xác của Trận Chiến Cuối Cùng, Giô-ên đặt nó trong Thung Lũng Giô-sa-phát (3:12) và Thung Lũng Phán Quyết (3:14). Trong các lời tiên tri của Đa-ni-ên, nhiều lần nhắc đến Đất Vinh Quang (8:9, 11:16, 11:41). Đối với Ê-xê-chi-ên, cuộc xung đột lớn sẽ xảy ra trên “các núi của Israel” (38:8, 39:2, 4). Trong khi đó, Xa-cha-ri đặt cuộc chiến tại chính các cổng của Giê-ru-sa-lem, thành yêu dấu của Đức Chúa Trời, một thành sẽ trở thành một hòn đá gây thương tích cho mọi người cố gắng nâng nó lên, và một chén đầy rượu mạnh sẽ khiến các dân tộc choáng váng (12:9, 14:1 trở đi). Mi-chê (4:13), Đa-ni-ên (7:25), và Xa-cha-ri (12:6, 14:14) hình dung các thánh đồ chiến đấu chống lại các đối thủ của họ — trong trường hợp của Mi-chê và Xa-cha-ri, một cách đắc thắng. Trong khi đó, các tiên tri khác mô tả chính Đức Chúa Trời là chiến binh trên trời chiến đấu đắc thắng chống lại kẻ thù của Ngài. Cuối cùng, cách mô tả về sự can thiệp cánh chung của Đức Chúa Trời khác nhau khá rõ rệt từ tiên tri này sang tiên tri khác. Trong Giô-ên, mặt trời và mặt trăng trở nên tối tăm, và Đức Chúa Trời rung chuyển trời và đất (3:15). Mặt khác, Mi-chê không trông đợi những xáo trộn vũ trụ như vậy: Đức Chúa Trời đơn giản ủng hộ và làm cho con gái Si-ôn mạnh mẽ, là người tiếp tục đập kẻ thù của mình và cướp đoạt kho báu của chúng (4:13). Xa-cha-ri nói với chúng ta rằng chính CHÚA sẽ chiến đấu chống lại các dân tộc tập trung tại các cổng của Giê-ru-sa-lem, ngay cả khi Ngài biến Núi Ô-li-ve thành một thung lũng, một lối thoát cho dân Ngài (14:3-5). Nhưng trong Ê-xê-chi-ên, bàn tay của CHÚA trở nên quyền năng hơn nữa, rung chuyển không chỉ đất của Israel, mà còn toàn bộ trái đất (nhưng không phải trời, như trong A-ghê 2:6), làm sụp đổ các núi, và bước vào sự phán xét chống lại Gót và quân đội của nó bằng bệnh dịch, máu, mưa như thác, mưa đá, lửa, và lưu huỳnh cháy (38:22). Hơn nữa, sau tất cả điều này, Ngài sẽ giao xác chết của kẻ thù của Ngài cho các chim trời và các thú của đồng ruộng, ngay cả khi Israel mất bảy năm để đốt vũ khí của chúng và chôn cất di hài của kẻ chết của chúng (39:9-20). Vậy một lần nữa chúng ta phải hỏi: Chúng ta phải hiểu mọi sự khác biệt, chênh lệch, và mâu thuẫn bề ngoài này như thế nào? Chắc chắn (chủ nghĩa nghĩa đen của) thuyết tiền thiên niên không giúp ích gì, vì nó đặt Trận Chiến Cuối Cùng vào đầu Thiên Niên Kỷ (thay vì Thời Đại Đời Đời Sắp Đến), trông đợi một Trận Chiến Cuối Cùng thứ hai vào cuối Thiên Niên Kỷ, đẩy chúng ta vào mọi loại lạc điệu, và biến các mâu thuẫn trong những lời tiên tri này thành thật thay vì bề ngoài, qua đó làm suy yếu tính toàn vẹn và thẩm quyền của Kinh Thánh. Không, giải pháp tốt nhất, như chúng ta đã thấy đi thấy lại, là giải pháp Tân Ước. Đó là nhận ra rằng những lời tiên tri này quả thật nói về cùng một sự kiện cánh chung, nhưng rằng chúng “bị điều kiện hóa theo giao ước;” rằng chúng dùng các ý tưởng và hình ảnh Cựu Ước để truyền đạt lẽ thật Tân Ước; rằng do đó chúng ta phải hướng về chính Tân Ước để nhận được một bức tranh đúng đắn về thời gian, địa điểm, bản chất, và những người tham gia của Trận Chiến Cuối Cùng; và rằng chúng ta phải nhận bức tranh này như chìa khóa do Đức Chúa Trời ban cho mở ra ý nghĩa thật của những OTKP đầy sức mạnh này tượng trưng cho cuộc đụng độ cuối cùng giữa Đấng Christ và Sa-tan, Hội Thánh và thế giới. Trong các trang phía trước, chúng ta sẽ làm chính điều này.
Ngày Của CHÚA
Theo sát gót Trận Chiến Cuối Cùng là giai đoạn Cựu Ước thứ tư của sự đến của Nước Trời, Ngày Của CHÚA. Dựa trên một cách đọc kỹ các văn bản Cựu Ước liên quan, chúng ta có thể định nghĩa nó là một sự thăm viếng siêu nhiên cuối cùng của Đức Chúa Trời, cả trong sự phán xét và sự cứu chuộc, trên toàn bộ thế giới sa ngã; một sự thăm viếng mà trong đó Ngài tiêu diệt mọi kẻ thù của Ngài, minh oan cho dân Ngài, và giới thiệu các phước hạnh muôn mặt của Thế Giới hay Nước Trời Sắp Đến. Để minh họa, chúng ta hãy xem xét một lời tiên tri ngắn từ Ma-la-chi, được tìm thấy ở cuối Cựu Ước:
“Vì kìa, Ngày đang đến, cháy như một lò lửa, và mọi kẻ kiêu ngạo và mọi kẻ làm ác sẽ là rơm rạ; và Ngày đang đến sẽ thiêu đốt chúng,” CHÚA của các đạo binh phán, “để nó sẽ không để lại cho chúng gốc cũng không cành. Nhưng đối với các ngươi là người kính sợ danh Ta, Mặt Trời Công Chính sẽ mọc lên với sự chữa lành trong các cánh của nó (hay, của Ngài); và các ngươi sẽ đi ra và nhảy nhót như những con bê từ chuồng. Và các ngươi sẽ giẫm đạp kẻ ác, vì chúng sẽ là tro dưới lòng bàn chân các ngươi vào Ngày Ta đang chuẩn bị,” CHÚA của các đạo binh phán. —Ma-la-chi 4:1-3
Điều quan trọng là, các OTKP như thế này nảy sinh từ, và trình bày chi tiết, các lời tiên tri nguyên mẫu về Nước Trời được tìm thấy trong Luật Pháp Môi-se. Chẳng hạn, trong một lời tiên tri về sự khôi phục cánh chung của Israel về Đất Hứa, Môi-se viết, “Và CHÚA Đức Chúa Trời của các ngươi sẽ giáng mọi sự rủa sả này lên kẻ thù của các ngươi, và lên những người ghét các ngươi, là những người đã bắt bớ các ngươi” (Phục Truyền 30:7). Tương tự, trong Bài Ca của Môi-se, chúng ta lần đầu tiên nghe Đức Chúa Trời than thở về sự bội đạo, sự phán xét, và sự lưu đày trong tương lai của Israel (Phục Truyền 32:1-31). Tuy nhiên, khi Bài Ca gần đến cao trào, chúng ta cũng nghe Ngài hứa rằng Ngài vẫn sẽ thương xót dân Ngài (câu 36), làm sự chuộc tội cho họ và đất của họ (câu 43), và trỗi dậy trong cơn thạnh nộ chống lại kẻ thù của họ:
“Nó chẳng phải được cất giữ trong kho với Ta, được niêm phong trong các kho báu của Ta sao? Sự báo thù là của Ta, và sự báo trả. Vào thời điểm thích hợp chân của chúng sẽ trượt; vì Ngày tai họa của chúng đã gần, và những điều sắp xảy ra đang vội vã trên chúng... Quả thật, Ta giơ tay Ta lên trời và nói, ‘Ta sống đời đời, nếu Ta mài gươm sáng chói của Ta, và tay Ta nắm lấy công lý, Ta sẽ báo thù trên các kẻ thù của Ta, và Ta sẽ báo trả những người ghét Ta. Ta sẽ làm cho các mũi tên của Ta say máu, và gươm của Ta sẽ nuốt thịt; say máu của kẻ bị giết và các phu tù, máu từ những cái đầu tóc dài của kẻ thù.’” —Phục Truyền 32:34-35, 40-42
Ở đây, trong hình thức hạt giống, là Ngày Của CHÚA, được mọi tiên tri Cựu Ước nói đến. Theo đó, người giải kinh Cơ Đốc phải luôn ghi nhớ rằng cũng như Israel, Luật Pháp của họ, đất của họ, sự lưu đày của họ, và sự khôi phục của họ đều tượng trưng cho các thực tại cánh chung lớn hơn, thì các lời tiên tri khác nhau về Ngày Của CHÚA được ban dưới Luật Pháp cũng vậy. Mọi lời trong số chúng đều “bị điều kiện hóa theo giao ước” và do đó phải được giải thích như vậy với mục đích hướng đến sự ứng nghiệm thật của chúng trong thời Tân Ước. Với bối cảnh này, chúng ta hãy khảo sát ngắn gọn ba đặc điểm thú vị và quan trọng của các OTKP về Ngày Của CHÚA. Thứ nhất, rất nhiều lời tiên tri trong số này hiển thị một hiện tượng Kinh Thánh hấp dẫn gọi là tầm nhìn tiên tri hay sự hòa trộn tiên tri. Ý tưởng ở đây là rằng khi đưa ra một lời tiên tri duy nhất về sự phán xét và/hoặc sự khôi phục sắp đến, các tiên tri đôi khi nói đồng thời về hai (hoặc thậm chí ba) sự kiện tương tự nhưng riêng biệt về mặt lịch sử; về các sự kiện gần và xa, địa phương và phổ quát, sơ bộ và cánh chung. Nó như thể họ đang nhìn qua ống kính của một kính viễn vọng vào hai dãy núi riêng biệt, một dãy ở phía trước, và dãy kia ở phía sau: Họ dường như đang thấy một dãy, trong khi trên thực tế họ đang thấy và mô tả hai dãy. 4 Các ví dụ về hiện tượng này rất nhiều. Trong Ê-sai 13, nhà tiên tri nói rõ ràng về Ngày Của CHÚA trên kẻ thù không đội trời chung của Israel, Ba-by-lôn (câu 2-5, 14-22). Thế mà ngay giữa bài giảng của ông, chúng ta đột nhiên thấy ông ngỏ lời với toàn bộ trái đất (câu 6-13). Trong Giê-rê-mi 25:30-32, vị tiên kiến bắt đầu bằng cách công bố sự phán xét của Đức Chúa Trời trên bầy của chính Ngài (tức là Israel), nhưng lập tức đi xa hơn, tuyên bố rằng Ngài cũng sẽ “bước vào sự phán xét với mọi xác thịt.” Tương tự, Sô-phô-ni nói không chỉ về một Ngày Của CHÚA chống lại Giu-đa (1:4-6), mà còn về một Ngày Của CHÚA chống lại “mọi cư dân của trái đất” (1:2, 14-18). Trong Áp-đia 15-20 chúng ta biết rằng Ngày Của CHÚA đang đến gần, không chỉ trên Ê-đôm — quốc gia ở phía trước của lời tiên tri này — mà còn trên “mọi dân tộc” (câu 16). Một số quốc gia trong số đó được nhắc đến rõ ràng trong các câu 19-20: Tổng thể, chúng tượng trưng cho mọi kẻ thù (cánh chung) của dân Đức Chúa Trời. Còn đối với Na-hum, trong khi nói về cơn thạnh nộ của Đức Chúa Trời chống lại Ni-ni-ve (tức là A-si-ri), ông đột nhiên ngước mắt lên đến biên giới xa nhất của lịch sử và thoáng thấy Ngày Của CHÚA chống lại mọi kẻ thù của Ngài, qua đó cho thấy (với người giải kinh Tân Ước) rằng trong mắt Đức Chúa Trời, thành Ni-ni-ve tượng trưng cho Thành của Loài Người: hệ thống thế gian sa ngã và không ăn năn, Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, bị định cho sự hủy diệt cuối cùng (1:2-8, Khải Huyền 14:1 trở đi). Sự hòa trộn tiên tri như vậy không phải là phổ quát. Một vài lời tiên tri Cựu Ước về Ngày Của CHÚA chỉ có các sự phán xét địa phương trong tầm nhìn, dù trong ngữ cảnh ngay cả những lời này cũng có thể được thấy là giả định và báo trước điều gì đó lớn hơn nhiều (Giô-ên 1:15, 2:2, 11; A-mốt 5:18-20). Trong khi đó, những lời khác dường như chỉ có Ngày cánh chung trong tầm nhìn (Thi Thiên 96:4-13, Ê-sai 2:12-22, A-ghê 2:20-23, Xa-cha-ri 12:1-9, 14-18 [sic], Ma-la-chi 4:1-3). Nhưng dù chúng ta hướng về đâu, sớm trở nên rõ ràng rằng mọi lời tiên tri về Ngày Của CHÚA đều phản ánh một niềm tin Cựu Ước chung và một hy vọng Cựu Ước chung: Đức Chúa Trời đã định một Ngày mà trong đó Ngài sẽ phán xét thế giới trong sự công chính, sau đó Ngài sẽ đem đến sự cai trị vinh quang, đời đời của Ngài (Công Vụ 17:31). Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ hai: Những lời tiên tri này không chỉ hòa trộn địa phương và phổ quát, gần và xa, mà chúng còn hòa trộn sự phán xét và sự cứu chuộc. Đúng vậy, trọng tâm thường rơi vào sự phán xét — quả thật, một lời tiên tri thỉnh thoảng nói gần như chỉ về sự phán xét (ví dụ: Ê-sai 13) — và hệ quả là qua nhiều năm, Hội Thánh đã đến chỗ nói (và hát) về Dies Irae, hay Ngày (Cơn Thạnh Nộ của CHÚA). Tuy nhiên, khi kiểm tra kỹ hơn, người ta thấy rằng những lời tiên tri này hầu như luôn bao gồm một yếu tố mạnh mẽ về sự cứu chuộc. Chúng ta đã thấy điều này trong các OTKP được tìm thấy trong Luật Pháp, được trích dẫn ở trên. Chúng ta đã thấy nó trong Ma-la-chi 4. Chúng ta đã thấy nó trong cuộc thảo luận của chúng ta về Trận Chiến Cuối Cùng. Quả thật, ở khắp mọi nơi chúng ta nhìn, Ngày Của CHÚA không bao giờ là lời cuối cùng, mà luôn luôn và về bản chất là chuyển tiếp: Nó là Sự Phán Xét cuối cùng dẫn đến Sự Cứu Chuộc cuối cùng; đến sự giải cứu và khôi phục cuối cùng của dân Đức Chúa Trời và thế giới của họ (Ê-sai 2:1-22, Ê-xê-chi-ên 38-39, Giô-ên 2:28-32, 3:12-17, Áp-đia 15-21, Na-hum 1:12-15, Sô-phô-ni 2:4-11, 3:8-13, Xa-cha-ri 12:1-9). Tóm lại, nó là giai đoạn áp chót trong sự đến của Nước Trời, giai đoạn mở ra Nước Trời trong sự đầy trọn của nó. Cuối cùng, chúng ta cũng lưu ý rằng trong khi phần lớn các lời tiên tri về Ngày Của CHÚA hình dung Yahweh là Tác Nhân của sự phán xét và sự cứu chuộc cuối cùng, không ít lời ít nhất gợi ý rằng Ngài sẽ làm như vậy qua Đấng Mê-si. Chẳng hạn, Thi Thiên 2 nói về Con Mê-si sẽ đập tan các dân tộc (nổi loạn) như đồ gốm (Thi Thiên 2:7-12). Thi Thiên 110 tuyên bố rằng CHÚA sẽ gửi ra cây trượng của Vua-Thầy Tế Lễ Mê-si của Ngài từ Si-ôn, và rằng qua người đó Ngài sẽ đập tan các vua vào Ngày cơn thạnh nộ của Ngài, và thực thi sự phán xét giữa các dân tộc (Thi Thiên 110:2, 5-6). Ê-sai, nói về sự cai trị phổ quát của Đấng Mê-si, dự báo rằng người đó sẽ đánh trái đất bằng cây gậy của miệng mình (11:4, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8). Đa-ni-ên liên kết chặt chẽ quyền thống trị đời đời của Con Người trên trời với sự hủy diệt cuối cùng của mọi đế quốc trên đất (Đa-ni-ên 7:9-14, xem thêm 2:44-45). Ha-ba-cúc, trong khải tượng uy nghiêm của mình về sự tàn phá của Ba-by-lôn cánh chung và sự giải cứu cuối cùng của dân Đức Chúa Trời, không nhắc đến Đấng Mê-si một cách rõ ràng, nhưng ông quả thật nói về Một Đấng dường như giáng xuống từ trên, mà vinh quang của Ngài bao phủ chính các tầng trời, làm đầy trái đất (đã được cứu chuộc) bằng sự ngợi khen (Ha-ba-cúc 3:1-15, Ma-thi-ơ 24:27). Và có học viên Tân Ước nào có thể không nghe thấy tiếng của Đấng Christ trong lời tiên tri đáng kinh ngạc này của Ê-sai?
“Người này là ai đến từ Ê-đôm, trong y phục nhuộm đỏ thẫm từ Bốt-ra; người lộng lẫy trong trang phục của mình, bước đi trong sự vĩ đại của sức mạnh mình?” “Đó là Ta, nói trong sự công chính, quyền năng để cứu!” “Tại sao trang phục của ngươi đỏ, và y phục của ngươi như của người đạp trong bồn ép rượu?” “Ta đã đạp bồn ép rượu một mình, và từ các dân tộc không một ai ở cùng Ta; Ta đạp chúng trong cơn giận của Ta, và giẫm đạp chúng trong cơn thạnh nộ của Ta; máu sự sống của chúng văng lên y phục của Ta, và làm bẩn mọi trang phục của Ta. Vì ngày báo thù ở trong lòng Ta, và năm cứu chuộc của Ta đã đến. Ta nhìn, nhưng không có ai giúp; Ta kinh ngạc, nhưng không có ai nâng đỡ; vì vậy chính cánh tay của Ta đem lại sự cứu rỗi cho Ta, và cơn thạnh nộ của Ta nâng đỡ Ta. Ta giẫm đạp các dân tộc trong cơn giận của Ta; Ta làm cho chúng say trong cơn thạnh nộ của Ta, và Ta đổ máu sự sống của chúng xuống đất.” —Ê-sai 63:1-6 (ESV)
Giống như mọi lời còn lại, lời tiên tri này về Ngày Của CHÚA bị điều kiện hóa theo giao ước, dùng ngôn ngữ Cựu Ước để truyền đạt lẽ thật Tân Ước. Cụ thể, nó trình bày Quan Xét và Đấng Cứu Chuộc thiêng liêng như đang đi qua Ê-đôm — nước láng giềng kiêu ngạo và thù địch thâm căn của Israel — để giải phóng dân Ngài một lần và mãi mãi trong Năm Hân Hỉ cánh chung (Lê-vi Ký 25). Tân Ước, nhìn vượt qua sự điều kiện hóa, vén mở ý nghĩa thật: Đấng Cứu Chuộc/Quan Xét là Chúa Giê-xu Christ tại lần Quang Lâm của Ngài, giáng xuống từ trời trong quyền năng và vinh quang, quyền năng để cứu các thánh đồ bị vây hãm nhưng tin cậy của Ngài, và sẵn sàng phán xét mọi dân tộc kiêu ngạo và thù địch, giống như Ê-đôm xưa, không những đã chối bỏ sự cai trị trên trời của Ngài, mà giờ đây còn đang bắt bớ dân thuộc đất của Ngài (Ma-thi-ơ 24:29-31, 25:31 trở đi, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1, Khải Huyền 19:13). Vậy, chúng ta kết luận rằng các lời tiên tri Cựu Ước về Ngày Của CHÚA mở đường cho sự mạc khải Tân Ước về Ngày của Chúa Giê-xu Christ (Ma-thi-ơ 24:36, Lu-ca 17:31 trở đi, 1 Cô-rinh-tô 5:5, 2 Cô-rinh-tô 1:14, Phi-líp 1:10, 2:16, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:2).
Quỳ gối cách cung kính dưới chân Đấng Christ, những lời tiên tri này làm chứng cách trang trọng, oai nghiêm, vui mừng và “huyền nhiệm” về sự đến (lần thứ hai) của Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Thế Giới Sẽ Đến Giai đoạn thứ năm và cuối cùng của sự đến của Vương Quốc là Thế Giới Sẽ Đến. Dù cách diễn đạt này (vốn bắt nguồn trong Do Thái giáo thời kỳ giữa hai giao ước) không xuất hiện trong OTKP, thì ý tưởng ấy hiện diện ở khắp nơi. Chúng ta có thể định nghĩa Thế Giới Sẽ Đến là mục đích tối hậu của Lịch Sử Cứu Rỗi; là trạng thái cuối cùng; là thế giới đã được giải cứu trọn vẹn khỏi mọi kẻ thù, và được phục hồi trọn vẹn cho mọi người bạn; là thế giới trong đó chính Đức Chúa Trời hiện diện trọn vẹn, bày tỏ trọn vẹn, và cai trị trọn vẹn trên muôn vật. Ngoại trừ duy nhất Giô-na, không có một tiên tri Cựu Ước nào mà không cung cấp cho chúng ta một “ảnh chụp nhanh” về Thế Giới Sẽ Đến. Như chúng ta đã thấy, chính Môi-se đã mở ra nguồn suối đặc biệt này của sự mặc khải thiên thượng (Lê-vi Ký 26:40-45, Phục Truyền Luật Lệ Ký 30:1-10), nhiều tác giả Thi Thiên đã biến nó thành một dòng suối (Thi Thiên 2, 22, 72, 89, 96, 132), và các tiên tri có sách đã làm cho nó phình lên thành một dòng sông lớn tuôn chảy mạnh mẽ. Trong OTKP, tiền thân lịch sử trực tiếp của Thế Giới Sẽ Đến không đồng nhất. Thường thì, đó là sự phục hồi của Y-sơ-ra-ên khỏi cảnh lưu đày; nhiều khi đó là Những Ngày của Đấng Mê-si; đôi khi đó là Trận Chiến Cuối Cùng, và đôi khi đó là Ngày của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA. Nhưng một lần nữa, bằng cách này hay cách khác, Thế Giới Sẽ Đến luôn luôn xuất hiện trong OTKP, vì nó và Vương Quốc (đã hoàn tất) của Đức Chúa Trời là một và cùng một điều. Trong phần thảo luận trước đây của chúng ta về bản chất (cứu chuộc) của Vương Quốc, chúng ta đã trích dẫn rất nhiều những ảnh chụp nhanh mang tính tiên tri này, và đã xem xét một số ảnh khá kỹ lưỡng. 5 Khi làm như vậy, chúng ta đã khám phá ra hai lẽ thật quan trọng. Thứ nhất, tất cả các OTKP đều vẽ cùng một bức tranh cốt yếu: một bức tranh về một thế giới trong đó Đức Chúa Trời đã giải cứu con người và thiên nhiên khỏi mọi kẻ thù thuộc thể và thuộc linh, và đã phục hồi họ cho mọi người bạn thuộc linh và thuộc thể. Nhưng thứ hai, vì sự định hình theo giao ước, chúng hoàn toàn không vẽ một bức tranh đồng nhất. Điểm này đáng được ôn lại ngắn gọn. Chẳng hạn, chúng ta nhớ rằng trong một số lời tiên tri về Thế Giới Sẽ Đến, chỉ Y-sơ-ra-ên còn lại mà thôi; trong những lời khác, các tín đồ dân ngoại còn lại bên cạnh họ. Trong một số lời, mọi dân tộc vui mừng đầu phục ĐỨC GIÊ-HÔ-VA (và Đấng Mê-si của Ngài); trong những lời khác, một số dân tộc phản loạn vẫn tồn tại và luôn phải chịu sự phán xét thiên thượng. Trong một số lời, bình an trọn vẹn ngự trị; trong những lời khác, chiến tranh (nhưng không phải thất bại) vẫn còn là một mối đe dọa thường trực. Trong một số lời, tuổi già và sự chết bị trục xuất đời đời; trong những lời khác, chúng vẫn ở lại như những người bạn đồng hành thường xuyên (nhưng vô hại). Trong một số lời, Y-sơ-ra-ên (cùng với các dân tộc lân cận) sống dưới Giao Ước Môi-se; trong những lời khác, họ sống dưới một Giao Ước Mới. Trong một số lời, toàn thể thiên nhiên nở hoa như hoa hồng; trong những lời khác, sa mạc và đầm lầy đứng đó như những lời nhắc nhở đời đời về sự phán xét thiên thượng. Trong một số lời, mặt trời, mặt trăng và các ngôi sao nhường chỗ cho ánh sáng của vinh quang Đức Chúa Trời; trong những lời khác, trăng mới và ngày Sa-bát tiếp tục như một lời kêu gọi đời đời đến sự thờ phượng ĐỨC GIÊ-HÔ-VA. Và tất cả những điều này còn chưa nói đến những cách khác nhau mà một số OTKP dường như mâu thuẫn với bức tranh Tân Ước về đời sống trong thời đại sẽ đến (ví dụ, liên quan đến hôn nhân, con cái, sự rủa sả, tuổi già, sự chết, các đại dương, các vì sáng, v.v.) Suy ngẫm về loạt mâu thuẫn bề ngoài này, chúng ta nhận ra rằng không có hy vọng nào để dung hòa các dữ kiện xung đột nhau bằng cách viện đến một thiên hy niên trong tương lai. Điều này đúng chủ yếu vì các OTKP rõ ràng đang nói về một Thế Giới Sẽ Đến đời đời, chứ không phải một khoảng xen giữa tạm thời dài một ngàn năm. Vậy chúng ta kết luận rằng lối thoát khả thi duy nhất là hạ mình xuống trước Đấng Christ và các sứ đồ; để Tân Ước bày tỏ cho chúng ta bản chất thật của Thế Giới Sẽ Đến; dùng sự hiểu biết đó như một chiếc chìa khóa mở ra ý nghĩa thật của các OTKP; và do đó hiểu rằng, ở mức độ lớn hơn hay nhỏ hơn, tất cả các lời tiên tri sau này đều là những ảnh chụp nhanh “được định hình theo giao ước” về Thế Giới mà Đấng Christ — bởi Giao Ước Mới và Đời Đời — đã giới thiệu cho chúng ta vào lần đến thứ nhất của Ngài, và sẽ đưa đến sự trọn vẹn đời đời vào lần đến thứ hai của Ngài. Tóm lại, nếu chúng ta muốn biết đời sống thực sự sẽ (và thực sự sẽ không) như thế nào trong Thế Giới Sẽ Đến, trước hết chúng ta phải tìm hiểu từ Đấng Christ và các sứ đồ, rồi học cách nhìn thấy chính điều đó đã được hứa cho chúng ta bên dưới những hình ảnh huyền nhiệm, thơ mộng và được định hình theo giao ước của OTKP. Kết Luận Trong cuộc khảo sát OTKP của chúng ta, chúng ta đã khám phá ra một sự căng thẳng đáng chú ý. Vâng, một cách đọc quy nạp về Luật Pháp, các Thi Thiên và các Tiên Tri đưa ra một ý tưởng khá tiêu biểu về bản chất và sự đến của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Về bản chất của nó, nó dường như là một chế độ thần quyền đời đời, phổ quát, được trung gian qua Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc và Đấng Mê-si của nàng, được quản trị phù hợp với Luật Pháp của Môi-se, và được đặt trong một vũ trụ đã được cứu chuộc về thuộc linh và thuộc thể. Về các giai đoạn của sự đến của nó, nó dường như bắt đầu với việc Y-sơ-ra-ên trở về Đất Hứa và sự giáng lâm tiếp theo của Đấng Mê-si của nàng; rồi lớn lên trong Những Ngày của Đấng Mê-si (dù ít hay nhiều ngày); và rồi — sau Trận Chiến Cuối Cùng và Ngày của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA — đạt đến tầm vóc cứu chuộc trọn vẹn của nó trong Thế Giới Sẽ Đến. Nhưng nếu cuộc khảo sát của chúng ta đã cho chúng ta thấy bất cứ điều gì, thì nó đã cho chúng ta thấy rằng đây thực sự chỉ là những ý tưởng tiêu biểu; những ý tưởng được tìm thấy trong hầu hết các OTKP, nhưng không phải tất cả. Vì — như tôi đã cố công chỉ ra — có rất nhiều OTKP “không hợp tác” hoặc bỏ qua hoặc (dường như) mâu thuẫn với từng yếu tố của Ý Tưởng Tiêu Biểu. Vậy một lần nữa, vì những thiếu sót chói mắt và những mâu thuẫn (bề ngoài) như vậy, OTKP thực sự cho chúng ta một ý tưởng tiêu biểu về Vương Quốc, nhưng hoàn toàn không cho chúng ta một ý tưởng đồng nhất. Hơn nữa, chúng ta cũng đã thấy rằng về một số chủ đề quan trọng, chính Tân Ước dường như trực tiếp mâu thuẫn với một cách đọc thẳng thắn nhiều OTKP, chẳng hạn phủ nhận tính vĩnh cửu của Luật Pháp Môi-se, hoặc mô tả Thế Giới Sẽ Đến bằng những thuật ngữ rất khác với ý tưởng tiêu biểu của Cựu Ước. Những căng thẳng như vậy có ý nghĩa sâu xa. Trên thực tế, chúng biến OTKP thành một cửa sổ mờ đục. Vâng, nhìn qua cửa sổ chúng ta có thể thấy hình dạng cơ bản của những điều sẽ đến; nhưng chúng ta không bao giờ có thể thấy một bức ảnh chụp chính những điều đó. Nói cách khác, dữ kiện thực tế của OTKP — với vô số mâu thuẫn bề ngoài và những gợi ý thường xuyên về ý nghĩa thuộc linh sâu xa hơn — dường như đã được định ý để ngăn cản các thánh đồ Cựu Ước xem OTKP như lịch sử đã được ghi trước. Thay vào đó, chúng đã được định ý để tạo ra và duy trì một hy vọng sống động về sự đến của Đấng Mê-si và Vương Quốc của Ngài; một Đấng Mê-si mà, vào đúng thời điểm, sẽ “giải thích cho chúng ta mọi điều” (Giăng 4:25, 1 Phi-e-rơ 1:11). 6 Đối với nhiều Cơ Đốc nhân tận tâm với một Kinh Thánh được linh cảm và không sai lầm, những căng thẳng sâu sắc này vẫn còn, và vẫn còn gây đau đớn sâu sắc. Các anh em tiền thiên hy niên của chúng ta nằm trong số đó. Với một lòng trung thành mãnh liệt và đôi khi đau lòng — không chỉ đối với Kinh Thánh Cựu Ước, mà còn đối với một cách giải thích theo nghĩa đen về Kinh Thánh ấy — họ lao nhọc tiếp tục, hy vọng nhận ra và tạo ra một bức tranh chi tiết về một Vương Quốc của Đức Chúa Trời gồm ba giai đoạn, một bức tranh bằng cách nào đó có thể dung hòa mọi dữ kiện xung đột thành một tổng thể hài hòa. 7 Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng vì nhiều lý do, đó là một công lao vô ích. Các tiên tri Cựu Ước không bao giờ nói về một giai đoạn riêng biệt, dài một ngàn năm của Vương Quốc. Cách đọc theo nghĩa đen về OTKP được những người theo thuyết tiền thiên hy niên ưa chuộng đơn giản là không thể giải quyết mọi mâu thuẫn bề ngoài, vốn quá nhiều và quá rõ rệt. Ngoài ra, một cách đọc như vậy buộc chúng ta phải tưởng tượng một sự trở lại trong tương lai với các thể chế và điều kiện thế giới từ lâu đã rời khỏi sân khấu lịch sử. Hơn nữa, một cách đọc như vậy liên tục vỡ vụn trước một số lời tiên tri mà Đức Thánh Linh rõ ràng muốn chúng ta tiếp nhận theo nghĩa bóng; những lời tiên tri dựa trên các điều kiện thuộc thể của Cựu Ước để mô tả các thực tại thuộc linh của Tân Ước. Nhưng quan trọng nhất, chủ nghĩa chữ nghĩa tiên tri đưa người giải kinh vào xung đột trực tiếp với bất kỳ số lượng nào trong các giáo lý cốt lõi của Tân Ước. Tất cả nỗi đau này, tôi đã lập luận, có thể truy nguyên về một thất bại duy nhất, nhiều mặt trong phép giải kinh: một thất bại trong việc neo mình vào Đấng Christ và Các Sứ Đồ trong Tân Ước Giáo Huấn; một thất bại trong việc tiếp nhận sự chỉ dạy của họ về mối quan hệ chính xác giữa Giao Ước Cũ và Giao Ước Mới; và một thất bại trong việc đón nhận NCH, mà chỉ nhờ đó chúng ta mới có thể hiểu Cựu Ước nói chung, và OTKP nói riêng. Tóm lại, nỗi đau của chúng ta có thể truy nguyên về một thất bại trong việc tiếp nhận từ Đấng Christ những Chìa Khóa Chính mà chỉ nhờ đó chúng ta mới có thể mở ra những “lời nói tối tăm” của OTKP, nhanh chóng giải quyết mọi mâu thuẫn bề ngoài, rồi tiếp tục rao giảng, dạy dỗ và vui mừng trong mọi lẽ thật cánh chung phong phú của Đức Chúa Trời. Trong chương hiện tại, chúng ta đã bắt đầu sử dụng NCH để làm chính điều này. Tuy nhiên, bây giờ chúng ta phải bắt đầu một chặng mới trong hành trình của mình. Bây giờ chúng ta phải quay sang các tác phẩm của chính các sứ đồ, để chúng ta có thể tiếp nhận từ họ một bộ nguyên tắc Tân Ước toàn diện mà nhờ đó, với phước hạnh của Đức Thánh Linh, chúng ta có thể giải thích chính xác và tự tin mọi OTKP. Nói cách khác, bây giờ chúng ta phải đi tìm thêm những chiếc chìa khóa, những chiếc chìa khóa sẽ mở các cánh cửa của Kinh Thánh rộng hơn nữa cho lẽ thật và vẻ đẹp của Vương Quốc của Đức Chúa Trời.
Chương 13 Các Nguyên Tắc Tân Ước Để Giải Thích Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước Trong hành trình của chúng ta cho đến nay, chúng ta đã thường nói về Phép Giải Kinh Giao Ước Mới. Chúng ta đã định nghĩa nó là phương pháp Tân Ước để giải thích Cựu Ước. Chúng ta đã học rằng chính Đấng Christ đã giới thiệu nó cho các môn đồ của Ngài. Chúng ta đã khám phá, rất dài, cơ sở thần học của nó, mà chúng ta đã xác định là sự mặc khải tiệm tiến, nhưng là sự mặc khải tiệm tiến thuộc một loại rất đặc biệt; sự mặc khải tiệm tiến đến nỗi Cựu Ước là Tân Ước được che giấu (dưới một bức màn gồm nhiều hình bóng và bóng dáng khác nhau), trong khi Tân Ước là Cựu Ước được bày tỏ (bởi sự hiện ra trong lịch sử của Đấng Christ và Giao Ước Đời Đời, qua đó Cựu Ước được vén màn). Rồi, trong một cuộc khảo sát dài về bản chất và các giai đoạn của Vương Quốc trong OTKP, chúng ta bắt đầu thấy rằng trong khi chủ nghĩa chữ nghĩa tiên tri ném chúng ta vào một vũng lầy của sự hỗn loạn và mâu thuẫn, thì NCH dường như nhanh chóng giải quyết mọi khó khăn, và cũng đặt trước đôi mắt ngạc nhiên của chúng ta một tấm thảm tiên tri đẹp đẽ, nhiều mặt, nhưng hoàn toàn tích hợp; một tấm thảm ở khắp nơi mô tả Đấng Christ và Vương Quốc thuộc linh hai phương diện mà Ngài đã giới thiệu dưới Giao Ước Mới. Bây giờ chúng ta phải tiến thêm một bước nữa. Bây giờ chúng ta phải quay sang chính Tân Ước Giáo Huấn — và lần này ít nhiều chỉ tập trung vào các tác phẩm của các sứ đồ — để nhận ra và phát triển một bộ nguyên tắc hướng dẫn hoàn chỉnh cho việc giải thích đúng đắn OTKP. Đó sẽ là mục tiêu của chúng ta ở đây trong chương 13. Rồi, trong chương 14, chúng ta sẽ xem xét một số OTKP thực sự được các sứ đồ trích dẫn trong các tác phẩm của họ, để xem liệu họ có thực sự sử dụng những nguyên tắc này để giải thích chúng hay không. Tóm lại, mục tiêu của chúng ta trong hai chương tiếp theo là xem liệu các sứ đồ, bằng giới luật và gương mẫu, có sử dụng NCH để giải thích OTKP hay không. Nếu họ làm vậy, chắc chắn chúng ta cũng nên đi và làm như vậy. Những Cách Nhìn Mới Sau khi đã mở mắt họ ra với tấm lòng, cấu trúc và tiến trình của Lịch Sử Cứu Rỗi, Đấng Christ được tôn cao đã khai tâm cho các sứ đồ của Ngài — và mọi người dân Giao Ước Mới của Ngài — vào những cách nhìn mới về Cựu Ước nói chung, và OTKP nói riêng. Khi được gộp lại với nhau, những cách nhìn mới này cấu thành điều mà chúng ta đã gọi là NCH. Trong phần thảo luận tiếp theo, tôi sẽ xác định bảy cách như vậy, thảo luận ngắn gọn về chúng, và làm nổi bật chúng trong các tác phẩm của các sứ đồ. Để minh họa, tôi cũng sẽ áp dụng chúng vào Sáng Thế Ký 3:15, lời tiên tri Phúc Âm đầu tiên, trong đó chúng ta nghe Đức Chúa Trời phán với con rắn: “Ta sẽ làm cho mày cùng người nữ thù nghịch nhau, dòng dõi mày cùng dòng dõi người nữ thù nghịch nhau. Người sẽ giày đạp đầu mày, còn mày sẽ cắn gót chân người.” Xin lưu ý rằng trong những cách nhìn này có một số chồng chéo: Một số cách hàm ý và bao hàm những cách khác. Tuy nhiên, mỗi cách tương đối khác biệt, và do đó đáng được xử lý riêng. Dựa trên một cách đọc cẩn thận Tân Ước, chúng ta có thể nói rằng bằng giới luật và gương mẫu, các sứ đồ của Đấng Christ, theo gương Thầy của họ, thúc giục chúng ta mang những cách nhìn sau đây đến với Cựu Ước: 1. Theo Nghĩa Đen Cách nhìn này áp dụng chủ yếu cho lớp nền tảng lớn của sự mặc khải Cựu Ước, các câu chuyện lịch sử của nó. Chúng ta đọc chúng theo nghĩa đen khi chúng ta xem chúng như những lời trình bày về sự kiện lịch sử. Các sứ đồ, trong cách tiếp cận lịch sử Cựu Ước của họ, đã làm chính điều này. Họ coi A-đam, Nô-ê, Áp-ra-ham, Môi-se và Đa-vít là những nhân vật lịch sử có thật. Họ coi sự sáng tạo, cuộc thử thách trong Ê-đen, Sự Sa Ngã của A-đam, sự giáng xuống của Lời Rủa Sả, Trận Lụt, Sự Phân Tán tại Ba-bên, lời kêu gọi Áp-ra-ham, và Cuộc Xuất Hành là những sự kiện lịch sử có thật. Họ coi lịch sử Cựu Ước là lịch sử có thật, siêu nhiên và tất cả. Thật vậy, nếu họ đã coi nó là một điều gì khác — chẳng hạn như thần thoại hay truyền thuyết — họ hẳn đã coi mình là đáng thương hơn hết mọi người, vì hy vọng đời đời của họ trong Đấng Christ tự nó là một hy vọng lịch sử, một hy vọng hoàn toàn phụ thuộc vào tính xác thực lịch sử của Lịch Sử Cứu Rỗi Cựu Ước và Tân Ước (Lu-ca 1:1-4, 1 Cô-rinh-tô 15:12-19, 1 Ti-mô-thê 1:4, 4:7, 2 Phi-e-rơ 1:16). Do đó, khi giải thích Cựu Ước theo nghĩa đen, các sứ đồ đã đọc Sáng Thế Ký 3:15 như một câu chuyện lịch sử có thật. Họ khẳng định rằng Đức Chúa Trời thực sự đã phán những lời đó với con rắn, và cũng với tà linh ngự trong nó. Hơn nữa, họ cũng khẳng định rằng lời của Đức Chúa Trời có một nghĩa đen (tức là, một nghĩa tự nhiên hay thuộc thể) đối với chúng; rằng Đức Chúa Trời thực sự đã đặt một tinh thần thù nghịch giữa Ê-va và con rắn đặc biệt này, và cũng giữa các con (thuộc thể) của nàng và các con của nó, với kết quả là những người thật sẽ bị những con rắn thật cắn, và đến lượt họ sẽ thực sự giày đạp chúng dưới chân. Tuy nhiên, các sứ đồ hẳn sẽ không khẳng định rằng nghĩa này đã cạn kiệt — hay thậm chí chạm đến bề mặt — của những lớp ý nghĩa sâu xa hơn được gắn trong lời của Đức Chúa Trời. Ở đây, hai câu hỏi tự nhiên nảy sinh: Liệu OTKP có thể có một lớp ý nghĩa theo nghĩa đen, cũng như một lớp ý nghĩa bóng bẩy hơn không? Và nếu vậy, liệu lớp theo nghĩa đen này có thể đang nói về một Thiên Hy Niên trong tương lai không? Chúng ta sẽ chú ý đến những câu hỏi quan trọng này sau. 1 2. Đạo Đức Các sứ đồ cũng đọc Cựu Ước theo phương diện đạo đức, như một sự mặc khải về ý muốn giới luật của Đức Chúa Trời cho thái độ, lời nói và việc làm của mọi người, đặc biệt là dân Giao Ước Mới của Ngài. Hiển nhiên, cách nhìn này phát huy tác dụng tự nhiên nhất khi chúng ta gặp những đoạn Cựu Ước như Mười Điều Răn, hoặc vô số lời kêu gọi ăn năn và trung tín với giao ước được tìm thấy trong các Thi Thiên và các Tiên Tri. Tuy nhiên, trong việc rút ra ứng dụng đạo đức từ Cựu Ước, các sứ đồ đi xa hơn nhiều so với việc đơn giản nhắc lại các giới luật Cựu Ước cho các môn đồ Tân Ước. Thay vào đó, họ cố công chỉ ra những hàm ý đạo đức của mọi bản văn Cựu Ước cho tín đồ trong Đấng Christ. Nói cách khác, vì hoàn toàn tin chắc rằng toàn bộ Cựu Ước — dù là lịch sử, luật pháp, thơ ca hay lời tiên tri của nó — cuối cùng đều liên quan đến những điều của Đấng Christ, nên cách đọc đạo đức của các sứ đồ về Cựu Ước không chỉ đơn thuần tập trung vào luật pháp, mà tập trung vào Đấng Christ và tập trung vào Phúc Âm. Tân Ước cung cấp một số minh họa hấp dẫn về cách tiếp cận này. Chẳng hạn, rút ra rộng rãi từ câu chuyện về những thất bại đạo đức của Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng Si-na-i, Phao-lô khuyên các Cơ Đốc nhân về cách họ nên bước đi trong đồng vắng của thời đại gian ác hiện tại này (1 Cô-rinh-tô 10:1 trở đi). Trích dẫn Luật Pháp Cựu Ước về việc nông dân không được bịt miệng con bò khi nó đang đạp lúa, ông cũng chỉ dạy các Cơ Đốc nhân về cách họ nên cung cấp các nhu cầu vật chất cho các lãnh đạo của họ (1 Cô-rinh-tô 9:9, 1 Ti-mô-thê 5:18). Suy ngẫm về nhiều lời tiên tri Cựu Ước về Sự Phán Xét và Sự Cứu Chuộc cuối cùng, Phi-e-rơ thúc ép ứng dụng của mình, hỏi rằng các thánh đồ Tân Ước — những người sắp sửa thấy Sự Phán Xét đó — nên là hạng người nào trong mọi cách ăn ở thánh sạch và tin kính (2 Phi-e-rơ 3:11-14). Còn Giăng, ông trích dẫn câu chuyện Cựu Ước về Ca-in và A-bên, không chỉ để chỉ ra rằng các tín đồ nên yêu thương nhau, mà còn rằng họ không nên ngạc nhiên khi thế gian — đôi khi được thể hiện trong những anh em giả — ghét họ (1 Giăng 3:10-13). Như vậy, đối với các sứ đồ, mọi lời tuyên bố trong Cựu Ước đều chứa đựng những mệnh lệnh — những mệnh lệnh Phúc Âm — mà chỉ sự mặc khải Tân Ước mới có thể đưa ra ánh sáng trọn vẹn của ban ngày. Chúng ta có thể áp dụng cách nhìn đạo đức vào Sáng Thế Ký 3:15. Đó là một lời tiên tri: Nó đơn giản nói về điều Đức Chúa Trời sẽ làm, và điều sẽ xảy ra khi Ngài làm. Tuy nhiên, nó cũng mang tính đạo đức. Nếu Đức Chúa Trời đã đặt sự thù nghịch giữa Người Nữ và Con Rắn, thì khá rõ ràng rằng Người Nữ nên ghét Con Rắn và những việc gian ác của nó (Rô-ma 7:15, Giu-đe 1:23, Khải Huyền 2:6, 15). Tuy nhiên, khi quay sang Tân Ước, chúng ta tìm thấy một điều khiến chúng ta phải giật mình, một điều cho chúng ta thấy chúng ta cần Tân Ước biết bao để rút ra những hàm ý đạo đức đúng đắn của đoạn này hay bất kỳ đoạn Cựu Ước nào khác. Vì trong khi người ta cũng có thể tự nhiên kết luận từ Sáng Thế Ký 3:15 rằng dòng dõi của Người Nữ nên ghét dòng dõi của Con Rắn, thì Chúa Giê-xu — cách siêu nhiên — bảo các thánh đồ đang sống của Ngài rằng thay vào đó họ nên yêu kẻ thù của mình, cầu nguyện cho họ, và làm điều lành cho họ (Ma-thi-ơ 5:43-44); thật vậy, rằng trong Thời Đại Rao Giảng và Thử Thách này, họ nên ban cho họ Phúc Âm, để dòng dõi của Con Rắn có thể trở thành dòng dõi của Người Nữ, và cũng là anh em chị em của họ trong Đấng Christ (Công Vụ Các Sứ Đồ 26:12-18, Ê-phê-sô 1:5-6, 2:1 trở đi, Cô-lô-se 1:13)! 3. Hình Bóng Các sứ đồ đọc Cựu Ước theo phương diện hình bóng. Vì cách nhìn này bao hàm rất nhiều cách khác (xem bên dưới), nên theo một số phương diện, nó là quan trọng nhất. Ý tưởng chính ở đây là trong cả bốn sự quản trị Cựu Ước của Giao Ước Đời Đời — và thật vậy trong chính sợi dọc và sợi ngang của mọi lịch sử Cựu Ước — Đức Chúa Trời đã vui lòng bày tỏ những điều của Đấng Christ theo một cách che giấu. Đặc biệt, Ngài đã bày tỏ chúng bằng phương tiện các hình bóng. Một lần nữa, chúng ta đã định nghĩa các hình bóng là những con người, nơi chốn, sự vật, sự kiện hoặc thể chế trong Cựu Ước “cách huyền nhiệm” và tượng trưng chỉ về phía trước đến một số yếu tố của Giao Ước Đời Đời. Càng đọc Cựu Ước, chúng ta càng thấy chúng. Thật vậy, chính Đấng Christ đã nói rõ với chúng ta rằng toàn bộ Cựu Ước đều mang tính hình bóng: lịch sử, luật pháp, thơ ca, châm ngôn và lời tiên tri của nó (Ma-thi-ơ 5:17-18, Lu-ca 24:25-27, Giăng 5:39-46). Ngài xem nó như một mạng lưới rộng lớn gồm những bức tranh mang tính biểu tượng cao; những bức tranh mà qua đó Đức Chúa Trời đã vui lòng cung cấp một sự mặc khải che giấu về kế hoạch cứu rỗi đời đời của Ngài, đồng thời Ngài cũng tạo ra một “ngôn ngữ của Si-ôn” trong Kinh Thánh mà hình ảnh đa dạng của nó từ nay sẽ phục vụ như một phương tiện cho sự diễn đạt thơ mộng về những lẽ thật cứu chuộc cao cả của Ngài (Thi Thiên 78:2, Ma-thi-ơ 5:17-18, Lu-ca 24:25-27, Giăng 5:39-46). Sau này chúng ta sẽ thấy điều này quan trọng như thế nào cho việc giải thích đúng đắn sách Khải Huyền. Cả bằng giới luật và gương mẫu, các sứ đồ đã dạy chúng ta giải thích Cựu Ước theo phương diện hình bóng. Về phương diện giới luật, nhiều đoạn Tân Ước hiện ra trong tâm trí. Một trong những đoạn quan trọng nhất là 1 Cô-rinh-tô 15:46. So sánh và đối chiếu A-đam Thứ Nhất và A-đam Cuối Cùng, Phao-lô tuyên bố: “Không phải điều thuộc linh đến trước, nhưng điều tự nhiên; rồi mới đến điều thuộc linh” (1 Cô-rinh-tô 15:46). Nằm ở nền tảng của bản văn khá khó hiểu này là nguyên tắc mặc khải tiệm tiến. Phao-lô đang nói rằng trong thời Cựu Ước, những điều “tự nhiên” chỉ về, và dọn đường cho, những điều “thuộc linh”. Điều này đúng với A-đam thứ nhất, và cũng đúng với nhiều điều khác nữa. Thật vậy, toàn bộ dàn cảnh của những điều “tự nhiên” trong Cựu Ước đều chỉ về, và dọn đường cho, những điều thuộc linh của Đấng Christ và Giao Ước. Do đó, để hiểu ý nghĩa sâu xa của những điều tự nhiên, chúng ta phải nhìn chúng qua lăng kính của điều thuộc linh. Chúng ta phải giải thích chúng theo phương diện hình bóng. Các bản văn Tân Ước khác khuyến khích việc giải thích theo hình bóng bao gồm Cô-lô-se 2:17, nơi Phao-lô khẳng định rằng các thể chế Cựu Ước như lễ hội, trăng mới và ngày Sa-bát chỉ là những “bóng dáng” đơn thuần, những bóng dáng được tạo ra bởi “thực chất” thật là Đấng Christ và Giao Ước Đời Đời. Tác giả thư Hê-bơ-rơ đồng ý, tuyên bố rằng Luật Pháp chỉ có một bóng dáng của những điều tốt lành sẽ đến, chứ không phải chính hình dạng của các sự vật đó; rằng sự phục vụ thờ phượng thuộc thể công phu do Môi-se thiết lập chỉ là một phản chiếu mờ nhạt của những thực tại thuộc linh cao cả, những thực tại từ lâu đã được chuẩn bị “trên Núi” (của thiên đàng), được truyền đạt theo phương diện hình bóng cho Môi-se, và nay đã được bày tỏ trong Đấng Christ (Hê-bơ-rơ 8:4-5, 9:11-12, 10:1). Còn sứ đồ Phi-e-rơ, ông đã thấy rằng nước mà qua đó Nô-ê và gia đình ông đã an toàn đi qua mang tính hình bóng; rằng chúng nói cả về sự phán xét cánh chung sẽ đến, và về một phép báp-têm hiện tại cứu một tín đồ khỏi sự phán xét đó (1 Phi-e-rơ 3:18-22, 2 Phi-e-rơ 3). Vậy chúng ta thấy rằng mọi sứ đồ đều đọc Cựu Ước theo phương diện hình bóng. Họ nhận ra rằng trong thời Cựu Ước, Đức Chúa Trời đã dùng nhiều hình bóng và bóng dáng lịch sử khác nhau để nói về “những điều tốt lành sẽ đến”, những điều của Đấng Christ; và họ thúc giục chúng ta cũng nhận ra điều đó (Hê-bơ-rơ 9:11, 10:1). Để cảm nhận được mức độ của hình bóng Cựu Ước — và mức độ của việc giải thích theo hình bóng trong Tân Ước — bây giờ chúng ta hãy xem xét một số ví dụ cụ thể. Sau khi Đấng Christ phục sinh thăng thiên lên trời, Ngài đã đổ Đức Thánh Linh ra và mở trí cho các sứ đồ, để họ có thể hiểu trọn vẹn Kinh Thánh Cựu Ước (Lu-ca 24:45). Cuộc cách mạng trong cách nhìn của họ thật phi thường. Từ nay, họ thấy những con người Cựu Ước là các hình bóng: A-đam (Rô-ma 5:14, 1 Cô-rinh-tô 14:45), Mên-chi-xê-đéc (Hê-bơ-rơ 5:8-10, 7:1-17), Môi-se (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:20-22, Hê-bơ-rơ 3:2-6), và nhiều người nữa. Họ thấy những nơi chốn Cựu Ước là các hình bóng: Ê-díp-tô (Công Vụ Các Sứ Đồ 7:9-10, 30-36, Khải Huyền 11:8), đồng vắng Si-na-i (1 Cô-rinh-tô 10:5, Khải Huyền 12:6), Ca-na-an (Sáng Thế Ký 17:4-6, Rô-ma 4:13, Hê-bơ-rơ 11:13-16), Si-ôn (Hê-bơ-rơ 12:22, Khải Huyền 4:1), Giê-ru-sa-lem (Ga-la-ti 4:25-26, Hê-bơ-rơ 12:22), và hơn nữa. Họ thấy những sự vật Cựu Ước là các hình bóng: trụ mây và lửa dẫn dắt dân Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng (1 Cô-rinh-tô 10:1-2), ma-na mà họ đã ăn (1 Cô-rinh-tô 10:3), tảng đá mà từ đó họ uống (1 Cô-rinh-tô 10:4), và hơn nữa. Họ thấy những sự kiện Cựu Ước là các hình bóng: Trận Lụt (1 Phi-e-rơ 3:18-22), cuộc sống lưu trú suốt đời của Áp-ra-ham (Hê-bơ-rơ 11:8-10), việc (suýt) hiến tế Y-sác (Hê-bơ-rơ 11:17-19), Cuộc Xuất Hành khỏi Ê-díp-tô (1 Cô-rinh-tô 10:1-11, Hê-bơ-rơ 3:7-19, 4:1-11), và hơn nữa. Rất quan trọng, họ cũng thấy các thể chế Cựu Ước (Môi-se) là các hình bóng: các tiên tri (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:22), các thầy tế lễ (Hê-bơ-rơ 3:1), các vua (Hê-bơ-rơ 7:1), sự phục vụ thờ phượng trong đền tạm/đền thờ (Hê-bơ-rơ 8:1-10:25), các sinh tế bằng súc vật (Ê-phê-sô 5:2, Hê-bơ-rơ 9:26), phép cắt bì (Phi-líp 3:3, Cô-lô-se 2:11), ngày Sa-bát (Cô-lô-se 2:16-17, Hê-bơ-rơ 4:1 trở đi), Lễ Vượt Qua (1 Cô-rinh-tô 5:7 trở đi), Lễ Ngũ Tuần (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:1, lề NAS), dòng dõi của Áp-ra-ham (Rô-ma 4:16-17, Ga-la-ti 3:15-16, 29), nhà của Môi-se (Hê-bơ-rơ 3:1-6), triều đại của Đa-vít (Công Vụ Các Sứ Đồ 15:13-21), dân tộc thầy tế lễ Y-sơ-ra-ên (Rô-ma 9:6-8, Ga-la-ti 6:16, Hê-bơ-rơ 8:10, 1 Phi-e-rơ 2:9), và chính giao ước Môi-se (Hê-bơ-rơ 8:6-13, 9:1 trở đi). Sự phong phú tuyệt đối của những ví dụ này thật ấn tượng. Thật vậy, nó buộc chúng ta phải kết luận rằng sau Lễ Ngũ Tuần, các sứ đồ đã đi đến chỗ xem toàn bộ Cựu Ước là một sự mặc khải sơ bộ, hứa hẹn và chuẩn bị về Đấng Christ; một sự mặc khải mà trên đó Đức Chúa Trời, vì những lý do khôn ngoan, đã đặt một bức màn dày gồm hình bóng và bóng dáng Cựu Ước. Hơn nữa, họ cũng nhận ra rằng tội lỗi và Sa-tan đã đặt một loại bức màn khác trên tâm trí của những người không tin, một bức màn mù lòa thuộc linh ngăn cản họ nhận ra những điều của Đấng Christ trong Kinh Thánh Cựu Ước (Công Vụ Các Sứ Đồ 13:27, 2 Cô-rinh-tô 3:12-18). Tuy nhiên, họ cũng vinh dự trong sự kiện rằng bất cứ lúc nào Đức Chúa Trời tể trị cũng có thể cách ân điển đặt một người không tin vào trong Đấng Christ, mở mắt người ấy, và loại bỏ vĩnh viễn các bức màn (Giăng 3:3, 6:43-45, Lu-ca 24:45, 2 Cô-rinh-tô 3:16). Trước đây trong nghiên cứu của chúng ta, chúng ta đã xem xét kỹ lưỡng hình bóng học của Sáng Thế Ký 3:15, vì vậy tôi không cần phải lặp lại mình ở đây. Tuy nhiên, chúng ta có thể dừng lại để một lần nữa kinh ngạc về cách mà, trong khoảng 30 từ, Đức Chúa Trời có thể nói theo hình bóng về Sa-tan, Đấng Christ, Hội Thánh, sự đóng đinh trên thập tự giá, sự lật đổ vương quốc thuộc linh của Sa-tan, trận chiến lâu dài giữa Hội Thánh và Thế Gian, và sự hủy diệt cuối cùng của Sa-tan và những kẻ theo nó vào cuối thời đại. Và tất cả những điều này còn chưa nói đến ý nghĩa của lớp theo nghĩa đen, vốn cảnh báo rất hữu ích cho con trai và con gái của Ê-va tránh đến quá gần rắn! 4. Cánh Chung Gần gũi liên quan đến cách nhìn theo hình bóng là cách nhìn cánh chung. Các sứ đồ đã sử dụng nó một cách tự do. Họ đọc Cựu Ước như một thân thể của sự mặc khải thiên thượng trong đó Đức Chúa Trời đã dùng ngôn ngữ huyền nhiệm, hình bóng để nói về những điều sẽ đến, những điều mà Ngài sẽ bày tỏ trong những ngày sau rốt (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:17, Hê-bơ-rơ 1:2, 1 Phi-e-rơ 1:20, 2 Phi-e-rơ 3:3, Giu-đe 1:18). Cách tiếp cận cánh chung của các sứ đồ đối với Cựu Ước đặc biệt rõ ràng trong các thư tín của Phao-lô. Chẳng hạn, khi trình bày Phúc Âm cho người Rô-ma, ông đã viết: “Nhưng bây giờ, ngoài Luật Pháp, sự công chính của Đức Chúa Trời đã được bày tỏ, được Luật Pháp và các Tiên Tri làm chứng” (Rô-ma 3:21). Điều này song song với những lời nhận xét của ông ở cuối thư, nơi ông đề cập rõ ràng đến Phúc Âm như một sự huyền nhiệm lớn, một sự huyền nhiệm đã được giữ bí mật trong nhiều thời đại đã qua, nhưng bây giờ, trong những ngày sau rốt này, cuối cùng đã được bày tỏ cho toàn thế giới (Rô-ma 16:25-27). Trong hai bản văn này, chúng ta thấy rõ cách sứ đồ bây giờ hiểu và sử dụng Cựu Ước. Ông hiểu rằng nó làm chứng cho sự huyền nhiệm tối thượng của Đức Chúa Trời, Giao Ước Đời Đời. Nhưng ông cũng thấy rằng trong nhiều thời đại đã qua, Đức Chúa Trời đã giữ sự huyền nhiệm đó như một bí mật, giấu nó dưới một bức màn gồm hình bóng và bóng dáng Cựu Ước. Theo đó, mọi sự mặc khải Cựu Ước đều ngầm (và đôi khi rõ ràng) hướng về một thời điểm tốt hơn; thật vậy, hướng về kỳ trọn vẹn, trong đó sẽ có một sự vén màn trọn vẹn về Con của Đức Chúa Trời, sự công chính của Đức Chúa Trời, và Phúc Âm của Đức Chúa Trời (Ga-la-ti 4:4, Ê-phê-sô 1:10). Hơn nữa, cũng sẽ có một sự vén màn về (ý nghĩa sâu xa của) chính Kinh Thánh Cựu Ước! Vậy một lần nữa, Phao-lô và các sứ đồ khác đã đi đến chỗ coi toàn bộ Cựu Ước là một thân thể rộng lớn của sự mặc khải thiên thượng hứa hẹn, mô tả và chuẩn bị cho một sự quản trị của Giao Ước Đời Đời trong những ngày sau rốt (và tốt nhất). Nó mang tính cánh chung xuyên suốt (1 Cô-rinh-tô 1:26, Ê-phê-sô 1:7-10, Tít 1:3, Hê-bơ-rơ 9:26, 1 Phi-e-rơ 1:10-12, 2 Phi-e-rơ 2:19-21). Chúng ta đã thấy rằng việc giải thích cánh chung về Cựu Ước không thể tách rời khỏi việc giải thích theo hình bóng; rằng theo chính bản chất của nó, hình bóng học Cựu Ước hướng về những điều sau rốt. Hết lần này đến lần khác, các sứ đồ chứng tỏ sự đánh giá cao của họ đối với lẽ thật mới và quan trọng này. A-đam thứ nhất là một hình bóng của A-đam cuối cùng (Rô-ma 5:12-21, 1 Cô-rinh-tô 15:45). Người giải cứu đầu tiên (Môi-se) là một hình bóng của Đấng Giải Cứu cuối cùng (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:20-22, Hê-bơ-rơ 3:2-6). Lễ Vượt Qua đầu tiên là một hình bóng của Lễ Vượt Qua cuối cùng (1 Cô-rinh-tô 5:7). Đền thờ đầu tiên là một hình bóng của Đền Thờ cuối cùng (1 Cô-rinh-tô 3:16, Ê-phê-sô 2:19-22, 1 Phi-e-rơ 2:4-5). Đây chỉ là một mẫu trong nhiều trường hợp trong đó những điều nhỏ hơn, tạm thời và thuộc thể của Cựu Ước hướng về những điều lớn hơn, vĩnh viễn và thuộc linh của Tân Ước; trong đó chúng hướng về những điều sau rốt. Quay lại Sáng Thế Ký 3:15, chúng ta thấy rằng cách nhìn cánh chung mang lại những kho báu phong phú. Nhìn vượt qua nghĩa đen đến nghĩa hình bóng, chúng ta đột nhiên nghe Đức Chúa Trời nói về điều Ngài sẽ làm trong kỳ trọn vẹn, trong những ngày sau rốt: Ngài sẽ đặt sự thù nghịch giữa Con Rắn (Sa-tan) và Dòng Dõi của Người Nữ (Đấng Christ), đến mức hai bên sẽ bước vào cuộc chiến sinh tử. Vâng, Sa-tan sẽ làm bầm gót chân của Đấng Christ cho đến chết. Tuy nhiên, như sự phục sinh của Đấng Christ sẽ cho mọi dân tộc thấy dồi dào, “chiến thắng” của Sa-tan sẽ nhanh chóng bị coi là thất bại tối hậu của nó. Vì theo chính thiết kế của Đức Chúa Trời, sự chết của Đấng Christ sẽ mang tính cứu chuộc; và vì nó sẽ mang tính cứu chuộc, Người Nữ cũng sẽ được đưa trở lại đời sống (thuộc linh), học cách ghét chủ cũ của mình, và — vào cuối câu chuyện — sẽ là chính công cụ phán xét mà qua đó Chủ mới của nàng sẽ hoàn toàn giày đạp đầu của Sa-tan và những kẻ tự nguyện theo nó (Ê-xê-chi-ên 37:1 trở đi, Rô-ma 16:20, 1 Cô-rinh-tô 6:2-3). Tất cả những điều này và hơn nữa lập tức hiện ra khi, với đôi mắt Tân Ước đã phát triển trọn vẹn, chúng ta tìm kiếm nghĩa cánh chung của Sáng Thế Ký 3:15. 5. Giao Ước Sau khi đã tiếp nhận mọi sự khôn ngoan và hiểu biết về mục đích và kế hoạch đời đời của Đức Chúa Trời, các sứ đồ giờ đây đã có thể đọc Cựu Ước theo phương diện giao ước; họ đã có thể nhìn vượt qua các hình bóng và bóng dáng đến sự huyền nhiệm lớn của Đức Chúa Trời, Giao Ước Đời Đời trong Đấng Christ. Hơn nữa, khi viết như họ đã viết, họ đã ban cho chúng ta những công cụ để làm điều tương tự. Trong chương 7 và 8, chúng ta đã thảo luận về bản chất của Giao Ước Đời Đời ở một mức độ nào đó, và cũng đã khám phá tính liên quan của nó cho việc giải thích đúng đắn Cựu Ước. Chúng ta đã học rằng chúng ta đang đọc Cựu Ước theo phương diện giao ước khi chúng ta tìm kiếm cả hai phía của cùng một Giao Ước: Giao Ước Cứu Chuộc (tức là, giao ước giữa Đức Cha và Đức Con) và Giao Ước Ân Điển (tức là, giao ước giữa Đức Chúa Trời và dân của Ngài). Ngoài ra, chúng ta đang đọc theo phương diện giao ước khi chúng ta tìm kiếm các yếu tố chính của các giao ước: các bên, lời hứa, sự chu cấp, điều kiện, và (trong trường hợp của Giao Ước Ân Điển) hình phạt cho mọi người từ chối bước vào. Trong cách nhìn mới này, các sứ đồ chỉ đường. Chẳng hạn, Phao-lô dường như rõ ràng đã có lời hứa của Giao Ước Cứu Chuộc trong tầm nhìn khi ông viết, rất khó hiểu, cho người Ga-la-ti: “Vậy các lời hứa đã được phán cho Áp-ra-ham và cho dòng dõi người. Ngài không nói: ‘Và cho các dòng dõi,’ như chỉ về nhiều người, nhưng như chỉ về một người: ‘Và cho dòng dõi ngươi,’ tức là Đấng Christ” (Ga-la-ti 3:16). Vâng, Đức Chúa Trời đã ban những lời hứa lớn lao và tuyệt vời cho dòng dõi (tội lỗi) của Áp-ra-ham; tức là, cho các con thuộc linh của ông, cho mọi người sau này sẽ bước theo dấu chân ông bằng cách tin Lời của Đức Chúa Trời trong Phúc Âm (Rô-ma 4:16).
Nhưng, Phao-lô nói, dòng dõi đó chỉ tiếp nhận các lời hứa vì, bởi đức tin, họ ở trong một Dòng Dõi (thiên thượng) duy nhất của Áp-ra-ham, Đấng mà Đức Chúa Trời ban đầu đã ban các lời hứa cho; những lời hứa nói rằng người (Đấng Christ) sẽ thừa hưởng thế gian (Sáng Thế Ký 12:7, Rô-ma 4:13), và rằng trong người, mọi gia đình trên đất sẽ được phước (Sáng Thế Ký 22:18). Vậy ở đây, vào buổi bình minh của lịch sử Cựu Ước, sứ đồ thoáng thấy một cách quý báu lời hứa đời đời của Đức Cha cho Con Ngài trong Giao Ước Cứu Chuộc. Các sứ đồ đồng bạn của ông còn thấy những điều khác nữa trong đời sống của Môi-se (Hê-bơ-rơ 3:1-6), Đa-vít (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:22-36), và Ê-sai (Hê-bơ-rơ 2:13). Còn về Giao Ước Ân Điển, chúng ta đã thấy cách các sứ đồ thường xuyên dựa vào nhiều bản văn Cựu Ước khác nhau để mô tả một số yếu tố của nó: các bên thiên thượng và nhân loại của nó (Ga-la-ti 6:16, 1 Phi-e-rơ 2:9-10, 2 Cô-rinh-tô 6:16, Hê-bơ-rơ 8:10, Khải Huyền 21:3), lời hứa của nó (Rô-ma 4:13, Ga-la-ti 3:4, Khải Huyền 2:7, 22:14), sự chu cấp ân điển của nó (Công Vụ Các Sứ Đồ 8:32, 1 Cô-rinh-tô 5:7, 1 Phi-e-rơ 1:18-19), điều kiện của nó (Rô-ma 1:17, 4:3, 6-7, 10:6-8, 2 Cô-rinh-tô 4:13, Ga-la-ti 3:11), và hình phạt của nó (Rô-ma 16:20, Hê-bơ-rơ 3:16-19, 12:18, 26-27, 2 Phi-e-rơ 2:1-10, Giu-đe 1:7). Bằng cách giữ các yếu tố của Giao Ước Ân Điển trước mắt họ — bằng cách đọc theo phương diện giao ước — họ đã có thể thăm dò sự mặc khải Cựu Ước đến tận chiều sâu của nó. Cách Đọc Giao Ước So Sánh và Tương Phản Ở đây chúng ta nên lưu ý rằng chúng ta đang đọc Cựu Ước theo phương diện giao ước không chỉ khi chúng ta tìm kiếm các hình bóng của Giao Ước Đời Đời, mà còn khi chúng ta tìm kiếm những dấu hiệu về tính kém hơn của các sự quản trị Cựu Ước của nó. Điều trước có thể được gọi là cách đọc giao ước so sánh, và điều sau là cách đọc giao ước tương phản (hay đối nghịch). Cách đọc giao ước tương phản rất có giá trị, vì nó làm nổi bật và phóng đại sự vĩ đại thật của Giao Ước Mới, một sự vĩ đại nằm ở sự kiện rằng nó không gì khác hơn là Giao Ước Đời Đời; là kế hoạch cứu chuộc chân thật duy nhất mà Đức Chúa Trời đã hình thành trong cõi đời đời đã qua, đã che giấu trong thời Cựu Ước, và đã vén màn trong những ngày sau rốt này qua Con Ngài, để bây giờ và đời đời, dân Ngài có thể thờ phượng Ngài trong tâm linh và lẽ thật (Giăng 1:14, 17, 4:23-24). Chúng ta có thể cảm nhận được cách đọc giao ước tương phản bằng cách quay sang thư gửi cho người Hê-bơ-rơ. Ở đây, mục tiêu lớn của tác giả là mở mắt những Cơ Đốc nhân gốc Do Thái đang dao động ra với tính tối hậu của Giao Ước Mới, qua đó ngăn cản họ quay trở lại cách chết chóc với Do Thái giáo và các thể chế (đã lỗi thời) của Luật Pháp Môi-se. Theo đó, ông cố công so sánh và tương phản hai giao ước theo cách làm nổi bật tính kém hơn của Giao Ước Cũ và tính ưu việt của Giao Ước Mới. Khi làm như vậy, ông chỉ ra rằng chức thầy tế lễ thượng phẩm Lê-vi (do các con trai của A-rôn đảm nhiệm) kém hơn chức của Mên-chi-xê-đéc (nay do Đấng Christ đảm nhiệm), vì Lê-vi, khi còn ở trong lòng Áp-ra-ham, đã nộp thuế một phần mười cho Mên-chi-xê-đéc (7:1-10). Ngoài ra, chức thầy tế lễ Lê-vi đòi hỏi một dòng người phục vụ mới vô tận, vì những người (thuần túy) phục vụ trong đó vừa tội lỗi vừa phải chết; trong khi chức thầy tế lễ Mên-chi-xê-đéc là đời đời và không thay đổi, vì một Người bất tử nay đang đảm nhiệm nó; một Người thiên thượng thánh sạch, vô hại và không ô uế (7:20-28). Một lần nữa, sự thờ phượng trong đền thờ Cựu Ước rõ ràng kém hơn, vì dưới sự sắp xếp đó, chỉ một người — thầy tế lễ thượng phẩm — mới được tiếp cận Đức Chúa Trời trong Nơi Chí Thánh, và điều đó chỉ một lần mỗi năm, và với nhiều sợ hãi và run rẩy, sợ rằng ông ta phạm lỗi và chết! Tuy nhiên, trong Đấng Christ, nhiều người — thật vậy, toàn thể Hội Thánh — được mời đến cách dạn dĩ đến Ngôi Ân Điển, và nay có thể làm như vậy cách tự do bất cứ khi nào và bất cứ nơi đâu họ muốn (9:1-28, 10:19-22). Hoặc một lần nữa, chúng ta thấy tính kém hơn của các sinh tế (thuần túy) bằng súc vật ở sự kiện rằng các thầy tế lễ phải dâng chúng hết lần này đến lần khác; trong khi Đấng Christ đã dâng chính thân thể Ngài chỉ một lần, cho mọi tội lỗi của mọi người dân của Ngài trong mọi thời đại — và khi làm như vậy, đã làm trọn hình bóng học của các sinh tế bằng súc vật, qua đó bãi bỏ chúng đời đời (10:1-19). Hoặc một lần nữa, chúng ta thấy tính kém hơn (nội tại) của Luật Pháp trong các sự kiện tại Si-na-i, nơi Đức Chúa Trời đã quản trị Giao Ước Cũ; nơi Ngài bao phủ toàn bộ địa điểm bằng những dấu hiệu của cơn thạnh nộ của Ngài, cấm Y-sơ-ra-ên thậm chí chạm vào núi, và khiến mọi tấm lòng run rẩy, đến mức dân sự cầu xin đừng nghe lời này nữa (12:18-21). Trong khi đó, các Cơ Đốc nhân — những người yêu thích nghe Tin Tức Tốt Lành của Phúc Âm — được kêu gọi sống trong Si-ôn trên trời, nơi, vì Chúa Giê-xu, Đấng Trung Gian của Giao Ước Mới, họ nhận được một sự chào đón nồng ấm và vui mừng từ Đức Chúa Trời, các thiên sứ thánh, và linh hồn của những người công chính đã được trọn vẹn (10:22-24)! Trong mọi ví dụ này, chúng ta thấy rằng tác giả thư Hê-bơ-rơ đến với Cựu Ước bằng một tâm trí đã được huấn luyện kỹ lưỡng trong lẽ thật mới về các sự quản trị khác nhau của Đức Chúa Trời đối với Giao Ước trong Lịch Sử Cứu Rỗi. Đặc biệt, ông hiểu rằng Đức Chúa Trời đã vui lòng trồng nhiều hình bóng và bóng dáng của Giao Ước Đời Đời trong Luật Pháp của Môi-se, nhưng cũng nhiều dấu hiệu về sự yếu đuối nội tại, vô ích, tạm thời và kém hơn của nó (7:18-19, 8:6-13)! Như vậy, tác giả thư Hê-bơ-rơ đã chỉ cho chúng ta cách thực hiện một cách đọc giao ước so sánh và tương phản về Cựu Ước, để chúng ta có thể trân trọng hơn nữa những sự giàu có không dò được mà chúng ta nay hưởng trong Đấng Christ. Dưới hình bóng và bóng dáng, các yếu tố của Giao Ước xuất hiện dồi dào trong Sáng Thế Ký 3:15. Người Nữ là Hội Thánh, bên nhân loại của Giao Ước Ân Điển; dòng dõi của nàng cũng vậy, dòng dõi mà nàng sinh ra qua sự rao giảng Phúc Âm. Tuy nhiên, Dòng Dõi cũng là Đấng Christ, sự chu cấp của Giao Ước, Đấng, bằng cách tự nguyện chịu vết bầm của Sa-tan, làm sự chuộc tội cho tội lỗi của dân Ngài. Còn lời hứa của Giao Ước, nó được thấy trong sự thù nghịch của Người Nữ đối với Con Rắn, một sự thù nghịch mà Đấng Christ sẽ mua cho nàng bằng sự chết của Ngài, để vào đúng mùa, Ngài có thể đặt nó vào trong nàng bởi Đức Thánh Linh của Ngài. Lời hứa cũng được thấy trong việc giày đạp đầu của Con Rắn, điều sẽ được thực hiện trọn vẹn khi Đấng Christ trở lại, khi Ngài (Đấng Christ) hủy diệt Sa-tan và mọi việc gian ác của nó, qua đó đưa Người Nữ trở lại Thiên Đàng và hơn nữa. Để kết luận, chúng ta nên lưu ý rằng cách nhìn theo giao ước đặc biệt hữu ích khi giải thích OTKP. Đó là vì OTKP được định hình theo giao ước: Nó (chủ yếu) sử dụng hình ảnh rút ra từ đời sống của Y-sơ-ra-ên dưới Luật Pháp (Giao Ước Cũ) để nói về đời sống của dân Đức Chúa Trời trong Vương Quốc cứu chuộc sẽ đến. Nhưng đời sống dưới Luật Pháp — hay dưới bất kỳ sự quản trị Cựu Ước nào khác — là gì nếu không phải là một sự trình bày huyền nhiệm, được đúc trong hình bóng và bóng dáng, về một số yếu tố của Giao Ước Đời Đời; về Giao Ước Mới mà qua đó Đức Chúa Trời, “trong ngày đó,” sẽ đưa Vương Quốc đời đời của Ngài vào? Vậy thì, như đối với luật pháp và lịch sử Cựu Ước, cũng vậy đối với các OTKP đã được định hình bởi chúng: Chúng ta phải giải thích chúng theo phương diện giao ước, như đang nói trong một sự huyền nhiệm về các yếu tố khác nhau của Giao Ước Đời Đời trong Đấng Christ. Không Có Đường Quay Lại Trước khi tiếp tục xa hơn, thật thích hợp để dừng lại ở đây và thảo luận về một tiền đề quan trọng nằm dưới sự dạy dỗ của các sứ đồ về sự quản trị của Giao Ước Đời Đời trong Lịch Sử Cứu Rỗi, một tiền đề có tính liên quan đặc biệt cho nghiên cứu của chúng ta về cánh chung học. Đó là điều này: Giao Ước Mới — vốn không gì khác hơn là Giao Ước Đời Đời — làm trọn vẹn Luật Pháp Môi-se và do đó khiến nó lỗi thời đời đời. Một hệ quả quan trọng của tiền đề này — một hệ quả mà tôi thúc giục các anh em tiền thiên hy niên của tôi suy ngẫm cẩn thận — là không có đường quay lại. Nói cách khác, trong những ngày sắp tới sẽ không có — vì không thể có — một sự trở lại với các thể chế của Luật Pháp Môi-se. Như chúng ta đã thấy trước đây, trong chức vụ trên đất của Ngài, Chúa Giê-xu đã dạy chính điều này. Một mặt, Ngài ngầm liên kết Vương Quốc của Đức Chúa Trời gồm hai giai đoạn với Giao Ước Mới mà chính Ngài đang thiết lập. Mặt khác, Ngài tuyên bố rõ ràng rằng Giao Ước Mới làm trọn Giao Ước Cũ, khiến nó lỗi thời, và thay thế vĩnh viễn toàn bộ quang phổ các thể chế Môi-se bằng các thể chế Phúc Âm mới (Ma-thi-ơ 5:17, 9:16-17, 24:2, Mác 11:14). Các sứ đồ, trong chừng mực họ hiểu sự dạy dỗ của Thầy mình, đã khiêm nhường vâng theo. Tuy nhiên, sau Ngày Lễ Ngũ Tuần — khi giai đoạn đầu tiên của Vương Quốc bắt đầu, và khi Đấng Christ được tôn cao bắt đầu ban cho họ mọi sự khôn ngoan và hiểu biết về sự huyền nhiệm của ý muốn Ngài — họ đã đạt được một sự hiểu biết thuộc linh tốt hơn nhiều để từ đó dạy dỗ về những vấn đề này. Bây giờ họ có thể thăm dò và giải thích mối quan hệ phức tạp giữa Giao Ước Đời Đời, (các) Giao Ước Cũ, và Giao Ước Mới; và bây giờ họ có thể vén màn tấm lòng, cấu trúc và tiến trình thật của Lịch Sử Cứu Rỗi. Một khi chúng ta hiểu những kết luận của họ về những vấn đề này, chúng ta lập tức nhận ra rằng các sứ đồ hẳn sẽ không bao giờ mơ đến một sự quay trở lại trong tương lai với Luật Pháp Môi-se; với một sự quản trị thần quyền, thiên hy niên của Giao Ước Đời Đời. Có hai lý do chính. Thứ nhất, sự hiểu biết mới của họ về cấu trúc của Vương Quốc (tức là, về Thời Đại Ứng Nghiệm) hẳn sẽ cấm điều đó. Như chúng ta đã thấy trước đây, các sứ đồ đã theo sát Chúa Giê-xu trong việc dạy rằng Vương Quốc chỉ đến trong hai giai đoạn: Vương Quốc hiện tại của Đức Con (xuất phát từ Thiên Đàng ở trên), và Vương Quốc tương lai của Đức Cha (nằm trên một trái đất đã được đổi mới). Không giai đoạn nào mang tính thần quyền. Trong Vương Quốc của Đức Con, Đấng Christ không cai trị theo luật pháp Môi-se; thay vào đó, Ngài cai trị bởi Đức Thánh Linh của Ngài theo các giới luật Phúc Âm mới; theo các mạng lệnh của các sứ đồ và tiên tri thánh của Ngài. Và trong Vương Quốc của Đức Cha, hình thức của mọi sự sẽ vẫn về cơ bản như vậy, dù sự hưởng thụ của các thánh đồ đối với chúng sẽ được tăng cường không thể đo lường. Nói cách khác, trong Vương Quốc của Đức Cha, sự cai trị trực tiếp của Đức Thánh Linh — một trong những ân tứ tối thượng của Giao Ước Mới — sẽ đơn giản được mở rộng sang phía thuộc thể của một sự sáng tạo đã được vinh hiển. Trong tất cả những điều này, đâu có chỗ cho — hay nhu cầu về — một sự trở lại với các thể chế của Luật Pháp Môi-se? Nhưng thứ hai — và đúng trọng tâm hơn trong thảo luận hiện tại của chúng ta — sự hiểu biết của các sứ đồ về tiến trình của Lịch Sử Cứu Rỗi cũng hẳn sẽ loại trừ một sự trở lại với Luật Pháp Môi-se. Nếu các thể chế khác nhau của Luật Pháp Môi-se thuộc về Thời Đại Hứa Hẹn và Chuẩn Bị — nếu, theo chính bản chất của chúng, chúng được định để làm hình bóng, mô tả, hứa hẹn và chuẩn bị cho sự giáng lâm của Đấng Christ và Giao Ước Đời Đời — thì tại sao, khi Đấng Christ cuối cùng xuất hiện và làm trọn những “bức tranh hứa hẹn” của Luật Pháp, Đức Chúa Trời lại muốn đi ngược lại bao giờ? Tại sao Ngài lại muốn quay trở lại với những điều chỉ là những bóng dáng báo trước tạm thời, nay khi chính Ngài đã làm trọn lời hứa mà chúng chứa đựng cách huyền nhiệm? Vậy, chính vì nhận thức sâu sắc của các sứ đồ về tiến trình của Lịch Sử Cứu Rỗi mà họ đã hiểu và dạy về tính lỗi thời đời đời của Luật Pháp Môi-se. Vâng, ngay cả bây giờ thành phần đạo đức của Luật Pháp đó vẫn giữ một giá trị và chức năng lâu dài, vì các giới luật của nó phục vụ để định nghĩa, kiềm chế và kết án tội lỗi (và do đó cũng kết án nhu cầu của một người về Đấng Cứu Rỗi), đồng thời chúng mô tả những đường nét của đời sống thánh sạch mà mọi thánh đồ nên khao khát (Rô-ma 2:16-17, 3:20, 4:15, 5:20, 7:1 trở đi, Ga-la-ti 3:19, 1 Ti-mô-thê 1:8-11). Và vâng, ngay cả bây giờ (bản ghi Kinh Thánh về) Luật Pháp nghi lễ vẫn tiếp tục phục vụ như một chứng nhân mạnh mẽ cho ân điển của Đức Chúa Trời được ban qua Đấng Christ trong Phúc Âm (Rô-ma 3:21, 16:25-27). Tuy nhiên, như một phương tiện của sự cứu chuộc thiên thượng, Luật Pháp Môi-se không có — và chưa bao giờ có — bất kỳ quyền năng nội tại nào, và không một sự quản trị nào trước đây của Giao Ước có như vậy. Thay vào đó, quyền năng cứu rỗi của chúng là ngoại tại, chỉ bắt nguồn duy nhất từ Đấng Christ, Đấng sau này sẽ làm trọn chúng trong Giao Ước Mới (Rô-ma 3:21-26, Hê-bơ-rơ 11:39-40). Như đã chép, Luật Pháp Môi-se (dù là đạo đức hay nghi lễ) đều yếu đuối (Rô-ma 8:3); nó không làm cho điều gì trọn vẹn (Hê-bơ-rơ 7:19); và nó không có quyền năng làm cho những người đến gần Đức Chúa Trời được hoàn toàn (Hê-bơ-rơ 10:1). Tất cả những gì nó có thể làm là giữ những người thừa kế (Cựu Ước) của sự cứu rỗi trong sự giam giữ tạm thời, canh giữ, quản lý và dạy dỗ họ cho đến thời điểm do Đức Cha chỉ định, khi những người thừa kế — cho đến lúc đó không khác gì nô lệ — cuối cùng sẽ trở thành những con trai trưởng thành và là chủ của mọi sự (Ga-la-ti 3:19-4:7). Vì lý do này, các sứ đồ đã mạnh mẽ khẳng định rằng Đức Chúa Trời, qua Phúc Âm, đã làm trọn và bãi bỏ Luật Pháp Môi-se, một lần đủ cả. Chứng cớ Tân Ước về điểm này thật ấn tượng. Đấng Christ đã bãi bỏ Luật Pháp (Cựu Ước) gồm các điều răn chứa trong các nghi lễ, để loại bỏ (đời đời) bức tường ngăn cách chia rẽ người Do Thái và người dân ngoại; để làm cho hai nhóm người thành “một người mới” (Ê-phê-sô 2:11-22). Nay đã được làm trọn, những đồ trang sức của Luật Pháp, như thể, đã rơi xuống đất, để ở đó gia nhập với các nguyên tắc sơ đẳng yếu đuối và vô giá trị khác của thế giới (tôn giáo) (Ga-la-ti 4:8-11, Cô-lô-se 2:16-23). Những người Do Thái ngoan cố bám vào Luật Pháp giống như A-ga: những nô lệ bị trói buộc trong tội lỗi và một đức tin chết (Ga-la-ti 4:21 trở đi). Nay Đấng Christ đã thay đổi chức thầy tế lễ (Cựu Ước), thì tất yếu cũng có một sự thay đổi về luật pháp — một sự thay đổi từ Luật Pháp Môi-se sang Luật Pháp của Thánh Linh Sự Sống trong Chúa Giê-xu Christ (Rô-ma 8:2, Hê-bơ-rơ 7:11-12). Nay Đức Chúa Trời đã giới thiệu Giao Ước Mới, Ngài đã làm cho giao ước thứ nhất lỗi thời; và bất cứ điều gì lỗi thời và già cỗi đều sẵn sàng biến mất (Hê-bơ-rơ 8:13). Sau khi đã làm cho Đấng Christ thành Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm đời đời theo ban Mên-chi-xê-đéc, Đức Chúa Trời đã (đời đời) cất bỏ chức thầy tế lễ Lê-vi, và (vĩnh viễn) thiết lập chức thầy tế lễ của Chúa Giê-xu Christ (Hê-bơ-rơ 7:1-28, 10:9). Các thánh đồ đã được nên thánh đời đời bằng phương tiện của sinh tế của Ngài, việc dâng thân thể Ngài một lần đủ cả (Rô-ma 6:10, Hê-bơ-rơ 7:27, 9:12, 10:10). Và danh sách còn tiếp tục. Vậy một lần nữa, vì Lịch Sử Cứu Rỗi mang tính tiệm tiến; vì mục tiêu tối thượng của nó là sự bày tỏ của Giao Ước Đời Đời; vì các sự quản trị Cựu Ước của Giao Ước là tạm thời, hứa hẹn và chuẩn bị, trong khi sự quản trị Tân Ước của Giao Ước là (và đang là) vĩnh viễn; vì sự mặc khải Cựu Ước về Giao Ước được che giấu dưới hình bóng và bóng dáng, trong khi sự mặc khải Tân Ước về Giao Ước là một sự bày tỏ giữa ban ngày … vì tất cả những điều này, các sứ đồ hẳn sẽ không bao giờ mơ đến một sự trở lại với đời sống dưới Luật Pháp Môi-se. Thật vậy, trang này qua trang khác của Tân Ước cho thấy rằng trong thời của chính họ, họ đã chiến đấu quyết liệt để ngăn cản những tín đồ lầm lạc cố gắng làm chính điều này (2 Cô-rinh-tô 3, Ga-la-ti 2-6, Phi-líp 3, Cô-lô-se 2, 1 Ti-mô-thê 1, Hê-bơ-rơ 1-13)! Vậy thì khả năng các sứ đồ hẳn sẽ bao giờ mong muốn — chưa nói đến dạy dỗ — một giai đoạn thiên hy niên, trong tương lai của Vương Quốc của Đức Chúa Trời, trong đó Đấng Christ sẽ cai trị thế gian theo Luật Pháp của Môi-se, là bao nhiêu? 6. Về Đấng Christ Trong cách nhìn về Đấng Christ, người giải kinh đến với Cựu Ước để tìm kiếm Đấng Christ. Đặc biệt, người ấy đang tìm kiếm các hình bóng, lời tiên tri và những sự báo trước Cựu Ước khác về Con Người và Công Việc của Đấng Mê-si; về Tiên Tri, Thầy Tế Lễ và Vua thiên-nhân, được Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời xức dầu để cứu chuộc thế gian. 2 Và người ấy cũng đang tìm kiếm những cách mà Chúa Giê-xu ở Na-xa-rét đã làm trọn — hay vẫn sẽ làm trọn — mọi chức vụ thánh này. Một chút suy ngẫm sẽ cho thấy rằng không có sự khác biệt cơ bản giữa cách nhìn về Đấng Christ và cách nhìn theo giao ước, vì Con Người và Công Việc của Đấng Christ nằm ở trung tâm của cả hai. Tuy nhiên, thật thích hợp để công nhận — và thật vậy, để ưu tiên — một cách nhìn riêng biệt về Đấng Christ. Tại sao? Vì không có cửa ngõ nào khác vào thế giới của Cựu Ước. Điều này đúng cho cả người tìm kiếm và thánh đồ. Người tìm kiếm — đang cố gắng xác minh lẽ thật của đức tin Cơ Đốc — sẽ tự nhiên nhất tiếp cận Cựu Ước để tìm kiếm những dấu hiệu của Đấng đã dạn dĩ tuyên bố: “Đó là những lời làm chứng về Ta” (Giăng 5:39). Trong khi đó, thánh đồ — khao khát sự thông công ban sự sống với Chúa của mình — sẽ tự nhiên nhất đến với Cựu Ước để tìm kiếm Đấng mà linh hồn mình yêu mến (Nhã Ca 1:7, 3:1-4); tìm kiếm Đấng mà Đức Thánh Linh vui thích vén màn và tôn cao (Giăng 16:14). Vậy, nếu cách nhìn theo giao ước — với mọi sắc thái thần học, bề rộng và chiều sâu của nó — bằng cách nào đó mở rộng tầm nhìn của một tín đồ trưởng thành về Đấng Christ, thì nó sẽ phục vụ mục đích của nó — và của Đức Chúa Trời — rất tốt. Tuy nhiên, cuối cùng, cách nhìn này — và mọi cách nhìn — đều phụ thuộc đúng đắn vào cách nhìn về Đấng Christ, vì chỉ trong việc nhìn thấy Đấng Christ mà thế gian mới được cứu và Hội Thánh mới được nên thánh (Ê-sai 45:22, Giăng 6:40). Như đã chép: “Nhưng chúng ta ai nấy đều để mặt trần mà nhìn xem vinh quang Chúa như trong gương, thì hóa nên cũng một hình tượng Ngài, từ vinh quang qua vinh quang, như bởi Thánh Linh của Chúa” (2 Cô-rinh-tô 3:18). 7. Về Hội Thánh Cách nhìn Tân Ước cuối cùng là về Hội Thánh. Ở đây chúng ta đến với Cựu Ước để tìm kiếm Hội Thánh, dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời. Cách nhìn này phức tạp và gây tranh cãi, nhưng cực kỳ quan trọng cho việc giải thích OTKP đúng đắn, và cho việc giải quyết Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng. Chúng ta sẽ được lợi nếu suy ngẫm về nó cẩn thận. Để hiểu việc giải thích Cựu Ước theo phương diện Hội Thánh, chúng ta phải bắt đầu bằng cách trả lời một câu hỏi đơn giản một cách đánh lừa: Hội Thánh là gì? Tất nhiên, chúng ta biết rằng Chúa Giê-xu đã phán: “Ta sẽ xây dựng Hội Thánh của Ta” (Ma-thi-ơ 16:18). Chúng ta biết rằng Ngài hiện đang xây dựng nó trên nền tảng của các sứ đồ và tiên tri thánh của Ngài (Ê-phê-sô 2:19). Chúng ta biết rằng chính Ngài là đá góc nhà chính (Ê-phê-sô 2:20). Và chúng ta biết rằng mọi tín đồ được tái sinh trong Đấng Christ đều là những “viên đá sống” mà đền thờ này được làm từ đó, một đền thờ phục vụ như một nơi ngự của Đức Chúa Trời trong Đức Thánh Linh (1 Phi-e-rơ 2:5, Ê-phê-sô 2:22). Nhưng chính xác thì Hội Thánh được đặt ở đâu trong Lịch Sử Cứu Rỗi? Nó là một hiện thân tạm thời của dân Đức Chúa Trời, hay đời đời? Nó là hiện thân duy nhất của dân Đức Chúa Trời, hay một phần? Và theo những đường hướng này, mối quan hệ chính xác giữa dân Tân Ước của Đức Chúa Trời (Hội Thánh) và dân Cựu Ước của Ngài (Y-sơ-ra-ên) là gì? Như chúng ta đã thấy, các nhà giải kinh khác nhau đưa ra những câu trả lời (căn bản) khác nhau cho những câu hỏi này. Chẳng hạn, các anh em theo thuyết thời kỳ của chúng ta khẳng định rằng Hội Thánh là một dân phần lớn là dân ngoại với một số phận trên trời, trong khi Y-sơ-ra-ên là một dân trên đất với một số phận trên đất. Vậy đối với những người theo thuyết thời kỳ, Đức Chúa Trời có hai kế hoạch riêng biệt cho hai dân riêng biệt. Mặt khác, các nhà thần học giao ước khẳng định rằng Hội Thánh là điểm dừng cuối cùng trên con đường dài của Lịch Sử Cứu Rỗi, và rằng nàng bao gồm trong vòng tay bao la của mình mọi dân của Đức Chúa Trời trong mọi thời đại, dù là người Do Thái hay người dân ngoại. Vậy, chúng ta nên nghĩ về Hội Thánh như thế nào? May mắn thay, hành trình của chúng ta đến thời điểm này đã trang bị cho chúng ta để giải quyết câu hỏi quan trọng này với sự tự tin. Ba điểm có thể được đưa ra, những điểm sẽ giúp chúng ta hiểu ý nghĩa của việc giải thích Cựu Ước theo phương diện Hội Thánh, và tại sao chúng ta phải trung tín làm như vậy. Thứ nhất, Hội Thánh thực sự được định nghĩa đúng đắn là dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời. Nó là toàn thể mọi người được chọn — người Do Thái hay người dân ngoại — được kêu gọi vào Giao Ước Đời Đời trong Thời Đại Ứng Nghiệm; trong “những ngày sau rốt này” khi Đấng Christ và các yếu tố của Giao Ước cuối cùng đã được bày tỏ. Hội Thánh là cộng đồng các thánh đồ Tân Ước, những người, qua sự rao giảng Phúc Âm, đã “nhìn thấy” Con Người và Công Việc của Đấng Christ, đã tin vào Ngài, và đã tiếp nhận hai ân tứ là sự công chính được quy cho và sự ngự trị của Đức Thánh Linh, những ân tứ cánh chung đã được các tiên tri Cựu Ước hứa từ lâu (Giăng 6:40, 7:39, Ga-la-ti 3:11-4:7). Các thánh đồ Cựu Ước đã nếm những ân tứ này và chờ đợi chúng, nhưng không trải nghiệm chúng trong sự trọn vẹn. Vì lý do này, chúng ta không thể nói rằng các thánh đồ Cựu Ước — trong thời của họ — là thành viên của Hội Thánh. Có một sự phân biệt Kinh Thánh hợp lệ giữa Hội Thánh và Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc; thật vậy, giữa Hội Thánh và các thánh đồ Cựu Ước chân thật của Đức Chúa Trời. Nhưng thứ hai, Hội Thánh dù vậy vẫn bao gồm các thánh đồ Cựu Ước của Đức Chúa Trời. Điều này rõ ràng dồi dào từ Tân Ước. Chẳng hạn, khi đọc Hê-bơ-rơ 11, chúng ta không thể không thấy rằng những nhân vật Cựu Ước kiên định như A-bên, Hê-nóc, Nô-ê, Áp-ra-ham, Sa-ra, Y-sác, Gia-cốp, Giô-sép, Môi-se, Ghê-đê-ôn, Ba-rác, Sam-sôn, Giép-thê, Đa-vít, Sa-mu-ên, và mọi tiên tri đều được coi là những tín đồ gương mẫu trong Đấng Christ, là những thành viên chân thật của Hội Thánh Ngài (Hê-bơ-rơ 11:26, 39-40). Còn Phao-lô, ông mô tả Hội Thánh như một cây ô-liu duy nhất mà gốc của nó là Y-sơ-ra-ên (trung tín), và các cành của nó là các tín đồ dân ngoại trong Chúa Giê-xu (Rô-ma 11:16-24). Tương tự, Giăng mô tả Hội Thánh như một Người Nữ duy nhất sống cả trước và sau lần giáng lâm thứ nhất của Đấng Christ. Trong hiện thân Cựu Ước của nàng, nàng sinh ra Con Trẻ Đấng Christ; trong hiện thân Tân Ước của nàng, nàng trốn vào đồng vắng của thế gian này, để ở đó được nuôi dưỡng cùng với mọi dòng dõi còn lại của nàng, những người giữ các điều răn của Đức Chúa Trời và giữ lời chứng của Chúa Giê-xu (Khải Huyền 12:1-17). Vậy thì, như đối với Phao-lô, cũng vậy đối với Giăng: Có một Người Nữ, một dân, và một Hội Thánh, bao gồm cả các thánh đồ Cựu Ước và Tân Ước. Nhưng chính xác thì điều này hoạt động như thế nào? Làm thế nào Hội Thánh có thể khác biệt với các thánh đồ Cựu Ước, nhưng cũng bao gồm họ? Nghiên cứu của chúng ta về Giao Ước Đời Đời cung cấp câu trả lời. Khi Đức Chúa Trời quản trị Giao Ước Ân Điển trong thời Cựu Ước, Ngài đã đưa dân Ngài đến đức tin vào một lời hứa và/hoặc biểu tượng nào đó của Đấng Christ. Như vậy họ đã đáp ứng với sự chu cấp của Giao Ước; như vậy họ đã làm trọn điều kiện của Giao Ước; như vậy họ đã trở thành một bên của Giao Ước; và như vậy họ đã bắt đầu bước vào lời hứa của Giao Ước, hưởng một công việc chuẩn bị của Đức Thánh Linh trong lòng họ (A-ghê 2:5, Giăng 7:39). Tuy nhiên, mãi cho đến khi Đấng Christ thực sự đến trong thế gian và hoàn thành công việc cứu chuộc của Ngài, các thánh đồ Cựu Ước mới trở nên trọn vẹn; mãi cho đến khi Ngài ngồi xuống bên hữu Đức Cha, đổ Đức Thánh Linh ra, và sinh ra Hội Thánh, họ mới thực sự gia nhập nó; mãi cho đến khi Đầu của Hội Thánh bước vào vinh quang của Ngài, họ (mà linh hồn của họ đã ở trong vinh quang, và háo hức chào đón Ngài về nhà) mới trở thành những thành viên trưởng thành của một Thân Thể nay đang ngồi trong các nơi trên trời trong Đấng Christ (Giăng 7:39, Ê-phê-sô 1:23, 2:6, Cô-lô-se 1:18, Hê-bơ-rơ 11:39-40, 12:22-24). 3 Vậy thì, trong khi kinh nghiệm của Y-sơ-ra-ên về kế hoạch của Đức Chúa Trời khác biệt với kinh nghiệm của Hội Thánh, thì chính kế hoạch đó là cùng một kế hoạch cho cả hai. Đức Chúa Trời luôn luôn chỉ có một mục đích và một kế hoạch — dù cho các thánh đồ Cựu Ước của Ngài hay các thánh đồ Tân Ước của Ngài — và đó là điều này: Rằng họ nên trở thành các bên của Giao Ước Ân Điển Đời Đời, và khi làm như vậy, trở thành thành viên của Thân Thể đời đời của Con Ngài, Hội Thánh. Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ ba và cuối cùng của chúng ta, cụ thể là, trong Thời Đại Hứa Hẹn và Chuẩn Bị, Đức Chúa Trời đã mô tả Hội Thánh theo phương diện tiên tri bằng những cách khác nhau vào những thời điểm khác nhau. Xin hãy xem xét điểm này cẩn thận, vì nó dễ bị hiểu lầm. Không phải là Đấng Christ và các sứ đồ đơn giản quyết định sử dụng nhiều hình ảnh Cựu Ước khác nhau về dân của Đức Chúa Trời để mô tả Hội Thánh. Không, mà là Đấng Christ và các sứ đồ đã thấy những hình ảnh đó là những phương tiện được thiên thượng chỉ định để mô tả và chỉ về phía trước đến điều sẽ làm trọn chúng trong thời đại cánh chung: Hội Thánh. Có một sự khác biệt cả một thế giới giữa hai quan điểm này, và cả một thế giới rắc rối nếu chúng ta không thấy được nó! Trong phần thảo luận trước đây của chúng ta về Giao Ước Đời Đời và một số sự quản trị của nó, chúng ta đã xem xét nền tảng thần học cho cách nhìn này; cho quan điểm về Hội Thánh đối với dân Cựu Ước của Đức Chúa Trời. Ý chính của nó đơn giản: Trong thời Cựu Ước, Đức Chúa Trời đã ban những sự mặc khải che giấu, theo hình bóng về một số yếu tố của Giao Ước; trong thời Tân Ước, Ngài cho chúng ta thấy các yếu tố như chúng thực sự là, giữa ánh sáng lịch sử ban ngày rộng rãi. Nhưng lẽ thật này có một ứng dụng quan trọng về Hội Thánh. Nó có nghĩa là giống như trong thời xưa, Đức Chúa Trời đã ban những sự mặc khải che giấu về sự chu cấp của Giao Ước (tức là, Đấng Christ), và lời hứa của Giao Ước (tức là, sự sống đời đời trong một thế giới mới vinh quang), thì Ngài cũng đã ban những sự mặc khải che giấu, theo hình bóng về các bên nhân loại của Giao Ước — Hội Thánh. Hãy xem xét trong chốc lát Ngài đã làm như vậy cách dư dật — và sáng tạo — như thế nào. Chúng ta đã thấy rằng trong thời Cựu Ước, Đức Chúa Trời đã kêu gọi A-đam, Nô-ê, Áp-ra-ham, Môi-se, và các gia đình tương ứng của họ làm các bên của Giao Ước Đời Đời. Nhưng khi làm như vậy, Ngài cũng kêu gọi họ làm những bức tranh về Hội Thánh. Và Ngài không dừng lại ở đó. Mẹ Ê-va cũng là một bức tranh về Hội Thánh (Sáng Thế Ký 2:22, Ê-phê-sô 5:22 trở đi). Dòng dõi của nàng là một bức tranh về (Đấng Christ và) Hội Thánh (Sáng Thế Ký 3:15, Rô-ma 16:20). Các hậu duệ tin kính của Sết — các con trai của Đức Chúa Trời, những người kêu cầu Danh của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA — là một bức tranh về Hội Thánh (Sáng Thế Ký 4:26, 6:2, Rô-ma 10:12-15, 1 Cô-rinh-tô 1:2). Lót và các con gái của ông là một bức tranh (rất mờ nhạt) về Hội Thánh (Sáng Thế Ký 19:16, Lu-ca 17:32, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Người Lê-vi — những người có ĐỨC GIÊ-HÔ-VA làm cơ nghiệp — là một bức tranh về Hội Thánh (Phục Truyền Luật Lệ Ký 18:1-2, 1 Phi-e-rơ 2:5, 9). Nhà của Ô-bết-Ê-đôm, được phước vì sự hiện diện của Hòm Giao Ước ở trong đó, là một bức tranh về Hội Thánh (2 Sa-mu-ên 10-11, Ê-phê-sô 1:3). Các tiên tri của Y-sơ-ra-ên là một bức tranh về Hội Thánh (Dân Số Ký 11:29, Công Vụ Các Sứ Đồ 2:17, Khải Huyền 11:3 trở đi). Triều đại của Đa-vít là một bức tranh về Hội Thánh (2 Sa-mu-ên 7:11, 16, Công Vụ Các Sứ Đồ 15:13-21). Những người mạnh mẽ của Đa-vít — những người đã đến với Vua trong đồn lũy của ông trong đồng vắng — là một bức tranh về Hội Thánh (1 Sử Ký 12:1 trở đi, 2 Ti-mô-thê 2:3-4). Người ta có thể tiếp tục, nhưng điểm đã rõ ràng: Các cá nhân hay cộng đồng Cựu Ước mà, bởi đức tin vào một biểu tượng nào đó của Đấng Christ, đã được định để trở thành những thành viên thực sự của Hội Thánh Ngài, cũng phục vụ — một cách tự nhiên — như những bức tranh tiên tri về Hội Thánh. Thật đáng kinh ngạc khi thấy các sứ đồ dựa vào những bức tranh đó cách đầy đủ như thế nào để mô tả dân Tân Ước của Đức Chúa Trời. Một trong những ví dụ ấn tượng nhất được tìm thấy trong 1 Phi-e-rơ 2:4-11. Khi nói với — và về — Hội Thánh của Đấng Christ, ông mô tả nó như một nhà thuộc linh (2 Sa-mu-ên 7:27), một chức thầy tế lễ thánh (Xuất Ê-díp-tô Ký 19:6, Ê-sai 61:6), một chức thầy tế lễ hoàng gia (Thi Thiên 110, Xa-cha-ri 6:13), Si-ôn của Đức Chúa Trời (Thi Thiên 9:11, 48:2), một đền thờ (1 Các Vua 6:11-13, 2 Sử Ký 7:1), một dòng giống được chọn (Phục Truyền Luật Lệ Ký 7:7 trở đi, 10:15, Ê-sai 65:9), một dân thánh (Xuất Ê-díp-tô Ký 19:6, Phục Truyền Luật Lệ Ký 7:6), một sở hữu quý báu (Phục Truyền Luật Lệ Ký 7:6, Ma-la-chi 3:17), và dân của Đức Chúa Trời (Xuất Ê-díp-tô Ký 3:7, 6:7, Ô-sê 1:10). Tương tự, Phao-lô có thể nói về Hội Thánh như dòng dõi của Áp-ra-ham (Rô-ma 4:16, Ga-la-ti 3:29), Thân Thể của Đấng Christ (Ê-phê-sô 1:22, 4:12, 5:28-30, Cô-lô-se 1:24; Sáng Thế Ký 2:18-25), Cô Dâu của Đấng Christ (Ê-phê-sô 5:25-26; Ê-sai 49:18, 62:5, Giê-rê-mi 2:2), bầy của Đức Chúa Trời (Công Vụ Các Sứ Đồ 20:28, 1 Phi-e-rơ 5:2; Thi Thiên 78:52, Ê-sai 40:11), đền thờ của Đức Chúa Trời (Ê-phê-sô 2:19-21, Ê-xê-chi-ên 43:7), dân của Đức Chúa Trời (Rô-ma 9:25-26, 2 Cô-rinh-tô 6:16), và Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời (Ga-la-ti 6:16, Hê-bơ-rơ 8:8-12). Trong khi đó, Giăng gọi các Cơ Đốc nhân là con cái của Đức Chúa Trời (1 Giăng 3:1-2, 9-10; Xuất Ê-díp-tô Ký 3:9-11), và Gia-cơ gọi Hội Thánh là mười hai chi phái (Gia-cơ 1:1, Khải Huyền 7:1 trở đi). Một lần nữa, không phải là các sứ đồ đơn giản nắm lấy những hình ảnh Cựu Ước này như những phương tiện thích hợp để qua đó mô tả dân Tân Ước của Đức Chúa Trời. Thay vào đó, là họ đã đi đến chỗ hiểu Hội Thánh là sự ứng nghiệm cánh chung của những hình ảnh đó, và vì vậy đã nắm lấy chúng như những phương tiện do Đức Chúa Trời chỉ định mà qua đó họ được định để nói về hiện thân cuối cùng của gia đình đời đời của Ngài. Các cộng đồng hình bóng Cựu Ước là những bóng dáng nhỏ hơn, tạm thời của điều lớn hơn, vĩnh viễn, thực chất và chân thật đời đời: Hội Thánh. Đây, nhân tiện, là ý tưởng lớn nằm dưới thần học về Hội Thánh cao cả trong thư của Phao-lô gửi cho người Ê-phê-sô. Ông không nói, như những người theo thuyết thời kỳ tuyên bố, rằng Hội Thánh là một “sự huyền nhiệm” vì Cựu Ước không bao giờ mô tả nó, hay vì các tiên tri trước đây không bao giờ tiên đoán nó. Không, ông đang nói rằng hiện thân của dân cánh chung của Đức Chúa Trời — hình thức mà Đức Chúa Trời đã lên kế hoạch cho họ mang lấy — là một sự huyền nhiệm. Các tiên tri thực sự đã thấy trước Hội Thánh, và thường nói về nó như Y-sơ-ra-ên cánh chung (hay Giê-ru-sa-lem hay Si-ôn) của Đức Chúa Trời. Nhưng họ không bao giờ thấy trước hình thức đáng kinh ngạc mà Y-sơ-ra-ên cánh chung sẽ mang lấy; rằng nó sẽ là một cộng đồng đầy dẫy Đức Thánh Linh gồm các tín đồ người Do Thái và người dân ngoại trong Chúa Giê-xu; một gia đình thuộc linh (1:5-6, 3:14-15); một Thân Thể thuộc linh, với Đấng Christ làm Đầu (1:22-23, 2:5, 3:6, 4:12, 16, 5:23); một Người Mới thuộc linh duy nhất (2:16, 4:13); một Đền Thờ thuộc linh (2:19-22); và một Cô Dâu thuộc linh (5:25-27). Hơn nữa, họ không bao giờ thấy trước rằng cộng đồng thuộc linh này sẽ là điểm dừng cuối cùng trên con đường dài của Lịch Sử Cứu Rỗi; rằng sẽ là Hội Thánh — và chỉ Hội Thánh mà thôi — sẽ ban vinh quang cho Đức Chúa Trời, qua Chúa Giê-xu Christ, cho mọi thế hệ, đời đời vô cùng. A-men (2:7, 3:21). Tôi mời các anh em tiền thiên hy niên của tôi vật lộn cách nghiêm túc với sự hiểu biết này về thần học Hội Thánh Tân Ước. Nếu đúng, nó có những hàm ý sâu sắc cho cánh chung học của họ. Trong số những điều khác, nó có nghĩa là Hội Thánh — dân được Đức Chúa Trời kêu gọi sống với Ngài trong Thời Đại Ứng Nghiệm đời đời — là Y-sơ-ra-ên chân thật của Đức Chúa Trời (Ga-la-ti 6:16); vì không phải mọi Y-sơ-ra-ên đều là Y-sơ-ra-ên, mà chỉ những người, như Gia-cốp ngày xưa, bám vào Đấng Christ để được sự cứu rỗi đời đời (Sáng Thế Ký 32:22-31, Rô-ma 9:6 trở đi, Phi-líp 3:12, 1 Ti-mô-thê 6:12, Hê-bơ-rơ 3:6, 4:14, 6:18, 10:23). Nó có nghĩa là sự phân biệt giữa người Do Thái và người dân ngoại đã bị bãi bỏ đời đời, bị xóa bỏ vĩnh viễn (Ga-la-ti 3:28); rằng từ nay và đời đời sẽ chỉ có một Bầy (Giăng 10:16), một Cây Nho (Giăng 15:5, Rô-ma 11:16-24), một Người Nữ (Khải Huyền 12), và một Người Mới (Ê-phê-sô 2:15). Nó có nghĩa là Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc — trong sự không tin và chống đối Phúc Âm — không còn được coi là dân của Đức Chúa Trời, mà là một nhà hội của Sa-tan (Rô-ma 9:6-13, Ga-la-ti 1:6-10, 5:12, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:13-16, Khải Huyền 2:9, 3:9). Nhưng nó cũng có nghĩa là khi Đức Chúa Trời kêu gọi cách hiệu quả những người Do Thái không tin đến với Đấng Christ — khi Ngài cắt bì lòng họ qua sự rao giảng Phúc Âm — thì họ trở thành những người Y-sơ-ra-ên thật, và do đó là thành viên của một gia đình, dân tộc, quốc gia thánh và kho báu đặc biệt duy nhất mà Đấng Cứu Chuộc thế gian đã vui lòng gọi là Hội Thánh của Ngài (Ma-thi-ơ
16:18, Giăng 1:47, Rô-ma 11:1 trở đi, 1 Phi-e-rơ 2:4-11, Khải Huyền 7:1 trở đi). Vậy ở đây là một số lẽ thật Tân Ước đầy thách thức nhưng gây dựng sâu sắc, giúp Cơ Đốc nhân có thể đọc Cựu Ước theo phương diện Hội Thánh; để tìm kiếm, không chỉ Đấng Christ, mà còn dân đời đời của Đấng Christ, trên mọi trang của sự mặc khải Cựu Ước của Đức Chúa Trời. 4 Nguyên Tắc Tân Ước Để Giải Thích OTKP Sau khi đã khảo sát một số yếu tố của NCH, bây giờ chúng ta sẵn sàng tập trung sự chú ý vào phần của sự mặc khải Cựu Ước liên quan đến chúng ta nhất: Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước. Cách tiếp cận của tôi trong phần này sẽ là đưa ra một vài nhận xét giới thiệu về OTKP, rồi trình bày ba nguyên tắc Tân Ước rộng rãi cho việc giải thích đúng đắn nó. Trong chương 14, chúng ta sẽ xem các sứ đồ áp dụng những nguyên tắc đó vào công việc như thế nào. Định Nghĩa OTKP Có lời tiên tri Cựu Ước đơn giản, và có OTKP. Bởi lời tiên tri Cựu Ước đơn giản, tôi muốn nói bất kỳ lời tiên đoán Cựu Ước nào đã được ứng nghiệm trong thời Cựu Ước. Đức Chúa Trời bảo Áp-ra-ham rằng gia đình ông sẽ sống ở Ê-díp-tô trong 400 năm (Sáng Thế Ký 15:13). Một người của Đức Chúa Trời từ Giu-đa bảo Giê-rô-bô-am rằng trong những ngày sắp tới, một vua tên là Giô-si-a sẽ đốt xương người chết trên bàn thờ bất hợp pháp của ông ta (Giê-rô-bô-am) (1 Các Vua 13:1-2). Ê-sai tiên đoán rằng một vua Ba Tư tên là Si-ru sẽ ra lệnh xây dựng lại Giê-ru-sa-lem (Ê-sai 44:28). Tất cả những điều này đều là ví dụ về lời tiên tri dự đoán Cựu Ước đơn giản, vì tất cả đều đã được ứng nghiệm trong thời Cựu Ước. Hãy lưu ý cẩn thận một đặc điểm quan trọng của các lời tiên tri Cựu Ước đơn giản: Tất cả chúng đều đã được ứng nghiệm theo nghĩa đen. Không có lý do chính đáng nào để chúng không như vậy. Lời tiên tri OTKP thì khác. Vâng, nó cũng mang tính dự đoán, hứa hẹn một Vương Quốc tương lai; một Vương Quốc trong đó Đức Chúa Trời, qua Đấng Mê-si của Ngài, sẽ cứu chuộc dân Ngài, giải cứu họ khỏi mọi kẻ thù của Lãnh Địa Tối Tăm, và phục hồi họ cho mọi phước hạnh của sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Ngài. Nhưng không giống như lời tiên tri Cựu Ước đơn giản, OTKP không được ứng nghiệm trong thời Cựu Ước. Thay vào đó, nó được ứng nghiệm trong thời Tân Ước. Và vì sự mặc khải tiệm tiến — vì Đức Chúa Trời đã che giấu lẽ thật cứu chuộc của Ngài trong thời Cựu Ước, nhưng đã bày tỏ và vén màn nó trong thời Tân Ước — nó cần được “giải mã”. Nó cần được giải thích theo phương diện giao ước, hình bóng, về Đấng Christ, và về Hội Thánh, chứ không phải theo nghĩa đen. Nó cần NCH. Chính xác thì chúng ta nhận ra một OTKP như thế nào? Một phần, chúng ta tìm kiếm những dấu hiệu văn chương nhất định được thiết kế để báo hiệu rằng lời tiên tri ngay sau đó hướng vượt qua thời Cựu Ước vào thời Tân Ước; rằng nó hướng vào những ngày sau rốt, trong đó Đấng Christ và Giao Ước sẽ xuất hiện. Những dấu hiệu này bao gồm những cách diễn đạt như: “Trong Ngày đó …” (Ê-sai 2:11, 4:1-2, Giê-rê-mi 30:8 trở đi); “Vào lúc đó …” (Ê-sai 18:7, Giê-rê-mi 3:17); “Những ngày đang đến …” (Giê-rê-mi 30:3, A-mốt 9:13); “Thời gian đang đến …” (Ê-sai 66:18); “Trong những ngày sau rốt …” (Giê-rê-mi 30:24, Đa-ni-ên 10:14, Mi-chê 4:1); “Trong những năm sau …” (Ê-xê-chi-ên 38:8); và “Sau đó điều này sẽ xảy ra …” (Giê-rê-mi 46:26, 49:6, Giô-ên 2:28). Thường thì, dù không phải luôn luôn, những cụm từ này báo trước một OTKP. Tuy nhiên, quan trọng hơn những dấu hiệu là nội dung. Lời tiên tri có nói về sự giải cứu cuối cùng của Y-sơ-ra-ên khỏi cảnh lưu đày, và/hoặc sự phục hồi cuối cùng của nàng về Đất Hứa không? Nó có nói về Con Người và Công Việc của Đấng Mê-si sau khi Ngài được tôn cao làm Vua Cao Cả, và về sự tiến triển của Vương Quốc của Ngài trên đất không? Nó có nói về Trận Chiến Cuối Cùng, hay Ngày của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA, hay những vinh quang của Thế Giới Sẽ Đến không? Nếu vậy, thì chúng ta rõ ràng đang đối diện với một OTKP. Khi chúng ta gặp lời tiên tri Cựu Ước, chúng ta cũng nên nhớ điều mà trước đây tôi đã gọi là viễn cảnh tiên tri. George Ladd giải thích bản chất và mục đích của nó như sau: Hy vọng Cựu Ước (về Vương Quốc) luôn mang tính đạo đức chứ không phải suy đoán. Nó để ánh sáng của tương lai chiếu rọi vào hiện tại, để Y-sơ-ra-ên có thể đối diện với lịch sử trong hiện tại. Vì lý do này, có một sự hợp nhất của tương lai gần và tương lai xa. Đức Chúa Trời sẽ hành động trong tương lai gần để cứu hay phán xét Y-sơ-ra-ên, nhưng Ngài cũng sẽ hành động trong tương lai không xác định để mang lại sự ứng nghiệm của hy vọng cánh chung. Các tiên tri không phân biệt rõ ràng giữa tương lai gần và tương lai xa, vì cả hai đều sẽ thấy hành động của Đức Chúa Trời cho dân Ngài. 5 Giê-rê-mi có tiên đoán rằng sau bảy mươi năm lưu đày, một phần sót lại của những người Do Thái đã bị sửa phạt và ăn năn sẽ trở về từ Ba-by-lôn, cả với Đức Chúa Trời và với Đất Hứa không (Giê-rê-mi 3:11-18, 29:10-14)? Chắc chắn là có. Nhưng người ta không thể đọc những lời tiên tri này lâu mà không nhận ra rằng người ấy cũng đang thấy một điều gì đó lớn hơn nhiều và bền vững hơn nhiều: những người Do Thái và dân ngoại đã được cải đạo, với những tấm lòng mới yêu mến Đức Chúa Trời, đã được giải cứu khỏi Lãnh Địa Tối Tăm, và đời đời cùng nhau sống như Giê-ru-sa-lem của Đức Chúa Trời; như chính Ngôi của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA mà trên đó Ngài vui lòng ngự! Tóm lại, người ấy đang thấy Hội Thánh trong những ngày của Hội Thánh. Được trang bị một sự hiểu biết tốt về viễn cảnh tiên tri, nhà giải kinh Kinh Thánh sẽ có thể nhận ra cả hai lớp ý nghĩa này. Nói cách khác, người ấy sẽ có thể đọc những lời đầy ý nghĩa của Giê-rê-mi không chỉ như một lời tiên tri Cựu Ước đơn giản với một sự ứng nghiệm lịch sử giữa những người Do Thái tin kính trong thời Cựu Ước, mà còn như một OTKP với một sự ứng nghiệm cánh chung trong Hội Thánh. Sau này chúng ta sẽ xem xét một số ví dụ nữa về hiện tượng Cựu Ước hấp dẫn và quan trọng này. Ba Nguyên Tắc Tân Ước Với tất cả những điều này làm nền tảng, bây giờ chúng ta sẵn sàng giới thiệu và thảo luận về ba nguyên tắc Tân Ước bao quát cho việc giải thích đúng đắn OTKP. Trên đường đi, chúng ta sẽ xem xét một số nguyên tắc phụ thuộc đúng đắn vào mỗi tiêu đề. Chúng ta cũng sẽ xem xét một vài lưu ý nên làm tăng thêm sự trân trọng của chúng ta đối với sắc thái, sự tinh tế và vẻ đẹp của OTKP. 1. Mọi OTKP đều được ứng nghiệm trong vương quyền (Vương Quốc) thuộc linh hai phương diện của Đức Chúa Trời do Đấng Christ thiết lập dưới Giao Ước Mới, và phải được giải thích theo đó. Nguyên tắc này dựa trên sự dạy dỗ Tân Ước — cả của Chúa và của các sứ đồ — về bản chất và cấu trúc của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Về bản chất của nó, nguyên tắc giả định rằng Vương Quốc là một vương quyền thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời do Giao Ước Mới giới thiệu. Về cấu trúc của nó, nguyên tắc giả định rằng Vương Quốc có thể chia thành hai giai đoạn lớn, mỗi giai đoạn là kết quả của một sự quản trị duy nhất của Giao Ước Mới dưới tay Đấng Christ. Luôn luôn và ở khắp nơi, các sứ đồ đã mang những giả định cánh chung cơ bản này đến với OTKP, và đã giải thích nó theo đó. Nguyên tắc này có một số hệ quả quan trọng phải được xem xét cẩn thận. Thứ nhất, nó hàm ý rằng các OTKP nói về Những Ngày của Đấng Mê-si (tức là, chức vụ của Đấng Christ sau khi Ngài ngồi xuống và trước Ngày của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA) được ứng nghiệm trong Vương Quốc của Đức Con; trong Vương Quyền Trung Gian Trên Trời của Chúa Giê-xu Christ; trong Thời Đại Rao Giảng và Thử Thách; trong thời kỳ giữa hai lần giáng lâm, trong đó Đấng Christ, cai trị và trị vì bên hữu Đức Cha, giám sát việc quy tụ và xây dựng Hội Thánh của Ngài. Như chúng ta đã thấy trong chương 9, đây là một trong những sự huyền nhiệm lớn của Vương Quốc, cụ thể là, vương quyền của Đấng Mê-si sẽ xuất phát từ Giê-ru-sa-lem ở trên, chứ không phải Giê-ru-sa-lem ở dưới; và rằng sự cải đạo của (nhiều) dân ngoại đến đức tin vào Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên sẽ không diễn ra qua sức mạnh vũ khí, mà qua sức mạnh của lẽ thật được rao giảng trong tình yêu thương bởi Hội Thánh. Một sự hiểu biết tốt về những sự huyền nhiệm này sẽ giúp nhà giải kinh Cơ Đốc thấy Chúa của mình và chính mình trong mọi OTKP về vương quyền của Đấng Mê-si. Thứ hai, nguyên tắc này hàm ý rằng các OTKP về Trận Chiến Cuối Cùng được ứng nghiệm trong cuộc đụng độ cánh chung, cuối cùng giữa Đấng Christ và Sa-tan (được thể hiện trong Kẻ Chống Đấng Christ), Hội Thánh và Thế Gian. Không chỉ kết luận này chảy ra một cách tự nhiên từ quan điểm Tân Ước về Vương Quốc, mà nó còn là sự dạy dỗ rõ ràng của các sứ đồ của Đấng Christ, những người đã thấy rõ Trận Chiến Cuối Cùng là đỉnh điểm của cuộc đụng độ lâu dài giữa Người Nữ và Con Rắn, và giữa dòng dõi của nàng và dòng dõi của nó; những người đã thấy nó là nguyên hình cánh chung lớn, mà những trận chiến khốc liệt của Y-sơ-ra-ên với Ê-díp-tô, A-si-ri, Ba-by-lôn và Rô-ma là những hình bóng lịch sử nhỏ hơn. Thứ ba, nguyên tắc này hàm ý rằng các OTKP về Ngày của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA sẽ được ứng nghiệm vào lúc Chúa Giáng Lâm Lần Thứ Hai; vào Sự Đến Lần Thứ Hai của Vua Cao Cả của Thiên Đàng, vào tay Đấng mà Đức Cha đã đặt “mọi sự”, bao gồm đặc quyền và đặc quyền cao cả là hoàn tất mọi Lịch Sử Cứu Rỗi trong Sự Phán Xét và Sự Cứu Chuộc cuối cùng. Và thứ tư, nguyên tắc này hàm ý rằng các OTKP về Thế Giới Sẽ Đến được ứng nghiệm trong giai đoạn thứ hai của Vương Quốc; trong Vương Quốc đời đời của Đức Cha (và Đức Con); trong trời mới và đất mới. Như chúng ta đã thấy, những lời tiên tri như vậy hầu như luôn được định hình theo giao ước, và do đó phải được giải thích dưới ánh sáng của sự mặc khải Tân Ước liên quan đến những điều kiện thật của đời sống trong Thời Đại Sẽ Đến. Nhân tiện, điều quan trọng cần lưu ý là một số OTKP — và có lẽ khá nhiều trong số chúng — dường như được ứng nghiệm trong cả hai giai đoạn của Vương Quốc. Đối với những người đã được huấn luyện trong sự dạy dỗ Tân Ước về Vương Quốc, điều này không nên gây ngạc nhiên. Vì một lần nữa, hai giai đoạn của Vương Quốc chia sẻ một bản chất chung: Cả hai đều là những lĩnh vực Giao Ước Mới của sự giải cứu và phục hồi, trong đó Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, cai trị trực tiếp trên dân được phước của Ngài. Sự khác biệt cơ bản duy nhất giữa chúng là trong Vương Quốc của Đức Con, các phước hạnh của Đức Chúa Trời phần lớn mang tính thuộc linh, và được trải nghiệm “trong các nơi trên trời trong Chúa Giê-xu Christ” (Ê-phê-sô 1:3, 2:6); trong khi trong Vương Quốc của Đức Cha, các phước hạnh của Ngài vừa thuộc linh vừa thuộc thể, và được trải nghiệm trên một trái đất đã được đổi mới về thuộc linh. Với hình ảnh hình bóng và thơ mộng phong phú như vậy, nhiều OTKP hoàn toàn có khả năng nói về cả hai. Chẳng hạn, hãy xem xét lời tiên tri lớn của Mi-chê về vương quyền tương lai của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA tại Si-ôn (Mi-chê 4:1-4). Những điều này sẽ xảy ra, tiên tri nói, “trong những ngày sau rốt”. Nhưng từ Tân Ước, chúng ta biết rằng những ngày sau rốt bao gồm cả Vương Quốc của Đức Con và Vương Quốc của Đức Cha. Do đó, trong một cách đọc đầu tiên về lời tiên tri này, chúng ta có thể thấy lời của Mi-chê đang được ứng nghiệm trong Thời Đại Rao Giảng và Thử Thách, và trong các nơi trên trời trong Chúa Giê-xu Christ (Ê-phê-sô 1:1, 2:6). Theo quan điểm này, nhà của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA là Hội Thánh của Đấng Christ, và Núi của nhà ĐỨC GIÊ-HÔ-VA là Si-ôn ở trên (Hê-bơ-rơ 12:22). Ngay cả bây giờ, qua sự rao giảng trung tín Phúc Âm, nhiều dân tộc của những tín đồ mới đang leo lên Núi này, để ở đó thờ phượng Đức Chúa Trời của Gia-cốp. Ngay cả bây giờ, qua Đấng Christ — Tiên Tri Cao Cả của Thiên Đàng — Đức Chúa Trời đang dạy dân Ngài các đường lối của Ngài. Ngay cả bây giờ, sự chỉ dạy của Phúc Âm đang đi ra từ Si-ôn; ngay cả bây giờ, Lời của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA đang đi ra từ Giê-ru-sa-lem ở trên, mà Hội Thánh trên đất là một thành viên có vị thế tốt (trên trời) (Ga-la-ti 4:26, Hê-bơ-rơ 12:22); v.v. Tuy nhiên, trong một cách đọc thứ hai về lời tiên tri này, chúng ta cũng có thể dễ dàng xem nó đang được ứng nghiệm trong Vương Quốc của Đức Cha, trong trời mới và đất mới. Vì dù chúng được trải nghiệm ở những mức độ khác nhau, những phước hạnh bất biến giống nhau của Giao Ước Đời Đời thuộc về dân của Đức Chúa Trời trong cả hai giai đoạn của Vương Quốc, và chính về những phước hạnh này mà các tiên tri Cựu Ước nói cách đẹp đẽ, mạnh mẽ và huyền nhiệm, trong hình bóng và bóng dáng. 2. Ở mức độ lớn hơn hay nhỏ hơn, mọi OTKP đều được định hình theo giao ước, và phải được giải thích theo đó. Chúng ta đã nói về nguyên tắc này hơn một lần. Ý tưởng ở đây là trong việc giải thích OTKP, chúng ta không được thất bại trong việc áp dụng sự hiểu biết Tân Ước của chúng ta về ý nghĩa sâu xa của mọi sự mặc khải Cựu Ước: rằng nó làm chứng về Đấng Christ; rằng nó là một sự mặc khải che giấu — được đúc trong hình bóng và bóng dáng Cựu Ước — về những điều của Giao Ước Đời Đời. Vì nếu toàn bộ Cựu Ước nói về Đấng Christ và Giao Ước, thì chắc chắn phần mà chúng ta gọi là OTKP cũng vậy. Do đó, chúng ta phải giải thích nó theo đó. Nhưng chính xác chúng ta muốn nói gì khi chúng ta nói rằng OTKP được định hình theo giao ước? Theo tôi, điểm quan trọng là điều này: Trong việc ban cho các thánh đồ Cựu Ước của Ngài hy vọng về một Vương Quốc sẽ đến, Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời (một cách tự nhiên) đã sử dụng ngôn ngữ và hình ảnh quen thuộc với các thánh đồ Cựu Ước. Đặc biệt hơn, trong việc ban hy vọng về Đấng Christ và Giao Ước cho các thánh đồ Cựu Ước của Ngài đang sống dưới Luật Pháp Môi-se, Đức Thánh Linh đã vui lòng đóng khung hy vọng đó trong ngôn ngữ và hình ảnh chủ yếu rút ra từ Luật Pháp Môi-se, hoặc từ những điều kiện lịch sử đặc thù của những ngày của Luật Pháp. Như vậy, trong OTKP, những lời hứa rõ ràng về các phước hạnh Giao Ước Mới trong tương lai được “định hình” — được mặc trong, và che giấu dưới — ngôn ngữ và hình ảnh hình bóng của (đời sống dưới) Giao Ước Cũ (Môi-se). Lẽ thật Tân Ước lớn này mở rộng cánh cửa cho một cách giải thích đúng đắn về OTKP. Tuy nhiên, nó cũng đòi hỏi nhiều ở chúng ta nếu chúng ta hy vọng đến được cách giải thích đó một cách an toàn. Đặc biệt, nó đòi hỏi chúng ta phải thấm nhuần Tân Ước kỹ lưỡng đến mức chúng ta có thể theo chính các sứ đồ trong việc “dịch” hay “giải mã” ngôn ngữ của Cựu Ước sang ngôn ngữ Tân Ước; rằng trong việc đọc OTKP, chúng ta có thể phát hiện những lẽ thật và phước hạnh Tân Ước cụ thể ẩn dưới ngôn ngữ hình bóng Cựu Ước được Đức Thánh Linh sử dụng. Trước đây, chúng ta đã thảo luận về ngôn ngữ như vậy rất dài, thăm dò ý nghĩa Tân Ước “huyền nhiệm” của nhiều hình bóng và bóng dáng Cựu Ước khác nhau; của nhiều con người, nơi chốn, sự vật, sự kiện và thể chế khác nhau xuất hiện, không chỉ trong câu chuyện lịch sử Cựu Ước, mà còn, với tần suất lớn, trong OTKP. Để minh họa, chúng ta hãy xem xét lại lời tiên tri của Mi-chê. Không có hy vọng hiểu nó đúng đắn trừ khi trước hết chúng ta nhận ra rằng nó được định hình theo giao ước; rằng ở đây Đức Thánh Linh sử dụng những hình ảnh rút ra từ Luật Pháp Môi-se để trình bày những phước hạnh Giao Ước Mới chưa được Đấng Christ vén màn trong kỳ trọn vẹn; rằng “nhà của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA”, “Núi của Đức Chúa Trời”, “Si-ôn”, “Giê-ru-sa-lem”, và “Luật Pháp” thực ra là những thực tại thuộc linh, trên trời, Giao Ước Mới, mà những vật tương tự thuộc thể cổ xưa, vốn rất trung tâm đối với Luật Pháp, chỉ là những hình bóng và bóng dáng đơn thuần. Vậy, đây là kết luận của vấn đề: Để hiểu OTKP, chúng ta phải có thể giải định hình nó — giải mã hay dịch nó — để chúng ta có thể thấy, hưởng và rao giảng những phước hạnh Tân Ước đang được hứa hẹn và tiên đoán dưới hình ảnh Cựu Ước. Các sứ đồ đã dẫn đường; chúng ta chỉ việc đi theo. Những Câu Hỏi Của Người Tiền Thiên Hy Niên Trước khi thảo luận về nguyên tắc thứ ba của chúng ta, thật kịp thời để giải quyết hai câu hỏi đã gây nhiều rắc rối cho các anh em tiền thiên hy niên của chúng ta. Câu hỏi đầu tiên là: Nếu các lời tiên tri Cựu Ước liên quan đến sự giáng sinh, đời sống, chức vụ, sự chết và sự phục sinh của Đấng Christ đã được ứng nghiệm theo nghĩa đen, thì chúng ta có quyền gì để nói rằng các lời tiên tri Cựu Ước về Vương Quốc của Ngài thì không? Chúng ta có quyền gì để giới thiệu một phép giải kinh hoàn toàn mới cho việc giải thích OTKP? Câu trả lời cho câu hỏi hợp lý này được tìm thấy trong sự phân biệt giữa các lời tiên tri Cựu Ước đơn giản và OTKP. Như chúng ta đã thấy ở trên, theo định nghĩa, các lời tiên tri Cựu Ước đơn giản đã được ứng nghiệm dưới Luật Pháp; chúng đã được ứng nghiệm trong những ngày khi Luật Pháp vẫn còn hiệu lực. Vì lý do này, chúng đã được ứng nghiệm theo nghĩa đen, vì không có lý do chính đáng nào để chúng không như vậy. Trong trường hợp của chúng, Đức Chúa Trời, như thể, không có gì để giấu. Ngài có thể cung cấp hy vọng, sự chỉ dạy và sự khích lệ cho dân Cựu Ước của Ngài bằng cách để những lời tiên tri đó được ứng nghiệm theo nghĩa đen ngay trước mắt họ. Các lời tiên tri Cựu Ước về Đấng Mê-si về những sự kiện xảy ra trước Ngày Lễ Ngũ Tuần — trước sự đến của Vương Quốc — thuộc vào loại này. Trong những ngày ứng nghiệm của chúng, Luật Pháp vẫn còn hiệu lực; như đã chép, chính Chúa Giê-xu đã được sinh ra và sống dưới Luật Pháp (Ga-la-ti 4:4). Do đó, chúng cũng là những lời tiên tri Cựu Ước đơn giản, và đã được ứng nghiệm ít nhiều theo nghĩa đen. Khi chúng ta nghiên cứu Tân Ước, chúng ta nhận ra rằng những lời tiên tri đơn giản về Đấng Mê-si này là một yếu tố quan trọng trong sự tiếp cận truyền giáo của Đức Chúa Trời đối với người Do Thái trong thời Chúa Giê-xu, dù trước hay sau khi Ngài chết trên Thập Tự Giá. Trong chúng, Ngài tìm cách ban hy vọng, sự chỉ dạy và sự khích lệ cho Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc; trong chúng, Ngài tìm cách giúp dân Cựu Ước của Ngài nhận ra Đấng Mê-si của họ và quay về với Ngài. Chính xác thì Ngài đã làm điều này như thế nào? Câu trả lời đa dạng thật ấn tượng: Ngài đã làm điều đó bằng cách báo trước nơi sinh của Đấng Mê-si (Mi-chê 5:2, Ma-thi-ơ 2:5-6); khuynh hướng của Ngài đối với chức vụ cho đám đông hỗn hợp ở Ga-li-lê (Ê-sai 9:1 trở đi, Ma-thi-ơ 4:12 trở đi); những công việc quyền năng mang tính tiên tri của Ngài thay cho người nghèo (Ê-sai 61:1-3, Ma-thi-ơ 11:1-6, Lu-ca 4:18); sự từ chối của Ngài bởi những nhà cai trị thù địch, cả người Do Thái và người dân ngoại (Thi Thiên 2:1-2, Công Vụ Các Sứ Đồ 4:23-31); sự chết của Ngài như một tội phạm bề ngoài, mà qua đó, theo mục đích đã định của Đức Chúa Trời, Ngài đã chuộc tội cho tội lỗi của dân Ngài (Ê-sai 53:1 trở đi, Mác 10:45, 1 Phi-e-rơ 2:21-25); và sự phục sinh, thăng thiên, và việc ngồi bên hữu Đức Chúa Trời của Ngài (Thi Thiên 16, 110, Công Vụ Các Sứ Đồ 2:22-36). Như mẫu nhỏ các bản văn này cho thấy, các sứ đồ đã sử dụng những lời tiên tri đơn giản Cựu Ước về Đấng Mê-si này cho mục đích lớn, nếu bằng bất kỳ phương tiện nào họ có thể sử dụng chúng cách hiệu quả để cứu một số anh em Do Thái của họ (Rô-ma 11:14). Hơn nữa, vào đúng mùa, họ đã sử dụng chính những lời tiên tri đó để tạo ra và củng cố đức tin của các tín đồ dân ngoại, ngay cả như ngày nay. Tuy nhiên, các OTKP không đơn giản, mà thuộc vào một loại duy nhất của riêng chúng. Chúng được ứng nghiệm sau Lễ Ngũ Tuần, khi Vương Quốc cuối cùng đã đến; chúng được ứng nghiệm dưới Giao Ước Mới, khi Giao Ước Mới cuối cùng đã có hiệu lực. Và trong trường hợp của chúng, Đức Chúa Trời thực sự có một điều gì đó để giấu, vì như chúng ta đã học từ Tân Ước, Ngài đã vui lòng làm cho Giao Ước Mới — và Vương Quốc thuộc linh mà nó sẽ giới thiệu — thành một sự huyền nhiệm; che giấu bản chất thật của Vương Quốc khỏi dân Cựu Ước của Ngài dưới những hình bóng và bóng dáng rút ra từ Luật Pháp; và làm điều này, để trong kỳ trọn vẹn, Con một của Ngài có thể hưởng đặc quyền và đặc quyền là vén màn “lẽ thật thật”, không chỉ cho Y-sơ-ra-ên, mà còn cho toàn thế giới. Tóm lại, Đức Chúa Trời đã vui lòng giấu trong Đấng Christ mọi kho báu của sự khôn ngoan và hiểu biết, để trong những ngày của Đấng Christ, chính Đấng Christ có thể là Đấng mở chúng ra cho dân của Ngài (Ma-thi-ơ 13:10-17, Giăng 1:17, Rô-ma 16:25-27, 1 Cô-rinh-tô 2:1 trở đi, Ê-phê-sô 1:9, 3:1 trở đi, Cô-lô-se 1:26, 2:3, Hê-bơ-rơ 1:1 trở đi). Điều này đưa chúng ta đến một câu hỏi thứ hai, liên quan: Nếu thực sự Đức Chúa Trời đã nói theo nghĩa bóng trong OTKP; nếu thực sự Ngài đã định hình nó theo giao ước; nếu thực sự Ngài đã đặt một bức màn gồm các hình bóng và bóng dáng (Môi-se) trên lẽ thật, thì chẳng phải là Đức Chúa Trời, trên thực tế, đã nói dối dân Cựu Ước của Ngài, và cố ý lừa dối họ sao? Vì chắc chắn Ngài biết rằng họ sẽ giải thích những lời tiên tri này theo nghĩa đen, giống như họ đã giải thích những lời tiên tri Cựu Ước đơn giản đã được ứng nghiệm trước mắt họ trong những thời đại đã qua. Trong khi thoạt nhìn, sự phản đối này có vẻ có trọng lượng, thì có ít nhất bốn lý do chính đáng tại sao nó không thể đứng vững. Thứ nhất, khi nói như Ngài đã nói qua các tiên tri Cựu Ước, Đức Chúa Trời đã nói lẽ thật tuyệt đối. Không một lời nào trong mọi lời tốt lành được tìm thấy trong OTKP đã rơi — hay sẽ rơi — xuống đất (Giô-suê 23:14). Đúng là, trong chúng, Đức Chúa Trời đã không nói mọi điều Ngài muốn nói, vì nhiều điều đã bị giấu dưới hình bóng và bóng dáng. Tuy nhiên, Ngài chắc chắn muốn nói mọi điều Ngài đã nói: Ngài định truyền đạt những lẽ thật quan trọng, và Ngài định những lẽ thật đó có một tác dụng mong muốn. Vì lý do này, Đức Thánh Linh của Lẽ Thật đã sốt sắng làm chứng cho những lời tiên tri của Đức Chúa Trời, sử dụng chúng để ban ánh sáng, sức mạnh và hy vọng cho những người được chọn Cựu Ước của Ngài. Do đó, trong việc ban OTKP, Đức Chúa Trời đã không nói dối. Thứ hai, ngay cả trong chính OTKP, Đức Chúa Trời đã ban nhiều gợi ý nói rằng lời của Ngài về Vương Quốc sẽ đến có một ý nghĩa bóng bẩy, thuộc linh. Chúng ta đã thảo luận về những gợi ý này trước đây. Những mâu thuẫn bề ngoài, những bản văn rõ ràng mang tính biểu tượng, và những lời nói về một giao ước hoàn toàn mới, tất cả đều cảnh báo chống lại một cách tiếp cận quá theo nghĩa đen đối với OTKP. Thứ ba, Đức Chúa Trời cũng liên tục gợi ý cho dân Cựu Ước của Ngài rằng họ sẽ không hiểu trọn vẹn mục đích và kế hoạch cứu chuộc của Ngài cho đến những ngày sau rốt, cho đến những ngày của chính Vương Quốc. Chẳng hạn, hướng về thời của Đấng Christ, và nói về Phúc Âm mà Ngài sẽ mang đến, Đức Chúa Trời đã cảnh báo Y-sơ-ra-ên qua Ê-sai, phán rằng: “Ý tưởng Ta chẳng phải ý tưởng các ngươi, đường lối các ngươi chẳng phải đường lối Ta” (55:6-13). Tương tự, Ngài đã nói về một ngày sẽ đến khi mọi con trai của Si-ôn sẽ được ĐỨC GIÊ-HÔ-VA dạy dỗ (54:13, Giăng 6:45); một ngày khi Thầy của họ sẽ không còn giấu mình nữa; một ngày khi họ sẽ thấy Thầy của mình, và nghe một lời phía sau họ, phán rằng: “Nầy là đường đây, hãy đi trong đó” (30:19-21). Mi-chê hướng về một thời (Vương Quốc) khi chính Đức Chúa Trời sẽ dạy các đường lối của Ngài cho mọi dân tộc (4:2). Giê-rê-mi, khi nói về những lời hứa cứu chuộc của Đức Chúa Trời cho Y-sơ-ra-ên, tuyên bố: “Trong những ngày sau rốt, các ngươi sẽ hiểu điều này” (Giê-rê-mi 30:18-31:6). Còn Đa-ni-ên, ông thấy mình kinh ngạc trước những khải tượng khải huyền mà ông vừa tiếp nhận, nhưng “không có ai để giải thích” (8:27). Thật vậy, sau khi ban cho ông khải tượng cuối cùng, Thiên Sứ của Đức Chúa Trời bảo ông “giấu những lời này và niêm phong (toàn bộ) sách cho đến kỳ cuối cùng” (12:4). Chỉ khi đó một dân mới sẽ xuất hiện, những người có thể ban (sự hiểu biết trọn vẹn) cho nhiều người (11:33); chỉ khi đó sự hiểu biết mới tăng lên (tức là, đến mức trọn vẹn, hay hoàn tất, 12:4); chỉ khi đó mọi lời tiên tri về Vương Quốc này mới được hiểu trọn vẹn. Đối diện với những lời như vậy, thánh đồ Cựu Ước nào có thể không bước đi cách khiêm nhường trước những sự huyền nhiệm của OTKP (Ê-sai 66:2)? Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ tư và cuối cùng của chúng ta, cụ thể là, ngay khi Đức Chúa Trời bắt đầu ứng nghiệm OTKP, Ngài cũng cung cấp những chiếc chìa khóa mà qua đó bất cứ ai muốn đều có thể giải thích chúng đúng đắn. Như chúng ta đã thấy, ngay cả trước khi Vương Quốc đến, chính Chúa Giê-xu đã bày tỏ những sự huyền nhiệm của Vương Quốc cho các môn đồ đang tìm hỏi của Ngài (Ma-thi-ơ 13:1 trở đi). Sau Ngày Lễ Ngũ Tuần, khi giai đoạn đầu tiên của Vương Quốc bắt đầu, Ngài đã ban cho các sứ đồ và tiên tri thánh của Ngài còn nhiều ánh sáng hơn nữa — thật vậy, ánh sáng dứt khoát — về bản chất thật của Vương Quốc và việc giải thích đúng đắn OTKP, ánh sáng khi đó đã có sẵn cho những người Do Thái tìm kiếm chân thành, và nay đã có sẵn trong các trang của Tân Ước cho những người tìm kiếm của mọi dân tộc. Vậy, nếu trong thời Cựu Ước có dịp cho một mức độ nào đó của sự bối rối — và sự thận trọng, kiên nhẫn và tin cậy — liên quan đến ý nghĩa thật của OTKP, thì trong thời Tân Ước, dịp đó hoàn toàn bị loại bỏ. Từ nay, cho mọi người sẵn lòng tiếp nhận nó, Đấng Christ ban tặng Đá Rosetta: NCH, mà qua đó họ có thể dễ dàng dịch những cách nói bóng bẩy huyền nhiệm của OTKP thành lẽ thật Tân Ước vinh quang. Do đó, nếu ngày nay có ai bị OTKP lừa dối, thì họ không bị Đức Chúa Trời lừa dối, mà, bằng cách này hay cách khác, bị chính mình lừa dối (xem Rô-ma 1:18-20). 3. Mọi OTKP đều được ứng nghiệm trong Hội Thánh, và phải được giải thích theo đó. Như đối với Cựu Ước nói chung, cũng vậy đối với OTKP nói riêng: Nó được ứng nghiệm dưới Giao Ước Mới (và vì vậy phải được giải thích theo phương diện giao ước); nó được ứng nghiệm trong Đấng Christ, Đấng nằm ở trung tâm của Giao Ước Mới (và vì vậy phải được giải thích theo phương diện về Đấng Christ); và nó được ứng nghiệm trong Hội Thánh, vốn là dân của Giao Ước Mới (và vì vậy phải được giải thích theo phương diện về Hội Thánh). Vâng, khẳng định cuối cùng này gây tranh cãi, nhưng lẽ thật của nó không nên gây tranh cãi hơn hai khẳng định trước, vì nó chảy ra một cách hợp lý và tất yếu từ cả hai. Không có cách nào thoát khỏi điều này: Hội Thánh — chứ không phải Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc — là lĩnh vực ứng nghiệm duy nhất của mọi OTKP. Tuy nhiên, tuyên bố này đòi hỏi một số điều kiện và giải thích. Hai điểm chính có thể được đưa ra. Thứ nhất, chúng ta phải một lần nữa nhớ rằng một số lời tiên tri Cựu Ước về tương lai của dân Đức Chúa Trời pha trộn một cách tinh tế “những lời tiên tri Cựu Ước đơn giản” và “những lời tiên tri về Vương Quốc”. Vì các lời tiên tri Cựu Ước đơn giản, theo định nghĩa, được ứng nghiệm trong thời Cựu Ước, nên thành phần này của một lời tiên tri pha trộn phải được ứng nghiệm giữa dân Cựu Ước của Đức Chúa Trời, Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc. Tuy nhiên, thành phần của một lời tiên tri pha trộn hướng vượt qua những ngày của Giao Ước Cũ vào những ngày của Giao Ước Mới được ứng nghiệm giữa dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời, Hội Thánh. Lời tiên tri nổi tiếng — và khá thách thức — của Đa-ni-ên về bảy mươi tuần là một ví dụ nổi bật về hiện tượng này (Đa-ni-ên 9:24-27). Sau này, chúng ta sẽ thảo luận về nó rất dài. Thứ hai, có một số OTKP có điều có thể được gọi là một sự ứng nghiệm nhân học kép. Ý tưởng ở đây ít đáng sợ hơn nhiều so với tên gọi của tôi cho nó. Trong những lời tiên tri này, tiên tri nói về mối quan hệ của Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc đối với các dân ngoại; đối với các dân tộc chưa phải là một phần của dân giao ước của Đức Chúa Trời. Đọc chúng từ một góc độ, chúng ta có thể thấy rằng chúng được ứng nghiệm trong mối quan hệ giữa phần sót lại Tân Ước của các Cơ Đốc nhân gốc Do Thái và những người hàng xóm dân ngoại của họ, những người chưa nghe về Đấng Christ hay tin vào Ngài. Tuy nhiên, đọc chúng từ một góc độ khác, chúng ta có thể thấy rằng chúng cũng được ứng nghiệm trong mối quan hệ giữa Hội Thánh (Y-sơ-ra-ên thuộc linh của Đức Chúa Trời, bao gồm các tín đồ người Do Thái và người dân ngoại) và thế gian không tin, một thế gian được làm hình bóng trong những lời tiên tri này bởi “các dân tộc” vẫn còn ở ngoài giao ước. Chẳng hạn, hãy xem xét Xa-cha-ri 8:23. Nó viết: “ĐỨC GIÊ-HÔ-VA vạn quân phán như vầy: ‘Trong những ngày đó, mười người từ các dân tộc của mọi thứ tiếng sẽ nắm lấy vạt áo của một người Do Thái, mà nói rằng: “Hãy cho chúng tôi đi với anh, vì chúng tôi có nghe rằng Đức Chúa Trời ở cùng các anh.”’” Cụm từ cánh chung dễ nhận biết, “trong những ngày đó”, báo hiệu rằng đây là một OTKP. Vậy, nó được ứng nghiệm trong Hội Thánh. Nhưng như thế nào? Vâng, nó chắc chắn đã được ứng nghiệm khi viên hoạn quan Ê-thi-ô-pi xin Phi-líp ban ánh sáng về ý nghĩa của Ê-sai 53 (Công Vụ Các Sứ Đồ 8:26 trở đi). Tương tự, nó đã được ứng nghiệm khi các dân ngoại ở An-ti-ốt xin Phao-lô rao giảng Phúc Âm cho họ một lần nữa vào ngày Sa-bát tiếp theo (Công Vụ Các Sứ Đồ 13:42). Nhưng nó cũng đã được ứng nghiệm khi Phúc Âm “vang ra” từ những người dân ngoại cải đạo ở Tê-sa-lô-ni-ca, không chỉ ở Ma-xê-đoan và A-chai, mà ở “mọi nơi”, với kết quả là thêm nhiều dân ngoại nữa đã tin và “đi với họ”, nhận ra rằng Đức Chúa Trời chân thật và hằng sống thực sự ở giữa các hội chúng của họ (1 Cô-rinh-tô 14:25, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:8). Và điều tương tự đã đúng trong suốt lịch sử Hội Thánh, bất cứ khi nào và bất cứ nơi đâu các Cơ Đốc nhân dân ngoại đã rao giảng Phúc Âm cho những người không tin. Vậy thì, Xa-cha-ri 8:23 — một OTKP — có một sự ứng nghiệm kép, không chỉ trong các mối quan hệ thuộc linh giữa các Cơ Đốc nhân gốc Do Thái và các dân ngoại, mà còn trong các mối quan hệ thuộc linh giữa các Cơ Đốc nhân và những người không tin. Tuy nhiên, vì được ứng nghiệm dưới Giao Ước Mới, bản văn này được ứng nghiệm độc quyền trong lĩnh vực của Hội Thánh. Trường hợp như vậy đối với mọi OTKP. Kết Luận Trong chương này, tôi đã trình bày và thảo luận về ba nguyên tắc Tân Ước cơ bản cho việc giải thích đúng đắn OTKP, những nguyên tắc được các sứ đồ của Chúa dạy dỗ và sử dụng. Chúng ta đã thấy rằng mọi OTKP đều được ứng nghiệm trong vương quyền thuộc linh hai phương diện của Đức Chúa Trời và Đấng Christ do Giao Ước Mới giới thiệu; mọi OTKP đều được định hình theo giao ước, và do đó đòi hỏi việc “giải mã” các hình bóng và bóng dáng Cựu Ước thành những lẽ thật Tân Ước; và mọi OTKP đều được ứng nghiệm trong Hội Thánh, dù trong Thời Đại Rao Giảng và Thử Thách hiện tại, Thời Đại Sẽ Đến, hay cả hai. Vậy, chúng ta có thể giải thích các OTKP theo nghĩa đen không? Chúng ta có thể giải thích chúng như lời tiên tri Cựu Ước đơn giản không? Rõ ràng là không! Thay vào đó, chúng ta phải công nhận, cùng với chính các tiên tri Cựu Ước, rằng đây thực sự là những “lời nói tối tăm”; rằng chúng là một bụi rậm lớn và một mê cung đáng sợ, trong đó nhiều người theo nghĩa đen nghèo nàn đã lạc đường; và rằng do đó chúng ta đứng trong nhu cầu tuyệt vọng về Vua Cao Cả của Thiên Đàng, và về những chiếc chìa khóa Tân Ước mạnh mẽ mà Ngài ban cho chúng ta cách ân điển như vậy trong tay chúng ta, nếu chúng ta bao giờ muốn bước vào, đi qua, và đến đích vinh quang của mình: lẽ thật thật về Vương Quốc của Đức Chúa Trời (Dân Số Ký 12:8, Thi Thiên 78:2, 1 Phi-e-rơ 1:10-12)!
Chương 14 Các Ví Dụ Tân Ước Về Việc Giải Thích Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước Trong chương trước, chúng ta đã xem xét ba nguyên tắc cơ bản mà qua đó các sứ đồ đã dạy chúng ta giải thích OTKP. Trong chương này, chúng ta sẽ xem liệu họ có thực hành điều họ đã rao giảng hay không! Trọng tâm của chúng ta ở đây sẽ bị giới hạn. Cụ thể, chúng ta sẽ giới hạn sự chú ý của mình vào các OTKP được trích dẫn trong sách Công Vụ Các Sứ Đồ hoặc các thư tín. Chúng ta làm điều này vì trong bốn sách Phúc Âm, sự quan tâm của các tác giả hầu như hoàn toàn nằm ở các lời tiên tri đơn giản Cựu Ước về Đấng Mê-si, những lời tiên tri đã được ứng nghiệm vào lúc thành lập Vương Quốc trong những ngày chức vụ trên đất của Đấng Christ dưới Luật Pháp Môi-se. Tình hình thì khác trong sách Công Vụ Các Sứ Đồ và các thư tín. Ở đó, sự quan tâm của các sứ đồ phần lớn chuyển sang các OTKP, nhiều trong số đó đang được ứng nghiệm ngay trước mắt họ qua sự rao giảng Phúc Âm và sự tiến triển kết quả của Vương Quốc. Tôi cũng nên đề cập rằng trong chương này, chúng ta sẽ không tham khảo sách Khải Huyền. Lý do thì nhiều. Trên hết, nó không phải là một sách giáo huấn, mà là một lời tiên tri; nó thực sự trích dẫn hoặc ám chỉ nhiều OTKP, nhưng (không giống như các thư tín) nó không dạy chúng ta cách giải thích chúng. Thay vào đó, nó giả định rằng chúng ta đã hoàn toàn làm chủ NCH, và vì vậy để chúng ta tự áp dụng nó cho chính mình. Sách Khải Huyền, như thể, là kỳ thi cuối cùng của Cơ Đốc nhân trong việc giải thích Kinh Thánh. Ở đó, người ấy được đưa vào thử thách, để xem liệu người ấy đã làm chủ Kinh Thánh và NCH đến mức có thể nhận ra mọi lẽ thật Tân Ước phong phú được trình bày ở đó dưới một loạt lớn các biểu tượng (Cựu Ước và Tân Ước). Tôi sẽ có nhiều điều hơn để nói về chủ đề này trong chương 19 và 20. Trong những trang sắp tới, chúng ta sẽ xem xét mười hai bản văn Tân Ước. Khi chúng ta làm như vậy, chúng ta sẽ giữ trước mặt mình ba câu hỏi cơ bản, những câu hỏi bắt nguồn từ phần thảo luận trước đây của chúng ta về NCH. Thứ nhất, các sứ đồ coi lĩnh vực ứng nghiệm cánh chung của những lời tiên tri này là gì: một thiên hy niên trong tương lai hay Vương Quốc thuộc linh gồm hai giai đoạn của Đức Chúa Trời do thần học Cải Chánh cổ điển đề xuất? Thứ hai, các sứ đồ đã mang loại phép giải kinh nào đến với những bản văn này? Họ đã giải thích chúng về cơ bản theo nghĩa đen, hay họ đã theo Đấng Christ trong việc sử dụng một NCH, phép giải kinh thấy OTKP nói (cách huyền nhiệm) về các phước hạnh Giao Ước Mới bằng phương tiện ngôn ngữ và hình ảnh hình bóng rút ra từ Giao Ước Cũ (Môi-se)?
Và cuối cùng, các sứ đồ xem lĩnh vực ứng nghiệm nhân loại của những OTKP này là gì: Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc hay Hội Thánh (bao gồm cả người Do Thái và người dân ngoại)? Những câu trả lời vững chắc cho những câu hỏi này sẽ giúp ích rất nhiều để giúp chúng ta xác định hình dạng thật của cánh chung học của các sứ đồ, và cũng là phương pháp đúng đắn cho việc giải thích lời tiên tri Cựu Ước. Một lần nữa, vì lợi ích của việc tiết kiệm không gian, tôi thường sẽ không sao chép lại các bản văn Kinh Thánh, vì vậy xin hãy giữ Kinh Thánh của bạn trong tay! 1. Sự Tôn Cao Của Vua Cao Cả Của Thiên Đàng (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:33-35; Thi Thiên 110) Trở lại chương 9, chúng ta đã xem xét kỹ bài giảng của Phi-e-rơ vào Ngày Lễ Ngũ Tuần và thấy cách ông giải thích Thi Thiên 110, một OTKP xuất hiện khá nổi bật trong Tân Ước. Ông không hề đề cập đến một vương quốc thiên hy niên trong tương lai. Trong mắt Phi-e-rơ, thi thiên này có sự ứng nghiệm của nó trong vương quyền trung gian trên trời của Đấng Christ. Thật vậy, ông khá rõ ràng rằng Thi Thiên 110:1 đã được ứng nghiệm khi Đấng Christ thăng thiên lên trời và ngồi xuống bên hữu Đức Chúa Trời, Đức Cha. Điều này hàm ý rằng Thi Thiên 110:2-3 sẽ được ứng nghiệm trong suốt toàn bộ Thời Đại Rao Giảng và Thử Thách, khi Đức Cha mở rộng vương trượng của Con Ngài — Vua Cao Cả của Thiên Đàng — trên khắp đất, làm như vậy qua Hội Thánh của Đấng Christ, một dân tự nguyện trong ngày (tức là, thời đại) của quyền năng Ngài (tức là, thẩm quyền vũ trụ) để rao giảng Phúc Âm. Thi Thiên 110:4-6 — một OTKP về Ngày của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA — được ứng nghiệm vào lúc Chúa Giáng Lâm Lần Thứ Hai của Đấng Christ, khi, trong ngày thạnh nộ của Ngài, Ngài đặt mọi kẻ thù dưới chân, đập tan các vua, hủy diệt “các dân tộc” của những tội nhân phản loạn, và giày đạp dứt khoát Sa-tan, “cái đầu” trước đây trên một vùng đất rộng lớn (Sáng Thế Ký 3:15, Công Vụ Các Sứ Đồ 2:35, 1 Cô-rinh-tô 15:25). Tóm lại, cách giải thích của Phi-e-rơ về Thi Thiên 110:1 mở ra ý nghĩa của toàn bộ Thi Thiên, một ý nghĩa được cánh chung học Tân Ước xác nhận và dễ dàng nhận ra qua việc sử dụng đúng đắn NCH. 2. Các Ngươi Sẽ Xây Cho Ta Nhà Gì? (Công Vụ Các Sứ Đồ 7:44-50; Ê-sai 66:1-2) Dù Ê-tiên không phải là một sứ đồ, ông đã ngồi dưới sự dạy dỗ của các sứ đồ. Chắc chắn nhất, sự dạy dỗ đó đã đi vào bài giảng lớn của ông trước Tòa Công Luận (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:42). Lời của ông chứa đựng những hiểu biết tinh tế, được linh cảm và quý báu về quan điểm của các sứ đồ đối với Hội Thánh và việc giải thích đúng đắn OTKP. Sau khi bị buộc tội “nói nghịch” đền thờ (Công Vụ Các Sứ Đồ 6:13), nhà truyền giáo đầy dẫy Đức Thánh Linh kết thúc phần ôn lại lịch sử Do Thái của mình bằng cách đưa ra một lời biện hộ rõ ràng. Ê-tiên nói, trong thời xưa, Đức Chúa Trời đã vui lòng để Y-sơ-ra-ên thờ phượng Ngài, trước hết trong đền tạm, và sau đó trong đền thờ của Sa-lô-môn. Tuy nhiên, tất cả những điều này chỉ là tạm thời, vì Đấng Rất Cao không thể ngự trong những nhà do tay người làm ra, và thậm chí không muốn làm như vậy (Công Vụ Các Sứ Đồ 7:48). Để hỗ trợ cho khẳng định gây sốc này, Ê-tiên trích dẫn Ê-sai 66:1-2: “Trời là ngôi Ta, đất là bệ chân Ta. Các ngươi sẽ xây cho Ta nhà gì,” Chúa phán, “hay nơi nào là nơi nghỉ của Ta? Chẳng phải tay Ta đã làm ra mọi sự này sao?” Vâng, ngay cả trong thời Cựu Ước, Đức Chúa Trời đã gợi ý rộng rãi về sự không đầy đủ và không vĩnh viễn của những nơi thờ phượng cổ xưa của Y-sơ-ra-ên! Nhưng vậy, Đức Chúa Trời muốn ngự ở đâu? Có vẻ như Ê-tiên đã dạn dĩ cố gắng trả lời câu hỏi đó trong những cuộc trò chuyện trước đây với những người họ hàng của mình; ở đây ông không làm vậy. Tuy nhiên, điều đáng chú ý hơn là trong chính bản văn ông vừa trích dẫn, chính Đức Chúa Trời ban cho chúng ta lời giải thích: “Đây là người mà Ta sẽ đoái xem: người khiêm nhường và ăn năn trong tâm linh, và run rẩy trước lời Ta” (Ê-sai 66:2). Trong bối cảnh, ĐỨC GIÊ-HÔ-VA đang nói rằng Ngài sẽ đoái xem những người khiêm nhường và ăn năn như là nơi nghỉ của Ngài; như là nhà mà trong đó Ngài vui lòng ngự đời đời; như là nhà thật duy nhất mà mọi nhà trước đây chỉ là những hình bóng và bóng dáng đơn thuần. Sau khi đã học được lẽ thật về sự huyền nhiệm lớn này từ Chúa Giê-xu và Phi-e-rơ (Ma-thi-ơ 12:6, Giăng 2:19 trở đi, 14:23, Công Vụ Các Sứ Đồ 2:38, 1 Phi-e-rơ 2:5), và sau khi đã thấy nó được xác nhận trong Ê-sai, Ê-tiên đã cố gắng mở nó ra cho các anh em Do Thái của mình trong Tòa Công Luận. Than ôi, ông không thể khiến đôi mắt mù của họ thấy được, hay đôi tai chưa cắt bì của họ nghe được: đền thờ mới và đời đời của Đức Chúa Trời là Hội Thánh, Thân Thể đời đời của Con Ngài (Ê-phê-sô 2:22). Dù theo nghĩa chặt chẽ, Ê-sai 66:1-2 không phải là một lời tiên tri, tôi đã đề cập đến nó ở đây vì nó ở gần một số OTKP mạnh mẽ, và cũng vì nó gợi ý về việc giải thích đúng đắn chúng (ví dụ, Ê-sai 65:17-25, 66:7-14, 18 trở đi). Như Ê-tiên biết rõ, một nghiên cứu kỹ lưỡng về những bản văn này cho chúng ta biết nhiều về nơi Đức Chúa Trời sẽ ngự “trong ngày đó”. Ngài sẽ ngự trong một Giê-ru-sa-lem Mới do chính Ngài tạo dựng (65:18-19, 66:10, 13). Ngài sẽ ngự trong Núi Thánh của Ngài, trên đó Giê-ru-sa-lem Mới sẽ ngự (65:25, 66:20). Ngài sẽ ngự giữa một dân tộc được sinh ra trong một ngày (66:8), và giữa những con trai mới sinh của Si-ôn, những người sẽ bú sữa tại vú an ủi của Thành Thánh (66:8-12). Nhưng nếu Đức Chúa Trời không thể ngự trong một nhà do tay người làm ra, thì có khả năng Ngài sẽ ngự trong một thành phố do tay người làm ra không? Chính xác thì những cư dân của Thành Phố cánh chung này là ai? Chính xác thì những công dân của “dân tộc” huyền nhiệm sẽ được sinh ra trong một ngày là ai? Chính xác thì dân tộc đó sẽ được sinh ra như thế nào, và khi nào? Ê-tiên hẳn sẽ trả lời những câu hỏi này như thế nào? Các sứ đồ hẳn sẽ trả lời như thế nào? Bạn hẳn sẽ trả lời như thế nào? 3. Một Ánh Sáng Cho Các Dân Ngoại (Công Vụ Các Sứ Đồ 13:46-47, Ê-sai 49:1-12) Trong Công Vụ Các Sứ Đồ 13:13-52, Lu-ca thuật lại sứ mệnh của Phao-lô và các bạn đồng hành của ông đến với người Do Thái và những người dân ngoại kính sợ Đức Chúa Trời ở An-ti-ốt xứ Bi-si-đi. Giống như Phi-e-rơ vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, cũng vậy ở đây: Phao-lô ban cho các anh em Do Thái của mình một sự trình bày và biện hộ xuất sắc về Phúc Âm, được củng cố bởi nhiều lời tiên tri Cựu Ước về Đấng Mê-si. Tuy nhiên, khi hầu hết người Do Thái chống lại sứ điệp của ông, Phao-lô và Ba-na-ba đã nói cách dạn dĩ và phán: Cần phải rao giảng lời của Đức Chúa Trời cho các ngươi trước. Vì các ngươi từ chối nó và tự xét mình không xứng đáng với sự sống đời đời, kìa, chúng tôi quay sang các dân ngoại. Vì Chúa đã truyền cho chúng tôi như vậy, phán rằng: ‘Ta đã đặt ngươi làm ánh sáng cho các dân ngoại, để ngươi mang sự cứu rỗi đến tận cùng trái đất.’ —Công Vụ Các Sứ Đồ 13:46-47 Ở đây, Phao-lô (người nói có khả năng là ông) đang trích dẫn từ một OTKP, Ê-sai 49:1-12. Cả lời tiên tri và cách xử lý của ông đối với nó đều hấp dẫn. Trong 49:1-6, chính Đấng Christ đang nói. Ngài tự xác định mình là Tôi Tớ của Đức Chúa Trời, và cũng là “Y-sơ-ra-ên” của Đức Chúa Trời — Đấng Cứu Chuộc được chỉ định để phục hồi những người được bảo tồn của Y-sơ-ra-ên (thuộc dân tộc), và làm ánh sáng cho các dân ngoại, để sự cứu rỗi của Đức Chúa Trời có thể đến tận cùng trái đất. Rồi, trong 49:7-13, chúng ta nghe tiếng của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA đáp lại sự nản lòng của Tôi Tớ, hứa rằng công lao của người không vô ích; thật vậy, rằng chúng sẽ giúp dân Ngài (cả người Do Thái và người dân ngoại) thừa hưởng Đất Hứa, và trải nghiệm những sự an ủi đời đời của Vương Quốc. Quan điểm của Phao-lô về tất cả những điều này thật rõ ràng. Vâng, Đấng mở cửa Vương Quốc — cho cả người Do Thái (được chọn) và người dân ngoại — là Chúa Giê-xu Christ, Tôi Tớ đau khổ và chiến thắng của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA. Nhưng đó cũng là Hội Thánh, Thân Thể đau khổ và chiến thắng của Đấng Christ. Vì không chỉ Đức Chúa Trời đã đặt Đấng Christ trong thế gian làm ánh sáng cho các dân tộc, Ngài cũng đã đặt Phao-lô, Ba-na-ba, và mọi thành viên khác của Thân Thể của Con Ngài, những người mang lẽ thật của Phúc Âm đến cho những người bị trói buộc trong bóng tối (Ê-sai 49:9, Ma-thi-ơ 5:14, Giăng 1:5). Nói cách khác, Phao-lô sử dụng NCH để giải thích Ê-sai 49:1-12 theo phương diện cánh chung, về Đấng Christ, và về Hội Thánh. Nó không được ứng nghiệm trong một chế độ thần quyền Môi-se trong tương lai, mà trong Đấng Christ, Hội Thánh, và Vương Quốc thuộc linh hai phương diện mà Đấng Christ đã giới thiệu và Hội Thánh rao giảng. 4. Đền Tạm Của Đa-vít Được Xây Dựng Lại (Công Vụ Các Sứ Đồ 15:12-21, A-mốt 9:11-12) Bối cảnh là một Hội Đồng của Hội Thánh ở Giê-ru-sa-lem. Vấn đề đang được thảo luận là: Các Cơ Đốc nhân dân ngoại có nên chịu phép cắt bì và bị buộc phải tuân theo Luật Pháp Môi-se không? Phao-lô và Ba-na-ba, sau khi đã lao nhọc có kết quả giữa các dân ngoại, nói không. Phi-e-rơ đồng ý, trích dẫn công việc ân điển tể trị của Đức Chúa Trời trong gia đình của Cọt-nây. Rồi Gia-cơ — một trưởng lão lãnh đạo của hội thánh ở Giê-ru-sa-lem — đưa ra phán quyết của mình: Hỡi anh em, hãy nghe tôi. Si-mê-ôn đã thuật lại cách Đức Chúa Trời lần đầu tiên quan tâm đến việc lấy ra từ giữa các dân ngoại một dân cho danh Ngài. Và với điều này, lời của các Tiên Tri đồng ý, như đã chép: “Sau những điều này, Ta sẽ trở lại, và Ta sẽ xây dựng lại đền tạm của Đa-vít đã sụp đổ, và Ta sẽ xây dựng lại những đổ nát của nó. Và Ta sẽ phục hồi nó, để phần còn lại (hay, phần sót lại) của nhân loại có thể tìm kiếm Chúa, ngay cả mọi dân ngoại được gọi bằng danh Ta, Chúa phán, Đấng làm cho những điều này được biết từ xưa.” —Công Vụ Các Sứ Đồ 15:13-18 Để mở một cửa sổ về việc giải thích đúng đắn OTKP, đây chắc chắn là một trong những bản văn quan trọng nhất trong toàn bộ Tân Ước. Để hiểu tại sao, chúng ta phải hiểu tiền đề của Gia-cơ. Nó rõ ràng như pha lê: Sự cải đạo đang diễn ra của các dân ngoại dưới chức vụ truyền giáo của Phi-e-rơ, Phao-lô và Ba-na-ba là sự ứng nghiệm của lời tiên tri của A-mốt. Thật vậy, nó là sự ứng nghiệm của mọi lời tiên tri Cựu Ước về hiệu quả này (Công Vụ Các Sứ Đồ 3:24, 15:15). Đối với Gia-cơ, lời tiên đoán của A-mốt chỉ là một ví dụ duy nhất. Nếu ông có ý định như vậy, ông có thể dễ dàng trích dẫn thêm. Trong chức vụ dạy dỗ thường xuyên của mình, chắc chắn ông đã làm vậy. Các sứ đồ khác cũng vậy. Như chúng ta sẽ thấy bên dưới, tất cả họ đều hiểu và dạy rằng các lời tiên tri Cựu Ước về sự cải đạo của các dân ngoại đang được ứng nghiệm trong Đấng Christ và trong Hội Thánh của Ngài. Ghi nhớ tiền đề quan trọng này trong tâm trí, chúng ta dễ dàng có thể thấy Gia-cơ đã hiểu OTKP khích lệ này như thế nào, và cũng tại sao ông đã sử dụng nó. Cụm từ “Sau những điều này” (hay, “Trong ngày đó,” trong Bản Văn Masoretic) báo hiệu rằng lời tiên tri sẽ được ứng nghiệm trong những ngày sau rốt. Nhưng đối với Gia-cơ, những ngày sau rốt là những ngày mà ông hiện đang sống; những ngày của Đấng Christ và Giao Ước Mới mà Ngài đã thiết lập; những ngày của (giai đoạn đầu tiên của) Vương Quốc mà Giao Ước Mới đã tạo ra (Hê-bơ-rơ 1:1). Và Đức Chúa Trời đang làm gì trong những ngày sau rốt này? Ngài đang xây dựng lại đền tạm (hay lều) đã sụp đổ của Đa-vít; tức là, Ngài đang phục hồi Triều Đại Đa-vít đã sụp đổ. Như chúng ta đã thấy trước đây, đây là một chủ đề phổ biến trong OTKP: Hết lần này đến lần khác, Đức Chúa Trời đã phán rằng Ngài sẽ phục hồi Y-sơ-ra-ên về Đất Hứa, dấy lên một con trai (của Đấng Mê-si) của Đa-vít, và khiến triều đại của người còn lại đời đời (Thi Thiên 89:34-37, 132:13-18, Ê-sai 9:7, Giê-rê-mi 33:14-18, Ê-xê-chi-ên 37:24-25, Ô-sê 3:5, Xa-cha-ri 12:10-12, 13:1). Nhưng Gia-cơ đã đi đến chỗ thấy rằng Chúa Giê-xu Christ, gốc và dòng dõi của Đa-vít, là Đấng Mê-si (Khải Huyền 5:5). Hơn nữa, ông cũng đã đi đến chỗ thấy rằng Hội Thánh của Đấng Christ — bao gồm mọi người tin vào Ngài, dù là người Do Thái hay người dân ngoại — là triều đại cánh chung của Ngài. Đối với Gia-cơ, chính Hội Thánh, và chỉ Hội Thánh mà thôi, là lều, đền tạm, nhà và gia đình của Đa-vít — không còn sụp đổ nữa, mà nay đang được phục hồi, và không bao giờ bị phá đổ nữa. Tại sao Đức Chúa Trời phục hồi đền tạm này? A-mốt phán: “Để phần còn lại của loài người có thể tìm kiếm Chúa.” Xét mọi điều đang xảy ra ngay trước mắt họ — dù trong gia đình của Cọt-nây, hay Sa-ma-ri, hay các hội thánh dân ngoại ở xa — điều này chỉ có thể có một ý nghĩa đối với Gia-cơ và các sứ đồ khác: Nay Ngài đã cuối cùng sai Đấng Cứu Chuộc đến, và nay Ngài đã làm cho người thành Vua Cao Cả của Thiên Đàng, Đức Chúa Trời đang tiến hành việc ứng nghiệm lời hứa xưa của Ngài cho tổ phụ Áp-ra-ham, nói rằng trong Dòng Dõi (của Đấng Mê-si) của ông, mọi dân tộc trên đất sẽ được phước; nói rằng Đức Chúa Trời, đúng như đã lên kế hoạch trước khi sáng thế, sẽ có một dân cho chính sở hữu của Ngài, được gọi ra từ mọi chi phái, thứ tiếng, gia đình và dân tộc (Khải Huyền 5:9). Vậy thì, sử dụng NCH, Gia-cơ thấy rằng lời tiên tri của A-mốt — và mọi lời tiên tri khác giống như nó — không được ứng nghiệm trong một thiên hy niên trong tương lai, mà trong Thời Đại Rao Giảng và Thử Thách hiện tại. Nó không được ứng nghiệm trên đất ở Palestine, mà trong các nơi trên trời trong Chúa Giê-xu Christ. Và — như mọi lãnh đạo của Hội Đồng đều đồng ý — nó không được ứng nghiệm với sự tuân thủ tối thiểu nào đối với Luật Pháp Môi-se, mà thay vào đó qua đức tin đơn giản vào Đấng đã làm trọn Luật Pháp, với kết quả là từ nay và đến đời đời, không có sự phân biệt giữa người Do Thái và người dân ngoại, mà tất cả đều là một triều đại thánh duy nhất trong Chúa Giê-xu Christ, Chúa của chúng ta (Công Vụ Các Sứ Đồ 15:9, Rô-ma 10:12, Ga-la-ti 3:28). 5. Các Con Trai Của Đức Chúa Trời Hằng Sống (Rô-ma 9:19-26; Ô-sê 2:14-23) Đây là một bản văn có giá trị khác nữa, soi sáng phong phú cách tiếp cận của các sứ đồ đối với OTKP. Trong Rô-ma 9-11, Phao-lô đang giải quyết vụ bê bối về sự từ chối Phúc Âm rộng rãi của người Do Thái. Điểm chính của ông trong chương 9 là những lời hứa Cựu Ước của Đức Chúa Trời về sự cứu rỗi cánh chung cho “Y-sơ-ra-ên” đã không thất bại, vì “không phải mọi người thuộc về Y-sơ-ra-ên đều là Y-sơ-ra-ên” (9:6). Ông muốn nói rằng những lời hứa về Vương Quốc trong Cựu Ước không được ban cho Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc, mà cho “Y-sơ-ra-ên thuộc linh”, cho “dân tộc” gồm những người Do Thái và dân ngoại được chọn, những người, bởi ân điển tể trị của Đức Chúa Trời, sẽ trở thành tín đồ trong Đấng Christ. Đây là những bên chân thật của Giao Ước Đời Đời, và đây là phần sót lại “Y-sơ-ra-ên” chân thật mà Đức Chúa Trời liên tục nói đến trong OTKP. Khi đưa ra lập luận này, Phao-lô trích dẫn Ô-sê 2:23: “Ta sẽ gọi những kẻ chẳng phải dân Ta là ‘dân Ta’, và kẻ chẳng được yêu là ‘được yêu’. Và sẽ xảy ra rằng tại nơi đã nói với họ: ‘Các ngươi chẳng phải dân Ta’, tại đó họ sẽ được gọi là con trai của Đức Chúa Trời hằng sống.” Cách xử lý của Phao-lô đối với câu đặc biệt này khá mang tính chỉ dạy. Ông sử dụng nó để cho thẩm quyền Cựu Ước vào khẳng định của mình rằng Y-sơ-ra-ên Tân Ước của Đức Chúa Trời bao gồm không chỉ người Do Thái, mà còn cả người dân ngoại. Ở đây, “dân được yêu” mà Ô-sê nói đến là các dân ngoại; các dân ngoại, nhờ ân điển của Đức Chúa Trời, đã tìm được đường vào gia đình đời đời của Ngài. Tuy nhiên, khi chúng ta tham khảo chính Ô-sê, chúng ta thấy rằng OTKP mở rộng mà câu này là kết luận mang (hay đúng hơn dường như mang) một ý nghĩa rất khác. Ở đây, Đức Chúa Trời dường như đang ngỏ lời với Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc, Y-sơ-ra-ên tội lỗi, chính Y-sơ-ra-ên mà Ngài vừa ly dị và sẽ sớm đi vào cảnh lưu đày (Ô-sê 1:6, 9, 2:2). Hơn nữa, chính với Y-sơ-ra-ên này mà Ngài dường như hứa Vương Quốc, vốn bao gồm sự giải cứu khỏi cảnh lưu đày, một giao ước (hôn nhân) mới, một tấm lòng mới đã được thanh tẩy khỏi những sự thờ hình tượng trước đây, và bình an, thịnh vượng, và sự sống đời đời như một dân tộc được gieo đời đời trong Đất Hứa (Ô-sê 2:14-22). Đây là Y-sơ-ra-ên mà Đức Chúa Trời lập giao ước sẽ phán với: “Ngươi là dân Ta!” Đây là Y-sơ-ra-ên sẽ đáp lại: “Ngài là Đức Chúa Trời của tôi!” (Ô-sê 2:23). Chúng ta nên hiểu tất cả những điều này như thế nào? Trong Ô-sê, Đức Chúa Trời dường như đang nói với người Do Thái thuộc dân tộc, nhưng trong Rô-ma, Phao-lô nói rằng Ngài đang nói với các dân ngoại. Làm thế nào chúng ta dung hòa mâu thuẫn bề ngoài này? Chính Phao-lô vừa ban cho chúng ta câu trả lời. Một lần nữa, trong tâm trí của Đức Chúa Trời, không phải mọi “Y-sơ-ra-ên” đều là những người thuộc dòng dõi Y-sơ-ra-ên. Trong tâm trí của Đức Chúa Trời, các bên nhân loại chân thật của Giao Ước Đời Đời — “Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời” chân thật — là những tín đồ được chọn trong Chúa Giê-xu, dù là người Do Thái hay người dân ngoại (Ga-la-ti 6:16). Chính về “Y-sơ-ra-ên” này mà Đức Chúa Trời nói — dù bằng ngôn ngữ hình bóng và được định hình theo giao ước — trong OTKP lớn của Ô-sê. Vậy Đức Chúa Trời có đang nói về những người Do Thái được chọn không? Có. Nhưng Ngài cũng có đang nói về những người dân ngoại được chọn không? Có. Và đây là lý do tại sao Phao-lô không ngần ngại áp dụng Ô-sê 2:23 cho các Cơ Đốc nhân dân ngoại. Tuy nhiên, ông cũng có thể dễ dàng áp dụng nó cho chính mình, hoặc cho nhiều thầy tế lễ Do Thái gần đây đã trở nên vâng theo đức tin (Công Vụ Các Sứ Đồ 6:7, 9:1). Trước khi họ cải đạo, họ cũng là Lô-Ammi, “không phải dân của Đức Chúa Trời” (Ô-sê 1:9). Sau khi họ cải đạo, họ cũng là Ammi và Ruhama: dân của Đức Chúa Trời, và những người đã nhận được lòng thương xót (Ô-sê 2:1). Lời tiên tri của Ô-sê nói về — và với — cả người Do Thái và người dân ngoại. Vậy ở đây là một trường hợp khác nữa trong đó chúng ta thấy sứ đồ sử dụng NCH; trong đó chúng ta thấy ông giải thích OTKP theo phương diện hình bóng, giao ước, và về Hội Thánh. Trong tâm trí của Phao-lô, Đức Chúa Trời không nói trong Ô-sê về các kế hoạch của Ngài cho Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc trong một thiên hy niên tương lai. Không, Ngài đang nói về các kế hoạch của Ngài cho Hội Thánh của Con Ngài — cả người Do Thái và người dân ngoại — trong Vương Quốc gồm hai giai đoạn sẽ đến. Đây là cách ông hiểu mọi OTKP, cách ông tìm thấy Phúc Âm trong đó, và cách ông rao giảng Phúc Âm từ đó. Đức Chúa Trời kêu gọi chúng ta làm điều tương tự. 6. Bất Cứ Ai Kêu Cầu Danh Chúa (Rô-ma 10:12-13, Giô-ên 2:28-32) Tiếp tục bài luận của mình về sự không tin của Y-sơ-ra-ên, Phao-lô nay khen ngợi các anh em Do Thái của mình vì lòng sốt sắng tôn giáo của họ, nhưng trách họ vì không nhận ra rằng vị thế đúng đắn với Đức Chúa Trời không thể đến qua Luật Pháp (vì không một tội nhân nào có thể giữ Luật Pháp), mà chỉ qua Đấng Christ, Đấng, bằng đời sống công chính và sự chết chuộc tội của Ngài, đã làm trọn Luật Pháp cho mọi người sẽ tin cậy vào Ngài. Vậy, nhu cầu lớn là mọi tội nhân, dù là người Do Thái hay người dân ngoại, phải nhìn lên Đấng Christ trong đức tin, qua đó tiếp nhận sự công chính được quy cho của Ngài, và như vậy trở nên công chính trước mặt Đức Chúa Trời. Trong Rô-ma 10:12-13, Phao-lô tóm tắt lập luận này, kết thúc nó bằng một trích dẫn từ tiên tri Giô-ên: Vì không có sự phân biệt giữa người Do Thái và người Hy Lạp; vì cùng một Chúa là Chúa của mọi người, giàu có dồi dào cho mọi người kêu cầu Ngài; vì: “Bất cứ ai kêu cầu danh Chúa sẽ được cứu.” Bằng cách sử dụng một trong những OTKP khơi gợi suy nghĩ nhất của Giô-ên trong bối cảnh này, Phao-lô chỉ ra rằng ông coi lĩnh vực ứng nghiệm của nó là Thời Đại Rao Giảng và Thử Thách; thời đại mà trong đó Hội Thánh được kêu gọi rao giảng Phúc Âm cho tội nhân; thời đại mà trong đó tội nhân — cả người Do Thái và người dân ngoại — được mời tiếp nhận sự công chính và sự cứu rỗi bằng cách kêu cầu, trong đức tin, vào Đấng Christ (Rô-ma 10:14-15). Tuy nhiên, cách tiếp cận của Phao-lô lập tức đặt lời tiên tri của Giô-ên trong một khuôn khổ Phúc Âm, buộc chúng ta phải giải thích nó, không phải theo nghĩa đen, mà theo phương diện hình bóng, về Đấng Christ, và về Hội Thánh. Để hiểu điều này tốt hơn, chúng ta hãy xem xét chính lời của lời tiên tri. Nơi một người theo nghĩa đen sẽ nói rằng ở đây Đức Chúa Trời đã hứa đổ Đức Thánh Linh của Ngài trên mọi xác thịt Do Thái, Phao-lô nói rằng Ngài đã hứa đổ Ngài (Đức Thánh Linh) trên các tín đồ người Do Thái và người dân ngoại; trên các Cơ Đốc nhân ở khắp nơi (Giô-ên 2:28-29, Ga-la-ti 3:14, 1 Cô-rinh-tô 12:13). Một lần nữa, nơi một người theo nghĩa đen sẽ nói rằng bất cứ ai kêu cầu danh Đức Giê-hô-va sẽ được cứu, Phao-lô nói rằng bất cứ ai kêu cầu danh Tôi Tớ Đấng Mê-si của Đức Giê-hô-va, Chúa Giê-xu Christ, sẽ được cứu (Giô-ên 2:32). Hoặc một lần nữa, người theo nghĩa đen sẽ nói rằng “sau đó” chỉ người Do Thái mới được cứu, vì chỉ trên Núi Si-ôn theo nghĩa đen và trong Giê-ru-sa-lem theo nghĩa đen mới có một dân thoát khỏi Sự Phán Xét (Giô-ên 2:32). Tuy nhiên, Phao-lô sẽ nói rằng vào lúc đó cả người Do Thái và người dân ngoại đều sẽ được cứu, vì khi Đức Chúa Trời kêu gọi cách hiệu quả những “người sống sót” được chọn của Ngài đến với Đấng Christ, Ngài đặt họ trong các nơi trên trời, qua đó trồng họ trên Si-ôn ở trên, và làm cho họ thành công dân của Giê-ru-sa-lem ở trên, nơi họ sẽ sống an toàn với Đấng Christ cho đến khi Ngài trở lại để tự mình thi hành Sự Phán Xét (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:39, 17:31, Rô-ma 9:24, Ê-phê-sô 2:6, Hê-bơ-rơ 12:22)! Vậy thì, ở đây một lần nữa chúng ta thấy Phao-lô sử dụng NCH để giải thích một OTKP cụ thể, rồi sử dụng lời tiên tri để dạy dỗ và rao giảng Phúc Âm. Khi làm như vậy, ông một lần nữa mời chúng ta làm điều tương tự. 7. Đấng Giải Cứu Sẽ Đến Từ Si-ôn (Rô-ma 11:25-27, Ê-sai 59:15-21) Trong Rô-ma 9, Phao-lô đã giải thích sự không tin rộng rãi của Y-sơ-ra-ên theo phương diện tể trị của Đức Chúa Trời, chỉ ra rằng vào thời hiện tại này (tức là, nửa sau của thế kỷ thứ nhất) Đức Chúa Trời đã vui lòng chỉ cứu một phần sót lại nhỏ của người Do Thái. Trong chương 10, ông dùng một cách tiếp cận khác, giải thích sự không tin tương tự theo phương diện trách nhiệm cá nhân của Y-sơ-ra-ên, chỉ ra rằng dù họ đã nghe Phúc Âm, đại đa số người Do Thái vẫn ngoan cố bám vào Luật Pháp để được cứu rỗi, thay vì bám vào Đấng — theo chính Kinh Thánh của họ — làm trọn nó. Rồi, trong chương 11, ông kết thúc phần suy ngẫm của mình — kết thúc bằng một đoạn kết thực sự lớn — bằng cách cảnh báo các Cơ Đốc nhân dân ngoại chống lại sự kiêu ngạo chống Do Thái, đồng thời trang bị cho các Cơ Đốc nhân gốc Do Thái chống lại sự tuyệt vọng về số phận của những người họ hàng của họ. Như thế nào? Bằng cách vén màn một sự huyền nhiệm khác nữa. Đây là cách ông trình bày nó: Vì tôi không muốn anh em, hỡi anh em, không biết về sự huyền nhiệm này, kẻo anh em tự cho mình là khôn ngoan, rằng một sự cứng lòng một phần đã xảy ra cho Y-sơ-ra-ên cho đến khi sự trọn vẹn của các dân ngoại đã vào. Và như vậy, toàn thể Y-sơ-ra-ên sẽ được cứu. Như đã chép: “Đấng Giải Cứu sẽ đến từ Si-ôn, người sẽ loại bỏ sự không tin kính khỏi Gia-cốp. Và đây là giao ước của Ta với họ, khi Ta cất bỏ tội lỗi của họ.” —Rô-ma 11:25-27 Trong chương này — và trong phần này của nó — tư tưởng cơ bản của Phao-lô thật rõ ràng: Kế hoạch của Đức Chúa Trời để “làm đầy” Hội Thánh của Ngài bao gồm ba bước cơ bản. Thứ nhất, Ngài đưa vào một phần sót lại nhỏ của người Do Thái, một số trong họ được đặt vào chính nền tảng của Hội Thánh. Đây, như thể, là trái đầu mùa của mùa gặt Do Thái của Ngài. Thứ hai, trong suốt phần lớn của Thời Đại Rao Giảng, Ngài đưa vào một số lượng lớn các dân ngoại. Rồi, khi sự trọn vẹn của các dân ngoại đã vào, một bước thứ ba và cuối cùng xảy ra: Ngài đưa vào một số lượng lớn người Do Thái — ghép họ bằng đức tin trở lại vào cây ô-liu của Áp-ra-ham — để Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc cuối cùng đạt đến sự trọn vẹn của nó. Theo cách này, “toàn thể Y-sơ-ra-ên” — toàn bộ số người Do Thái được chọn trong mọi lịch sử Hội Thánh — sẽ được cứu (Rô-ma 11:12, 23-24). 1 Nhưng chính xác thì bước thứ ba sẽ xảy ra như thế nào? Đức Chúa Trời sẽ ghép khối lượng lớn người Do Thái sống vào cuối thời đại vào cây của Áp-ra-ham như thế nào? Ngài sẽ đưa họ vào Hội Thánh như thế nào? Phao-lô trả lời bằng cách trích dẫn Ê-sai 59:20-21: Đấng Giải Cứu sẽ đến từ Si-ôn! Điều này không thể đề cập, như một số người đã lập luận, đến sự trở lại thuộc thể (tiền thiên hy niên) của Đấng Christ từ thiên đàng, vì chính Phao-lô đã tuyên bố rõ ràng rằng giống như các cành Do Thái đã bị cắt bỏ vì sự không tin, thì Đức Chúa Trời sẽ ghép họ trở lại qua đức tin (11:20, 23). Và thật vậy, sứ đồ khá khẳng định rằng đây là cách duy nhất bất cứ ai bước vào Hội Thánh: qua đức tin vào lời về Đấng Christ (Rô-ma 10:10, 17, 1 Cô-rinh-tô 1:21). Do đó, khi Phao-lô viết rằng Đấng Giải Cứu sẽ đến từ Si-ôn, ông muốn nói rằng chính Đấng Christ — Vua Cao Cả của Thiên Đàng — sẽ xuống với Y-sơ-ra-ên trong những ngày sau rốt bởi Đức Thánh Linh, qua sự rao giảng Phúc Âm của Hội Thánh, và kêu gọi họ cách hiệu quả đến với chính Ngài, để sau khi đã đưa họ đến đức tin vào Đấng Mê-si của họ, Ngài có thể loại bỏ sự không tin kính khỏi (phần còn lại của những người được chọn) Gia-cốp và tha thứ tội lỗi cho họ. Nếu quan điểm này đúng, nó có nghĩa là Phao-lô đang sử dụng NCH để giải thích Ê-sai 59:15-21, OTKP mà từ đó ông trích dẫn. Khi quay sang nó, và đi theo sự dẫn dắt của các sứ đồ, chúng ta lập tức thấy rằng lời của tiên tri nói cách phong phú với — và về — các Cơ Đốc nhân. Vì sự sa đọa bẩm sinh của mình, con người thiếu sự công chính (59:15) và hoàn toàn không thể tự cứu mình (59:16a). Do đó, chính Đức Chúa Trời — trong Đấng Christ — phải và sẽ cung cấp sự cứu rỗi cho dân Ngài (59:16b). Như một chiến binh hùng mạnh chiến thắng, Đấng Christ sẽ đến trong sự phán xét chống lại kẻ thù của Hội Thánh, ở đây được làm hình bóng là những dân ngoại không tin sống ở những vùng đất xa xôi (59:18-19). Tuy nhiên, như một Đấng Cứu Chuộc yêu thương và thương xót, Ngài sẽ đến với Hội Thánh — ở đây được làm hình bóng là Si-ôn và Gia-cốp — mà cho họ Ngài sẽ ban sự ăn năn và sự tha thứ tội lỗi (59:20). Tất cả những điều này là kết quả của Giao Ước Mới, qua đó Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời và Lời của Đức Chúa Trời sẽ đến ngự đời đời trong dân của Đức Chúa Trời, ngay cả như chúng đã ngự trong Ê-sai, tiên tri Cựu Ước lớn về Đấng Christ và Giao Ước sẽ đến (59:21). Hai quan sát nữa là cần thiết. Thứ nhất, Phao-lô hơi rời khỏi cách diễn đạt chính xác của Ê-sai bằng cách nói rằng Đấng Cứu Chuộc sẽ đến từ Si-ôn, thay vì đến Si-ôn. Tại sao ông làm điều này? Tôi sẽ trả lời bằng cách nói rằng khi Phao-lô viết cho người Rô-ma, Đấng Christ thực sự đã đến Si-ôn, nhưng trong mọi sự khiêm nhường và thất bại bề ngoài, thay vì như chiến binh hùng mạnh chiến thắng được Ê-sai mô tả. Do đó, để nhấn mạnh tính không thể sai lầm của mục đích trong những ngày sau rốt của Đấng Christ cho dân Cựu Ước của Ngài, Phao-lô thực sự hàm ý rằng Đấng Christ sẽ đến với Si-ôn (thuộc dân tộc), nhưng chọn tuyên bố rằng Ngài sẽ đến từ Si-ôn trên trời, nơi Vua chiến thắng và toàn năng đang ngồi với mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất! Tóm lại, trong tâm trí của Phao-lô, sự huyền nhiệm Tân Ước về những (loại) sự đến khác nhau của Đấng Christ đã đòi hỏi sự thay đổi nhỏ nhưng quan trọng này. Thứ hai, trong khi NCH dẫn chúng ta giải thích lời tiên tri của Ê-sai như đang nói về Hội Thánh như một tổng thể, Phao-lô ở đây đọc nó như đang nói về một phần của Hội Thánh: Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc trong những ngày sau rốt. Chúng ta giải quyết điều này như thế nào? Câu trả lời, tôi nghĩ, gồm hai phần. Một mặt, chúng ta có thể đọc lời tiên tri của Ê-sai cách hợp lệ như có một sự ứng nghiệm kép: Đấng Giải Cứu sẽ đến với phần sót lại được chọn của người Do Thái và làm cho họ thành một phần của Hội Thánh của Đấng Christ; nhưng Ngài cũng sẽ đến với những người được chọn trong toàn thể của nó — cả người Do Thái và người dân ngoại — và làm cho họ thành Hội Thánh của Đấng Christ. Mặt khác, chính Phao-lô đã bảo chúng ta rằng ở đây ông đang cho chúng ta biết một sự huyền nhiệm, một lẽ thật chưa từng được bày tỏ trước đây về cách Đấng Christ sẽ đưa Hội Thánh đến sự trọn vẹn đã định của nàng: Ngài sẽ làm như vậy bằng cách từ thiên đàng thăm viếng vô số người Do Thái trong những ngày sau rốt, tha thứ tội lỗi cho họ, và làm cho các con trai thuộc thể của Gia-cốp thành các con trai thuộc linh của Gia-cốp; làm cho các công dân của Si-ôn ở dưới thành các công dân của Si-ôn ở trên! Và ai đủ sức cho những điều này (Rô-ma 11:33-36, 2 Cô-rinh-tô 2:16)? 8. Nay Là Ngày Cứu Rỗi (2 Cô-rinh-tô 6:1-2, Ê-sai 49:8) Phao-lô lo lắng cho Hội Thánh Cô-rinh-tô. Một số “sứ đồ giả”, “người làm việc gian dối”, và “tôi tớ của Sa-tan” đang cố gắng kéo bầy chiên khó nhọc của ông ra khỏi Con Người và Công Việc đầy đủ trọn vẹn của Đấng Christ và đặt họ trở lại dưới Luật Pháp Môi-se (2 Cô-rinh-tô 11:13-15). Với sự khẩn trương lớn, ông do đó viết: Và cùng làm việc với Ngài (Đấng Christ), chúng tôi cũng nài xin anh em đừng tiếp nhận ân điển của Đức Chúa Trời cách vô ích. Vì Ngài (Đức Chúa Trời) phán: “Vào thời thuận tiện, Ta đã lắng nghe ngươi, và vào ngày cứu rỗi, Ta đã giúp ngươi.” Kìa, nay là thời thuận tiện; kìa, nay là ngày cứu rỗi! —2 Cô-rinh-tô 6:1-2 Cảm thấy mình là chính cái miệng của Đấng Christ, Phao-lô ở đây nài nỉ với những Cơ Đốc nhân dân ngoại dễ bị ảnh hưởng này, cầu xin họ đừng chịu phép cắt bì hay cải đạo sang Do Thái giáo. Tại sao? Vì làm như vậy sẽ là “tiếp nhận ân điển của Đức Chúa Trời cách vô ích”. Nó sẽ là quay lại và tìm kiếm sự xưng công chính qua những thể chế tôn giáo “yếu đuối và nghèo nàn”, thay vì bám vào Đấng vừa mới làm trọn chúng và khiến chúng lỗi thời đời đời! Nó sẽ là sa ngã khỏi ân điển, tự cắt đứt mình khỏi Đấng Christ, và đánh mất sự cứu rỗi đời đời của họ (Ga-la-ti 5:4). Khi trình bày trường hợp của mình, Phao-lô nhờ đến sự giúp đỡ của Ê-sai 49. Chúng ta đã thảo luận về OTKP này trước đây, quan sát rằng trong các câu 1-6, chúng ta nghe tiếng của Đấng Christ, trong khi trong các câu 7-12, chúng ta nghe tiếng của Đức Chúa Trời, Đức Cha. Như vậy, trong 49:8a (câu mà Phao-lô trích dẫn), chúng ta nghe Đức Chúa Trời, Đức Cha, phán với Đấng Christ: “Vào thời thuận tiện, Ta đã trả lời ngươi, và vào ngày cứu rỗi, Ta đã giúp ngươi.” Ở đây, Đức Chúa Trời đang đảm bảo với Con nhập thể của Ngài — bên thứ hai của Giao Ước Cứu Chuộc — rằng dù (Đấng Christ) có đau khổ và nản lòng, Ngài (Đức Cha) vẫn ủng hộ chính nghĩa của người, sẽ nghe lời cầu nguyện của người, và sẽ giúp người hoàn thành công việc của mình, để qua một giao ước Mới và Đời Đời, người có thể trồng dân Ngài, một lần đủ cả, trong Đất Hứa. Cách Phao-lô giải thích và áp dụng bản văn này nổi bật mang tính về Đấng Christ và về Hội Thánh. Vì người Cô-rinh-tô là một với Đấng Christ — vì họ là Thân Thể mà Ngài là Đầu — lời tiên tri của Ê-sai được ứng nghiệm không chỉ trong Đấng Christ, mà còn trong Hội Thánh. Giống như Đức Chúa Trời đã giúp Đấng Christ trong những ngày xác thịt của Ngài, thì nay Ngài đã giúp người Cô-rinh-tô tìm thấy sự cứu rỗi qua đức tin đơn giản vào Chúa Giê-xu. Nhưng nếu họ muốn giữ và hưởng sự cứu rỗi này, họ phải hiểu: Sau khi đã hoàn thành công việc cứu chuộc của Ngài trên đất, Thầy của họ đã khai mạc “thời thuận tiện” và “Ngày Cứu Rỗi”; một giai đoạn mới và trọn vẹn của Lịch Sử Cứu Rỗi, một giai đoạn mà trong đó Đức Chúa Trời đã bày tỏ mọi yếu tố của Giao Ước Đời Đời, công cụ duy nhất của Ngài cho sự cứu rỗi đời đời. Vậy thì, thật ngu dại biết bao — và nguy hiểm biết bao — cho người Cô-rinh-tô thậm chí nghĩ đến việc quay trở lại với kế hoạch cứu rỗi (Môi-se) của ngày hôm qua, một kế hoạch đã được Đấng Christ làm trọn và khiến lỗi thời. Nay — trong Thời Đại Phúc Âm mới — là thời gian để tìm thấy sự giàu có trọn vẹn của ân huệ của Đức Chúa Trời. Nay — trong Thời Đại Rao Giảng và Thử Thách — là Ngày mà trong đó con người có thể trải nghiệm trọn vẹn sự cứu rỗi của Đức Chúa Trời. Người Cô-rinh-tô phải trân trọng Ngày mới, và không bao giờ từ bỏ Lời của Đức Chúa Trời được phán trong đó. Vậy chúng ta thấy rằng ở đây Phao-lô sử dụng NCH với hiệu quả lớn, tìm thấy trong Ê-sai 49 lẽ thật Tân Ước quý báu không chỉ về Đấng Christ, mà còn về Hội Thánh của Ngài. Cách giải thích của ông mang tính về Đấng Christ, giao ước, hình bóng, và về Hội Thánh xuyên suốt. 9. Đền Thờ Của Đức Chúa Trời Hằng Sống (2 Cô-rinh-tô 6:14-18, Ê-xê-chi-ên 37:26-28) Phao-lô còn nhiều điều hơn để nói với người Cô-rinh-tô. Để duy trì sức khỏe và sức sống thuộc linh của họ, họ không được “mang ách chung” với những người không tin, dù là người Do Thái hay người dân ngoại.
Không thể có sự hợp tác, thông công, hay hòa hợp nào giữa ánh sáng và bóng tối, Đấng Christ và Sa-tan. Tìm cách đưa điểm này về nhà, sứ đồ kết luận bằng cách đặt một câu hỏi cuối cùng, xuyên thấu, và bằng cách củng cố những nhận xét của mình bằng một chuỗi các bản văn Cựu Ước mạnh mẽ: Đền thờ của Đức Chúa Trời có sự thỏa thuận gì với các thần tượng? Vì chúng ta là đền thờ của Đức Chúa Trời hằng sống, như Đức Chúa Trời đã phán: “Ta sẽ ngự trong họ và đi giữa họ, và Ta sẽ là Đức Chúa Trời của họ và họ sẽ là dân Ta. Do đó, hãy ra khỏi giữa họ và hãy phân rẽ,” Chúa phán. “Và đừng chạm đến điều ô uế, và Ta sẽ tiếp đón các ngươi. Và Ta sẽ là Cha cho các ngươi, và các ngươi sẽ là con trai và con gái cho Ta,” Chúa Toàn Năng phán. Như một cái liếc nhìn vào cột tham chiếu chéo của Kinh Thánh nghiên cứu của bạn sẽ cho thấy, ở đây Phao-lô đã trích dẫn hoặc ám chỉ ít nhất 10 đoạn Cựu Ước khác nhau. Một số được lấy từ Luật Pháp (Xuất Ê-díp-tô Ký 6:7, 29:45, Lê-vi Ký 26:12), nhưng hầu hết từ các Tiên Tri (Ê-sai 43:6-7, 52:11, Giê-rê-mi 31:1, 33, Ê-xê-chi-ên 37:26-28, Ô-sê 1:10). Chúng ta không cần thảo luận về chúng rất dài để nhận ra hướng đi của ông: Trong suốt thời Cựu Ước, Đức Chúa Trời đã bày tỏ một mong muốn sống trong dân Ngài, và đã hứa qua các Tiên Tri rằng một ngày nào đó Ngài sẽ làm như vậy. Ngày đó đã đến. Vì Đấng Christ, dân của Đấng Christ đã trở thành Đền Thờ chân thật và đời đời duy nhất của Đức Chúa Trời Hằng Sống. Và vì Đức Chúa Trời là thánh, Đền Thờ của Ngài cũng phải thánh. Vì ý tưởng về Hội Thánh là đền thờ của Đức Chúa Trời là chủ đề trung tâm của cụm bản văn Cựu Ước này, rất có thể Ê-xê-chi-ên 37:26-28 là cốt lõi mà xung quanh đó Phao-lô đã tập hợp mọi bản văn khác. Nó viết: Và Ta sẽ đặt chúng (trong đất) và làm cho chúng gia tăng, và sẽ đặt nơi thánh của Ta ở giữa chúng đời đời. Nơi ngự của Ta cũng sẽ ở với chúng, và Ta sẽ là Đức Chúa Trời của chúng, và chúng sẽ là dân Ta. Và các dân tộc sẽ biết rằng Ta là ĐỨC GIÊ-HÔ-VA, Đấng làm nên thánh Y-sơ-ra-ên, khi nơi thánh của Ta ở giữa chúng đời đời. Vâng, người ta có thể đọc lời tiên tri này theo nghĩa đen, lập luận, như một số người tiền thiên hy niên làm, rằng nó hướng về một ngày khi Đức Chúa Trời sẽ phục hồi Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc về quê hương của nàng, và sẽ ngự giữa chúng trong một đền thờ lớn hơn và tốt hơn bất kỳ đền thờ nào chúng từng biết. Nhưng đó không phải là cách Phao-lô đọc nó. Thay vào đó, như 2 Cô-rinh-tô 6 cho thấy rõ ràng, ông xem nó như một lời tiên tri về Đấng Christ (Ê-xê-chi-ên 37:24-25) và Hội Thánh của Ngài. Đối với Phao-lô, Hội Thánh là Đền Thờ chân thật của Đức Chúa Trời hằng sống, mà mọi đền thờ trước đây chỉ là những hình bóng và bóng dáng đơn thuần. Và như Đức Chúa Trời đã phán qua Ê-xê-chi-ên, đây là nơi thánh mà Ngài sẽ sống đời đời. Không có đường quay lại. Như vậy, chuỗi ngọc trai Cựu Ước đẹp đẽ của Phao-lô một lần nữa xác nhận điều chúng ta đã thấy trong suốt thời gian qua: Ông đọc toàn bộ Cựu Ước — Luật Pháp, Các Sách, và Các Tiên Tri — theo phương diện cánh chung, về Đấng Christ, hình bóng, và về Hội Thánh. NCH là chìa khóa cho tất cả. 10. Giê-ru-sa-lem Ở Trên, Mẹ Của Tất Cả Chúng Ta (Ga-la-ti 4:26-27, Ê-sai 54:1 trở đi) Một lần nữa Phao-lô đang chiến đấu chống lại giáo lý dị giáo của những người Do Thái hóa, lần này ở Ga-la-ti. Cách khôn khéo, ông sử dụng NCH để chỉ cho người Ga-la-ti thấy rằng chính Luật Pháp Cựu Ước mà họ bị cám dỗ quay trở lại cảnh báo họ chống lại việc làm như vậy, với hình phạt là chính sự chết! Ông lập luận, đây là bài học chúng ta nên học từ cuộc đụng độ giữa hai người vợ của Áp-ra-ham (Sa-ra và A-ga) và giữa các con của họ (Y-sác và Ích-ma-ên). Những điều này “chứa đựng một ẩn dụ”; tức là, chúng mang ý nghĩa hình bóng. A-ga, một nô lệ, đã sinh ra một nô lệ qua một hành vi giao hợp tự nhiên đơn thuần. Nàng làm hình bóng cho Giao Ước Cũ, vốn, tự nó, không có quyền năng giải phóng con cái của nó khỏi sự trói buộc tự nhiên của chúng trong tội lỗi và sự phán xét. Vì lý do này, A-ga “tương ứng” với Núi Si-na-i nơi Luật Pháp đã được ban cho, và với Giê-ru-sa-lem ở dưới, nơi những người tuân theo nó hiện đang sống trong nô lệ. Mặt khác, Sa-ra là một người nữ tự do, theo Lời Hứa thiên thượng, đã siêu nhiên sinh ra một đứa con tự do. Nàng làm hình bóng cho Giao Ước Mới, một giao ước thực sự có quyền năng giải phóng con cái của nàng khỏi tội lỗi và sự phán xét, và ban cho chúng sự tự do vinh quang của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:21). Do đó, Sa-ra tương ứng với Si-ôn ở trên (nơi Đấng Christ và Giao Ước Mới đã đến từ đó), và với Giê-ru-sa-lem ở trên (thành phố trên trời bao gồm mọi người đang ngồi với Đấng Christ trong các nơi trên trời, Hê-bơ-rơ 12:22). Rõ ràng hai dòng dõi này có bản chất đối nghịch. Vậy không có gì ngạc nhiên khi có xung đột giữa chúng. Không có gì ngạc nhiên khi người Do Thái — và những người Do Thái hóa — bắt bớ các Cơ Đốc nhân, ngay cả như Ích-ma-ên đã bắt bớ Y-sác. Tuy nhiên, sự bắt bớ như vậy sẽ không thắng thế. Người nữ nô lệ và con trai của nàng sẽ không thừa hưởng các lời hứa, mà thay vào đó sẽ bị đuổi ra. Hãy để mọi người Ga-la-ti đang cân nhắc việc quay trở lại với Luật Pháp hiểu — và sợ hãi (Ga-la-ti 4:28-31)! Trong quá trình đưa ra lập luận của mình, Phao-lô trích dẫn một bản văn Cựu Ước thứ hai, một OTKP, Ê-sai 54:1. Ông viết: Nhưng Giê-ru-sa-lem ở trên là tự do, vốn là Mẹ của tất cả chúng ta. Vì đã chép: “Hãy vui mừng, hỡi người son sẻ, ngươi là kẻ không sinh đẻ! Hãy bật ra và kêu lên, ngươi là kẻ không đau đẻ! Vì con cái của người bị bỏ hoang nhiều hơn con cái của người có chồng.” Để hiểu điểm của Phao-lô, chúng ta cần biết một chút về OTKP mà câu mở đầu của nó ông trích dẫn ở đây. Nó — ít nhất trên bề mặt — là một lời hứa và khích lệ cho cư dân của Giê-ru-sa-lem trên đất; cư dân của một thành phố sắp sửa bị người Ba-by-lôn tấn công và phá hủy, ngay cả khi chính chúng bị trục xuất. Do đó, khi nói về (và với) Giê-ru-sa-lem cũ, Đức Chúa Trời hứa một Giê-ru-sa-lem mới. “Vâng, một lần các ngươi đã son sẻ về thuộc linh. Vâng, một lần các ngươi đã không chuyển dạ cách hiệu quả, để sinh ra trái thuộc linh tốt lành mà các ngươi đáng lẽ phải sinh. Nhưng một ngày tốt hơn đang đến, và cùng với nó, một Giê-ru-sa-lem tốt hơn! Trong ngày đó, các con trai của ngươi sẽ nhiều (54:1). Rồi ngươi sẽ lớn lên, mở rộng, và chiếm hữu các dân tộc (54:3). Ngươi sẽ quên đi sự xấu hổ trước đây của mình (54:4). Ngươi sẽ được cưới cho Đấng Tạo Hóa và Đấng Cứu Chuộc của ngươi (54:5-6, Giăng 3:29, Rô-ma 7:1-4, Ê-phê-sô 5:25-27, Khải Huyền 19:7, 21:9). Ngươi sẽ nhận được lòng thương xót không thay đổi của Ngài (54:8-10). Nền móng, tường thành, và tháp canh của ngươi đều sẽ được làm bằng đá quý (54:11-12, Khải Huyền 21:9-21). Các con trai và con gái của ngươi đều sẽ được ĐỨC GIÊ-HÔ-VA dạy dỗ (54:13, Giăng 6:45). Vâng, hãy vui mừng và kêu lên vì vui sướng, vì bình an, an ninh, và sự công chính đời đời sẽ sớm là của ngươi (54:13-17)!” Quan sát cách Phao-lô sử dụng lời tiên tri này giữa người Ga-la-ti, chúng ta lập tức nhận ra rằng ông không thấy nó đã được ứng nghiệm trong việc phục hồi Giê-ru-sa-lem trên đất dưới thời Si-ru. Hoàn toàn ngược lại, Giê-ru-sa-lem đó và Y-sơ-ra-ên đó — vì ở trong xác thịt và dưới Luật Pháp — vẫn còn trong sự trói buộc của tội lỗi và sự kết án, và gần như bị đuổi ra. Vậy, nó được ứng nghiệm như thế nào? Chính Phao-lô vừa bảo chúng ta: Nó được ứng nghiệm trong Giê-ru-sa-lem ở trên, trong mọi người đang ngồi với Đấng Christ trong các nơi trên trời (câu 26); nó được ứng nghiệm trong các anh em, cả người Do Thái và người dân ngoại (câu 28); nó được ứng nghiệm trong các con của lời hứa (câu 28); và nó được ứng nghiệm trong những người được sinh ra theo Đức Thánh Linh (câu 29). Tóm lại, nó được ứng nghiệm trong Hội Thánh (Ga-la-ti 4:26-31). Do đó, người Ga-la-ti nên vui mừng. Vì giống như Ê-sai thực sự đã nói với những người Do Thái hoang tàn, ông cũng đã nói với những người dân ngoại hoang tàn. Họ cũng đã son sẻ. Họ cũng đã không sinh đẻ. Họ cũng đã ở trong sự trói buộc (Ga-la-ti 4:9). Nhưng họ cũng — giống như các anh em Do Thái của họ trong Đấng Christ — đã được sinh ra từ trên qua sự rao giảng trung tín của Giê-ru-sa-lem đang ngồi ở trên — Hội Thánh. Và vì vậy, có Hội Thánh làm Mẹ của họ, họ cũng đã trở thành một phần của Cô Dâu. Từ nay, đúng như Ê-sai đã phán, họ được cưới cho Đấng Tạo Hóa và Đấng Cứu Chuộc của họ. Từ nay, họ sẽ được Ngài dạy dỗ, được Ngài bảo vệ, được Ngài trang điểm, và đời đời kết quả với Ngài. Do đó, hãy để mọi Cơ Đốc nhân — người Do Thái hay người dân ngoại — bật ra và kêu lên vì vui sướng, vì bởi lòng thương xót và ân điển của Đức Chúa Trời trong Đấng Christ, Nàng là người từng hoàn toàn hoang tàn đã trở thành Người Nữ kết quả nhất trong tất cả! 11. Một Giao Ước Mới Với Nhà Y-sơ-ra-ên (Hê-bơ-rơ 8:1-13, Giê-rê-mi 31:31-34) Dù chúng ta đã đề cập đến bản văn này hơn một lần trong hành trình của mình, những hàm ý của nó có tầm quan trọng cánh chung lớn đến mức chúng ta phải xem xét nó ở đây dài hơn. Chúng ta nhớ rằng tác giả vô danh của thư gửi cho người Hê-bơ-rơ viết phần lớn cho các Cơ Đốc nhân gốc Do Thái, những người, dưới nhiều áp lực khác nhau, đang có nguy cơ từ bỏ Đấng Christ đầy đủ trọn vẹn và trôi trở lại vào một Do Thái giáo nay đã không còn tồn tại. Trong quá trình kêu gọi họ, ông đã chứng tỏ chuyên môn của mình trong NCH bằng cách tương phản những sự không hoàn hảo của chức thầy tế lễ Lê-vi Cựu Ước với những sự hoàn hảo của chức thầy tế lễ của Đấng Christ, một chức thầy tế lễ đã được hứa trong thời Cựu Ước (Sáng Thế Ký 14:18-20, Thi Thiên 110:1 trở đi). Khi ông bắt đầu chương 8, tác giả tóm tắt lập luận của mình, tuyên bố rằng Đấng Christ là Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm chân thật, là Sinh Tế chân thật, và là người phục vụ chân thật của Đền Tạm chân thật (tức là, trên trời); và rằng những vật tương tự Cựu Ước trên đất đối với những thực tại chân thật, trên trời, và đời đời này chỉ là những “bản sao và bóng dáng” đơn thuần (8:5). Rồi ông giới thiệu điểm chính của chương: tính ưu việt của Giao Ước Mới do Đấng Christ làm trung gian, một giao ước không chỉ mang lại một chức thầy tế lễ tốt hơn, mà còn mở rộng những lời hứa tốt hơn cho các bên nhân loại của nó (8:6). Trong một nỗ lực để đóng ấn lập luận của mình giữa những người họ hàng Do Thái, ông cũng đưa ra làm chứng chính Kinh Thánh Hê-bơ-rơ, trích dẫn Giê-rê-mi 31:31-34: “Kìa, những ngày đang đến,” ĐỨC GIÊ-HÔ-VA phán, “khi Ta sẽ lập một giao ước mới với nhà Y-sơ-ra-ên và với nhà Giu-đa, không giống như giao ước Ta đã lập với tổ phụ chúng trong ngày Ta nắm tay chúng để dẫn chúng ra khỏi đất Ê-díp-tô, vì chúng đã không tiếp tục trong giao ước của Ta, và Ta đã quay lưng lại với chúng,” ĐỨC GIÊ-HÔ-VA tuyên bố. “Vì đây là giao ước Ta sẽ lập với nhà Y-sơ-ra-ên sau những ngày đó, ĐỨC GIÊ-HÔ-VA phán: Ta sẽ đặt luật pháp của Ta vào tâm trí chúng, và Ta sẽ viết chúng lên lòng chúng; và Ta sẽ là Đức Chúa Trời của chúng, và chúng sẽ là dân Ta. Và chúng sẽ không dạy mỗi người láng giềng của mình và mỗi người anh em của mình, mà nói rằng: ‘Hãy biết ĐỨC GIÊ-HÔ-VA,’ vì tất cả sẽ biết Ta, từ kẻ nhỏ nhất đến kẻ lớn nhất trong chúng. Vì Ta sẽ thương xót đối với sự gian ác của chúng, và tội lỗi của chúng Ta sẽ không nhớ nữa.” Tác giả trích dẫn OTKP nổi tiếng này chủ yếu vì ông mong muốn khán giả của mình xem xét những “lời hứa tốt hơn” của “giao ước tốt hơn” mà Giê-rê-mi đã báo trước, và nắm giữ chúng! Dưới giao ước này, Đức Chúa Trời sẽ xâm nhập vào lòng dân cánh chung của Ngài và viết luật pháp của Ngài lên chúng, như chưa từng có trước đây; Ngài sẽ là Đức Chúa Trời của chúng và chúng sẽ là dân Ngài, như chưa từng có trước đây; mọi người — không chỉ một lãnh đạo đặc biệt thỉnh thoảng — sẽ biết ĐỨC GIÊ-HÔ-VA, như chưa từng có trước đây; và — vì công việc của Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm Mới của chúng — Đức Chúa Trời sẽ tha thứ tội lỗi cho chúng và thanh tẩy lương tâm của chúng, như chưa từng có trước đây. Xét những lời hứa vinh quang như vậy, tại sao bất kỳ Cơ Đốc nhân nào — người Do Thái hay người dân ngoại — lại muốn quay trở lại đời sống dưới Luật Pháp? Nhưng người bạn trung tín của chúng vẫn chưa xong. Vâng, qua Giê-rê-mi, Đức Chúa Trời đã hứa một Giao Ước Mới và một giao ước tốt hơn. Nhưng khi hứa “một Giao Ước Mới”, Ngài cũng đã làm một điều khác: Ngài đã hứa bãi bỏ Giao Ước Cũ. Vì Giao Ước Cũ, vốn chỉ là một “bản sao và bóng dáng” của Giao Ước Mới, luôn luôn kém hơn. Nhưng nay Giao Ước Mới đã làm trọn nó, nó cũng “lỗi thời và sẵn sàng qua đi” (8:13). Do đó, các Cơ Đốc nhân (gốc Do Thái) không được quay lại, vì nay không còn gì để quay lại nữa! Vậy ở đây là lý do chính đầu tiên trong hai lý do tại sao Hê-bơ-rơ 8 có ý nghĩa cánh chung lớn như vậy. Hơn, có lẽ, bất kỳ bản văn nào khác trong toàn bộ Tân Ước, nó dạy chúng ta rằng Giao Ước Cũ, sau khi đã được làm trọn trong Giao Ước Mới, nay đã lỗi thời đời đời. Điều này hàm ý rằng từ nay không thể có — và không được có — bất kỳ sự quay trở lại nào với các thể chế Cựu Ước. Và điều này hàm ý rằng OTKP — vốn trong hầu hết các trường hợp hình dung tính vĩnh cửu của những thể chế đó — không thể được giải thích theo nghĩa đen (như các anh em tiền thiên hy niên của chúng ta thúc giục), mà phải được giải thích theo NCH. Nhưng có một lý do thứ hai — và cũng có trọng lượng ngang bằng — tại sao bản văn này quan trọng đến vậy: Nó liên kết mọi OTKP với Giao Ước Mới, và do đó với dân của Giao Ước Mới, Hội Thánh. Điểm tinh tế nhưng quan trọng này đáng được xem xét cẩn thận. Để bắt đầu, chúng ta phải thấy chính xác cách bản văn của chúng ta liên kết mọi OTKP với Giao Ước Mới. Mối liên kết xuất hiện, với sức mạnh nổi bật, trong Giê-rê-mi 30-33. Khối Kinh Thánh đó chứa đựng, tất nhiên, lời hứa về một Giao Ước Mới, đang được xem xét ở đây (31:31-34, xem 32:40). Nhưng khi chúng ta đọc nó trong toàn thể của nó, chúng ta thấy một điều khác có ý nghĩa phi thường: Nó gần như hoàn toàn dành cho những lời hứa khuấy động tâm hồn về sự giải cứu cánh chung của Y-sơ-ra-ên khỏi cảnh lưu đày và sự phục hồi về Đất Hứa. Nói cách khác, giống như một chuỗi ngọc trai quý báu, khối Kinh Thánh này ban cho chúng ta OTKP này đến OTKP khác (30:1-17, 18-22, 23-24; 31:1-6, 7-9, 10-14, 15-22, 23-30, 31-34, 35-37, 38-40; 32:36 trở đi; 33:1-8, 10-11, 12-13, 14-18, 19-22, 23-26). Xin lưu ý cẩn thận rằng Giê-rê-mi 31:31-34 — viên ngọc quý nhất trong tất cả — được đặt một cách chiến lược, giống như một mặt dây chuyền nổi bật, ở chính giữa chúng! Và còn hơn nữa. Vì ngay khi chúng ta chiêm ngưỡng chiếc vòng cổ OTKP đáng kinh ngạc này, chúng ta nhận ra rằng về tinh thần và thực chất, chúng không khác một chút nào so với các OTKP của Ê-sai, Ê-xê-chi-ên, Đa-ni-ên, Ô-sê, Mi-chê, và mọi tiên tri Cựu Ước khác. Với những lời giống như của họ, Giê-rê-mi ban những lời hứa vô cùng lớn lao và tuyệt vời cho Y-sơ-ra-ên cánh chung: sự giải cứu khỏi kẻ thù của chúng (30:1, 8), sự phán xét trên những kẻ áp bức trước đây (30:11, 16), sự quy tụ lại từ các dân tộc (31:8, 10, 32:7), sự trở về Đất Hứa (30:3, 31:8, 10, 32:36, 41), một sự lôi kéo ân điển bởi Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời (31:3), sự khóc lóc ăn năn và sự cầu khẩn (31:9), ân tứ của một tấm lòng mới (31:33-34), sự tha thứ thiên thượng (33:8, 31:34), một mối quan hệ mới với Đức Chúa Trời là Cha (31:10, 31:18-20), sự phục vụ tận tâm cho Đa-vít, Vua của chúng (30:9, 33:15), tính vĩnh cửu của triều đại của người (33:19-22), một sự phục hồi dứt khoát vận mệnh của Y-sơ-ra-ên (31:23, 33:7, 11, 26), những mùa gặt dồi dào (31:5, 12), những người chăn tin kính ban sự nghỉ ngơi cho bầy của chúng (33:12-13), việc xây dựng lại Giê-ru-sa-lem (Thành Phố của Đức Chúa Trời, 31:27-28, 31:38-40), sự vui mừng hân hoan trong bài hát và điệu nhảy (30:19, 31:4, 31:11-14, 33:11), sức khỏe và bình an đời đời (33:6), và các dân tộc xung quanh run rẩy trong kinh ngạc khi thấy mọi điều Đức Chúa Trời đã làm (33:9). Vâng, hết lần này đến lần khác các tiên tri Cựu Ước đưa ra chính những lời hứa này, những lời hứa mà Giê-rê-mi liên kết rõ ràng với sự giáng lâm của Giao Ước Mới! Sứ điệp của Đức Thánh Linh thật rõ ràng: Mọi OTKP đều được ứng nghiệm trong Đấng Christ và Giao Ước Mới. 2 Nhân tiện, chúng ta nên quan sát rằng Giê-rê-mi không trình bày những điều này như những phước hạnh tạm thời. Y-sơ-ra-ên đã được phục hồi sẽ không bao giờ ngừng là một dân tộc trước mặt Đức Chúa Trời (31:36). Dân và đất sẽ không bị nhổ lên hay lật đổ thêm nữa đời đời (31:40). Tại nơi này và trong sự hưởng thụ những phước hạnh này, giao ước của Đức Chúa Trời với Y-sơ-ra-ên sẽ được ứng nghiệm trọn vẹn (30:22, 31:1, 32:38). Ở đây chúng ta có một bức tranh — không phải về một thiên hy niên tạm thời — mà về Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời. Và một lần nữa, cả Giê-rê-mi và Tân Ước đều bảo chúng ta rằng vương quốc đời đời này sẽ xuất hiện trong những ngày khi Đức Chúa Trời lập một Giao Ước Mới và Đời Đời “với nhà Y-sơ-ra-ên và với nhà Giu-đa” (31:31-34, 32:40, Hê-bơ-rơ 13:20). Vậy thì, trong Giê-rê-mi 30-33, chúng ta khám phá ra một mối liên kết không thể phá vỡ giữa Vương Quốc và Giao Ước Mới. Sứ điệp của chiếc vòng cổ OTKP đáng kinh ngạc này — được truyền đạt, như thể, giữa các dòng — là Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời là ân tứ và sự tạo dựng của Giao Ước Mới và Đời Đời sẽ đến, đúng như Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài đã dạy chúng ta. Tất cả những điều này đưa chúng ta trở lại Hê-bơ-rơ 8, vốn, bằng cách trích dẫn từ Giê-rê-mi 30-33, không chỉ vén màn mối liên kết không thể phá vỡ giữa OTKP và Giao Ước Mới, mà còn giúp chúng ta thấy rằng mọi OTKP đều được ứng nghiệm giữa dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời, Hội Thánh. Chính xác thì nó làm điều này như thế nào? Để tìm ra, chúng ta phải tự hỏi: “Tác giả đang viết cho ai?” Câu trả lời là hiển nhiên: Ông đang viết cho các Cơ Đốc nhân thế kỷ thứ nhất; cho các bên nhân loại của Giao Ước Mới trong Đấng Christ; cho các thành viên của Thân Thể Ngài, Hội Thánh. Vâng, rất có khả năng, hầu hết trong số họ là người Do Thái thuộc dân tộc, dù chúng ta không thể loại trừ khả năng một số trong họ — đặc biệt là những người trước đây có liên quan đến Do Thái giáo — là người dân ngoại. Nhưng đối với tác giả của thư tín, nền tảng dân tộc của khán giả của ông có tầm quan trọng tương đối ít. Mối quan tâm thực sự của ông là một số người Cơ Đốc đang cân nhắc nghiêm túc việc quay trở lại Do Thái giáo. Bây giờ, khi ngỏ lời với những Cơ Đốc nhân này, tác giả trích dẫn Giê-rê-mi 31:31-34, và rõ ràng làm như vậy trên giả định rằng Giê-rê-mi đang nói về họ; về dân của Giao Ước Mới; về Hội Thánh. Điều này hàm ý rằng Giê-rê-mi 31:31-34 — và mọi lời tiên tri OTKP trong vùng lân cận trực tiếp của nó — được ứng nghiệm trong Hội Thánh. Hơn nữa, nó cũng hàm ý rằng hàng chục OTKP khác trong bộ tiên tri phải cũng được ứng nghiệm trong Hội Thánh, vì như chúng ta vừa thấy, chúng mang một sự giống nhau gia đình thuyết phục với các lời tiên tri của Giê-rê-mi. Như vậy, bằng cách áp dụng Giê-rê-mi 31:31-34 cho Hội Thánh Cơ Đốc trong thời của ông, tác giả thư Hê-bơ-rơ gợi ý mạnh mẽ — và giả định rõ ràng — rằng mọi OTKP đều được ứng nghiệm dưới Giao Ước Mới giữa dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời, Hội Thánh. Phản đối kết luận có trọng lượng này, một số người có thể hỏi: “Nhưng khi Giê-rê-mi nói rằng Đức Chúa Trời sẽ thực hiện một Giao Ước Mới với nhà Y-sơ-ra-ên và nhà Giu-đa, chẳng phải ông đang nói về người Do Thái thuộc dân tộc sao?” Như chúng ta đã thấy, Tân Ước trả lời một cách dứt khoát: Không, ông không nói vậy. Ông đang nói về những người là người Do Thái ở bề trong; về những người mà sự khen ngợi (tiếng Hê-bơ-rơ, judah) của họ không đến từ con người, mà từ Đức Chúa Trời (Rô-ma 2:29); về những người là con trai của Áp-ra-ham bởi đức tin trong Đấng Christ (Rô-ma 4:16); về các con (được chọn) của lời hứa (Rô-ma 9:6-8); về phép cắt bì chân thật, những người thờ phượng Đức Chúa Trời trong Đức Thánh Linh, và không đặt sự tin cậy vào xác thịt (Phi-líp 3:3, Cô-lô-se 2:11); về những người “giữ vững” Đấng Christ cho đến cuối cùng, và như vậy “thắng được Đức Chúa Trời” để thừa hưởng sự sống đời đời (Sáng Thế Ký 32:28, Hê-bơ-rơ 3:14, 4:14, 6:18, 10:23, Khải Huyền 3:21). Vâng, một số trong những tín đồ này là người Do Thái theo xác thịt, trong khi những người khác là người dân ngoại theo xác thịt. Nhưng trước mặt Đức Chúa Trời, dòng dõi thuộc thể của họ không có giá trị gì. Điều có giá trị là một sự tạo dựng thuộc linh mới dẫn đến đức tin trong Đấng Christ (Ga-la-ti 6:14-16). Những “người tạo vật mới trong Đấng Christ” này (2 Cô-rinh-tô 5:17) là Y-sơ-ra-ên cánh chung của Đức Chúa Trời, Giu-đa cánh chung của Đức Chúa Trời, và dòng giống, dân tộc, và dân cánh chung của Đức Chúa Trời (1 Phi-e-rơ 2:10). Chính về những người này, và chỉ những người này mà thôi, Giê-rê-mi và các tiên tri khác đã viết trong OTKP. 3, 4 Vậy chúng ta kết luận rằng Hê-bơ-rơ 8 thực sự là một bản văn Tân Ước có tầm quan trọng cánh chung rộng lớn, vì nó tuyên bố tính lỗi thời đời đời của mọi thể chế Cựu Ước, loại trừ chủ nghĩa chữ nghĩa tiên tri, và đứng như một lời mời mở cho các Cơ Đốc nhân ở khắp nơi, rằng họ có thể — và nên — sử dụng NCH để thấy đời sống của dân Giao Ước Mới của Đấng Christ, Hội Thánh, được hứa hẹn và mô tả trong mọi OTKP. 12. Trời Mới và Đất Mới (2 Phi-e-rơ 3:13, Ê-sai 65:17, 66:22) Bản văn cuối cùng của chúng ta xuất hiện trong một phần của Kinh Thánh Tân Ước bàn về Sự Hoàn Tất (2 Phi-e-rơ 3:1-13). Chúa đã trì hoãn trong nhiều năm, những người hoài nghi ngu dốt đang chế nhạo lời hứa về sự trở lại của Ngài, các tín đồ đang có những nghi ngờ, và Phi-e-rơ háo hức củng cố đức tin và sự kiên trì của họ. Sau khi nhắc nhở họ rằng Đức Chúa Trời thực sự đã can thiệp siêu nhiên vào lịch sử trong nhiều dịp khác nhau, và sau khi giải thích rằng Đức Chúa Trời có những lý do khôn ngoan cho sự trì hoãn bề ngoài của Sự Giáng Lâm Lần Thứ Hai của Đấng Christ, Phi-e-rơ đưa ra một mô tả trang trọng về ngọn lửa vũ trụ sẽ bao trùm tội nhân vào Ngày của Chúa Giê-xu Christ. Rồi, để khích lệ các anh em đang run rẩy của mình, ông kết luận bằng cách nói: “Nhưng theo lời hứa của Ngài, chúng ta đang trông đợi trời mới và đất mới, trong đó sự công chính ngự trị” (2 Phi-e-rơ 3:13). Khi nói như vậy về Thế Giới Sẽ Đến, Phi-e-rơ đang đề cập đến một OTKP, Ê-sai 65:17-25 (xem thêm Ê-sai 66:18-24). Trước khi xem xét nó, trước hết chúng ta phải tự hỏi: Chính xác thì sứ đồ đã nghĩ gì trong tâm trí khi ông nói rằng các Cơ Đốc nhân trông đợi một thế giới mới “trong đó sự công chính ngự trị?” Dấu vết đầu tiên của chúng ta được tìm thấy trong các câu ngay trước câu này. Từ chúng, chúng ta học được rằng Thế Giới Sẽ Đến sẽ là một sự thay thế: Nó sẽ thay thế một thế giới cũ — theo cách tương tự như thế giới trong thời Nô-ê — đã hoàn toàn được thanh tẩy khỏi điều ác. Không chỉ ngọn lửa phán xét thiên thượng sẽ bao trùm những người không tin kính trong sự hủy diệt (3:7), mà chúng cũng sẽ thiêu đốt “trái đất và các công việc của nó” (3:10). Nói cách khác, trong ngọn lửa cuối cùng, mọi điều ác sẽ bị thanh tẩy — mọi dấu vết của tội lỗi con người và mọi dấu vết của lời rủa sả của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 21:1-4, 22:3). Như đã đề cập trước đây, điều này nhắc nhở chúng ta về lời của Đấng Christ, Đấng đã phán rằng khi Ngài trở lại, Ngài sẽ loại bỏ “mọi điều gây vấp phạm”, để sau đó những người công chính sẽ chiếu sáng như mặt trời trong Vương Quốc của Đức Cha (Ma-thi-ơ 13:41-43). Nó cũng nhắc nhở chúng ta về lời của Phao-lô, người đã dạy rằng khi Đấng Christ trở lại, mọi kẻ thù còn lại của Lãnh Địa Tối Tăm — bao gồm cả chính sự chết — sẽ bị đặt dưới chân, và mọi sự tạo dựng sẽ được giải phóng khỏi sự trói buộc của nó trong sự hư nát vào sự tự do của vinh quang của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:18-25, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 50-55). Vì Phi-e-rơ hiểu và đồng ý với mọi Kinh Thánh này, chắc chắn rằng trong tâm trí của ông, “trời mới và đất mới” mà các tín đồ chờ đợi là một thế giới hoàn toàn công chính; một thế giới trong đó những người hoàn toàn công chính sẽ sống với Đức Chúa Trời trong sự ứng nghiệm và niềm vui trọn vẹn. Tuy nhiên, khi chúng ta đọc kỹ bản văn Cựu Ước mà ông trích dẫn (Ê-sai 65:17-25), chúng ta thấy rằng trong khi thế giới nó mô tả thực sự rất tốt — và chắc chắn tốt hơn nhiều so với thế giới chúng ta biết ngày nay — nó không hoàn hảo, vì ở đây cả người già và người trẻ vẫn sẽ chết (65:21). Vấp ngã trước điều này, một số nhà giải kinh Cơ Đốc lập luận rằng Ê-sai hẳn đã đang nói về thế giới thiên hy niên, một thế giới tốt hơn thế giới của chúng ta, nhưng vẫn chưa đạt đến sự hoàn hảo chờ đợi dân của Đức Chúa Trời trong trời mới và đất mới. Tuy nhiên, giải pháp này có vấn đề. Chính Ê-sai không nói gì về một thời đại một ngàn năm, và ông thậm chí không gợi ý ý tưởng rằng thế giới ông mô tả sẽ là tạm thời. Ngược lại, ông trình bày nó rõ ràng như là thời kỳ cuối cùng, trạng thái cuối cùng, Thế Giới Sẽ Đến đời đời (65:18, 19). Trong khi đó, Phi-e-rơ, người trong không một bài giảng hay thư tín nào của mình từng hé lộ một lời về một thiên hy niên, rõ ràng tin rằng thế giới hoàn hảo mà chúng ta, các Cơ Đốc nhân, dự đoán thực sự là chính thế giới mà Ê-sai đã nói đến. Chúng ta giải quyết mâu thuẫn bề ngoài này như thế nào? Thế Giới Sẽ Đến sẽ hoàn hảo, hay sẽ có bệnh tật và sự chết trong đó? Như tôi đã lập luận trước đây, giải pháp chắc chắn không phải là nhập một thiên hy niên vào Ê-sai, mà thay vào đó là đọc lời tiên tri của Ê-sai như một sự mặc khải “được định hình theo giao ước” về thế giới hoàn hảo mà Đấng Christ và các sứ đồ và tiên tri thánh của Ngài đã hứa cho mọi người được thấy là trung tín khi Chúa trở lại. Theo quan điểm này, Đức Thánh Linh đã vui lòng mô tả trời mới và đất mới cho Ê-sai (và các anh em Do Thái của ông) dưới những hình ảnh quen thuộc Cựu Ước về phước hạnh thiên thượng, những hình ảnh bắt nguồn trong Luật Pháp Môi-se. Như vậy, trong lời tiên tri của Ê-sai, lời hứa là — trong số nhiều điều khác — về tuổi thọ lớn (65:20). Nhưng trong Tân Ước, cuối cùng chúng ta thấy phước hạnh tuổi thọ Cựu Ước làm hình bóng cho điều gì: Sự Sống Đời Đời, cùng một Sự Sống Đời Đời được ban cho nhân loại trong Ê-đen, đã bị đánh mất trong Sự Sa Ngã, đã được Đấng Christ giành lại, và sẽ được thừa hưởng trọn vẹn khi Ngài trở lại, khi chính Ngài sẽ tạo dựng trời mới và đất mới trong đó sự công chính hoàn hảo ngự trị (Giăng 1:29, Ê-phê-sô 1:10, Phi-líp 3:21). Nói về Ê-sai 65:17-25 như một tổng thể, nhà chú giải Derek Kinder nói rất hay: (Ở đây) điều mới được mô tả hoàn toàn theo thuật ngữ của điều cũ, chỉ không có những nỗi buồn cũ; không có nỗ lực nào (như trong Tân Ước) để mô tả bất kỳ loại sự mới mẻ nào khác … Mọi điều được diễn đạt cách tự do, cục bộ, và bằng hình ảnh, để thắp lên hy vọng thay vì nuôi dưỡng sự tò mò. 5 Tóm lại, trong bản văn trang trọng và oai nghiêm này, Phi-e-rơ, dưới sự linh cảm của Đức Thánh Linh, đã cung cấp cho dân giao ước mới của Đức Chúa Trời “lẽ thật thật” về Ngày của Chúa và Thế Giới Sẽ Đến. Hơn nữa, bằng cách xác định lẽ thật này là sự ứng nghiệm của các OTKP cụ thể, ông dạy chúng ta cách giải thích những lời tiên tri đó và mọi OTKP. Tất cả những gì cần thiết là nhớ rằng Cựu Ước là Tân Ước được che giấu. Sau đó, NCH sẽ làm phần còn lại. Kết Luận Trong chương này, chúng ta đã xem các sứ đồ thực hành điều họ đã rao giảng; chúng ta đã quan sát họ sử dụng các nguyên tắc của NCH để mở ra nhiều OTKP khác nhau; và do đó chúng ta đã liên tục thấy họ coi Vương Quốc thuộc linh gồm hai giai đoạn do Đấng Christ giới thiệu dưới Giao Ước Mới là lĩnh vực ứng nghiệm chân thật của mọi OTKP. Xét tất cả những điều này, chắc chắn có vẻ như Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài — cả bằng giới luật và gương mẫu — đã ban cho chúng ta mọi công cụ giải kinh chúng ta cần để hiểu OTKP. Vậy chúng ta hãy tôn vinh món quà lớn của họ bằng cách dạn dĩ tiến thêm một bước nữa. Chúng ta hãy một lần nữa mạo hiểm vào những bụi rậm “huyền nhiệm” của OTKP, lần này để vật lộn với một số bản văn không được trình bày trong Tân Ước; những bản văn đã trở thành những thành trì truyền thống của tư duy tiền thiên hy niên; những bản văn là những trung tâm tranh cãi sôi sục trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng. Tôi nên cảnh báo trước cho bạn ở đây: Một số trong chúng khá thách thức. Nhưng nhờ Đấng Christ, Tân Ước Giáo Huấn, và NCH, vòng chìa khóa của chúng ta nay đã đầy, để chúng ta sẵn sàng, sẵn lòng, và hoàn toàn có khả năng bước vào!
Chương 15 Các Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước Được Xem Xét: Thi Thiên, Ê-sai, Giê-rê-mi Mục tiêu trong Phần 3 của hành trình của chúng ta là trở thành những thầy thông giáo Tân Ước được chỉ dạy kỹ lưỡng về Vương Quốc đến mức chúng ta giống như những người chủ nhà, có thể lấy ra từ kho báu của mình những điều cũ và mới; có thể hiểu, dạy dỗ, và rao giảng Vương Quốc của Đức Chúa Trời, không chỉ từ Tân Ước, mà còn từ OTKP nữa. Để đạt được mục đích đó, chúng ta đã xem xét cẩn thận sự mặc khải Cựu Ước về Vương Quốc; chúng ta đã gặt hái từ Tân Ước những nguyên tắc đúng đắn để giải thích OTKP; và chúng ta đã xem các sứ đồ áp dụng những nguyên tắc đó vào một tá bản văn Cựu Ước. Hy vọng rằng, hành trình của chúng ta vào những chiều sâu của rừng OTKP đã không khiến bạn cảm thấy lạc lối, mà háo hức bước vào sâu hơn nữa. Trong vài chương tiếp theo, chúng ta sẽ làm chính điều đó. Ở đây chúng ta sẽ xem xét một mẫu lớn các OTKP được rút ra từ mỗi ba thời đại lớn trong lịch sử của Y-sơ-ra-ên: trước lưu đày, lưu đày, và sau lưu đày. Và ở đây, với những Chìa Khóa Chính trong tay, chúng ta sẽ áp dụng NCH trong một nỗ lực mở ra ý nghĩa thật của chúng. Xin lưu ý rằng tôi đã cố ý chọn những OTKP yêu thích của người tiền thiên hy niên, những lời tiên tri mà các anh em tiền thiên hy niên của chúng ta thường và nhiệt tình trích dẫn để bảo vệ lập trường của họ. Ngoài ra, tôi đã cố ý chọn một số OTKP khó nhất, những bản văn Kinh Thánh khiến những người vô thiên hy niên phải rụt rè vì chúng dường như chống lại phép giải kinh “thuộc linh hóa” mà những người tiền thiên hy niên phản đối mạnh mẽ. Việc tôi có thành công trong việc giải thích chúng một cách thỏa đáng hay không là tùy bạn quyết định. Nhưng một điều chắc chắn: Chúng ta sẽ không bao giờ đạt được một sự đồng tâm trên cánh chung học bằng cách lảng tránh những cuộc gặp gỡ khó chịu với những bản văn khó nhất và những lập luận tốt nhất của đối thủ! Trước khi bắt đầu, hãy để tôi nói thêm một hay hai lời về cách tiếp cận của mình trong những trang sắp tới. Theo quy tắc, tôi đã không sao chép lại các đoạn đang được xem xét, nhiều đoạn trong số đó quá dài để đưa vào. Ngoài ra, tôi đã cố gắng không đi vào quá nhiều chi tiết giải kinh. Thay vào đó, mục tiêu của tôi là sử dụng NCH để đưa ra một cái nhìn tổng quan ngắn gọn nhưng đáng kể về ý nghĩa cơ bản của mỗi lời tiên tri. Những người quan tâm đến việc khám phá một đoạn cho trước sâu hơn có thể tham khảo các sách chú giải mà tôi giới thiệu trong các ghi chú cuối. Cuối cùng, bất cứ nơi nào thích hợp, tôi đã tham gia ngắn gọn vào các lập luận và cách giải thích tiền thiên hy niên liên quan đến bản văn đang được xem xét. Và bây giờ, với Kinh Thánh lại trong tay, chúng ta hãy bắt đầu! 1. Vương Quyền Của Đấng Được Xức Dầu Của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA (Thi Thiên 2) Đây là thi thiên đầu tiên trong một số thi thiên hoàng gia hay về Đấng Mê-si (Thi Thiên 2, 18, 20, 45, 72, 89, 110). Theo quy tắc, chúng có một sự đề cập trực tiếp đến một vua trên đất, pha trộn một cách tinh tế với những sự đề cập cánh chung đến Vua Đấng Mê-si sẽ đến. Trường hợp như vậy ở đây. Thi Thiên 2 có một sự ứng nghiệm Cựu Ước, có lẽ trong con người của Vua Đa-vít, nhưng cũng, như Tân Ước làm rõ, một sự ứng nghiệm phong phú hơn nhiều trong Đấng Christ (Công Vụ Các Sứ Đồ 4:25-27, 13:33, Hê-bơ-rơ 1:5, 5:5, Khải Huyền 12:5). Ở đây, tôi sẽ tập trung độc quyền vào ý nghĩa về Đấng Mê-si. Các Dân Tộc Nổi Giận (1-3) Các câu 1-3 nói về cơn giận của các dân tộc nổi loạn vô ích chống lại Đức Chúa Trời và Đấng Được Xức Dầu của Ngài. Theo Tân Ước, nó lần đầu tiên được hướng, với kết quả gây chết người nhưng cứu chuộc, chống lại Chúa Giê-xu ở Na-xa-rét, Đấng đã bị cả người Do Thái và người dân ngoại từ chối (Công Vụ Các Sứ Đồ 4:25-26). Tuy nhiên, Tân Ước cũng liên tục cảnh báo rằng dù thành công truyền giáo được đảm bảo, các dân tộc cũng sẽ nổi giận chống lại các tín đồ trong Chúa Giê-xu, những người cũng là những người được xức dầu của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA, đã được ban Đức Thánh Linh cho sự phục vụ Vương Quốc trong suốt thời đại Hội Thánh (Ma-thi-ơ
10:24-25, Giăng 15:20, 1 Giăng 2:20, 27, Khải Huyền 12:13, 17). Các câu 1-3 cũng sẽ được ứng nghiệm trong Trận Chiến Cuối Cùng, khi cơn giận của các dân tộc, được thúc đẩy bởi cơn giận của Sa-tan, bùng nổ một lần cuối cùng chống lại Hội Thánh, vốn sẽ bước theo dấu chân của Thầy mình, cả trong sự chết và sự sống phục sinh đời đời (Khải Huyền 11:7-13). ĐỨC GIÊ-HÔ-VA Đáp Lại (4-6) Các câu 4-6 ban đáp án của Đức Chúa Trời cho sự từ chối Đấng Mê-si của Ngài. Ngài chế nhạo các dân tộc vì những nỗ lực vô ích của chúng để cản trở ý muốn tể trị của Ngài. Nhưng, trong sự tôn cao của Đấng Christ và sự rao giảng Phúc Âm toàn cầu tiếp theo, Ngài cũng phán với chúng trong cơn thạnh nộ của Ngài. Lời diễn giải của tôi như sau: “Dù các ngươi đã đóng đinh Con Ta (và như vậy đã làm trọn kế hoạch cứu chuộc của Ta), Ta đã lập người làm Vua của Vũ Trụ bên hữu Ta; Ta đã đặt người trên Si-ôn ở trên, trên núi thánh trên trời của Ta, từ đó người sẽ trở lại để phán xét thế gian trong sự công chính và biến mọi kẻ phản loạn không ăn năn thành địa ngục. Bây giờ các ngươi đã được cảnh báo; hy vọng các ngươi sẽ sợ hãi, ăn năn, và tin” (Ma-thi-ơ 23:33, Công Vụ Các Sứ Đồ 17:31, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10, Hê-bơ-rơ 12:22, Khải Huyền 12:5, 14:7). Cơ Nghiệp Của Đức Con (7-9) Trong các câu 7-9, chúng ta nghe tiếng của Đức Con, chia sẻ với chúng ta lời của Đức Cha, được phán với người ngay sau khi người được tôn cao lên bên hữu Đức Chúa Trời. Một lời diễn giải Giao Ước Mới sẽ như sau: “Vì sự vâng phục của Con cho đến chết — vì Con đã trung tín làm trọn phần của Con trong Giao Ước Cứu Chuộc đời đời — ngày nay, trong sự tôn cao của Con, Ta đã sinh ra Con, Con Người-Thiên Thượng, làm Con Thiên-Nhân đời đời của Ta; Đấng sẽ thừa hưởng mọi sự giàu có của Ta và cai trị trên mọi sự tạo dựng đã được cứu chuộc của Ta; làm Đấng sẽ phục vụ như Đầu trên mọi sự đã được cứu chuộc trong các chức vụ đời đời của Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua. Do đó, hãy cứ cầu xin, và để ứng nghiệm phần của Ta trong Giao Ước Cứu Chuộc, Ta sẽ ban các dân tộc đang nổi giận và phản loạn làm cơ nghiệp của Con. Những người mà Con đã chết thay cho, Ta sẽ kéo đến với Con, để chúng có thể trở thành những thần dân háo hức của Vương Quốc của Con, và cũng là những con yêu dấu của chính Ta. Những người tiếp tục trong tội lỗi, Ta sẽ ban cho Con để phán xét, đặc biệt vào cuối cùng, khi Con trở lại trong quyền năng và vinh quang để trừng phạt kẻ ác bằng một cây gậy sắt, và đập tan chúng như một bình đất” (Giăng 6:44, Công Vụ Các Sứ Đồ 13:33, Ê-phê-sô 1:10, Phi-líp 2:1-11, Cô-lô-se 1:13, Hê-bơ-rơ 1:5, 5:5, Khải Huyền 2:26-27, 12:5, 19:15). Con Đường Khôn Ngoan (10-12)! Trong các câu 10-12, chúng ta nghe tiếng của Đa-vít — và tiếng của Đức Thánh Linh — đưa ra một lời cảnh báo cuối cùng. “Hỡi các vua, các quan xét, và các tội nhân ở khắp nơi, xét mọi điều Đức Chúa Trời đã làm trong Đấng Christ, đã đến lúc cao để thực hành một số sự phân biệt. Hãy hiểu rằng hôm nay là một Ngày Cứu Rỗi; rằng chừng nào Đấng Christ còn vui lòng trì hoãn trên trời, các ngươi vẫn có thể ẩn náu trong Ngài. Nhưng đừng trì hoãn cách gian ác, vì cơn thạnh nộ của Ngài có thể đột nhiên bùng lên chống lại các ngươi, hoặc Ngài có thể đột nhiên trở lại để phán xét cuối cùng. Do đó, hãy kính sợ Đức Chúa Trời, ăn năn, và đến với Đấng Christ ngay bây giờ. Các ngươi sẽ được phước biết bao nếu các ngươi làm vậy (Lu-ca 4:16-20, Công Vụ Các Sứ Đồ 2:37-40, 2 Cô-rinh-tô 6:2)!” Thi Thiên 2:6-9 có nói về một vương quyền một ngàn năm trên đất của Đấng Christ xuất phát từ Si-ôn trên đất, như C. I. Scofield khẳng định không? 1 Các đoạn Tân Ước được trích dẫn ở trên — và thật vậy toàn bộ thực chất của cánh chung học Tân Ước — trả lời bằng một tiếng “Không!” vang dội. 2. Một Vua Lý Tưởng Cho Một Vương Quốc Lý Tưởng (Thi Thiên 72) Đây là một thi thiên hoàng gia khác, thường được trích dẫn như một thành trì của lẽ thật tiền thiên hy niên. John Walvoord viết: “Thi Thiên 72 là một bức tranh hoàn chỉnh một cách bất thường về vương quyền thiên hy niên của Đấng Christ … Thi thiên như một tổng thể mô tả sự bình an và công chính và sự cai trị phổ quát của Vua mà về Ngài đã được tiên đoán: ‘Vâng, mọi vua sẽ quỳ xuống trước Ngài, mọi dân tộc sẽ phục vụ Ngài.’” 2 Tương tự, Wayne Grudem tuyên bố: “(Thi thiên này) nói về một thời đại rất khác với thời đại hiện tại, nhưng chưa đạt đến trạng thái đời đời trong đó không còn tội lỗi hay đau khổ nữa.” 3 Nói cách khác, nó nói về Thiên Hy Niên. Tuy nhiên, một cái nhìn kỹ lưỡng vào chính thi thiên cho thấy một câu chuyện khác. Để bắt đầu, không hề rõ ràng rằng đây là một OTKP. Theo AV và NIV, Walvoord và Grudem đọc nó (hay các phần của nó) như những lời tiên đoán nối tiếp về Đấng Mê-si và vương quốc thiên hy niên của Ngài; họ đọc nó như OTKP thẳng thắn. Tuy nhiên, trong mọi bản dịch, câu 1 rõ ràng đánh dấu nó như một lời cầu nguyện. Và thật vậy, một số bản dịch, như NASB và ESV, dịch phần lớn hay toàn bộ nó như một lời cầu nguyện; như một loạt những lời thỉnh cầu, có lẽ được viết bởi vua Đa-vít (câu 20), xin Đức Chúa Trời ban phước không chỉ cho con trai ông là Sa-lô-môn, mà còn cho toàn bộ dòng dõi hoàng gia, theo cách mà chúng có thể làm trọn mục đích thiên thượng cho dân tộc được chọn. Tóm lại, đây rất có thể là một lời cầu nguyện phụng vụ, được thiết kế cho lễ đăng quang của bất kỳ con trai hoàng gia nào của Đa-vít, diễn đạt quan niệm lý tưởng của Đa-vít về tính cách, sự nghiệp, và tác động toàn cầu của (các) vua của Y-sơ-ra-ên, và xin Đức Chúa Trời mang tất cả đến sự ứng nghiệm. Một vương quyền như vậy sẽ trông như thế nào? Khi quay sang chính thi thiên, chúng ta học được rằng nó sẽ được đánh dấu bởi công lý (các câu 2, 4), sự thịnh vượng (các câu 3, 16), một sự kính sợ Đức Chúa Trời lành mạnh (câu 5), sự công chính (câu 7), bình an rộng rãi (câu 7), sự thống trị toàn cầu của (các) vua của Y-sơ-ra-ên (các câu 8-11), sự quan tâm đặc biệt của người cho người nghèo và người yếu đuối (các câu 12-13), sự báo thù chắc chắn của người chống lại những kẻ áp bức chúng (câu 14), lời cầu nguyện cho vua (câu 15), những lời chúc phước được kêu cầu trên vua (câu 15), danh tiếng đời đời của vua (câu 17), và sự tôn thờ vui mừng phổ quát đối với vua (câu 17). Đáng chú ý, Đa-vít kết luận lời cầu nguyện của mình bằng cách thúc giục dân của Đức Chúa Trời chúc tụng ĐỨC GIÊ-HÔ-VA, Đấng duy nhất làm những điều kỳ diệu; Đấng hoàn toàn có khả năng ban cho Y-sơ-ra-ên và thế gian một vị vua như vậy; và Đấng, qua người, hoàn toàn có thể làm đầy cả trái đất bằng vinh quang của Ngài (các câu 18-19)! Vậy thì, đây có phải là một OTKP, như Walvoord tuyên bố không? Tôi sẽ nói không. Nhưng nó có ban cho chúng ta một cái nhìn thoáng qua “huyền nhiệm” về Đấng Mê-si và Vương Quốc mà Ngài sẽ mở ra không? Nó có báo trước rằng vua lý tưởng của Đa-vít thực sự sẽ bước vào lịch sử và làm trọn số phận của Y-sơ-ra-ên không? Chắc chắn có! Vì Chúa Giê-xu Christ là vua lý tưởng của Y-sơ-ra-ên, và cũng là của Đức Chúa Trời. Hơn nữa, trong một hay cả hai giai đoạn của Vương Quốc của Ngài, Ngài sẽ mang đến sự ứng nghiệm trọn vẹn mọi khía cạnh của thi thiên này. Chẳng hạn, ngay cả bây giờ Ngài bảo vệ chính nghĩa của người nghèo (câu 4, Ma-thi-ơ 5:3, Mác 14:6, Lu-ca 14:18, 1 Cô-rinh-tô 1:26-30). Ngay cả bây giờ Ngài ban sự giải cứu cho những người bị áp bức và thiếu thốn (các câu 4, 12, Ê-phê-sô 2:1-10, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10, Tít 3:3 trở đi). Ngay cả bây giờ Ngài là cho dân đang khát của Ngài như những cơn mưa tưới đất (câu 6, Công Vụ Các Sứ Đồ 3:19, 1 Cô-rinh-tô 12:13, Phi-líp 1:19). Ngay cả bây giờ, qua sự rao giảng trung tín Phúc Âm, sự thống trị xa rộng của Ngài đang lan rộng từ biển này sang biển kia, và đến tận cùng trái đất (câu 8, Ma-thi-ơ 13:33, Công Vụ Các Sứ Đồ 1:8, Cô-lô-se 1:23). Thi thiên cũng dự đoán Sự Hoàn Tất, và giai đoạn thứ hai, đời đời của Vương Quốc. Vì khi Ngài trở lại, sự thống trị của Vua Cao Cả sẽ trở nên tuyệt đối: Kẻ thù của Ngài sẽ liếm bụi đất (câu 9, Lu-ca 19:27), mọi vua sẽ quỳ xuống trước Ngài (câu 11, Phi-líp 2:10), và Ngài sẽ giày đạp mọi kẻ áp bức còn lại, bao gồm cả chính sự chết (các câu 4, 14, Rô-ma 16:20, 1 Cô-rinh-tô 15:25). Rồi, trong Vương Quốc đã hoàn tất mà chính Ngài đã mở ra, các núi sẽ mang lại sự thịnh vượng trọn vẹn (câu 3, Hê-bơ-rơ 12:18 trở đi, Khải Huyền 21:10), dân sẽ nở hoa trọn vẹn như cỏ của đồng ruộng (câu 16, Khải Huyền 22:2), các thánh đồ sẽ ca ngợi danh Ngài đời đời (câu 17, Hê-bơ-rơ 13:15), và mọi dân tộc của những người được cứu sẽ gọi Ngài là được phước (câu 17, Khải Huyền 5:6-14). Ngài sẽ sống lâu, và Cô Dâu và Gia Đình đã được cứu chuộc của Ngài sẽ sống lâu với Ngài trong Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời (các câu 14, 15, Khải Huyền 1:18, 21:3-4). Tóm lại, với đôi mắt đã được Tân Ước huấn luyện, thật dễ dàng thấy rằng thi thiên này không được ứng nghiệm trong một thiên hy niên tạm thời, mà trong Vương Quốc đời đời gồm hai giai đoạn mà Đấng Christ đã giới thiệu dưới Giao Ước Mới. 3. Một Phần Sót Lại Vinh Quang Được Đấng Christ Bao Phủ (Ê-sai 4:2-6) Được xem trong viễn cảnh Tân Ước, OTKP ngắn, giàu hình ảnh này nói cách mạnh mẽ về sự tuyển chọn, sự cứu chuộc, sự tái sinh, sự nên thánh, và sự vinh hiển của Hội Thánh. Than ôi, những người tiền thiên hy niên cản đường đến những khung cảnh toàn cảnh như vậy, khẳng định rằng những lời hứa phong phú này thuộc độc quyền về một phần sót lại Do Thái trong những ngày sau rốt sẽ bước vào Thiên Hy Niên ngay sau sự đến lần thứ hai của Đấng Christ. 4 Kết luận này sẽ đủ hợp lý, nếu chúng ta có thể tiếp cận bản văn theo nghĩa đen. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng Tân Ước không cho phép điều đó. Hơn nữa, ngay khi chúng ta tiếp cận nó theo nghĩa đen, những vấn đề dễ nhận biết lập tức bắt đầu nảy sinh. Một vấn đề như vậy là chính Ê-sai không nói gì về một thiên hy niên, hay thậm chí một giai đoạn tạm thời của vương quốc. Ngược lại, ông dường như rõ ràng đang mô tả Vương Quốc Đấng Mê-si đời đời. Một vấn đề khác là không có sự đề cập nào đến các dân ngoại. Ở đây, Vương Quốc dường như bị giới hạn về địa lý ở Si-ôn và Giê-ru-sa-lem, và thuộc độc quyền về phần sót lại Do Thái. Chỉ xét riêng OTKP này, người Do Thái và chỉ người Do Thái mà thôi sẽ cư ngụ trong Vương Quốc đời đời. May mắn thay, Tân Ước mở ra lối thoát khỏi những kết quả không mong muốn này, ban cho chúng ta đôi mắt để thấy rằng lời tiên tri đáng yêu này thực sự được ứng nghiệm trong Vương Quốc hai phương diện của Đấng Christ. Nó cũng ban cho chúng ta đôi tai để nghe điều Ê-sai nói cách an ủi như vậy với các công dân Cơ Đốc của Vương Quốc đó. Một hay hai khoảnh khắc với chính lời tiên tri sẽ giúp chúng ta khám phá ra cách tiếp cận này có thể kết quả như thế nào. Chồi Đẹp Đẽ (2) Câu 2 mở đầu bằng cụm từ “Trong Ngày đó”, một dấu hiệu cánh chung báo hiệu rằng điều tiếp theo được ứng nghiệm trong một hay cả hai giai đoạn của Vương Quốc hai phương diện. Trong trường hợp này, tôi tin rằng nó phần lớn được ứng nghiệm trong cả hai. Chồi của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA là Chúa Giê-xu Christ, Đấng Mê-si (Ê-sai 11:1-5, Giê-rê-mi 23:5, Xa-cha-ri 3:8). Trong những ngày xác thịt của Ngài, Ngài đã đẹp đẽ và vinh quang, và bây giờ còn hơn thế nữa, vì Ngài, giống như trái mọc lên từ đất, đã sống lại từ cõi chết, thăng thiên lên trời, và bước vào vinh quang đời đời của Ngài (Lu-ca 24:26, Phi-líp 2:9 trở đi). Dù bằng đức tin hay bằng mắt thấy, các tín đồ nhìn vào Ngài như niềm tự hào và niềm vui của họ, như sự khoe mình duy nhất của họ trước mặt Đức Chúa Trời (1 Cô-rinh-tô 1:30-31, 2 Cô-rinh-tô 3:18, Ga-la-ti 6:14). Ngài cũng là đồ trang sức của họ, Đấng này, Đấng bằng sự quy cho, mặc cho họ sự công chính của chính Ngài (Ma-thi-ơ 22:11-14, 2 Cô-rinh-tô 5:21, Phi-líp 3:9, Khải Huyền 7:13-15), và Đấng bằng sự nên thánh, làm cho họ phù hợp với tính cách của chính Ngài (Rô-ma 8:29). Khi nói theo phương diện hình bóng, Ê-sai gọi những người thừa kế vui mừng của những ân tứ cánh chung lớn này là “những người sống sót của Y-sơ-ra-ên”. Họ là một dân giống như Gia-cốp ngày xưa, những người bằng đức tin đã vật lộn và thắng được Đức Chúa Trời để được sự cứu rỗi, và do đó là những người sống sót khỏi cơn thạnh nộ sẽ đến (Giăng 5:24, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Được Ghi Cho Sự Sống (3) Câu 3 cho chúng ta biết thêm về những người sống sót này: Họ “được ghi cho sự sống trong Giê-ru-sa-lem”. Tức là, họ đã được chọn trong Chúa Giê-xu Christ trước khi sáng thế (Ê-phê-sô 1:10), được viết trong sách sự sống của Chiên Con (Khải Huyền 17:8), và được tiền định trở thành cư dân của Thành Phố đời đời của Đức Chúa Trời (1 Phi-e-rơ 2:4-10, Ga-la-ti 4:26, Khải Huyền 3:12). Họ là phần sót lại được chọn của nhân loại tội lỗi — người Do Thái cũng như người dân ngoại — được kêu gọi nên thánh, qua Đấng Christ, trước mặt Đức Chúa Trời (Rô-ma 1:7, 8:30, 9:22-25, Ê-phê-sô 1:4, 5:27). Sự Thánh Sạch, Vinh Quang, Sự An Toàn Đời Đời (4-7) Các câu 4-7 làm đỉnh điểm cho lời tiên tri bằng cách nói về mọi điều Đức Chúa Trời sẽ làm cho Hội Thánh trong Vương Quốc gồm hai giai đoạn của Ngài. So sánh nàng với một người nữ trong sự ô uế của nàng, Đức Chúa Trời hứa rửa sạch mọi vết bẩn — cả khỏi hồ sơ của nàng và lòng nàng — qua sự rửa của sự tái sinh và công việc đổi mới của Đức Thánh Linh, Đấng Ngài sẽ đổ ra cách phong phú, qua Đấng Christ, trên mọi người được xưng công chính bởi đức tin (câu 4, Ê-phê-sô 5:26-27, Tít 3:4-7). Rồi, nhắc lại những dấu hiệu hữu hình về sự hiện diện và bảo vệ của Ngài giữa các thánh đồ Cựu Ước của Ngài (câu 5, Xuất Ê-díp-tô Ký 32:32-33, 40:34-38, Dân Số Ký 9:15-23), Đức Chúa Trời hứa rằng Ngài sẽ một lần nữa ban vinh quang của Ngài cho các hội chúng xa rộng của Hội Thánh của Đấng Christ, tất cả đều nằm trên Si-ôn ở trên (câu 5, Giăng 17:22, Cô-lô-se 3:4, Hê-bơ-rơ 12:22, Khải Huyền 21:11). Hơn nữa, Ngài sẽ bao phủ vinh quang đó — giữ nó an toàn đời đời — bằng chính sự hiện diện và quyền năng của Ngài. Đến đời đời, cái màn thánh (vốn là Đấng Christ) sẽ bao bọc dân của Đức Chúa Trời trong các phước hạnh của Ngài, ngay cả khi nó phục vụ như một nơi trú ẩn lâu dài khỏi sức nóng, bão tố, và mưa của các sự phán xét của Ngài (câu 6, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10, Khải Huyền 3:10, 22:3). 4. Cây Gậy Của Gie-sê, Một Ngọn Cờ Cho Các Dân Tộc (Ê-sai 11:1-16) Dù chúng ta đã đề cập đến OTKP này trước đây, bây giờ chúng ta phải xem xét nó dài hơn, vì nó có thể là thành trì Cựu Ước phổ biến nhất duy nhất của thuyết tiền thiên hy niên. Scofield khẳng định: “Chương này là một bức tranh tiên tri về vinh quang của vương quốc tương lai, vốn sẽ được thiết lập khi Con của Đa-vít trở lại trong vinh quang.” 5 Walvoord đồng ý, nói rằng: “Ê-sai 11 vẽ một bức tranh sống động về vương quyền của Đấng Christ trên đất, một cảnh tượng không thể nhầm lẫn với thời đại hiện tại, trạng thái trung gian (tức là, thiên đàng), hay trạng thái đời đời, nếu được giải thích theo bất kỳ nghĩa đen bình thường nào.” 6 Grudem đưa ra cùng một lập luận, quan sát rằng: “Vậy dường như, ở đây trong Ê-sai 11, trạng thái đời đời vẫn chưa bắt đầu, nhưng sự đảo ngược của thiên nhiên vượt xa bất cứ điều gì sẽ xảy ra trong thời đại hiện tại này. Điều này chẳng phải chỉ ra một vương quốc thiên hy niên trong tương lai sao?” 7 Câu trả lời cho câu hỏi của Grudem là: “Vâng, nó có thể chỉ ra một vương quốc thiên hy niên nếu Ê-sai đã nói bất cứ điều gì về một ngàn năm; nếu Tân Ước đã ban cho chúng ta sự tự do để giải thích lời Tiên Tri về Vương Quốc này theo ‘bất kỳ nghĩa đen bình thường nào’; nếu chúng ta không ở dưới những mệnh lệnh Tân Ước nghiêm ngặt phải công nhận rằng lĩnh vực ứng nghiệm chân thật của mọi OTKP là Giao Ước Mới trong Đấng Christ, Vương Quốc gồm hai giai đoạn mà nó giới thiệu, và Hội Thánh mà nó tạo ra; và nếu, do đó, chúng ta không ở dưới một nghĩa vụ Tân Ước tích cực phải giải thích mọi OTKP theo phương diện cánh chung, giao ước, về Đấng Christ, hình bóng, và về Hội Thánh.” Do đó, chúng ta hãy làm như vậy bây giờ, và chúng ta hãy một lần nữa thấy cách tiếp cận này có thể soi sáng và nâng đỡ dân Tân Ước của Đức Chúa Trời như thế nào. Chúng ta bắt đầu bằng cách lưu ý rằng Ê-sai 11 thực ra là một chuỗi gồm bốn OTKP liên quan nhưng khác biệt: Ê-sai 11:1-5, 6-9, 10, 11-16. Điều này rõ ràng không chỉ từ thực chất duy nhất của mỗi lời tiên tri nhỏ này, mà còn từ sự kiện rằng hai trong số chúng được giới thiệu bằng cách diễn đạt “Trong Ngày đó”, một cụm từ báo hiệu sự bắt đầu của một lời tiên đoán mới về Vương Quốc. Do đó, chúng ta không được hợp nhất bốn lời tiên tri nhỏ thành một lời tiên tri duy nhất, như các anh em tiền thiên hy niên của chúng ta làm. Thay vào đó, chúng ta nên công nhận rằng các lĩnh vực ứng nghiệm cánh chung của chúng có thể khác nhau, với một số hướng về Vương Quốc của Đức Con, những lời khác hướng về Vương Quốc của Đức Cha, và những lời khác nữa hướng về cả hai. Vương Quyền Của Đấng Mê-si Của Y-sơ-ra-ên (1-4) Ê-sai 11:1-4 có thể được đặt tiêu đề là Vương Quyền Của Đấng Mê-si Của Y-sơ-ra-ên. Mục đích của nó là bày tỏ ngắn gọn thiết kế, quá trình, và tác động phổ quát của vương quyền của Ngài. Tân Ước bảo chúng ta rằng lời tiên tri này được ứng nghiệm trong Con Người và Công Việc của Đấng Christ, đặc biệt trong vương quyền trung gian trên trời của Ngài. Được sinh ra cho Giô-sép và Ma-ri (cả hai đều là hậu duệ của Đa-vít), Chúa Giê-xu là một chồi mọc lên từ gốc (dường như đã chết) của Gie-sê, cha của Đa-vít. Ngài là Đấng mà Đức Chúa Trời đã chỉ định để phục hồi triều đại Đa-vít cánh chung (tức là, Hội Thánh); để làm sống lại nó về thuộc linh, cai trị trên nó, và làm cho nó thành một gia đình hoàng gia kết quả đời đời (câu 1, Mác 11:10, Lu-ca 1:32, Công Vụ Các Sứ Đồ 15:12-21, 1 Phi-e-rơ 2:9, Khải Huyền 22:16). Để Ngài có thể có sự khôn ngoan và quyền năng làm như vậy, Đức Cha xức dầu cho Ngài bằng Đức Thánh Linh (câu 2). Điều này lần đầu tiên xảy ra tại sông Giô-đanh (Ma-thi-ơ 3:16, Giăng 1:32), nơi Chúa Giê-xu được trang bị cho chức vụ trên đất của Ngài; nhưng nó xảy ra một lần nữa, trong mức độ trọn vẹn hơn nữa, bên hữu của chính Đức Cha, nơi Ngài nay tiếp nhận mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất, để dẫn đầu sự tiến triển của Phúc Âm trên đất bên dưới (câu 2, Ma-thi-ơ 28:18, Giăng 5:19-29, Công Vụ Các Sứ Đồ 2:33, Khải Huyền 5:6-7). Từ nay, với một công lý trọn vẹn không được thể hiện trong các vua trước đây của Y-sơ-ra-ên, Ngài “quyết định cách công bằng cho người nghèo”, ban sự sống đời đời cho mọi người, bởi ân điển của Đức Chúa Trời, nhận ra sự nghèo khó thuộc linh của chính mình, và như vậy quyết định cho Ngài và Phúc Âm (các câu 3-4a, Ma-thi-ơ 5:3, Lu-ca 18:9-14, 1 Cô-rinh-tô 1:26-31). Khi cuối cùng Thời Đại Rao Giảng kết thúc, Ngài lại đến trong quyền năng và vinh quang để phán xét thế gian trong sự công chính, quy tụ Hội Thánh đã phục sinh và được vinh hiển của Ngài an toàn bên cạnh Ngài trong không trung, nhưng đánh đất chính nó bằng cây gậy của miệng Ngài, và giết những kẻ ác không ăn năn bằng hơi thở của môi Ngài (các câu 4b-5, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13 trở đi, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8, 2 Phi-e-rơ 3, Khải Huyền 19:5). Với điều này, Những Ngày của vương quyền trên trời của Đấng Mê-si kết thúc. Thế Giới Sẽ Đến sắp bắt đầu. Sự Sống Đời Đời Trên Núi Của Đức Chúa Trời (6-9) Không ngạc nhiên, Thế Giới Sẽ Đến thực sự là chủ đề của 11:6-9, OTKP tiếp theo của Ê-sai. Ở đây chúng ta có, không phải một bức ảnh chụp, mà một bức tranh được định hình theo giao ước về đời sống trong trời mới và đất mới. Nhắc lại cả sự bình an nguyên thủy của Ê-đen, và cả lời hứa của Đức Chúa Trời trong Luật Pháp rằng Ngài sẽ bảo vệ dân vâng lời của Ngài khỏi các thú dữ của Ca-na-an (Lê-vi Ký 26:21-22), tiên tri sử dụng ngôn ngữ và hình ảnh Cựu Ước để ban cho chúng ta một cái nhìn thoáng qua và một hương vị trước về sự hòa hợp trọn vẹn của Hội Thánh (ở đây được trình bày là con cái của Đức Chúa Trời) và thiên nhiên trong Thế Giới Sẽ Đến vinh quang (các câu 6-8). Một thế giới như vậy thực sự sẽ bao gồm các loài vật, những loài vật mà từ đó Đấng Christ, vào lúc phục sinh của kẻ chết, đã cất bỏ mọi gánh nặng của lời rủa sả không? Rô-ma 8:18-25 chắc chắn dường như gợi ý điều đó. Rằng đây là cách giải thích đúng đắn của các câu 6-8 là rõ ràng từ câu 9, một viên đá đỉnh cho toàn bộ lời tiên tri. Nó cũng mô tả Thế Giới Sẽ Đến, chỉ dưới hình ảnh khác. Bây giờ Thế Giới đó đã trở thành Núi Thánh của Đức Chúa Trời, vì nó là nơi nghỉ đời đời của Ngài, đúng như Si-ôn, trong thời Cựu Ước, là nơi nghỉ tạm thời của Ngài (Thi Thiên 132:13-14). Hãy lưu ý cẩn thận rằng trong những ngày đó, trái đất sẽ đầy dẫy sự hiểu biết về ĐỨC GIÊ-HÔ-VA, ngay cả như nước đầy dẫy biển. Đây không phải là một thiên hy niên, nơi điều tốt và điều ác, sự sống và sự chết, và các thánh đồ và tội nhân trộn lẫn với nhau. Không, đây là trời mới và đất mới, mà bản chất thật của chúng ở đây được nhìn thoáng qua cách mờ nhạt, như trong một tấm gương, nhưng trong Tân Ước, “mặt đối mặt” (1 Cô-rinh-tô 13:12, 2 Cô-rinh-tô 3:12-18, Khải Huyền 21-22). Một Ngọn Cờ Cho Các Dân Tộc (10) Trong câu 10, chúng ta có OTKP thứ ba của Ê-sai. Lời này được ứng nghiệm trong cả hai giai đoạn của Vương Quốc, dù sự liên kết chặt chẽ của nó với 11:11-16 gợi ý rằng trọng tâm chủ yếu rơi vào Vương Quốc của Đức Con. Trong những ngày vương quyền trên trời của Ngài, các dân tộc sẽ tìm đến gốc (thiên thượng) của Gie-sê. Như thế nào? Câu trả lời Tân Ước thật rõ ràng: Hội Thánh, qua sự rao giảng Phúc Âm của nàng, sẽ giương cao Đấng Christ, giống như một đội quân giương cao ngọn cờ của nó (Giăng 12:32). Kết quả sẽ là “các dân tộc” của những tín đồ từ mọi chi phái, thứ tiếng, và dân tộc sẽ chảy đến với Ngài để được sự cứu rỗi (Khải Huyền 7:9). Trong những ngày đó, Ê-sai phán, nơi nghỉ của Đấng Christ sẽ là vinh quang. Điều này có thể có nghĩa là nơi nghỉ của Ngài là thiên đàng, nơi các tín đồ tin cậy vào công việc đã hoàn tất của Ngài cũng đang nghỉ ngơi với Ngài bằng đức tin (Ê-phê-sô 1:20, 2:6, Hê-bơ-rơ 4:3). Hoặc nó có thể có nghĩa là nơi nghỉ ưa thích của Ngài là Hội Thánh của Ngài, vốn, bởi Đức Thánh Linh của Ngài, đã tiếp nhận vinh quang của Ngài (Giăng 14:15-18, 17:22). Có lẽ nó có nghĩa là cả hai. Lời tiên tri này cũng sẽ được ứng nghiệm trong Vương Quốc của Đức Cha. Vì một khi đã tìm đến Đấng Christ để được sự cứu rỗi, chắc chắn rằng các dân tộc thờ phượng của những người đã được cứu chuộc sẽ tiếp tục tìm đến Ngài, ban lời cảm tạ đời đời cho Đấng Trung Gian duy nhất giữa Đức Chúa Trời và con người, Đấng đã ân điển bảo đảm cho chúng một ngôi nhà trong Thế Giới mới vinh quang nay đã Đến (Ê-phê-sô 3:21, 1 Ti-mô-thê 2:5, Khải Huyền 5:8-14, 7:9-17, 22:2). Cuộc Xuất Hành Thứ Hai Của Y-sơ-ra-ên (11-16) Lời tiên tri thứ tư và cuối cùng, Ê-sai 11:11-16, có thể được gọi là Cuộc Xuất Hành Thứ Hai Của Y-sơ-ra-ên. Lĩnh vực ứng nghiệm của nó là giai đoạn đầu tiên của Vương Quốc, Thời Đại Rao Giảng Phúc Âm và Thử Thách, trong đó Đức Chúa Trời giải cứu dân cánh chung của Ngài khỏi Ê-díp-tô thuộc linh (tức là, Lãnh Địa Tối Tăm) và dẫn chúng vào Đất Hứa của Vương Quốc của Ngài. Trong câu 11, Đức Thánh Linh nói về việc quy tụ lại phần sót lại của Đức Chúa Trời. Trong khi điều này thực sự có thể ám chỉ đến việc phục hồi Do Thái dưới thời Si-ru, trọng tâm thật là vào Y-sơ-ra-ên cánh chung: Hội Thánh, phần sót lại được chọn của nhân loại. Đức Cha sẽ kéo nàng đến với Đấng Christ từ nhiều (tức là, mọi) dân tộc, vì kể từ các sự kiện của Ê-đen và Ba-bên, các thành viên của nàng đã bị phân tán đến bốn góc của trái đất (câu 12, Giăng 6:44, Khải Huyền 7:1 trở đi). Trong các câu 12-13, Đức Chúa Trời hứa rằng khi chúng cùng nhau quy tụ trong đức tin dưới Ngọn Cờ đã được tôn cao của Ngài (tức là, Đấng Christ), các dân tộc của những người đã được cứu chuộc — bị lưu đày lâu dài khỏi sự hiệp nhất nguyên thủy của Thiên Đàng — sẽ thấy rằng những thù nghịch và chia rẽ trước đây như những điều đã làm phiền Giu-đa và Ép-ra-im được hòa tan cách kỳ diệu trong sự hiệp một của Thân Thể Đấng Christ và sự hiệp nhất của Đức Thánh Linh (Sáng Thế Ký 3:24, Giăng 17:20-23, 1 Cô-rinh-tô 12:12-3, Ê-phê-sô 2:11-22, 4:1-6, Cô-lô-se 3:15). Câu 14 sử dụng hình ảnh Cựu Ước cụ thể để mô tả chiến thắng cánh chung của Hội Thánh trên hệ thống thế gian thù địch: Giống như Y-sơ-ra-ên cổ xưa đã lao xuống chiến thắng trên kẻ thù của nàng ở phía Bắc, Nam, Đông, và Tây, thì Hội Thánh cũng sẽ chiến thắng kẻ thù của nàng trên toàn thế giới — dù bằng thành công truyền giáo hay trong một sự quản trị cuối cùng của sự báo thù thiên thượng (2 Cô-rinh-tô 2:14-16, Rô-ma 16:20, 1 Cô-rinh-tô 6:2). Một lần nữa ám chỉ đến sự kiện xuất hành, các câu 15-16 kết thúc lời tiên tri bằng cách hứa một cuộc băng qua Biển Đỏ trong những ngày sau rốt; thật vậy, nhiều cuộc băng qua như vậy, mà qua đó dân xa rộng của Đức Chúa Trời có thể bước đi an toàn, lành lặn, và “khô chân” trên một xa lộ thánh sạch thẳng vào Đất Hứa (Ê-sai 55:8, 40:3-5, 57:14). Xa lộ là Con Người và Công Việc của Đấng Christ, và Đất Hứa là Vương Quốc thuộc linh mà vào đó Ngài kêu gọi cách hiệu quả Y-sơ-ra-ên Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời (Giăng 10:16, 14:6, Cô-lô-se 1:13). NCH có ban một cách giải thích thỏa đáng về Ê-sai 11 không? Nó có giải cứu lời tiên tri này khỏi sự không liên quan thực tế không? Nó có làm đầy tâm trí Cơ Đốc bằng sự ngạc nhiên, và khiến trái tim Cơ Đốc ca ngợi, hy vọng, và phục vụ Vương Quốc tận tâm không? Bạn hãy phán xét. 5. Những Tù Nhân Trong Ngục Tối (Ê-sai 24:21-23) 21 Vào ngày đó, ĐỨC GIÊ-HÔ-VA sẽ trừng phạt (hay thăm viếng) cơ binh của những kẻ cao trên cao, và các vua của trái đất trên trái đất. 22 Và chúng sẽ bị quy tụ lại với nhau như những tù nhân bị quy tụ trong một hố (hay ngục tối), và sẽ bị nhốt trong một nhà tù. Và sau nhiều ngày, chúng sẽ bị trừng phạt (hay được thăm viếng). 23 Rồi mặt trăng sẽ bị bối rối, và mặt trời hổ thẹn, vì ĐỨC GIÊ-HÔ-VA vạn quân sẽ cai trị trên Núi Si-ôn và trong Giê-ru-sa-lem; và vinh quang của Ngài sẽ ở trước các trưởng lão của Ngài. OTKP ngắn nhưng đầy thách thức này xuất hiện giữa một chuỗi dài các lời tiên tri dành cho các sự phán xét thời kỳ cuối cùng của Đức Chúa Trời (Ê-sai 24:1-27:13). Trong các câu ngay trước bản văn của chúng ta, Ê-sai đã nói về sự hủy diệt cuối cùng của trái đất (các câu 17-20). Rồi, như được chỉ ra bởi cụm từ dễ nhận biết “Trong Ngày Đó”, một lời tiên tri mới bắt đầu, một lời tiên tri chỉ ba câu sau đó kết thúc chương (24:21-23). Nhiều nhà giải kinh tiền thiên hy niên tìm thấy ở đây một sự báo trước Cựu Ước về Thiên Hy Niên trong Khải Huyền 20. 8 Trong câu 21, họ thấy sự trói buộc Sa-tan (và các cơ binh ma quỷ của nó) khi Đấng Christ trở lại (Khải Huyền 20:2). Trong câu 22a, họ thấy sự giam cầm một ngàn năm của Sa-tan trong vực sâu. Và trong câu 22b, họ thấy sự thả ra sau thiên hy niên của nó (một sự thăm viếng, Khải Huyền 20:3, 7), tiếp theo ngay sau đó là sự hủy diệt cuối cùng của nó trong Hồ Lửa (một sự trừng phạt, Khải Huyền 20:10). Khi đọc câu 23 theo nghĩa đen, họ khẳng định rằng Ê-sai kết luận lời tiên tri của mình bằng cách mô tả vinh quang của vương quyền trên đất của Đấng Christ trên Si-ôn, trong Giê-ru-sa-lem; một vương quyền được đặt trong một Palestine đã được biến đổi cách siêu nhiên, nhưng chưa được hoàn hảo. Tuy nhiên, có những phản đối nghiêm trọng đối với cách giải thích này. Thứ nhất, bản văn không nói gì cả về Đấng Mê-si, càng không nói về sự đến của Ngài trong vinh quang, dù Ê-sai hoàn toàn có khả năng nói về cả hai. Thứ hai, các câu 21-22a chỉ ra rằng các cơ binh ác của thiên đàng và các vua không ăn năn của trái đất sẽ chia sẻ cùng một số phận: Cả hai đều sẽ bị trừng phạt, cả hai đều sẽ bị giam cầm, và cả hai — sau nhiều ngày — sẽ bị thăm viếng và trừng phạt một lần nữa. Tuy nhiên, trong khi Khải Huyền 20 thực sự nói về Sa-tan bị trói và bị nhốt trong vực sâu, nó không nói gì cả về một sự phán xét thiên thượng đối với con người, chưa nói đến các vua. Cuối cùng, toàn bộ đà của lời tiên tri — được nắm bắt tốt trong từ nhỏ “rồi” (được tìm thấy trong hầu hết các bản dịch) — ủng hộ quan điểm rằng ĐỨC GIÊ-HÔ-VA vạn quân sẽ cai trị trên Si-ôn sau khi những sự phán xét thời kỳ cuối cùng này xảy ra. Nói cách khác, cách đọc tự nhiên nhất của câu 23 là nó không mô tả (cái gọi là) Thiên Hy Niên của câu 22, mà là trạng thái cuối cùng, Thế Giới Sẽ Đến. NCH có thể giúp chúng ta ở đây không? Chắc chắn có, chủ yếu vì nó giúp chúng ta suy nghĩ rõ ràng về lĩnh vực ứng nghiệm chân thật của lời tiên tri này. Ghi nhớ điều này trong tâm trí, người ta do đó có thể lập luận rằng trong các câu 21-22, Ê-sai đang nói về (những) sự trừng phạt sẽ được Vua Cao Cả của trời và đất thực hiện trong suốt (dài) “ngày” của vương quyền trên trời của Ngài; cách Ngài sẽ ném (nhiều) vua không ăn năn và các tà linh vào Âm Phủ, giao chúng vào những hố tối tăm, nơi chúng được dành cho sự phán xét (cuối cùng) (Lu-ca 8:31, Cô-lô-se 2:15, 1 Phi-e-rơ 3:18-20, 2 Phi-e-rơ 2:4). Theo quan điểm này, sự trừng phạt cuối cùng được nói đến trong câu 22b xảy ra vào Ngày Phán Xét, khi Đấng Christ, vào lúc Ngài Giáng Lâm Lần Thứ Hai, sẽ ném Sự Chết và Âm Phủ vào Hồ Lửa (Khải Huyền 20:14). Điều này dẫn đến sự giáng lâm của trời mới và đất mới, nơi vinh quang của Đức Chúa Trời và Đấng Christ sẽ đời đời ở trước Hội Thánh của Ngài, đúng như câu 23 dạy dưới hình bóng và bóng dáng Cựu Ước (Khải Huyền 4:4, 10, 5:8, 11:16, 19:4, 21:23). Ngoài ra, có thể các câu 21-22 nói độc quyền về Sự Phán Xét Cuối Cùng khi Đấng Christ trở lại (xem NKJV). Theo quan điểm này, câu 22b không mô tả một sự phán xét khác, tiếp theo sự phán xét của câu 21, mà thay vào đó một lần nữa khẳng định rằng Sự Phán Xét Cuối Cùng thực sự sẽ xảy ra, dù sau “nhiều ngày” của sự nhịn nhục thiên thượng (và sự tiến triển của Vương Quốc qua sự rao giảng Phúc Âm). Cách giải thích này phù hợp tốt với phần còn lại của chương, vì nó làm cho các câu 21-22 thành đỉnh điểm tự nhiên (và kịch tính) của mọi điều đã đi trước nó. Tóm lại, trong khi thực sự khó để giáo điều về ý nghĩa chính xác của OTKP huyền nhiệm này, chúng ta thấy rằng NCH chắc chắn đưa chúng ta “vào sân bóng”, mở ra những cách giải thích khả thi hài hòa tốt với sự dạy dỗ Tân Ước về bản chất và cấu trúc của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. 6. Hãy Dấy Lên Và Tỏa Sáng! (Ê-sai 60) Những người tiền thiên hy niên tự tin tuyên bố rằng lời tiên tri đẹp đẽ một cách kinh ngạc này về vinh quang trong những ngày sau rốt của Giê-ru-sa-lem là một bức ảnh chụp về đời sống trong Thời Đại Vương Quốc; một thời đại khi, trong một ngàn năm, Y-sơ-ra-ên sẽ là đầu chứ không phải đuôi giữa các dân tộc. Tuy nhiên, chỉ cần đọc chính bản văn là thấy lập tức rằng cách giải thích này — và chủ nghĩa chữ nghĩa tiên tri nằm dưới nó — là không thể. Hãy xem xét một số vấn đề liên quan. Thứ nhất, nó đòi hỏi rằng các dân tộc và/hoặc khu vực đã tuyệt chủng như Mi-đi-an, Ê-pha, Sê-ba, Kê-đa, Nê-ba-ốt, và Ta-rê-si phải sống lại từ cõi chết và bước một lần nữa lên sân khấu lịch sử (các câu 6-9). Tương tự, nó cũng đòi hỏi một sự trở lại không hợp lý với các phương thức vận chuyển cổ xưa, như lạc đà (câu 6). Thứ hai, nó liên tục trình bày Giê-ru-sa-lem đặc biệt này như là nơi ngự đời đời của Đức Chúa Trời và dân Ngài: Các cổng của nó sẽ mở liên tục (câu 11), nó sẽ là một niềm tự hào đời đời (câu 15), nó sẽ có ĐỨC GIÊ-HÔ-VA làm ánh sáng đời đời (20), và các công dân của nó sẽ chiếm hữu đất đời đời (21). Thứ ba, nó xung đột với sự dạy dỗ Tân Ước về tính lỗi thời đời đời của Luật Pháp nghi lễ, tuyên bố rằng những con chiên đực của Nê-ba-ốt sẽ đi lên với sự chấp nhận (như những sinh tế bằng máu) trên bàn thờ của Đức Chúa Trời (câu 7). Thứ tư, nó đầy những câu lớn tiếng tuyên bố tính biểu tượng của nó, và qua đó chúng ta được thúc đẩy hướng tới một cách giải thích hình bóng và biểu tượng, thay vì theo nghĩa đen, về lời tiên tri như một tổng thể (các câu 2, 3, 17, 18, 18). Và cuối cùng, các câu kết thúc của nó rõ ràng hình dung Thành Phố của Đức Chúa Trời nằm, không phải trong một thế giới thiên hy niên, mà trong trời mới và đất mới (các câu 19-22). Vì mọi lý do này, Ê-sai không thể đang nói về một vương quốc thiên hy niên tạm thời. Do đó, tôi hoàn toàn đồng ý với nhà chú giải Derek Kidner khi ông viết: Những chương rực rỡ, vui mừng này (60-62) mô tả những phước hạnh vượt qua trật tự cũ, và thậm chí, ở một số nơi, vượt qua chính thời đại Cơ Đốc (tức là, Thời Đại Rao Giảng); nhưng ngôn ngữ là ngôn ngữ của các nghi lễ Cựu Ước và của Giê-ru-sa-lem theo nghĩa đen. Do đó nó sẽ cần được dịch sang thuật ngữ của “Giê-ru-sa-lem ở trên” … Ở đây việc trở về của những người Y-sơ-ra-ên bị phân tán đến Giê-ru-sa-lem được làm thành mô hình của một phong trào lớn hơn nhiều, dòng chảy trên toàn thế giới của những người cải đạo vào Hội Thánh; và khải tượng liên tục nhìn vượt qua điều này đến cuối cùng, đến trạng thái vinh quang tối hậu.
9 Khi nói như vậy, Kidner cho thấy mình hoàn toàn ở dưới sự cai trị của NCH. Theo đó, ông thấy Ê-sai sử dụng hình ảnh được định hình theo giao ước để nói “cách huyền nhiệm” về cả hai giai đoạn của Vương Quốc cánh chung do Giao Ước Mới trong Đấng Christ giới thiệu. Một cái nhìn kỹ hơn vào bản văn của chúng ta xác nhận dồi dào cách tiếp cận của ông, và cũng giúp chúng ta thấy Ê-sai nói với tấm lòng của các Cơ Đốc nhân ở khắp nơi, dù là người Do Thái hay người dân ngoại, cách phong phú như thế nào. Hãy Ngước Mắt Lên (1-3) Các câu 1-3 vang lên chủ đề của chương. Bằng những lời hẳn sẽ an ủi các thánh đồ Cựu Ước đang vật lộn, Đức Chúa Trời hứa rằng trong những ngày sau rốt, nhiều dân tộc sẽ chảy đến Si-ôn, để ở đó thờ phượng Đức Chúa Trời chân thật duy nhất trong sự hòa hợp với dân của Đức Chúa Trời chân thật duy nhất. Theo Tân Ước, lời hứa này bắt đầu được ứng nghiệm vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, khi Đấng Christ lần đầu tiên đổ Đức Thánh Linh của Ngài trên Giê-ru-sa-lem Mới — Hội Thánh sơ khai — và đặt nàng trong các nơi trên trời trên Si-ôn ở trên (Công Vụ Các Sứ Đồ 2, Ê-phê-sô 1:20, 2:6, Hê-bơ-rơ 12:22). Vào ngày vui mừng đó, ánh sáng của nàng cuối cùng đã đến, vinh quang của Chúa đã mọc lên trên nàng, và chính nàng đã dấy lên như một ngôi sao mai sáng chói trong đêm tối (câu 3, Khải Huyền 22:16). Từ nay, nàng như một thành phố đặt trên một ngọn đồi (Ma-thi-ơ 5:14, Giăng 7:39). Qua sự rao giảng Phúc Âm, nàng gửi ánh sáng của mình ra, kêu gọi mọi người ở khắp nơi từ bỏ Lãnh Địa Tối Tăm và bước vào cách an toàn trong Thành Phố đời đời của Đức Chúa Trời (Giăng 1:5, 8:12, Phi-líp 2:15). Trong suốt toàn bộ Thời Đại Rao Giảng, nhiều người làm như vậy: Người Ba Tư, người Mê-đi, người Ê-lam, cư dân của Mê-sô-bô-ta-mi, Giu-đê, và Cáp-ba-đốc; người từ mọi chi phái, thứ tiếng, gia đình, và dân tộc (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:9-11, Khải Huyền 5:9). Và chúng sẽ tiếp tục làm như vậy, ngay cả cho đến cuối thời đại, khi Đấng Christ trở lại để vinh hiển trọn vẹn Si-ôn của Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên, và mang lại trời mới và đất mới (các câu 14, 19-22, Ma-thi-ơ 24:14, Công Vụ Các Sứ Đồ 1:8, 2:9-11, Khải Huyền 21:11). Sự Giàu Có Của Các Dân Tộc Sẽ Đến (4-9) Các câu 4-9 trình bày chi tiết về tất cả những điều này, sử dụng hình ảnh cụ thể rút ra từ đời sống của Y-sơ-ra-ên dưới Luật Pháp để mô tả sự ứng nghiệm cánh chung của sứ mệnh của nàng đối với các dân tộc; để mô tả Đức Chúa Trời kêu gọi cách hiệu quả các con trai và con gái được chọn của Ngài đến với Đấng Christ và vào Hội Thánh (câu 4, Giăng 6:37, 10:16, Rô-ma 8:30, 1 Cô-rinh-tô 12:13). Khi chúng đến, chúng sẽ mang theo sự giàu có lớn, không chỉ là tài sản vật chất của chúng, mà còn là sự giàu có chân thật của lòng biết ơn, tình yêu thương, sự vâng phục, sự phục vụ tận hiến, và thêm nhiều tín đồ mới trong Chúa Giê-xu (câu 5; Mác 10:29-30, 12:28-30, Giăng 14:15, Rô-ma 12:1, 15:16, Cô-lô-se 3:15). Những sinh tế thuộc linh quý báu này sẽ đi lên với sự chấp nhận trên bàn thờ của Đức Chúa Trời (câu 6, 1 Phi-e-rơ 2:5, Hê-bơ-rơ 13:15). Khi Hội Thánh dâng chúng, nàng sẽ lớn lên trong sự thánh sạch; khi nàng lớn lên trong sự thánh sạch, nàng sẽ được xây dựng thành một nhà thuộc linh đẹp đẽ, một nhà mà trong đó chính Đức Chúa Trời của vinh quang vui lòng ngự (các câu 7-9, Ma-thi-ơ 16:18, Giăng 14:23, Ê-phê-sô 2:22, 1 Phi-e-rơ 2:5). Chúng Sẽ Quỳ Xuống Dưới Lòng Bàn Chân Ngươi (10-14) Các câu 10-14 tiếp tục nói về sự dấy lên của Si-ôn cánh chung, lần này với sự nhấn mạnh đặc biệt về mối quan hệ của nàng với kẻ thù của nàng, dù là quá khứ hay hiện tại. Những người trước đây là công cụ của cơn thạnh nộ của Đức Chúa Trời đối với Si-ôn của Ngài sẽ là chính những người xây dựng tường thành của nàng (câu 10); những người từ chối phục vụ nàng sẽ bị hủy diệt hoàn toàn (câu 12); và con trai của những người trước đây đã làm khổ nàng nay sẽ đến và quỳ xuống dưới chân nàng (câu 14). Những câu đầy thách thức này nói không chỉ với người Do Thái, mà còn với người dân ngoại. Trong những ngày của Vương Quốc, các Cơ Đốc nhân gốc Do Thái sẽ kinh ngạc khi thấy người Ê-díp-tô, người Mê-sô-bô-ta-mi, người Rô-ma, và những kẻ áp bức trước đây khác đến với Đấng Christ, hạ mình xuống trước Đức Chúa Trời của Áp-ra-ham, và cùng lao nhọc với chúng cho sự tăng trưởng của Hội Thánh (Công Vụ Các Sứ Đồ 2). Tương tự, các Cơ Đốc nhân dân ngoại sẽ kinh ngạc khi thấy Đức Chúa Trời đưa “các dân tộc” của những kẻ bắt bớ trước đây vào Thành Phố của Ngài. Ngoài ra, cả người Do Thái và người dân ngoại đều sẽ run rẩy trước sự hủy diệt đời đời của những người từ chối yêu thương và phục vụ Hội Thánh, vì đã không yêu thương và phục vụ Người Chồng Trên Trời mà nàng đã rao giảng (các câu 12, 14; Ma-thi-ơ 10:40, Lu-ca 19:27, Giăng 20:23, Ga-la-ti 1:22-24, Ê-phê-sô 5:22 trở đi, 1 Giăng 4:20-21, Khải Huyền 3:9). Một Lời Ca Ngợi Đời Đời (15-16) Các câu 15-16 tương phản số phận của Giê-ru-sa-lem trước đây và Giê-ru-sa-lem sau này. Giê-ru-sa-lem cũ, sống dưới một Luật Pháp khiến nàng bị trói buộc trên đất, đã son sẻ, bị các dân ngoại giày đạp vì tội lỗi của nàng (Ga-la-ti 4:24-27, Hê-bơ-rơ 7:19, 8:7 trở đi). Giê-ru-sa-lem mới, sống dưới một Đấng Christ dịch chuyển nàng vào các nơi trên trời, đời đời kết quả, uống sữa của vô số (dân ngoại đã cải đạo), những người mà Đức Chúa Trời, ngay từ đầu, đã định đưa vào Thành Phố, Gia Đình, Dân Tộc, và Đất của Ngài (Sáng Thế Ký 22:18, Giăng 10:16, Ga-la-ti 4:24-27). Quyền năng cứu chuộc của Đấng Quyền Năng của Gia-cốp là như vậy (câu 16). Tường Thành Của Sự Cứu Rỗi, Cổng Của Sự Ca Ngợi (17-18) Các câu 17-18 mở ra mô tả đỉnh điểm về Giê-ru-sa-lem Mới trong Thế Giới Sẽ Đến. Những dòng mở đầu của câu 17 nói về sự vinh hiển của Hội Thánh (Khải Huyền 21:9-21). Vì Con Người và Công Việc của Đấng Christ, Thành Phố đời đời của Đức Chúa Trời sẽ hưởng bình an, sự công chính, an ninh, sự cứu rỗi, và sự ca ngợi vô tận (1 Cô-rinh-tô 1:30-31). Đức Chúa Trời Của Ngươi Sẽ Là Vinh Quang Của Ngươi (19-22) Trong các câu 19-22, chúng ta đến thời kỳ cuối cùng, trời mới và đất mới, Vương Quốc của Đức Cha. Ở đây, mặt trời và mặt trăng đã nhường chỗ cho vinh quang của Đức Chúa Trời, ánh sáng chân thật và đời đời của Giê-ru-sa-lem Mới (các câu 19-20, Khải Huyền 21:23, 22:5). Ở đây, những ngày than khóc của các thánh đồ đã kết thúc (câu 20, Khải Huyền 21:4, 22:3). Ở đây, dân của Đức Chúa Trời hoàn toàn công chính (câu 21, 2 Phi-e-rơ 3:13). Ở đây, chúng sẽ sống đời đời, được trồng đời đời trong Đất Hứa cánh chung (câu 21, Ê-sai 66:22). Và ở đây bầy nhỏ của Chúa Giê-xu — hơn cả những người chiến thắng qua Đấng đã yêu thương chúng — sẽ trở thành một đám đông lớn và một dân tộc lớn mạnh đời đời (câu 22, Lu-ca 12:32, Rô-ma 8:37, Khải Huyền 7:9 trở đi). Tất cả những điều này ĐỨC GIÊ-HÔ-VA sẽ vội vàng thực hiện vào thời của nó (câu 22). Dù vậy, Chúa Giê-xu ôi, xin hãy đến (Khải Huyền 22:20)! 7. Một Dân Tộc Được Sinh Ra Trong Một Ngày (Ê-sai 66) Đây là một trong những chương khó nhất trong toàn bộ bộ tiên tri. Như vậy, nó đã chứng tỏ là một cánh đồng màu mỡ cho sự suy đoán, đặc biệt giữa những người theo thuyết thời kỳ, một số trong họ tìm thấy ở đây những lời tiên đoán về sự ra đời của nhà nước Y-sơ-ra-ên hiện đại, việc truyền giáo cho người Do Thái trong thời đại Đại Nạn bảy năm, một sự quy tụ tiền thiên hy niên của người Do Thái về Palestine, và những điều kiện sống trong chính Thiên Hy Niên. Tôi khảo sát nó ở đây khá dài để chỉ ra rằng NCH cung cấp một sự hiểu biết đơn giản hơn nhiều, một sự hiểu biết không chỉ phù hợp với cánh chung học Tân Ước, mà còn nói với quyền năng và sự an ủi lớn cho các Cơ Đốc nhân ở khắp nơi. Những Số Phận Tương Phản Để giới thiệu, chúng ta nên lưu ý rằng chương này tiếp tục một chủ đề được nêu trong Ê-sai 65: những số phận tương phản của phần sót lại trung tín so với đám đông bội đạo. Phần sót lại, một thiểu số trong Y-sơ-ra-ên, đã chịu sự từ chối, chế nhạo, và bắt bớ dưới tay của đám đông, ngay cả khi dân tộc đã chín muồi cho sự phán xét (28:9-22, 66:5). Do đó, trong chương 65-66, Đức Chúa Trời khích lệ các thánh đồ của Ngài bằng những lời hứa phong phú về công lý tối hậu: Những người đã từ bỏ ĐỨC GIÊ-HÔ-VA sẽ bị hư mất, nhưng những người đã tìm kiếm Ngài, than khóc cho sự suy thoái của Giê-ru-sa-lem, sẽ sống để thấy ngày Ngài ban vinh quang đời đời cho Thành Phố của Đức Chúa Trời, và đưa chính các dân ngoại vào các khu vực được phước của nàng (Ê-sai 65:10-11, 13-16, 66:10-11; Lu-ca 6:20-26). Đền Thờ Được ĐỨC GIÊ-HÔ-VA Chọn (1-2) Trong các câu 1-2, Đức Chúa Trời nhắc nhở dân Ngài rằng không một nhà nào — không một đền thờ nào làm bằng đá — có thể chứa đựng Đấng Tạo Hóa vô hạn của vũ trụ. Tuy nhiên, Ngài gợi ý về nơi nghỉ ưa thích của Ngài: tấm lòng của những người có tâm linh nghèo khó và ăn năn (Ma-thi-ơ 5:3, Lu-ca 18:13). Chắc chắn những lời này sẽ an ủi những người Do Thái lưu đày tin kính trong những năm sắp tới. Tuy nhiên, với lợi ích của sự nhìn lại, bây giờ chúng ta thấy rằng chúng cũng dự đoán một Ngày tốt hơn — một Ngày cánh chung — khi Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, bởi Đức Thánh Linh, sẽ lấy nơi cư trú đời đời của Ngài trong Hội Thánh; khi các thành viên của nàng sẽ thờ phượng Ngài, không phải trên núi này, cũng không phải tại Giê-ru-sa-lem, mà trong tâm linh và lẽ thật (Giăng 4:21 trở đi, 14:23, Ê-phê-sô 2:22). Sự Phán Xét Là Chắc Chắn (3-6) Các câu 3-4, bằng thuật ngữ sống động, mô tả sự ghê tởm mà Đức Chúa Trời chào đón những sự tuân giữ tôn giáo của những kẻ bội đạo, và sự phán xét chờ đợi chúng, do không chỉ tội lỗi cố ý của chúng, mà còn do sự từ chối lòng thương xót được ban cho chúng trong những lời khuyên răn của các tiên tri (Lu-ca 12:47-8, Giăng 15:22-24). Trong các câu 5-6, Đức Chúa Trời bắt đầu nói trực tiếp với phần sót lại trung tín của Ngài. Ngài đảm bảo với chúng rằng Ngài sẽ phán xét những “anh em” đã loại trừ chúng — có lẽ là các quan chức tôn giáo đã cấm chúng tham gia sự thờ phượng công cộng được phê chuẩn — và cũng đã chế nhạo chúng cách phạm thánh (Ma-thi-ơ 27:39-44, Giăng 9:34). Câu 6 gợi ý về sự sụp đổ của Giê-ru-sa-lem, không chỉ trước người Ba-by-lôn, mà còn trước người Rô-ma. Sự sụp đổ sau này, giống như việc xé bức màn đền thờ khi Đấng Christ chết, đánh dấu sự kết thúc của Giao Ước Cũ, sự bắt đầu của Giao Ước Mới, và sự xuất hiện của “Giê-ru-sa-lem ở trên” như là nơi ngự cánh chung của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 27:51, Mác 11:14, Lu-ca 21:6, 20-24, Ga-la-ti 4:21-31). Một Dân Tộc Được Sinh Ra Trong Một Ngày (7-13) Các câu 7-13, vốn rõ ràng đưa chúng ta vào thời đại cánh chung, nói về chính điều này, và vì vậy đã ban hy vọng lớn cho các thánh đồ (Cựu Ước) đang vật lộn. “Nàng” của câu 7 là Si-ôn, một hình ảnh cho Hội Thánh Cựu Ước, vốn, trong thời Chúa Giê-xu, được làm hình bóng bởi (và được thể hiện trong) mẹ Ma-ri. Đột nhiên, cách siêu nhiên, nàng sẽ sinh ra một con trai: Đấng Christ, Con Người, A-đam Cuối Cùng (Rô-ma 5:12 trở đi, Khải Huyền 12:1-2, 5). Sau khi Ngài đã hoàn thành công việc cứu chuộc lớn của Ngài, những cơn đau của nàng thực sự sẽ đến trên nàng, khi nàng chia sẻ trong những đau khổ của Ngài, ngay cả cho đến cuối thời đại (Rô-ma 8:17, Phi-líp 3:10, Khải Huyền 12:1-6, 13 trở đi). Trong câu 8, sự ra đời của Đấng Christ (Đầu) được hợp nhất với sự ra đời của Hội Thánh (Thân Thể của Ngài). Vì sự nhập thể của Chúa Giê-xu và công việc tiếp theo, Đức Chúa Trời, vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, sẽ đột nhiên và siêu nhiên sinh ra một Đất mới, một Dân Tộc mới, và một Thành Phố mới (câu 10, 1 Phi-e-rơ 2:9). Ba điều này không gì khác hơn là các con trai (và con gái) được chọn của Ngài, cư dân của Si-ôn và Giê-ru-sa-lem Tân Ước, được sinh ra từ trên trong suốt toàn bộ Thời Đại Rao Giảng và Thử Thách bởi sự rao giảng Phúc Âm (1 Cô-rinh-tô 4:15, 1 Phi-e-rơ 1:23). Trong câu 9, Đức Chúa Trời đảm bảo với các thánh đồ (và những người lưu đày) Cựu Ước đang nản lòng của Ngài rằng công lao của chúng không vô ích; rằng sự toàn năng thiên thượng đứng sau lời hứa về sự phục hồi trong những ngày sau rốt của Giê-ru-sa-lem. Do đó, trong các câu 10-11, Ngài khuyên chúng tiếp nhận lời hứa bằng đức tin, để chúng cũng, từ sự trọn vẹn ngự trong Đấng Christ và Thân Thể của Ngài, một ngày nào đó có thể trải nghiệm sự an ủi và niềm vui thuộc linh đời đời (Giăng 1:16, 1 Cô-rinh-tô 14:3, 2 Cô-rinh-tô 1:3-7, Ê-phê-sô 1:23, Phi-líp 2:1, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:16-17). Các câu 12-13 giải thích thêm tại sao các thánh đồ nên vui mừng: Qua Đấng Christ, Đức Chúa Trời sẽ mở rộng bình an — sự hòa giải và sự tái hợp thuộc linh — cho Hội Thánh của Ngài, làm ngập nàng không chỉ bằng vô số dân ngoại, mà còn bằng sự giàu có vinh quang của tình yêu thương biết ơn và sự phục vụ tận tâm của chúng (Giăng 10:16, 17:22-23, Rô-ma 12:1 trở đi, 15:10, Ê-phê-sô 2:11-22). Trong những ngày đó, Đức Cha, với tình yêu của một Người Mẹ, sẽ an ủi dồi dào dân của Ngài (1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1-12). ĐỨC GIÊ-HÔ-VA Sẽ Đến Trong Lửa (14-17) Các câu 14-17 nhắc lại chủ đề về những số phận tương phản của phần sót lại trung tín và những kẻ bội đạo: Tay của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA — vốn sẽ mang lại Giê-ru-sa-lem Mới — sẽ được cho các thánh đồ của Ngài biết; nhưng đối với kẻ thù của Ngài, Ngài chỉ dành sự phẫn nộ (câu 14; Rô-ma 2:1-11). Sự phán xét của các câu 15-16, được báo trước bởi (những) sự hủy diệt Cựu Ước của Giê-ru-sa-lem trên đất, mang tính cánh chung, vì nó rơi trên mọi xác thịt. Nó sẽ được hoàn thành vào lúc Đấng Christ đến lần thứ hai (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7-10). Một lần đủ cả, nó sẽ thanh tẩy trái đất khỏi sự thờ hình tượng, ở đây được trình bày là tai họa của Y-sơ-ra-ên và Giê-ru-sa-lem Cựu Ước (câu 17, Công Vụ Các Sứ Đồ 17:22-31). Chúng Sẽ Thấy Vinh Quang Của Ta (18-21) Các câu 18-21 hứa với phần sót lại trung tín rằng dòng dõi thuộc linh của chúng một ngày nào đó sẽ quy tụ các dân ngoại vào Vương Quốc của Đức Chúa Trời, nơi chúng (các dân ngoại) sẽ hưởng những niềm vui và đặc quyền của tư cách thành viên trọn vẹn trong cộng đồng giao ước (xem câu 12). OTKP đẹp đẽ này được ứng nghiệm trong Thời Đại Rao Giảng và Thử Thách. Nó bắt đầu trong câu 18b, với việc Đức Chúa Trời tuyên bố rằng thời gian đang đến để Ngài quy tụ mọi dân tộc, và để các dân thấy vinh quang của Ngài. Điều này nhắc nhở chúng ta về lời của Chúa Giê-xu, được phán để đáp lại một biểu hiện quan tâm của dân ngoại đối với chức vụ của Ngài: “Và Ta, nếu Ta được giương cao lên khỏi đất, Ta sẽ kéo mọi người đến với Ta” (Giăng 12:32). Qua sự rao giảng Phúc Âm, Đức Thánh Linh sẽ kêu gọi cách hiệu quả những người được chọn của Đức Chúa Trời — cả người Do Thái và người dân ngoại — vào Vương Quốc, giúp chúng có thể nhìn thấy vinh quang của Đức Chúa Trời trong mặt của Chúa Giê-xu Christ, và háo hức tiếp nhận những lợi ích của công việc cứu chuộc của Ngài thay cho chúng (Giăng 1:14, 3:1 trở đi, 6:4, 10:16, 14:9, 2 Cô-rinh-tô 4:6). Chính Ngài là dấu hiệu được nói đến trong câu 19, một ngọn cờ mà dưới đó các dân có thể quy tụ để được sự cứu rỗi (11:10, 12, 49:22, 62:10, Lu-ca 2:34). Đức Chúa Trời sẽ đặt nó giữa Hội Thánh của Ngài: trước hết, bằng mắt thấy giữa phần sót lại được chọn của người Do Thái, và sau đó bằng đức tin giữa phần sót lại được chọn của Ngài gồm (thêm người Do Thái và) người dân ngoại. Cả hai, qua đức tin trong Đấng Christ, đều được coi là những người sống sót khỏi cơn thạnh nộ sẽ đến (Giăng 5:24, Rô-ma 5:1-2, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Để những người khác nữa có thể được cứu, Đức Chúa Trời sẽ sai chúng đến “những phần xa xôi nhất của trái đất”, ở đây được làm hình bóng và tóm tắt bởi bảy nước láng giềng xa xôi nhất của Y-sơ-ra-ên cổ xưa (Công Vụ Các Sứ Đồ 1:8, Khải Huyền 5:9). Ở đó chúng sẽ rao giảng Phúc Âm, trong đó vinh quang của Đức Chúa Trời được tuyên bố, và qua đó các dân tộc chìm sâu trong sự thờ hình tượng cuối cùng sẽ nghe về danh tiếng của Đức Chúa Trời và tự mình nhìn thấy vinh quang của Ngài (câu 9, Mi-chê 4:4-5, Rô-ma 10:14-15, 15:14-21). Câu 20 — hầu như không thể xuyên thủng đối với cách giải thích theo nghĩa đen, vị lai — nói về thành công tốt lành của chúng: Sử dụng mọi phương tiện thuộc linh sẵn có (Rô-ma 14:13-14, 1 Cô-rinh-tô 9:19-22), các nhà truyền giáo trong những ngày sau rốt sẽ biến những người hàng xóm ngoại giáo của chúng thành anh em chị em trong Đấng Christ (Ê-phê-sô 2:11-18), vận chuyển chúng đến Si-ôn và Giê-ru-sa-lem ở trên (Ga-la-ti 4:21-31, Hê-bơ-rơ 12:22), và trình bày chúng như một sinh tế thuộc linh trong nhà của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA (Rô-ma 15:15-16, Phi-líp 2:17). Trong khi tất cả chúng sẽ trở thành một phần của chức thầy tế lễ hoàng gia của Đấng Christ, một số, theo hình bóng học của câu 21, sẽ được phong chức làm những lãnh đạo thuộc linh trong Hội Thánh của Ngài (Ê-phê-sô 4:7-16, Tít 1:5, 1 Phi-e-rơ 2:5, 9). Những Số Phận Cuối Cùng (22-24) Trong các câu 22-24, chúng ta chuyển từ Thời Đại Rao Giảng vào thời kỳ cuối cùng. Ở đây chúng ta gặp những số phận cuối cùng tương phản của các thánh đồ và tội nhân. Giống như trời mới và đất mới sẽ tồn tại đời đời trước mặt Đức Chúa Trời, thì dòng dõi của Si-ôn cũng vậy: Hội Thánh đã phục sinh và được vinh hiển của Đấng Christ, những người trung tín của mọi thời đại và mọi nơi (Giăng 5:28-29, 11:23-26, 1 Cô-rinh-tô 15:50-58, Cô-lô-se 3:4, Hê-bơ-rơ 11:1 trở đi, Khải Huyền 21:2, 10-11). Như chúng ta đã thấy trước đây, Tân Ước cấm một cách giải thích theo nghĩa đen về câu 23, dạy rằng “các tháng, mùa, và năm” nghi lễ đã được Đấng Christ làm trọn và khiến lỗi thời (Ga-la-ti 4:10, Cô-lô-se 2:16-17, Hê-bơ-rơ 8:13), và cũng rằng trong thời kỳ cuối cùng, mặt trời, mặt trăng, và các ngôi sao sẽ nhường chỗ cho ánh sáng vĩnh viễn của vinh quang Đức Chúa Trời (Khải Huyền 21:23, 22:5). Như vậy, dưới hình ảnh Cựu Ước, sứ điệp ở đây đơn giản là mọi xác thịt đã được cứu chuộc — cả người Do Thái và người dân ngoại — sẽ thờ phượng Đức Chúa Trời đời đời (Khải Huyền 15:4). Tương tự, ý nghĩa của câu 24 — vốn ám chỉ đến những ngọn lửa cháy vĩnh viễn trong Thung Lũng Con Trai Của Hin-nôm bị rủa sả ngay bên ngoài Giê-ru-sa-lem — là các thánh đồ sẽ nhìn với sự thỏa mãn (giữa nhiều cảm xúc khác) vào sự trừng phạt đời đời của kẻ ác, những người đang nhận phần xứng đáng của chúng (2 Các Vua 23:1-14, Đa-ni-ên 12:2, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1, Khải Huyền 15:2-4, 16:4-7, 22:15). Do đó, tôi một lần nữa đồng ý với nhà chú giải Derek Kidner, khi ông tóm tắt các câu 18-24 như sau: Người ta có thể xem phần cuối cùng này là một phần kết trải dài qua sự đến lần thứ nhất và lần thứ hai của Đấng Christ. Câu 18 khi đó sẽ trình bày mục đích của Ngài cho thế gian, và các câu 19-21 là phương tiện của Ngài để thực hiện nó: dấu hiệu được đặt giữa loài người (Đấng Christ bị đóng đinh và sống lại); những người sống sót, hay phần sót lại được cứu, được sai đến các dân tộc (câu 19); và việc quy tụ dân Ngài vào Giê-ru-sa-lem của Ngài (câu 20), các dân ngoại được thừa nhận vào tư cách thành viên trọn vẹn cùng với người Do Thái (câu 21). Theo quan điểm này, Giê-ru-sa-lem không phải là thành phố theo nghĩa đen, mà là một thành phố thuộc linh (Ga-la-ti 4:25-26). Các câu 22-24 sẽ mô tả (vẫn bằng thuật ngữ Cựu Ước) các trạng thái của vinh quang và sự hư mất cuối cùng. 10 Kết Luận Một lần nữa, mọi người đều đồng ý rằng Ê-sai 66 là một trong những chương khó nhất trong bộ tiên tri. Tuy nhiên, mọi người không đồng ý về cách giải thích nó. Do đó, câu hỏi lớn trước mặt chúng ta là: Phương pháp giải thích nào — chủ nghĩa chữ nghĩa tiền thiên hy niên hay NCH — mang lại kết quả thỏa đáng nhất? Đặc biệt, phương pháp nào phù hợp nhất với cánh chung học Tân Ước? Phương pháp nào tạo ra cách giải thích đơn giản nhất, rõ ràng nhất? Và phương pháp nào ứng nghiệm tốt nhất mục đích đã định của mọi Kinh Thánh Cựu Ước, vốn là chúng nên ban sự khích lệ và hy vọng cho dân của Chúa Giê-xu Christ, những người mà trên họ sự cuối cùng của các thời đại đã đến (Rô-ma 15:4, 1 Cô-rinh-tô 10:11, 1 Phi-e-rơ 1:10-12)? Hy vọng rằng, hành trình ngắn ngủi của chúng ta qua chương phong phú này sẽ giúp bạn tự trả lời những câu hỏi quan trọng này. 8. Vua-Chăn Chiên Sắp Đến Của Đức Chúa Trời (Giê-rê-mi 23:1-8) Trong hành trình của mình, chúng ta đã đề cập đến một số OTKP được tìm thấy trong sách Giê-rê-mi, nhiều trong số đó xuất hiện trong chương 30-33. Vì Giê-rê-mi 23:1-8 — khá phổ biến giữa những người tiền thiên hy niên — ban ý chính của tất cả chúng, chúng ta sẽ dành một khoảnh khắc để xem xét nó ở đây. 11 Khốn Cho Những Người Chăn (1-2) Trong các câu 1-2, Đức Chúa Trời cảnh báo về sự phán xét sắp đến chống lại các lãnh đạo không trung tín của Y-sơ-ra-ên, cả thuộc thế gian và thuộc linh. Vì sự thất bại của chúng trong việc chăn dắt đúng đắn bầy của Đức Chúa Trời, chiên sẽ sớm bị phân tán giữa các dân tộc, và chính chúng sẽ bị trừng phạt. Trong ngắn hạn, lời tiên tri sẽ được ứng nghiệm bởi cảnh lưu đày Ba-by-lôn; trong dài hạn, bởi sự phân tán dưới tay Rô-ma (xem Ê-xê-chi-ên 34:1 trở đi, Xa-cha-ri 11:1 trở đi). Đằng sau những thất bại nghiêm trọng của các lãnh đạo Y-sơ-ra-ên là thất bại tệ hơn của A-đam, mà tội lỗi của ông trong Ê-đen đã đẩy toàn bộ gia đình ông vào cảnh lưu đày trong Lãnh Địa Tối Tăm. Ta Sẽ Quy Tụ Bầy Của Ta (3-4) Trong các câu 3-4, Đức Chúa Trời ban cho những người trung tín hy vọng, hứa rằng Ngài sẽ quy tụ phần sót lại của bầy Ngài từ mọi quốc gia nơi Ngài đã đuổi chúng đến, ban cho chúng những người chăn tin kính, và làm cho chúng không sợ hãi và kết quả trong Đất Hứa. Vì chúng sẽ không sợ hãi nữa, chúng ta biết sự đề cập ở đây là đến sự quy tụ cánh chung của “Y-sơ-ra-ên” (câu 4). Với sự giúp đỡ của NCH, chúng ta có thể thấy OTKP này được ứng nghiệm như thế nào. Một mặt, nó được ứng nghiệm giữa những người Do Thái được chọn, những người, trong những ngày sau rốt, sẽ quay về với Đấng Christ, và như vậy thừa hưởng mọi phước hạnh của Vương Quốc. Mặt khác, nó cũng được ứng nghiệm giữa những người dân ngoại được chọn sẽ làm điều tương tự. Cả hai đều là “phần sót lại” — một số từ Y-sơ-ra-ên, tất cả từ dòng dõi sa ngã của A-đam. Cả hai, vì tội lỗi, đã đi vào cảnh lưu đày — một số từ Palestine, tất cả từ Ê-đen. Nhưng cả hai, vì ân điển tể trị của Đức Chúa Trời, sẽ được quy tụ vào Đấng Christ để được sự sống đời đời trong quê hương cánh chung của chúng. Chồi Công Chính Của Đa-vít (5-6) Trong các câu 5-6, Đức Chúa Trời nói về một Tác Nhân thiên/nhân, qua đó Ngài sẽ ban những phước hạnh giao ước tối hậu này cho dân tộc thánh (1 Phi-e-rơ 2:9). Để ứng nghiệm lời hứa xưa của Ngài cho Đa-vít, Ngài sẽ dấy lên một Chồi công chính từ (dòng dõi) của Đa-vít: Đấng Mê-si, Chúa Giê-xu Christ (Ma-thi-ơ 1:1, Lu-ca 1:32, 69). Ngài sẽ là một Vua mà vương quyền công chính của Ngài bao phủ toàn bộ đất, một lời hứa được ứng nghiệm trong Đấng Christ, mà vương quyền trên trời của Ngài bao phủ toàn bộ trái đất qua sự rao giảng Phúc Âm trong Thời Đại Rao Giảng (Ma-thi-ơ 13:31-33, Công Vụ Các Sứ Đồ 1:8, Cô-lô-se 1:6, Khải Huyền 5:9). Dù từ ngôi của Ngài ở trên, hay vào lúc Ngài Giáng Lâm Lần Thứ Hai, Ngài là Đấng được Đức Chúa Trời chỉ định để thi hành sự phán xét và sự công chính trên đất (câu 5; Ma-thi-ơ 28:18, Giăng 5:22, Công Vụ Các Sứ Đồ 17:31). Trong những ngày của Ngài, Giu-đa và Y-sơ-ra-ên — cả hai đều đứng như những hình bóng của Hội Thánh, một bên là Chi Phái (của Đấng Mê-si) của Đức Chúa Trời, bên kia là Gia Đình và Dân Tộc của Ngài — sẽ sống an toàn trong chiếc tàu an toàn chân thật duy nhất, Chúa Giê-xu Christ (Giăng 10:28-29, Ê-phê-sô 2:14-18, Hê-bơ-rơ 6:8). Và tại sao chúng sẽ đứng vững? Chúng sẽ đứng vững vì sự công chính trọn vẹn của Đấng Công Chính sẽ được quy cho mọi người kêu cầu Ngài là Chúa (Giăng 16:8, 10, Công Vụ Các Sứ Đồ 3:14, Rô-ma 3:21-22, 10:9-13, 1 Cô-rinh-tô 1:30). Một Cuộc Xuất Hành Thứ Hai (7-8) Trong các câu 7-8, Đức Chúa Trời nêu lên một chủ đề tiên tri ưa thích, đúc sự quy tụ cánh chung lớn thành một Cuộc Xuất Hành Thứ Hai. Những lời đẹp đẽ này, đầy lời ca ngợi ân điển tể trị của Đức Chúa Trời, có thể và sẽ được mọi thánh đồ của Đấng Christ nói, dù là người Do Thái hay người dân ngoại. Vì giống như trong thời xưa, Đức Chúa Trời đã giải cứu Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc khỏi những kẻ áp bức Ê-díp-tô của chúng và phục hồi chúng về Đất Hứa, thì trong những ngày sau rốt này, Ngài đã giải cứu Y-sơ-ra-ên cánh chung — Hội Thánh — khỏi mọi kẻ thù của Lãnh Địa Tối Tăm, và phục hồi chúng, trong Đấng Christ, về quê hương trên trời của chúng, cả bây giờ và trong Thế Giới Sẽ Đến (Ma-thi-ơ 12:29, 2 Cô-rinh-tô 1:10, Ê-phê-sô 2:1-10, Cô-lô-se 1:3, Hê-bơ-rơ 12:22). 9. Thành Phố Sẽ Được Xây Dựng Lại (Giê-rê-mi 31:38-40) Trước đây chúng ta đã thấy rằng Giê-rê-mi 30-33 chứa đựng rất nhiều OTKP, được xâu chuỗi lại với nhau như những viên ngọc của một chiếc vòng cổ đẹp đẽ. Đây là một trong số chúng. Tuy nhiên, vì những lý do chúng ta sắp xem xét, nó đặc biệt khó giải thích, và vì vậy đáng được chú ý thêm ở đây. Để trình bày vấn đề một cách ngắn gọn: Một mặt, chúng ta có thể thấy từ câu 40 rằng đây thực sự là một OTKP; rằng Đức Chúa Trời đang nói về Thành Phố cánh chung của Ngài, một thành phố sẽ không bị nhổ lên hay lật đổ thêm nữa đời đời. Nói cách khác, theo NCH, Ngài thực ra đang nói về Hội Thánh. Mặt khác, vì lời tiên tri này đề cập đến một số địa danh địa lý cụ thể quen thuộc với người Do Thái trong thời Giê-rê-mi, dường như không thể Đức Chúa Trời có thể đang đề cập đến Hội Thánh; rằng thay vào đó Ngài phải đang tiên đoán một sự phục hồi trong những ngày sau rốt của Giê-ru-sa-lem thuộc thể, có lẽ theo những đường hướng được những người tiền thiên hy niên dự đoán. Vậy, chúng ta giải quyết tình thế khó khăn này như thế nào? Một giải pháp cám dỗ là lập luận rằng lời tiên tri một phần mang tính lịch sử và một phần mang tính cánh chung; rằng nó pha trộn những lời tiên đoán về việc phục hồi Giê-ru-sa-lem dưới thời Ê-xơ-ra và Nê-hê-mi với những lời tiên đoán về việc xây dựng, nên thánh, và an ninh đời đời của Giê-ru-sa-lem Mới, Hội Thánh. Tuy nhiên, khi xem xét kỹ hơn, rõ ràng thực sự không có cách nào để xác định cụm từ hay câu nào của lời tiên tri mang tính lịch sử và cụm từ nào mang tính cánh chung. Vâng, rất có thể có một ám chỉ đến việc phục hồi Giê-ru-sa-lem dưới thời Nê-hê-mi (Nê-hê-mi 3:1, 12:39); nhưng nếu chúng ta mong muốn bảo tồn tính toàn vẹn và tính rõ ràng của bản văn của chúng ta, lối thoát duy nhất của chúng ta là xem nó hoàn toàn mang tính lịch sử hoặc hoàn toàn mang tính cánh chung. Và vì vậy, vì câu 40 rõ ràng đánh dấu nó là cánh chung, tôi kết luận rằng đây thực sự là một OTKP; rằng nó mang tính cánh chung xuyên suốt. Kết luận này tìm thấy sự xác nhận trong sự kiện rằng giải pháp tiền thiên hy niên không phải là giải pháp gì cả. Một lần nữa, hoàn toàn ngoài sự dạy dỗ Tân Ước về cấu trúc hai phương diện của Vương Quốc, chính bản văn tuyên bố rõ ràng rằng Thành Phố này sẽ tồn tại đời đời, chứ không đơn giản chỉ trong một ngàn năm. Bây giờ đúng là một số người tiền thiên hy niên đã sẵn lòng khẳng định tính vĩnh cửu của một Giê-ru-sa-lem trên đất. Tuy nhiên, điều này sẽ khiến chúng vướng vào vũng lầy của chủ nghĩa chữ nghĩa tiên tri hơn nữa, vì Giê-ru-sa-lem của hầu hết OTKP là một thành phố nơi các thầy tế lễ và người Lê-vi phục vụ vĩnh viễn, nơi các sinh tế bằng súc vật được dâng vĩnh viễn, và nơi các ngày lễ được tuân giữ vĩnh viễn. Nhưng theo Tân Ước, mọi thể chế Môi-se này đều lỗi thời đời đời. Và nếu chúng lỗi thời, thì (thành phố trên đất) mà chúng liên kết với trong OTKP cũng vậy (Giăng 4:21, Ga-la-ti 4:25). Vậy, lôgic Tân Ước tốt lành thúc đẩy chúng ta đến kết luận rằng đây thực sự là một OTKP trong đó Đức Chúa Trời đang nói về việc xây dựng cánh chung và trạng thái cuối cùng của Hội Thánh của Ngài. Nhưng chính xác chúng ta giải thích các chi tiết như thế nào? Một Thành Phố Được Xây Dựng Cho ĐỨC GIÊ-HÔ-VA (38) Trong câu 38, Đức Chúa Trời bảo chúng ta rằng Thành Phố sẽ được xây dựng lại cho ĐỨC GIÊ-HÔ-VA. Điều này nhắc nhở chúng ta về lời của Phao-lô cho người Ê-phê-sô, rằng Đấng Christ đang xây dựng Hội Thánh của Ngài thành một nơi ngự của Đức Chúa Trời bởi Đức Thánh Linh, và rằng Hội Thánh sẽ tồn tại cho vinh quang của Đức Chúa Trời cho mọi thế hệ (Ê-phê-sô 2:22, 3:20-21). Còn Tháp Ha-na-nê-ên và Cổng Góc, theo một số nhà chú giải, những địa danh nổi tiếng này đứng ở hai đầu đối diện của thành phố cũ; theo những người khác, chúng đứng ở hai đầu đối diện của tường phía bắc. Trong cả hai trường hợp, sứ điệp ở đây dường như là toàn bộ thành phố sẽ thuộc về ĐỨC GIÊ-HÔ-VA. Và thật vậy đây là hướng đi của toàn bộ lời tiên tri, vốn tuyên bố rằng Thành Phố và mọi vùng lân cận của nó sẽ thánh cho ĐỨC GIÊ-HÔ-VA. Tân Ước ban cho chúng ta ý nghĩa, đảm bảo với chúng ta rằng toàn bộ Hội Thánh, và toàn bộ thế giới nàng cư ngụ, một ngày nào đó sẽ không có vết, không có nếp nhăn hay bất kỳ điều gì như vậy, mà sẽ có chính vinh quang của Đức Chúa Trời (câu 40, Giô-ên 3:17, Giăng 14:23, Ê-phê-sô 2:21, 5:26-27, Khải Huyền 21:2, 10-11). Đường Sẽ Đi Ra (39) Khi nói về một đường đo sẽ đi thẳng ra đến đồi Ga-rép, rồi quay sang Gô-a, câu 39 ám chỉ đến sự mở rộng của Hội Thánh, và cũng đến sự chữa lành trọn vẹn của thế giới mà nàng sẽ thừa hưởng trong Sự Hoàn Tất: Qua Đấng Christ, vào lúc Ngài Giáng Lâm Lần Thứ Hai, Đức Chúa Trời sẽ nuốt chửng mọi sự — ngay cả chính sự chết — trong chiến thắng (Đa-ni-ên 9:25, Ma-thi-ơ 13:31-33, Rô-ma 8:18 trở đi, 1 Cô-rinh-tô 15:54, Cô-lô-se 2:19, Khải Huyền 5:9). Các chi tiết hỗ trợ kết luận vui mừng này. Các nhà chú giải bảo chúng ta rằng Ga-rép là một ngọn đồi ở phía tây bắc của Giê-ru-sa-lem nơi những người phong cùi sống, và rằng Gô-a là nơi xử tử hình. Nếu vậy, ý tưởng ở đây sẽ là trong Ngày đó, cánh tay hùng mạnh của Đấng Cứu Chuộc sẽ vươn đến những kẻ phạm tội tồi tệ nhất và những người đau khổ nhất, tất cả những người Ngài sẽ vui mừng quy tụ vào các khu vực của Thành Thánh, với điều kiện là đức tin đơn giản vào Ngài (Ma-thi-ơ 11:5, 28, Lu-ca 15:1-2, 1 Cô-rinh-tô 6:9-11). Đời Đời Thánh Cho ĐỨC GIÊ-HÔ-VA (40) Thêm sự xác nhận nữa cho đường hướng giải thích này xuất hiện trong câu 40, vốn bảo chúng ta rằng các vùng lân cận thánh sẽ thậm chí bao gồm Thung Lũng Của Các Con Trai Của Hin-nôm. Một lần nữa, trong thời Cựu Ước, thung lũng này, nằm ngay bên ngoài Giê-ru-sa-lem, phục vụ như một bãi rác. Nó là một nơi của rác rưởi, mùi hôi thối, và lửa, trước đây đã bị vua Giô-si-a rủa sả và làm ô uế, vì ở đó những người Do Thái bội đạo đã khiến con cái chúng “đi qua lửa” cho thần của người Am-môn, Mô-lóc; và vì ở đó chúng đã chôn cất hài cốt của chúng (2 Các Vua 23:10, Giê-rê-mi 32:35). Vậy ở đây, trong hình ảnh được che giấu dày đặc, Đức Chúa Trời hứa rằng Đấng Christ, khi Ngài trở lại trong sự phán xét, sẽ biến chính Tô-phết — và mọi góc ô uế khác của vũ trụ thuộc thể — thành trời mới và đất mới, ngôi nhà của sự công chính đời đời (Ma-thi-ơ 13:41, Phi-líp 3:21, 2 Phi-e-rơ 3:10, Khải Huyền 21:1-5). Trong Ngày đó, toàn bộ trái đất — và mọi thánh đồ cấu thành Thành Phố lấp đầy trái đất — sẽ thánh cho ĐỨC GIÊ-HÔ-VA, đời đời (Khải Huyền 21:2, 10). Nhân tiện, chúng ta nên lưu ý rằng OTKP này khá giống với hai lời tiên tri của Xa-cha-ri bàn về Giê-ru-sa-lem trong những ngày sau rốt (Xa-cha-ri 14:9-11, 19-21). Tuy nhiên, trong những lời này, thậm chí còn rõ ràng hơn rằng tiên tri đang hướng về thời đại cánh chung, và rằng ông làm như vậy bằng cách sử dụng ngôn ngữ biểu tượng phong phú chỉ cách huyền nhiệm đến những điều của Đấng Christ và Hội Thánh của Ngài. Vậy chúng ta kết luận rằng nhà chú giải người Đức lớn, C. F. Keil (1807-1888), đã hoàn toàn đúng khi tóm tắt lời tiên tri này như sau: Lời tiên tri không đề cập đến việc xây dựng Giê-ru-sa-lem sau thời lưu đày, mà đến việc dựng lên một Vương Quốc thuộc linh hơn của Đức Chúa Trời trong thời đại Đấng Mê-si. Thật vậy, nó chạm đến thời gian khi Vương Quốc của Đức Chúa Trời sẽ được hoàn hảo. Nó chứa đựng dưới một chiếc áo Cựu Ước những đường nét của hình ảnh Giê-ru-sa-lem trên trời mà Giăng đã thấy trên đảo Bát-mô trong vinh quang trọn vẹn của nó. 12 Khi nói như vậy, Keil cho thấy mình là một bậc thầy của NCH. Tôi nghĩ, chúng ta nên đi theo sự dẫn dắt của ông.
Chương 16 Các Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước Được Xem Xét: Ê-xê-chi-ên Trong hai chương tiếp theo, chúng ta sẽ dành thời gian đáng kể với hai tiên tri Cựu Ước đã phục vụ Đức Chúa Trời (và chúng ta) trong những ngày Y-sơ-ra-ên lưu đày ở Ba-by-lôn: Ê-xê-chi-ên và Đa-ni-ên. Các tác phẩm của chúng đầy OTKP, một số trong đó khá khó hiểu. Trong hai người, tôi xét Ê-xê-chi-ên là người thách thức nhất. Như chúng ta sẽ sớm thấy, các OTKP kết thúc sách của ông đã gây ra nhiều suy đoán và tranh cãi. Liệu chúng có bị che phủ đời đời trong sự huyền nhiệm không? Chúng ta phải chờ đợi Sự Giáng Lâm Lần Thứ Hai, hay chính những ngày cuối cùng của những ngày sau rốt, để tìm ra ý nghĩa của chúng sao? Hay có thể NCH có thể giúp chúng ta, ngay cả bây giờ, thấy, hưởng, và hưởng lợi từ điều Đức Chúa Trời đã phán ở đây? Chúng ta hãy đào sâu vào Ê-xê-chi-ên và tìm ra. Giới Thiệu Về Ê-xê-chi-ên 33-48 Trong chương này, chúng ta sẽ xem xét bốn OTKP khó nhất (và phổ biến nhất) của Ê-xê-chi-ên. Tuy nhiên, trước khi tham gia vào chúng, chúng ta khôn ngoan khi cảm nhận tốt về bối cảnh của chúng; về vị trí của chúng trong dòng chảy tổng thể của chức vụ tiên tri của Ê-xê-chi-ên. May mắn thay, điều này dễ làm, vì sách được chia một cách tự nhiên thành bốn phần được xác định rõ ràng. Nhà chú giải Iain Duguid phác thảo chúng như sau: I. Lời Kêu Gọi Và Sự Ủy Nhiệm Của Ê-xê-chi-ên (1-3) Những chương này đặt nền tảng, mô tả cách Đức Chúa Trời của vinh quang đã bày tỏ chính Ngài cho Ê-xê-chi-ên, kêu gọi ông nói tiên tri, cảnh báo ông về sự không ăn năn của người Do Thái, nhưng khuyên ông nói (và viết) cách trung tín, dù vậy.
II. Những Lời Tiên Tri Về Sự Hủy Diệt (4-24) Những chương này chứa đựng nhiều lời tiên tri về sự phán xét sắp xảy ra trên Giê-ru-sa-lem bội đạo và quê hương của nàng. Tuy nhiên, ngay cả ở đây, vẫn có những cái nhìn thoáng qua về hy vọng sẽ đến qua một sự phục hồi trong tương lai. III. Những Lời Tiên Tri Chống Lại Các Dân Tộc (25-32) Những chương này chứa đựng những lời tiên tri về các sự phán xét sắp đến — và cũng về những lòng thương xót cứu chuộc — được phán trên những nước láng giềng thù địch của Y-sơ-ra-ên. IV. Những Lời Tiên Tri Về Tin Tức Tốt Lành (33-48) Những chương này, vốn đầy OTKP, chứa đựng những lời hứa phong phú được thiết kế để khơi dậy hy vọng và kỳ vọng cứu chuộc của dân Đức Chúa Trời. Rất quan trọng, những lời tiên tri khích lệ chứa đựng trong Phần IV (Những Lời Tiên Tri Về Tin Tức Tốt Lành) có thể được chia thêm thành ba loại sau: A. Những Lời Hứa Về Sự Phục Hồi Cánh Chung Của Y-sơ-ra-ên (34-37) B. Những Lời Hứa Về Sự Giải Cứu Thiên Thượng Của Y-sơ-ra-ên Khỏi Trận Chiến Cuối Cùng Với Các Đối Thủ Dân Ngoại Của Nàng (38-39) C. Một Khải Tượng Về Đền Thờ, Sự Thờ Phượng, Quê Hương, Và Thành Phố Đã Được Đổi Mới Của Y-sơ-ra-ên Trong Thế Giới Sẽ Đến (40-48) Một Sự Phân Chia Hữu Ích Vì hai lý do chính, sự phân chia của Duguid về sách như một tổng thể rất hữu ích cho chúng ta. Thứ nhất, nó cho chúng ta thấy rằng cánh chung học của Ê-xê-chi-ên — giống như của Ê-sai, Giê-rê-mi, và mọi tiên tri Cựu Ước khác — phù hợp trọn vẹn với nguyên mẫu được tìm thấy trong Luật Pháp của Môi-se. Như chúng ta đã thấy, tất cả chúng đều đúc lời hứa về sự cứu chuộc vũ trụ theo thuật ngữ của tội lỗi, sự lưu đày, và sự phục hồi cuối cùng của Y-sơ-ra-ên. Đây là chủ đề nền tảng lớn của hầu như mọi OTKP, một chủ đề, theo NCH, tìm thấy sự ứng nghiệm của nó trong Vương Quốc gồm hai giai đoạn của Đức Chúa Trời mà Đấng Christ đã thiết lập dưới Giao Ước Mới. Thứ hai, cấu trúc ba phần đơn giản của Những Lời Tiên Tri Về Tin Tức Tốt Lành (chương 33-48) cung cấp một manh mối thú vị cho việc giải thích đúng đắn chúng. Đó là vì nó tương ứng trọn vẹn với cấu trúc và nội dung của cánh chung học Tân Ước! Cụ thể: Khi chúng ta đọc trong chương 34-37 về ân tứ của Đấng Mê-si của Y-sơ-ra-ên, và về sự trở về của nàng về đất, sự quen thuộc của chúng ta với cánh chung học Tân Ước lập tức khiến chúng ta nghĩ rằng những lời hứa này được ứng nghiệm trong Thời Đại Rao Giảng Tân Ước của Thử Thách. Tương tự, khi chúng ta đọc trong chương 38-39 về một cuộc đụng độ cuối cùng giữa Y-sơ-ra-ên và các cơ binh của Gốc, chúng ta lập tức nghĩ đến Trận Chiến Cuối Cùng giữa Hội Thánh và Thế Gian, và về Sự Phán Xét khi Đấng Christ trở lại sẽ kết thúc trận chiến đó. Và cuối cùng, khi chúng ta đọc trong chương 40-48 về sự đổi mới tối hậu của Đền Thờ, Sự Thờ Phượng, Đất, và Thành Phố của Y-sơ-ra-ên, chúng ta lập tức nghĩ đến thời kỳ cuối cùng; Thời Đại đời đời của Phần Thưởng và Sự Báo Thù; vinh quang và sự thờ phượng đời đời của Hội Thánh trong trời mới và đất mới. Vâng, những sự song song này rất nổi bật, rất gợi ý, và rất khích lệ. Nhưng chúng có phản ánh thực tại Kinh Thánh không? Để tìm ra, chúng ta sẽ cần ghi nhớ sự tương ứng khơi gợi suy nghĩ này trong tâm trí khi chúng ta xem xét chính các bản văn của chúng ta, cố gắng xem liệu chúng có thực sự hỗ trợ phỏng đoán Tân Ước có học thức của chúng ta về ý nghĩa thật của chúng hay không. Một Sự Phân Chia Hữu Ích Khác Liên quan đến Những Lời Tiên Tri Về Sự Phục Hồi (chương 34-37), một vài lời giới thiệu nữa là cần thiết. Duguid phác thảo chúng như sau: 1. Một Người Chăn Mới (chương 34) 2. Một Đất Đã Được Đổi Mới (chương 35-36) 3. Một Giao Ước Đã Được Đổi Mới (chương 36) 4. Một Dân Đã Được Đổi Mới (chương 37:1-14) 5. Một Sự Hiệp Nhất Đã Được Đổi Mới (37:15-28) Ở đây một lần nữa chúng ta có một sự phân chia rất hữu ích. Tại sao? Vì nó làm nổi bật sự hiệp nhất thần học của những chương này, và cũng gợi ý mạnh mẽ lĩnh vực ứng nghiệm chân thật của chúng: Thời Đại Giao Ước Mới của Rao Giảng và Thử Thách. Nói cách khác, dàn ý của Duguid lặng lẽ gợi ý điều NCH khẳng định một cách tích cực: Mọi lời tiên tri trong phần này đều nói về những điều mới Đức Chúa Trời sẽ làm trong và cho dân Ngài trong những ngày sau rốt. Đặc biệt, Ngài sẽ (1) ban cho chúng một Người Chăn mới, Chúa Giê-xu Christ, (2) trồng chúng trong một quê hương mới, Si-ôn ở trên, nơi Đấng Christ được tôn cao nay ngự, (3) kéo chúng vào một Giao Ước Mới, Giao Ước Đời Đời trong huyết của Đấng Christ, (4) làm đầy chúng bằng sự sống thuộc linh mới, chính sự sống phục sinh của Đấng Christ, và (5) ban cho chúng — những tội nhân bè phái, gây chiến như chúng vốn là — một sự hiệp nhất mới trong Đức Thánh Linh, trong Đấng Christ, và trong Thân Thể của Đấng Christ. Tóm lại, dàn ý của Duguid giúp chúng ta thấy rằng mọi lời tiên tri trong phần này — mỗi lời theo cách riêng của nó và mỗi lời từ góc độ riêng của nó — đều mô tả những phước hạnh của Hội Thánh của Đấng Christ trong giai đoạn đầu tiên của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Tuy nhiên, chúng mô tả chúng bằng ngôn ngữ và hình ảnh được tính toán để khuấy động trí tưởng tượng và thắp lên hy vọng của các thánh đồ Cựu Ước đang vật lộn của Đức Chúa Trời, một số trong họ gần đây đã chịu đựng sự hủy hoại của thành phố thủ đô của chúng, sự phá hủy đền thờ của chúng, và nỗi đau nhục nhã của việc trục xuất và lưu đày khỏi quê hương yêu dấu của chúng. 1 Và bây giờ, với tất cả thông tin nền tảng tốt lành này lấp đầy tâm trí chúng ta, cuối cùng chúng ta sẵn sàng đến thăm chính Ê-xê-chi-ên. Chúng ta sẽ bắt đầu bằng cách mạo hiểm vào Thung Lũng Xương Khô. 1. Sự Sống Phục Sinh Trong Thung Lũng Xương Khô (Ê-xê-chi-ên 37:1-14) Khải tượng nổi tiếng của Ê-xê-chi-ên về Thung Lũng Xương Khô là một khải tượng được các Cơ Đốc nhân rất ưa thích, và với lý do chính đáng: Biểu tượng gợi cảm của nó không bao giờ thất bại trong việc gợi nhớ đến sự cải đạo của chính chúng; ngày vui mừng khi Đức Thánh Linh tể trị của Đức Chúa Trời nhấc chúng ra khỏi Thung Lũng Của Bóng Sự Chết và trồng chúng trong Đấng Christ, qua Đấng chúng nay đã bắt đầu trải nghiệm niềm vui của sự sống phục sinh đời đời (Giăng 11, Rô-ma 6:1 trở đi, Ê-phê-sô 2:1-12, Cô-lô-se 1:13). Tuy nhiên, như những nhà giải kinh Kinh Thánh tốt lành, chúng ta phải thành thật tự hỏi: Đây có thực sự là điều Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời đã nghĩ trong tâm trí khi Ngài ban cho Ê-xê-chi-ên khải tượng và lời tiên tri huyền nhiệm này không? Những Suy Tư Tiền Thiên Hy Niên Các anh em tiền thiên hy niên của chúng ta nghĩ là không. Dù khác nhau giữa chúng về chi tiết, tất cả chúng đều thống nhất trong việc đọc lời tiên tri này theo nghĩa đen thay vì theo nghĩa bóng. Do đó, tất cả đều thống nhất trong việc quy nó, không phải cho Hội Thánh, mà cho Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc trong những ngày sau rốt. Một số nói rằng nó đã được ứng nghiệm một phần trong việc trở về hiện đại của hàng triệu người Do Thái Nga và Châu Âu về Palestine. Những người khác (những người theo thuyết thời kỳ) nói rằng nó sẽ được ứng nghiệm trong một thời kỳ đại nạn bảy năm, khi một phần sót lại Do Thái tin kính tỏa ra khắp toàn cầu để quy tụ các anh em bị phân tán của chúng trở về quê hương tổ tiên của chúng, để ở đó chờ đợi Sự Đến Lần Thứ Hai của Đấng Mê-si của chúng (Ê-sai 66:18-21). Những người khác nữa lập luận rằng nó sẽ được ứng nghiệm sau khi Đấng Christ trở lại, khi, qua cùng một phần sót lại trung tín đó, Ngài (Đấng Christ) quy tụ các anh em Do Thái xa rộng của Ngài để cai trị và trị vì với Ngài trong vương quốc thiên hy niên của Ngài. Nhưng một lần nữa, tất cả đều đồng ý rằng Ê-xê-chi-ên không nói theo nghĩa bóng về sự quy tụ thuộc linh của Hội Thánh của Đấng Christ. Tuy nhiên, nếu chúng ta đã bị thuyết phục bởi NCH, chúng ta đơn giản không thể đi xuống con đường này. Tại sao? Vì bây giờ chúng ta hiểu rằng Ê-xê-chi-ên — rõ ràng đang nói về những ngày sau rốt — hẳn đã đang nói theo nghĩa bóng về những ngày của Giao Ước Mới; về Vương Quốc thuộc linh hai phương diện mà Đấng Christ đã giới thiệu dưới Giao Ước Mới; và về dân của Giao Ước Mới — Hội Thánh của Ngài. Vậy, nhiệm vụ trước mặt chúng ta là xem liệu lời tiên tri của chúng ta có thực sự ủng hộ quan điểm này hơn quan điểm của người tiền thiên hy niên hay không, và cũng xem nó được ứng nghiệm trong giai đoạn nào của Vương Quốc: Trong Thời Đại Rao Giảng và Thử Thách, trong Thời Đại Phần Thưởng và Sự Báo Thù, hay trong cả hai. Chúng ta hãy quay sang nó ngay bây giờ. Sự Phục Hồi Sẽ Đến Như Thế Nào? Trong lời tiên tri trước đó (36:1 trở đi), Đức Chúa Trời đã ban những lời hứa vinh quang về sự phục hồi trong những ngày sau rốt của Y-sơ-ra-ên. Trong số những điều khác, Ngài đã nói về việc làm thịnh vượng dân Ngài trên các núi của quê hương chúng (36:8-15), và về việc làm đầy chúng bằng Đức Thánh Linh của Ngài, để chúng có thể bước đi trong các đường lối của Ngài và bảo đảm các phước hạnh giao ước của Ngài (36:27-28). Ở đây, trong 37:1-14, Ngài ban một khải tượng về cách điều này sẽ xảy ra. Sự tương phản kết quả thật rõ rệt: Vì sự lớn lao của ân điển của Đức Chúa Trời, một dân đang nằm hoàn toàn chết trong Thung Lũng Của Bóng Sự Chết sẽ, trong Ngày đó, được chuyển đổi cách kỳ diệu đến — và được trồng trên — những núi cao của Y-sơ-ra-ên, nơi chúng sẽ sống đời đời trong sự thịnh vượng trọn vẹn với Đức Chúa Trời giữ giao ước của chúng (40:1-2)! Thung Lũng Của Bóng Sự Chết (1-2) Khải tượng bắt đầu bằng việc ĐỨC GIÊ-HÔ-VA mang Ê-xê-chi-ên, trong Đức Thánh Linh, đến một thung lũng nơi ông nhìn thấy một đám đông lớn gồm xương rải rác trên mặt đất. Khi xem xét kỹ, ông nhận ra rằng chúng “rất khô” — tức là, đã chết từ lâu, và do đó đã chết hoàn toàn (1-2). Khi đọc những câu này, người Do Thái trong cảnh lưu đày rất có thể đã nhớ lại lời tiên đoán khủng khiếp của Giê-rê-mi nói rằng người Ba-by-lôn sẽ lấp đầy Thung Lũng Tô-phết bị rủa sả bằng xương của cư dân Giê-ru-sa-lem tội lỗi (Giê-rê-mi 7:32-8:2). Nhưng Đức Chúa Trời không đặt tên cho thung lũng này, và với lý do chính đáng: Khải tượng không nói về một nơi thuộc thể, mà về một tình trạng thuộc linh. Đây là Thung Lũng Của Bóng Sự Chết (Thi Thiên 23:4, 107:10, 14, Ê-sai 9:2, Giê-rê-mi 2:6, Lu-ca 1:79). Đây là vùng đất hoang thuộc linh lớn mà vào đó Đức Chúa Trời, qua tội lỗi của A-đam, đã ném mọi người lưu đày tội lỗi của Ê-đen (Sáng Thế Ký 3:24, Lu-ca 4:5-7, Khải Huyền 12:6, 14). Đây là Lãnh Địa Tối Tăm, mà cư dân chưa được tái sinh của nó, dù có danh là sống, thực ra hoàn toàn chết trong những vi phạm và tội lỗi (Ê-phê-sô 2:1-10, Cô-lô-se 1:13, 2:13, Khải Huyền 3:1). Những Xương Này Có Thể Sống Không? (3) Bây giờ việc kiểm tra đã hoàn tất, Đức Chúa Trời chất vấn tiên tri: “Hỡi con người, những xương này có thể sống không?” Ê-xê-chi-ên hiểu rõ rằng không có điều gì quá khó cho ĐỨC GIÊ-HÔ-VA (Sáng Thế Ký 18:14, Giê-rê-mi 32:27). Nhưng vì chưa biết những xương này tượng trưng cho điều gì, ông không chắc chắn liệu Đức Chúa Trời có muốn chúng sống hay không. Vì vậy ông đáp: “Ôi Chúa Đức Chúa Trời, Ngài biết” (câu 3). Điều này gợi nhớ đến cuộc trao đổi của Đấng Christ với các môn đồ không tin của Ngài, khi chúng hỏi: “Vậy thì ai có thể được cứu?” Câu trả lời của Chúa Giê-xu áp dụng ở đây: “Với loài người thì không thể. Nhưng với Đức Chúa Trời, mọi sự đều có thể” (Ma-thi-ơ 10:17-27). Đức Chúa Trời tể trị thực sự có thể cứu những tội nhân đã chết về thuộc linh. Hơn nữa, trong trường hợp của những người được chọn của Ngài, không có điều gì trên trời hay trên đất có thể ngăn cản Ngài làm như vậy (Giăng 6:37, 10:16)! Hãy Nói Tiên Tri Với Chúng! (4-6) Trong các câu 4-6, chúng ta nghe mạng lệnh của Đức Chúa Trời cho Ê-xê-chi-ên: Ông phải nói tiên tri với những xương khô, bảo chúng rằng Đức Chúa Trời sẽ đặt gân và thịt lên chúng, bao phủ chúng bằng da, và làm đầy chúng bằng hơi thở, để chúng sẽ sống lại và đến sự hiểu biết về ĐỨC GIÊ-HÔ-VA, Đấng vừa sống lại chúng từ cõi chết! Bản văn nói về một sự sáng tạo. Rõ ràng, hình ảnh được thiết kế để gợi nhớ đến sự sáng tạo của A-đam, người mà Đức Chúa Trời lần đầu tiên tạo thành từ bụi đất, rồi dấy lên bằng cách thổi hơi thở sự sống vào lỗ mũi của người (Sáng Thế Ký 2:7). Tuy nhiên, đây là một điều gì đó khác: Nó là một sự tái tạo, và là một sự tái tạo thuộc linh thay vì thuộc thể. Tân Ước bảo chúng ta rằng chính Đấng Christ sẽ hoàn thành nó (Giăng 20:19-23), với kết quả là dân Ngài sẽ đến biết cả Ngài và Cha Ngài là Đấng Cứu Rỗi tể trị của chúng (Giăng 14:15-20). Một lời diễn giải Tân Ước về sứ điệp của Đức Chúa Trời cho Ê-xê-chi-ên do đó có thể như sau: Trong ngày đó, Đức Chúa Trời sẽ tái sinh một đám đông lớn gồm những tội nhân được chọn (Hội Thánh của Ngài), dấy chúng lên khỏi sự chết thuộc linh chúng thừa hưởng qua A-đam thứ nhất, đến một sự mới mẻ đời đời của sự sống mà chúng sẽ thừa hưởng qua Đấng Cuối Cùng (Rô-ma 6:1-4, 1 Cô-rinh-tô 15:45, Ê-phê-sô 2:6, Cô-lô-se 3:1). Lời tiên tri này cũng ám chỉ đến sự phục sinh của thân thể không? Chắc chắn có. Tuy nhiên, nó làm như vậy theo cách dự đoán sự dạy dỗ Tân Ước về hai giai đoạn của sự cứu rỗi; sự dạy dỗ mà trong đó chúng ta học được rằng sự phục sinh thuộc linh của các thánh đồ (qua đức tin trong Đấng Christ) tất yếu đi trước, ám chỉ đến, và bảo đảm một sự phục sinh thuộc thể sẽ xảy ra vào cuối thời đại (Giăng 5:24-29, 11:25-26, Rô-ma 6:5). Vậy ở đây, trong Ê-xê-chi-ên 37, sự phục sinh của thân thể không nằm trong tầm nhìn, vì trước khi sự phục sinh đó có thể đến, “Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời” đã (thuộc linh) sống lại, được tái sinh, và được phục hồi phải đi ra chiến tranh (37:10, 38-39). Hỡi Hơi Thở, Hãy Đến, Để Chúng Có Thể Sống! (7-10) Trong các câu 7-10, chúng ta thấy tiên tri làm đúng như ông đã được truyền. Hơn nữa, khi ông làm, mọi điều diễn ra đúng như Đức Chúa Trời đã phán. Việc nói tiên tri hùng mạnh như vậy mô tả quyền năng sáng tạo thuộc linh của lời của lẽ thật của Phúc Âm (Rô-ma 1:16, 10:17, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:13, Hê-bơ-rơ 4:12, 1 Phi-e-rơ 1:23). Theo mẫu đã đặt ra trong Sáng Thế Ký, sự tái tạo này xảy ra trong hai giai đoạn: Thứ nhất, những xương chết trở thành những thân thể (7-8); rồi những thân thể chết trở thành những thân thể sống, vì hơi thở (tức là, Đức Thánh Linh) của Đức Chúa Trời dựng chúng đứng trên chân chúng, để chúng trở thành một đạo quân cực kỳ lớn (9-10). Điều này mô tả sự sáng tạo đang diễn ra của Hội Thánh Chiến Đấu trong suốt Thời Đại Rao Giảng và Thử Thách. Trong một mô hình thu nhỏ, nó đã được ứng nghiệm vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, khi Đức Thánh Linh giáng xuống và làm đầy 120 “xương đang kêu lách cách” trước đây đã cùng nhau đến một nơi (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:1), với kết quả là chúng đứng lên cách dạn dĩ để gây chiến cách yêu thương trong chính nghĩa của Đấng Christ và Phúc Âm (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:4, 11, 14 trở đi). Nhưng khải tượng sẽ tiếp tục được ứng nghiệm — ngay cả cho đến cuối Thời Đại — bất cứ khi nào và bất cứ nơi đâu Đức Chúa Trời quy tụ và xây dựng Thân Thể của Đấng Christ qua sự rao giảng Phúc Âm (1 Cô-rinh-tô 12:13, Ê-phê-sô 4:12, 15-16, Cô-lô-se 2:18-19). Đáng chú ý, cách giải thích về Hội Thánh này được hỗ trợ bởi câu 9, vốn trình bày Đức Thánh Linh đến từ bốn phương gió, một ám chỉ đến bốn góc của trái đất, từ đó Đức Chúa Trời sẽ quy tụ Hội Thánh phổ quát của Ngài, bao gồm người Do Thái và người dân ngoại (Mác 13:27, Khải Huyền 7:1 trở đi). Nó cũng được hỗ trợ bởi câu 10, trong đó “Y-sơ-ra-ên” cánh chung được mô tả như một đạo quân cực kỳ lớn, một ẩn dụ liên tục được quy cho các chiến sĩ Tân Ước của Đấng Christ (Lu-ca 14:31, 1 Cô-rinh-tô 9:7, Ê-phê-sô 6:10 trở đi, 2 Ti-mô-thê 2:3, Khải Huyền 19:14). Toàn Bộ Nhà Y-sơ-ra-ên (11-14) Trong các câu 11-14, Đức Chúa Trời cuối cùng giải thích khải tượng cho Ê-xê-chi-ên: Nó là một lời tiên tri khác nữa về sự phục hồi cánh chung của Y-sơ-ra-ên. Tuy nhiên, Y-sơ-ra-ên trong tầm nhìn không phải thuộc dân tộc, mà thuộc linh. Nó là Hội Thánh, “Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời” cánh chung (Ga-la-ti 6:16). Người Do Thái thuộc dân tộc sẽ ở trong số chúng, vì trong nhiều thời gian và nơi chốn, chúng thực sự đã cảm thấy mình bị mất mát vô vọng và bị cắt đứt. Nhưng vô số người dân ngoại được chọn cũng vậy (câu 11, Ma-thi-ơ 4:12-16, Ma-thi-ơ 15:25, Ê-phê-sô 2:12). Và vì, qua Đấng Christ, chúng cũng sẽ bước vào Giao Ước Đời Đời, Đức Chúa Trời sẽ không hổ thẹn khi gọi chúng là “dân Ta” (Rô-ma 9:25-26, 2 Cô-rinh-tô 6:16, Hê-bơ-rơ 2:11, 11:16, 8:10, Khải Huyền 18:4). Vậy, chính về dân Giao Ước Mới của Ngài — cả người Do Thái và người dân ngoại — mà Đức Chúa Trời ở đây nói, hứa dấy chúng lên khỏi mồ mả của sự chết thuộc linh, và vận chuyển chúng đến quê hương trên trời của chúng; thật vậy, trồng chúng trên chính đỉnh Núi Thánh của Ngài (câu 12, 36:8-15, 40:1-2; Cô-lô-se 1:13, Ga-la-ti 4:26, Hê-bơ-rơ 12:22, Khải Huyền 14:1). Hãy lưu ý cẩn thận từ kết luận của lời tiên tri này rằng khi Ngài làm như vậy, chúng sẽ nhận ra rằng sự biến đổi lớn hoàn toàn không phải do chúng làm; rằng chính Đức Chúa Trời, bởi ân điển tể trị của Ngài, là Đấng đã làm cho chúng sống lại cùng với Đấng Christ, dấy chúng lên cùng với Đấng Christ, và khiến chúng ngồi xuống cùng với Đấng Christ trên trời, để ở đó hưởng những vinh quang của Si-ôn ở trên cho đến ngày vui mừng khi Vua trở lại, khi Ngài sẽ dấy chúng lên về thuộc thể để được sự sống đời đời trong Thế Giới Sẽ Đến vinh quang (các câu 13-14; Giăng 15:16, 1 Cô-rinh-tô 1:26-31, Rô-ma 8:28-30, Ê-phê-sô 2:4-10, Tít 3:4-7, 1 Giăng 3:14, Khải Huyền 14:1, 21:1-5). 2. Hai Cây Gậy, Một Thập Tự Giá, Một Dân Tộc (Ê-xê-chi-ên 37:15-28) Ở đây chủ đề của tiên tri là Sự Hiệp Nhất Đã Được Đổi Mới Của Y-sơ-ra-ên Cánh Chung. Ngay từ thời tổ phụ, đã có sự cạnh tranh giữa Giu-đa và Giô-sép. Trong những ngày của Các Quan Xét, căng thẳng bùng lên giữa Ép-ra-im (con trai của Giô-sép) và các chi phái khác. Dưới thời Đa-vít và Sa-lô-môn, dân tộc được hiệp nhất trong thời gian ngắn. Tuy nhiên, ngay sau đó, nó bị chia thành Vương Quốc Phía Bắc và Phía Nam — mỗi vương quốc có (các) trung tâm thờ phượng riêng — và vẫn bị chia rẽ cho đến khi Vương Quốc Phía Bắc (Y-sơ-ra-ên) bị trục xuất dưới tay người A-si-ri. Chắc chắn nhiều người Do Thái sùng đạo trong thời lưu đày đã tuyệt vọng về việc mười hai chi phái bao giờ được hiệp nhất lại thành một dân tộc — và một Vương Quốc — dưới Đức Chúa Trời. Hai Sẽ Trở Thành Một OTKP này là thuốc giải của Đức Chúa Trời cho sự tuyệt vọng như vậy. Ở đây Ngài hứa rằng trong sự phục hồi lớn sắp tới, Ngài sẽ đời đời tái hiệp nhất Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời. Đặc biệt, “cây gậy” của Giô-sép và “cây gậy” của Giu-đa sẽ trở thành một cây gậy trong tay Ngài (các câu 15-19). Điều này sẽ xảy ra như thế nào? Đức Chúa Trời trả lời một cách đầy đủ: Sẽ có một sự quy tụ lại “từ mọi phía” (câu 21); một sự giải cứu khỏi “mọi nơi cư trú nơi chúng đã phạm tội” (câu 23); một sự thanh tẩy khỏi sự thờ hình tượng và vi phạm (câu 23); một dân tộc mới, được trồng trong quê hương đời đời của chúng (các câu 22, 25); một Vua-Chăn Chiên mới mà Y-sơ-ra-ên sẽ liên tục phục vụ (các câu 22, 24); một Giao Ước Mới, mà dưới đó Y-sơ-ra-ên sẽ sống đời đời (các câu 24, 26); và một nơi thánh (mới) “ở giữa chúng” nơi Đức Chúa Trời của Giao Ước Đời Đời sẽ ngự đời đời (các câu 27-28). Khi thấy mọi điều này xảy ra, các dân tộc xung quanh sẽ biết rằng ĐỨC GIÊ-HÔ-VA là Đức Chúa Trời, và rằng chính Ngài đã làm điều đó (câu 28). Tiên Tri Đang Nói Về Ai? Các nhà giải kinh Cơ Đốc bị cai trị bởi NCH vui mừng khi đọc OTKP đẹp đẽ này, thấy ở đây một bức tranh “huyền nhiệm” về sự quy tụ và xây dựng dân Giao Ước Mới của Đấng Christ — Hội Thánh — trong suốt toàn bộ Thời Đại Rao Giảng. Chính chúng là nơi thánh mới mà trong đó Đức Chúa Trời vui lòng ngự (Ê-phê-sô 2:20, Khải Huyền 21:3). Chính thiên đàng là “đất” mới và “núi” cao mà trên đó chúng được đặc quyền sống, ngay cả khi chúng chờ đợi sự trở lại của Vua-Chăn Chiên của chúng để chăn dắt chúng một lần đủ cả trong Thế Giới Sẽ Đến (các câu 21-22; Ê-phê-sô 1:20, 2:6, Hê-bơ-rơ 12:22). “Lời tiên tri này,” Whitby nói, “không bao giờ có thể được ứng nghiệm ngoại trừ bởi sự quy tụ Y-sơ-ra-ên thuộc linh của Đức Chúa Trời vào cơ nghiệp vĩnh viễn của chúng, Hội Thánh Cơ Đốc và Ca-na-an trên trời.” 2 “Lãnh thổ của phước hạnh,” một nhà chú giải khác nói, “không còn là Ca-na-an nữa, mà là khu vực mà Đấng Christ là Vua và Chúa.” 3 Giu-đa, Giô-sép, Và Ép-ra-im Tuy nhiên, chúng ta phải vật lộn với những sự đề cập cụ thể đến Giu-đa, Giô-sép, Ép-ra-im, và các bạn đồng hành tương ứng của chúng, các chi phái bè phái của nhà Y-sơ-ra-ên (các câu 15-20). Ngôn ngữ như vậy — bắt nguồn sâu xa trong lịch sử của Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc — chẳng phải buộc chúng ta kết luận rằng các đối tượng của lời tiên tri này thực sự là người Do Thái thuộc dân tộc theo nghĩa đen, và rằng sự ứng nghiệm của phần còn lại của lời tiên tri cũng phải theo nghĩa đen, đúng như các anh em tiền thiên hy niên của chúng ta khẳng định sao? Câu trả lời của tôi gồm ba phần. Thứ nhất, cách giải thích tiền thiên hy niên là không thể, vì chính lời tiên tri liên tục khẳng định rằng những điều kiện được hình dung ở đây sẽ kéo dài đời đời (các câu 22, 23, 25, 26, 28). Đây không phải là một thiên hy niên, mà là Vương Quốc đời đời của “Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời”. Đúng là, sự nhấn mạnh ở đây là vào giai đoạn đầu tiên của Vương Quốc, Thời Đại Rao Giảng. Nhưng như chúng ta đã thấy trước đây, cả hai giai đoạn của Vương Quốc đều chia sẻ một bản chất chung; cả hai đều là một phần của một lĩnh vực cứu chuộc duy nhất của sự giải cứu và phục hồi trong Đấng Christ. Do đó, ngay cả sau Trận Chiến Cuối Cùng (38-39), và ngay cả sau sự xuất hiện của Thế Giới Sẽ Đến (40-48), sẽ không có điều gì căn bản mới được thêm vào. Thay vào đó, những điều căn bản sẽ đơn giản được hoàn hảo. Vậy thì, ở trung tâm của nó, lời tiên tri của chúng ta thực sự mô tả Vương Quốc đời đời duy nhất của Đức Chúa Trời. Thứ hai, chắc chắn là trường hợp kể từ Ngày Lễ Ngũ Tuần, một phần sót lại của người Do Thái thuộc dân tộc thuộc dòng dõi mỗi mười hai chi phái đã đến biết và hưởng sự hiệp nhất kỳ diệu được tìm thấy trong Thân Thể của Đấng Christ (Giăng 17:20-23, Ê-phê-sô 4:1 trở đi, Ga-la-ti 3:28). Hơn nữa, chắc chắn rằng những người Do Thái tin kính trong thời Ê-xê-chi-ên, những người đã lấy hy vọng và can đảm từ những lời này, ngay cả bây giờ đang trải nghiệm thực tại được phước này trên thiên đàng (Hê-bơ-rơ 11-12). Nói cách khác, người ta có thể lập luận rằng ở đây Đức Thánh Linh thực sự đang ngỏ lời với người Do Thái thuộc dân tộc, nhưng hứa với chúng sự phục hồi và hiệp nhất thuộc linh trong Đấng Christ, thay vì sự phục hồi và hiệp nhất thuộc thể trong đất Ca-na-an lịch sử. Nhưng thứ ba, cũng hoàn toàn có thể — và, tôi nghĩ, thích hợp hơn — để nói rằng ở đây “Y-sơ-ra-ên” bị chia rẽ được đưa ra như một hình bóng của những người được chọn của Đức Chúa Trời, Hội Thánh. Vì giống như Y-sơ-ra-ên đã bị phá vỡ thành các chi phái đối thủ, bị lưu đày khỏi quê hương của chúng, và bị phân tán giữa các dân tộc vì tội lỗi của chúng, thì Hội Thánh của Đức Chúa Trời, trước khi nàng cải đạo, cũng đã bị phá vỡ thành các nền văn hóa đối thủ và “nơi cư trú” ý thức hệ, bị lưu đày khỏi nhà của nàng trong Ê-đen, và bị phân tán khắp Lãnh Địa Tối Tăm trên toàn thế giới. Theo quan điểm này (và, thật vậy, theo quan điểm đã đề cập trước đây), sự phục hồi được nói đến ở đây — và sự hiệp nhất được ca ngợi ở đây — được tìm thấy nghiêm ngặt trong Đấng Christ (Cô-lô-se 1:13). Quan trọng là, chính vì một sự phục hồi như vậy, và vì một sự hiệp nhất như vậy, mà Chúa của chúng ta đã cầu nguyện, xin Cha Ngài sai Đức Thánh Linh đến với dân Ngài, để chúng có thể trở thành một, ngay cả như Ngài và Cha là một (Giăng 17:20-26); để chúng có thể trở thành một ánh sáng duy nhất chiếu sáng trong bóng tối, và một thành phố duy nhất đặt trên một ngọn đồi (rất cao) (Ma-thi-ơ 5:14); để các dân tộc có thể biết rằng qua Con một của Ngài, Đức Chúa Trời, Đức Cha, ngay cả bây giờ, đang làm nên thánh “Y-sơ-ra-ên” cánh chung của Ngài, một dân được chọn và yêu dấu mà ở chính giữa chúng Ngài vui lòng ngự đời đời (Ê-xê-chi-ên 37:28, Giăng 17:21, 23). Hai Cây Gậy, Một Thập Tự Giá, Một Dân Tộc Hãy để tôi kết thúc bằng một quan sát cuối cùng, một lần nữa chứng tỏ sự kết quả lớn của NCH. Vâng theo lời của Đức Chúa Trời, Ê-xê-chi-ên đã lấy hai cây gậy và làm cho chúng thành một trong tay ông (37:17). Nhiều thế kỷ sau, bởi một sự tể trị kiểm soát mọi sự, chính Đức Chúa Trời đã làm điều tương tự, khiến một thợ mộc Rô-ma vô danh lấy hai cây gậy và tạo chúng thành một Thập Tự Giá: Thập Tự Giá mà trên đó Vua đã hứa của Y-sơ-ra-ên — Con cánh chung của Đa-vít — sẽ chết (37:24-25). Vậy có thể, vào thời Ê-xê-chi-ên, Đức Chúa Trời đã ban cho chúng ta một gợi ý — một bức tranh rất tinh tế — về phương tiện mà qua đó Ngài sẽ tái hiệp nhất nhân loại bị chia rẽ và gây chiến về thuộc linh không? Tôi có khuynh hướng nghĩ rằng người đã viết những lời rất liên quan này rất có thể trả lời khẳng định: Nhưng bây giờ trong Chúa Giê-xu Christ, các ngươi là những người trước đây ở xa đã được mang đến gần bởi huyết của Đấng Christ. Vì chính Ngài là sự bình an của chúng ta, Đấng đã làm cho cả hai nhóm thành một, và phá vỡ bức tường ngăn cách ở giữa giữa chúng ta, sau khi đã bãi bỏ trong xác thịt của Ngài sự thù nghịch — Luật Pháp gồm các điều răn chứa trong các nghi lễ — để tạo ra trong chính Ngài, từ hai nhóm, một người mới, qua đó thiết lập bình an; để Ngài có thể hòa giải cả hai với Đức Chúa Trời trong một Thân Thể qua thập tự giá, bởi đó đã giết chết sự thù nghịch. Và Ngài đã đến và rao giảng bình an cho các ngươi là những người ở xa, và bình an cho những người ở gần, vì qua Ngài cả hai chúng ta đều có sự tiếp cận trong một Đức Thánh Linh đến với Đức Cha. —Ê-phê-sô 2:13-18 3. Trận Chiến Cuối Cùng Của Ê-xê-chi-ên (Ê-xê-chi-ên 38-39) Những chương nổi tiếng nhưng gây tranh cãi cao này mô tả Sự Lừa Dối, Sự Hủy Diệt, và Sự Xử Lý kẻ thù cánh chung lớn của Y-sơ-ra-ên: Gốc và liên minh trên toàn thế giới của các đạo quân ác của nó. Trong những ngày sau rốt, bởi sắc lệnh thiên thượng, chúng sẽ đi lên chống lại một dân đã được phục hồi trọn vẹn cho ĐỨC GIÊ-HÔ-VA và các phước hạnh giao ước của Ngài, nghĩ đến việc tiêu diệt chúng và chiếm đoạt quê hương của chúng. Tuy nhiên, chính Gốc và các đạo quân của nó sẽ bị tiêu diệt, vì dưới những đòn phán xét thiên thượng giận dữ, chúng sẽ chịu sự hủy diệt trọn vẹn và đời đời trên các núi của Y-sơ-ra-ên. Trong khi viễn cảnh của một cuộc tấn công như vậy chắc chắn sẽ gây bất an cho những người Do Thái sùng đạo từ thời Ê-xê-chi-ên trở đi, thật dễ dàng thấy cách chúng hẳn sẽ coi đây dù vậy là một Lời Tiên Tri Về Tin Tức Tốt Lành. Vâng, chính Đức Chúa Trời sẽ mang cuộc tấn công khủng khiếp đến. Nhưng thay vì là một sự phán xét chống lại dân của Ngài, nó thực ra sẽ là sự báo thù cuối cùng chống lại mọi kẻ thù còn lại của chúng. Hơn nữa, vào ngày đó, chính Y-sơ-ra-ên thậm chí sẽ không phải chiến đấu, vì Đức Chúa Trời, như tại Cuộc Xuất Hành, sẽ chiến đấu cho nàng — lần này bằng bệnh dịch, máu, mưa lũ, mưa đá lớn, lửa, và diêm sinh. Tóm lại, tin tức tốt lành là trận chiến này thực sự sẽ là trận chiến cuối cùng; trận chiến mà trong đó Đức Chúa Trời cách tối thượng “đặt vinh quang của Ngài giữa các dân tộc”, bày tỏ tể trị, công lý, cơn thạnh nộ, quyền năng, sự tốt lành, ân điển, lòng thương xót, và tình yêu thương tuyệt đối của Ngài — rồi mở ra trước dân biết ơn của Ngài một cánh cửa vào những phước hạnh đời đời của Thế Giới Sẽ Đến (38:16, 23, 39:7, 13, 21). Những Vấn Đề Tiền Thiên Hy Niên Chính xác thì chúng ta, những người theo Đấng Christ, sẽ giải thích lời tiên tri mở rộng huyền nhiệm này như thế nào? Như dự kiến, câu trả lời từ các anh em tiền thiên hy niên của chúng ta là đồng nhất: Chúng ta phải giải thích nó theo nghĩa đen, như đang tiên đoán một cuộc chiến tranh chống lại một dân tộc thực sự của người Do Thái thuộc dân tộc trong những ngày sau rốt, những người đã được đổi mới về thuộc linh và định cư vui mừng trong quê hương tổ tiên của chúng ở Palestine. Tuy nhiên, có một số điểm bất đồng đáng nói giữa chúng. Chẳng hạn, Fausset, đi theo sự dẫn dắt của Khải Huyền 20:7-9, đặt trận chiến lớn vào lúc kết thúc Thiên Hy Niên, buộc chúng ta phải tưởng tượng Gốc và các đồng minh của nó dám tấn công chính “cái rốn của thế giới (thiên hy niên)”, đất (và thành phố) nơi Đấng Christ đã được vinh hiển chính Ngài ngồi trên ngôi làm vua của các dân tộc (38:12). Trong khi đó, Gaebelein, Scofield, Walvoord, và Showers đều khẳng định rằng trận chiến sẽ diễn ra ngay trước Sự Đến Lần Thứ Hai của Đấng Christ và sự bắt đầu của Thiên Hy Niên. Tuy nhiên, điều này buộc chúng phải giải thích tại sao Ê-xê-chi-ên có Đấng Mê-si sống trong đất trước Trận Chiến Cuối Cùng, thay vì đến với nó sau đó (Ê-xê-chi-ên 37:24-25). Than ôi, những vấn đề như vậy chỉ là phần nổi của tảng băng. Vì ngay cả khi Tân Ước không cảnh báo chúng ta chống lại việc giải thích OTKP theo nghĩa đen, chính bản văn của chúng ta cung cấp vô số gợi ý rằng đây không thể là con đường giải kinh để đi theo. Chúng ta hãy xem xét ngắn gọn một vài trong số chúng. Thứ nhất, lời tiên tri của chúng ta chứa đựng một số chỉ số tích cực rằng một cách giải thích biểu tượng là cần thiết. Chẳng hạn, tại sao danh tính của Gốc lại mơ hồ và huyền nhiệm như vậy? Tại sao con số bảy xuất hiện thường xuyên như vậy (38:1-6, 39:9, 12, 14)? Tại sao Gốc và các cơ binh của nó vung sáu loại vũ khí khác nhau (con số sáu được Kinh Thánh liên kết với con người, Sáng Thế Ký 1:24-31, Khải Huyền 13:18). Tại sao Thung Lũng Ha-môn Gốc dường như đột nhiên biến thành một thành phố (39:15-16)? Và tại sao, khi mô tả điều dường như là một sự phán xét hoàn toàn cục bộ, Đức Chúa Trời đột nhiên nói về việc làm rung chuyển toàn bộ trái đất bằng sự hiện diện của Ngài, và ném xuống mọi núi, đường đi, và tường thành, bất cứ nơi nào chúng có thể ở (38:20)? Thứ hai, như chúng ta đã thấy trước đây, một cách tiếp cận theo nghĩa đen đối với lời tiên tri này mang nó vào xung đột với các lời tiên tri khác về Trận Chiến Cuối Cùng và Ngày của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA. Trong khi rõ ràng nói về cùng một sự kiện cánh chung, những OTKP này khác nhau giữa chúng về danh tính chính xác của kẻ thù cuối cùng của Y-sơ-ra-ên, vị trí của cuộc xung đột cuối cùng, bản chất và mức độ tham gia của Y-sơ-ra-ên trong cuộc chiến, và tính cách của sự can thiệp thiên thượng cuối cùng giải quyết nó. Lựa chọn kết quả của chúng ta thật rõ rệt: Sử dụng NCH để nhận ra ý nghĩa “huyền nhiệm” của những bản văn này, hoặc phát điên khi cố gắng giải quyết mọi xung đột do chủ nghĩa chữ nghĩa tiên tri tạo ra. Thứ ba, một cách giải thích theo nghĩa đen khiến chúng ta vướng vào nhiều sự lỗi thời. Chúng ta có thực sự muốn nói, chẳng hạn, rằng trong những ngày sau rốt, các dân tộc Ma-gốc, Mê-siếc, Tu-banh, Gô-me, Sê-ba, Đê-đan, và Ta-rê-si sẽ một lần nữa trở lại sân khấu lịch sử thế giới không? Các đạo quân toàn bộ thực sự sẽ cưỡi ngựa ra chiến tranh không? Và chúng thực sự sẽ vung khiên và mộc, cung và tên, giáo và lao (38:4, 39:3, 9) không? Ngoài ra, còn một số vấn đề thực tế liên quan thì sao? Các đạo quân hiện đại có (hay có thể) mang đủ vũ khí bằng gỗ đến chiến trường cho một dân tộc hàng triệu người sử dụng chúng làm nhiên liệu trong bảy năm không (39:9)? Nếu “mọi người trong đất” hàng ngày chôn cất xác chết của kẻ thù đã bị đánh bại của chúng trong bảy tháng, sẽ phải có bao nhiêu hàng trăm triệu xác chết (39:13)? Người Y-sơ-ra-ên có thể chịu đựng mùi hôi thối như thế nào? Chúng có thể tránh sự lây lan của bệnh tật hay bệnh dịch như thế nào? 4 Vì mọi lý do này — và nhiều lý do khác được tìm thấy trong Tân Ước — chúng ta phải từ bỏ một cách giải thích theo nghĩa đen, vì nó sẽ chỉ khiến chúng ta rơi vào sự hỗn loạn và tranh cãi vô tận. Thay vào đó, chúng ta phải một lần nữa cầm trong tay chiếc chìa khóa chính — NCH — mà chỉ nhờ đó chúng ta mới có thể mở ra cánh cửa của sự hiểu biết; mà chỉ nhờ đó chúng ta mới có thể thấy lẽ thật Tân Ước phong phú mà Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời đã gắn trong OTKP giàu hình ảnh và mạnh mẽ này. Chúng ta hãy làm như vậy ngay bây giờ. Tân Ước Và Trận Chiến Cuối Cùng Để giới thiệu, hai điểm quan trọng có thể được đưa ra. Thứ nhất, chúng ta phải liên tục ghi nhớ rằng cấu trúc của cánh chung học Tân Ước cung cấp ánh sáng quan trọng cho việc giải thích đúng đắn OTKP này. Như chúng ta vừa thấy, chắc chắn có vẻ như sự giải cứu và phục hồi của Y-sơ-ra-ên cánh chung về quê hương của nàng trong Những Ngày của Đấng Mê-si (33-37) tương ứng với sự giải cứu cánh chung của Hội Thánh trong suốt Thời Đại Rao Giảng Tân Ước (Ê-phê-sô 1:20, 2:6, Cô-lô-se 1:13, 2:19, Hê-bơ-rơ 12:22). Nhưng nếu điều đó đúng, thì cuộc tấn công trong những ngày sau rốt của Gốc và các cơ binh của nó phải tương ứng với điều Tân Ước gọi là Trận Chiến Cuối Cùng: cuộc tấn công trong những ngày sau rốt của Sa-tan, Kẻ Chống Đấng Christ, và hệ thống thế gian hiệp nhất chống lại Hội Thánh. Và nếu tất cả những điều này đúng, thì bức tranh của Ê-xê-chi-ên về Đền Thờ, Đất, và Thành Phố cánh chung của Y-sơ-ra-ên phải tương ứng với — và mô tả cách huyền nhiệm — Hội Thánh trong Thế Giới Sẽ Đến, trong trời mới và đất mới. Thứ hai, nếu thực sự những sự tương ứng này là thật, thì rõ ràng để hiểu Ê-xê-chi-ên 38-39, chúng ta phải thấm nhuần kỹ lưỡng sự dạy dỗ Tân Ước về Trận Chiến Cuối Cùng. Trong Phần 5 của nghiên cứu của chúng ta, chúng ta sẽ làm chính điều này, xem xét cẩn thận mọi bản văn liên quan. Tuy nhiên, ở đây, một cái nhìn tổng quan ngắn gọn là cần thiết, để chúng ta có thể vật lộn hiệu quả với đoạn trước mặt chúng ta. Theo Tân Ước, Trận Chiến Cuối Cùng (1) đã được Đức Chúa Trời sắc lệnh, (2) sẽ xảy ra vào chính cuối thời đại Hội Thánh, khi Đại Mạng Lệnh đã, hoặc gần như, được hoàn thành, (3) sẽ ngay trước Sự Giáng Lâm Lần Thứ Hai của Đấng Christ, (4) sẽ được dẫn đầu bởi chính Sa-tan, ngự trong một Kẻ Chống Đấng Christ cá nhân, Người Của Sự Vô Luật Pháp, (5) sẽ bao gồm sự hợp nhất chính trị, kinh tế, và tôn giáo của hệ thống thế gian xung quanh Sa-tan và Kẻ Chống Đấng Christ, (6) sẽ bao gồm sự đàn áp trên toàn thế giới đối với sự thờ phượng và làm chứng của Hội Thánh thuộc linh chân thật, (7) sẽ bao gồm sự sụp đổ bề ngoài của Hội Thánh đó, (8) sẽ có thời lượng rất ngắn, và (9) sẽ được kết thúc đột ngột, cách siêu nhiên, và bất ngờ bởi Sự Giáng Lâm Lần Thứ Hai của Chúa Giê-xu Christ đã được vinh hiển, Đấng sẽ ban cơn thạnh nộ và sự báo thù cho kẻ thù của Ngài (cả người và ma quỷ), ngay cả khi Ngài giải cứu và phục hồi cách trọn vẹn dân vui mừng, kinh ngạc của Ngài, Hội Thánh.
Như chúng ta sẽ thấy sau này, Khải Huyền 20:7-10, được xem trong viễn cảnh vô thiên hy niên, hoàn toàn hài hòa với sự mô tả Tân Ước này về Trận Chiến Cuối Cùng. Và bây giờ, ghi nhớ vững chắc mọi điều này trong tâm trí, chúng ta sẵn sàng cho một hành trình hấp dẫn qua Ê-xê-chi-ên 38-39. Sự Lừa Dối Của Gốc (38:1-17) Trong các câu 1-6, Đức Chúa Trời truyền cho Ê-xê-chi-ên nói tiên tri chống lại Gốc — người được trình bày một cách nhất quán như một con người — và bảy dân tộc sẽ gia nhập với nó trong cuộc tấn công cuối cùng chống lại Y-sơ-ra-ên: Mê-siếc, Tu-banh, Ba Tư, Ê-thi-ô-pi, Li-bi, Gô-me, và Tô-ga-ma. Sự kiện rằng Ngài đề cập đến đúng bảy dân tộc (con số trọn vẹn trong Kinh Thánh) chỉ ra rằng bảy dân tộc này làm hình bóng cho “toàn bộ thế giới rộng lớn”. Sự kiện rằng chúng nằm ở phía bắc, phía đông, và phía nam của Y-sơ-ra-ên cũng vậy. Khải Huyền 20:7-10 mở ra một cách rõ ràng biểu tượng này, tuyên bố rằng các cơ binh của Gốc và Ma-gốc sẽ được quy tụ từ “bốn góc của trái đất”. Vậy, sứ điệp là Gốc — được vén màn trong Tân Ước là một Kẻ Chống Đấng Christ cá nhân bị chính Sa-tan kiểm soát — sẽ quy tụ toàn bộ hệ thống thế gian lại với nhau cho một cuộc tấn công cuối cùng chống lại dân Tân Ước của Đức Chúa Trời, Hội Thánh. Vì không biết những hoạt động bí mật của Sự Tể Trị của Đức Chúa Trời, mọi kẻ thù cánh chung này sẽ có ý định cuộc tấn công là điều ác. Nhưng Đức Chúa Trời, tìm kiếm một sự bày tỏ vinh quang uy nghiêm cuối cùng, sẽ có ý định nó là điều tốt, và chính Ngài do đó sẽ mang nó đến (Sáng Thế Ký 50:20, Rô-ma 8:28, 11:36). Trong các câu 7-9, Đức Chúa Trời trình bày chi tiết. Trận chiến sẽ xảy ra “sau nhiều ngày” và “trong những năm sau rốt” — tức là, vào cuối thời đại gian ác hiện tại; vào cuối Thời Đại Rao Giảng. Chính Đức Chúa Trời, bởi Sự Tể Trị của Ngài, sẽ “thăm viếng” kẻ thù của Ngài, khuyến khích chúng quy tụ lại với nhau chống lại ĐỨC GIÊ-HÔ-VA và dân được xức dầu của Ngài (Thi Thiên 2:1-3, Công Vụ Các Sứ Đồ 4:23-31, Khải Huyền 13:7). Với ý định thù địch, chúng sẽ bước vào đất của dân đã được giải cứu và phục hồi của Đức Chúa Trời (câu 8). Tức là, chúng sẽ tấn công dân của Đấng Christ, một dân được gọi ra từ mọi dân tộc, được giải cứu khỏi Lãnh Địa Tối Tăm, và được trồng trên “các núi của Y-sơ-ra-ên”. Ở giai đoạn này trong việc nói tiên tri của Ê-xê-chi-ên, các núi không phải trên đất, mà trên trời: Trong Đấng Christ, Đức Chúa Trời đã trồng dân Ngài trong các nơi trên trời (lâu dài “hoang tàn” vì tội lỗi của con người), nơi chúng nay ngự, trong bình an và an ninh, với Chúa đã sống lại hùng mạnh của chúng (Cô-lô-se 3:1-3, Hê-bơ-rơ 12:22). Sau này, vào lúc Chúa Giáng Lâm Lần Thứ Hai, chúng sẽ trở thành trên đất, vì trong Ngày đó trời và đất sẽ trở thành một. Hãy quan sát một lần nữa từ câu 9 tính phổ quát của cuộc tấn công: “Nhiều dân tộc” được gia nhập với Gốc, và cùng nhau chúng bao phủ “đất” — toàn bộ trái đất, sắp sửa thuộc về toàn bộ Hội Thánh — như một đám mây (Khải Huyền 13:3, 8, 20:9). Trong các câu 10-13, Đức Chúa Trời trình bày chi tiết hơn nữa, lần này thăm dò những động cơ ác của Gốc và các cơ binh của nó. Khi thấy sự bất lực và thịnh vượng của một dân yêu chuộng hòa bình tin cậy vào Đức Chúa Trời thay vì tường thành và vũ khí, chúng sẽ được khuyến khích “bắt lấy chiến lợi phẩm và chiếm đoạt của cải”. Nhiều người xem tham lam cũng vậy, được làm hình bóng bởi các thương gia của Sê-ba, Đê-đan, và Ta-rê-si (câu 13, Khải Huyền 18:15-19). Đoạn này gợi nhớ đến hành trình trên đất của chính Đấng Christ, Đấng vào cuối cùng đã bị dẫn như một chiên con đến lò giết mổ; và cũng của mọi môn đồ sẽ đi theo Ngài, những người Ngài sai ra thế gian như chiên giữa sói, chỉ được trang bị bằng vũ khí của lẽ thật, sự cầu nguyện, đức tin, hy vọng, và tình yêu thương (Ê-sai 53:7, Lu-ca 10:3, Rô-ma 8:36, 1 Phi-e-rơ 3:8-17). Như một cái liếc nhìn vào lịch sử thế giới cho thấy rõ ràng, trong một mùa khá dài, những người hành hương này, bởi Sự Tể Trị của Đức Chúa Trời, đã trở thành “cái rốn của trái đất”, trung tâm thuộc linh của nền văn minh thế giới (câu 12). Biederwolf viết rất hay: Palestine thực sự là trung tâm của thế giới văn minh cổ xưa. Nhưng cách diễn đạt khó có thể được hiểu theo nghĩa thuộc thể. Nó đúng hơn phải được hiểu theo nghĩa đạo đức, (như mô tả) đất vinh quang nhất và được phước phong phú nhất, để cư dân của nó chiếm vị trí được tôn cao nhất giữa các dân tộc, và như vậy một vị trí trung tâm để làm phước cho thế gian. 5 Nhưng Ê-xê-chi-ên cảnh báo chúng ta rằng một thời gian đang đến khi trung tâm sẽ không còn giữ được nữa; khi sức mạnh đạo đức của Phúc Âm — và ảnh hưởng đạo đức của Hội Thánh rao giảng nó — sẽ không còn ghi dấu trên lương tâm của một thế gian vô luật pháp; khi đột nhiên các nhà cai trị của thời đại gian ác hiện tại này sẽ nhận ra rằng không còn điều gì ngăn cản chúng chiếm đoạt, không chỉ tài sản, mà còn cả vị thế cao về tôn giáo, triết học, và đạo đức của những người theo Hoàng Tử Hòa Bình (Ma-thi-ơ 24:12, 2 Ti-mô-thê 3:1 trở đi, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2). Chỉ Đức Chúa Trời biết điều gì sẽ lấp đầy khoảng trống. Trước khi tuyên bố sự phán xét trên kẻ thù của Ngài, Đức Chúa Trời nhắc lại sắc lệnh của Ngài một lần cuối cùng (các câu 14-17). Vâng, Gốc thực sự sẽ nhận ra sự an ninh — và sự dễ bị tổn thương — của bầy nhỏ của Đức Chúa Trời (câu 14). Và vâng, nhiều dân tộc trong những ngày sau rốt sẽ đi theo nó, tất cả đều được thúc đẩy bởi cùng một tinh thần đã thúc đẩy rất nhiều kẻ thù trước đây của Y-sơ-ra-ên (nay đã rời khỏi sân khấu lịch sử) xâm lược Palestine từ phía bắc (câu 15, Ê-sai 41:25, Giê-rê-mi 1:13-15, 6:22 trở đi). Nhưng tại sao những điều này lại chắc chắn như vậy? Đó là vì chính Đức Chúa Trời đã sắc lệnh chúng, và vì Ngài đã làm như vậy với mục đích rõ ràng là bày tỏ vinh quang của Ngài cho toàn nhân loại (câu 16). Như vào Ngày Xuất Hành, cũng vậy vào Ngày Trận Chiến Cuối Cùng: Đức Chúa Trời sẽ chứng tỏ cơn thạnh nộ của Ngài và cho biết quyền năng của Ngài trên những bình được chuẩn bị cho sự hủy diệt, ngay cả khi Ngài bày tỏ sự giàu có của vinh quang Ngài trên những bình (bị bắt bớ) của lòng thương xót, những bình Ngài đã yêu thương chuẩn bị trước cho vinh quang (Rô-ma 9:22-23, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1). Trong nhiều năm, các tiên tri trước đây đã nói về chính những điều này. Tại sao? Vì trước khi sáng thế, chính Đức Chúa Trời đã sắc lệnh rằng chúng chắc chắn sẽ xảy ra (câu 17, Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:34-43, Ê-sai 34:1-6, 63:1-6, 66:15-16, Giô-ên 3:9-14, Mi-chê 4:19-23). Sự Hủy Diệt Của Gốc (38:17-23) Sau khi đã nói rất dài về Sự Lừa Dối Của Gốc, ĐỨC GIÊ-HÔ-VA nay nói về Sự Hủy Diệt của nó (các câu 18-23). Khi các đạo quân sát nhân tấn công đất yêu dấu của Ngài, Ngài sẽ ghen tuông đổ cơn giận, sự phẫn nộ, và cơn thạnh nộ rực cháy của Ngài trên chúng, ngay cả như Ngài đã đổ trên Con một của Ngài, để dân được chọn của Ngài có thể được giải cứu khỏi điều tương tự (các câu 18-19, Ma-thi-ơ 27:4, Rô-ma 3:25, 1 Giăng 2:2, 4:10). Sự phán xét đầu tiên được đề cập là một trận động đất. Nó có phạm vi vũ trụ, ảnh hưởng đến bảy lĩnh vực của sự sáng tạo: cá, chim, thú, những vật bò sát, mọi người, mọi núi, và mọi công trình của con người (các câu 19-20; Hê-bơ-rơ 12:29, Khải Huyền 11:3, 16:8). Trong các câu 21-22, bảy sự phán xét nữa được công bố: gươm, bệnh dịch, máu, mưa tràn, mưa đá, lửa, và diêm sinh (Khải Huyền 17:16). Tân Ước bày tỏ rằng danh mục các hình phạt Cựu Ước này tượng trưng cho một sự phán xét cánh chung, vũ trụ, duy nhất bằng lửa khi Đấng Christ trở lại (Ma-thi-ơ 3:12, Lu-ca 17:29, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:8, 2 Phi-e-rơ 3:7, 12, Khải Huyền 20:9). Khi nó đến, mọi người và dân tộc sẽ thấy và xưng nhận rằng Đức Chúa Trời và Cha của Chúa Giê-xu Christ của chúng ta là Đức Chúa Trời duy nhất, chân thật, hằng sống, và hoàn toàn thánh sạch (câu 23; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10, Phi-líp 2:9-11). Sự Xử Lý Gốc (39:1-20) Chương 39 nêu lên chủ đề về Sự Xử Lý Gốc và các cơ binh của nó. Các câu 1-8 bắt đầu bằng một sự tóm tắt ngắn gọn về Sự Lừa Dối và Sự Hủy Diệt của nó, trong đó chúng ta lại nghe về tính phổ quát (câu 6), mục đích (7), và tính chắc chắn (câu 8) của Sự Phán Xét sắp đến. Hãy quan sát từ câu 6 rằng khi nó đến, toàn bộ trái đất — từ Ma-gốc ở những phần xa xôi nhất của phía bắc đến những vùng duyên hải xa xôi của phía tây — sẽ sống trong an ninh. Nhưng khi chúng đang nói: “Bình an và an ninh”, sự hủy diệt đột ngột sẽ đến trên chúng, như cơn đau đẻ trên một người nữ mang thai, và chúng sẽ không thoát khỏi (1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:3). Chủ đề của các câu 9-10 là Sự Cướp Bóc Và Cướp Đoạt Cánh Chung. Rằng đoạn này mang tính biểu tượng là rõ ràng từ những con số được sử dụng: sáu loại vũ khí sẽ được sử dụng làm lửa trong bảy năm. Nhưng ý nghĩa là gì? Hết lần này đến lần khác Y-sơ-ra-ên đã bị kẻ thù của nàng cướp bóc và cướp đoạt. Nhưng ở đây, Đức Chúa Trời phán, là nơi tất cả kết thúc, với Y-sơ-ra-ên cánh chung một lần đủ cả cướp bóc và cướp đoạt mọi kẻ thù của nàng. Tân Ước vén màn lẽ thật trọn vẹn. Bởi sắc lệnh của Đức Chúa Trời, các thánh đồ sẽ có một phần trong Sự Phán Xét. “Các ngươi không biết rằng các thánh đồ sẽ phán xét thế gian sao,” Phao-lô hỏi (Rô-ma 16:20, 1 Cô-rinh-tô 6:2)? Trong Ngày đó, Hội Thánh đã được vinh hiển sẽ cướp bóc quyền năng hủy diệt của mọi kẻ thù của nàng, rồi cướp đoạt mọi tài sản bất hợp pháp của chúng. Khi ngọn lửa phán xét đã làm xong công việc của chúng, một thế giới trước đây đã đi theo Sa-tan và dòng dõi ác của nó sẽ trở lại một lần nữa, trong vinh quang, cho các thánh đồ của Đấng Rất Cao (Sáng Thế Ký 3:15, Đa-ni-ên 7:18, Lu-ca 4:5-7, 2 Phi-e-rơ 3:10-13). Chủ đề tương tự phần lớn được nêu lên trong các câu 11-16, vốn mô tả việc chôn cất các cơ binh của Gốc. Hình ảnh của câu 11 được thiết kế để truyền đạt sự mênh mông của bãi chôn cất, vốn không gì khác hơn là toàn bộ Thung Lũng Giô-đanh ở phía đông Giê-ru-sa-lem, sắp sửa được đổi tên thành Thung Lũng Của Đám Đông Gốc. Tương tự, thơ ca của các câu 12-15 được thiết kế để nói về sự dư thừa của những xác chết sẽ nằm ở đó. Câu 16 nhấn mạnh ý tưởng này, tuyên bố rằng thung lũng sẽ đột nhiên trở thành một thành phố — hay ít nhất là nơi chứa một thành phố — và người ta sẽ gọi nó là Ha-mô-na (tức là, Đám Đông). Vậy, sứ điệp lớn của đoạn huyền nhiệm này là gì? Tân Ước đáp lại như sau: Trong Sự Phán Xét, các thánh đồ đã phục sinh sẽ nhận được từ Đấng Christ vinh dự cùng lao nhọc với Ngài trong việc thanh tẩy cuối cùng của thế gian, trong việc loại bỏ cuối cùng mọi điều gây vấp phạm (câu 13, 1 Cô-rinh-tô 6:2-3, Ma-thi-ơ 13:41). Các câu 17-20 soi sáng thêm tính biểu tượng của toàn bộ lời tiên tri, vì ở đây xác của Gốc không thực sự được chôn trong một thung lũng, mà thay vào đó trở thành một bữa ăn sinh tế, được ĐỨC GIÊ-HÔ-VA chuẩn bị trên các núi của Y-sơ-ra-ên cho mọi loại chim trời và thú đồng. Hơn nữa, như chính bản văn làm rõ, các loài vật sinh tế khác nhau của câu 18 đại diện cho “những nhà cai trị của thời đại này” — các hoàng tử của trái đất và những người hùng mạnh của chiến tranh — những người, vì sự chống đối của chúng đối với Phúc Âm của Đức Chúa Trời và dân của Đức Chúa Trời, thực sự sẽ trở thành hư không khi Đấng Christ trở lại (các câu 18, 20, 1 Cô-rinh-tô 2:6-8). Rằng đây là cách giải thích đúng đắn được thấy từ đối tác Tân Ước của nó, Khải Huyền 19:17-21. Rút ra rộng rãi từ lời của Ê-xê-chi-ên, Đức Thánh Linh ở đó liên kết chặt chẽ “Bữa Tiệc Lớn Của Đức Chúa Trời” với Sự Đến Lần Thứ Hai của Đấng Christ (19:11-16). Các đoạn giáo huấn từ các Sách Phúc Âm và các Thư Tín giải mã biểu tượng của cả hai lời tiên tri: Vào lúc Chúa Giáng Lâm Lần Thứ Hai, Đức Chúa Trời, Đấng Christ, các thiên sứ thánh, và chính các thánh đồ sẽ cùng nhau ập xuống kẻ ác, ném chúng vào Địa Ngục, nơi chúng bị nuốt chửng đời đời trong sự phán xét cuối cùng (Ma-thi-ơ 13:39-43, Rô-ma 2:5-10, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1, Khải Huyền 19:20, 20:14-15). Như vậy chúng sẽ trở thành một loại sinh tế, không phải để chuộc tội, mà để vinh hiển sự thánh sạch, sự công chính, cơn thạnh nộ, và quyền năng của Quan Án thiên thượng của tội lỗi (Khải Huyền 15:1-8, 16:4-6). Một Lời Hứa Cuối Cùng Về Sự Phục Hồi (39:21-29) Phần này kết thúc lời tiên tri, dọn đường cho mô tả của Ê-xê-chi-ên về đời sống trong Thế Giới Sẽ Đến. Một cách thích hợp, nó ban một lời hứa khác nữa về sự phục hồi cánh chung của Y-sơ-ra-ên. Trong các câu 21-24, Đức Chúa Trời mở đầu bằng cách một lần nữa nêu lên chủ đề về mục đích tối thượng của Ngài trong Sự Phán Xét: “Để chúng có thể biết.” Đặc biệt, Ngài muốn mọi người biết vinh quang của Ngài (21). Ngài muốn “Y-sơ-ra-ên” (tức là, các tín đồ trong Đấng Christ) biết sự trung tín giao ước của Ngài (22). Và Ngài muốn “các dân ngoại” (tức là, những người không tin) biết rằng bất cứ khi nào và bất cứ nơi đâu chúng (trong thời gian ngắn) chiến thắng Y-sơ-ra-ên, đó không phải vì Đức Chúa Trời không thể hay không muốn cứu dân Ngài, mà vì chúng đã phạm tội, để trong một mùa ngắn Ngài giấu mặt Ngài khỏi chúng trong sự phán xét (các câu 23-24, Ê-sai 54:8). Ghi nhớ mục đích bao quát này — và háo hức gieo hy vọng vào dân đang đau khổ của Ngài — Đức Chúa Trời do đó đưa ra một lời hứa khác nữa về sự cứu chuộc cánh chung (các câu 25-29). Các phước hạnh thì quen thuộc. Ngài sẽ phục hồi vận mệnh của Gia-cốp và thương xót nhà Y-sơ-ra-ên (câu 25). Khi Ngài làm, chúng sẽ quên đi sự ô nhục trước đây của chúng và sống an toàn trong đất của riêng chúng (câu 26). Đời sống thánh sạch và được phước của chúng sẽ mang vinh dự cho danh Ngài (câu 27). Chúng sẽ học cách thấy bàn tay tể trị của Ngài, cả trong cảnh lưu đày trước đây của chúng và trong sự trở về sắp đến của chúng (câu 28). Hơn nữa, một khi đã trở về, chúng sẽ nghỉ ngơi trong sự tự tin vinh quang này: Không bao giờ nữa Đức Chúa Trời sẽ giấu mặt Ngài khỏi chúng trong sự phán xét, vì trong những ngày đó Ngài sẽ đổ Đức Thánh Linh biến đổi đời sống của Ngài trên toàn bộ nhà Y-sơ-ra-ên (câu 29, Hê-bơ-rơ 8:1-13). Chúng ta sẽ giải thích lời hứa cuối cùng này như thế nào? Rằng nó dường như đang nói về Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc khó có thể bị phủ nhận. Nhưng Tân Ước đảm bảo với chúng ta rằng một điều gì đó hơn nữa, một điều gì đó “huyền nhiệm”, thực ra đang trong tầm nhìn. Chắc chắn, ĐỨC GIÊ-HÔ-VA ở đây ngỏ lời với những người Do Thái tin kính trong thời Ê-xê-chi-ên và sau đó; những người Do Thái thực sự, trong kỳ trọn vẹn, sẽ bước vào “đất” và trải nghiệm những phước hạnh Ngài nói đến. Nhưng theo Tân Ước, lĩnh vực ứng nghiệm chân thật của những lời này là Giao Ước Mới trong Đấng Christ, Vương Quốc hai phương diện Ngài đã giới thiệu, và dân cánh chung Ngài đang tạo ra: Hội Thánh. Theo quan điểm này, lịch sử tội lỗi, lưu đày, và trở về của Y-sơ-ra-ên đứng như một hình bóng của lịch sử của mọi dân của Đức Chúa Trời, dù là người Do Thái hay người dân ngoại. Sau khi đã phạm tội trong A-đam, cũng như bởi những lựa chọn ác của chính chúng, Đức Chúa Trời đã lưu đày chúng trong Lãnh Địa Tối Tăm, nơi chúng đau khổ thảm khốc dưới tay nhiều kẻ thù của chúng. Nhưng vì tình yêu đời đời của Ngài dành cho chúng, Ngài sẽ hành động. Trong những ngày sau rốt, Ngài sẽ đặt vinh quang của Ngài — Con Người và Công Việc của Con Ngài — giữa các dân tộc, kéo một dân được chọn đến với Ngài, xưng công chính chúng, làm đầy chúng bằng Đức Thánh Linh của Ngài, và trồng chúng cách an toàn — không có sự xấu hổ hay ô nhục — trong quê hương trên trời mới của chúng. Vâng, vào cuối thời đại, thế gian không tin sẽ phát động một cuộc tấn công khốc liệt chống lại chúng, vì các thánh đồ được chỉ định phải bước theo dấu chân của Thầy mình. Nhưng sau khi chúng đã chịu khổ một chút, Đức Chúa Trời sẽ một lần nữa đặt vinh quang của Ngài giữa các dân tộc, lần này bằng cách sai Vua Cao Cả của Thiên Đàng trở lại thế gian để hủy diệt và xử lý mọi kẻ thù của Ngài, và thiết lập dân Ngài một lần đủ cả trong quê hương đời đời của chúng: trời mới và đất mới. Trong ngày đó, đúng như Ê-xê-chi-ên đã hứa, mọi người — cả thánh đồ và tội nhân — thực sự sẽ “đến để biết”. Chúng sẽ đến để biết lẽ thật, quyền năng, tể trị, công lý, tình yêu thương, lòng thương xót, sự tốt lành, và ân điển — tóm lại, vinh quang — của Đức Chúa Trời hằng sống chân thật duy nhất. 4. Khải Tượng Của Ê-xê-chi-ên Về Thế Giới Sẽ Đến (Ê-xê-chi-ên 40-48) Đây là viên đá đỉnh, lời cuối cùng trong ba Lời Tiên Tri Về Tin Tức Tốt Lành của Ê-xê-chi-ên. Trong lời đầu tiên, Đức Chúa Trời hứa với dân Ngài một sự phục hồi cuối cùng về đất, sự đến của Đấng Mê-si, ân tứ của Đức Thánh Linh của Ngài, và sự trọn vẹn của các phước hạnh giao ước của Ngài (Ê-xê-chi-ên 36-37). Trong lời thứ hai, Ngài hứa giải cứu chúng khỏi Trận Chiến Cuối Cùng, và hủy diệt, một lần đủ cả, mọi kẻ thù xung quanh chúng (Ê-xê-chi-ên 38-39). Ở đây trong lời tiên tri thứ ba, Ngài hoàn tất những lời khích lệ của Ngài bằng cách ban cho chúng một khải tượng về đời sống với Ngài trong Thế Giới Sẽ Đến đời đời (Ê-xê-chi-ên 40-48). Về bản chất, khải tượng là một sự trình bày chi tiết về lời hứa trước đây đã ban trong Ê-xê-chi-ên 37:24-28. Đọc lại bản văn đó là thấy lập tức rằng từ “đời đời” vừa nổi bật vừa quan trọng. Y-sơ-ra-ên sẽ sống trong đất đời đời (25a). Con trai Đấng Mê-si của Đa-vít sẽ là Hoàng Tử của chúng đời đời (25b). Đức Chúa Trời sẽ bước vào một giao ước bình an với chúng đời đời (26a). Và Ngài sẽ đặt nơi thánh của Ngài ở giữa chúng đời đời (26b, 27, 28). Vậy ở đây là đời sống sẽ như thế nào trong thời kỳ cuối cùng, trong Thế Giới Sẽ Đến. Ở đây, cuối cùng, lời hứa của Giao Ước Đời Đời sẽ được thực hiện trọn vẹn. Ở đây ĐỨC GIÊ-HÔ-VA sẽ là Đức Chúa Trời của “Y-sơ-ra-ên”, và chúng là dân Ngài. Ở đây, mọi trở ngại cho sự hiệp nhất thuộc linh và thuộc thể của chúng sẽ bị loại bỏ, và mọi phước hạnh của sự hiệp nhất đó được hưởng — đời đời (câu 27). Đây cũng là sứ điệp của Ê-xê-chi-ên 40-48. Tuy nhiên, ở đây, lời hứa đến ít hơn bằng cách phán thiên thượng, và nhiều hơn bằng cách khải tượng thiên thượng (40:2). Mọi nhà giải kinh đều đồng ý rằng khải tượng rộng lớn, phức tạp, và đáng sợ. Tuy nhiên, khi xem xét kỹ hơn, chúng ta thấy một điều khác, một điều khơi gợi suy nghĩ và khích lệ: Khải tượng có một cấu trúc xác định. Kết hợp những ý tưởng và hình ảnh quen thuộc với mọi người Y-sơ-ra-ên tin kính, khải tượng của Ê-xê-chi-ên mô tả đời sống trong Thế Giới Sẽ Đến dưới bảy chủ đề đáng nhớ: (1) Núi đời đời của Đức Chúa Trời (41:1-4), (2) Đền Thờ đời đời của Đức Chúa Trời (40:5-42:20), (3) vinh quang đời đời của Đức Chúa Trời (43:1-2), (4) sự thờ phượng đời đời của Đức Chúa Trời (43:13-46:24), (5) Dòng Sông đời đời của Đức Chúa Trời (47:1-12), (6) Quê Hương đời đời của Đức Chúa Trời (47:13-48:29), và (7) Thành Phố đời đời của Đức Chúa Trời (48:30-35). Trong chốc lát chúng ta sẽ xem xét mỗi chủ đề mạnh mẽ này. Nhưng trước hết chúng ta phải một lần nữa hỏi: Chính xác khải tượng này sẽ được giải thích như thế nào? May mắn thay, Lịch Sử Hội Thánh gợi ý mạnh mẽ câu trả lời. Đối diện với một quyết định không thể tránh khỏi là giải thích lời tiên tri này theo nghĩa đen hay theo nghĩa bóng, đại đa số các nhà chú giải Cơ Đốc, từ các giáo phụ trở đi, đã chọn cách tiếp cận theo nghĩa bóng. William Biederwolf trình bày trường hợp như sau: Quan điểm thịnh hành là nó trình bày trong dàn ý lớn điều tốt lành đang chờ đợi dân của Đức Chúa Trời trong thời của Phúc Âm; rằng nó là một khải tượng về các thực tại thuộc linh được trình bày bằng hình ảnh … qua đó diễn đạt dưới những biểu tượng (Cựu Ước) nổi tiếng một số ý tưởng căn bản và đời đời liên quan đến sự thờ phượng chân thật của Đức Chúa Trời. 6 Lý do cho sự đồng thuận lâu dài này thì nhiều, và đáng được thảo luận ngắn gọn. Trường Hợp Cho Cách Giải Thích Theo Nghĩa Bóng Để bắt đầu, đây là một khải tượng, một phương tiện mặc khải, trong cả thời Cựu Ước và Tân Ước, đều được đúc một cách đồng nhất trong các biểu tượng (Đa-ni-ên 2, 4, 7, 8, Xa-cha-ri 1-6, Khải Huyền 4-22). Sự kiện rằng những người lưu đày trở về trong thời Ê-xơ-ra và Nê-hê-mi — và cả người Do Thái trong thời Hê-rốt — không bao giờ cố gắng dựng lên đền thờ của Ê-xê-chi-ên, hay phân chia lại đất theo những đường hướng được đề cập trong lời tiên tri của ông, rất có thể chỉ ra rằng một số lãnh đạo coi khải tượng là “huyền nhiệm” và biểu tượng. Chắc chắn mọi người đều đồng ý rằng sẽ là ngu dại khi thực hiện bất kỳ dự án nào như vậy bằng sức riêng của chúng; rằng thay vào đó chúng phải chờ đợi Đấng Mê-si đến, Đấng sẽ giải thích cho chúng mọi điều (Giăng 4:25, NIV). Thứ hai, cả nội dung của khải tượng và vai trò của nó như viên đá đỉnh của Những Lời Tiên Tri Về Tin Tức Tốt Lành của Ê-xê-chi-ên đều xác định rõ ràng chủ đề là Thế Giới Sẽ Đến đời đời. Nhưng đối với những người thấm nhuần cánh chung học Tân Ước, điều này có nghĩa là tiên tri hẳn đang ban cho chúng ta một sự mặc khải “được định hình theo giao ước” về trời mới và đất mới (2 Phi-e-rơ 3:13, Khải Huyền 21:1 trở đi). Nếu vậy, khải tượng không thể được ứng nghiệm trong một thời đại thiên hy niên tạm thời; và nó cũng không thể được ứng nghiệm theo nghĩa đen, vì Tân Ước mô tả Thế Giới Sẽ Đến bằng những thuật ngữ rất khác. Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ ba của chúng ta, cụ thể là, sự thờ phượng được hình dung ở đây — theo phương diện giao ước — không phải cá cũng không phải chim. Tức là, nó không được cai trị bởi Luật Pháp của Môi-se (như các OTKP khác nói nó sẽ là, Ê-sai 2:3, Mi-chê 4:21), cũng không bởi Luật Pháp của Đấng Christ chứa trong Tân Ước (1 Cô-rinh-tô 9:21). Vâng, có một số điểm tương đồng với Luật Pháp Môi-se: một đền thờ, một bàn thờ, nhiều lễ vật khác nhau, các ngày lễ, trăng mới, ngày Sa-bát, v.v. Nhưng cũng có những khác biệt kịch tính, dưới hình thức cả thay đổi và xóa bỏ. Chẳng hạn, phần lớn đồ đạc của đền tạm đã biến mất (ví dụ, Hòm, Chân Đèn Vàng, Bàn Bánh Trần Thiết, v.v.). Không có Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm hay Ngày Chuộc Tội. Hầu hết người Lê-vi đã bị cấm khỏi các đặc quyền truyền thống của chúng. Trong khi các con trai trung tín của Xa-đốc thực sự tiếp tục phục vụ tại bàn thờ và trong Nơi Thánh, ngay cả chúng cũng không thể bước vào Nơi Chí Thánh. Ranh giới của đất được vẽ lại, các phần chia cho các chi phái được tái cấu trúc một cách căn bản, và Thành Phố của Đức Chúa Trời nhận được một tên mới, v.v. Những khác biệt như vậy so với Luật Pháp của Môi-se đã gây rắc rối sâu sắc cho các lãnh đạo Do Thái sau này, những người theo thời gian thậm chí từ chối đọc Ê-xê-chi-ên 40-48 ở nơi công cộng, vì sợ làm bối rối dân chúng. Tuy nhiên, nếu chúng hiểu được tính hình bóng của sự mặc khải Cựu Ước, chúng hẳn đã nhận ra rằng Ê-xê-chi-ên — và thật vậy chính Môi-se — đang nói “cách huyền nhiệm” về những điều của Đấng Christ và Giao Ước sẽ đến (2 Cô-rinh-tô 3:12-18). Thứ tư, có một số hiện tượng trong chính khải tượng rõ ràng chỉ ra rằng tiên tri đang nói theo biểu tượng. Điều này đặc biệt đúng với 47:1-12, nơi chúng ta đọc về một Dòng Sông sẽ chảy từ dưới ngưỡng cửa Đền Thờ và phía nam của bàn thờ; một dòng sông không chỉ lớn lên mà không cần sự giúp đỡ của các chi lưu, mà còn mang lại sự chữa lành cho bất cứ điều gì nó chạm vào, cũng như những cây huyền nhiệm nằm ở hai bên bờ của nó. Vâng, đúng là các phần khác của khải tượng tự chúng phù hợp với một cách giải thích theo nghĩa đen hơn. Tuy nhiên, ngay khi chúng ta đọc phần này, chúng ta lập tức bắt đầu tự hỏi liệu cả nó và khải tượng như một tổng thể có được định là biểu tượng hay không. Cuối cùng, và quan trọng nhất, chúng ta có chứng cớ tích cực của Tân Ước. Như chúng ta đã thấy, vì sự dạy dỗ của nó về tiến trình của Lịch Sử Cứu Rỗi, tính cuối cùng của Giao Ước Mới trong Đấng Christ, và tính lỗi thời của mọi thể chế Cựu Ước tạm thời mô tả Giao Ước đó trong hình bóng và bóng dáng, quan điểm đa số của Hội Thánh qua các thời đại là chúng ta thực sự phải giải thích bản văn này theo nghĩa bóng. Và thật vậy, Tân Ước khuyến khích chúng ta một cách rõ ràng làm như vậy, đề cập ít nhất sáu lần đến khải tượng này trong phần của sách Khải Huyền dành cho việc mô tả kinh nghiệm của Hội Thánh trong trời mới và đất mới (Khải Huyền 21:10, 11, 12, 27, 22:1, 2). Hàm ý của điều này khó có thể rõ ràng hơn: Khải tượng của Ê-xê-chi-ên không liên quan đến vương quyền một ngàn năm của Đấng Christ (Khải Huyền 20), mà đến Thế Giới mới mà Đấng Christ sẽ tạo dựng sau “một ngàn năm”, sau Trận Chiến Cuối Cùng, và vào lúc Ngài Giáng Lâm Lần Thứ Hai (Ê-xê-chi-ên 38-39, Khải Huyền 21-22). Đây, nhân tiện, là kết luận của nhà chú giải người Đức lớn, C. F. Keil. Khi tóm tắt cách giải thích của ông về khải tượng của Ê-xê-chi-ên, Biederwolf viết: Ông hiểu khải tượng của Ê-xê-chi-ên không phải là mô tả sự dấy lên và phát triển của Vương Quốc mới của Đức Chúa Trời (tức là, Hội Thánh của Đấng Christ), mà — vì Ê-xê-chi-ên thấy đền thờ như một tòa nhà đã hoàn thành — (là) Vương Quốc của Đức Chúa Trời do Đấng Christ thiết lập trong hình thức hoàn hảo của nó. Nó là dàn ý Cựu Ước của bức tranh Tân Ước về Giê-ru-sa-lem trên trời của Đất Mới, như được trình bày trong Khải Huyền 21-22. Nó là nhà của Cha có nhiều chỗ ở, chính thiên đàng, thành phố của Đức Chúa Trời xuống từ trời trên Đất Mới, được xây bằng vàng, đá quý và ngọc trai, và được chiếu sáng bằng ánh sáng của vinh quang Chúa, tất cả diễn ra sau khi sự phán xét cuối cùng đã được hoàn tất. 7 Sự Bất Đồng Tiền Thiên Hy Niên Dù có sự đồng thuận lịch sử ủng hộ một cách giải thích theo nghĩa bóng, Giao Ước Mới về bản văn này, nhiều tín đồ Phúc Âm hiện đại bất đồng. Chúng bao gồm những người tiền thiên hy niên đáng chú ý như D. Brown, A. Bonar, A. Gaebelein, A. Saphir, G. Morgan, C. Scofield, C. Feinberg, D. Pentecost, M. Unger, J. Walvoord, C. Ryrie, và J. McArthur. Dù có những khác biệt giữa chúng, tất cả đều đồng ý với Gaebelein khi ông viết: Cách giải thích chân thật là cách theo nghĩa đen, vốn xem những chương này là một lời tiên tri chưa được ứng nghiệm và sẽ được ứng nghiệm khi Y-sơ-ra-ên đã được Người Chăn phục hồi và khi vinh quang của Ngài một lần nữa được bày tỏ giữa dân Ngài. Tòa nhà lớn này được thấy trong khải tượng tiên tri của ông khi đó sẽ xuất hiện và sẽ được hoàn thành. 8 Merrill Unger cũng giáo điều không kém, khẳng định: “Đền thờ của Ê-xê-chi-ên là một nơi thánh tương lai theo nghĩa đen sẽ được xây dựng ở Palestine như được phác thảo trong Thiên Hy Niên.” 9 Walvoord, tương tự giả định rằng chủ nghĩa chữ nghĩa là cách tiếp cận hợp pháp duy nhất đối với OTKP, đi xa đến mức nói: “(Quan điểm) duy nhất cung cấp bất kỳ lời giải thích thông minh nào về phần Kinh Thánh này là quan điểm quy đền thờ của Ê-xê-chi-ên cho thời kỳ thiên hy niên tương lai.” 10 Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng có rất nhiều lý do để tin rằng, trên thực tế, chính chủ nghĩa chữ nghĩa của những người tiền thiên hy niên là bất hợp pháp; rằng chính Ê-xê-chi-ên, toàn bộ tòa nhà của cánh chung học Tân Ước, và rất nhiều bản văn được tìm thấy trong sách Khải Huyền, tất cả đều đồng ý trong việc thúc giục chúng ta một cách giải thích theo nghĩa bóng, Giao Ước Mới về khải tượng “huyền nhiệm” này. Do đó, tôi không cần dành nhiều thời gian cho một lời phê bình về quan điểm tiền thiên hy niên. Tuy nhiên, vì OTKP đặc biệt này hiện ra lớn trong bộ tiền thiên hy niên, chúng ta nên làm nổi bật một số vấn đề chính phát sinh khi đi xuống con đường giải thích này. Những Vấn Đề Tiền Thiên Hy Niên Thứ nhất, đoạn này không cho bất kỳ dấu hiệu nào cả rằng những điều kiện được mô tả ở đây sẽ chỉ kéo dài trong một ngàn năm. Ngược lại, Đức Chúa Trời tuyên bố rõ ràng rằng Đền Thờ này sẽ vẫn là nơi đặt ngôi của Ngài và bệ chân của Ngài đời đời (43:7). Chính trong Đền Thờ này, Đất này, và Thành Phố này mà Ngài sẽ ngự giữa dân Ngài đời đời (43:9). Nhưng ngay cả khi Đức Chúa Trời đã không phán như vậy (cả ở đây và trong Ê-xê-chi-ên 37:24-28), ai có thể đọc bản văn như một tổng thể mà không kết luận rằng nó thực sự được thiết kế để khích lệ dân của Đức Chúa Trời bằng một khải tượng về Thế Giới Sẽ Đến đời đời: một thế giới mà từ đó mọi kẻ thù nước ngoài đã bị cấm; một thế giới trong đó chính Đức Chúa Trời ngự vĩnh viễn giữa chúng; và một thế giới mà vào đó Ngài liên tục gửi những dòng nước chữa lành để thực hiện và duy trì sự phục hồi tối hậu của mọi sự? Thứ hai, trên giả định rằng bản văn của chúng ta thực sự nói về Thế Giới Sẽ Đến, một cách giải thích theo nghĩa đen đòi hỏi chúng ta tin rằng tội lỗi và sự chết sẽ tồn tại đời đời (42:13,19, 44:27, 43:18, 27, 44:25, 45:15). Nhưng Tân Ước đảm bảo với chúng ta rằng trong trời mới và đất mới, chúng sẽ bị nuốt chửng hoàn toàn trong chiến thắng (1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 50-58, Khải Huyền 21:4). Một cách giải thích giao ước và hình bóng về Ê-xê-chi-ên là lối thoát duy nhất. Thứ ba, ngay cả khi chúng ta né tránh những kết luận hợp lý này bằng cách cho phép rằng khải tượng mô tả một giai đoạn thiên hy niên, tạm thời của Vương Quốc, phương pháp giải thích theo nghĩa đen vẫn sẽ đòi hỏi chúng ta khẳng định rằng trong Thiên Hy Niên, Đức Chúa Trời sẽ một lần nữa truyền cho các thầy tế lễ Do Thái của Ngài dâng các sinh tế bằng súc vật để chuộc tội (43:26, 45:17, 45:20). Điều này, tất nhiên, gây bê bối cho một tâm trí thấm nhuần lẽ thật Tân Ước. Mọi học trò của Đấng Christ và các sứ đồ đều hiểu rằng các sinh tế bằng súc vật Cựu Ước không có quyền năng cứu chuộc nội tại, mà thay vào đó chỉ là những hình bóng và bóng dáng của sinh tế chân thật duy nhất cho tội lỗi: Đấng Christ bị đóng đinh (Giăng 1:29, 36, Ma-thi-ơ 20:28, Hê-bơ-rơ 10:1-18). Thật vậy, để nhấn mạnh tính đầy đủ trọn vẹn của sinh tế này, tác giả thư Hê-bơ-rơ khẳng định trong ít nhất bốn dịp riêng biệt rằng nó là một sinh tế “một lần đủ cả”; rằng nó đã được dâng một lần cho mọi dân của Đức Chúa Trời (dù là thánh đồ Cựu Ước hay Tân Ước), một lần cho mọi tội lỗi của chúng (quá khứ, hiện tại, và tương lai), và do đó một lần cho mọi thời đại (Hê-bơ-rơ 7:27, 9:12, 26, 10:12). Và còn hơn nữa. Để làm nổi bật hơn nữa tính cuối cùng tuyệt đối và hiệu quả đời đời của sinh tế của Đấng Christ cho tội lỗi, cùng một tác giả liên tục liên kết nó với chức thầy tế lễ trên trời của Ngài. Sau khi đã chết, sống lại, và thăng thiên vào Nơi Chí Thánh (tức là, thiên đàng), Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm và Sinh Tế Lớn của chúng ta nay xuất hiện trong sự hiện diện của Đức Chúa Trời, Đức Cha, cho chúng ta, và Ngài sẽ làm như vậy đời đời, biện hộ cho những công trạng pháp lý của đời sống công chính và sự chết chuộc tội của Ngài thay cho dân của Ngài (Hê-bơ-rơ 7:11-28, 9:24). Đúng như Cựu Ước đã báo trước, Đấng Christ là Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm đời đời theo ban Mên-chi-xê-đéc (Thi Thiên 110:4, Hê-bơ-rơ 7:1 trở đi). Vậy, có thể, chưa nói đến có thể chấp nhận được, khi nghĩ rằng Đức Chúa Trời sẽ một lần nữa sắc lệnh một chế độ một ngàn năm gồm các sinh tế bằng súc vật — Môi-se hay cách khác — trong một thiên hy niên tương lai không? “Có,” những người tiền thiên hy niên nói, “có thể, vì những sinh tế đó sẽ phục vụ Y-sơ-ra-ên và các dân tộc như một đài tưởng niệm tạm thời về sinh tế của Đấng Christ, theo cách tương tự như Tiệc Thánh đã phục vụ Hội Thánh như một đài tưởng niệm tạm thời về sự chết của Ngài thay cho chúng ta.” Nhưng vì nhiều lý do, “giải pháp” này có vấn đề sâu sắc. Thứ nhất, chính bản văn không nói gì cả về những sinh tế tưởng niệm tạm thời. Thứ hai, tại sao Y-sơ-ra-ên thậm chí cần một đài tưởng niệm, khi, theo kịch bản tiền thiên hy niên thông thường, chính Đấng Christ đã được vinh hiển sẽ hiện diện ngay trước mắt chúng, cai trị ở chính giữa chúng? Thứ ba, trong khi Tân Ước thực sự trình bày Tiệc Thánh như một đài tưởng niệm (Lu-ca 22:19, 1 Cô-rinh-tô 11:24-25), nó không quy cho Tiệc Thánh bất kỳ quyền năng nào để chuộc tội. Nhưng trong khải tượng của Ê-xê-chi-ên, Đức Chúa Trời tuyên bố rõ ràng rằng những sinh tế này thực sự chuộc tội, cả cho những vật tội lỗi và những người tội lỗi (43:26, 45:17, 45:20). Điều này đến lượt nó đặt ra câu hỏi về cách người Do Thái thiên hy niên sẽ được xưng công chính. Nó sẽ là bởi đức tin đơn giản vào công việc đã hoàn tất của Đấng Christ, như những người tiền thiên hy niên khẳng định, hay nó sẽ là bởi đức tin vào hiệu quả của các sinh tế bằng súc vật, như chính bản văn khẳng định? Nhưng một lần nữa, sự phản đối có trọng lượng nhất đối với ý tưởng về các sinh tế bằng súc vật trong tương lai được tìm thấy trong sự dạy dỗ tích cực của Tân Ước, nơi chúng ta học được rằng Đấng Christ, sau khi đã làm trọn hình bóng học của các sinh tế bằng súc vật bằng sự chết chuộc tội của Ngài, đã khiến những sinh tế đó lỗi thời, với kết quả là chúng đã qua đi đời đời (Hê-bơ-rơ 8:13, 10:12). Đức Chúa Trời có phá vỡ chính Lời của Ngài bằng cách sắc lệnh một sự trở lại một ngàn năm đau đớn không cần thiết với các yếu tố yếu đuối, nghèo nàn, và vô ích của sự phục vụ thờ phượng Cựu Ước (Thi Thiên 145:9, Châm Ngôn
12:10, Ga-la-ti 4:8-11, Hê-bơ-rơ 7:18)? Ý nghĩ đó hãy chết đi! Vì mọi lý do này, chúng ta kết luận rằng cách giải thích tiền thiên hy niên về khải tượng của Ê-xê-chi-ên về đời sống và sự thờ phượng của Y-sơ-ra-ên trong Thế Giới Sẽ Đến là không thể. Một Cái Nhìn Tổng Quan Về Ê-xê-chi-ên 40-48 Sau khi đã loại trừ cách tiếp cận tiền thiên hy niên, có vẻ như chỉ còn một con đường mở ra cho chúng ta: Chúng ta phải áp dụng NCH để khám phá lẽ thật Tân Ước được gắn ở đây trong ngôn ngữ và hình ảnh Cựu Ước. Nói cách khác, chúng ta phải chấp nhận một cách giải thích vô thiên hy niên. Trong khi những giới hạn về không gian ngăn cản tôi làm như vậy một cách chi tiết lớn, tôi nghĩ chỉ công bằng với các anh em tiền thiên hy niên của tôi khi tôi nỗ lực thành thật mở ra bản văn đầy thách thức này ít nhất một chút, đặc biệt vì nó nằm trong số hai hay ba OTKP khó nhất trong toàn bộ Kinh Thánh. Vậy, đây là cách tiếp cận của tôi. Trong những trang sắp tới, tôi sẽ bình luận khá dài về mỗi bảy phần đã đề cập ở trên. Đi theo Keil, luận điểm của tôi sẽ là chín chương này thực sự mô tả đời sống của dân Đức Chúa Trời trong thời kỳ cuối cùng, trong trời mới và đất mới. Tôi sẽ lập luận rằng khi ban khải tượng đỉnh điểm này cho Ê-xê-chi-ên, Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời đã sử dụng những ý tưởng và hình ảnh rút ra từ toàn bộ bộ mặc khải Cựu Ước (nhưng đặc biệt từ Luật Pháp) để mô tả Hội Thánh trong Thế Giới Sẽ Đến như Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời, nay đã trở về Thiên Đàng của Đức Chúa Trời, tất cả qua Con Người và Công Việc của Đấng Christ của Đức Chúa Trời. Với những chiếc chìa khóa của Thầy vững chắc trong tay, chúng ta sẵn sàng bắt đầu! Núi Đời Đời (40:1-4) Những câu này đặt nền tảng cho chuyến tham quan lớn của Ê-xê-chi-ên về đời sống trong Thế Giới Sẽ Đến. Trong một khải tượng, tiên tri được vận chuyển đến đất Y-sơ-ra-ên, nơi ông được đặt trên đỉnh một Núi rất cao. Trên sườn phía nam của nó, ông thấy một cấu trúc giống như một thành phố (1-2). Đột nhiên một thiên sứ xuất hiện, người đưa ông đến cấu trúc và khuyên ông lắng nghe cẩn thận để ông (Ê-xê-chi-ên) có thể thuật lại mọi điều ông nghe cho dân của Đức Chúa Trời, qua đó khích lệ tấm lòng của chúng (3-5). Chuyến tham quan sắp bắt đầu. Một lần nữa, đây là một khải tượng. Như vậy, chỉ tự nhiên khi kỳ vọng rằng nội dung của nó mang tính biểu tượng (xem Đa-ni-ên 2, 4, 7, 8, Xa-cha-ri 1-6, Khải Huyền 4-22). Và thật vậy, chúng ta đã thấy rằng Tân Ước gắn ý nghĩa biểu tượng phong phú vào từng yếu tố căn bản của khải tượng của Ê-xê-chi-ên: Núi, Đền Thờ, Sự Phục Vụ Thờ Phượng, Thành Phố, và Đất Hứa. Do đó, giống như thiên sứ của Ê-xê-chi-ên, nó (Tân Ước) phải là người hướng dẫn của chúng ta. Trong những câu giới thiệu này, biểu tượng trung tâm là Núi rất cao. Ý nghĩa của nó được soi sáng bởi lịch sử của Y-sơ-ra-ên. Như Môi-se đã nhận được mẫu cho sự thờ phượng nghi lễ của Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc trên Núi Si-na-i, thì Ê-xê-chi-ên nhìn thấy — trong hình ảnh Cựu Ước đã được sửa đổi — mẫu cho sự thờ phượng nghi lễ của Y-sơ-ra-ên cánh chung trên Núi này (Xuất Ê-díp-tô Ký 24-31). Như Môi-se đã khảo sát Đất Hứa tạm thời của Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc từ đỉnh Núi Nê-bô, thì Ê-xê-chi-ên khảo sát Đất Hứa đời đời của Y-sơ-ra-ên cánh chung từ đỉnh Núi này (Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:48-52). Và như Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc thờ phượng Đức Chúa Trời trong đền thờ của Ngài nằm trên đỉnh Núi Si-ôn, thì — theo Ê-xê-chi-ên — Y-sơ-ra-ên cánh chung sẽ thờ phượng Đức Chúa Trời trong Đền Thờ của Ngài trên đỉnh Núi cao này, Si-ôn cánh chung này (2 Sử Ký 5:1 trở đi). Nhưng chính xác Núi đại diện cho điều gì? Như chúng ta đã thấy trước đây, ngay cả các tiên tri Cựu Ước đã sử dụng biểu tượng đặc biệt này để đại diện cho trời mới và đất mới; một Thế Giới đã được biến đổi trọn vẹn mà từ đó mọi dấu vết của điều ác đạo đức và tự nhiên đã bị loại bỏ, để vinh quang của Đức Chúa Trời có thể ngự trọn vẹn trong đó (Ê-sai 11:9, 25:6-8, 57:13, 65:25, Giô-ên 3:14-17). Cách giải thích này được xác nhận bởi Khải Huyền 21:1-11. Ở đó chúng ta học được rằng Giăng, giống như Ê-xê-chi-ên, đã được mang đi trong Đức Thánh Linh đến một Núi lớn và cao. Ông đã thấy gì? Thành Thánh — Giê-ru-sa-lem Mới — xuống từ trời từ Đức Chúa Trời (21:10-11). Và trên thực tế, Thành Thánh đã định cư ở đâu, để ở đó tồn tại đời đời? Nó định cư trên một đất mới, vì trời cũ và đất cũ đã qua đi (các câu 21:1-2). Như vậy, Giăng, phù hợp với nguyên tắc Mặc Khải Tiệm Tiến, đã được ban cho thấy điều Ê-xê-chi-ên không thể: Núi của Đức Chúa Trời không gì khác hơn là đất mới, ngôi nhà vinh quang của Cô Dâu đã được vinh hiển của Đấng Christ và dân đã được vinh hiển của Đức Chúa Trời (21:3). Hiện tại, Hội Thánh là một ánh sáng chiếu sáng trong bóng tối của thế gian sa ngã này; nàng như một Thành Phố trên một Ngọn Đồi cao (Ma-thi-ơ 5:14, Giăng 1:5). Tuy nhiên, trong ngày đó — theo Ê-xê-chi-ên và Giăng — nàng sẽ chiếu sáng như một Thành Phố trên một Núi, Núi cao nhất trong tất cả! Đền Thờ Đời Đời (40:5-42:20) Phần này của khải tượng mô tả Khu Vực Đền Thờ và nội dung của nó. Hành trình của Ê-xê-chi-ên bắt đầu ở đây vì trong Thế Giới Sẽ Đến, Đền Thờ — hay đúng hơn sự thờ phượng Đấng ngự trong Đền Thờ — sẽ có tầm quan trọng hàng đầu. Ngoài ra, như ông học được sau này trong chuyến tham quan của mình, Khu Vực Đền Thờ sẽ nằm ở trung tâm tuyệt đối của Đất. Như vậy, bằng cách nói trước hết về trung tâm của đời sống trong Thế Giới Sẽ Đến, Đức Thánh Linh cảnh báo chúng ta về sự kiện rằng trong thời kỳ cuối cùng, sự thờ phượng Đức Chúa Trời trong Đấng Christ sẽ nằm ở trung tâm của mọi sự. Nếu chúng ta giới hạn mình vào những điều thiết yếu, kế hoạch của Khu Vực Đền Thờ khá dễ mô tả. 11 Nó là một hình vuông hoàn hảo (42:15-20). Ở trung tâm chính xác là bàn thờ (43:13-17). Phía sau bàn thờ, về phía Tây, là Nơi Thánh, hay chính Đền Thờ. Được nâng lên trên nền của nó, nó bao gồm Nơi Chí Thánh (một hình vuông hoàn hảo khác), Nơi Thánh, và một cổng vòm. Toàn bộ cấu trúc được bao quanh ở phía Bắc, Nam, và Tây bởi ba phòng trưng bày chứa 90 phòng bên (41:5-11). Nơi Thánh và bàn thờ được bao quanh bởi một sân hình chữ nhật nhỏ (40:47). Ở hai bên của Nơi Thánh, ngay bên ngoài sân này, là những tòa nhà có thêm phòng cho các thầy tế lễ (42:1-10). Phía sau Nơi Thánh về phía Tây là ba tòa nhà riêng biệt, hai trong số đó chứa dụng cụ cho việc chuẩn bị các sinh tế khác nhau (46:19-20). Ở phía Bắc, Đông, và Nam của sân Đền Thờ có những cổng, mỗi cổng chứa phòng cho lính canh Đền Thờ (40:28-38). Bao quanh toàn bộ Khu Vực Đền Thờ là một sân ngoài lớn, được bao bởi bốn bức tường cao mỗi bức dài 500 cubit. Như vậy, nó cũng là một hình vuông hoàn hảo. Ở giữa các bức tường phía Bắc, Đông, và Nam có những cổng lớn, mỗi cổng có phòng cho lính canh Đền Thờ (40:5, 16-20). Chuyến tham quan của Ê-xê-chi-ên là “từ ngoài vào trong” và “từ trong ra ngoài”. Ông bước vào qua Cổng Đông của sân ngoài, tiến về phía Nơi Chí Thánh của Đền Thờ (mà ông không bước vào), và ra lại qua Cổng Đông. Trong khi chắc chắn đúng là mỗi yếu tố của khải tượng này chứa đựng ý nghĩa hình bóng phong phú, chúng ta không thể thấy những cây cho đến khi chúng ta nhìn thấy khu rừng. Nói cách khác, trước hết chúng ta phải tự hỏi: “Khu Vực Đền Thờ như một tổng thể tượng trưng cho điều gì?” Tân Ước trả lời bằng những thuật ngữ không thể nhầm lẫn. Chúa Giê-xu phán: “Hãy phá hủy đền thờ này và Ta sẽ dựng nó lên trong ba ngày” (Giăng 2:18). Đối với Đấng Christ, Đền Thờ của Đức Chúa Trời là — và sẽ là — thân thể của Ngài. Sứ đồ Phao-lô trình bày chi tiết, tuyên bố rằng Đức Chúa Trời, Đức Cha, đã ban Đấng Christ làm đầu trên mọi sự cho Hội Thánh, vốn là Thân Thể của Ngài, sự trọn vẹn của Đấng làm đầy mọi sự trong mọi sự (Ê-phê-sô 1:22-23, 5:22 trở đi). Vậy thì, Đền Thờ không đơn giản là thân thể thuộc thể của Chúa Giê-xu, mà là Thân Thể huyền nhiệm của Ngài, Hội Thánh, mà Ngài là Đầu. Phao-lô tuyên bố điều này một cách rõ ràng, khẳng định rằng Hội Thánh đang mở rộng không ngừng của Đấng Christ là một “Đền Thờ thánh trong Chúa, trong đó (các thánh đồ) đang được xây dựng lại với nhau thành một nơi ngự của Đức Chúa Trời bởi Đức Thánh Linh” (Ê-phê-sô 2:21-21). Những đoạn Tân Ước này bày tỏ lĩnh vực ứng nghiệm chân thật của khải tượng của Ê-xê-chi-ên về Khu Vực Đền Thờ. Nói cách khác, Đức Chúa Trời đã sử dụng những ý tưởng và hình ảnh Cựu Ước để ban cho ông một cái nhìn thoáng qua về Hội Thánh — Thân Thể của Đấng Christ — như nàng sẽ tồn tại trong thời kỳ cuối cùng. Giăng, Người Nhận Khải Huyền, xác nhận rằng khải tượng này thực sự mang tính biểu tượng. Trong một khải tượng của riêng mình, ông mô tả đất mới. Tuy nhiên, ông không thấy đền thờ nào trong đó. Tại sao? Vì “… Chúa Đức Chúa Trời Toàn Năng và Chiên Con là Đền Thờ của nó” (Khải Huyền 21:22). Như vậy, trong Thế Giới Sẽ Đến (chính chủ đề của lời tiên tri của Ê-xê-chi-ên) sẽ không có Đền Thờ làm bằng gỗ hay đá. Tuy nhiên, Giăng thực sự thấy một thành phố thánh, được trang điểm như một Cô Dâu cho Chồng nàng, và tuyên bố rằng chính nàng là đền tạm (hay đền thờ) của Đức Chúa Trời, nơi Ngài sẽ sống và ở giữa chúng đời đời (21:1-4). Tóm lại, Giăng bảo chúng ta rằng khải tượng của Ê-xê-chi-ên về Đền Thờ cánh chung của Đức Chúa Trời được ứng nghiệm trong Thân Thể đã được vinh hiển của Đấng Christ. Vậy chúng ta kết luận, cùng với Duguid, rằng khải tượng của Ê-xê-chi-ên về Khu Vực Đền Thờ là “thần học kiến trúc”, rằng nó sử dụng hình ảnh đền thờ Cựu Ước để trình bày những lẽ thật thần học quan trọng về Đấng Christ và Hội Thánh. Đặc biệt, chúng ta có thể nói rằng trong phần đầu này của khải tượng, Đức Thánh Linh sử dụng hình bóng và bóng dáng Cựu Ước để mô tả Thân Thể đã hoàn tất của Đấng Christ, hưởng đời sống của Đấng Christ, vì những công trạng của Công Việc của Đấng Christ, ngay cả khi nó chờ đợi ân tứ của vinh quang của Đức Chúa Trời, Đức Cha, vào lúc Đấng Christ Đến. Luận điểm này đòi hỏi giải thích thêm. Tuy nhiên, tốt nhất là đưa ra nó khi chúng ta xem xét một số chi tiết quan trọng hơn của khải tượng của Ê-xê-chi-ên về Khu Vực Đền Thờ. 1. Các Bức Tường Ngoài (40:5, 16-20) Các bức tường ngoài — vốn rất cao, dày, và mạnh — là “những bức tường của sự cứu rỗi” (40:5, 16-20; Ê-sai 60:18). Chúng đại diện cho quyền năng hùng mạnh của Con Người và Công Việc của Đấng Christ “để phân rẽ điều thánh khỏi điều thường”; để giải cứu và bảo tồn Thân Thể của Ngài khỏi sự hiện diện, quyền năng, và hình phạt của tội lỗi (42:20). Ngay cả ngày nay, qua công việc nên thánh của Đức Thánh Linh, Vua Cao Cả của Thiên Đàng đã dựng lên một rào cản pháp lý và thuộc linh giữa Hội Thánh của Ngài một mặt, và thế gian, xác thịt, ma quỷ, và các sự phán xét của Đức Chúa Trời mặt khác (Xuất Ê-díp-tô Ký 14:19-20, Giăng 17:15, 2 Cô-rinh-tô 6:14-7:1, 1 Phi-e-rơ 1:1-2, Khải Huyền 18:4). Trong Thời Đại Sẽ Đến, rào cản đó sẽ hoàn hảo và trọn vẹn. Tội lỗi và sự ô uế đã bước vào khu vực đền thờ cũ của Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc sẽ không bao giờ bước vào Khu Vực Đền Thờ cánh chung của Y-sơ-ra-ên thuộc linh (Ê-xê-chi-ên 8-9, Khải Huyền 22:15). Đức Chúa Trời đã từ bỏ nơi thánh trên đất của Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc sẽ không bao giờ từ bỏ nơi thánh trên trời của Y-sơ-ra-ên thuộc linh (Ê-xê-chi-ên 10). Theo lời của một nhà chú giải, Thế Giới Sẽ Đến sẽ là một “Thiên Đàng Có Tường” — những bức tường của sự cứu rỗi hùng mạnh giữ điều ác ở ngoài và Đức Chúa Trời ở trong. Do đó, nó sẽ là một thế giới không bao giờ có thể sa ngã nữa. 2. Các Cổng Và Đường Cổng (40:6-27) Ba cổng trong các bức tường bao quanh sân ngoài, và ba đường cổng đến sân trong, tất cả đều tượng trưng cho sự tiếp cận thuộc linh, sự tiếp cận được tạo ra bởi công việc cứu chuộc của Đức Chúa Trời ba ngôi. Vì công việc đó, Đức Chúa Trời, Đức Cha, bởi Đức Thánh Linh, từ nay có thể tiếp cận Thân Thể của Đấng Christ, đúng như Ngài đã làm vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, và đúng như Ngài đã làm kể từ đó, bất cứ khi nào Ngài kêu gọi một thánh đồ đến sự mới mẻ của sự sống trong Con Ngài (Giăng 14:15-24, Công Vụ Các Sứ Đồ 2:1 trở đi). Vì công việc đó, các thánh đồ nay có sự tiếp cận trong một Đức Thánh Linh đến với Đức Cha (Ê-phê-sô 2:18), và đến ân điển đời đời mà trong đó chúng nay đứng (Rô-ma 5:1-2, NKJV). Ngoài ra, vì cùng một công việc đó, Đức Chúa Trời của vinh quang sẽ tiếp cận trọn vẹn Thân Thể của Đấng Christ vào lúc Chúa Giáng Lâm Lần Thứ Hai vào Ngày Cuối Cùng (Ê-xê-chi-ên 43:1-4, Khải Huyền 21:3, 11, 23). Đáng chú ý, sự tiếp cận thuộc linh được mô tả trong khải tượng của Ê-xê-chi-ên không phải là không giới hạn: Không ai ngoài các thầy tế lễ có thể bước vào Nơi Thánh, Cổng Đông phải đóng kín ngoại trừ vào ngày Sa-bát và Trăng Mới, v.v. Những hạn chế như vậy phù hợp trong một sự mặc khải Cựu Ước riêng biệt về Vương Quốc, một sự mặc khải được ban vào thời khi đường vào Nơi Chí Thánh chưa được bày tỏ (Hê-bơ-rơ 9:8). Tuy nhiên, những hạn chế không phải là không có ý nghĩa đối với các tín đồ Tân Ước trong Chúa Giê-xu, vì chúng phục vụ để nhắc nhở chúng ta rằng ngoài công việc thầy tế lễ của Đấng Christ, chúng ta hoàn toàn không có sự tiếp cận nào đến Đức Chúa Trời. May mắn thay, vì tính đầy đủ vô hạn của nó, công việc đó thực sự ban cho Đức Chúa Trời và con người (đã được cứu chuộc) sự tiếp cận trọn vẹn, không hạn chế đến với nhau, như sách Khải Huyền khẳng định bằng hình ảnh (Khải Huyền 21:25) 3. Các Sân Ngoài Và Trong (40:28-35) Tiếp theo chúng ta có hai sân, cả ngoài và trong. Hơn bất kỳ yếu tố nào khác của Khu Vực Đền Thờ, chúng gợi nhớ đến ý tưởng về “đất thánh” (Xuất Ê-díp-tô Ký 3:5). Nó là đất được tạo ra bởi những bức tường của sự cứu rỗi, và do đó phù hợp như một nơi gặp gỡ cho Đức Chúa Trời và con người (đã được cứu chuộc) (Thi Thiên 65:4). Đối với các thánh đồ Cựu Ước, các sân đền thờ là một nơi của sự thỏa mãn thuộc linh (Thi Thiên 84:2, 10), sự nở hoa (Thi Thiên 92:13), lòng biết ơn, niềm vui, và sự ca ngợi (Thi Thiên 100:4, 135:2-3). Trong khải tượng của ông về các sân cánh chung của Đức Chúa Trời, Ê-xê-chi-ên do đó đang bảo chúng ta rằng trong Ngày đó, dân thánh/chức thầy tế lễ hoàng gia của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA sẽ có thể gặp gỡ Đức Chúa Trời trên nền tảng của Đấng Christ, và như vậy hưởng mọi phước hạnh này đời đời. 4. Các Phòng (40:38-44, 42:1-15) Khu Vực Đền Thờ chứa đựng vô số phòng. Được gắn trong các bức tường và các tòa nhà, chúng phần lớn dành cho việc sử dụng của các thầy tế lễ (Xa-đốc), nhưng cũng cho các ca sĩ và lính canh cổng (Lê-vi) (40:39-45, 42:1-10, 46:19-24). Điều này gợi nhớ đến cách Đấng Christ đã “đặt” một cách chiến lược mỗi con cái được ban ân tứ đặc biệt của Ngài vào Thân Thể của Ngài, để chúng có thể trở thành những thành viên sống động, hoạt động của nó (1 Cô-rinh-tô 12:18). Mỗi “thầy tế lễ hoàng gia” của Ngài chiếm một vị trí được chỉ định và có một chức vụ được chỉ định để làm trọn (1 Phi-e-rơ 2:9, 4:10-11). Khải tượng của tiên tri cũng nhắc nhở chúng ta về lời của Đấng Christ, Đấng đã phán rằng trong nhà của Cha Ngài có nhiều chỗ ở (Giăng 14:2; NIV, “phòng”). Đây không phải là những cấu trúc thuộc thể, mà là những lĩnh vực phục vụ thuộc linh. Các phòng trong khải tượng Đền Thờ của Ê-xê-chi-ên mô tả những ân tứ và sự kêu gọi đời đời của các thánh đồ (Lu-ca 19:17). 5. Nơi Thánh, Hay Tòa Nhà Đền Thờ (40:48-41:26) Cấu trúc ba phần này — bao gồm một cổng vòm, một nơi thánh ngoài (Nơi Thánh), và một nơi thánh trong (Nơi Chí Thánh) — là nơi ngự của Sự Hiện Diện và Vinh Quang của Đức Chúa Trời. Nó thể hiện bốn đặc điểm đáng chú ý tương ứng với nguyên hình Tân Ước của nó, Thân Thể của Đấng Christ. Thứ nhất, Nơi Thánh được nâng lên trên mọi cấu trúc khác trong Khu Vực Đền Thờ. Ngay cả trong Thế Giới Sẽ Đến, Thân Thể của Đấng Christ sẽ ngồi trong các nơi trên trời; nàng sẽ cao và được nâng lên, không phải về không gian, mà về thuộc linh, nhờ sự thánh sạch vượt trội và sự thân mật của nàng với Đức Chúa Trời Ba Ngôi (Ê-sai 52:13, Ê-phê-sô 2:6, Khải Huyền 21:10). Thứ hai, Nơi Thánh được bảo vệ, không chỉ bởi tường, phòng, tòa nhà, vùng đệm, sân, và cổng, mà còn bởi sắc lệnh thiên thượng. Điều này đặc biệt đúng với Nơi Chí Thánh: Chỉ chính Đức Chúa Trời, và thiên sứ Ngài đã sai đến với tiên tri, mới được phép bước vào qua cánh cửa cực kỳ hẹp của nó. Nếu chúng ta nghĩ về Nơi Thánh này như một cấu trúc thuộc thể chân thật, sứ điệp ở đây thực sự là một sứ điệp ảm đạm, nói về sự loại trừ của con người tội lỗi khỏi Sự Hiện Diện của Đức Chúa Trời Thánh. Nhưng nếu, cùng với Giăng, Người Nhận Khải Huyền, chúng ta nghĩ về Nơi Thánh như một cấu trúc thuộc linh — như chính Thân Thể của Đấng Christ — thì đột nhiên chúng ta thấy Ê-xê-chi-ên ban cho chúng ta một điều khích lệ hơn nhiều: một dân thánh, đầy dẫy Đức Thánh Linh, được Đức Chúa Trời thánh ngự trong, và do đó an toàn đời đời khỏi mọi sự ô uế và hình phạt của tội lỗi (Khải Huyền 21:1-3, 17-18, 22, 27). Thứ ba, Nơi Thánh đời đời được phục vụ (và bảo tồn) bởi sinh tế. Như chúng ta đã thấy, một bàn thờ sinh tế đứng trước nó ở trung tâm tuyệt đối của đất. Ngoài ra, nó được bao quanh bởi nhiều loại phòng khác nhau chứa các thầy tế lễ và dụng cụ dành cho các sinh tế cho tội lỗi. Về điểm này, Tân Ước làm nhẹ nhõm sự đau khổ của chúng ta một cách được phước. Không, không phải là trong thời kỳ cuối cùng, các thầy tế lễ Do Thái sẽ dâng các sinh tế bằng súc vật đời đời. Thay vào đó, là Đấng Christ, Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm và Sinh Tế đời đời của chúng ta, sẽ sống đời đời để trình bày những công trạng của sinh tế một lần đủ cả của Ngài cho Đức Cha; Ngài sẽ sống đời đời để cầu thay cho Thân Thể của Ngài, để Sự Hiện Diện của Đức Chúa Trời Thánh có thể đời đời làm đầy Thân Thể của Ngài (Ê-sai 53:12, Rô-ma 8:34, Hê-bơ-rơ 7:25, 27, 10:10). Cuối cùng, Nơi Thánh là một nơi ngự, không chỉ cho Đức Chúa Trời, mà còn cho con người. Đúng là, các thầy tế lễ không thể ở lại trong nó, hay thậm chí bước vào Nơi Chí Thánh. Nhưng như chúng ta đã thấy, nhiều người trong chúng sống trong 90 phòng bên gắn liền với nó. Ba tầng phòng trưng bày, mỗi tầng chứa 30 (3x10) phòng, gợi nhớ đến công việc cứu chuộc của Ba Ngôi Thánh: Cùng nhau, ba Ngôi đã tạo ra một Thân Thể nhiều thành viên của Đấng Christ, một chức thầy tế lễ thánh sống đời đời trong (sự gần gũi với) Đức Chúa Trời, ngay cả như Đức Chúa Trời sống đời đời trong (sự gần gũi với) nó (Giăng 17:23, 26, 1 Phi-e-rơ 2:5, Ê-phê-sô 2:22). 6. Cây Cọ Và Chê-ru-bim (41:15-20, 24-36) Nhân tiện, điều đáng chú ý là trên các bức tường và khung cửa của Nơi Thánh, Ê-xê-chi-ên thấy những hình ảnh chạm khắc của cây cọ và chê-ru-bim, nằm xen kẽ nhau. Mỗi chê-ru-bim có hai mặt, một mặt của người, mặt kia của sư tử, với mỗi mặt nhìn về phía một cây cọ kề bên (41:15-20). Ở đây khải tượng bắt đầu kết hợp những bức tranh truyền cảm hứng về Thiên Đàng đã được giành lại. Những cây cọ nhắc nhở chúng ta về thảm thực vật tươi tốt của Ê-đen; thật vậy, về chính Cây Sự Sống. Các chê-ru-bim gợi nhớ đến việc A-đam và Ê-va bị trục xuất và lưu đày khỏi Vườn (Sáng Thế Ký 3:24). Tuy nhiên, ở đây, các thiên sứ thánh — giống như những bức tường của sự cứu rỗi — không giữ dân của Đức Chúa Trời ở ngoài, mà giữ chúng ở trong. Trong thời kỳ cuối cùng, thế gian sẽ trở thành một Vườn-Đền Thờ cho dân của Đức Chúa Trời. Các chê-ru-bim hùng mạnh, mà khuôn mặt của chúng thể hiện lòng thương xót của Con Người (Hê-bơ-rơ 4:14-15) và quyền năng hoàng gia của Sư Tử Của Chi Phái Giu-đa (Khải Huyền 5:5), sẽ đứng canh gác, lần này bảo đảm sự tiếp cận vĩnh viễn đến Cây Sự Sống. Vinh Quang Đời Đời (43:1-12) Dù ngắn gọn, đây chắc chắn là điểm cao của khải tượng của Ê-xê-chi-ên, Lời Tiên Tri Về Tin Tức Tốt Lành đỉnh điểm. Nhiều năm trước, chính ông đã nhận được một khải tượng đau lòng về vinh quang của Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên rời khỏi Đền Thờ của Sa-lô-môn (Ê-xê-chi-ên 8-11). Tuy nhiên, nơi tội lỗi gia tăng, ân điển sẽ gia tăng nhiều hơn. Do đó, trong một khải tượng tương ứng, bây giờ ông nhận được một lời hứa đảo ngược: Trong Ngày đó, vinh quang của Đức Chúa Trời sẽ trở lại Đền Thờ cánh chung. Và nó sẽ ở lại đó đời đời, vì trong Ngày đó Y-sơ-ra-ên sẽ trở nên thánh đời đời. Chính xác khải tượng này có ý nghĩa gì? Chính xác nó sẽ được ứng nghiệm như thế nào? Như tôi đã gợi ý trước đây — và như các chi tiết chỉ ra — nó chỉ đến không gì khác hơn là ân tứ của sự trọn vẹn của vinh quang Đức Chúa Trời trên cả con người và thiên nhiên vào lúc Đấng Christ Giáng Lâm Lần Thứ Hai. Vâng, vinh quang của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA thực sự đã rời khỏi đền thờ của Sa-lô-môn vì nhiều tội lỗi của Y-sơ-ra-ên thuộc dân tộc. Nhưng đó chỉ là một biểu tượng đơn thuần của một sự rời đi lớn hơn nhiều: sự rời đi của vinh quang của Đức Chúa Trời — và hy vọng về vinh quang của Đức Chúa Trời trong sự trọn vẹn của nó — khỏi con người và thiên nhiên vì tội lỗi của A-đam trong Ê-đen. Tuy nhiên, ở đây, dưới hình bóng và bóng dáng Cựu Ước, Ê-xê-chi-ên ban cho chúng ta tin tức tốt lành lớn: Mọi sự rời đi bi thảm này sẽ được đáp lại bằng một Sự Trở Lại vinh quang, cứu chuộc. Tân Ước giải thích như thế nào. Khi cuối cùng Đền Thờ của Đấng Christ — Hội Thánh của Ngài — hoàn tất, Ngài sẽ lại đến trong vinh quang để hoàn tất công việc cứu chuộc của Ngài; để ban cho dân đã phục sinh của Ngài và thế giới của chúng sự trọn vẹn của vinh quang của Đức Chúa Trời, Đức Cha (Giăng 17:22, Phi-líp 2:11, Khải Huyền 21:11, 23). Các chi tiết của khải tượng hỗ trợ phong phú cách giải thích này. Thứ nhất, Ê-xê-chi-ên thấy vinh quang của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA đến từ phía Đông (câu 2). Đây là nơi mặt trời mọc, nơi Đấng Christ đã được vinh hiển sẽ xuất hiện cho mọi người vào lúc bình minh của Thời Đại Sẽ Đến (Ma-thi-ơ 24:27, 2 Phi-e-rơ 1:19). Thứ hai, tiên tri cũng nghe tiếng của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA, vốn như tiếng của nhiều nước (câu 2). Giăng đã mô tả tiếng của Đấng Christ đã được vinh hiển như vậy, khi Ngài xuất hiện cho ông trên đảo Bát-mô và nói với ông về sự đến lại của Ngài (Khải Huyền 1:7-8, 15). Hãy cũng lưu ý tuyên bố đáng kinh ngạc của sứ đồ Phao-lô, rằng khi Ngài Đến, Đấng Christ sẽ từ trời xuống với một tiếng kêu (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:16)! Thứ ba, khi ĐỨC GIÊ-HÔ-VA xuất hiện cho Ê-xê-chi-ên, trái đất chiếu sáng bằng vinh quang của Ngài (câu 2). Điều này cũng gợi nhớ đến khải tượng ban đầu của Giăng về vinh quang của Đấng Christ, mà mặt của Ngài chiếu sáng như mặt trời trong sức mạnh của nó, và vào lúc Ngài Giáng Lâm Lần Thứ Hai, trái đất sẽ được chiếu sáng bởi cùng một vinh quang đó (Khải Huyền 1:16, 18:1). Thứ tư, Ê-xê-chi-ên ghi lại rằng vinh quang của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA sẽ bước vào Nơi Thánh qua (các) Cổng Đông của Khu Vực Đền Thờ (câu 5). Thú vị là, trong những ngày xác thịt của Ngài, vào Chúa Nhật Lá, Chúa Giê-xu đã bước vào Giê-ru-sa-lem qua Cổng Đông. Tuy nhiên, đó chỉ là một hình bóng và điềm báo của một sự bước vào lớn hơn nhiều vẫn sẽ đến; một sự bước vào sẽ xảy ra vào lúc Ngài Giáng Lâm Lần Thứ Hai, khi, vào lúc phục sinh của kẻ chết, Ngài sẽ trang điểm Thành-Cô Dâu thánh của Ngài bằng vinh quang của Đức Chúa Trời, Đức Cha (Ê-phê-sô 2:2, Khải Huyền 21:3, 11). Thứ năm, Ê-xê-chi-ên ghi lại rằng vinh quang của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA đã làm đầy nhà (câu 5). Chắc chắn điều này đã được ứng nghiệm một phần vào Ngày Lễ Ngũ Tuần, khi Đức Thánh Linh đến trái đất để làm đầy Hội Thánh sơ khai (Công Vụ Các Sứ Đồ 2:1 trở đi). Nhưng ngay cả khi đó các thánh đồ vẫn chưa được làm đầy trọn vẹn, do tội lỗi còn sót lại trong các chi thể của chúng; và Hội Thánh — Đền Thờ thánh của Đấng Christ — cũng không thể được làm đầy trọn vẹn cho đến khi, khi nàng đến cuối thời đại, Chúa đặt viên đá cuối cùng vào vị trí (Ma-thi-ơ 24:14, 1 Phi-e-rơ 2:5). Vậy ở đây chúng ta có sự làm đầy cuối cùng và trọn vẹn của Đền Thờ cánh chung của Đức Chúa Trời; sự làm đầy khiến dân Ngài hoàn toàn thánh sạch, qua đó làm cho chúng thành một Nhà hoàn toàn phù hợp cho Vua Lớn, một nơi nghỉ mà Ngài có thể ngồi trên ngôi đời đời (43:7, Khải Huyền 21:11). Cuối cùng, hãy quan sát từ câu 12 rằng khi Đền Thờ cuối cùng được làm đầy bằng vinh quang của Đức Chúa Trời, toàn bộ khu vực trên đỉnh Núi sẽ cực kỳ thánh. Điều này, trong một hình bóng, đúng là điều sứ đồ Phao-lô đã dạy các anh em Rô-ma của mình, tuyên bố rằng khi Đấng Christ trở lại để phục sinh các thánh đồ cho sự sống đời đời, mọi sự tạo dựng sẽ được giải phóng khỏi sự nô lệ của nó trong sự hư nát vào sự tự do của vinh quang của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:20-21). Sự vinh hiển của Hội Thánh mở ra sự vinh hiển của thế giới nơi nàng sẽ sống với Đức Chúa Trời đời đời (Khải Huyền 21:1-4). Trong Ngày đó, toàn bộ trái đất sẽ trở thành Núi Cao của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA. Sự Thờ Phượng Đời Đời (43:13-46:24) Phần dài và chi tiết này được thiết kế để mô tả cách sống và thờ phượng mà qua đó Y-sơ-ra-ên đã được phục hồi của Đức Chúa Trời có thể — và chắc chắn sẽ — duy trì sự thánh sạch trọn vẹn của Đền Thờ cánh chung của Ngài, qua đó bảo đảm sự hiện diện và phước hạnh của Ngài trong đất trong suốt Thời Đại Đời Đời Sẽ Đến. Điều này sẽ được hoàn thành như thế nào? Để đáp lại, Ê-xê-chi-ên ban cho chúng ta hai sửa đổi đáng chú ý của Luật Pháp Môi-se. Thứ nhất, Hoàng Tử, các thầy tế lễ, và dân sẽ liên tục dâng một quang phổ đầy đủ các sinh tế, nhiều hơn bao giờ hết. Và thứ hai, sẽ có, như Duguid nói, “một sự thắt chặt của bộ luật thánh sạch”. Dù bằng sự tiếp cận hạn chế đến các khu vực đền thờ, hay bằng những biện pháp bảo vệ mới chống lại những sự ô uế thuộc linh thuộc bất kỳ loại nào, sẽ không bao giờ có sự tái diễn của việc xúc phạm Nhà của Đức Chúa Trời, vì điều đó Y-sơ-ra-ên ngày xưa đã đi vào cảnh lưu đày dưới những lời rủa sả giao ước. Chúng ta hiểu những quy định mới này như thế nào? Trong những đoạn sắp tới, tôi sẽ gợi ý một số câu trả lời. Vì các chi tiết thì dồi dào và biểu tượng thì phức tạp, có chỗ cho một số khác biệt ý kiến về ý nghĩa chính xác của chúng. Tuy nhiên, chúng ta sẽ không đi sai xa nếu chúng ta một lần nữa nhớ rằng ở đây Đức Thánh Linh đã ban cho các thánh đồ Cựu Ước của Đức Chúa Trời một sự mặc khải che giấu về Hội Thánh trong vinh quang của nàng. Đặc biệt, Ngài đã sử dụng những ý tưởng và hình ảnh quen thuộc rút ra từ luật nghi lễ Cựu Ước để truyền cảm hứng cho chúng — và chúng ta — bằng một hy vọng vinh quang về sự cứu chuộc trọn vẹn và sự thánh sạch vĩnh viễn qua Con Người và Công Việc của Con Ngài. 1. Bàn Thờ Sinh Tế (43:13-17) Ở đây chúng ta học về kích thước và sự hiến dâng của bàn thờ sinh tế. Nó là một hình vuông hoàn hảo — một hình dạng liên kết với sự thánh sạch — nằm không chỉ ở trung tâm tuyệt đối của Khu Vực Đền Thờ, mà còn ở trung tâm của chính đất. Sứ điệp thật rõ ràng: Sự thánh sạch đời đời (và sự được phước) của dân Đức Chúa Trời sẽ dựa trên — sẽ được tập trung xung quanh — hiệu quả đời đời của sinh tế của Đấng Christ, dù là sự vâng phục chủ động hay thụ động của Ngài (Hê-bơ-rơ 7:27, Khải Huyền 5:6 trở đi). Như dưới Luật Pháp Môi-se, cũng vậy ở đây: Bàn thờ phải được hiến dâng, thanh tẩy, và chuộc tội bằng phương tiện sinh tế, một dấu hiệu của sự ô uế và “vô ích” nội tại của nó (câu 26; Xuất Ê-díp-tô Ký 29:36-7, Hê-bơ-rơ 7:18). Tân Ước ban cho chúng ta ý nghĩa: Chúa Giê-xu, bằng sự sẵn lòng chết trên Thập Tự Giá của Ngài, hiến dâng nó, biến một cây rủa sả thành một Cây Sự Sống, với kết quả là, từ nay và đời đời, dân Ngài — một chức thầy tế lễ hoàng gia — có thể dâng lên những sinh tế thuộc linh được Đức Chúa Trời chấp nhận (Ga-la-ti 3:13, 1 Phi-e-rơ 2:5, 9, 24). 2. Hoàng Tử Và Triều Đại Của Người (44:1-3) Ở đây chúng ta gặp hạn chế mới đầu tiên trong nhiều hạn chế: Hoàng Tử (và những người kế vị hoàng gia của người) thực sự được đặc quyền ngồi và ăn trong Cổng Đông, nhưng chúng không được bước vào Khu Vực Đền Thờ qua nó, vì vinh quang của ĐỨC GIÊ-HÔ-VA đã bước vào đó. Luật này gợi nhớ đến những cách tội lỗi của các vua trước đây của Y-sơ-ra-ên, những người đã tự phụ vi phạm các khu vực thánh (43:7-8). Nhưng không bao giờ nữa. Tại sao? Vì trong Ngày đó, chỉ một mình Đức Chúa Trời sẽ là Vua, và gia đình hoàng gia chỉ là những hoàng tử đơn thuần! Và cũng vì sự tiếp cận của hoàng tử đến khu vực Đền Thờ sẽ bị giới hạn ở sân ngoài. “Bản dịch” Tân Ước của những sự huyền nhiệm này là gì? Vì những lý do sẽ trở nên rõ ràng bên dưới, tôi nghiêng về quan điểm rằng các hoàng tử làm hình bóng cho Hội Thánh như một tổng thể; Hội Thánh như một chức thầy tế lễ hoàng gia; Hội Thánh như triều đại đời đời của Vua Đa-vít lớn hơn, cai trị và trị vì trong đời sống bởi Đấng Christ (2 Sa-mu-ên 7:12-16, Rô-ma 5:17, 1 Phi-e-rơ 2:9, Khải Huyền 5:10). Vì trong Ngày đó, Tân Ước phán, mỗi người sẽ phục vụ Vua Lớn trong lĩnh vực thích hợp của chúng, phù hợp với bản chất và giới hạn của thẩm quyền được ban cho chúng. Do đó, chúng sẽ không bao giờ vi phạm, mà thay vào đó làm đẹp, trật tự tốt lành của Đền Thờ của Đức Chúa Trời (Lu-ca 19:11-27, 1 Cô-rinh-tô 14:40). 3. Luật Cho Người Nước Ngoài (44:4-9) Ở đây Đức Chúa Trời đưa ra một hạn chế thứ hai, và nó là tuyệt đối: Không một người nước ngoài nào, chưa cắt bì trong lòng hay trong xác thịt, sẽ bao giờ bước vào nơi thánh của Ngài. Tân Ước giải thích: Chỉ những người được cắt bì trong lòng bởi sự tái sinh, và trong xác thịt bởi sự phục sinh và vinh hiển của thân thể chúng, mới thừa hưởng Vương Quốc (đã hoàn hảo) của Đức Chúa Trời (Giăng 3:5, Cô-lô-se 2:11, 1 Cô-rinh-tô 15:50 trở đi, Khải Huyền 22:15). 4. Chức Thầy Tế Lễ Hai Phương Diện Đời Đời (44:10-13) Bây giờ Ê-xê-chi-ên học về chức thầy tế lễ cánh chung. Hai sự mặc khải chính liên quan. Thứ nhất, phần lớn người Lê-vi — những người, cùng với dân tộc như một tổng thể, đã lạc vào sự thờ hình tượng — sẽ mang sự gian ác và xấu hổ của chúng bằng cách đánh mất một số đặc quyền trước đây của chúng, một số sự tiếp cận trước đây của chúng đến “những vật thánh” của Đức Chúa Trời. Mặt khác, các con trai của Xa-đốc sẽ được phép dâng sinh tế tại bàn thờ của Đức Chúa Trời, bước vào Nơi Thánh, và phục vụ tại bàn của Ngài, vì chỉ một mình chúng trong số mọi người Lê-vi vẫn trung tín giữa cuộc phản loạn rộng rãi. Thứ hai, trong Thế Giới Sẽ Đến, Đức Chúa Trời sẽ giữ chức thầy tế lễ Xa-đốc ở một tiêu chuẩn mới và cao hơn về sự thánh sạch nghi lễ. Đặc biệt, chúng sẽ tuân theo những quy tắc mới liên quan đến trang phục, ngoại hình, chế độ ăn, đời sống hôn nhân, nhiệm vụ chức vụ, và sự thanh tẩy khỏi những tiếp xúc hạn chế với người chết. Tương ứng với sự thánh sạch và đặc quyền chức vụ lớn hơn này, sẽ có một cơ nghiệp lớn hơn: Chính ĐỨC GIÊ-HÔ-VA sẽ là tài sản quý báu của chúng, và chúng sẽ có làm thức ăn mọi lễ vật khác nhau mà một dân thờ phượng mang đến cho Đức Chúa Trời của chúng. Những lẽ thật Tân Ước nào nằm ẩn dưới hình bóng học Cựu Ước công phu này? Duguid lập luận rằng ở đây khải tượng mô tả tình trạng của các thánh đồ trong Thế Giới Sẽ Đến từ hai góc độ khác nhau. Một mặt, Ê-xê-chi-ên có phần lớn người Lê-vi sống và phục vụ trong Đền Thờ, không phải vì sự trung tín của chính chúng (vốn đã phai nhạt như một đám mây buổi sáng, Ô-sê 6:4), mà vì sự trung tín của Đức Chúa Trời, được bày tỏ trước đây trong giao ước ân điển của Ngài với Lê-vi và con cái của người (Ma-la-chi 2:5).
Đối với Duguid, điều này tương ứng với sự dạy dỗ của Tân Ước về nền tảng của sự hiện diện của các thánh đồ trong Vương Quốc: Họ sẽ sống và phục vụ tại đó duy chỉ nhờ ân tứ là phép lạ của sự (tái) sinh vào gia đình thầy tế lễ của Lê-vi Lớn Hơn, và cũng nhờ sự xưng công chính của Ngài được Đức Chúa Trời quy cho dòng dõi được chọn và tin của Ngài (1 Cô-rinh-tô 1:30-31, Hê-bơ-rơ 2:17, 9:24). Mặt khác, nhà tiên tri tuyên bố rằng người Xa-đốc sẽ được hưởng những đặc ân đặc biệt vì mức độ trung tín phi thường của họ giữa sự bội đạo lan rộng. Theo Duguid, điều này tương ứng với sự dạy dỗ của Tân Ước về nền tảng của địa vị của các thánh đồ trong Vương Quốc: Mức độ vâng giữ giao ước, lao nhọc và hy sinh bản thân càng cao sẽ dẫn đến mức độ thân mật với Đức Chúa Trời và sự phục vụ thầy tế lễ càng cao trong Đền Thờ đời đời của Ngài, tức là Hội Thánh (Ma-thi-ơ 19:21, 28, 1 Cô-rinh-tô 3:11-15, 2 Cô-rinh-tô 9:6, Hê-bơ-rơ 6:10). Tóm lại, đối với Duguid, người Xa-đốc là tinh hoa của mùa màng Cơ Đốc. Dù cách tiếp cận này chắc chắn dựa trên một số lẽ thật vững chắc của Tân Ước, tôi tin có một cách giải thích khác phù hợp với bản văn hơn, tôn cao Đấng Christ hơn, và ít chia rẽ Hội Thánh của Ngài thành những người thành công và thất bại một cách gay gắt hơn. Ở đây, người Xa-đốc tượng trưng cho chính Đấng Christ. Cựu Ước ủng hộ mạnh mẽ ý tưởng này. Trong thời Sa-mu-ên, Đức Chúa Trời phán với Hê-li không trung tín rằng Ngài sẽ dấy lên "... một thầy tế lễ trung tín, sẽ làm theo điều ở trong lòng Ta và trong ý Ta" (2 Sa-mu-ên 2:35). Theo The Reformation Study Bible, sự ứng nghiệm đến trong con người Xa-đốc, người phục vụ làm Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm bên cạnh A-bia-tha dưới thời Đa-vít, và trở nên nổi bật dưới thời Sa-lô-môn. Con cháu của Xa-đốc giữ chức thầy tế lễ thượng phẩm từ thời Sa-lô-môn đến thời An-ti-ô-khu Ê-pi-pha-nê và nhà Mạc-ca-bê. 12 Về sự dạy dỗ của Tân Ước, nó đưa chúng ta tiến một bước khổng lồ, bày tỏ ý nghĩa Đấng Mê-si của lời Đức Chúa Trời phán với Hê-li: Chính Đấng Christ — và chỉ một mình Đấng Christ — là Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm trung tín của dân Ngài (Hê-bơ-rơ 2:17). Vậy dường như trong khải tượng của Ê-xê-chi-ên, chức thầy tế lễ Xa-đốc đứng như một biểu tượng quen thuộc và lâu đời của Cựu Ước về Thầy Tế Lễ Đấng Mê-si trung tín mà Đức Chúa Trời đã hứa trong thời Sa-mu-ên, và cuối cùng Ngài đã sai đến trong con người của Con Ngài nhập thể. Có nhiều điều trong chính bản văn xác nhận luận điểm này; nhiều điều khiến chúng ta nghĩ đến Đấng Christ. Thứ nhất, Đức Chúa Trời sẽ kêu gọi người Xa-đốc phục vụ dưới những tiêu chuẩn chưa từng có về sự thánh khiết lễ nghi: Họ phải mặc vải gai trắng, không bị ô nhiễm bởi "mồ hôi" của những công việc xác thịt của con người (các câu 17-18; Lu-ca 1:35, Giăng 8:29, Hê-bơ-rơ 7:26, Khải Huyền 1:9 trở đi); ngoại hình của họ phải phù hợp với chuẩn mực sáng tạo của Đức Chúa Trời, không chiều theo thời trang, đức tin hay tập tục ngoại giáo (câu 20, Rô-ma 5:12 trở đi, Hê-bơ-rơ 7:26); một mình Đức Chúa Trời phải là niềm vui của họ, nguồn say sưa thánh khiết duy nhất của họ (câu 21; Ma-thi-ơ 27:34, Lu-ca 10:21 trở đi, Giăng 4:32); trong hôn nhân, họ phải mang ách ngang nhau, gắn bó với một người vợ được tạo dựng theo hình ảnh và sự tương tự của chính họ (câu 22; Giăng 3:29, Ê-phê-sô 5:22 trở đi, Cô-lô-se 3:8-11); họ sẽ không tiếp xúc với sự chết, ngoại trừ khi phục vụ những người thân yêu gần gũi của họ (câu 25; Ê-sai 53:4-6, Mác 10:45, Giăng 10:11, 15); và khi những ảnh hưởng của sự tiếp xúc như vậy được tẩy sạch, họ sẽ vào nơi thánh với một của lễ chuộc tội, để phục vụ tại đó vì người chết (các câu 26-27; Công Vụ 2:22-36, 1 Phi-e-rơ 1:21, Hê-bơ-rơ 7:25, 9:12, 24). Khi đọc các bản văn Tân Ước mà tôi đã trích dẫn ở đây, bạn sẽ thấy những cách đáng kinh ngạc mà Chúa Giê-xu ở Na-xa-rét làm trọn mọi tiêu chí này! Thứ hai, Đức Chúa Trời sẽ kêu gọi người Xa-đốc vào những vị trí phục vụ đặc ân: để dạy dỗ (câu 23; Ma-thi-ơ 23:8, 10), để xét đoán (câu 24; Giăng 5:22, Ê-phê-sô 1:22), để chủ tọa mọi lễ và ngày Sa-bát của Đức Chúa Trời (câu 24; Mác 2:28, Lu-ca 22:15, 1 Cô-rinh-tô 5:8), để đến gần Đức Chúa Trời, để phục vụ Đức Chúa Trời, và để phục vụ Đức Chúa Trời thay cho dân Ngài vì sự tha tội của họ (các câu 15-16; Giăng 14:2, 6, 1 Ti-mô-thê 2:5, Hê-bơ-rơ 7:25, 9:12, 24). Một lần nữa, trong mọi điều này chúng ta thấy Con Người và Công Việc của Đấng Christ. Cuối cùng, Đức Chúa Trời (Đức Chúa Cha) sẽ ban cho họ vinh dự và phước hạnh phi thường: Chính Ngài sẽ là cơ nghiệp của họ, phần thưởng vô cùng lớn của họ vì đã trung tín giữ trách nhiệm về nơi thánh của Đức Chúa Trời, ngay cả khi dân sự đi xa khỏi Ngài (các câu 28, 15; Ê-sai 59:16, Giăng 5:23, Phi-líp 2:9 trở đi); họ sẽ nếm và được sức mạnh từ mọi điều tốt lành mà dân Đức Chúa Trời dâng qua họ (các câu 29-30; Hê-bơ-rơ 13:15, Khải Huyền 5:8-14); và họ sẽ không bao giờ nếm sự chết, ngoại trừ sự chết hy sinh mà qua đó Đức Chúa Trời ban sự sống cho dân Ngài (câu 31; Hê-bơ-rơ 2:14-15, 1 Phi-e-rơ 1:18 trở đi). Chẳng phải mọi điều này đều có thể được khẳng định về Đấng Christ và mối quan hệ của Ngài với Đức Chúa Cha sao? Nhưng còn phần còn lại của người Lê-vi, họ tượng trưng cho điều gì? Ở đây tôi phần lớn đồng ý với Duguid, cho rằng họ hình dung Hội Thánh của Đấng Christ như một tổng thể. Trong Vương Quốc đã hoàn tất, họ quả thật sẽ mang lấy tội lỗi và sự xấu hổ của mình, vì giống như cha họ là A-đam, và giống như những người Lê-vi không trung tín của Y-sơ-ra-ên, họ đã từ bỏ sự kêu gọi thầy tế lễ vinh hiển theo sự sáng tạo — để đến gần Đức Chúa Trời và phục vụ Ngài và lẫn nhau — và thay vào đó rơi vào những sự thờ hình tượng gớm ghiếc, thuộc tôn giáo hay cách khác (các câu 10, 12, 13; Rô-ma 1:18-25, 1 Phi-e-rơ 4:3). Nhưng chính xác họ sẽ mang lấy tội lỗi và sự xấu hổ của mình như thế nào? Chắc chắn không phải bằng cách chịu hình phạt đời đời, vì ở đây Ê-xê-chi-ên thấy rằng Đức Chúa Trời nhân từ và đầy ân điển sẽ không chỉ cho họ vào nơi thánh của Ngài, mà còn giao cho họ "trách nhiệm về nhà và mọi việc sẽ làm trong đó" (các câu 11, 14; Rô-ma 5:2, Ê-phê-sô 3:12, 1 Phi-e-rơ 2:5). Vậy thì, họ sẽ vẫn là một chức thầy tế lễ thánh và đời đời, nhưng "hình phạt" của họ sẽ gồm điều này: Họ sẽ phục vụ Đức Chúa Trời qua một khoảng cách với Xa-đốc; họ sẽ phục vụ Đức Chúa Trời bằng cách phục vụ Xa-đốc; Xa-đốc sẽ trở thành, như thể, Đấng Trung Gian duy nhất giữa Đức Chúa Trời và Lê-vi (câu 13; Giăng 14:6, 1 Ti-mô-thê 2:5). Một lần nữa, Tân Ước soi sáng mọi điều này. Khi nhìn lên "những vết thương phong phú" của Đấng Christ, những người tin Chúa Giê-xu quả thật sẽ mãi mãi được nhắc nhở về những tội lỗi khủng khiếp đã khiến Ngài phải chịu một cái chết khủng khiếp như vậy (Khải Huyền 5:6, 9 trở đi). Nhưng lạ thay, trong "sự xấu hổ" này sẽ không có chút buồn bã nào pha trộn; chỉ có niềm vui và lòng biết ơn đối với một Cứu Chúa yêu thương, Đấng đã nhân từ và đầy ân điển khiến dân Ngài đủ tư cách làm một vương quốc và những thầy tế lễ cho Đức Chúa Trời của Ngài (Cô-lô-se 1:12, Giu-đe 1:24, Khải Huyền 1:6, 5:10, 21:4). 5. Sự Phân Chia Đất (45:1-8) Tiếp theo, Đức Chúa Trời bắt đầu cho Ê-xê-chi-ên thấy sự phân chia mới của đất trong Thế Giới Sẽ Đến (xem 48:8-22). Mối quan tâm của Ngài ở đây chỉ dành riêng cho phần của CHÚA, một Khu Thánh không thuộc về chi phái nào, nhưng chỉ thuộc về Đức Chúa Trời. Nằm giữa đất, nó là một hình vuông hoàn hảo, 25.000 cu-bít nhân 25.000 cu-bít. Giữa Khu Thánh là Khu Vực Đền Thờ, một hình vuông hoàn hảo khác. Phía Nam Khu Vực Đền Thờ là Thành, lại một hình vuông hoàn hảo nữa. Đáng chú ý, mọi thành phần của quốc gia cánh chung đều được trình bày là sống trong, hoặc ở kề bên, Khu Thánh: Hoàng Tử, các thầy tế lễ Xa-đốc, người Lê-vi, và "cả nhà Y-sơ-ra-ên" (tức là những người sở hữu và duy trì Thành và vùng phụ cận của nó). Theo Duguid, đây là khởi đầu của "bài học địa lý thần học" của Ê-xê-chi-ên. Thiên sứ không cho ông một bản đồ của Thế Giới Sẽ Đến, nhưng thay vào đó bày tỏ những lẽ thật sâu sắc về những tình trạng thuộc linh sẽ được trải nghiệm trong Thế Giới đó. Thông điệp chính là đời sống của dân Đức Chúa Trời sẽ tập trung quanh Đền Thờ; rằng trong mọi hoạt động đa dạng của họ, sẽ có một hoạt động thiết yếu: sự thờ phượng Đức Chúa Trời qua Đấng Christ trên nền tảng công việc thầy tế lễ của Đấng Christ (Ê-phê-sô 3:20-21, 1 Phi-e-rơ 2:5, Khải Huyền 7:9-17). Một thông điệp khác, được truyền đạt một cách nổi bật bởi sự hiện diện của rất nhiều hình vuông hoàn hảo, là đời sống trong thế giới đó sẽ hoàn hảo: hoàn toàn thánh khiết, và do đó hoàn toàn hòa hợp. Mọi dân Đức Chúa Trời sẽ được (vuông vắn) bó lại với nhau trong bó (vuông) của sự sống (1 Sa-mu-ên 25:29)! Trong sách Khải Huyền, Đức Thánh Linh lấy mô-típ đẹp đẽ này lên một lần cuối, trình bày Hội Thánh như một Thành vuông — và như một Đền Thờ vuông — nằm trong trời mới và đất mới (Khải Huyền 21:1-3,16). 6. Triều Đại Hoàng Tử (45:9-46:24) Trong phần này Đức Chúa Trời tiếp tục bày tỏ đời sống lấy Đền Thờ làm trung tâm trong Thế Giới Sẽ Đến, tập trung vào các quy định thờ phượng khác nhau. Vừa mô tả những nhà lãnh đạo thuộc linh mới của quốc gia cánh chung, giờ Ngài chuyển sự chú ý sang những nhà lãnh đạo thế tục mới. Điều quan trọng là Ngài không gọi họ là vua, nhưng là hoàng tử, qua đó ra hiệu cho dân Ngài rằng trong thời cánh chung mục đích nguyên thủy của Đức Chúa Trời cho quốc gia thánh của Ngài quả thật sẽ được làm trọn: Triều đại hoàng gia sẽ còn lại, nhưng một mình Đức Chúa Trời sẽ là Vua (1 Sa-mu-ên 8:7, 1 Cô-rinh-tô 15:28). Việc xem xét kỹ các quy định được bày tỏ ở đây cho thấy một sự thật nổi bật: Những nhiệm vụ chính của Hoàng Tử (và triều đại của ông) liên quan đến sự thờ phượng Đức Chúa Trời trong Đền Thờ. Chắc chắn, ông phải trung tín thi hành công lý và sự công chính trong đất (45:9-12, 46:16-18). Nhưng quan trọng hơn nữa, ông phải cùng lao động với các thầy tế lễ và dân sự trong toàn bộ vòng thờ phượng Đền Thờ. Thật vậy, cùng với các thầy tế lễ, ông sẽ phục vụ như một loại trung gian giữa Đức Chúa Trời và dân sự. Ví dụ, ông phải nhận các của lễ chuộc tội của dân sự và trình lên các thầy tế lễ, những người đến lượt mình sẽ trình lên Đức Chúa Trời (45:9-12). Bằng tài sản của chính mình ông phải cung cấp các của lễ cho các Lễ khác nhau, như Lễ Vượt Qua và Lễ Lều Tạm (45:18-25). Theo một chế độ rất nghiêm ngặt, ông và dân sự phải cùng thờ phượng vào ngày Sa-bát và vào những ngày Trăng Mới, tụ họp ngay bên ngoài Cổng Đông của sân trong để dâng rất nhiều sinh tế và của lễ (46:1-8). Và vào những Ngày Lễ, cả ông và dân sự phải cùng vào và ra khỏi Đền Thờ (46:9-12). Hoàng tử có vai trò gì trong các của lễ hằng ngày không (46:13-15)? Nếu không, chúng dường như là những của lễ duy nhất hoàn toàn để lại trong tay các thầy tế lễ. Vậy, thông điệp tổng thể của phần này khá rõ ràng: Hoàng Tử — hay đúng hơn triều đại hoàng gia sẽ phục vụ dưới quyền Giê-hô-va là Vua — là một chức thầy tế lễ hoàng gia. Vậy ở đây, trong một lời tiên tri đầy biểu tượng phức tạp của Cựu Ước, chúng ta có một hình ảnh về Hội Thánh như một triều đại thuộc linh — dòng dõi thuộc linh của Đa-vít Lớn Hơn của Đức Chúa Trời, Vua Cao Cả của Thiên Đàng — và như một chức thầy tế lễ hoàng gia, dâng lên những sinh tế thuộc linh đời đời được Đức Chúa Trời chấp nhận (Rô-ma 12:1). Chức thầy tế lễ hoàng gia này lần đầu được thoáng thấy nơi vua Đa-vít (chính ông là một hoàng tử dưới quyền Giê-hô-va tối cao), người mặc ê-phót và nhảy múa trước mặt CHÚA, qua đó dẫn dắt bà con của mình trong sự thờ phượng Vua thật của họ (2 Sa-mu-ên 6:1 trở đi). Ngay sau đó nó được hứa một cách huyền nhiệm cho Y-sơ-ra-ên trong Giao Ước Đa-vít (2 Sa-mu-ên 7:8-17, Thi Thiên 89:19-37). Sau đó nó được báo trước nơi Sa-lô-môn và các vua Y-sơ-ra-ên khác, những người, giống như Đa-vít, phục vụ cùng với người Lê-vi thay cho dân mình (1 Các Vua 8, 2 Sử Ký 20). Cuối cùng, vào Ngày Lễ Ngũ Tuần nó được sinh ra, ngay lập tức bắt đầu dâng nhiều sinh tế thuộc linh cho Đức Chúa Trời qua Đấng Christ, như quả thật nó sẽ tiếp tục làm cho đến cuối Thời Đại (Công Vụ 2, Rô-ma 12:1, 1 Phi-e-rơ 2:9, Khải Huyền 1:6, 5:10). Nhưng theo khải tượng được ban cho Ê-xê-chi-ên ở đây, chức thầy tế lễ hoàng gia của Đấng Christ sẽ thi hành chức vụ của họ đến đời đời. Tức là, trong trời mới và đất mới họ sẽ dùng bất cứ thẩm quyền thuộc linh, ân tứ, đặc ân và đặc quyền nào họ có thể đã nhận từ Đức Chúa Trời để tạo điều kiện — để trung gian cho bà con của họ — sự thờ phượng đời đời Đức Chúa Trời qua Đấng Christ (Lu-ca 19:17, Hê-bơ-rơ 13:15, Khải Huyền 5:10, 22:5). Nói theo cách Ê-xê-chi-ên có thể vui lòng nói, trong Thế Giới Sẽ Đến Hội Thánh với tư cách chức thầy tế lễ hoàng gia sẽ hợp tác với Hội Thánh với tư cách chức thầy tế lễ Lê-vi, để cùng nhau, qua Đấng Christ, dù bằng lời nói hay việc làm, họ có thể dâng lên một sinh tế ngợi khen đời đời cho Đức Chúa Trời; để quốc gia thánh duy nhất có thể ở trong Đất Hứa cùng với Đức Chúa Trời và Vua của họ, mãi mãi hưởng những phước hạnh đa dạng của Giao Ước Đời Đời của họ với Ngài (Ga-la-ti 6:16, 1 Phi-e-rơ 2:5, Hê-bơ-rơ 13:15, Khải Huyền 4, 5). Sự Trọn Vẹn Đời Đời (47:1-12) Phần ngắn nhưng được yêu mến này của khải tượng Ê-xê-chi-ên có thể được gọi một cách thích hợp là Sự Phục Hồi Muôn Vật (Ma-thi-ơ 19:28, Công Vụ 3:21). Dưới những hình bóng phong phú, nó mô tả Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, bởi Đức Thánh Linh, ban sự trọn vẹn đời đời cho sự sáng tạo của Ngài; biến đổi trái đất hiện tại bị tội lỗi rủa sả của chúng ta thành Đất Hứa; biến những điều cũ thành trời mới và đất mới (Rô-ma 8:18-25, Khải Huyền 21:1, 5). Câu chuyện rất đáng được kể lại ngắn gọn. Nhà tiên tri giờ được đưa đến cửa Đền Thờ. Tại đó ông thấy một dòng nước nhỏ tuôn lên từ dưới ngưỡng cửa, chảy ngay phía nam bàn thờ (nơi Chậu Rửa được đặt trong thời xưa), rồi ra qua hai Cổng Đông của Khu Đền Thờ (các câu 1-2; 1 Các Vua 7:23 trở đi). Thật bí ẩn, dòng suối càng chảy, nó càng sâu và rộng, cho đến cuối cùng nó là một Dòng Sông không thể lội qua (các câu 3-5). Đột nhiên, nhà tiên tri nhận thấy rất nhiều cây mọc trên hai bờ Sông (các câu 6-7). Tại điểm này, thiên sứ giải thích tất cả: Dòng Sông sẽ trước tiên đi về phía đông, rồi về phía nam, rồi qua sa mạc, cho đến cuối cùng nó đổ vào (một cái gì đó giống như) Biển Chết, mà nước (mặn) của nó do đó sẽ được chữa lành (câu 8). Thật vậy, khắp nơi nó đi, Dòng Sông sẽ mang lại sự sống, đến mức (điều dường như là) chính Biển Chết sẽ lại đầy cá. Kết quả là, những ngư phủ, tay cầm lưới, sẽ đóng dọc theo bờ của nó, ngay cả từ Ên Ghê-đi đến Ên Ê-la-im (câu 10); tuy nhiên, những đầm lầy và vùng lầy của nó sẽ để lại cho muối (câu 11). Mọi loại cây sẽ mọc dọc bờ Sông, những cây mà lá sẽ không bao giờ héo, và quả sẽ không bao giờ hết. Nước liên tục chảy từ Nơi Thánh sẽ cho chúng sự sống đời đời, để quả của chúng mãi phục vụ làm thức ăn, và lá của chúng để chữa lành (12). Một lần nữa, tôi cho rằng đây là một khải tượng về Sự Phục Hồi Muôn Vật. Ở đây chúng ta có một hình ảnh "bí ẩn" của Cựu Ước về điều Đấng Christ sẽ hoàn thành tại sự Hiện Đến của Ngài, khi Ngài khiến muôn vật phục dưới Ngài bằng sự thi thố quyền năng mạnh mẽ của Ngài; khi Ngài hoàn tất công việc cứu chuộc của Ngài bằng cách làm mới muôn vật (Phi-líp 3:21, Khải Huyền 21:5). Tuy nhiên, điều quan trọng cần lưu ý là khải tượng cũng cho chúng ta một loại hồi tưởng; rằng nó cũng hình dung phần nào những công việc của Đức Chúa Trời mà qua đó, mục tiêu cuối cùng này của Lịch Sử Cứu Rỗi, giờ đã đạt được. Chúng ta có thể hiểu rõ hơn mọi điều này bằng cách đem ánh sáng Tân Ước soi lên một số biểu tượng liên quan. Nước, tất nhiên, là Đức Thánh Linh ban sự sống của Đức Chúa Trời, đã được hứa từ lâu bởi các nhà tiên tri Cựu Ước của Ngài (Thi Thiên 46:6, Ê-sai 44:3, Ê-xê-chi-ên 39:29, Giô-ên 2:28, 3:18, Xa-cha-ri 14:8). Chúng chảy ra từ Đền Thờ của Đức Chúa Trời, vốn tượng trưng cho cả Con Người của Đấng Christ (Giăng 2:19, 4:10-14, 7:37-39, Công Vụ 2:33), và Thân Thể của Đấng Christ, Hội Thánh của Ngài (Ê-phê-sô 1:23, 2:22). Trong Thời Đại Tuyên Bố, chúng chảy qua những Cơ Đốc nhân trung tín (những người là ngư phủ chài người) đến Giê-ru-sa-lem, Giu-đê, Sa-ma-ri, và những nơi tận cùng của trái đất (Ma-thi-ơ 4:19, Giăng 20:22-23, Công Vụ 2, 10). Giờ đây, tại sự Hiện Đến, chúng chảy qua chính Đấng Christ vào mọi sự sáng tạo. Những chi tiết khác giàu ý nghĩa. Nước đi qua bàn thờ: Chúng được ban duy chỉ trên nền tảng đời sống và sự chết thay thế của Đấng Christ. Chúng cũng đi qua địa điểm lịch sử dành cho chậu rửa: Chúng cung cấp sự tẩy sạch thuộc linh khỏi tội lỗi và vết nhơ của tội (Giăng 13:10, 1 Cô-rinh-tô 6:11, Tít 3:5). Cũng vậy, khi chúng chảy ra ngoài, chúng lớn lên từ một dòng nhỏ thành một Dòng Sông chảy xiết mạnh mẽ. Ở đây một lần nữa chúng ta có một hồi tưởng, một hình ảnh về sự tiến triển không thể sai lầm của Vương Quốc của Con, mà chính Chúa Giê-xu thường nói đến (Ma-thi-ơ 13:31-33). Nhưng trên hết, đây là một hình ảnh về công việc mạnh mẽ của Đức Thánh Linh tại sự trở lại của Đấng Christ, khi Ngài khiến kẻ chết sống lại, biến đổi người sống, cất (muối của) sự rủa sả khỏi thiên nhiên, nuốt sự chết trong sự đắc thắng, và làm ngập toàn bộ sự sáng tạo với vinh hiển chữa lành, ban sự sống của Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:18-25, Phi-líp 3:21, 1 Cô-rinh-tô 15:51 trở đi). Trong Ngày đó, chỉ những đầm lầy và vùng lầy xung quanh Biển Chết (vốn bao phủ tàn tích của Sô-đôm và Gô-mô-rơ) sẽ bị để lại trong muối. Tức là, chỉ những người đã từ chối nhận nước sự sống sẽ mãi mãi ở dưới sự rủa sả và phán xét của Đức Chúa Trời (Phục Truyền 29:23; Ma-thi-ơ 25:46, Giăng 4:10, 7:38, Giu-đe 1:7, Khải Huyền 18:2). Nhân tiện, chúng ta nên lưu ý rằng lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước đặc biệt này nổi bật vì lấy lên mô-típ Kinh Thánh về Thiên Đàng Đã Mất và Được Lại. Nước chảy từ dưới ngưỡng Đền Thờ nhắc chúng ta về Dòng Sông lớn chảy ra từ Ê-đen (Sáng Thế 2:10-14). Những cây ở hai bên Sông — những cây nuôi dưỡng và chữa lành — nhắc chúng ta về Cây Sự Sống đứng giữa Vườn (Sáng Thế 2:9, 3:22, 24). Về chính Thiên Đàng, đúng là Ê-xê-chi-ên, giống như mọi nhà tiên tri Cựu Ước, thường mô tả nó theo Đất Hứa. Điều đó chỉ tự nhiên: Vì ông và những người đương thời sống dưới Luật Pháp, Thánh Linh tiên tri vui lòng đóng khung lời hứa của Giao Ước Đời Đời theo những thuật ngữ rút ra từ Luật Pháp; theo một sự phục hồi đời đời cho đời sống với Đức Chúa Trời trong đất (Phục Truyền 30:1-10). Tuy nhiên, trong sách Khải Huyền, "lẽ thật thật" xuất hiện. Tại đó chúng ta thấy điều Ê-xê-chi-ên chỉ gợi ý ở đây: Khi Đấng Christ trở lại, Dòng Sông Sự Sống quả thật sẽ biến đổi mọi sự sáng tạo thành Đất Hứa. Nhưng hơn thế, nó sẽ biến đổi Đất Hứa thành chính Thiên Đàng. Tại đó Dòng Sông sẽ mãi chảy; tại đó Cây Sự Sống sẽ mãi nuôi dưỡng và chữa lành; và tại đó A-đam Cuối Cùng sẽ mãi ở, trong vinh hiển, với Cô Dâu yêu dấu của Ngài (Khải Huyền 21:1-2, 22:1-2, 14). Quê Hương Đời Đời (47:13-48:29) Sau khi nói với nhà tiên tri về Đền Thờ ở trung tâm Khu Thánh, và Khu Thánh ở trung tâm đất, Đức Chúa Trời giờ đưa chuyến tham quan lớn của Ê-xê-chi-ên đến kết thúc bằng cách bày tỏ ranh giới và sự phân phối của chính Đất Hứa. Ở đây, chủ đề trung tâm là cơ nghiệp. Đây là đất Đức Chúa Trời sẽ khiến dân Ngài thừa hưởng, và đây là nơi Ngài sẽ khiến họ thừa hưởng một đời sống đời đời thờ phượng lấy Đức Chúa Trời làm trung tâm và lấy Đấng Christ làm trung tâm. Vậy, như trong sách Khải Huyền, cũng ở đây: Đức Thánh Linh cho chúng ta một hình ảnh về Hội Thánh cánh chung thờ phượng Đức Chúa Trời trong trời mới và đất mới. Trong 47:15-23, Ê-xê-chi-ên học về biên giới của quê hương cánh chung của Y-sơ-ra-ên. Chúng được mẫu theo lý tưởng ban cho Môi-se (Dân Số 34:1-12). Thông điệp là: Trong thời cánh chung, CHÚA sẽ làm trọn điều Giô-suê không thể, nhưng điều Giô-suê Lớn Hơn của Đức Chúa Trời có thể và đã làm. Cuối cùng, dân Ngài sẽ vào sự yên nghỉ của Ngài; họ sẽ hoàn toàn chiếm hữu Đất Hứa (Hê-bơ-rơ 3:7-4:10). Hơn nữa, chính Đức Chúa Trời nói rõ với chúng ta rằng đây là đất Ngài đã hứa cho Áp-ra-ham, Y-sác, và Gia-cốp; cùng một đất mà các sứ đồ xác định là Thế Giới Sẽ Đến và trời mới và đất mới (Sáng Thế 12:7, 15:18-21, 22:17, 28:4, Thi Thiên 37:11; Ma-thi-ơ 5:5, Rô-ma 4:13, 8:18 trở đi, 2 Phi-e-rơ 3:13). Và còn nhiều hơn nữa. Ví dụ, dường như ranh giới phía đông của năm chi phái phía bắc vươn gần đến Sông Ơ-phơ-rát (47:15-17, 48:1-5). Điều này gợi lại những ngày vinh hiển của Vương Quốc Thống Nhất, những ngày hình dung sự thống trị phổ quát của Con lớn hơn của Sa-lô-môn — Chúa Giê-xu Christ — trong Thời Đại Sẽ Đến (Thi Thiên 72, I Các Vua 4:20-21). Cũng vậy, ở đây không còn chi phái nào sống bên kia sông Giô-đanh nữa. Điều này nói với chúng ta rằng trong Thời Đại Sẽ Đến mọi Y-sơ-ra-ên, được gắn kết với nhau trong chính Em-ma-nu-ên, sẽ vui vẻ ở cùng nhau trong Đất của Em-ma-nu-ên (Giô-suê 22:19, Ê-sai 8:8, Giăng 10:16, Rô-ma 8:16-17, Hê-bơ-rơ 12:22). Cuối cùng, chúng ta học rằng quyền thừa hưởng được ban không chỉ cho người Y-sơ-ra-ên, mà còn cho người ngoại kiều cư trú (các câu 21-23). Điều này mô tả sự dạy dỗ của Tân Ước rằng quyền công dân trong Vương Quốc của Đức Chúa Trời không dựa trên sự sinh ra hay dòng dõi thể chất, nhưng duy chỉ dựa trên một ước muốn được Đức Chúa Trời ban, đầy đức tin để sống với chính Em-ma-nu-ên, và như vậy — tại sự Tái Lâm của Ngài — trong đất đời đời của Ngài (Ê-sai 8:8). Dù là người Do Thái hay Dân Ngoại, mọi người như vậy đều là con thật của Áp-ra-ham; do đó, cùng với chính tổ phụ Áp-ra-ham, họ sẽ thừa hưởng Đất Hứa (Rô-ma 4:9-25, 8:12-17, Ma-thi-ơ 8:11, Ga-la-ti 3:28, Ê-phê-sô 2:11-22). Trong 48:1-29 chủ đề cơ nghiệp đặc biệt nổi bật. Quê hương mới quả thật đã được hứa trong những ngày xưa, nhưng bị mất vì tội lỗi. Tuy nhiên giờ đây, ân điển đã dư dật, và nó cuối cùng được thừa hưởng trọn vẹn. Đoạn văn — thảo luận về những phần đất được phân chia trong Y-sơ-ra-ên mới — thể hiện một sự đối xứng đáng chú ý. Về bản chất, Đức Chúa Trời chia Đất thành 13 dải song song, chiều dài mỗi dải chạy từ tây sang đông. Trước tiên, Ngài phân chia bảy dải phía bắc: dải cực bắc cho Đan, sau đó là A-se, Nép-ta-li, Ma-na-se, Ép-ra-im, Ru-bên, và Giu-đa (48:1-7). Sau đó — với độ dài đáng kể, để nhấn mạnh tầm quan trọng của nó — Ngài phân chia các lãnh thổ trong Dải Thánh trung tâm (48:8-22). Ở trung tâm của chính nó nằm Khu Thánh, một hình vuông hoàn hảo tự nó được chia thành ba dải. Dải trên cùng là lãnh thổ của người Lê-vi; dải trung tâm chứa đền thờ và lãnh thổ của các thầy tế lễ (Xa-đốc); dải dưới cùng chứa Thành, những khoảng trống xung quanh nó, và những đồng cỏ được canh tác bởi những người làm việc trong Thành rút ra từ một số chi phái của Y-sơ-ra-ên. Ở hai bên Khu Thánh là lãnh thổ của Hoàng Tử. Cuối cùng, Đức Chúa Trời phân chia lãnh thổ của năm chi phái phía nam: Bên-gia-min (gần Dải Thánh nhất), tiếp theo là Si-mê-ôn, Y-sa-ca, Xê-bu-lôn, và Gát (48:23-29). Ở đây một lần nữa, như Duguid nói, chúng ta có "thần học trong hình thức địa lý." Hình ảnh chứa đầy ý nghĩa thần học, một ý nghĩa nên mở rộng tâm trí và làm vui lòng các tín hữu trong Chúa Giê-xu. Chúng ta hãy dành một chút thời gian để khám phá nó. Chúng ta đã thấy rằng tính trung tâm Đền Thờ của quê hương cánh chung của Y-sơ-ra-ên mô tả, dưới hình bóng và bóng của Cựu Ước, sự thờ phượng lấy Đức Chúa Trời làm trung tâm và lấy Đấng Christ làm trung tâm của Hội Thánh trong Thế Giới Sẽ Đến (Khải Huyền 4-5, 7). Sự định hướng của các lãnh thổ chi phái cũng vậy, vốn, giống như cửa Đền Thờ, hướng về phía Đông. Ở đây chúng ta thoáng thấy sự định hướng thuộc linh của dân cánh chung của Đức Chúa Trời, những người, trong suốt cõi đời đời, sẽ nhìn về phía đông, trông đợi một cách mong chờ những buổi bình minh mới của vinh hiển CHÚA trên Đất, và những lần vinh hiển của Ngài bước vào mới qua Cổng Đền Thờ. Theo một ẩn dụ hơi khác, sự định hướng của các phần đất chi phái hình dung Cô Dâu của Đấng Christ, người, trong suốt cõi đời đời, sẽ trông chờ những lần thăm viếng mới của Người Yêu của mình; của Đấng, vào lúc kết thúc cuộc hành hương gian khổ của nàng trên trái đất, đột nhiên mọc lên như Sao Mai, và — trong quyền năng và vinh hiển lớn — vòng quanh Trái Đất từ đông sang tây, tập hợp nàng về bên Ngài, để cuối cùng Ngài có thể đưa nàng về nhà đời đời của Ngài (Ê-xê-chi-ên 43:1-5, Ma-thi-ơ 2:1, 24:27, 25:1 trở đi, Giăng 14:1 trở đi, 2 Phi-e-rơ 1:19, Khải Huyền 2:28, 7:2, 22:16). Theo 47:13-14, mỗi chi phái sẽ nhận một phần đất bằng nhau làm tài sản vĩnh viễn. Điều này gợi lại Dụ Ngôn Người Làm Công Trong Vườn Nho của Chúa Giê-xu, trong đó chúng ta thấy người chủ đất nhân từ cho mỗi người làm công một đơ-ni-ê, bất kể anh ta làm việc bao lâu (Ma-thi-ơ 20:1-16). Nó cũng nhắc chúng ta về Dụ Ngôn Tiệc Cưới của Ngài, nơi việc vào Tiệc được cho là phụ thuộc không vào điều người ta đã làm, nhưng đơn giản vào việc sở hữu một áo cưới thích hợp (Ma-thi-ơ 22:1-14). Cả ba bản văn đều dạy cùng một lẽ thật vinh hiển của Tân Ước: Trong khi các thánh đồ đứng trong Vương Quốc quả thật có thể là phần thưởng cho những việc lành của chính họ, sự hiện diện của họ trong Vương Quốc là một cơ nghiệp, một ân tứ đầy ân điển của Đức Chúa Trời, để lại cho họ qua Đấng Christ, Đấng đã yêu thương và hiệu quả làm việc thay cho họ (Ma-thi-ơ 25:34, Ga-la-ti 3:26-4:7, Rô-ma 8:12-17, Khải Huyền 21:7). Sự sắp xếp chính xác của mười hai chi phái cũng dường như truyền đạt lẽ thật Tân Ước. Ví dụ, trong trật tự mới, Bên-gia-min sẽ nằm phía nam Khu Thánh, trong khi Giu-đa sẽ nằm phía bắc của nó. Dưới Chế Độ Quân Chủ Bị Chia Rẽ, hai chi phái này cấu thành toàn bộ Vương Quốc Phía Nam. Vậy thông điệp là sự phân chia cánh chung của đất thành các vùng phía bắc và phía nam sẽ không hề phản ánh một sự chia rẽ thuộc linh bắt nguồn từ tội lỗi. Ngược lại, ở đây mọi sự chia rẽ trước đây đã được vượt qua, vì giờ mọi chi phái đều hoàn toàn hợp nhất quanh nơi thánh trung tâm và dưới Hoàng Tử. Chắc chắn điều này hình dung sự hiệp một thuộc linh hoàn hảo của Hội Thánh quanh Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm và Sinh Tế vĩ đại của nàng; có lẽ nó cũng hình dung sự hiệp một thuộc linh của nàng quanh Hoàng Tử Sự Sống, Vua Cao Cả, Đấng tuy nhiên luôn cai trị trong sự phục tùng vui vẻ đối với Cha Hoàng Gia của Ngài (Công Vụ 3:15, 5:31, 1 Cô-rinh-tô 15:27-28). Trong Y-sơ-ra-ên cánh chung, huyết của Đấng Christ sẽ phá đổ mọi bức tường ngăn cách, kết quả là đến đời đời sẽ có một bầy, một vương quốc, và một quốc gia thánh sống trong đất (Ê-xê-chi-ên 34:23, 37:24, Xa-cha-ri 14:9, Giăng 10:16, Ga-la-ti 3:28, Ê-phê-sô 2:11-22, 4:1 trở đi, 1 Phi-e-rơ 2:9). Chúng ta cũng quan sát rằng tám chi phái gần Đền Thờ nhất là con cháu của các vợ của Gia-cốp (Lê-a và Ra-chên), trong khi bốn chi phái nằm ở cực điểm của đất là con cháu của các tớ gái của họ, Bi-la và Xinh-ba (Sáng Thế 30:1-13). Vì các nhà tiên tri Cựu Ước thường trình bày Dân Ngoại như những tôi tớ (được phước) của Y-sơ-ra-ên cánh chung, Ê-xê-chi-ên có thể đã làm điều tương tự ở đây, qua khải tượng (Ê-sai 49:22-23, 60:1-14). Nếu vậy, bài học không phải là trong thời cánh chung Dân Ngoại sẽ là công dân hạng hai ở khoảng cách tối đa với Đấng Christ, nhưng đúng hơn là Đức Chúa Trời, trong những ngày cuối cùng trước sự Hoàn Tất, đã đầy ân điển ghép họ vào cây nho của Y-sơ-ra-ên, khiến họ thành "tớ gái" của những người thừa kế (Do Thái) của Vương Quốc, nhưng cũng là những người đồng thừa kế với họ những lời hứa giao ước vinh hiển ban cho Áp-ra-ham và dòng dõi của ông (Giăng 10:16, Rô-ma 4:1 trở đi, 11:11-24, Ga-la-ti 3:1-14, Ê-phê-sô 2:11-22). Thành Đời Đời (48:30-35) Thật hấp dẫn, viên đá đỉnh của khải tượng của Ê-xê-chi-ên về Thế Giới Sẽ Đến được dành cho một chủ đề gần như hoàn toàn bị bỏ qua trong mọi điều đã qua: Thành. Đối với những người lưu đày — và quả thật đối với những người Do Thái tin kính của mọi thế hệ sau — "Thành" không thể là gì khác ngoài Giê-ru-sa-lem, chính Giê-ru-sa-lem mà sự phục hồi cánh chung của nó được hát bởi nhà tiên tri Cựu Ước này đến nhà tiên tri khác. Vậy khá dễ hiểu rằng Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời, sau khi dành 95% khải tượng của Ê-xê-chi-ên cho mô tả đời sống lấy Đền Thờ làm trung tâm của Y-sơ-ra-ên trong quê hương cánh chung của nàng, nên kết thúc lời tiên tri bằng vài lời về tương lai của Thành Thánh, Giê-ru-sa-lem. Bằng cách sắp xếp thông điệp của Ê-xê-chi-ên như vậy phù hợp với phần còn lại của các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước, Đức Thánh Linh sẽ chỉ củng cố hy vọng cổ xưa của Y-sơ-ra-ên về sự sống đời đời trong đất với Đức Chúa Trời trung tín, giữ giao ước của họ. Và tuy nhiên, với lợi ích của cái nhìn ngược lại của Tân Ước, chúng ta có thể thấy rõ rằng Thành mà Đức Chúa Trời thực sự nghĩ đến rất khác với thành mà các thánh đồ Cựu Ước nghĩ đến. Điều này rõ ràng từ những điều kỳ lạ nhất định trong chính bản văn, và cũng từ sự dạy dỗ rõ ràng của Tân Ước, đặc biệt như được tìm thấy trong sách Khải Huyền. Về những điều kỳ lạ, chúng ta quan sát trong các chương 40-48 rằng từ "Giê-ru-sa-lem" không xuất hiện một lần nào. Cũng vậy, Thành của Ê-xê-chi-ên nằm bên ngoài Khu Vực Đền Thờ, trong khi trong thời lịch sử Đền Thờ luôn nằm bên trong tường của Giê-ru-sa-lem. Tương tự, Thành của Ê-xê-chi-ên rõ ràng phụ thuộc vào Đền Thờ, vì một mình Đền Thờ nằm giữa Khu Thánh. Cũng lưu ý rằng tên chi phái của mười hai phần đất lãnh thổ khác với tên chi phái trên mười hai cổng của Thành: Những tên sau bao gồm Lê-vi và Giô-sép, nhưng loại trừ Ép-ra-im và Ma-na-se. Cuối cùng, và nói lên nhiều nhất, Đức Chúa Trời gán cho Thành một cái tên hoàn toàn mới: CHÚA Ở Đó. Vậy chúng ta kết luận rằng bản văn lớn tiếng và lặp đi lặp lại gợi ý một mầu nhiệm cánh chung lớn: Thành Đời Đời của Đức Chúa Trời sẽ khác với Giê-ru-sa-lem xưa; nó sẽ có một bản chất mới, một danh tính mới, và do đó một cái tên mới. Như chúng ta đã thấy, trong Tân Ước mầu nhiệm cuối cùng được bày tỏ: Thành thật và đời đời không được làm bằng gạch và vữa, nhưng bằng những viên đá sống; các thánh đồ tự họ không chỉ là Đền Thờ của Đức Chúa Trời, mà còn là Giê-ru-sa-lem của Đức Chúa Trời (Giăng 4:21, Ga-la-ti 4:26, Hê-bơ-rơ 12:22, 1 Phi-e-rơ 2:5, Khải Huyền 3:12). Biết điều này, họ kiên định bền bỉ trong cuộc hành hương qua thế giới sa ngã này, nóng lòng chờ đợi sự trở lại của Chúa của họ và sự bày tỏ, trong vinh hiển, của Thành đời đời mà Người Xây Dựng và Tạo Hóa của nó là Đức Chúa Trời (Cô-lô-se 3:1-3, Hê-bơ-rơ 11:10, 16, 13:14). Đáng chú ý, chủ đề này đặc biệt nổi bật trong sách Khải Huyền, nơi những người được chọn của Đức Chúa Trời nghe Đức Thánh Linh kêu gọi họ ra khỏi Thành Lớn (Ba-by-lôn) và vào Thành Thánh, Giê-ru-sa-lem Mới (Khải Huyền 11:8, 16:19, 18:1 trở đi). Cả hai đều không phải là cấu trúc vật chất, cả hai đều là dân thuộc linh; chúng là những cõi riêng biệt với những người cai trị riêng biệt, dù là Sa-tan hay Đấng Christ. Như chính Ê-xê-chi-ên đã thấy, ngay trước sự Hoàn Tất, lực lượng của Sa-tan sẽ tấn công Thành Yêu Dấu (Ê-xê-chi-ên 38-39, Khải Huyền 20:9). Nhưng Đức Chúa Trời — trong Đấng Christ — sẽ can thiệp để hủy diệt Thành Lớn và làm vinh hiển Thành Thánh; một Thành sẽ không có vết, không nhăn hay bất cứ điều gì như vậy; một Thành sẽ xứng đáng được gọi là Cô Dâu và Vợ của Chiên Con (Ê-phê-sô 5:27, Khải Huyền 18:1 trở đi, 21:1-2, 9). Đây là Thành mà mọi dân Đức Chúa Trời — từ Áp-ra-ham trở đi — đã thấy, hát, và trung tín cố gắng bước vào qua cửa hẹp (Lu-ca 13:24).
6. Ê-xê-chi-ên và Sách Khải Huyền Tôi muốn kết thúc chương dài này bằng vài lời về tính hữu ích của sách Khải Huyền trong việc giúp chúng ta nhận rõ ý nghĩa thật của một số lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước. Giá trị lớn của nó bắt nguồn từ hai sự thật căn bản. Một mặt, sách Khải Huyền rất giống các lời tiên tri ấy ở chỗ nó dùng những ý tưởng và hình ảnh của Cựu Ước để truyền đạt lẽ thật của Tân Ước. Mặt khác, nó khác với các lời tiên tri ấy ở chỗ nó tiếp tục kết hợp những ý tưởng và hình ảnh đặc biệt của Tân Ước, qua đó chỉ đường cho một cách giải thích đúng đắn về Cựu Ước. Nói cách khác, giống như các sách Phúc Âm và các Thư Tín, sách Khải Huyền xác nhận Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới. Tuy nhiên, nó làm vậy bằng cách dùng ngôn ngữ khải huyền thay vì ngôn ngữ giáo huấn. Hai minh họa từ sách Ê-xê-chi-ên sẽ làm rõ điểm quan trọng này, và cũng phục vụ để củng cố những cách giải thích theo Giao Ước Mới mà tôi đã trình bày trong chương này. Hai Cái Nhìn Về Trận Chiến Cuối Cùng Trong nghiên cứu của chúng ta về Ê-xê-chi-ên 34-39, tôi đã lập luận rằng nhà tiên tri đã dùng những ý tưởng và hình ảnh của Cựu Ước để mô tả Trận Chiến Cuối Cùng, cuộc đụng độ cuối cùng giữa Đấng Christ và Sa-tan, Hội Thánh và Thế Gian. Sách Khải Huyền xác nhận tích cực cái nhìn này. Bản văn chứng minh chính là Khải Huyền 20:7-10, nơi Đức Thánh Linh xác định đối thủ cánh chung của dân Đức Chúa Trời là Gót và Ma-gót. Tuy nhiên, hãy quan sát rằng trong sách Khải Huyền Đức Thánh Linh khéo léo rời khỏi bức tranh trận chiến của Ê-xê-chi-ên để khuyến khích một cách giải thích theo Hội Thánh học về cả hai bản văn. Ví dụ, ở đây trong sách Khải Huyền, Gót và Ma-gót đi lên trên "bề mặt của đất" (tức là toàn thế giới, bất cứ nơi nào Cơ Đốc nhân đang sống). Ở đây chúng bao vây "trại của các thánh đồ" (tức là Cơ Đốc nhân khắp nơi, những người "đóng trại," giống như Y-sơ-ra-ên sau Cuộc Xuất Hành, trong đồng vắng của hệ thống thế gian sa ngã này). Và ở đây chúng bao vây "Thành Yêu Dấu" (tức là Hội Thánh yêu dấu của Đấng Christ, một Thành được xây bằng những viên đá sống). Việc Đức Thánh Linh ở đây nghĩ đến Hội Thánh được xác nhận thêm bởi 20:4-6, nơi chúng ta học rằng chỉ những người theo Chúa Giê-xu — nhiều người trong số họ trung tín cho đến chết trước những cuộc bách hại của Con Thú — mới vào thiên đàng để cai trị với Đấng Christ trong suốt một nghìn năm. Điều này giúp chúng ta xác định "các thánh đồ" của Khải Huyền 20:9, những người sẽ chịu đựng Trận Chiến Cuối Cùng vào cuối một nghìn năm: Họ cũng là những người theo Chúa Giê-xu (Khải Huyền 1:9). Vậy chúng ta kết luận rằng Khải Huyền 20 — và rất nhiều bản văn Tân Ước khác — xác định những đối thủ thật của Trận Chiến Cuối Cùng là Hội Thánh và Thế Gian; và rằng ở đây Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời đang dạy chúng ta đọc Ê-xê-chi-ên 38-39 như việc ban cho mọi dân Đức Chúa Trời một sự bày tỏ được che giấu của Cựu Ước về chính điều này (Ma-thi-ơ 24:15, 21, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi, 1 Giăng 2:18, Khải Huyền 11:7-10, 16:12-16, 19:17-21). Hai Cái Nhìn Về Thế Giới Sẽ Đến Điều này đưa chúng ta đến minh họa thứ hai. Trong quá trình nghiên cứu, tôi đã lập luận rằng Ê-xê-chi-ên 40-48 dùng những hình bóng và bóng của Cựu Ước để mô tả đời sống của dân Đức Chúa Trời trong thời cánh chung, trong trời mới và đất mới. Khải Huyền 21-22 xác nhận cái nhìn này. Thật vậy, có thể nói chắc chắn rằng hai chương này phục vụ như một loại chú giải Tân Ước về khải tượng cuối cùng của Ê-xê-chi-ên. Nhiều điểm tương đồng nói với chúng ta rằng khải tượng của Giăng thực ra dựa trên khải tượng của Ê-xê-chi-ên. Tuy nhiên, nhiều điểm khác biệt — nhiều sự bổ sung và làm sáng tỏ của Tân Ước — nói với chúng ta rằng khải tượng của Giăng cũng nhằm giải thích khải tượng của Ê-xê-chi-ên. Nói cách khác, ở đây trong Khải Huyền 21-22 Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời dùng ngôn ngữ khải huyền — dấu hiệu và biểu tượng, thường rút ra từ Cựu Ước — để xác nhận điều các sách Phúc Âm và Thư Tín mang tính giáo huấn hơn dạy một cách tích cực: Mọi lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước — bao gồm Ê-xê-chi-ên 40-48 — đều được làm trọn dưới Giao Ước Mới mà Đấng Christ đã thiết lập, và trong Vương Quốc thuộc linh hai giai đoạn mà Ngài đã đem vào thế giới. Chúng ta hãy dành một chút thời gian để minh họa cách điều này hoạt động. Giống như Ê-xê-chi-ên, Giăng được đem đi trong Đức Thánh Linh đến một Núi lớn và cao, trên đó ông thấy một Thành (Ê-xê-chi-ên 40:2, Khải Huyền 21:10). Tuy nhiên, ở đây chúng ta học Núi tượng trưng cho điều gì: trời mới và đất mới. Vì giống như Giăng thấy Thành Thánh "từ trời xuống" đáp xuống Núi (21:10), ông cũng thấy nó từ một trời mới xuống đáp xuống một đất mới (21:1-2). Cả hai là một: Núi và Đất Mới. Vậy thì, Núi của Ê-xê-chi-ên (và cả đất nữa) tượng trưng cho thế giới mới mà Đấng Christ sẽ tạo dựng tại sự Hiện Đến của Ngài, một thế giới trong đó sẽ không còn sự rủa sả, nước mắt, than khóc, đau đớn hay sự chết nữa (Khải Huyền 21:2, 22:3). Giống như Ê-xê-chi-ên, Giăng thấy một Thành (Ê-xê-chi-ên 40:2, Khải Huyền 21:2, 10). Hay, chính xác hơn, Ê-xê-chi-ên thấy "một cấu trúc như một Thành" — vốn là Đền Thờ — trong khi Giăng thấy một Thành, nhưng không có Đền Thờ, vì Chúa là Đức Chúa Trời, Đấng Toàn Năng, và Chiên Con là Đền Thờ của nó (Khải Huyền 21:22). Ngay lập tức, hai khải tượng bắt đầu hội tụ. Và sự hội tụ tiếp tục, vì giống như Ê-xê-chi-ên thấy vinh hiển của Đức Chúa Trời bước vào Đền Thờ, Giăng cũng thấy Thành "có vinh hiển của Đức Chúa Trời" (Ê-xê-chi-ên 43:1-5, Khải Huyền 21:11). Vậy, Đức Chúa Trời và Chiên Con là Đền Thờ mà Thành ở trong đó, nhưng Thành là Đền Thờ mà Đức Chúa Trời và Chiên Con ở trong đó! Của Giăng là một "Thành-Đền Thờ" nơi Đức Chúa Trời "sẽ ở giữa con cái Y-sơ-ra-ên đời đời" (Ê-xê-chi-ên 43:7); nơi "Ngài sẽ ở giữa họ, và họ sẽ là dân Ngài, và chính Đức Chúa Trời sẽ ở giữa họ" (Khải Huyền 21:3). Trong Thành-Đền Thờ đã được vinh hiển, lời hứa của Giao Ước Đời Đời được làm trọn hoàn toàn (Ê-xê-chi-ên 37:27). Giống như Ê-xê-chi-ên, Giăng thấy tên của mười hai chi phái Y-sơ-ra-ên trên các cổng của Thành (Ê-xê-chi-ên 48:31-34, Khải Huyền 21:12). Tuy nhiên, Giăng cũng thấy tên của mười hai sứ đồ được viết trên những đá nền của tường Thành (Khải Huyền 21:14). Biểu tượng đẹp đẽ này xác nhận hai lẽ thật quan trọng của Tân Ước: Thành là Hội Thánh, đối hình của Giê-ru-sa-lem trong Cựu Ước; và Hội Thánh — gồm mọi thánh đồ của Đức Chúa Trời, cả Cựu Ước và Tân Ước — là nơi ở đời đời thật duy nhất của Đức Chúa Trời, được xây trên nền của các sứ đồ và nhà tiên tri thánh của Đấng Christ, chính Chúa Giê-xu Christ là đá góc nhà (Ga-la-ti 4:26, Ê-phê-sô 2:20). Vậy Ê-xê-chi-ên đã thấy Hội Thánh, nhưng ông chưa thể thấy nền của Hội Thánh, vì Đức Chúa Trời đã thấy trước điều tốt hơn, đến nỗi nhà tiên tri (các nhà tiên tri) Cựu Ước không thể được làm trọn vẹn tách khỏi các thánh đồ Tân Ước (Hê-bơ-rơ 11:39-40). Giống như Ê-xê-chi-ên, Giăng nghe rằng không người ngoại nào có thể vào nơi thánh của Đức Chúa Trời (Ê-xê-chi-ên 44:9, Khải Huyền 21:27). Tuy nhiên, trong trường hợp của Giăng, ý nghĩa của "người ngoại" cuối cùng trở nên rõ ràng: Họ là những người (cố ý) xa lạ với Giao Ước Ân Điển của Đức Chúa Trời, vốn, trong thời Tân Ước, được ban trong Đấng Christ; vì đã khinh thường nó, họ ở lại trong tội lỗi của mình, dưới sự phán xét, bên ngoài Thành (Khải Huyền 22:10-15). Cuối cùng, giống như Ê-xê-chi-ên, Giăng thấy Sông Nước Sự Sống chảy từ ngai của Đức Chúa Trời; và ở hai bên Sông, những cây mang quả làm thức ăn và lá để chữa lành (Ê-xê-chi-ên 47:1, 7, 12; Khải Huyền 22:1-2). Tuy nhiên, Giăng thấy nhiều hơn, và nhiều điều để soi sáng ý nghĩa thật của khải tượng Ê-xê-chi-ên. Ví dụ, ông thấy nước chảy từ ngai của Đức Chúa Trời và của Chiên Con (22:1). Điều này xác nhận rằng nước quả thật tượng trưng cho Đức Thánh Linh, Đấng mà Đức Chúa Trời, trong cả hai giai đoạn của Vương Quốc, đổ ra dồi dào trên dân Ngài (và sự sáng tạo mới của Ngài) qua Đấng Christ (Công Vụ 2:33, Tít 3:6). Rất quan trọng, Giăng cũng xác định những cây ấy là Cây Sự Sống (22:2). Thông điệp ở đây, được đặt một cách thích hợp ở cuối bộ Kinh Thánh Tân Ước, là qua A-đam Cuối Cùng — Đấng đã hoàn toàn làm trọn Giao Ước Việc Làm thay cho dân Ngài — các thánh đồ đã trở lại Thiên Đàng; thật vậy, giờ họ hưởng Sự Sống Đời Đời trong mọi sự đầy trọn của nó, cùng một Sự Sống được ban cho con người trong Ê-đen, nhưng bị mất khi A-đam Thứ Nhất sa vào tội lỗi. Đến đời đời, mười hai mùa quả — biểu tượng của sự sống thiên thượng của Đấng Christ được ban vì Công Việc kết quả của Ngài — sẽ nuôi dưỡng dân Đức Chúa Trời; đến đời đời lá của Cây — biểu tượng của quyền năng phục hồi của đời sống và công việc của Đấng Christ — sẽ mang lại sự trọn vẹn ngày càng tăng cho các dân tộc của các thánh đồ (Khải Huyền 22:2). Vậy chúng ta kết luận rằng sách Khải Huyền quả thật là một nguồn quý báu để mở ra ý nghĩa của Lời Tiên Tri Tin Tức Tốt của Ê-xê-chi-ên, và của các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước nói chung. Tuy nhiên, tính hữu ích đó chỉ hữu ích cho những người đã vững vàng trong cánh chung học Tân Ước và Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới, cả hai điều mà sách Khải Huyền giả định và xác nhận dồi dào.
Chương 17 Các Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước Được Xem Xét: Đa-ni-ên Trong chương này chúng ta chuyển sự chú ý sang nhà tiên tri lưu đày vĩ đại thứ hai, Đa-ni-ên. Như trong trường hợp Ê-xê-chi-ên, cũng ở đây: Có một số điều khó hiểu, những điều do đó đã trở nên gây tranh cãi. Tuy nhiên, với Đấng Christ và các sứ đồ ở bên cạnh chúng ta, tôi tin chúng ta sẽ thấy mình hoàn toàn có thể tiến gần đến ý nghĩa thật của những lời tiên tri quý báu và được yêu mến này của Cựu Ước về Vương Quốc của Đức Chúa Trời. 1. Sự Đắc Thắng Của Vương Quốc (Đa-ni-ên 7) Khải tượng khải huyền đang được xem xét ở đây là một trong một số khải tượng được tìm thấy trong sách Đa-ni-ên, trong đó chúng ta thấy tiến trình, xung đột và cao trào của Lịch Sử Cứu Rỗi từ thời Đế Quốc Ba-by-lôn cho đến sự đến của Vương Quốc của Đức Chúa Trời trong sự đầy trọn vinh hiển của nó vào cuối thời đại (Đa-ni-ên 2, 7, 9, 11, 12). Mục đích của những khải tượng này rõ ràng: ban hy vọng cho dân đang chịu khổ của Đức Chúa Trời. Phương pháp cũng rõ ràng: truyền đạt hy vọng bằng những trình bày biểu tượng lặp đi lặp lại về chủ quyền tuyệt đối của Đức Chúa Trời trên lịch sử, sự cần thiết — và sự ngắn ngủi — của sự chịu khổ thánh khiết về phía các thánh đồ của Ngài, sự lật đổ cuối cùng của những kẻ thù của Ngài (và của dân Ngài), và sự giải cứu, phục hồi và minh oan cuối cùng của các thánh đồ vào Ngày Phán Xét, khi Vương Quốc của Đức Chúa Trời xuất hiện trong sự đầy trọn của nó, đắc thắng một lần đủ cả trên các vương quốc gian ác của thế giới sa ngã này. Không cần nói, những lời tiên tri này có tầm quan trọng cánh chung lớn. Nhưng với sắc thái và sự phức tạp của biểu tượng liên quan, làm sao chúng ta giải thích chúng với sự tin chắc? Một lần nữa, câu trả lời được tìm thấy trong Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới. Chúng ta sẽ tiếp cận những khải tượng Cựu Ước đáng sợ này với sự tin chắc chỉ khi chúng ta nhận ra rằng một mình Phương Pháp ấy có thể mở chúng ra; thật vậy, khi chúng ta nhận ra rằng Chúa của chúng ta đã định nó mở chúng ra, để chúng ta, dân Tân Ước của Ngài, hơn cả dân Cựu Ước của Ngài, có thể bước đi với sự rõ ràng, dạn dĩ và niềm vui qua hoạn nạn lớn, ngay cả cho đến cuối Thời Đại. Vậy chúng ta hãy tạm dừng, để nhìn ngắn gọn vào Đa-ni-ên 7, và xem liệu mọi điều này có đúng không. Đặc biệt, chúng ta hãy xem liệu Phương Pháp ấy có bày tỏ ý nghĩa sâu sắc của bản văn, xác nhận tích cực Vương Quốc thuộc linh hai giai đoạn của cánh chung học Tân Ước, và cho phép chúng ta quyết định một cách tin chắc giữa cách giải thích vô thiên niên và tiền thiên niên về lời tiên tri này hay không. Bốn Con Thú (các câu 1-8) Trong năm thứ nhất của Bên-xát-sa, vua Ba-by-lôn, Đa-ni-ên có một giấc mơ trong đó ông thấy những khải tượng từ Đức Chúa Trời. Trong phần đầu của khải tượng ông thấy bốn gió của trời khuấy động Biển Lớn đến nỗi bốn con thú lớn và đáng sợ trồi lên từ đó, con này sau con kia (các câu 1-3). Con thứ nhất như sư tử, con thứ hai như gấu, con thứ ba như beo (các câu 4-6). Con thứ tư — mạnh hơn và đáng sợ hơn những con còn lại — phần lớn không thể mô tả, dù Đa-ni-ên cố gắng truyền đạt sức mạnh và tính tham lam của nó bằng cách nhắc đến răng sắt của nó (rất thích hợp để nuốt) và chân mạnh mẽ của nó (rất thích hợp để chà đạp). Con thú này có mười sừng (xem Đa-ni-ên 2:41-45). Trong khi suy ngẫm về những sừng, Đa-ni-ên thấy một sừng nhỏ mọc lên từ giữa mười sừng: Nó nhổ ba sừng tận gốc, có mắt của một người, và nói những lời khoe khoang (7-8). Thông điệp của khải tượng này — gần như giống hệt với giấc mơ của Nê-bu-cát-nết-sa về một pho tượng khổng lồ, bốn phần (chương 2) — rõ ràng: Đức Chúa Trời tối cao đã định rằng giữa thời Đa-ni-ên và sự đến của Vương Quốc của Đức Chúa Trời trong sự đầy trọn của nó, bốn vua/vương quốc trần gian sẽ trỗi dậy, như những con thú săn mồi quái dị, từ biển hỗn loạn của nhân loại sa ngã (Đa-ni-ên 2:24 trở đi; Ê-sai 7:12, 13, 57:20). Vì những chi tiết được nhúng trong các biểu tượng dùng để mô tả bốn con thú, các nhà chú giải bảo thủ gần như nhất trí xác định chúng là Ba-by-lôn, Mê-đi-Phe-rơ-sơ, Hy Lạp, và La Mã. Như chúng ta đã thấy, Tân Ước soi sáng thêm khải tượng này bằng cách bày tỏ Sa-tan là người cai trị vô hình của mọi vương quốc của thế giới này (Lu-ca 4:5, Giăng 12:31, Ê-phê-sô 6:12, 1 Giăng 5:19); là kẻ triệu hồi đế quốc gian ác này đến đế quốc khác lên sân khấu lịch sử (Khải Huyền 13:1); là kẻ, từ thời Ba-bên, tìm cách dùng những người kiêu ngạo và gian ác để củng cố toàn bộ hệ thống thế gian quanh chính mình, qua đó chiếm đoạt sự thờ phượng Đức Chúa Trời và bắt chước chủ quyền tuyệt đối của Ngài (Ma-thi-ơ 4:8-10). Một ngày nào đó, theo Đa-ni-ên và các tác giả Tân Ước, hắn sẽ đạt được ước muốn của mình — và nhiều hơn nữa (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi, Khải Huyền 11:5, 16:14). Đấng Thượng Cổ (các câu 9-12) Ngay cả khi sừng nhỏ tiếp tục tự tôn mình, Đa-ni-ên thấy ngai-xe của Đức Chúa Trời đến hiện trường để phán xét cuối cùng. Những ngai khác được đặt lên, và Đấng Thượng Cổ — Đấng đã có, hiện có, và sẽ đến — ngồi vào chỗ của Ngài (Khải Huyền 4:8). Áo và tóc của Ngài trắng như tuyết và lông chiên, biểu tượng của sự thánh khiết, công chính và sự đời đời từ xưa của Ngài. Ngai của Ngài và bánh xe của nó rực lửa, một dấu hiệu của cơn thạnh nộ của Ngài, giờ đã hoàn toàn bùng cháy (câu 9). Một dòng lửa tuôn ra từ trước mặt Ngài, sẵn sàng nuốt những kẻ thù của Ngài. Mười nghìn lần mười nghìn thánh đồ đứng trước mặt Ngài, phục vụ Ngài. Tòa án ngồi và các sách được mở: Sự Phán Xét đã bắt đầu (câu 10). Ngay khi nó bắt đầu, sừng nhỏ mãi mãi bị im lặng, vì thân của con thú mà nó mọc ra giờ bị giết và ném vào lửa rực của địa ngục (câu 11). Chúng ta giả định, những con thú còn lại cũng vậy, mà quyền thống trị của chúng gần đây bị lấy đi, nhưng được phép sống tiếp (như thành viên của con thú thứ tư?) trong một thời gian ngắn (câu 12). Không thể có nghi ngờ hợp lý nào rằng khải tượng uy nghi này mô tả Sự Phán Xét Cuối Cùng. Như chúng ta vừa thấy, nó được đi trước bởi sự hủy diệt của vương quốc trần gian cuối cùng, và nó được tiếp nối bởi các thánh đồ chiếm hữu Vương Quốc đời đời của Đấng Tối Cao (7:18, 26-27). Nhưng nếu vậy, thì sự dạy dỗ của Tân Ước về Sự Phán Xét Cuối Cùng phải được đem áp dụng cho đoạn văn trước mắt chúng ta. Khi làm vậy, những điều tuyệt vời bắt đầu xuất hiện trước mắt chúng ta! Ví dụ, Đấng Thượng Cổ là ai? Câu 7:13 (và Khải Huyền 4) làm rõ rằng đây quả thật là Đấng chúng ta nghĩ đến ngay lập tức: Đức Chúa Cha. Tuy nhiên Tân Ước kêu gọi một câu trả lời tinh tế hơn, vì tại đó chúng ta cũng học rằng Đức Chúa Cha đã giao mọi sự phán xét cho Con (Giăng 5:22), và rằng mọi người phải xuất hiện trước Tòa Án của Đấng Christ (Ma-thi-ơ 25:31 trở đi, Công Vụ 17:31, 2 Cô-rinh-tô 5:10). Vậy Đấng Thượng Cổ của các câu 9-10 là Đức Chúa Cha hành động qua Đấng Christ — chính Đấng Christ, Đấng khi đến với Giăng trên đảo Bát-mô, xuất hiện trong hình dạng của Đấng Thượng Cổ (Khải Huyền 1:14)! Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới cũng trả lời những câu hỏi khác. Tòa Án của Đấng Christ sẽ xuất hiện ở đâu? Theo Tân Ước, nó sẽ xuất hiện trên bầu trời phía trên trái đất (Ma-thi-ơ 19:29, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, Khải Huyền 20:11-21:2). Hàng nghìn hàng nghìn người đứng trước mặt Ngài và phục vụ Ngài là ai? Chắc chắn chúng bao gồm các thiên sứ thánh, nhưng cũng là các thánh đồ đã được vinh hiển, vui mừng trong thân thể phục sinh mới của họ và hân hoan trong sự công lý của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:43, 24:29-31, 1 Cô-rinh-tô 15:50-58, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, Khải Huyền 15:1-4, 16:6, 19:11-21). Ai ngồi trên những ngai khác được "đặt vào chỗ," có lẽ quanh ngai của chính Đấng Christ? Một lần nữa Tân Ước trả lời dồi dào, bảo đảm với chúng ta rằng những ngai ấy thuộc về các thánh đồ của Đấng Christ, những người, dưới Ngài, sẽ phán xét cả người và thiên sứ (Rô-ma 16:20, 1 Cô-rinh-tô 6:1-3, Khải Huyền 4:4, 19:11-21). Và những sách được mở khi tòa án ngồi phán xét thì sao? Tân Ước xác định rõ chúng là Sách Sự Sống, và cũng là những sách trong đó ghi lại việc làm của mọi người, để mọi người có thể bị phán xét theo việc làm của mình (Lu-ca 10:20, Khải Huyền 20:12). Vậy chúng ta kết luận rằng Phương Pháp ấy quả thật soi sáng hoàn toàn sự bày tỏ uy nghi và bí ẩn này của Cựu Ước về Sự Phán Xét Cuối Cùng. Sự Đăng Quang Của Con Người Thiên Thượng (các câu 13-14) Khi Đa-ni-ên tiếp tục xem, một khải tượng khác xuất hiện trước mắt trong của ông. Ông thấy một Nhân Vật — Một Đấng giống như Con Người — đến với những đám mây của trời đến với Đấng Thượng Cổ. Một đoàn tùy tùng, có lẽ là thiên sứ, đưa Ngài đến gần ngai (câu 13). Tại điểm này, Đức Chúa Trời ban cho Ngài quyền thống trị, vinh hiển, và một vương quốc — hay một quyền chủ quyền — để mọi dân tộc, quốc gia, và ngôn ngữ có thể phục vụ Ngài. Khác với quyền thống trị của bốn con thú, quyền thống trị của Con Người sẽ đời đời. Khác với các vương quốc của bốn con thú, Vương Quốc của Con Người — vốn là quả của quyền thống trị của Ngài — sẽ không bao giờ qua đi hay bị hủy diệt (câu 14). Về bản văn ngắn, mờ này, ba câu hỏi lớn nảy sinh, những câu hỏi chỉ Tân Ước mới có thể trả lời theo cách mang lại sự rõ ràng và tin chắc: (1) Đấng giống như Con Người là ai, (2) Bản chất của sự chuyển giao thẩm quyền được hình dung ở đây là gì, và (3) Sự chuyển giao xảy ra chính xác khi nào? Về Đấng giống như Con Người, gần như mọi nhà chú giải tin lành đều xác định Ngài là Đấng Mê-si, Chúa Giê-xu Christ là Chúa thần-nhân (Đa-ni-ên 9:25-26). Đúng là bản văn của chúng ta thể hiện một sự song song nhất định giữa cơ nghiệp của Con Người (câu 14) và cơ nghiệp của các thánh đồ (các câu 18, 27), gợi ý cho một số người rằng Con Người tượng trưng cho các thánh đồ. Nhưng Đa-ni-ên xác định rõ Nhân Vật này là Một Đấng giống như Con Người, và ông dùng đại từ số ít trong suốt để nói về Ngài. Về sự song song, Tân Ước giải thích tất cả, tuyên bố rằng qua Đấng Christ các thánh đồ quả thật sẽ cai trị (và phán xét) trên trái đất (Khải Huyền 2:26-27, 5:10). Rất quan trọng, trong những ngày xác thịt của Ngài, Chúa Giê-xu nhiều lần tự nói về mình là Con Người; đó, cho đến nay, là cách tự xưng yêu thích nhất của Ngài, nhằm không chỉ xác định Ngài là Đấng Mê-si, mà là một Đấng Mê-si thiên thượng mà nguồn gốc thật của Ngài là chính thiên đàng. Đáng chú ý, về cuối hành trình trần gian của Ngài, Ngài trích dẫn rõ bản văn này trong khi nói với Tòa Công Luận về sự Hiện Đến của Ngài, để không có sự nhầm lẫn nào về "Con Người" nào Ngài hiểu mình là (Ma-thi-ơ 26:64, Mác 14:62)! Nhưng bản chất và thời điểm của sự chuyển giao thẩm quyền từ Đấng Thượng Cổ cho Đấng Mê-si của Ngài thì sao? Phải thừa nhận, cách đọc tự nhiên nhất của bản văn — ngoài bất kỳ tham chiếu nào đến sự dạy dỗ rõ ràng của Tân Ước về chủ đề này — là nói rằng Đức Chúa Trời sẽ ban chủ quyền tuyệt đối và phổ quát cho Đấng Mê-si tại Sự Phán Xét được mô tả trong khải tượng ngay trước đó; và, thật vậy, rằng có thể chính Đấng Mê-si sẽ thi hành Sự Phán Xét đó (các câu 9-12). Thú vị thay, một số ngụy thư Cựu Ước, cùng với một số bản văn Tân Ước, làm rõ rằng đây quả thật là ấn tượng của ít nhất một số người Do Thái trong thời Chúa Giê-xu, có thể bao gồm chính Giăng Báp-tít (Ma-thi-ơ 3:12, Giăng 12:34). 1 Tuy nhiên, sự mơ hồ ở đây đáng kể, và nó đứng như một lời mời mở để tìm kiếm Tân Ước cho sự giúp đỡ rất cần thiết. May mắn thay, Tân Ước không làm thất vọng. Theo Tân Ước, khi nào Đấng Christ đến với Đấng Thượng Cổ, cưỡi trên những đám mây của trời (câu 13)? Và khi nào Đức Chúa Trời ban cho Ngài quyền thống trị, vinh hiển, và chủ quyền tuyệt đối trên mọi sự sáng tạo, để cuối cùng mọi dân tộc, quốc gia, và người thuộc mọi ngôn ngữ có thể phục vụ cả Ngài và Cha Ngài (câu 14)? Như chúng ta đã thấy, cả Chúa Giê-xu và các sứ đồ của Ngài đều trả lời dồi dào: Mọi điều này xảy ra khi Đức Chúa Cha tôn cao Đấng Christ bằng cách khiến Ngài sống lại từ kẻ chết, đem Ngài lên thiên đàng trên những đám mây vinh hiển, đặt Ngài ngồi bên hữu Ngài, và ban cho Ngài mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất, để Ngài có thể áp dụng và hoàn tất sự cứu chuộc mà Ngài đã đạt được qua sự hạ mình trên đất, qua đó đưa Vương Quốc đến hình thức đầy trọn, cuối cùng và vinh hiển của nó (Lu-ca 19:12, Ma-thi-ơ 28:18 trở đi, Công Vụ 1:9-11, 2:22-36, Phi-líp 2:5-11, Hê-bơ-rơ 1:1-3). Về điểm này, Khải Huyền 4-5 đặc biệt quan trọng. Thật vậy, người ta có thể lập luận rằng hai chương này cấu thành một sự triển khai Tân Ước của Đa-ni-ên 7:9-14. Trong Khải Huyền 4 chúng ta thấy Đấng Thượng Cổ, Đấng Tạo Hóa và Quan Án đời đời của thế giới, ngồi trong vinh hiển trên ngai Ngài. Trong Khải Huyền 5 chúng ta sau đó thấy Đấng Cứu Chuộc. Dùng hình ảnh khải huyền khá gợi nhớ Đa-ni-ên 7, Đức Thánh Linh ở đây mô tả phiên ngự của Chúa Giê-xu Christ. Sau khi "đắc thắng" trên đất để làm trọn mọi sự công chính và chuộc tội cho dân Ngài, Sư Tử/Chiên Con bước vào thiên đàng, đến trước Đức Chúa Cha, và, khi lấy một cuộn sách từ tay Ngài, nhận mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất (Khải Huyền 5:1-7, 12). Từ đó, Ngài được ủy quyền "phá các ấn" trên di chúc cuối cùng của Đức Chúa Trời. Tức là, Ngài được giao nhiệm vụ giám sát phần còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi với mục đích áp dụng những công đức của công việc cứu chuộc của Ngài cho những người được chọn, tập hợp một dân cho sự sở hữu của Đức Chúa Trời từ mọi chi phái, ngôn ngữ, dân tộc và quốc gia, qua đó tạo ra một vương quốc của những thầy tế lễ sẽ thừa hưởng (sự đầy trọn của) sự sống đời đời và sẽ mãi mãi cai trị trên trái đất (Khải Huyền 5:8-14). Đây là Đa-ni-ên 7:9-14, được viết lớn. Nhưng dòng giải thích này nêu lên một câu hỏi chính đáng: Tại sao, trong Đa-ni-ên 7, Đức Thánh Linh trình bày triều đại thiên đàng của Đấng Christ như đến sau Sự Phán Xét Cuối Cùng? Một số câu trả lời, bắt nguồn từ cánh chung học Tân Ước, xuất hiện trong tâm trí. Thứ nhất, chính bản văn gợi ý rằng ở đây chúng ta thực ra đang xử lý hai khải tượng thay vì một, vì cả hai đều bắt đầu bằng cụm từ giới thiệu đặc trưng: "Tôi thấy trong khải tượng ban đêm" (các câu 2-12, 13-14). Đúng, chương như một tổng thể có thể quả thật được coi là một khải tượng duy nhất; nhưng ít nhất, những dấu hiệu bằng lời này gợi ý rằng 7:13-14 chạm đến một chủ đề mới (dù liên quan). Tân Ước, như chúng ta vừa thấy, dường như xác nhận chính điều này trong Khải Huyền 4-5, nơi trước tiên chúng ta có một khải tượng về Đức Chúa Cha là Quan Án, và sau đó một khải tượng về Chúa Giê-xu Christ là Vua Cao Cả của Thiên Đàng, với thẩm quyền thiên thượng để giải cứu dân Ngài khỏi Quan Án. Thứ hai, gánh nặng của Đa-ni-ên 7 là nói về sự đảo ngược lớn của quyền cai trị sẽ xảy ra vào cuối Lịch Sử Cứu Rỗi. Vậy, hoàn toàn phù hợp khi Đức Thánh Linh chạm đến triều đại thiên đàng của Đấng Christ theo cách nhấn mạnh kết quả cuối cùng của nó, chính xác như Ngài làm trong câu 14. Cuối cùng, trình tự của hai khải tượng nhấn mạnh một cách hiệu quả một chủ đề Kinh Thánh phổ biến: Con Người Đấng Mê-si phụ thuộc vào Đấng Thượng Cổ; Đấng Thượng Cổ là nguồn của mọi thẩm quyền thiên thượng, từ Ngài Con Người sẽ nhận quyền cai trị theo cách tạo ra Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời. Như chúng ta đã thấy, Tân Ước triển khai chủ đề quan trọng này trong một số bản văn, đặc biệt 1 Cô-rinh-tô 15:20-28. 2, 3 Cho rằng Đa-ni-ên nhận khải tượng này trong một thời đại khi Đức Chúa Trời vui lòng che giấu hoặc che phủ mầu nhiệm của Giao Ước Đời Đời, chúng ta không nên ngạc nhiên rằng ở đây nhiều lẽ thật cánh chung bị hợp nhất, ẩn giấu, hoặc (cố ý) để không rõ ràng. Điều này bao gồm hai giai đoạn của Vương Quốc, triều đại thiên đàng của Đấng Mê-si, tính chất cứu chuộc đặc biệt của nó, trình tự chính xác của các sự kiện dẫn đến Sự Phán Xét, vai trò của Đấng Mê-si trong Sự Phán Xét, và vai trò của Ngài trong sự đến của Vương Quốc trong sự đầy trọn của nó. Nhưng trong Tân Ước — và đặc biệt trong Khải Huyền 4-5 — mọi điều được bày tỏ, làm rõ, và đặt trong trật tự tốt. Do đó, những mầu nhiệm Tân Ước về Vương Quốc — và Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới được xây trên chúng — đã thắng thế, không chỉ để mở ra Đa-ni-ên 7, mà mọi lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước. Không có chúng chúng ta lạc lõng trên biển. Với chúng, chúng ta đến được bến mong muốn và đứng tin chắc trên nền đất vững chắc. Khải Tượng Được Giải Thích (các câu 15-28) Khi khải tượng đến gần kết thúc, Đa-ni-ên hỏi về ý nghĩa của điều ông vừa thấy, và nhận được một mức độ soi sáng thêm từ một trong những thiên sứ liên quan. Phần này chia đẹp thành bốn phần. Tôi sẽ bình luận ngắn gọn về mỗi phần, nhấn mạnh những khía cạnh đặc biệt liên quan đến nghiên cứu của chúng ta. Trong các câu 15-18 chúng ta thấy nhà tiên tri — đau buồn và bối rối trước những cuộc bách hại còn chờ dân Đức Chúa Trời — hỏi thêm ánh sáng về khải tượng như một tổng thể. Một trong những thiên sứ phục vụ trả lời, xác định bốn con thú là bốn vua/vương quốc sẽ trỗi dậy "từ đất." Tuy nhiên, sự nhấn mạnh ở đây, như ở nơi khác, rơi vào Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời, mà Đấng Tối Cao — CHÚA tối cao của mọi lịch sử — sẽ ban cho các thánh đồ từ trời trên cao (xem Đa-ni-ên 2:44-45). Như chúng ta đã thấy, các câu 13-14, được bổ sung bởi sự dạy dỗ dồi dào của Tân Ước, bày tỏ rằng Đức Chúa Trời sẽ hoàn thành sự đảo ngược cuối cùng tại sự Hiện Đến của Con Người đã được vinh hiển. Đây là hy vọng phước hạnh của mọi thánh đồ, cả Cựu Ước và Tân Ước (Tít 2:13). Trong các câu 18-20, Đa-ni-ên kể rằng ngay cả sau lời giải thích chung này ông vẫn tò mò về những chi tiết xung quanh con thú thứ tư. Như thể để trả lời sự tò mò của ông, khải tượng đột nhiên tiếp tục, và ông thấy sừng nhỏ gây chiến chống lại các thánh đồ và thắng họ (câu 21). Trong chốc lát, thiên sứ sẽ giải thích ý nghĩa của những lời đáng ngại này. Nhưng trước tiên khải tượng của nhà tiên tri kết thúc bằng một lần nữa thấy sự đến của Đấng Thượng Cổ (vốn là Đấng Christ tại sự Hiện Đến của Ngài), minh oan đức tin (và sự trung tín) của các thánh đồ, và ban cho họ những niềm vui của đời sống vương quốc đời đời (1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:1-10). Giờ mô-típ của toàn bộ khải tượng — thật vậy, của toàn bộ sách — rõ ràng: Đức Chúa Trời trung tín cảnh báo về xung đột sắp đến để tạo ra sự bền bỉ; sau đó Ngài đầy ân điển hứa về đắc thắng sắp đến để tạo ra can đảm, hy vọng, và sự trông đợi háo hức. Trong các câu 23-27, chúng ta có lời giải thích (một phần) của thiên sứ về khải tượng con thú thứ tư. Một số điểm chính — được Tân Ước soi sáng nhiều — có thể được nêu. Thứ nhất, con thú thứ tư, vốn là biểu tượng của vương quốc trần gian cuối cùng, sẽ khác với mọi con còn lại, phần lớn vì nó sẽ thành công trong việc nuốt toàn bộ trái đất (câu 23). Ở đây, quyền bá chủ toàn cầu của Đế Quốc La Mã cổ đại một phần được nghĩ đến. Tuy nhiên, chính quyền bá chủ đó dự báo điều gì đó lớn hơn nhiều, điều gì đó cánh chung, và gánh nặng thật của câu này: Trong thời của con thú thứ tư, Sa-tan cuối cùng sẽ đạt được mục đích lâu đời của hắn — được bày tỏ ngay từ đầu tại Ba-bên — là tạo ra một vương quốc giả mạo lan tràn toàn bộ thế giới (Sáng Thế 11:1-9). Sau đó, Giăng sẽ thấy trước điều tương tự, viết, "Và cả thế giới kinh ngạc và đi theo con thú" (Khải Huyền 13:3; 12:9, 16:4). Chỉ "các thánh đồ" — Hội Thánh thuộc linh thật của mọi thế hệ, nhưng đặc biệt của thế hệ cuối cùng — sẽ từ chối kinh ngạc, đi theo, thờ phượng, và cách khác nhận dấu sở hữu của hắn (Khải Huyền 13:8, 17:8, 20:4). Thứ hai, cách diễn đạt của câu 24 gợi ý cho một số nhà chú giải rằng đời sống của con thú thứ tư được định sẽ diễn ra trong ba giai đoạn riêng biệt. Trong giai đoạn thứ nhất, con thú trỗi dậy từ Biển Lớn: Điều này đánh dấu sự xuất hiện của Đế Quốc La Mã cổ đại. Trong giai đoạn thứ hai, "mười" sừng (tức là vua/vương quốc) trỗi dậy từ đầu của Con Thú: Điều này đánh dấu toàn bộ (được biểu tượng bởi số mười) những biểu hiện liên tiếp của văn hóa Hy-La sau sự sụp đổ của La Mã cổ đại. Trong giai đoạn thứ ba, một sừng cuối cùng trỗi dậy, khuất phục "ba" trong mười tiền nhiệm của nó. Điều này nói về sự thể hiện cánh chung cuối cùng của Đế Quốc La Mã, đạt được bởi Kẻ Chống Đấng Christ, kẻ đột nhiên củng cố phần còn lại của quyền lực và ảnh hưởng La Mã (được biểu tượng bởi số 3). Cách tiếp cận này, được E. J. Young ủng hộ, khá hấp dẫn ở chỗ nó cho phép chúng ta thấy cách, từ thời Đấng Christ cho đến sự Hoàn Tất, các lãnh thổ, dân tộc, và văn hóa của Đế Quốc La Mã cổ đại vẫn ở gần trung tâm của vở kịch lịch sử thế giới. 4 Tất nhiên, có những cái nhìn khác. Ví dụ, nhiều anh em theo thuyết phân kỳ của chúng ta, áp dụng một cách giải thích rất vị lai về câu này, trông chờ một liên minh cuối thời của mười quốc gia châu Âu, mà Kẻ Chống Đấng Christ sẽ cai trị trên (phần còn lại của) chúng sau khi khuất phục ba trong số chúng. Tuy nhiên, cách tiếp cận này dường như quá vị lai: Chắc chắn chính bản văn không dạy nó một cách rõ ràng. Hơn nữa, nếu các số mười và ba được hiểu theo biểu tượng, thì cái nhìn phân kỳ trở thành một đơn thuốc cho suy đoán vô ích và những "sự ứng nghiệm" thất bại dựa trên sự lên xuống của chính trị châu Âu. Theo ánh sáng của tôi, cách tiếp cận của Young tốt hơn nhiều. Câu 25 phác họa tính cách và sự nghiệp của Kẻ Chống Đấng Christ. Hắn kiêu ngạo và phạm thượng; hắn sẽ cố thay đổi những phong tục và luật lệ đã được thiết lập tốt (bao gồm nhiều điều liên quan đến những tuân giữ tôn giáo); và — trong một mùa ngắn, được Đức Chúa Trời định — hắn sẽ "làm mòn" các thánh đồ (tức là bách hại họ đến điểm dường như thất bại). Điều này, như chúng ta đã thấy, không gì khác là Trận Chiến Cuối Cùng, mà, theo Tân Ước, sẽ được Kẻ Vô Pháp và hệ thống thế gian phục vụ hắn gây ra chống lại Hội Thánh thuộc linh thật của Đấng Christ (Ma-thi-ơ 24:9-13, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi, Khải Huyền 11:7-10, 16:14, 20:8). Trong các câu 26-27 thiên sứ kết thúc thông điệp của mình bằng cách một lần nữa vang lên một nốt đắc thắng cuối cùng. Tân Ước soi sáng hoàn toàn lời của ông.
Tại sự trở lại của Đấng Christ, Con Người sẽ thi hành sự phán xét cuối cùng, hủy diệt không chỉ Kẻ Chống Đấng Christ và những người theo hắn, mà còn "con rồng" đã cảm hứng và ban quyền cho tất cả chúng (Ma-thi-ơ 25:41, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8, Khải Huyền 17:14, 19:19-21, 20:10). Sau đó, các vương quốc của thế giới sẽ trở thành Vương Quốc (phổ quát) của Chúa chúng ta và của Đấng Christ của Ngài; và Ngài — và các thánh đồ cùng với Ngài — sẽ cai trị đời đời, a-men (câu 27, 1 Cô-rinh-tô 15:28, Khải Huyền 11:5, 22:5). Kết Luận Chúng ta đã thấy rằng Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới mở ra một cách phong phú lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước uy nghi nhưng bí ẩn này, cho chúng ta một cách giải thích đơn giản, mạch lạc theo Kinh Thánh, qua đó khích lệ rất nhiều các thánh đồ Tân Ước của mọi thời. Than ôi, những cái nhìn tiền thiên niên không được tốt như vậy. Ví dụ, những người tiền thiên niên khẳng định rằng các câu 9-12 không hề mô tả Sự Phán Xét Cuối Cùng, nhưng thay vào đó nói về một sự phán xét nhỏ hơn sẽ ngay trước triều đại thiên niên của Đấng Christ. Về các câu 13-14, một số người trong số họ, theo Scofield, lập luận rằng Đa-ni-ên đang mô tả một "lễ tấn phong" đặc biệt trên thiên đàng, mà qua đó Đấng Christ, ngay trước triều đại thiên niên của Ngài, sẽ nhận thẩm quyền từ Đức Chúa Cha để xuống trái đất và cai trị tại đó. Những người khác — như Fausset, Walvoord, và Pentecost — cho rằng những câu này, và các câu 26-27 nữa, đơn giản mô tả sự Tái Lâm của Đấng Christ để khai mở vương quốc thiên niên của Ngài trên trái đất. Khó khăn lớn với mọi cái nhìn như vậy — ngoài sự thật rằng chúng phức tạp và gây nhầm lẫn không cần thiết — là chúng bỏ lỡ sức đẩy của chương như một tổng thể. Một lần nữa, mục đích rõ ràng của Đức Thánh Linh khi ban cho Đa-ni-ên khải tượng này là soi sáng, chuẩn bị, củng cố, và khích lệ mọi thánh đồ của những thời sau bằng một sự bày tỏ về toàn bộ tiến trình của "các vương quốc của thế giới này;" một sự bày tỏ về mọi điều phải xảy ra cho đến và bao gồm sự Hoàn Tất, sau đó Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời sẽ xuất hiện trong sự đầy trọn vinh hiển của nó. Những người tiền thiên niên, bị ràng buộc bởi cánh chung học của chính họ, buộc phải phủ nhận điều này, và khẳng định rằng Đa-ni-ên 7 chỉ đưa chúng ta đến cuối Thời Đại Tuyên Bố, sau đó vẫn còn nhiều điều nữa sẽ đến: Thiên Niên, Trận Chiến Cuối Cùng (cuối cùng) (tức là vào cuối Thiên Niên), và Sự Phán Xét Cuối Cùng (cuối cùng) — tất cả những điều Đức Thánh Linh đã bỏ qua không nhắc đến, không chỉ ở đây, mà còn trong chương 2 nữa! Tác dụng ròng của lỗi này là che khuất sự vĩ đại của điều Đức Chúa Trời thực sự đã bày tỏ, làm mờ khải tượng của các thánh đồ, và trì hoãn những giấc mơ yêu quý nhất của họ thêm một nghìn năm nữa! Vậy chúng ta kết luận rằng không giống như chủ nghĩa chữ nghĩa tiền thiên niên, Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới cho chúng ta một cách giải thích Đa-ni-ên 7 thỏa mãn sâu sắc; một cách giải thích trang bị phong phú Hội Thánh của Đấng Christ cho những cảnh kết thúc kịch tính của thời đại gian ác hiện tại, ngay cả khi nó thắp lên hy vọng của họ về một Vương Quốc thiên đàng vinh hiển, đời đời sắp đến! 2. Lời Tiên Tri Của Đa-ni-ên Về Bảy Mươi Tuần Bảy (Đa-ni-ên 9:24-27) Năm ấy là 539 TCN. Đa-ni-ên, vẫn bị lưu đày dưới thời Đa-ri-út người Mê-đi, đã đọc nhà tiên tri Giê-rê-mi (Giê-rê-mi 25:11-12, 29:10). Ông nhận ra rằng 70 năm hoang tàn của Giê-ru-sa-lem sắp kết thúc, nhưng cũng rằng nhiều người Do Thái bị lưu đày vẫn cứng lòng và không ăn năn (câu 13). Họ không đủ tư cách thuộc linh cho sự phục hồi lớn đã hứa hàng thập kỷ trước. Vì vậy Đa-ni-ên cầu nguyện (các câu 3-23). Trước tiên, ông thuật lại và xưng tội của dân phá vỡ giao ước của Đức Chúa Trời (các câu 3-10). Sau đó ông thừa nhận sự công lý của Đức Chúa Trời khi sai họ vào lưu đày (các câu 11-15). Cuối cùng, ông trình lời thỉnh cầu của mình. Kêu gọi duy chỉ đến lòng thương xót, ân điển, và lòng sốt sắng của Đức Chúa Trời vì danh dự của Danh Ngài, ông nài xin CHÚA làm trọn lời hứa của Ngài ban qua Giê-rê-mi: phục hồi Thành của Ngài, Nơi Thánh của Ngài, và Núi Thánh của Ngài (các câu 16-19). Lời của ông không vô ích. Ngay khi ông đang cầu nguyện, thiên sứ Gáp-ri-ên đến và đứng trước mặt ông, tuyên bố với Đa-ni-ên rằng Đức Chúa Trời đã nghe lời cầu nguyện của ông và đáp lời. Ông (Gáp-ri-ên) đã được sai đến để ban cho Đa-ni-ên "sự sáng suốt và hiểu biết" về Sự Phục Hồi sắp đến (các câu 20-23). Trong bốn câu dài tiếp theo, ông làm chính điều đó (các câu 24-27). Bạn có quen thuộc với lời tiên tri nổi tiếng này về Vương Quốc trong Cựu Ước, thường được gọi là lời tiên tri về Bảy Mươi Tuần Bảy (hay Tuần) của Đa-ni-ên không? Nếu có, bạn biết chắc một điều: Rất nhiều nhà chú giải đã tìm kiếm sự sáng suốt và hiểu biết từ đó đến nay! Trong các đoạn ahead, chúng ta sẽ tìm hiểu lý do. Ba Cái Nhìn Chính Những học viên kỹ lưỡng của lời tiên tri ngắn nhưng phức tạp này biết rằng các nhà giải thích khác nhau rộng rãi về ý nghĩa chính xác của hàng chục chi tiết được tìm thấy ở đây. Để đưa ra chỉ một minh họa, Biederwolf trích dẫn ít nhất mười một ý kiến khác nhau về khi nào, trong lịch sử, bảy mươi tuần bảy bắt đầu. 5 Đây khó có thể là một khởi đầu tốt lành! Và tuy nhiên, khi chúng ta đứng lại và nhìn vào lịch sử giải thích xung quanh lời tiên tri này, chúng ta khám phá điều gì đó vừa thú vị vừa khích lệ: Cuối cùng, đại đa số các nhà chú giải bảo thủ tán thành một trong ba cái nhìn chính. Mục đích của tôi trong phần này là giới thiệu ngắn gọn chúng, và sau đó giải thích tại sao tôi tin rằng Chúa giờ đang đặt ngón tay Ngài lên cái nhìn đúng. Cái Nhìn Truyền Thống Về Lần Đến Thứ Nhất (TFAV) Trước tiên, chúng ta có điều tôi sẽ gọi là Cái Nhìn Truyền Thống Về Lần Đến Thứ Nhất. Nó đã có từ ban đầu, và vẫn phổ biến ngày nay. Ý tưởng căn bản ở đây là điểm kết thúc — mục tiêu hay điểm cuối — của bảy mươi tuần bảy là lần đến thứ nhất của Đấng Christ. Về chính bảy mươi tuần bảy, có những khác biệt ý kiến. Một số nói chúng là 490 năm liên tiếp, một cam kết buộc họ tìm kiếm một điểm khởi đầu lịch sử khả thi. Những người khác lập luận rằng chúng mang tính biểu tượng, một cam kết giải thoát họ khỏi những tính toán và thao túng không mong muốn. Nhưng tất cả đồng ý rằng gánh nặng lớn của lời tiên tri là bày tỏ công cụ cứu chuộc — Giao Ước Mới, và Đấng Christ của Giao Ước Mới — mà qua đó Đức Chúa Trời sẽ chấm dứt tội lỗi, đem đến sự công chính đời đời, và như vậy tạo ra, một lần đủ cả, Thành, Nơi Thánh, và Núi cánh chung của Ngài (câu 24). Đức Chúa Trời sẽ làm điều này như thế nào? Chuyển sang chính bản văn, những người ủng hộ TFAV trả lời: Ngài sẽ sai một Đấng Mê-si, một Đấng Được Xức Dầu, một Thầy Tế Lễ và Sinh Tế thánh, Đấng, theo sự tiền định của Đức Chúa Trời, sẽ bị cắt bỏ vì tội lỗi của dân Ngài (câu 25, 26). Vì điều này, Ngài sẽ có thể lập một giao ước vững chắc với họ — một Giao Ước Mới — và khi làm vậy sẽ chấm dứt những sinh tế và của lễ thiêu của Giao Ước Cũ (câu 27). Và đó không phải là tất cả những gì sẽ bị chấm dứt. Vì một hoàng tử khác sẽ đến — tướng La Mã Ti-tút — để hủy diệt thành cũ (Giê-ru-sa-lem của Hê-rốt) và nơi thánh cũ (Đền Thờ của Hê-rốt) (câu 26). Đây quả thật là một sự phán xét thiên thượng chống lại người Do Thái, những người đã từ chối Đấng Mê-si của họ. Nhưng nó cũng là một thông điệp từ Đức Chúa Trời: Sự chết của Đấng Christ đã khiến đền thờ (và những sinh tế của nó) trở nên gớm ghiếc trong mắt Ngài; do đó, Ngài đã định sự hoang tàn vĩnh viễn của nó, một sự hoang tàn bắt đầu với cuộc tấn công của Ti-tút (câu 27). Tuy nhiên, có tin tốt lớn. Khi Đấng Mê-si đến, và khi Ngài lập một Giao Ước Mới với dân của Ngài, một Thành mới và một Đền Thờ mới sẽ trỗi dậy — Hội Thánh. Như Tân Ước dạy, chính trong Hội Thánh mà Đức Chúa Trời, trong suốt Những Ngày của Đấng Mê-si, sẽ hoàn thành Sự Phục Hồi cánh chung lớn mà Ngài đã hứa qua Giê-rê-mi, và mà nhà tiên tri Đa-ni-ên đã cầu nguyện sốt sắng như vậy (câu 24). Những người ủng hộ hiện đại của TFAV bao gồm Iain Duguid, Ernst Hengstenberg, Meredith Kline, Edward Pusey, Kim Riddlebarger, và E. J. Young. Một Phê Bình Về TFAV Vì tính lưu động — thật vậy, tính mơ hồ — của ngôn ngữ của lời tiên tri này, TFAV dường như, thoạt nhìn, mở ra nó khá tốt. Tuy nhiên, khi xem xét kỹ hơn, chúng ta gặp một số vấn đề nghiêm trọng. Ví dụ, nếu Sự Phục Hồi lớn được hình dung trong câu 24 được làm trọn dưới Giao Ước Mới, tại sao điểm kết thúc của lời tiên tri phải là lần đến thứ nhất của Đấng Christ, thay vì lần thứ hai, khi sự phục hồi đó sẽ hoàn tất? Còn sáu mươi hai tuần bảy của các câu 25 và 26 thì sao: Tại sao những người ủng hộ TFAV đơn giản cộng chúng vào bảy tuần đầu tiên, thay vì tạm dừng để thăm dò sâu hơn một chút về ý nghĩa đặc biệt của chúng? Tại sao họ khẳng định rằng "người" của câu 27 — người sẽ xác nhận một giao ước với nhiều người — là Đấng Christ, khi người được nói đến trong câu ngay trước đó (câu 26) là hoàng tử (được cho là Ti-tút) sẽ hủy diệt thành và nơi thánh? Tại sao, nếu "người" của câu 27 là Đấng Christ, thiên sứ lại chỉ đến sự chết của Ngài ở đây ("Người sẽ chấm dứt sinh tế và của lễ"), khi, trong câu 26, ông đã nói về sự hủy diệt (được cho là) thành và nơi thánh của Hê-rốt? Tại sao, nếu đây là Đấng Christ, Ngài sẽ thiết lập một giao ước với nhiều người chỉ trong một tuần bảy, thay vì đời đời (câu 27)? Tại sao lời tiên tri im lặng về điều xảy ra trong nửa cuối của tuần bảy thứ bảy mươi, sau khi Đấng Christ chấm dứt sinh tế và của lễ (câu 27)? Và tại sao nó kết thúc với sự nhấn mạnh lớn như vậy về sự hủy diệt của đền thờ? Chẳng phải đây là một cách kỳ lạ để kết thúc một sự bày tỏ thiên thượng nhằm bày tỏ sự phục hồi Đấng Mê-si của muôn vật sao! Có lẽ, vậy, dưới ánh sáng của mọi câu hỏi đáng lo ngại này, có một cách giải thích thỏa mãn hơn cách được trình bày trong TFAV. Cái Nhìn Phân Kỳ Về Hai Lần Đến (DTAV) Cái nhìn thứ hai là Cái Nhìn Phân Kỳ Về Hai Lần Đến. Không giống TFAV, nó cho rằng ở đây Đa-ni-ên đề cập không chỉ đến lần đến thứ nhất của Đấng Christ, mà còn đến lần thứ hai của Ngài, khi Ngài đến lại vào cuối một mùa hoạn nạn bảy năm cho Y-sơ-ra-ên chủng tộc. Cái nhìn này có ít tiền lệ lịch sử, đã nảy sinh vào giữa thế kỷ 19 ở Anh trong số Anh Em Plymouth. Và tuy nhiên, vì những lý do đã thảo luận trước đó, nó đã trở nên phổ biến rộng rãi trong giới tin lành. Cho đến nay, nó là cách giải thích phức tạp và gây tranh cãi nhất trong ba cách. Tuy nhiên, nếu chúng ta giới hạn mình vào những điều căn bản, nó khá dễ mô tả và hiểu. Chúng ta hãy khảo sát ngắn gọn nó, từng câu. Những người theo thuyết phân kỳ tính bảy mươi tuần bảy của câu 24 là 490 năm lịch. Họ thừa nhận rằng sáu phước hạnh được hứa ở đây cho dân Đa-ni-ên đạt được bởi công việc trần gian của Đấng Christ, và rằng những phước hạnh này sẽ đạt sự thành tựu đầy trọn trong trời mới và đất mới. Tuy nhiên, trong một sự rời bỏ lớn khỏi TFAV, họ không đồng ý rằng dân và thành của Đa-ni-ên xuất hiện ở đây chủ yếu như những hình bóng Cựu Ước về Dân và Thành cánh chung của Đức Chúa Trời: Hội Thánh. Thay vào đó, những người phân kỳ nhấn mạnh rằng Gáp-ri-ên đang nói chủ yếu về những phước hạnh thuộc linh mà Đức Chúa Trời sẽ ban cho Y-sơ-ra-ên chủng tộc trong Thiên Niên; trong Thời Kỳ (vương quốc trần gian, Do Thái, và Đấng Mê-si) được (cho là) chủ đề thật của mọi lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước. Nội dung của câu 25 là (những sự kiện của) 69 tuần đầu tiên. Chúng tổng cộng 483 năm lịch. Theo (hầu hết) những người phân kỳ, chúng bắt đầu vào năm 445 TCN, khi vua Ạt-ta-xét-xe ban một sắc lệnh cho phép phục hồi Giê-ru-sa-lem, vốn quả thật được xây dựng lại trong những thời kỳ căng thẳng dưới sự lãnh đạo của Nê-hê-mi (Nê-hê-mi 2:1 trở đi). Chúng kết thúc hoặc vào lúc sinh ra của Đấng Mê-si Hoàng Tử hoặc vào lúc Ngài bước vào Giê-ru-sa-lem đắc thắng. Đáng chú ý, những người phân kỳ không thể làm cho kế hoạch này khả thi theo niên đại, và vì vậy phải dùng đến việc xoa bóp những con số liên quan. Một số gợi ý rằng Ạt-ta-xét-xe thực ra ban sắc lệnh của ông vào năm 455 TCN, trong khi những người khác nói rằng ở đây Đức Thánh Linh tính một năm là 360 ngày. 6 Cùng với những người ủng hộ TFAV, những người phân kỳ cho rằng câu 26 nói về (1) sự từ chối và sự chết của Đấng Christ, Đấng qua đó "không có gì" về những đặc quyền hoàng gia của Ngài, (2) sự đến của "hoàng tử" La Mã Ti-tút, và (3) sự hủy diệt Giê-ru-sa-lem vào năm 70 SCN bởi quân đoàn của Ti-tút. Tuy nhiên, khi đến câu 27, những người phân kỳ khác biệt gay gắt với anh em truyền thống của họ. Ở đây, họ nói, Đức Thánh Linh đột nhiên nâng chúng ta lên và mang chúng ta về phía trước đến những sự kiện kịch tính nhất định phải xảy đến với Y-sơ-ra-ên chủng tộc vào lúc kết thúc thời đại gian ác hiện tại. Rõ ràng, điều này nêu lên một câu hỏi quan trọng: Điều gì trên đời xảy ra trong những năm xen giữa? Với ít sự giúp đỡ từ chính bản văn, những người phân kỳ trả lời bằng cách khẳng định rằng trong suốt thời gian này Đức Chúa Trời đang theo đuổi một kế hoạch khác cho một dân khác. Kế hoạch là "mầu nhiệm" của Thời Kỳ (hay Thời Đại) Hội Thánh. Dân là chính Hội Thánh, Cô Dâu của Đấng Christ. Theo những người phân kỳ, các nhà tiên tri Cựu Ước — bao gồm Đa-ni-ên — không thấy trước hay nói về cả hai, vì mối quan tâm duy nhất của họ là khích lệ các thánh đồ Cựu Ước bằng những lời hứa về Vương Quốc thiên niên của Đấng Christ. Hơn nữa, họ không thấy trước một mầu nhiệm khác nữa, một mầu nhiệm sẽ đưa Thời Đại Hội Thánh đến kết thúc: Sự Cất Lên. Tại Sự Cất Lên, Đức Chúa Trời sẽ sai Đấng Christ đã được vinh hiển một cách bí mật đến nâng Cô Dâu của Ngài lên bầu trời phía trên trái đất và sau đó mang nàng đi đến thiên đàng, nơi nàng sẽ an toàn và bảo đảm khỏi những biến động của bảy năm khủng khiếp giờ sắp bắt đầu: Hoạn Nạn (Ma-thi-ơ 24:6, 15, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13 trở đi, Khải Huyền 7:14). Tóm lại, những người phân kỳ cho rằng Đức Chúa Trời đã đặt một "dấu ngoặc đơn" lớn — một khoảng trống thời gian khổng lồ, giờ đã dài khoảng hai thiên niên kỷ — giữa cuối câu 26 và đầu câu 27. Một lần nữa, họ gọi khoảng trống này là mầu nhiệm của Thời Đại Hội Thánh. Khi nó bắt đầu, đồng hồ thời gian tiên tri của Đức Chúa Trời — những kế hoạch đã tuyên bố của Ngài cho Y-sơ-ra-ên chủng tộc — dừng lại (câu 26). Nhưng ngay khi Sự Cất Lên xảy ra, nó sẽ bắt đầu tích tắc lại (câu 27)! Tuần thứ bảy mươi — thời đại Hoạn Nạn — sẽ trông như thế nào? Để trả lời, những người phân kỳ đưa chúng ta đến câu 27. "Người" mà nó bắt đầu không phải, họ nói, là hoàng tử của câu 26 (tức là Ti-tút). Không, đó là "sừng nhỏ" của Đa-ni-ên 7, Kẻ Chống Đấng Christ. Hoàng tử gian ác này sẽ bước vào một giao ước bảy năm với "nhiều" người Do Thái, có lẽ bảo đảm cho họ những đặc quyền chính trị và tôn giáo nhất định. Tuy nhiên, giữa tuần cuối cùng, hắn sẽ phá vỡ giao ước bằng cách đàn áp sự thờ phượng nghi lễ Do Thái, "làm hoang tàn" đền thờ (đã được phục hồi) bằng những sự thờ hình tượng gớm ghiếc của hắn, và phát động một cuộc bách hại dữ dội chống lại Y-sơ-ra-ên. Nói cách khác, trong ba năm rưỡi Y-sơ-ra-ên (cùng với hệ thống thế gian bách hại) sẽ chịu đựng điều những người phân kỳ gọi là "Hoạn Nạn Lớn." Tuy nhiên, chính Đấng Christ — tại sự đến lại hữu hình của Ngài trong quyền năng và vinh hiển — sẽ chấm dứt mọi thù địch. Khi Ngài xuất hiện, Ngài sẽ đổ ra sự hủy diệt hoàn toàn trên Kẻ Chống Đấng Christ (và những người theo hắn), sau đó Ngài sẽ giới thiệu những phước hạnh đa dạng của triều đại Đấng Mê-si nghìn năm trên trái đất (câu 24). Đa-ni-ên 9: Tảng Đá Của Thuyết Phân Kỳ Trước khi bình luận thêm, tôi rất muốn nhấn mạnh rằng bản văn này — hay đúng hơn cách giải thích này về nó — là nền tảng cho toàn bộ hệ thống phân kỳ; rằng nó làm nền cho bức tranh phân kỳ về toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi. Chúng ta có thể hiểu rõ nhất tại sao điều này đúng bằng cách xem xét một lần nữa một số mệnh đề chính nó liên quan, những mệnh đề tại bất kỳ số điểm nào đặt Thuyết Phân Kỳ và đạo Tin Lành chính thống vào những góc đối diện của võ đài thần học. Có ít nhất bảy mệnh đề: (1) Đức Chúa Trời không có một phước hạnh cánh chung cho một dân mới và hợp nhất (tức là sự sống đời đời cho người Do Thái và Dân Ngoại, cùng là thành viên của Thân Thể Đấng Christ), nhưng hai phước hạnh khác nhau cho hai dân khác nhau (phước hạnh trần gian cho Y-sơ-ra-ên và phước hạnh thiên đàng cho Hội Thánh); (2) dân của Đức Chúa Trời được nói đến trong các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước không phải là Y-sơ-ra-ên thuộc linh (tức là Hội Thánh), nhưng là Y-sơ-ra-ên chủng tộc; (3) lĩnh vực làm trọn các lời tiên tri ấy không phải là một vương quốc thuộc linh hai giai đoạn được Đấng Christ thiết lập dưới Giao Ước Mới, nhưng là một vương quốc thiên niên tương lai được Đấng Christ thiết lập dưới Giao Ước Đa-vít; (4) sẽ không có một, nhưng (ít nhất) hai lần đến cánh chung của Đấng Christ: lần đầu cho Hội Thánh của Ngài (Sự Cất Lên), và lần thứ hai cho Y-sơ-ra-ên chủng tộc (Sự Hiện Đến); (5) Đức Chúa Trời đã vui lòng dùng một bản văn Cựu Ước duy nhất (Đa-ni-ên 9:24-27), thay vì rất nhiều bản văn Tân Ước, để bày tỏ cấu trúc thật của Lịch Sử Cứu Rỗi; (6) Đức Chúa Trời đã vui lòng dùng một bản văn Cựu Ước duy nhất (Đa-ni-ên 9:24-27), thay vì rất nhiều bản văn Tân Ước, để ban cho chúng ta chìa khóa cho Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, sách Khải Huyền, và những đoạn tiên tri chính khác của Tân Ước; và, (7) Hội Thánh của Đức Chúa Trời — cả Công Giáo và Tin Lành — đã ít nhiều hiểu lầm hoàn toàn đoạn Cựu Ước quan trọng này, và do đó đã hiểu lầm Kế Hoạch Cứu Rỗi của Ngài trong khoảng 1850 năm! Một Phê Bình Về DTAV Đúng, đối với những người phân kỳ như C. I. Scofield, J. Walvoord, L. S. Chafer, D. Pentecost, C. Ryrie, J. MacArthur, C. Smith, T. Ice, T. LaHaye, D. Jeremiah, và nhiều người nữa, rất nhiều điều phụ thuộc vào cách giải thích đặc biệt này của Đa-ni-ên 9:24-27. Nhưng nó có khả thi không? Nghiên cứu trước đây của chúng ta về cánh chung học Tân Ước gợi ý mạnh mẽ rằng nó không. Hơn nữa, khi chúng ta xem xét kỹ chính bản văn, chúng ta tìm thấy nhiều điều để đánh thức những nghi ngờ nghiêm trọng về tính lành mạnh của DTAV. Chúng ta hãy tạm dừng một lần nữa để xem xét một số vấn đề chính liên quan. Có thật là bảy mươi tuần bảy là 490 năm theo nghĩa đen không? Chẳng phải những con số đặc biệt được sử dụng ít nhất gợi ý một ý nghĩa biểu tượng sao? Xét tính chất, phạm vi, và tính tối hậu của những phước hạnh được hứa trong câu 24, có khả thi chúng chỉ tạm thời, chỉ kéo dài một nghìn năm; và rằng chúng được dành ít nhiều độc quyền cho Y-sơ-ra-ên chủng tộc và Giê-ru-sa-lem (vật chất) bên dưới (Ga-la-ti 4:25-26) không? Có chắc chắn về mặt giải kinh rằng Đấng Mê-si Hoàng Tử xuất hiện vào cuối 69 tuần không? Có thể Ngài xuất hiện thay vào đó vào cuối bảy tuần đầu tiên (câu 25) không? Có thật là dân của hoàng tử sẽ đến là binh lính của Ti-tút (câu 26) không? Có thể chúng thực ra là những người theo Kẻ Chống Đấng Christ, và cuộc tấn công của chúng không chống lại thành và đền thờ (vật chất) của Hê-rốt, nhưng chống lại Thành và Nơi Thánh (thuộc linh) của Đấng Christ: Hội Thánh không? Bằng bất kỳ sự biện minh Kinh Thánh nào có thể chúng ta chèn hơn 2000 năm lịch sử Hội Thánh giữa các câu 26 và 27, đặc biệt vì "người" của câu 27 rõ ràng đề cập hoặc đến Đấng Mê-si hoặc đến "hoàng tử sẽ đến" của câu 26? Và một lần nữa, thấy rằng mối quan tâm trung tâm của Đức Thánh Linh trong Đa-ni-ên là bày tỏ những giai đoạn và kết thúc lớn của Lịch Sử Cứu Rỗi, làm sao trong câu 27 Ngài đưa chúng ta, không phải đến sự Hoàn Tất, nhưng chỉ đến khởi đầu của Thiên Niên, trong đó — và vào cuối của nó — rất nhiều điều quan tâm cánh chung khác (được cho là) sẽ xảy ra? Những câu hỏi như vậy phủ bóng nghi ngờ dài lên DTAV, ngay cả khi chúng gợi ý một cách giải thích thỏa mãn hơn nhiều. Chúng ta sẽ xem xét nó giờ. Cái Nhìn Cải Chánh Về Hai Lần Đến (RTAV) Tôi đã gọi cách giải thích thứ ba và cuối cùng của chúng ta là Cái Nhìn Cải Chánh Về Hai Lần Đến. Nó là Cải Chánh vì nó dựa trên cánh chung học vô thiên niên của những nhà lãnh đạo và tín điều của Cải Chánh cổ điển. Nó là Hai Lần Đến vì nó thấy Đa-ni-ên đề cập đến cả lần đến thứ nhất và thứ hai của Đấng Christ. Giống như DTAV, RTAV là một phát triển lịch sử gần đây, đã nảy sinh vào cuối thế kỷ 19, dù trong cách tiếp cận giải kinh căn bản của nó nó rất giống TFAV. Những người ủng hộ hàng đầu bao gồm T. Kliefoth, C. F. Keil, và, trong thời chúng ta, C. H. Leupold. Sự mắc nợ của tôi đối với tác phẩm Exposition of Daniel xuất sắc của Leupold sẽ sớm trở nên rõ ràng. 7 Theo ánh sáng của tôi, RTAV dễ dàng là cách giải thích thỏa mãn nhất về Đa-ni-ên 9. Không giống hai kế hoạch còn lại, nó hòa hợp hoàn toàn với những chi tiết của chính bản văn, và cũng với mục đích và nội dung uy nghi của những lời tiên tri khác của Đa-ni-ên. Hơn thế, nó xác nhận dồi dào, và được soi sáng bởi, cánh chung học Tân Ước. Kết quả là, nó không chỉ làm chúng ta đầy tin chắc về lẽ thật của nó, mà còn ban cho chúng ta, như Leupold tuyên bố, "... một trong những sự bày tỏ lớn nhất về tiến trình và cao trào của Lịch Sử Cứu Rỗi được tìm thấy trong Lời tiên tri." 8 Chúng ta hãy dành một chút thời gian để xem xét cái nhìn này với một số chi tiết. Cách tiếp cận của tôi sẽ là đi qua bản văn của chúng ta từng câu, trình bày những cách giải thích được hướng dẫn bởi RTAV. Bản dịch, với những sửa đổi nhẹ (và đáng kể) được nhập từ những phiên bản khác, là của New American Standard Bible rất sát nghĩa đen. Câu 24 Bảy mươi tuần bảy đã được định trên dân ngươi và trên thành thánh của ngươi, để kết thúc (sự) vi phạm, để chấm dứt tội lỗi, và để chuộc tội cho sự gian ác; để đem đến sự công chính đời đời, để niêm phong khải tượng và lời tiên tri, và để xức dầu cho Đấng Rất Thánh. Trong câu này, Đa-ni-ên ban cho chúng ta chủ đề của toàn bộ lời tiên tri. Nó, như thể, là một tiêu đề cô đọng (và khá khó hiểu), mà mọi điều tiếp theo là một sự triển khai chi tiết. Chủ đề đó là gì? Những người ủng hộ RTAV sẽ tóm tắt nó như vậy: Đức Chúa Trời đã định một khoảng thời gian nhất định trong đó Ngài sẽ làm trọn mọi mục đích và kế hoạch cứu chuộc của Ngài; trong đó Ngài sẽ ban mọi lời hứa cứu chuộc của Ngài cho mọi dân đã được cứu chuộc của Ngài. Nói cách khác, ở đây Gáp-ri-ên tuyên bố rằng lời tiên tri tiếp theo sẽ ban cho chúng ta phần còn lại của toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi, từ thời Đa-ni-ên đến sự Hiện Đến của Đấng Christ, Sự Phán Xét, và sự đến của Thế Giới Sẽ Đến. Nó sẽ khảo sát mọi điều CHÚA sẽ làm giữa giờ và sự Hoàn Tất để đưa dân Ngài và thế giới của họ vào Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời. Cách giải thích làm rung động tâm hồn này được xác nhận hơn thế ngay từ đầu. Gáp-ri-ên tuyên bố rằng bảy mươi tuần bảy được định trên dân của Đức Chúa Trời và Thành Thánh. Ông không nói gì về năm, hay tuần của năm. Rõ ràng, những con số này mang tính biểu tượng. Nhưng tại sao chúng được chọn, và chúng có nghĩa gì? Chắc chắn chúng ám chỉ bảy mươi năm lưu đày và giam cầm của Y-sơ-ra-ên, và do đó xuất hiện ở đây như một lời hứa lớn: Trong bảy mươi tuần bảy phía trước, Đức Chúa Trời sẽ hoàn toàn giải cứu dân Ngài khỏi lưu đày và giam cầm, và hoàn toàn phục hồi họ cho mọi phước hạnh giao ước của Ngài. Từ khóa ở đây là "hoàn toàn." Trong Kinh Thánh, các số bảy và mười tượng trưng cho sự đầy trọn, hoàn hảo, và hoàn tất. Bảy mươi tuần bảy, là 7x7x10, bày tỏ một cách huyền nhiệm sự hoàn tất hoàn hảo (xem Ma-thi-ơ 18:22). Vậy thì, nói như ông đã nói, Gáp-ri-ên đơn giản nói, "Đức Chúa Trời đã định một khoảng thời gian nhất định trong đó Ngài sẽ làm trọn, hoàn hảo, và hoàn tất những mục đích cứu chuộc của Ngài. Tôi sắp nói với ngươi điều sẽ xảy ra trong đó." Leupold diễn đạt như vậy: "Bảy mươi tuần bảy là khoảng thời gian trong đó công việc thiên thượng quan trọng nhất được đưa đến sự hoàn hảo." 9 Nếu cách giải thích này đúng, nó có nghĩa là điểm kết thúc của lời tiên tri quả thật là sự Hiện Đến của Đấng Christ vào cuối thời đại. Điều này đến lượt nó ngụ ý rằng bảy mươi tuần bảy không phải là năm lịch, và rằng từ đó không có tính toán (hay năm 360 ngày) nào có thể hay cần thiết. Thật là một sự nhẹ nhõm! Sắc lệnh của Đức Chúa Trời liên quan đến dân của Đa-ni-ên và Thành Thánh của ông. Chúng là ai và là gì? Ở đây, chúng ta phải cẩn thận. Giê-ru-sa-lem của câu 25a quả thật là Giê-ru-sa-lem trần gian, và dân đã xây dựng lại nó quả thật là người Do Thái chủng tộc. Nhưng như tôi sẽ lập luận trong chốc lát, Thành của câu 25b, và Thành và Nơi Thánh của các câu 26-27, thì khác. Chúng xuất hiện sau sự đến của Đấng Mê-si Hoàng Tử (25b). Chúng trỗi dậy trong thời Tân Ước, dưới Giao Ước Mới. Do đó, theo Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới, chúng tượng trưng cho Hội Thánh của Đấng Christ. Và như chúng ta đã thấy, Đa-ni-ên và những đồng bào Cựu Ước tin kính của ông sẽ là thành viên của nó với tư cách xuất sắc (Giăng 10:16, Hê-bơ-rơ 11:40)! Gáp-ri-ên giờ bày tỏ sáu phước hạnh cứu chuộc mà Đức Chúa Trời sẽ ban cho "Y-sơ-ra-ên" toàn bộ của Ngài trong suốt bảy mươi tuần bảy (Ga-la-ti 6:16). Chúng xuất hiện trong hai bộ ba: Ba phước đầu tiên liên quan đến sự giải cứu cứu chuộc khỏi tội lỗi, ba phước thứ hai liên quan đến sự phục hồi cứu chuộc cho sự sống đời đời. Trong khi những đặc thù bản văn làm cho bản dịch chính xác của một số từ này khó khăn, thông điệp căn bản đủ rõ ràng, và Phương Pháp ấy giúp chúng ta phong phú khám phá những ý nghĩa liên quan. Cách hiểu của tôi như sau. Vào cuối bảy mươi tuần bảy — và vì toàn bộ công việc cứu chuộc của Đấng Christ, cả trong sự hạ mình và tôn cao của Ngài — Đức Chúa Trời sẽ hoàn toàn: (1) kết thúc (hay kiềm chế) sự vi phạm của dân Ngài (tức là ngăn họ vi phạm, cũng như quyền năng của những vi phạm trước đây của họ để lên án họ); (2) chấm dứt (hay niêm phong, che giấu) tội lỗi của họ (tức là ngăn họ phạm tội, cũng như quyền năng của tội lỗi của họ để lên án họ); (3) chuộc tội qua Đấng Christ cho sự gian ác của họ, qua đó hòa giải họ với Đức Chúa Trời; (4) đem đến sự công chính đời đời (tức là quy và truyền sự công chính của Đấng Christ cho dân Ngài, để cuối cùng họ có thể ở nơi sự công chính hoàn hảo ở, 2 Phi-e-rơ 3:13); (5) niêm phong khải tượng và lời tiên tri (tức là làm trọn mọi khải tượng và lời tiên tri chính điển trước đây); và, (6) xức dầu cho Đấng Rất Thánh (tức là ban vinh hiển thiên thượng và sự thánh khiết hoàn hảo cho Nơi Thánh cánh chung của Ngài, vốn là Thân Thể và Cô Dâu của Con Ngài, Hội Thánh, Ê-phê-sô 3:21, Khải Huyền 21:1-11). Đây đều là những phước hạnh Vương Quốc, được Giao Ước Mới sẽ tạo ra Vương Quốc giới thiệu. Do đó, vì Vương Quốc đến trong hai giai đoạn, có một ý nghĩa trong đó chúng ta Cơ Đốc nhân đã hưởng chúng; có một ý nghĩa (phần lớn thuộc pháp lý) trong đó chúng ta đã chiếm hữu chúng. Tuy nhiên, sự nhấn mạnh ở đây chắc chắn rơi vào cuối, thời cánh chung, trạng thái cuối cùng. Bình luận về những phước hạnh của Vương Quốc đã hoàn tất, và chỉ ra mục đích của Gáp-ri-ên khi tuyên bố chúng cho Đa-ni-ên, Leupold viết: Trong sáu tuyên bố này chúng ta có tổng của mọi điều tốt lành Đức Chúa Trời đã hứa cho con người được thực hiện hoàn hảo. Với câu này chúng ta đứng tại mục tiêu tối hậu của lịch sử Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Điều tiếp theo sẽ triển khai những giai đoạn liên tiếp mà mục tiêu này được thực hiện và trình bày những đặc điểm chính cần tìm kiếm và ghi nhớ bởi dân của Đức Chúa Trời. Chúng ta vừa thấy những điều thiết yếu của chương trình của Đức Chúa Trời cho các thời đại. 10 Câu 25 Vậy ngươi phải biết và nhận rõ rằng từ khi ban ra một sắc lệnh để phục hồi và xây dựng lại Giê-ru-sa-lem cho đến Đấng Mê-si Hoàng Tử sẽ có bảy tuần bảy; và trong sáu mươi hai tuần bảy nó sẽ được xây dựng lại với quảng trường mở và hào (hay tường), ngay cả trong những thời kỳ khó khăn. Câu này bao trùm phần lớn phần còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi: 69 trong 70 tuần bảy. Theo ESV, cách đọc lề của ASV, và những người ủng hộ RTAV, nó được chia đúng thành hai phần riêng biệt: bảy tuần đầu tiên, và 62 tuần bảy tiếp nối nó. Bảy tuần đầu tiên bắt đầu bằng một sắc lệnh để phục hồi và xây dựng lại Giê-ru-sa-lem trần gian. Rất có thể đó là sắc lệnh do Si-ru ban hành vào năm 538 TCN, dù ngày tháng chính xác ít quan trọng, vì "bảy" đầu tiên không phải là một tuần của năm, nhưng là một thời đại của Lịch Sử Cứu Rỗi mà thời lượng chính xác chúng ta không biết cũng không cần biết (Ê-xơ-ra 1:1-4, Ê-sai 44:28; xem Đa-ni-ên 9:23). Bảy tuần đầu tiên kết thúc bằng sự đến của Đấng Mê-si Hoàng Tử. Đây là lần đến thứ nhất của Đấng Christ, mà qua công việc trần gian của Ngài — qua sự hạ mình của Ngài — mọi phước hạnh của câu 24 đã được mua và sau đó được ban. Giờ 62 tuần bảy bắt đầu. Chúng cũng tượng trưng cho một thời đại, thời đại mà Đấng Christ xây dựng Hội Thánh của Ngài. Tuy nhiên, ở đây Gáp-ri-ên dùng ngôn ngữ hình bóng Cựu Ước để nói về những thực tại Tân Ước, trình bày sự tăng trưởng của Hội Thánh theo sự tăng trưởng của Thành của Đức Chúa Trời. Tham chiếu đến quảng trường mở (hay đường phố) của nó gợi ý sự tăng trưởng mở rộng ra ngoài. Tham chiếu đến một hào hay tường gợi ý sự bảo vệ thiên thượng. Chỉ ra sự thành công rất thật nhưng cũng giới hạn của việc truyền giáo thế giới, Leupold diễn giải, "Nàng sẽ lại được xây dựng rộng rãi, nhưng trong những giới hạn cố định." 11 Sự tăng trưởng sẽ xảy ra "trong những thời kỳ khó khăn," một cụm từ được vang lại trong sách Khải Huyền, nơi Đức Thánh Linh đề cập đến Thời Đại Hội Thánh (và thật vậy đến toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi) là "hoạn nạn lớn." Đúng, Đức Chúa Trời đã định việc dựng lên Hội Thánh của Đấng Christ; nhưng Ngài cũng đã định nhiều khó khăn cho các thánh đồ sẽ xây dựng nó (Khải Huyền 7:14; Công Vụ 14:22, Rô-ma 5:3, 2 Cô-rinh-tô 1:4, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:4). Sự phân chia 69 tuần này thành hai thời đại riêng biệt (một Cựu Ước và một Tân Ước) là quyết định cho cách giải thích lời tiên tri như một tổng thể, thấy rằng nó đặt lần đến thứ nhất của Đấng Christ vào cuối bảy tuần đầu tiên, thay vì vào cuối 69 tuần. Đặc biệt, nó thách thức triệt để cách giải thích các câu 26-27 được trình bày trong TFAV và DTAV. Tuy nhiên, sự ưu việt của cách tiếp cận này đối với câu 25 rõ ràng đến mức người ta tự hỏi làm sao chúng ta có thể bỏ lỡ nó lâu như vậy! Trên hết, nó ngay lập tức giúp chúng ta hiểu tại sao Gáp-ri-ên không đơn giản đề cập đến 69 tuần bảy, nhưng thay vào đó là bảy tuần bảy và 62 tuần bảy. Hơn nữa, như chúng ta sắp thấy, một khi chúng ta chấp nhận khuôn khổ này, nó đổ ra một lượng ánh sáng hấp dẫn — và quan trọng sống còn về cánh chung — lên tuần bảy thứ 70 của các câu 26-27. Chúng ta chuyển sang chúng giờ. Câu 26 Sau đó sau 62 tuần bảy Đấng Mê-si sẽ bị cắt bỏ và không có gì, và dân của hoàng tử sẽ đến sẽ hủy diệt thành và nơi thánh. Và cuối của nó (hay, của người) sẽ đến với một trận lụt; ngay cả cho đến cuối sẽ có chiến tranh; những sự hoang tàn đã được định. Đây là câu đầu tiên trong hai câu xử lý tuần bảy thứ bảy mươi; với giai đoạn thứ ba và cuối cùng của Lịch Sử Cứu Rỗi. Một lần nữa, nó không phải là một tuần của bảy năm theo nghĩa đen, như sự tiếp xúc lặp đi lặp lại với những tuyên bố phân kỳ có thể khiến chúng ta tin. Không, nó là một thời đại có thời lượng ngắn nhưng không chắc chắn, thời đại mà Đức Chúa Trời sẽ đưa Lịch Sử Cứu Rỗi đến kết thúc trong xung đột cuối cùng, phán xét cuối cùng, và cứu chuộc cuối cùng. Cách giải thích này củng cố RTAV, vì nó thấy Đa-ni-ên làm ở đây chính xác điều chúng ta mong đợi, chính xác điều ông đã làm trước đây, và chính xác điều ông sẽ làm lại: ban cho chúng ta không gì kém hơn sự Hoàn Tất, những cảnh kết thúc kịch tính của kế hoạch của Đức Chúa Trời cho các thời đại.
Tôi nói điều này với sự tôn trọng: Về điểm này, hai cái nhìn còn lại không đáng để so sánh. Chủ đề của câu 26 là nỗi thống khổ cuối thời của Hội Thánh thuộc linh thật của Đấng Christ. Sự kết thúc của thời đại gian ác hiện tại đã gần. Đại Mạng Lệnh gần như đã hoàn thành. Sự vô pháp tràn lan, và bóng tối sâu bao phủ trái đất. Tại điểm này, thiên sứ nói, Đấng Mê-si sẽ bị cắt bỏ và không có gì. Rõ ràng, điều này không thể đề cập đến sự chết chuộc tội của Ngài, như hai cái nhìn còn lại lập luận. Nhưng nó có nghĩa gì? Leupold gợi ý rằng "sự cắt bỏ" được soi sáng tốt nhất bởi "việc không có gì": "(Việc 'không có gì') ngụ ý rằng Ngài sẽ không có điều thường có thể mong đợi rơi vào phần của Ngài, như những người theo, ảnh hưởng, và những điều tương tự. Nếu vậy, thì tuyên bố trước đó phải liên quan đến việc Ngài bị 'cắt bỏ' theo nghĩa mất mọi ảnh hưởng và uy tín Ngài từng có trước con người. Mùa xây dựng thành công Thành và Nơi Thánh đã kết thúc. Theo thế giới, Đấng Mê-si sẽ là một vấn đề đã chết. Sự nghiệp của Ngài sẽ dường như đã thất bại. 12 Vào thời đó — giữa sự bội đạo lan rộng như vậy khỏi luật pháp và Phúc Âm của Đức Chúa Trời — hệ thống thế gian sẽ hành động: Dân của hoàng tử sẽ đến sẽ hủy diệt Thành và Nơi Thánh (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi). Hoàng tử không phải là Ti-tút, nhưng là Kẻ Chống Đấng Christ, chính Kẻ Chống Đấng Christ mà chúng ta gặp nhiều lần trong những khải tượng của Đa-ni-ên (7:8, 11, 21-22, 24-26, 11:36 trở đi). Dân của hắn là dòng dõi cánh chung của con rắn (Sáng Thế 3:15), "con cái của kẻ ác" (Ma-thi-ơ 13:38), những người theo Con Thú (Khải Huyền 13:1 trở đi). Về Thành và Nơi Thánh, Leupold nhận xét: "Chúng tượng trưng cho tổ chức hữu hình gọi là Hội Thánh. Chúng sẽ bị hủy diệt, và cùng với chúng ảnh hưởng của Đấng Christ mà chúng ta giờ vẫn biết và cảm thấy đang ở khắp trái đất." 13 Chắc chắn sự hủy diệt này sẽ liên quan đến một mức độ tử đạo Cơ Đốc mới. Tuy nhiên, ý nghĩa chính là tự do tôn giáo cho Cơ Đốc nhân sẽ bị từ chối phổ quát, và Hội Thánh tổ chức bị buộc phải hoạt động ngầm. Đa-ni-ên đã thấy điều này sắp đến (7:21, 25). Nó được tiên đoán rõ ràng trong 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:3-4. Nó cũng xuất hiện trong Khải Huyền 11:7-10, nơi Đức Thánh Linh trình bày Hội Thánh cuối thời dưới hình ảnh hai nhân chứng Cựu Ước; những nhân chứng mà Con Thú giết và để chết trên những đường phố đẫm máu của Thành của Con Người, giống như hắn đã làm với Chúa của họ. Về câu cuối cùng của câu này, Leupold cho rằng chính Kẻ Chống Đấng Christ mà cuối của hắn sẽ đến với một trận lụt phán xét thiên thượng tại sự Hiện Đến của Đấng Christ. Giống như Pha-ra-ôn và quân đội vâng lời của ông, hắn sẽ hoàn toàn bị quét đi (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8, Khải Huyền 15:1-4). Điều này có thể. Tuy nhiên, ngữ cảnh dường như ủng hộ ý tưởng rằng ở đây cũng vậy Hội Thánh bên ngoài, tổ chức đang được nghĩ đến: Cuối của nàng sẽ đến với một trận lụt chống đối và bách hại (Thi Thiên 18:4, Ê-sai 59:19). Cho đến tận cuối của tuần bảy thứ bảy mươi, sẽ có chiến tranh chống lại các thánh đồ (Khải Huyền 12:15, 17). Những sự hoang tàn — cả của Hội Thánh tổ chức và những kẻ bách hại nàng — đã được định (Khải Huyền 11:1-2). Câu 27 Và người sẽ lập một giao ước vững chắc với nhiều người trong một tuần, nhưng giữa tuần người sẽ chấm dứt sinh tế và của lễ; và trên cánh của những sự gớm ghiếc sẽ đến một kẻ làm hoang tàn, ngay cả cho đến khi một sự hủy diệt hoàn toàn — một sự đã được định — được đổ ra trên kẻ làm hoang tàn. Ở đây Gáp-ri-ên hướng dẫn thêm Đa-ni-ên về những sự kiện chính của tuần bảy thứ bảy mươi, lần này với sự nhấn mạnh kết luận về sự hủy diệt của kẻ hủy diệt, Kẻ Chống Đấng Christ. Khi câu dài mở ra, chúng ta học rằng trong suốt tuần bảy cuối cùng, người (Kẻ Chống Đấng Christ) sẽ khiến một giao ước mạnh mẽ thắng thế trên "nhiều người." Leupold giải thích: Ý tưởng là khi hắn tìm cách thay thế Đấng Christ, hắn cũng sẽ bắt chước Ngài theo một cách nào đó. Như Chúa đã lập một giao ước với dân của Ngài để ban cho họ những bảo đảm mạnh mẽ về điều Ngài sẽ làm, Kẻ Chống Đấng Christ cũng sẽ khai mở một giao ước sẽ thắng thế; tức là, ép buộc quần chúng chấp nhận nó và tuân theo nó. Do đó, nó sẽ không phải là một giao ước ân điển của tình yêu, như những giao ước của Chúa, nhưng là một giao ước của khủng bố, ép buộc, và bạo lực. 14 C. F. Keil, một người ủng hộ sớm của RTAV, đồng ý. Nhấn mạnh khía cạnh tôn giáo của "thỏa thuận" của Kẻ Chống Đấng Christ với thế giới, ông viết, "Hoàng tử không tin kính sẽ áp đặt lên quần chúng dân một giao ước mạnh mẽ rằng họ nên đi theo hắn và dâng mình cho hắn làm Đức Chúa Trời của họ" (Khải Huyền 13:4). 15 Cách giải thích được trình bày bởi hai nhà chú giải xuất sắc này thuyết phục, thấy rằng 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi cung cấp một bức tranh ít nhiều giống hệt về mục đích, tính cách, và sự nghiệp của Kẻ Vô Pháp. Sự cai trị toàn cầu của Kẻ Chống Đấng Christ sẽ ảnh hưởng đến Hội Thánh như thế nào? Trong một sự lặp lại thông điệp của câu 26, Gáp-ri-ên trả lời bằng cách tuyên bố rằng giữa tuần bảy cuối cùng hắn sẽ chấm dứt sinh tế và của lễ. Điều này có nghĩa là (khoảng) giữa chừng quyền bá chủ của hắn, hắn sẽ đột nhiên quay lại chống Hội Thánh và đàn áp sự thờ phượng công khai của nàng. Tại điểm này, hắn sẽ trở thành "một kẻ làm hoang tàn," một kẻ hủy diệt. Với ý định hủy diệt, hắn giờ sẽ đến chống lại các thánh đồ "trên cánh của những sự gớm ghiếc." Tức là, hắn sẽ bay vào quyền lực và ảnh hưởng toàn cầu — và như vậy đến chiến thắng dường như trên bầy nhỏ của Đấng Christ — cưỡi trên sức thuyết phục của những thần tượng đáng ghét: một phúc âm giả mạo (tức là tôn giáo, ý thức hệ) và những dấu kỳ phép lạ giả mạo dường như xác nhận nó (Ma-thi-ơ 24:23-24, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8-12). Đây quả thật sẽ là giờ đen tối nhất của Hội Thánh (Ma-thi-ơ 24:21, Khải Huyền 13:7). Tuy nhiên nó, rốt cuộc, chỉ là một giờ, và một giờ mà Đấng Cứu Chuộc của nàng tự Ngài đã đắc thắng trải qua. Do đó, nó là một giờ của hy vọng. Vì ngay khi hoàng tử giả mạo phát động cuộc chiến lớn của hắn chống lại các thánh đồ, Đấng Christ đã được vinh hiển sẽ xuất hiện trên bầu trời phía trên Trái Đất để giải cứu họ. Sau đó, trong Sự Phán Xét tiếp theo, Ngài sẽ đổ ra sự hủy diệt hoàn toàn trên mọi người đã nghĩ đến việc hủy diệt dân của Ngài: A-bô-ly-ôn, Kẻ Chống Đấng Christ, và "nhiều người" đã dại dột đi theo chúng vào Trận Chiến Cuối Cùng (Ma-thi-ơ 24:29-31, 25:31 trở đi, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13 trở đi, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10, 2:8, 11-12, Khải Huyền 19:20, 20:10). 16 Kết Luận Lời tiên tri về Bảy Mươi Tuần Bảy của Đa-ni-ên — có thể là lời tiên tri khó nhất trong toàn bộ bộ tiên tri — là một nghiên cứu trường hợp về tính không thể thiếu của Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới. Không có nó, khải tượng là một mê cung; một mê lộ mà từ đó không có lối thoát. Với nó, đường vào cánh đồng mở của lẽ thật cuối cùng trở nên rõ ràng. Khảo sát của chúng ta về ba cách giải thích chính đã làm rõ điều này. Vì những người ủng hộ TFAV quả thật đã nắm bắt cấu trúc thật của cánh chung học Tân Ước, cũng như tầm quan trọng của Phương Pháp ấy, họ đã tạo ra một cách giải thích khá khả thi, một cách đã dễ hiểu vẫn phổ biến qua các năm. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng khi xem xét kỹ hơn nó không làm trọn những sắc thái của chính bản văn, và cũng không làm trọn chủ đề và nội dung lớn của sách như một tổng thể. Trong khi đó, những người ủng hộ DTAV, phần lớn đã hiểu lầm cánh chung học Tân Ước và áp đặt một phương pháp giải kinh Cựu Ước xa lạ lên nó, đã ban cho chúng ta một cách giải thích kỳ lạ không thể đứng vững về mặt giải kinh và thiếu sót về mặt thần học. Sự phổ biến rộng rãi của cái nhìn này do đó phản ánh một sự thất bại nghiêm trọng về phía hội thánh tin lành hiện đại trong việc nắm bắt cấu trúc thật của thần học Tân Ước, và Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới tự nhiên chảy ra từ nó. May mắn thay, dường như Thuyết Phân Kỳ giờ đang suy tàn. Tôi không nghĩ nó có thể khác, thấy rằng cuối cùng Đức Thánh Linh của Lẽ Thật phải (và sẽ) kéo Hội Thánh thuộc linh thật của Đấng Christ trở lại Tân Ước, nơi một mình nàng sẽ nhận những chìa khóa cho các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước, Đa-ni-ên 9, và mọi lẽ thật cánh chung còn lại nàng sẽ cần để đứng vững giữa những khắc nghiệt của những ngày cuối cùng nhất. Chính Tân Ước hứa điều này. Nó nói với chúng ta rằng Chúa yêu Cô Dâu của Ngài (Giăng 13:1); rằng Ngài sẽ chuẩn bị nàng cho Trận Chiến Cuối Cùng (Giăng 16:13); và thật vậy, rằng một ngày Ngài sẽ khiến nàng đạt đến sự hiệp một của đức tin, ngay đến đức tin cánh chung (Ê-phê-sô 4:11 trở đi). Khi Ngài làm vậy, tôi tin Ngài sẽ kéo nàng đến Cái Nhìn Cải Chánh Về Hai Lần Đến của Đa-ni-ên 9. Một lần nữa, lý do rất nhiều. Cái nhìn này bao gồm mọi điểm mạnh của hai cái nhìn còn lại, trong khi tránh những điểm yếu của chúng. Nó đúng với bản văn, và đúng với ngữ cảnh: Sách Đa-ni-ên như một tổng thể. Nó hòa hợp hoàn toàn với cánh chung học Tân Ước, và dựa vào nó phong phú cho một sự hiểu biết đúng. Nhưng tốt nhất — ít nhất theo tôi — là sự thật thú vị rằng RTAV dường như đến đúng lúc. Bằng cách nào đó, nó hoàn toàn phù hợp với những ngày đen tối, khó khăn, và nguy hiểm mà Hội Thánh toàn cầu giờ đang trải qua. Nói cách khác, cách giải thích này về lời tiên tri của Đa-ni-ên về Bảy Mươi Tuần Bảy có thể quả là một ân tứ cánh chung từ chính Chúa đã được tôn cao; một sự mở ra đặc biệt sự hiểu biết của chúng ta mà qua đó, ngay cả giờ, Ngài đang cung cấp cho Cô Dâu yêu dấu của Ngài sự pha trộn đúng đắn của chủ nghĩa hiện thực cứng rắn, hy vọng kiên định, và sự trông đợi háo hức, để nàng sẽ hoàn toàn sẵn sàng cho sự trở lại của Người Chồng yêu dấu của nàng, Vua Cao Cả của Thiên Đàng (Lu-ca 24:35, Giăng 16:13, 2 Ti-mô-thê 3:1 trở đi, 1 Phi-e-rơ 4:1-2, 12-13).
Chương 18 Các Lời Tiên Tri Về Vương Quốc Trong Cựu Ước Được Xem Xét: Xa-cha-ri Chúng ta giờ chuyển sự chú ý sang nhà tiên tri hậu lưu đày sung mãn nhất — và hấp dẫn nhất — trong ba nhà tiên tri: Xa-cha-ri (hoạt động khoảng 500 TCN). Giống như những người đương thời thô ráp của ông, A-ghê và Ma-la-chi, thầy tế lễ, nhà tiên kiến, và người tử đạo vĩ đại này của Cựu Ước an ủi một quốc gia bị khuất phục và suy yếu nhiều bằng những khải tượng và lời tiên tri về một tương lai vinh hiển. Nhiều lần, ông nói về sự đến của Đấng Mê-si, sự đánh bại cuối cùng của những kẻ thù của Y-sơ-ra-ên, và sự phục hồi cuối cùng của dân, đất, đền thờ, chức thầy tế lễ, và thành thánh của Đức Chúa Trời — Giê-ru-sa-lem. Trọng tâm của chúng ta trong chương hiện tại là Xa-cha-ri 12-14. Nó là lời tiên tri dài thứ hai trong hai lời tiên tri xử lý Vương Quốc tương lai của Đức Chúa Trời. Để hiểu tốt lời thứ hai, chúng ta hãy nhìn ngắn gọn vào lời thứ nhất. Xa-cha-ri 9-11 Về bản chất, ba chương này cấu thành một lời hứa duy nhất: Trong những ngày phía trước, Đức Chúa Trời sẽ sai Đấng Mê-si, một vua-chiến binh mạnh mẽ sẽ dẫn Y-sơ-ra-ên — được tập hợp hoàn toàn về quê hương của nàng trong một Cuộc Xuất Hành Thứ Hai từ mọi quốc gia nơi Đức Chúa Trời đã tản lạc họ — đến chiến thắng trên những kẻ thù lâu năm của nàng, và sau đó đến sự hưởng đời đời những lời hứa và phước hạnh giao ước của Ngài (9:1-10:12). Tuy nhiên, chúng ta quan sát rằng lời tiên tri này kết thúc trên một nốt đen tối và bí ẩn: Xa khỏi việc đi theo Đấng Mê-si của họ, dường như những nhà lãnh đạo gian ác của Y-sơ-ra-ên sẽ thực ra từ chối Vua-Người Chăn được Đức Chúa Trời sai của họ, qua đó hủy bỏ Giao Ước Cũ, mất sự bảo vệ của Đức Chúa Trời, và phơi bày quốc gia cho sự hủy diệt (11:1 trở đi)! Và tuy nhiên, bất chấp mọi điều này, Đức Chúa Trời vẫn sẽ thương xót một phần dân của Ngài, mà Xa-cha-ri gọi là "những kẻ khốn khổ của bầy" (10:2; 11:7, 11; 13:7). Làm sao chúng ta giải quyết mâu thuẫn dường như này? Ở đây, cái nhìn ngược lại của Tân Ước ban cho chúng ta sự sáng suốt rất cần thiết: Những kẻ khốn khổ của bầy là một phần còn lại của người Do Thái được chọn (Rô-ma 9:6 trở đi), được Đức Chúa Trời kêu gọi nhận ra Đấng Mê-si thần-nhân (11:11; Giăng 1:14, 6:40), ghi danh vào quân đội thuộc linh của Ngài (10:5 trở đi, 2 Cô-rinh-tô 10:4-6, 2 Ti-mô-thê 2:4), rao giảng Phúc Âm của Ngài (9:10, 10:4 trở đi, 2 Cô-rinh-tô 2:14-16), tập hợp "Giu-đa" và "Ép-ra-im" cánh chung từ bốn góc trái đất về quê hương thuộc linh của họ (9:11-17, 10:6; Tít 2:11-14), và — cùng với những anh em Dân Ngoại mới sinh của họ — đi theo Ngài đến chiến thắng hoàn tất vào Ngày của CHÚA (9:11-17; Khải Huyền 6:1-2, 19:11-16). Vậy chúng ta thấy rằng lời tiên tri đầu tiên của Xa-cha-ri chủ yếu được làm trọn trong giai đoạn đầu tiên của Vương Quốc; giai đoạn mà Đấng Christ, qua sự hạ mình và tôn cao của Ngài, mua "Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời," tập hợp nàng ra khỏi Lãnh Địa Bóng Tối, và dẫn nàng trong cuộc chiến Phúc Âm đắc thắng dưới ngọn cờ của Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Xa-cha-ri 12-14 Điều này đưa chúng ta đến lời tiên tri thứ hai của Xa-cha-ri, được tìm thấy trong các chương 12-14. Ở đây một lần nữa chủ đề của ông là Vương Quốc sắp đến, nhưng lần này với sự nhấn mạnh vào sự Hoàn Tất. Tôi đã đặt tiêu đề cho nó là "Giê-ru-sa-lem Trong Ngày Đó," vì ở đây cụm từ "trong ngày đó" xuất hiện khoảng 15 lần! Đọc chính lời tiên tri là thấy lý do: Về bản chất, nó là một loạt "ảnh chụp nhanh" tiên tri, hầu hết nhìn về phía trước đến một hay khía cạnh khác của "Ngày" cánh chung mà trong đó Đức Chúa Trời sẽ đưa những mục đích Vương Quốc của Ngài đến sự làm trọn hoàn toàn. Như chúng ta sẽ thấy, nhà tiên tri quả thật bao gồm một vài tham chiếu đến Thời Đại Tuyên Bố. Nhưng một lần nữa, sự nhấn mạnh ở đây rõ ràng rơi vào sự Hoàn Tất; vào Ngày mà Đức Chúa Trời CHÚA sẽ can thiệp vào lịch sử một lần cuối để thi hành sự phán xét cuối cùng trên những kẻ thù của Y-sơ-ra-ên, ban sự cứu chuộc cuối cùng cho dân Ngài, và đưa họ vào thời đại đời đời của phước hạnh và thờ phượng mà họ đã kiên nhẫn chờ đợi, hy vọng, và khao khát, thế hệ này qua thế hệ khác. Tóm lại, "gánh nặng" của lời tiên tri cuối cùng của Xa-cha-ri là bày tỏ những hành động cuối cùng của Đức Chúa Trời trong những giai đoạn cuối cùng của Lịch Sử Cứu Rỗi. Những Cách Tiếp Cận Giải Thích Như mọi học viên của Kinh Thánh tiên tri đều biết, Xa-cha-ri 12-14 chứa những lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước đặc biệt khó và gây tranh cãi. Do đó, chúng ta làm tốt khi hỏi ngay từ đầu: Phương pháp giải thích tiên tri nào sẽ hướng dẫn chúng ta tốt nhất qua mê cung của những cái nhìn cạnh tranh, và đưa chúng ta an toàn đến sự sáng suốt và tin chắc chúng ta mong muốn? Như chúng ta đã thấy, anh em tiền thiên niên của chúng ta không ngại trả lời: Chúng ta phải dùng phương pháp chữ nghĩa tiên tri. Wayne Grudem, một người tiền thiên niên lịch sử được tôn trọng, nằm trong số họ. Trích dẫn Xa-cha-ri 14:5-17, ông viết: Ở đây một lần nữa mô tả không phù hợp với thời đại hiện tại (Hội Thánh), vì Chúa là Vua trên toàn trái đất trong tình huống này. Nhưng nó cũng không phù hợp với trạng thái đời đời, vì sự không vâng lời và nổi loạn chống lại Chúa rõ ràng hiện diện... (Những đoạn như vậy) chỉ ra một giai đoạn tương lai nào đó trong lịch sử cứu chuộc lớn hơn nhiều so với thời đại hội thánh hiện tại nhưng vẫn không thấy sự loại bỏ mọi tội lỗi và nổi loạn và sự chết khỏi trái đất." 1 Trong sự bảo vệ này của thuyết tiền thiên niên, Grudem không công khai tán thành chữ nghĩa tiên tri. Tuy nhiên, khá rõ ràng rằng ông tiếp cận lời tiên tri của Xa-cha-ri — và mọi lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước — trên giả định rằng nó quả thật là phương pháp giải thích tiên tri hợp lệ duy nhất. Và nếu Grudem đúng, thì kết luận của ông cũng đúng: Lời tiên tri của Xa-cha-ri phải được làm trọn trong nỗi thống khổ cánh chung, sự hoán cải, và sự tôn cao thiên niên của Y-sơ-ra-ên chủng tộc. Đối với người theo chữ nghĩa tiên tri đang cố tôn trọng sự bày tỏ Tân Ước, đơn giản không có lựa chọn nào khác. Tuy nhiên, tự nhiên như cách tiếp cận này có thể dường như, chúng ta đã thấy lặp đi lặp lại rằng Tân Ước tích cực bác bỏ nó cả bằng giáo huấn và gương mẫu. Vì một lần nữa, cả Đấng Christ và các sứ đồ đều nhất quán dạy rằng lĩnh vực làm trọn thật của mọi lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước là Giao Ước Mới, và cũng là quốc gia thuộc linh mới mà nó sinh ra: "Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời" cánh chung, Hội Thánh (gồm người Do Thái và Dân Ngoại). Nhưng nếu vậy, thì chúng ta không thể giải thích lời tiên tri này hay bất kỳ lời tiên tri nào khác theo nghĩa đen. Đúng hơn, chúng ta phải giải thích nó theo cánh chung, theo giao ước, theo hình bóng, và theo Hội Thánh học. Chúng ta phải hiểu nó như một trình bày "được che giấu" và "bí ẩn" về đời sống dưới Giao Ước Mới; đời sống trong một hay cả hai giai đoạn của Vương Quốc thuộc linh mà Giao Ước Mới tạo ra. Điều quan trọng, việc áp dụng cách tiếp cận này là thấy ngay lập tức rằng trong lời tiên tri lớn của Xa-cha-ri, Đức Chúa Trời đang nói không chỉ với người Do Thái Cựu Ước, mà còn — và chủ yếu — với Hội Thánh Cơ Đốc, cung cấp cho nàng sự khôn ngoan, sức mạnh, và an ủi nàng sẽ cần cho cuộc hành hương gian khổ qua Lãnh Địa Bóng Tối, đặc biệt khi nàng bước vào những ngày cuối cùng nhất (Cô-lô-se 2:2, Ê-phê-sô 4:3, 13). Một Phê Bình Về Những Cách Tiếp Cận Tiền Thiên Niên Tôi đã gợi ý rằng Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới ban cho chúng ta sự hiểu biết tốt nhất có thể về Xa-cha-ri 12-14. Chúng ta nên vui mừng rằng nó làm vậy, thấy rằng những cái nhìn tiền thiên niên liên quan đến rất nhiều vấn đề không thể giải quyết. Vì sự phổ biến của những cái nhìn đó, chúng ta hãy nhắc đến một vài vấn đề quan trọng nhất. Thứ nhất, lời tiên tri không nói gì cả về một triều đại thiên niên tạm thời của Đấng Christ. Bất kỳ ai đọc bản văn một cách khách quan, từ chối nhập những giả định thiên niên vào nó, sẽ thấy ngay lập tức rằng Xa-cha-ri đang nói về sự hoán cải của Y-sơ-ra-ên cánh chung, Trận Chiến Cuối Cùng, Ngày của CHÚA, và sự thờ phượng đời đời của Thế Giới Sẽ Đến. Hoàn toàn phản trực giác khi nghĩ rằng một lời tiên tri vĩ đại như vậy — quy mô vũ trụ như vậy — nên có điểm kết thúc là một triều đại thiên niên tạm thời của Đấng Mê-si, thay vì những vinh hiển tối hậu của Vương Quốc đã hoàn thiện của Đức Chúa Trời. Thứ hai, chúng ta đã thấy rằng lời tiên tri này ban cho chúng ta một trong ít nhất năm lời tiên tri Cựu Ước khác nhau về Trận Chiến Cuối Cùng. Chúng ta cũng đã thấy rằng nếu chúng ta giải thích tất cả chúng theo nghĩa đen, không thể hòa giải những dữ liệu mâu thuẫn. Do đó, giải pháp khả thi duy nhất là khẳng định, với Phương Pháp ấy, rằng trong mỗi lời tiên tri như vậy Đức Thánh Linh đang ban cho chúng ta một sự bày tỏ biểu tượng — được che giấu theo hình bóng — về cuộc đụng độ cuối cùng giữa Hội Thánh và Thế Gian, một cuộc đụng độ mà bản chất thật của nó chỉ được bày tỏ hoàn toàn trong Tân Ước. Cách tiếp cận này một mình giữ lại sự cảm hứng thiên thượng, không sai lầm, và rõ ràng của Kinh Thánh. Thứ ba, có vấn đề về những điều lỗi thời. Chúng ta có thực sự muốn nói, ví dụ, rằng trong thời đại công nghệ tiên tiến của chúng ta các quốc gia của trái đất sẽ đến chống lại Y-sơ-ra-ên chủng tộc cưỡi ngựa, lạc đà, và lừa; hay rằng chúng sẽ mang gia súc theo để làm thức ăn (12:4, 14:15) không? Thứ tư, có những vấn đề thần học. Làm sao trong Thiên Niên — khi chính Đấng Christ được cho là ngồi trên ngai Ngài ở Giê-ru-sa-lem — Y-sơ-ra-ên và các quốc gia sẽ quay lại tuân giữ Luật Mô-se; một Luật mà, theo Tân Ước, chính Đấng Christ đã làm trọn và khiến trở nên lỗi thời (Ma-thi-ơ 5:17, Rô-ma 10:4, Hê-bơ-rơ 8:13)? Đặc biệt, cha mẹ có thực sự tự mình thi hành những chế tài Mô-se bằng cách xử tử nhà tiên tri giả sinh ra từ họ (13:2-4; Phục Truyền 18:20, 13:13) không? Các quốc gia có thực sự đi lên một Giê-ru-sa-lem vật chất để cùng Y-sơ-ra-ên chủng tộc tuân giữ Lễ Lều Tạm (14:16) không? Chúng có thực sự mang những sinh tế động vật đến một Đền Thờ vật chất; và các thầy tế lễ có thực sự đặt những sinh tế đó lên một bàn thờ vật chất, hay luộc chúng trong những nồi nấu vật chất (14:20-21) không? Tâm trí thấm nhuần sự bày tỏ Tân Ước đơn giản không thể tự mình đồng ý với những mệnh đề như vậy. Thay vào đó, nó nhìn ngay lập tức và theo bản năng tìm những đối hình Tân Ước; tìm những thực tại thuộc linh Tân Ước mà mọi bức tranh bí ẩn này là hình bóng, bóng, và biểu tượng Cựu Ước. Cuối cùng, tác động của phần còn lại của sách lên cách giải thích lời tiên tri đặc biệt này thì sao? Đã từng có nhà tiên tri Cựu Ước nào mà tác phẩm của ông thể hiện đầy đủ hơn phương thức bày tỏ thiên thượng "khải huyền" hơn Xa-cha-ri không? Đã từng có nhà tiên tri nào nhất quán hơn trong việc gây dựng và khích lệ dân Cựu Ước của Đức Chúa Trời bằng cách mặc cho những sự bày tỏ cánh chung lớn của ông trong khải tượng và biểu tượng không? Nếu, như mọi người đồng ý, nửa đầu sách của Xa-cha-ri (Xa-cha-ri 1-8) hoàn toàn dành cho tám khải tượng huyền bí chứa đầy biểu tượng Đấng Mê-si và Vương Quốc, chẳng phải có khả năng nửa sau của sách (Xa-cha-ri 9-14), vốn dành cho hai lời tiên tri lớn, cũng chứa đầy biểu tượng Đấng Mê-si và Vương Quốc sao? Thật vậy, vì nửa đầu sách cũng chứa một số lời tiên tri, và nửa sau cũng chứa một số khải tượng, chẳng phải rõ ràng toàn bộ sách là khải huyền từ đầu đến cuối, và rằng do đó chúng ta phải giải thích nó theo biểu tượng, thay vì theo nghĩa đen sao? Vậy chúng ta kết luận, từ bằng chứng được tìm thấy cả trong Cựu Ước và Tân Ước, rằng những cách giải thích tiền thiên niên về Xa-cha-ri 12-14 bị thiếu sót chết người, và rằng hy vọng duy nhất của chúng ta để thâm nhập vào ý nghĩa sâu sắc của lời tiên tri lớn này nằm trong việc sử dụng khéo léo Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới. Trong chốc lát, chúng ta sẽ thử chính điều này. Tuy nhiên trước tiên, tôi phải trình bày một lời giới thiệu nữa. Những Ảnh Chụp Nhanh Phía Trước Như đã nhắc ở trên, lời tiên tri cuối cùng của Xa-cha-ri gồm một loạt "ảnh chụp nhanh" tiên tri. The Reformation Study Bible giải thích như vậy: Sự hiểu biết của chúng ta về sự dạy dỗ của Xa-cha-ri được giúp đỡ rất nhiều khi chúng ta nhận ra rằng nhà tiên tri ban những bức tranh về tương lai theo kiểu ảnh chụp nhanh, trong đó những bức tranh không được đặt theo bất kỳ trình tự đặc biệt nào. Khi chúng ta đọc một đoạn, chúng ta chỉ thấy điều đang xảy ra trong ảnh chụp nhanh đó, không phải cách nó liên quan đến những ảnh chụp nhanh khác. 2 Trong quan sát hữu ích này, từ khóa là trình tự. Đúng, những ảnh chụp nhanh liên quan, nhưng theo chủ đề, thay vì theo niên đại. Chúng ta thấy điều này sống động trong sự xuất hiện thường xuyên của dấu hiệu cánh chung "trong ngày đó." Qua việc sử dụng cụm từ này, Đức Thánh Linh cho chúng ta biết rằng Ngài giờ đang nói về Vương Quốc hai giai đoạn của Đức Chúa Trời và Đấng Christ. Nhưng qua việc sử dụng nó Ngài cũng cho chúng ta biết rằng Ngài giờ đang ban cho chúng ta một vai phụ nữa; một bức chân dung thu nhỏ mới nữa về một sự kiện hay đặc điểm nào đó của đời sống phù hợp với (giai đoạn đặc biệt đó của) Vương Quốc. Lời tiên tri như một tổng thể có bất kỳ trôi dạt hay động lượng niên đại nào không? Chắc chắn. Hơn nữa, một khi chúng ta từ bỏ chữ nghĩa và chủ nghĩa vị lai tiền thiên niên để ủng hộ Phương Pháp ấy, chúng ta có thể thấy nó rõ ràng. Nói rộng, hóa ra lời tiên tri rất giống Ê-xê-chi-ên 36-39: Nó đi từ Thời Đại Tuyên Bố và Thử Thách (Vương Quốc của Con), qua Trận Chiến Cuối Cùng và Ngày của Chúa, vào Thế Giới Sẽ Đến (Vương Quốc của Cha). Tuy nhiên, ngay cả khi chúng ta ghi nhớ quan điểm tổng thể này, chúng ta phải nhận ra rằng mỗi ảnh chụp nhanh đứng ít nhiều độc lập. Đúng, vị trí chính xác của nó trong toàn bộ lời tiên tri sẽ giúp chúng ta giải thích nó; nhưng sau khi nhận được sự giúp đỡ đó, chúng ta phải tìm ý nghĩa thiết yếu của nó trong chính những biểu tượng Cựu Ước, và trong những lẽ thật Tân Ước mà những biểu tượng đó chỉ đến một cách bí ẩn như vậy. Với mọi điều này làm giới thiệu, chúng ta cuối cùng sẵn sàng bắt đầu hành trình giải kinh qua Xa-cha-ri 12-14. Mạnh Trong CHÚA (12:1-9) Lời tiên tri mở đầu, rất gợi nhớ tài liệu được tìm thấy trong các chương 9-10, vang lên chủ đề của lời tiên tri như một tổng thể: Trong xung đột cánh chung giữa "Y-sơ-ra-ên" và các quốc gia (tức là giữa Hội Thánh và Thế Gian), Đức Chúa Trời sẽ là sức mạnh của dân Ngài, dẫn họ qua nhiều đau khổ đến đắc thắng cuối cùng. Điều quan trọng, ở đây cụm từ "trong ngày đó" lặp lại năm lần riêng biệt. Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới muốn chúng ta nhận điều này như một dấu hiệu rằng chúng ta đang xử lý những sự kiện sẽ xảy ra trong thời đại cánh chung, vốn là thời đại Giao Ước Mới, thời đại Vương Quốc, và thời đại Hội Thánh. Vậy chúng ta phải, với sự giúp đỡ của Đức Thánh Linh, cố gắng "giải mã" lời tiên tri, để nhận rõ những ý nghĩa Tân Ước được nhúng ở đây trong ngôn ngữ và hình ảnh Cựu Ước. Vì mỗi một trong chín câu trong ảnh chụp nhanh của chúng ta là một viên ngọc tiên tri theo quyền của riêng nó, tôi sẽ bình luận ngắn gọn về chúng từng câu một. Trong câu 1, Xa-cha-ri mô tả toàn bộ lời tiên tri sắp tới (các chương 12-14) là "gánh nặng của lời của CHÚA liên quan đến Y-sơ-ra-ên." Nó là một gánh nặng không chỉ vì nó mang tin nặng nề, mà còn vì nó đè nặng nhà tiên tri với cảm giác khẩn cấp để truyền đạt nó cho dân Đức Chúa Trời. Nó liên quan, không phải Y-sơ-ra-ên chủng tộc, nhưng "Y-sơ-ra-ên" cánh chung: Hội Thánh, vốn sẽ gồm người Do Thái và Dân Ngoại sống và phục vụ cùng nhau như một gia đình và một quốc gia dưới Đấng Christ (Ga-la-ti 6:16, Ê-phê-sô 2:15, Khải Huyền 12:1 trở đi). Điều quan trọng, lời tiên tri phát ra từ Đấng Tạo Hóa và Đấng Duy Trì vũ trụ, Đấng tối cao trên mọi lịch sử vì dân Ngài và vinh hiển của Ngài (Rô-ma 8:28, Ê-phê-sô 1:11-12). Vì Xa-cha-ri sẽ nói về sự Hoàn Tất sau trong lời tiên tri của ông, chúng ta có thể kết luận an toàn rằng ở đây, trong ảnh chụp nhanh mở đầu, trọng tâm của ông phần lớn vào cuộc chiến thuộc linh của Hội Thánh trong suốt toàn bộ Thời Đại Tuyên Bố và Thử Thách; trong suốt giai đoạn đầu tiên của Vương Quốc; trong suốt giai đoạn mà Đức Thánh Linh, trong sách Khải Huyền, gọi là "Hoạn Nạn Lớn" (Công Vụ 14:22, Khải Huyền 7:14). Theo câu 2, Đức Chúa Trời tối cao đã định khiến Hội Thánh — Thành Tân Ước của Đức Chúa Trời (Ga-la-ti 4:26, Hê-bơ-rơ 12:22) — thành một chén gây loạng choạng cho mọi dân (thù địch) xung quanh nàng. Mọi người từ chối Phúc Âm của nàng và tấn công nàng sẽ trở nên say với sự mù quáng phán xét của Đức Chúa Trời, và do đó sẽ loạng choạng và ngã dưới những phán xét của Ngài (Giê-rê-mi 25:15-16, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi). Đó là số phận của mọi người sẽ làm hại các nhà tiên tri (phúc âm) của Ngài; của mọi người sẽ chạm đến con ngươi mắt Ngài (Thi Thiên 105:15, Xa-cha-ri 2:8, Khải Huyền 11:5). Cuộc bao vây cánh chung — được dựng lên trong suốt Thời Đại Hội Thánh — sẽ không chỉ chống lại thủ đô của quốc gia thánh (tức là những nhà lãnh đạo Hội Thánh và những tổ chức công khai), mà còn chống lại những làng chi phái nữa (tức là chính tín hữu bình thường). Mọi người muốn sống tin kính trong Đấng Christ Giê-xu sẽ chịu bách hại (Ma-thi-ơ 5:10-12, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:1-4, 2 Ti-mô-thê 3:12). Trong câu 3 hình ảnh thay đổi, dù thông điệp vẫn phần lớn như cũ. Trong Thời Đại cánh chung, Đức Chúa Trời sẽ đặt Hội Thánh như một tảng đá trước mọi dân. Những người xây đời mình trên tảng đá này — bằng cách xây chúng trên Đấng Christ mà Hội Thánh rao giảng — sẽ sống (Ma-thi-ơ 7:24 trở đi; 1 Ti-mô-thê 3:15). Nhưng những người vấp ngã trên nó (1 Phi-e-rơ 2:4-8) và sau đó tìm cách "nâng" nó khỏi đường của họ qua bách hại, sẽ bị thương nặng. Thật vậy, Chúa Giê-xu, Đầu của Hội Thánh, nói rằng mọi người như vậy sẽ bị nghiền thành bụi và tản lạc như bột (Ma-thi-ơ 21:44). Trong suốt Thời Đại Tuyên Bố, nhiều dân (không tin) sẽ tập hợp chống lại Hội Thánh; vào cuối thời đại, tất cả sẽ (14:2). Trong câu 4 Đức Thánh Linh dùng hình ảnh quân sự Cựu Ước để hứa rằng trong suốt Thời Đại Tuyên Bố Đức Chúa Trời sẽ liên tục trông coi — và đứng lên bảo vệ — "nhà Giu-đa" cánh chung của Ngài, chi phái đã được cứu chuộc của Con Đấng Mê-si của Ngài, Hội Thánh. Điều này gợi lại nhiều dịp Đức Chúa Trời làm rối loạn kế hoạch của những kẻ thù của các sứ đồ của Đấng Christ, để họ có thể rao giảng Phúc Âm hoàn toàn cho mọi người, và như vậy kết thúc hành trình của họ đắc thắng, với niềm vui lớn (Công Vụ 4:1-27, 5:17 trở đi, 12:1-19, 13:4-12, 16:16-40, 18:1-17, 19:21 trở đi, 20:24, 2 Ti-mô-thê 4:18). Các câu 5-6 mô tả sự vui mừng và năng động của "những gia tộc Giu-đa" cánh chung — tức là, của những nhà lãnh đạo Hội Thánh phục vụ trong suốt Thời Đại Tuyên Bố. Trong câu 5 chúng ta thấy họ hân hoan trong sức sống thuộc linh, lòng trung thành, và sự hỗ trợ của "những cư dân Giê-ru-sa-lem;" vinh hiển trong những ân tứ và ân điển của những Cơ Đốc nhân hằng ngày háo hức phục vụ sự nghiệp của Đấng Christ. Ở đây, người ta nghĩ đến sứ đồ Phao-lô, tuôn trào về những lời cầu nguyện, tiếp cận, và sự hào phóng của những hội chúng Dân Ngoại ông đã thành lập (2 Cô-rinh-tô 8, 9; Phi-líp 1:3-11, 4:10 trở đi, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1, 2). Câu 6 hình dung sự xức dầu và hiệu quả lớn của những chiến binh Phúc Âm thời cuối này: Rực cháy với Đức Thánh Linh, họ sẽ được dẫn trong đắc thắng trong Đấng Christ, khuếch tán sự hiểu biết về Đấng Cứu Chuộc ở mọi nơi, và xây dựng Hội Thánh của Ngài một cách không thể sai lầm (2 Cô-rinh-tô 2:14-17, Ê-phê-sô 4:7-16). Một số (tức là những người đang được cứu) họ sẽ "thiêu đốt bên phải," đốt cháy sự chống đối của họ với Đấng Christ, và như vậy biến đổi họ thành anh em thuộc linh và đồng công dân của Giê-ru-sa-lem trên cao (Phi-líp 3:20). Những người khác (tức là những người đang hư mất), họ sẽ "thiêu đốt bên trái," giao họ, qua sự không ăn năn của chính họ, cho lửa phán xét (Giăng 3:19-21, 20:23, Công Vụ 13:46). Vào cuối Thời Đại Tuyên Bố, khi trận chiến kết thúc và chiến thắng hoàn tất, mọi cư dân Giê-ru-sa-lem sẽ ở an toàn trong nhà đời đời của họ, không có ai làm sợ hãi hay tấn công nữa (Giăng 14:3). Thông điệp của câu 7 — một viên ngọc tiên tri được giải thích tốt nhất tách biệt khỏi các câu 5-6 — là "trong Ngày đó" Đức Chúa Trời sẽ đổ một động lực xã hội mới vào quốc gia cánh chung: Không ai trong dân Ngài sẽ vinh hiển trên những người còn lại. Những vinh dự đặc biệt sẽ không còn được dành cho một gia đình hoàng gia, hay cho cư dân của một thủ đô (hãy để Rô-ma lưu ý!). Thay vào đó, Đức Chúa Trời sẽ phân phối những ân tứ của Đức Thánh Linh của Ngài theo cách ngăn chặn những chia rẽ trong Thân Thể Đấng Christ; theo cách các thành viên của Thân Thể sẽ có cùng sự quan tâm lẫn nhau (1 Cô-rinh-tô 12:22-25). Do đó, xa khỏi việc tìm cách tôn mình, người lớn nhất trong Ngày đó sẽ là tôi tớ của mọi người (Mác 9:35); mỗi người sẽ coi anh em mình quan trọng hơn mình (Phi-líp 2:3); và mọi người sẽ tìm vinh hiển và danh dự, không cho mình, nhưng cho Đấng Christ (2 Cô-rinh-tô 10:17, Ga-la-ti 6:14). Câu 8 dùng hình ảnh Cựu Ước sống động để tuyên bố rằng trong suốt Thời Đại Tuyên Bố CHÚA sẽ bảo vệ những chiến binh Tân Ước của Ngài và khiến họ mạnh mẽ qua Đức Chúa Trời để phá đổ những đồn lũy (thuộc linh) (2 Cô-rinh-tô 10:4 trở đi). Dù thân thể họ quả thật có thể nuôi lửa, không một sợi tóc trên đầu họ (tức là linh hồn đã tái sinh của họ) sẽ hư mất (Lu-ca 21:18, Giăng 17:11, 15, 1 Cô-rinh-tô 13:3). Tự họ là một bức tranh về sự yếu đuối và nghèo khó thuộc linh, nhưng họ có thể làm mọi việc qua Đấng Christ Đấng ban sức cho họ, ngay cả đến mức ném những núi (thuộc linh) xuống sâu của biển (Xa-cha-ri 4:6-7; Ma-thi-ơ 5:3, 21:21, 2 Cô-rinh-tô 12:9, Phi-líp 4:13). Qua họ, Xô-rô-ba-bên cánh chung của Đức Chúa Trời sẽ xây dựng Hội Thánh của Ngài (Xa-cha-ri 4:1-10, Ma-thi-ơ 16:18). Trong khi câu 9 quả thật áp dụng cho toàn bộ thời đại hội thánh, nội dung và vị trí của nó ở cuối ảnh chụp nhanh tiên tri này gợi ý rằng ở đây Đức Thánh Linh chủ yếu nhìn về phía trước đến Ngày của CHÚA, một chủ đề sẽ được lấy lên trong chương 14. Nếu vậy, sự phán xét được nghĩ đến ở đây sẽ là sự phán xét ngay sau Trận Chiến Cuối Cùng, khi Đấng Christ từ trời xuống để giải cứu Cô Dâu bị bao vây của Ngài và hủy diệt những kẻ thù đã tập hợp của Đức Chúa Trời, một lần đủ cả (14:2 trở đi, Khải Huyền
19:11 trở đi). Trước Sức Mạnh, Nước Mắt (12:10-14) Làm sao Giê-ru-sa-lem cánh chung sẽ trở thành một chén loạng choạng cho các quốc gia (12:2); làm sao Đức Chúa Trời sẽ sốt sắng đến giúp nàng như vậy (12:4, 9); làm sao dân Ngài sẽ tìm thấy sức mạnh lớn như vậy cho trận chiến (12:5-7)? Ảnh chụp nhanh tiên tri tiếp theo của Xa-cha-ri cung cấp câu trả lời: Họ sẽ hưởng những phước hạnh này vì "trong Ngày đó" Đức Chúa Trời sẽ ban cho họ sự ăn năn sâu sắc, do Đức Thánh Linh thực hiện và đức tin nơi Đấng Christ (12:10-14). Đây sẽ là chìa khóa cho chiến thắng cánh chung của họ. Tại sao? Vì loại ăn năn và đức tin này sẽ là dấu hiệu của sự tái sinh và sự xưng công chính của họ; vì sự tái sinh và sự xưng công chính sẽ khiến họ thành thành viên của quốc gia Giao Ước Mới; và vì những bên tham gia Giao Ước Mới được định sẽ thừa hưởng lời hứa của Giao Ước Mới: sự giải cứu cứu chuộc khỏi mọi kẻ thù của Lãnh Địa Bóng Tối, và sự phục hồi cứu chuộc cho mọi phước hạnh của sự sống đời đời. Một dân như vậy — với một Đức Chúa Trời giữ giao ước như vậy ở bên họ — không thể không đắc thắng trong cuộc đụng độ cánh chung lớn của các vương quốc! Lời tiên tri đẹp đẽ này sẽ được làm trọn khi nào? Những nhà giải thích tiền thiên niên, bị ràng buộc bởi phương pháp giải kinh chữ nghĩa của họ, cảm thấy buộc phải giải thích nó theo chủng tộc, và do đó theo vị lai. John MacArthur viết, "Sự ăn năn của Y-sơ-ra-ên sẽ đến vì họ nhìn đến Chúa Giê-xu, Đấng họ đã từ chối và đóng đinh, trong đức tin tại Lần Đến Thứ Hai." 3 Nhưng cái nhìn này có vấn đề sâu sắc. Làm sao những người Do Thái được mô tả trong 12:1-9 hưởng sức mạnh và phước hạnh như vậy từ Đức Chúa Trời nếu họ chưa được hoán cải đến Đấng Christ? Làm sao những nhà Đa-vít, Na-than, Lê-vi, và Si-mê-i đột nhiên xuất hiện lại trên sân khấu lịch sử ngay trước sự trở lại của Đấng Christ? Và làm sao sự hoán cải quốc gia của Y-sơ-ra-ên có thể được thực hiện bởi sự trở lại hữu hình của Đấng Christ, khi, theo sự dạy dỗ phổ biến của Tân Ước, niềm vui và mục đích của Đức Chúa Trời trong thời Tân Ước là cứu tội nhân duy chỉ bằng "sự ngu dại của việc rao giảng" (Ma-thi-ơ 28:18 trở đi, Giăng 17:17, Rô-ma 10:14 trở đi, 1 Cô-rinh-tô 1:21)? Không, chữ nghĩa tiền thiên niên không thể khám phá ý nghĩa của lời tiên tri này, cũng không thể soi sáng thời điểm làm trọn của nó. Nhưng Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới có thể. Vậy chúng ta hãy đem phương pháp ấy đến bản văn để nhìn kỹ hơn. Lời của Xa-cha-ri sẽ được làm trọn "trong Ngày đó," tức là, trong thời đại cánh chung, thời đại Giao Ước Mới (12:11). Hơn nữa, như chính những lời làm rõ, chúng sẽ được làm trọn trong giai đoạn đầu tiên của Thời Đại đó: Thời Đại Tuyên Bố và Thử Thách. Câu 10 ban cho chúng ta chủ đề, các câu 11-14 triển khai. Mỗi cụm từ của câu đầu tiên dài giàu ý nghĩa và ảnh hưởng sâu sắc. Trong Ngày đó, Đức Chúa Trời tối cao sẽ đổ Đức Thánh Linh của Ngài trên nhà Đa-vít và cư dân Giê-ru-sa-lem. Nói cách khác, bắt đầu tại Lễ Ngũ Tuần và tiếp tục cho đến sự Hoàn Tất, Ngài sẽ đổ Đức Thánh Linh của Ngài trên những người được chọn của Ngài, cả người Do Thái và Dân Ngoại (Công Vụ 2:1 trở đi). Như Tân Ước dạy, đây là Y-sơ-ra-ên thời cuối của Đức Chúa Trời (Ga-la-ti 6:16), chức thầy tế lễ hoàng gia của Ngài (1 Phi-e-rơ 2:9), và thành cư trú được chọn của Ngài (Ga-la-ti 4:26, Ê-phê-sô 2:22, Khải Huyền 21:1-4). Khi Đức Thánh Linh giáng trên họ, Ngài sẽ là cho họ "một Thánh Linh của ân điển và sự cầu xin." Tức là, Ngài sẽ đầy ân điển cho họ biết ân điển của Đức Chúa Trời được cung cấp trong Đấng Christ, và Ngài sẽ thúc đẩy họ cầu xin Đức Chúa Trời và Đấng Christ cho một sự cứu rỗi họ rất cần (Giăng 1:14, Công Vụ 2:37, Công Vụ 11:18, 16:30, 20:24, Ê-phê-sô 2:8-9, Tít 2:11-14). Trong quá trình này, các thánh đồ Tân Ước của mọi thế hệ "... sẽ nhìn lên (Đấng) họ đã đâm." Tân Ước giải thích: Khi Đấng Christ được nâng lên qua việc rao giảng Thập Tự Giá (Giăng 3:14-15, 12:32), Đức Thánh Linh sẽ cho phép dân Đức Chúa Trời nhìn lên Ngài (Đấng Christ), thấy thần tính của Ngài (Giăng 1:14, 6:40, 14:9), và thấy rằng, theo một ý nghĩa rất thật, chính họ đã đóng đinh Ngài lên Cây. Làm sao? Vì sự chết (được Đức Chúa Trời định) Ngài đã chết, Ngài chết không vì tội lỗi của chính Ngài, nhưng vì tội của họ (Mác 10:45, Rô-ma 6:10, 1 Phi-e-rơ 3:18, Khải Huyền 5:1 trở đi). Hơn nữa, cùng một Đức Thánh Linh sẽ cho phép những thánh đồ mới sinh này không chỉ nhìn lên Đấng Christ là Đức Chúa Trời-Con Người, mà còn nhìn đến Đấng Christ là Đấng Cứu Chuộc của họ; Ngài sẽ cho phép họ tin cậy, vâng lời, và tin nơi Đấng Christ — và chỉ một mình Đấng Christ — cho sự cứu rỗi linh hồn bất tử của họ (Giăng 4:14-15, 6:29, 40, Hê-bơ-rơ 12:2). Cuối cùng, quả của sự tái sinh thuộc linh này sẽ là niềm vui không thể nói và đầy vinh hiển; nhưng chính sự sinh ra sẽ không thiếu than khóc và nước mắt (Lu-ca 15:7, Giăng 16:21, 1 Phi-e-rơ 1:8). Đây là chủ đề của phần còn lại của lời tiên tri. Sự cáo trách tội lỗi — và nỗi buồn tương ứng về mọi điều tội lỗi đã khiến Đức Chúa Trời, Đấng Christ, và con người phải trả — sẽ chạy sâu, sâu như nỗi đau của cha mẹ về sự mất mát con trai duy nhất của họ (12:10); hay sâu như nỗi đau của cả một quốc gia về sự mất mát một vị vua tin kính và được yêu mến (12:11; 2 Sử Ký 35:20-27, Ma-thi-ơ 26:75, Lu-ca 7:36-50, Giăng 16:8-14). Nỗi buồn này cũng sẽ phổ quát: Nó sẽ chạm đến mọi cư dân của đất, mọi cuộc hôn nhân, mọi thế hệ của mọi gia đình (ví dụ, Đa-vít và con trai ông, Na-than; Lê-vi và cháu ông, Si-mê-i), và mọi tổ chức (ví dụ, vua, thầy tế lễ, dân), (11-14). Và tuy nhiên lời của Xa-cha-ri quả thật là tin tốt, vì ở đây, được phủ trong hình bóng và bóng Cựu Ước, là một tuyên bố nữa về một trong những lời hứa lớn của Vương Quốc: Qua ân tứ cánh chung của Đức Thánh Linh — và những ân tứ kết quả là sự ăn năn, đức tin, và một tấm lòng mới, đã chịu cắt bì — mọi dân Đức Chúa Trời sẽ thánh khiết (Phục Truyền 30:6, Giê-rê-mi 31:31-34, Ê-xê-chi-ên 36:24-32, 1 Phi-e-rơ 1:16, Phi-líp 3:3, Cô-lô-se 2:11, Hê-bơ-rơ 8:6-13). Mọi dân Đức Chúa Trời sẽ được tái sinh (Giăng 3:3, 7, 1 Phi-e-rơ 1:23). Nhân tiện, tôi muốn thừa nhận một yếu tố lẽ thật hiện diện trong những cách giải thích tiền thiên niên về đoạn này. Những người tiền thiên niên nói rằng đây là một lời tiên tri Cựu Ước về sự hoán cải thời cuối của Y-sơ-ra-ên chủng tộc. Một phần họ đúng, vì bất cứ khi nào một người đàn ông hay phụ nữ Do Thái được kêu gọi đến Đấng Christ, nó được làm trọn (Rô-ma 11:5). Nó cũng sẽ được làm trọn khi Đức Chúa Trời, vào cuối thời đại, qua việc rao giảng Phúc Âm, kêu gọi một đám đông lớn người Do Thái đến đức tin nơi người đầu tiên trong những con trai "đầu lòng" của Y-sơ-ra-ên, qua đó ghép (phần lớn) Y-sơ-ra-ên chủng tộc trở lại vào cây nho của Áp-ra-ham, cha của mọi người tin (Rô-ma 4:1 trở đi, 8:29, 11:11-32, Cô-lô-se 1:18, Hê-bơ-rơ 1:6, 12:23). Tuy nhiên, chúng ta phải hiểu rằng đây chỉ là những sự làm trọn một phần của bản văn của chúng ta, và rằng Xa-cha-ri 12:10-14 được làm trọn hoàn toàn, không phải nơi những người Do Thái hoán cải một mình, cũng không phải nơi những người Dân Ngoại hoán cải một mình, nhưng nơi mọi người hoán cải; nơi Một Người Mới và Một Quốc Gia Mới là Thân Thể đầy Đức Thánh Linh của Đấng Christ, gồm người Do Thái và Dân Ngoại tin (Ê-phê-sô 2:15, 1 Phi-e-rơ 2:9). Vậy thì, anh em tiền thiên niên của chúng ta đúng khi họ khẳng định rằng lời tiên tri này được làm trọn giữa những người Do Thái thời cuối. Nhưng họ sai khi họ nói nó được làm trọn độc quyền giữa những người Do Thái thời cuối, độc quyền vào cuối thời đại, và độc quyền tại sự Tái Lâm của Đấng Christ. Cảm tạ Đức Chúa Trời vì Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới, vốn giúp thấy mọi điều này rõ ràng, và như vậy cùng nhau tiến về lẽ thật cánh chung kỳ diệu của Ngài! Sau Nước Mắt, Sự Tẩy Sạch (13:1-6) Đây là ảnh chụp nhanh tiên tri thứ ba trong lời tiên tri của Xa-cha-ri. Được Phương Pháp ấy hỗ trợ, chúng ta có thể dễ dàng nhận rõ ý nghĩa thiết yếu của nó: Trong Thời Đại Giao Ước Mới, và là kết quả của sinh tế chuộc tội của Đấng Christ cho tội lỗi, Đức Chúa Trời sẽ thánh hóa Hội Thánh của Ngài, thanh tẩy nó — và cuối cùng toàn bộ thế giới — khỏi sự thờ hình tượng, tôn giáo giả, và những linh lừa dối đứng sau chúng. Chính dân Đức Chúa Trời sẽ có vai trò trong điều này, khi họ dùng kỷ luật Hội Thánh — bất cứ nơi nào và bất cứ khi nào cần thiết — để duy trì sự trong sạch thuộc linh của những hội chúng của họ. Chúng ta hãy nhìn ngắn gọn vào chính bản văn để thấy chính xác Đức Thánh Linh truyền đạt thông điệp khích lệ này như thế nào. Trong câu 1 Đức Chúa Trời bày tỏ cơ sở, hay nền tảng, của công việc thánh hóa của Ngài trong Hội Thánh. Mỗi cụm từ giàu ý nghĩa. "Trong Ngày đó," chỉ về phía trước đến Thời Đại Làm Trọn, đặc biệt Thời Đại Tuyên Bố. "Một suối sẽ được mở" — tại Gô-gô-tha, nơi huyết của Đấng Christ sẽ đổ ra để chuộc tội cho tội lỗi; để bảo đảm sự tái sinh, sự nên thánh, và sự vinh hiển cuối cùng của dân giao ước của Đức Chúa Trời (Mác 14:24, Rô-ma 3:25, 8:29-30). "Cho nhà Đa-vít, và cư dân Giê-ru-sa-lem" — cho dòng dõi thuộc linh của Đấng Mê-si, và cho Thành thuộc linh của Đức Chúa Trời: Hội Thánh của mọi thời đại (Lu-ca 1:32-33, Giăng 10:11, 15, Công Vụ 20:28, Ê-phê-sô 5:25). "Cho tội lỗi và sự ô uế" — không chỉ để tha thứ nó, mà còn để rửa sạch nó; để tẩy sạch (linh hồn của) dân Đức Chúa Trời khỏi mọi sự ô nhiễm bên trong. Một lần nữa, sự tẩy sạch như vậy — sự nên thánh như vậy — là trọng tâm của bản văn của chúng ta, một trọng tâm được sứ đồ chia sẻ khi ông viết về Đấng Christ rằng "... (Ngài) đã phó mình vì chúng ta, để Ngài có thể cứu chuộc chúng ta khỏi mọi việc vô pháp và thanh tẩy cho chính Ngài một dân cho sự sở hữu của Ngài, sốt sắng về việc lành" (Tít 2:14; 2 Cô-rinh-tô 7:1, Ê-phê-sô 4:26-27, Cô-lô-se 1:22, Giăng 1:9). Câu 2 chỉ rõ hai kết quả của suối huyết mở ra của Đấng Christ. Thứ nhất, Đức Chúa Trời sẽ cắt bỏ tên của những thần tượng khỏi đất. Tức là, bằng công việc tái sinh và thánh hóa của Đức Thánh Linh, Ngài sẽ loại bỏ tên của mọi thần giả khỏi môi của dân Tân Ước của Ngài, thấy rằng từ đó họ sẽ chỉ mong muốn kêu cầu danh Ngài và danh Con Ngài (Ê-xê-chi-ên 36:25, 1 Cô-rinh-tô 1:2, 8:1-6, 2 Ti-mô-thê 2:22). Và thứ hai, Ngài sẽ loại bỏ những nhà tiên tri giả và linh ô uế khỏi đất. Nói cách khác, Ngài sẽ loại bỏ những nhà tiên tri giả, giáo sư giả, và những linh lừa dối làm chúng sống động, khỏi Hội Thánh, một dân ngồi trong những nơi trên trời trong Đấng Christ, và do đó được gọi một cách chính đáng ở đây là cư dân của Đất Em-ma-nu-ên (1 Ti-mô-thê 4:1-3, 2 Ti-mô-thê 3:1 trở đi, Hê-bơ-rơ 12:22, 2 Phi-e-rơ 2:1 trở đi, 1 Giăng 4:1-6). Câu 3 ám chỉ một cách sự tẩy sạch sẽ xảy ra. Dưới Luật Pháp, những nhà tiên tri giả dụ dỗ Y-sơ-ra-ên phục vụ những thần khác bị phạt bằng sự chết; và thật vậy, những người thân của những nhà tiên tri như vậy — bao gồm cha mẹ họ — được cảnh báo đặc biệt không do dự giao chúng cho hình phạt đó (Phục Truyền 13:6-11). Trong bản văn của chúng ta, Đức Chúa Trời do đó nói rằng "trong Ngày đó" Y-sơ-ra-ên cánh chung sẽ, cuối cùng, sốt sắng trỗi dậy để làm trọn nhiệm vụ của họ dưới Luật Pháp. Sốt sắng vì sự hiện diện của Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên giữa họ, họ sẽ sẵn lòng ngay cả giao chính (thuộc linh) con cái của họ cho sự chết. Sự làm trọn Tân Ước của lời tiên tri này không khó thấy: Trong Thời Đại Tuyên Bố, cha mẹ Cơ Đốc sẽ đưa ngay cả chính con cái của họ — dù thể chất hay thuộc linh — cho kỷ luật Hội Thánh, kỷ luật lên đến và bao gồm "án tử" thuộc linh là sự dứt phép thông công (Ma-thi-ơ 18:15-18, 1 Cô-rinh-tô 5:1-5, 1 Giăng 2:19, 4:1-4, Khải Huyền 2:2). Tuy nhiên, họ sẽ làm vậy trong tình yêu và hy vọng; tình yêu cho linh hồn họ, và hy vọng rằng qua kỷ luật như vậy chúng (những đứa trẻ) sẽ lại được phục hồi cho sự sống giữa dân Đức Chúa Trời (1 Cô-rinh-tô 5:5, 2 Cô-rinh-tô 2:3 trở đi). Như vậy Đức Thánh Linh — và Dân Thánh — sẽ bảo tồn sự trong sạch thuộc linh của Đất Em-ma-nu-ên: Hội Thánh của Đấng Christ. Các câu 4-6 hình dung một Ngày khi dân đầy Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời sẽ cảnh giác và sáng suốt đến mức những nhà tiên tri giả sẽ không dám hành nghề gian ác của chúng giữa họ. Câu 6, vốn ám chỉ sự tự lạm dụng thể chất được thực hành bởi những người thờ phượng thần ngoại giáo (Lê-vi Ký 19:28, 1 Các Vua 18:28), là một dụ ngôn về điều sẽ xảy ra: Khi những người Y-sơ-ra-ên cánh chung đối mặt với những nhà tiên tri giả mang những dấu hiệu đặc trưng của đức tin thờ hình tượng của chúng (ví dụ, sai lầm, vô luân, nhầm lẫn, bất hòa, v.v.), chúng (những nhà tiên tri giả) sẽ cố, không thành công, che giấu lẽ thật bằng những lời nói dối trắng trợn. Nhiều bản văn Tân Ước — và chiến trường thần học đẫm máu của lịch sử Hội Thánh — thể hiện sự làm trọn của lời tiên tri này: Luôn luôn và khắp nơi, những con sói thuộc linh tham lam — anh em giả, giáo sư giả, và nhà tiên tri giả mặc trang phục như chiên của Đấng Christ — đã tìm cách xâm nhập vào những bầy của Chúa và giành một lượng người theo, chỉ để bị phát hiện, khiển trách, và trục xuất bởi những người chăn phụ trung tín của bầy (Ma-thi-ơ 7:15, Công Vụ 20:29, Ga-la-ti 2:1-5, 6:13, 2 Phi-e-rơ 2:1, Giu-đe 1:4, Tít 1:10-16, 1 Giăng 4:1 trở đi, Khải Huyền 2:2). Người Chăn Bị Đánh, Bầy Được Tập Hợp (13:7-9) Chúng ta giờ đến ảnh chụp nhanh tiên tri thứ tư của lời tiên tri Xa-cha-ri. Khá phù hợp, nó đưa phần đầu tiên của lời tiên tri — phần xử lý Thời Đại Tuyên Bố — đến kết thúc (12:1-13:9), ngay cả khi nó chuyển sang phần thứ hai và kết luận, phần xử lý sự Hoàn Tất và Thế Giới Sẽ Đến (14:1 trở đi). Chủ đề lớn ở đây là sự chết chuộc tội được Đức Chúa Trời định của Người Chăn Tốt và Trung Tín của bầy Đức Chúa Trời — Chúa Giê-xu Christ — và sự tập hợp sau đó của bầy (Hội Thánh) sẽ không thể sai lầm phát ra từ nó. Theo đó, giống như những ảnh trước nó, ảnh chụp nhanh này bao trùm toàn bộ Thời Đại Tuyên Bố, dạy chúng ta một lần nữa (13:1) rằng qua Công Việc của Đấng Christ (trong những ngày hạ mình của Ngài) mọi phước hạnh Vương Quốc đã hứa trước đây sẽ chảy đến dân Đức Chúa Trời: sức mạnh cho cuộc chiến thuộc linh đắc thắng (12:1-9), nước mắt ăn năn như dấu hiệu của đức tin được xưng công chính (12:10-14), và sự tẩy sạch thuộc linh bên trong, dẫn đến lòng trung thành giao ước bên ngoài với Đức Chúa Trời (13:1-6). Chúng ta hãy khám phá những ý tưởng này bằng cách nhìn ngắn gọn vào mỗi một trong ba câu cấu thành bản văn của chúng ta. Khi lời tiên tri mở ra (câu 7), chúng ta nghe tiếng của CHÚA ra lệnh một thanh gươm thức dậy chống lại Người Chăn của Ngài, chống lại Người là Cộng Sự của Ngài. Dòng khó hiểu này dự báo toàn bộ những chuyên luận thần học Tân Ước. Thanh gươm của CHÚA, biểu tượng của sự báo thù thiên thượng cho tội lỗi, đã ngủ, thấy rằng trong những thời đại đã qua Đức Chúa Trời đầy thương xót "bỏ qua" tội lỗi của dân Ngài (Ê-sai 66:16, Giê-rê-mi 50:35-37, Ê-xê-chi-ên 21:1 trở đi, Rô-ma 3:25). Tuy nhiên giờ, bởi Sự Quan Phòng kiểm soát mọi điều của Ngài, Đức Chúa Trời Công Lý đánh thức nó trên Núi Gô-gô-tha, để nó có thể rơi, trong thương xót và ân điển, trên một Người Thay Thế, chính Đấng Ngài đã chỉ định làm Người Chăn đời đời của dân Ngài (Ê-sai 53:2 trở đi, Xa-cha-ri 13:1; Ma-thi-ơ 27:46, Mác 10:45, Giăng 3:14-16, 12:27-33, Công Vụ 2:23, 4:27-28). Để công việc chuộc tội lớn có thể được hoàn thành, Người Chăn này sẽ đứng trước Đức Chúa Trời theo hai cách. Thứ nhất, Ngài sẽ là "Người," A-đam Cuối Cùng, Đấng sẽ phục vụ làm Đầu, Đại Diện, và Người Thay Thế của dân Ngài; và Đấng, trong tư cách đó, sẽ mang trong chính con người Ngài hình phạt công bằng cho tội lỗi của họ (Giăng 10:11, Rô-ma 3:21-26, 5:12 trở đi, 1 Phi-e-rơ 2:24, 3:18). Nhưng thứ hai, Ngài cũng sẽ là A-mít của Đức Chúa Trời: không chỉ là một người, mà còn là một Đấng Ngang Hàng, Bạn, và Đồng Hành thiên thượng (và do đó thánh khiết) với Đức Chúa Cha. Như vậy, Ngài sẽ hoàn toàn hòa hợp và bước đi hoàn toàn nhịp nhàng với bản chất, mục đích, kế hoạch, sự hiện diện, và quyền năng của Đức Chúa Cha. Do đó, Ngài sẽ giành một sự công chính hoàn hảo cho dân Ngài, sau này được quy cho mọi con chiên khốn khổ đặt lòng tin nơi Ngài (Giăng 8:29, 55, Rô-ma 3:26, 5:1, 2 Cô-rinh-tô 5:21)! Khi Đức Chúa Trời đánh Người Chăn của Ngài, những con chiên sẽ tản lạc. Sẽ có hai loại chúng. Thứ nhất, có "những kẻ nhỏ," những môn đồ Do Thái trung thành nhưng sợ hãi và mất phương hướng của Người Chăn Tốt tạm thời tản lạc nhưng sau được tập hợp lại (Ma-thi-ơ 26:31). Nhưng thứ hai, có những người Do Thái không ăn năn lẽ ra nên đi theo Đấng Mê-si của họ, nhưng từ chối, và do đó sẽ tản lạc vĩnh viễn, qua sự phán xét thiên thượng dưới tay La Mã (Ma-thi-ơ 8:12, 23:36-39, Lu-ca 21:20-22). Ở đây Xa-cha-ri dự báo sự dạy dỗ Tân Ước rằng sự chết của Người Chăn Tốt quả thật sẽ dẫn đến sự phán xét, nhưng nhiều hơn đến sự thương xót, thấy rằng, vì nó, Đức Chúa Trời sẽ có thể đặt tay Ngài lên những kẻ nhỏ — những kẻ khốn khổ của bầy (11:7, 11) — cho sự cứu rỗi. Ngài sẽ có thể — và Ngài sẽ bắt đầu — tập hợp bầy cánh chung của Ngài, Y-sơ-ra-ên thuộc linh của Đức Chúa Trời (Ga-la-ti 6:16). Các câu 8-9 nói về chính điều này. Lưu ý cẩn thận rằng tại điểm này lời tiên tri bước vào thời đại cánh chung, những ngày cuối cùng; những ngày mà Đấng Christ đã được tôn cao dẫn đầu sức đẩy của Phúc Âm vào trái đất, để Ngài có thể bước vào giao ước với mọi dân Ngài (câu 9). Do đó, "toàn đất" của câu 8 không thể chỉ đề cập đến Palestine (như những người tiền thiên niên tuyên bố), nhưng đúng hơn đến điều Palestine Cựu Ước tượng trưng: toàn trái đất, trái đất cuối cùng sẽ trở thành Đất của Em-ma-nu-ên (2:12, 3:9, 9:16, 12:12, 13:2; Rô-ma 4:13). Một nhà chú giải nói, "Điều này không được hiểu theo nghĩa đen, nhưng như tượng trưng cho lãnh địa được Vương Quốc của Đức Chúa Trời bao phủ." 4 Nếu cái nhìn này đúng, thông điệp của câu 8 quả thật nghiêm trọng, nhưng cũng an ủi: Vào cuối Thời Đại Tuyên Bố, "hai phần" — tức là phần lớn hơn — của mọi người nghe Phúc Âm sẽ hư mất khỏi "đất" qua sự không vâng lời cố ý của họ đối với nó. Tuy nhiên, qua ân điển tối cao của Đức Chúa Trời (câu 9), một phần — tức là một phần nhỏ hơn, một phần còn lại được chọn, một bầy nhỏ — sẽ được tập hợp an toàn vào chuồng của Người Chăn của Ngài, và do đó sẽ ở lại trong Đất. Sau khi an toàn trải qua Sự Phán Xét, họ sẽ thừa hưởng sự sống đời đời trong trời mới và đất mới (Ma-thi-ơ 7:13-14, Lu-ca 12:32, 1 Cô-rinh-tô 1:26-31, Ê-phê-sô 1:6, 2:8-9, 1 Phi-e-rơ 2:4-10). 5 Dòng giải thích này dường như được xác nhận hoàn toàn bởi câu 9, nơi chúng ta nghe Đức Chúa Trời đưa ra những lời hứa kỳ diệu vang sâu trong lòng mọi tín hữu Tân Ước. Thứ nhất, Ngài sẽ đưa bầy của Người Chăn qua lửa: Bất chấp mọi loại cám dỗ và bách hại đau đớn, Đức Chúa Trời sẽ bảo tồn những người được chọn của Ngài trong Đấng Christ cho đến khi họ an toàn bước vào Thế Giới Sẽ Đến (Giăng 10:29, 17:15, 1 Cô-rinh-tô 1:4-9, 10:13, Giu-đe 1:1). Và thứ hai, Ngài sẽ thử và luyện họ, ngay cả như người ta thử và luyện bạc và vàng. Điều này ngay lập tức gợi lại lời của sứ đồ Phi-e-rơ, người khích lệ các tín hữu hiểu rằng Đức Chúa Trời dùng những thử thách đa dạng như một loại lửa thánh để thanh tẩy đức tin và tính cách của dân Ngài, để tại sự bày tỏ của Đấng Christ chính họ có thể nhận ngợi khen, vinh hiển, và danh dự từ Ngài (1 Phi-e-rơ 1:6-9; Châm Ngôn 17:3, Ê-sai 43:2, Giăng 15:2, Rô-ma 5:1-5, Ê-phê-sô 5:25-27, Hê-bơ-rơ 12:1 trở đi)! Câu 9 — và lời tiên tri như một tổng thể — kết thúc, một cách thích hợp, bằng một sự lặp lại công thức giao ước lớn. Dân Đức Chúa Trời sẽ kêu cầu Danh Ngài, và Ngài sẽ đáp lời họ; Ngài sẽ nói, "Chúng là dân Ta," và họ sẽ nói, "CHÚA là Đức Chúa Trời của tôi." Chính xác khi nào mọi điều này sẽ xảy ra? Chắc chắn nó sẽ xảy ra trong suốt toàn bộ Thời Đại Tuyên Bố: Nó sẽ xảy ra khi, trong lửa cáo trách, dân Đức Chúa Trời lần đầu kêu cầu Đấng Christ cho sự cứu rỗi (Lu-ca 18:13, Công Vụ 2:37 trở đi); và nó sẽ xảy ra sau, khi, trong lửa cám dỗ và bách hại, họ kêu cầu Ngài cho sức mạnh và sự giải cứu (Rô-ma 15:30-32, Phi-líp 4:13, 2 Ti-mô-thê 4:18). Tuy nhiên, xét vị trí của nó trong bản văn, có thể Đức Thánh Linh đặc biệt nghĩ đến cuối thời đại, khi các thánh đồ sẽ kết thúc việc trải qua lửa; khi họ sẽ cuối cùng bước vào Thế Giới Sẽ Đến; khi họ giờ kêu cầu Danh của CHÚA trong ngợi khen, tạ ơn, và tôn thờ đời đời. Sách Khải Huyền chắc chắn dường như xác nhận điều này: Khi Giăng thấy Thành Thánh xuống đất mới như một Cô Dâu trang điểm cho Chồng nàng, ông cũng nghe những lời đắc thắng này: "Này, đền tạm của Đức Chúa Trời ở giữa con người, và Ngài sẽ ở giữa họ, và họ sẽ là dân Ngài, và chính Đức Chúa Trời sẽ ở giữa họ" (Khải Huyền 21:3). Ở đây, những ngày lửa đã qua; ở đây Ngày vinh hiển đời đời đã bắt đầu! Nhiều nhà chú giải, và đặc biệt những người tiền thiên niên, khẳng định rằng lời tiên tri này đề cập độc quyền đến những giao dịch của Đức Chúa Trời với Y-sơ-ra-ên chủng tộc. Tuy nhiên, như tôi đã cố gắng chỉ ra trong giải kinh của tôi về nó, logic của Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới, chính bản văn, và ngữ cảnh xung quanh nó, đều lập luận chống lại nó. Những môn đồ Do Thái của Chúa Giê-xu sẽ có thể thấy mình trong bản văn này không? Có. Những giao dịch thời cuối của Đức Chúa Trời với Y-sơ-ra-ên chủng tộc sẽ làm trọn nó không? Chắc chắn. Nhưng một lần nữa, điều này không phải vì lời của Xa-cha-ri đề cập độc quyền đến Y-sơ-ra-ên chủng tộc. Đúng hơn, nó vì chúng đề cập toàn diện đến "Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời" cánh chung — Hội Thánh — và vì những người Do Thái được chọn là một phần của Hội Thánh đó; nó vì chúng là một phần của một bầy có một Người Chăn làm Đầu của nó (Giăng 10:16, Ga-la-ti 6:16). Do đó, tôi đồng ý với những bình luận này được tìm thấy trong The Reformation Study Bible: Những câu này hình dung Người Chăn được chọn của Đức Chúa Trời chịu khổ dưới tay Đức Chúa Trời (câu 7). Từ sự phán xét này xuất hiện dân thật của Đức Chúa Trời (câu 9). Không có bức tranh rõ ràng hơn nào về Chúa Giê-xu và Hội Thánh chịu khổ của Ngài được ban trong Cựu Ước. 6 Trận Chiến Cuối Cùng (14:1-2) Giống như những lời tiên tri của Đa-ni-ên và Ê-xê-chi-ên, lời tiên tri của Xa-cha-ri có động lượng cánh chung: Nó luôn di chuyển hướng về kết thúc lớn của Lịch Sử Cứu Rỗi. Ở đây trong chương 14, vốn đưa cả lời tiên tri và sách đến kết thúc, Xa-cha-ri đạt mục tiêu của ông: một bức khảm màu sắc gồm năm ảnh chụp nhanh tiên tri, tất cả xử lý những sự kiện uy nghi của sự Hoàn Tất và đời sống của Thế Giới Sẽ Đến. Đã xử lý nhiều lời tiên tri này trong những phần trước của sách này, bình luận của tôi ở đây sẽ hơi ngắn hơn. Tôi đã đặt tiêu đề cho ảnh chụp nhanh đầu tiên là Trận Chiến Cuối Cùng (14:1-2). Ở đây Xa-cha-ri lấy lên một chủ đề lần đầu nhắc trong 12:1-9, đưa nó đến kết luận logic của nó: Cuộc chiến lâu dài giữa Hội Thánh và Thế Gian sẽ đạt đỉnh trong một cuộc đụng độ cuối cùng, quyết định giữa hai bên. Như mọi khi, sự bày tỏ này về Trận Chiến Cuối Cùng mang tính hướng dẫn, thẳng thắn, và nghiêm túc, nhưng cũng chứa đầy an ủi. Thật vậy, câu 1 vang lên nốt đắc thắng cuối cùng ngay từ đầu, một nốt vang khắp toàn bộ chương: Cuối cùng, Đức Chúa Trời sẽ thực hiện một sự đảo ngược phán xét lớn, đến nỗi những "của cải" đa dạng bị lấy một cách ác ý khỏi dân Ngài — công việc của họ, tài sản của họ, sức khỏe của họ, danh dự của họ, quyền thờ phượng công khai của họ, chính sự sống của họ — sẽ được phục hồi cho họ một lần đủ cả (Ma-thi-ơ 10:29-30, Lu-ca 6:20-26, Hê-bơ-rơ 10:34). Giống như những anh hùng xưa của Y-sơ-ra-ên, Đấng Christ sẽ cướp những kẻ cướp, và sẽ khiến những người nhu mì tin nơi Ngài thừa hưởng đất (Sáng Thế 14:1 trở đi, 1 Sa-mu-ên 30:1 trở đi, Thi Thiên 37:9, 11, Ma-thi-ơ 5:5). Câu 2 ban cho chúng ta chính Trận Chiến Cuối Cùng. Như ở nơi khác, cũng ở đây: Đức Thánh Linh dùng những hình ảnh rút ra từ lịch sử dài tấn công của Y-sơ-ra-ên bởi những quốc gia thù địch để hình dung cuộc tấn công cuối cùng của một hệ thống thế gian hợp nhất chống lại Hội Thánh hữu hình (Thi Thiên 48, Ê-xê-chi-ên 38-39; Khải Huyền 20:9). Chính Đức Chúa Trời, qua những hoạt động bí mật của Sự Quan Phòng của Ngài, sẽ khiến nó xảy ra, một phần để thánh hóa Cô Dâu của Đấng Christ, một phần để thúc đẩy tội nhân ăn năn (13:9, Ê-xê-chi-ên 38:4, Ê-phê-sô 5:27, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3 trở đi, 2:3, Khải Huyền 13:5-10). Vì, theo 1 Cô-rinh-tô 15:46, những sự kiện và tổ chức "tự nhiên" (tức là vật chất) của lịch sử Cựu Ước nhằm hình dung những thực tại thuộc linh Tân Ước, chúng ta không thể giả định rằng những hình thức đau khổ cụ thể được nhắc ở đây sẽ xảy ra theo nghĩa đen. Theo Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới, thông điệp thiết yếu của bản văn của chúng ta đơn giản là một chính phủ thế giới bị Sa-tan kiểm soát sẽ ác ý và hiệu quả đàn áp — dù không hoàn toàn hủy diệt — Hội Thánh hữu hình (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi, Khải Huyền 13:5-10). Tuy nhiên, Xa-cha-ri 14:2, sự dạy dỗ phổ biến của Tân Ước, lịch sử Hội Thánh, và chính những sự kiện hiện tại đều đồng ý nhắc chúng ta rằng Đức Chúa Trời quả thật đã chỉ định con cái Ngài cho hoạn nạn thánh, và rằng những lửa thanh tẩy của Trận Chiến Cuối Cùng sẽ dữ dội như bất kỳ lửa nào họ từng biết (Công Vụ 14:22, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:1-5, 2 Ti-mô-thê 3:12, Hê-bơ-rơ 11:35-40, Khải Huyền 11:7-13). Cảm tạ thay, hoạn nạn đó sẽ ngắn ngủi như nó dữ dội, và sẽ được tiếp nối ngay lập tức bởi niềm vui không thể nói và đầy vinh hiển. Ngày Của CHÚA (14:3-5) Theo Tân Ước, chính Đấng Christ sẽ đưa Trận Chiến Cuối Cùng đến kết thúc tại sự Hiện Đến của Ngài, khi Ngài đến trong quyền năng và vinh hiển trên bầu trời phía trên trái đất để hủy diệt những kẻ thù của Ngài và vinh hiển cả dân Ngài và thế giới của họ (Ma-thi-ơ 13:36-43, 24:29-31, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1, 2, 2 Phi-e-rơ 3, Khải Huyền 11:11-19, 14:14-20, 16:17-21, 19:11-21, 20:7-15). Theo Phương Pháp ấy, ảnh chụp nhanh trước mắt chúng ta là một bức tranh biểu tượng về chính điều đó. Chúng ta hãy xem liệu bản văn của chúng ta — và ngữ cảnh của nó — có biện minh cho kết luận quan trọng này không. Câu 3 nói với chúng ta rằng vào thời nỗi thống khổ cánh chung của "Giê-ru-sa-lem," chính CHÚA sẽ ra đi và chiến đấu chống lại những kẻ thù của nàng, ngay cả như Ngài đã làm trong nhiều dịp trước đây trong lịch sử Y-sơ-ra-ên (Xuất Ê-díp-tô 14:1 trở đi, 15:1-18, Ê-sai 36-37, Khải Huyền 15:2-3). Đây sẽ là lần cuối cùng trong chúng, Ngày lớn và đáng chú ý của CHÚA. Tuy nhiên, từ Tân Ước chúng ta biết rằng Ngày của CHÚA thực ra sẽ là Ngày của Chúa Giê-xu Christ tại sự Hiện Đến của Ngài (2 Cô-rinh-tô 1:14, Phi-líp 2:16, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:2, 2 Phi-e-rơ 3:4, 10). Do đó, ảnh chụp nhanh đặc biệt này quả thật được làm trọn tại sự Hiện Đến của Đấng Christ, và phải được giải thích theo đó. Câu 4 hình dung CHÚA tạo ra một lối thoát bất ngờ cho dân Ngài; câu 5 hình dung họ dùng nó. Đây là cách của Đức Chúa Trời với mọi dân Ngài, cả Cựu Ước và Tân Ước (1 Cô-rinh-tô 10:13). Khá cố ý, hình ảnh được dùng ở đây nhắc chúng ta về sự giải cứu kỳ diệu của Y-sơ-ra-ên tại Biển Đỏ (Xuất Ê-díp-tô 14:1 trở đi). Điều quan trọng, câu 4 không nói với chúng ta rằng Đấng Christ sẽ theo nghĩa đen đứng trên Núi Ô-li-ve; hay rằng Ngài sẽ theo nghĩa đen tách nó ra để tạo một thung lũng theo nghĩa đen. Tương tự, câu 5 không tiên đoán rằng những người Do Thái theo nghĩa đen của một Giê-ru-sa-lem vật chất sẽ chạy trốn đến làng nhỏ A-xên. Những người áp dụng cách tiếp cận này rơi vào nhầm lẫn bằng cách từ bỏ Phương Pháp ấy, vốn dạy chúng ta giải thích lời tiên tri này theo hình bóng, theo những lẽ thật Tân Ước. 7 Vậy thông điệp thật của các câu 4-5 là gì? Chúng ta bắt đầu nhận câu trả lời khi chúng ta nhớ rằng một số bản văn Cựu Ước hình dung Đức Chúa Trời phán xét giẫm trên những nơi cao của trái đất để tách những thung lũng và làm tan những núi dưới chân toàn năng của Ngài (Thi Thiên 97:5, Ê-sai 64:1-2, Mi-chê 1:3-4, Na-hum 1:5). Tương tự, chúng ta nhớ rằng trong thời Cựu Ước CHÚA trung tín không chỉ giải cứu dân Ngài khỏi sự hủy diệt sắp đến, mà còn cung cấp cho họ những thành — hay những nơi khác — ẩn náu, mà họ có thể chạy trốn đến (Sáng Thế 19:20-26, Dân Số 35:9 trở đi, Giô-suê 6:1 trở đi, 1 Sa-mu-ên 24:22). Ghi nhớ mọi điều này, chúng ta có thể dễ dàng nhận rõ tính chất thiết yếu của lời hứa được tìm thấy trong những câu này: Trong Ngày của CHÚA, khi chính thế giới sắp trải qua sự hủy diệt cuối cùng, sự hiện diện và quyền năng của Đức Chúa Trời giữ giao ước của Y-sơ-ra-ên sẽ xuống trái đất và đến gần Thành yêu dấu, bị bách hại của Ngài. Sau đó Ngài sẽ siêu nhiên mở một đường cho dân Ngài chạy trốn về phía đông hướng về Ngài (vì CHÚA thích đến với con cái Ngài từ phía Đông: Ê-sai 63:1, Ê-xê-chi-ên 43:4, Khải Huyền 7:2), và như vậy tìm thấy sự an toàn trong một Thành Ẩn Náu được chỉ định. Khi người cuối cùng trong những đứa trẻ đã được cứu chuộc của Ngài bước vào Thành đó, chính CHÚA sẽ đến, với mọi thánh đồ của Ngài, thi hành sự phán xét cuối cùng trên mọi kẻ thù của Ngài và của Y-sơ-ra-ên. Chỉ cần một bước nhỏ vào Tân Ước để thấy chính xác những lời hứa thần học rộng này sẽ được làm trọn như thế nào: Trong Ngày của Chúa Giê-xu, chính Đấng Christ đã được vinh hiển sẽ từ trời xuống bầu trời ngay phía trên trái đất, vòng quanh quả địa cầu từ đông sang tây, ngay cả khi trái đất và những công việc của nó bắt đầu tan chảy với sức nóng dữ dội (Ma-thi-ơ 24:27, 2 Phi-e-rơ 3, Khải Huyền 7:2). Bằng Đức Thánh Linh của Ngài và qua cơ quan của những thiên sứ thánh của Ngài Ngài sẽ nhanh chóng đến gần dân Ngài (Thành Yêu Dấu của Ngài) bất cứ nơi nào họ có thể ở, và sẽ siêu nhiên mở một đường qua không khí cho các thánh đồ của Ngài bay đến Ngài, Đấng là Thành Ẩn Náu thật duy nhất của họ (Ma-thi-ơ 13:36-43, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13 trở đi). Khi bằng cách này Ngài đã tập hợp mọi con cái Ngài an toàn về bên Ngài, Ngài, họ, và mọi thiên sứ thánh sẽ "đến" theo cách giao những kẻ thù của Đức Chúa Trời — cả con người và thiên sứ — cho lửa phán xét đời đời của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:42, 25:31 trở đi, Rô-ma 16:20, 1 Cô-rinh-tô 6:2, Khải Huyền 19:20, 20:10). Thế Giới Sẽ Đến (14:6-11) Sau khi hứa và hình dung chiến thắng của Y-sơ-ra-ên trong Trận Chiến Cuối Cùng, lời tiên tri của Xa-cha-ri giờ chuyển sang thời cánh chung, sang trạng thái cuối cùng. Những câu còn lại cấu thành ba ảnh chụp nhanh quy mô lớn, tất cả đều có một loạt ảnh chụp nhỏ. Chúng là (1) Thế Giới Sẽ Đến (14:6-11), (2) Sự Phán Xét Sẽ Đến (14:12-15), và (3) Sự Thờ Phượng Sẽ Đến (14:16-21). Lời tiên tri về Thế Giới Sẽ Đến tự nó được chia thành hai phần: Các câu 6-8 dùng hình ảnh Cựu Ước để mô tả trời mới và đất mới; các câu 9-11 dùng hình ảnh Cựu Ước để mô tả (đời sống trong) Giê-ru-sa-lem Mới. Ảnh chụp nhỏ đầu tiên của chúng ta (các câu 6-8) chỉ đến một sự biến đổi triệt để của trời vật chất, một sự biến đổi Tân Ước nói sẽ xảy ra tại "sự phục hồi muôn vật," khi Đấng Christ trở lại (Ma-thi-ơ 19:28, Công Vụ 3:21, Rô-ma 8:21, Phi-líp 3:21). Bản văn Hê-bơ-rơ của các câu 6-7 ủng hộ cách dịch của NAS và NKJV. Chúng ta có thể diễn giải nó như sau: Trong thế giới (vật chất) sẽ đến sẽ không có ánh sáng tự nhiên, vì những vật sáng của thế giới cũ — mặt trời, mặt trăng, và những ngôi sao — sẽ qua đi. Kết quả, cho dân Đức Chúa Trời, sẽ là điều gì đó hoàn toàn mới: một "Ngày" không phải ngày cũng không phải đêm như họ từng biết, nhưng là một Ngày đời đời mà bản chất chính xác của nó chỉ CHÚA biết. May mắn thay, Tân Ước đổ thêm ánh sáng lên lời hứa bí ẩn này, dạy chúng ta rằng chính Đấng Christ sẽ "làm giảm" những vật sáng tại sự Hiện Đến của Ngài (Ma-thi-ơ 24:29, 2 Phi-e-rơ 3:10, Khải Huyền 6:13); rằng trong Thế Giới Sẽ Đến, vinh hiển của Đức Chúa Trời và Chiên Con sẽ soi sáng mọi vật, cả bên trong và bên ngoài (Khải Huyền 21:11, 23, 22:5); và rằng "Ngày" cánh chung "độc nhất" này sẽ đứng như một chứng cớ và nhắc nhở vĩnh viễn: Vì Đấng Christ, Lãnh Địa Bóng Tối đã qua đi một lần đủ cả (Rô-ma
13:12). Câu 8 lặp lại chủ đề Cựu Ước lớn về Dòng Sông cánh chung của Đức Chúa Trời (Thi Thiên 46:4, 65:9, Ê-xê-chi-ên 47:1-12, Giô-ên 3:18). Nước sống, tất nhiên, là chính sự sống của Đức Chúa Trời hằng sống, chảy vào sự sáng tạo mới từ Đức Chúa Cha, qua Đấng Christ là Con, bởi Đức Thánh Linh (Công Vụ 2:33, Phi-líp 1:19). Thú vị thay, nhà tiên tri thấy chúng chảy ra từ (Giê-ru-sa-lem Mới); tức là, ra khỏi Hội Thánh, dân đời đời của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 21:2). Ông cũng thấy rằng dòng sông sẽ chảy cả về phía đông và phía tây, làm đầy những biển ở hai bên Thành, cả mùa hè và mùa đông (tức là quanh năm). Tuy nhiên, Khải Huyền 21:1 nói với chúng ta sẽ không có biển trong Thế Giới Sẽ Đến; trong khi đó, Xa-cha-ri 14:6-7 (cùng với một số bản văn trong sách Khải Huyền) bảo đảm với chúng ta sẽ không có mùa. Vậy ý nghĩa là hình bóng và thần học: Trong Ngày đó, sự sống của Đức Chúa Trời sẽ liên tục bổ sung sự sáng tạo của Đức Chúa Trời, và sẽ làm vậy qua dân của Đức Chúa Trời (xem Rô-ma 8:20-23). Ngay cả giờ, các thánh đồ hưởng một hương vị trước của chức vụ ban sự sống này, xây dựng lẫn nhau qua việc thực hành liên tục những ân tứ thuộc linh của họ (1 Cô-rinh-tô 12:7, Ê-phê-sô 4:11-16, 1 Phi-e-rơ 4:10). Tuy nhiên, để biết chính xác điều này sẽ trông như thế nào trong Thế Giới Sẽ Đến, họ chắc chắn sẽ phải chờ chính Ngày đó! Chủ đề của ảnh chụp nhỏ thứ hai của chúng ta (các câu 9-11) là sự an toàn đời đời của Thành cánh chung của Đức Chúa Trời, mãi mãi ở trong Đất của Đức Chúa Trời. Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới mở ra nó phong phú. Câu 9 hứa rằng trong thời cánh chung Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời Ba Ngôi — sự cai trị cứu chuộc trực tiếp của Ngài — sẽ phổ quát và tuyệt đối. Vì lý do này, Danh Ngài — Cha, Con, và Đức Thánh Linh — sẽ là danh duy nhất, vì mọi danh khác và mọi thần khác sẽ bị quét đi trong Sự Phán Xét. Đức Chúa Trời Ba Ngôi sẽ là mọi sự trong mọi sự (Mi-chê 4:5, Giăng 17:6, Công Vụ 4:12, 1 Cô-rinh-tô 8:6, 15:28, 2 Cô-rinh-tô 10:5, Phi-líp 2:9-11). Trong câu 10 chúng ta học rằng sự tôn cao CHÚA tối cao trên mọi sự sáng tạo sẽ mang theo nó một sự tôn cao tương ứng của dân Ngài (Ma-thi-ơ 13:33, 1 Cô-rinh-tô 3:21-23, Cô-lô-se 3:4, Khải Huyền 21:7). Nhà chú giải Richard Phillips làm một công việc bậc thầy trong việc xử lý những chi tiết và thăm dò biểu tượng: Câu 10 nói về sự tôn cao của Giê-ru-sa-lem, vốn (hiện tại) nằm giữa những đồi lớn hơn trong vùng đất không bằng phẳng... Địa hình xung quanh Giê-ru-sa-lem sẽ được san phẳng; lãnh thổ Giu-đa, được giới hạn bởi Ghê-ba và Rim-môn, trở thành như A-ra-ba, vốn là đồng bằng mà Sông Giô-đanh chảy qua. Những đồi được làm bằng phẳng để tạo thành một bức tường cao nguyên, trong khi Giê-ru-sa-lem được nâng lên để mọi người xung quanh thấy. Câu này ban những kích thước của thành trong những ngày lớn nhất của nó; toàn bộ thành sẽ được làm an toàn và sẽ trỗi dậy được tôn cao... Điểm ở đây là thần học thay vì địa hình; nó là lý tưởng tiên tri đạt được trong sự vinh hiển của Núi và Thành của Đức Chúa Trời. 8 Phillips đang nói với chúng ta rằng câu 10 là một cuộn tranh chữ đan chặt chẽ mô tả một cách huyền nhiệm những sự kiện sẽ xảy ra tại và sau sự Hiện Đến. Thứ nhất, những đồi và núi xung quanh Si-ôn sẽ được san phẳng. Tức là, mọi điều cao một cách tội lỗi và được nâng lên sẽ bị hạ thấp, ngay đến sự hủy diệt (Ê-sai 2:12, 17; Lu-ca 1:52, Khải Huyền 14:8, 17:9, 18, 18:1 trở đi). Thứ hai, lãnh thổ Giu-đa sẽ trở thành một đồng bằng (được tưới tốt): Một sự sáng tạo được thanh tẩy và biến đổi siêu nhiên sẽ trở thành cơ nghiệp của chi phái Đấng Mê-si, và từ đó sẽ phục vụ làm khu vực tập kết cho Thành của Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:20-21, Phi-e-rơ 3:13, Khải Huyền 21:1-3). Thứ ba, Núi Si-ôn — và Thành Thánh nằm trên nó — sẽ được nâng lên: Thế giới tự nhiên sẽ được vinh hiển (qua đó trở thành Núi Thánh của Đức Chúa Trời), và các thánh đồ cũng vậy, những người sẽ có thế giới đó làm nhà đời đời của họ (Ê-sai 11:9, 65:25, Rô-ma 8:20-23, Hê-bơ-rơ 12:22, Khải Huyền 21:10). Cuối cùng, Thành Thánh sẽ được phục hồi cho những kích thước lớn nhất của nàng: Những kích thước của Thành cánh chung của Hội Thánh là những kích thước của chính Ê-đen, và của mọi điều được ban cho con người trong Ê-đen tại Cây Sự Sống (Khải Huyền 22:1-2, 14). Nhân tiện, chúng ta nên lưu ý, với Phillips, rằng sự tôn cao của Giê-ru-sa-lem được mô tả ở đây nói không chỉ về sự hoàn tất của sự cứu chuộc của các thánh đồ, mà còn về sự đảo ngược đạo đức lớn mà nó tượng trưng. Thành Thánh — hiện tại nhỏ, ẩn, bị khinh, không quyền lực, và bị bách hại giữa "Thành Lớn" là hệ thống thế gian sa ngã — sẽ đột nhiên được thấy là ngợi khen, danh dự, và vinh hiển tại sự bày tỏ của Đấng Christ (1 Phi-e-rơ 1:13, Khải Huyền 11:2, 8, 17:6, 18:1 trở đi, 21:2). Như Chúa Giê-xu đã dạy chúng ta: Trong Ngày đó, người nghèo sẽ trở nên giàu, người đói sẽ được thỏa mãn, và người buồn bã sẽ vui mừng, vì người nhu mì, cuối cùng, sẽ thừa hưởng trái đất (Ma-thi-ơ 5:5, Lu-ca 6:20-23). Câu 11 đưa lời tiên tri đến kết thúc: Định cư trên Núi của Đức Chúa Trời, an toàn trong Đấng Christ, và được cứu chuộc khỏi Sự Rủa Sả của Luật Pháp, Thành Thánh sẽ trải nghiệm sự sống của Đức Chúa Trời, với Đức Chúa Trời, đời đời (Rô-ma 8:1, Ga-la-ti 3:13, Khải Huyền 22:3). Sự Phán Xét Sẽ Đến (14:12-15) Những câu này, vốn lặp lại hình ảnh trận chiến của 12:1-4, dựa nhiều vào Luật Cựu Ước và lịch sử để mô tả sự đánh bại cánh chung của những kẻ thù của Hội Thánh Đấng Christ tại sự Hiện Đến của Ngài, và hình phạt đời đời tiếp theo (Ma-thi-ơ 24:29-25:46, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2, Khải Huyền 11:7-13, Khải Huyền 14:14-20, 19:11-21, 20:7-15). Câu 12, một bức tranh ghê rợn về sự hủy diệt đời đời của kẻ ác trong địa ngục, trình bày những đau khổ của chúng theo những tai họa trước đây giáng trên những kẻ thù của Đức Chúa Trời, dù ở Ai Cập (Xuất Ê-díp-tô 7-12), hay, thích hợp hơn, tại cổng của chính Giê-ru-sa-lem, nơi Thiên Sứ của Chúa đánh quân A-si-ri và giải cứu dân run rẩy nhưng tin cậy của Đức Chúa Trời (Ê-sai 36-37; xem Lê-vi Ký 26:16, Phục Truyền 28:22, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:9, Khải Huyền 20:10,14). Câu 13 nói với chúng ta rằng, như trong thời Cựu Ước, cũng một lần nữa tại Trận Chiến Cuối Cùng: Đức Chúa Trời sẽ phán xét những kẻ thù của Ngài bằng cách làm nhầm lẫn suy nghĩ của chúng, làm suy yếu sự hiệp nhất của chúng, và khiến tay chúng quay lại lẫn nhau (Các Quan Xét 7:22, 1 Sa-mu-ên 14:20). Sự hủy diệt cuối cùng của vương quốc Kẻ Chống Đấng Christ sẽ được báo trước bởi tính hủy diệt sơ bộ của chiến tranh trong vương quốc của hắn (Đa-ni-ên 11:36 trở đi, Khải Huyền 17:16-18). Có thể hình dung, câu này cũng hình dung sự thù hận và xung đột đời đời của kẻ ác trong địa ngục. Câu 14 mở rộng 14:1, nói về chiến lợi phẩm cánh chung sẽ xảy ra sau Trận Chiến Cuối Cùng. Chi phái hoàng gia (Hội Thánh) sẽ chiến đấu dũng cảm để bảo vệ Thành Thánh (cũng là Hội Thánh), dạy dỗ, rao giảng, và khích lệ lẫn nhau theo cách họ sẽ bền bỉ cho đến cuối, và như vậy được cứu (14:14, NAS, NIV; Ma-thi-ơ 10:22, Công Vụ 14:22, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:2-3, Khải Huyền 2:10). Như một phần thưởng cho sự trung tín của họ, Đấng Christ, tại sự trở lại của Ngài, sẽ khiến thế giới và sự giàu có của nó, giờ đã được thanh tẩy khỏi tội lỗi, mãi mãi chuyển vào sự quản lý của các thánh đồ (Lu-ca 19:15 trở đi). Trong Ngày đó, mọi vật sẽ là của họ, họ sẽ là của Đấng Christ, và Đấng Christ sẽ là của Đức Chúa Trời (1 Cô-rinh-tô 3:21-23). Người khiêm nhường trong Đấng Christ sẽ thừa hưởng trái đất (Ma-thi-ơ 5:5). Câu 15 tuyên bố rằng tai họa cuối cùng sẽ rơi ngay cả trên những con vật đã mang những kẻ thù của Đức Chúa Trời vào trận chiến. Điều này gợi lại "lệnh cấm" mà Đức Chúa Trời đặt trên mọi sinh vật khi Ngài sai Giô-suê vào Ca-na-an; vào đất của người A-mô-rít, mà sự gian ác của chúng lúc đó đã đầy (Sáng Thế 15:16, Phục Truyền 20:16-18). Ý nghĩa Tân Ước là: Khi sự gian ác của thế giới cuối cùng hoàn tất, Đấng Christ, Giô-suê cánh chung của Đức Chúa Trời, sẽ trở lại và hủy diệt nó hoàn toàn. Những điều cũ sẽ qua đi, để những điều mới và đời đời có thể nảy sinh (Ê-sai 42:9, 1 Cô-rinh-tô 7:31, 1 Giăng 2:17). Chính Đức Chúa Trời sẽ làm mới muôn vật, và sẽ ban những điều đó cho những con trai và con gái yêu dấu của Ngài, những người sẽ là người thừa kế của Đức Chúa Trời và đồng thừa kế với Đấng Christ (Ga-la-ti 4:1-2, Rô-ma 8:17, Khải Huyền 21:1-5, 7). Sự Thờ Phượng Sẽ Đến (14:16-21) Ảnh chụp nhanh cuối cùng của chúng ta hình dung sự thờ phượng trong Thế Giới Sẽ Đến. Nó được chia thành hai phần. Phần đầu tiên nói về Lễ Lều Tạm cánh chung (các câu 16-19), phần thứ hai về sự thánh khiết hoàn hảo của Giu-đa và Giê-ru-sa-lem cánh chung (các câu 20-21). Trước đó, chúng ta đã thảo luận những lý do tại sao một cách giải thích chữ nghĩa, tiền thiên niên về bản văn này là không thể. Vậy chúng ta hãy xem Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới có thể giúp chúng ta bày tỏ ý nghĩa sâu sắc, Tân Ước của lời Xa-cha-ri như thế nào. Trên bề mặt, thông điệp của các câu 16-19 khá đơn giản: Trong Thế Giới Sẽ Đến sẽ có hai loại quốc gia (hay gia đình) khác nhau. Cả hai, vào lúc này hay lúc khác trước Sự Phán Xét, đã đến với ý định thù địch chống lại Giê-ru-sa-lem (câu 16). Tuy nhiên giờ, nhóm đầu tiên đi lên hằng năm (và đời đời), không phải để tấn công Giê-ru-sa-lem, nhưng đúng hơn để thờ phượng Đức Chúa Trời là Vua của họ, và cũng để cử hành Lễ Lều Tạm trong những khu thánh của Giê-ru-sa-lem. Trong khi đó, nhóm còn lại, vốn dường như có Ai Cập làm đầu, gồm những quốc gia cứng cổ kiên trì từ chối đi lên. Những kẻ này CHÚA sẽ phạt bằng một tai họa hạn hán (các câu 17-19). Làm sao chúng ta hiểu tốt nhất ý nghĩa của lời tiên tri bí ẩn này? Để bắt đầu, chúng ta phải suy ngẫm một chút về ý nghĩa hình bóng của Lễ Lều Tạm. Một cái nhìn vào Lê-vi Ký 23:33-34 cho thấy đây là một lễ đặc biệt vui mừng được cử hành vào mùa thu hoạch, trong đó Y-sơ-ra-ên phải tưởng niệm không chỉ sự giải cứu lớn của họ khỏi Ai Cập, mà còn sự trung tín của Đức Chúa Trời khi dẫn họ qua đồng vắng Si-na-i (nơi họ cắm trại trong "lều" hay "đền tạm") vào Đất Hứa. Đây là chìa khóa để hiểu lời tiên tri của Xa-cha-ri, một lời tiên tri được thiết kế để an ủi những thánh đồ Cựu Ước tin kính bằng một bức tranh về sự thờ phượng đời đời của Hội Thánh đã được vinh hiển, và như vậy được trình bày trong ngôn ngữ và hình ảnh của lễ Cựu Ước vui mừng nhất của Y-sơ-ra-ên! Thông tin nền này — cùng với Phương Pháp ấy — cho phép chúng ta thấy mọi điều rõ ràng. Ví dụ, giờ chúng ta có thể thấy rằng Lễ Lều Tạm cánh chung của Xa-cha-ri quả thật sẽ là một lễ thu hoạch, vì ở đây, trong Thế Giới Sẽ Đến, mọi thánh đồ sẽ được tập hợp vào kho của Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:30, Giăng 4:38, Khải Huyền 14:14-16). Trước đây, họ là những kẻ thù tạm thời của Đức Chúa Trời và của dân Ngài; nhưng Đấng Christ, vào những thời điểm khác nhau trước Sự Phán Xét, đã thu hoạch họ qua Phúc Âm và biến họ thành những người bạn đời đời (Ma-thi-ơ 9:37, Công Vụ 26:17-18, Rô-ma 5:8, 1 Ti-mô-thê 1:12-12, Tít 3:3 trở đi). Cũng vậy, đây sẽ là một Lễ đời đời: Các thánh đồ sẽ mãi mãi "đi lên" trong sự thờ phượng, qua Đấng Christ, đến Đức Chúa Trời là Vua của họ (1 Phi-e-rơ 2:5, Khải Huyền 7:9-10, 14:1-4). Cuối cùng, đây sẽ là một Lễ vui mừng: Trong Thành của Ngài — và là Thành của Ngài — dân Đấng Christ sẽ mãi vui mừng, không chỉ trong giờ giải cứu cá nhân của chính họ khỏi Lãnh Địa Bóng Tối, mà còn trong sự trung tín sau đó của Người Chăn Tốt của họ, Đấng đã an toàn dẫn bầy của Ngài qua đồng vắng chết chóc của thời đại gian ác hiện tại này, qua Sự Phán Xét, và vào Đất Hứa (Giăng 6:38-40, Ga-la-ti 1:4, Phi-líp 1:6, Khải Huyền 12:7-17, 19:11). Nhưng chúng ta phải hiểu gì về Ai Cập, và về những gia đình của trái đất đi theo sự dẫn dắt của Ai Cập trong việc từ chối đi lên? Rõ ràng, chúng tượng trưng cho mọi người và quốc gia đã từ chối tham gia cuộc xuất hành cánh chung; đã từ chối sự giải cứu thuộc linh khỏi Lãnh Địa Bóng Tối, và sự chuyển giao thuộc linh vào Vương Quốc của Con yêu dấu của Đức Chúa Trời (Cô-lô-se 1:13); đã từ chối đi theo bước chân của Môi-se, người coi sự sỉ nhục của Đấng Christ là sự giàu có lớn hơn những kho báu của Ai Cập (tức là của hệ thống thế gian sa ngã); đã từ chối bước đi với Đấng Christ qua đồng vắng của thế giới này đến Đất Hứa (Hê-bơ-rơ 11:26, Khải Huyền 12:1 trở đi). Thật khó hiểu, chúng ta thấy những quốc gia nổi loạn này vẫn trên trái đất, nhưng xa Si-ôn và Giê-ru-sa-lem, nơi những người bạn của Đức Chúa Trời cử hành Những Lễ của Đức Chúa Trời. Nhưng trong Khải Huyền 22 — vốn cũng mô tả Thế Giới Sẽ Đến — câu đố được giải. Ở đây một lần nữa chúng ta thấy những quốc gia này xa Giê-ru-sa-lem, bên ngoài cổng của Thành Thánh (Khải Huyền 22:15). Tuy nhiên giờ, chúng ta đã học rằng thực ra chúng ở trong Hồ Lửa (Ê-sai 66:24, Khải Huyền 19:20, 20:10, 14). Do đó, chính trong sự chết (và địa ngục) những kẻ thù không ăn năn của Đức Chúa Trời sẽ chịu đựng chính tai họa hạn hán chúng đã chọn cho mình trong đời sống, khi chúng từ chối uống từ Tảng Đá, và đi theo Tảng Đá, mà Đức Chúa Trời ban cho chúng trong Phúc Âm (Ma-thi-ơ 12:43 NAS, Lu-ca 16:24, Giăng 7:37, 1 Cô-rinh-tô 10:4, Khải Huyền 21:6, 22:17). Phần hai của lời tiên tri của chúng ta (các câu 20-22) cử hành sự thánh khiết hoàn hảo, thấm khắp của Thế Giới Sẽ Đến. Trong thế giới đó, sự phân biệt giữa thánh và thường, sạch và không sạch, đã hoàn toàn biến mất (Công Vụ 10:15). Những chuông trên ngựa là thánh. Những nồi nấu trong nhà của CHÚA là thánh — thánh như bàn thờ tự nó. Đúng, ngay cả những nồi nấu trong nhà của dân Giê-ru-sa-lem và Giu-đa là thánh, thánh đến mức người ta có thể luộc những sinh tế của họ cho Đức Chúa Trời trong chúng. Ở đây ranh giới giữa thiêng liêng và phàm tục đã bị xóa bỏ. Ở đây, mọi hành động là một hành động thờ phượng, mọi ngày là Ngày của Chúa. Ở đây, mọi người Ca-na-an — một hình bóng về con người chưa tái sinh, tội lỗi — đã bị trục xuất (14:21, Rô-ma 16:17-20, 1 Giăng 2:19, Khải Huyền 22:15). Ở đây, chính Y-sơ-ra-ên đã trở thành nhà đời đời của Đấng Cứu Chuộc đầy ân điển, yêu thương đã chiến đấu đắc thắng thay cho họ: CHÚA của các đạo quân (14:21, Ê-phê-sô 2:22). Vì lý do này, trong Ngày đó các thánh đồ sẽ không khóc nữa, nhưng trong một lễ cử hành đời đời Lễ Lều Tạm họ sẽ vui mừng trong Sư Tử của Chi Phái Giu-đa; trong Đấng Thánh của Y-sơ-ra-ên, Đấng, bằng đời sống công chính và sự chết chuộc tội của Ngài, đã đắc thắng mạnh mẽ đến mức Ngài khiến cả họ và thế giới của họ mãi mãi thánh khiết, ngay cả như Ngài là thánh (1 Phi-e-rơ 1:15-16, Khải Huyền 5:5, 21:2, 22:11). Kết Luận Cho Phần 3 Cảm ơn bạn đã cùng tôi trong một hành trình dài, đầy thách thức qua địa hình gồ ghề của các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước. Hy vọng, bạn đã thấy nó rất đáng thời gian và công sức liên quan. Nói cho bản thân, trong việc suy nghĩ và viết về những bản văn đầy thách thức này tôi đã ấn tượng nhiều lần với quyền năng và tính kết quả của Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới. Để kết luận Phần 3 của nghiên cứu của chúng ta, tôi xin chạm ngắn gọn vào bốn phước hạnh đặc biệt xuất hiện trong tâm trí. Thứ nhất, Phương Pháp ấy mở ra một cách tuyệt vời các lời tiên tri ấy. Trên hết, nó làm điều này bằng cách làm rõ lĩnh vực làm trọn thật của chúng, Giao Ước Mới (và Đời Đời) trong Đấng Christ, và Vương Quốc thuộc linh hai giai đoạn nó tạo ra. Một khi chúng ta rõ về điểm căn bản này, chỉ là một bước nhỏ để làm chủ phương pháp hình bóng của việc giải thích tiên tri Cựu Ước, mà qua đó chúng ta học thấy những thực tại thuộc linh Tân Ước được hứa và mô tả dưới một tấm màn đầy hình bóng của biểu tượng Cựu Ước. Kết quả cuối cùng là Phương Pháp ấy ban cho chúng ta kỹ năng, sự tin chắc, và thành công tốt trong việc nhận rõ ý nghĩa Đức Thánh Linh định trong mọi lời tiên tri ấy. Thứ hai, Phương Pháp ấy tôn cao Tân Ước một cách đúng đắn, phục hồi nó cho vị trí danh dự của nó trong tiến trình bày tỏ thiên thượng. Quá lâu, những phần lớn của cộng đồng tin lành đã thấy vinh hiển của Đấng Christ và Phúc Âm bị che khuất bởi những cánh chung học sa lầy trong một cách giải thích chữ nghĩa về những bản văn tiên tri Cựu Ước. Kết quả buồn là Giao Ước Cũ che phủ Giao Ước Mới; Thiên Niên che phủ Vương Quốc hai giai đoạn của Đấng Christ; và Y-sơ-ra-ên chủng tộc che phủ Y-sơ-ra-ên thuộc linh, Hội Thánh. Phương Pháp ấy chữa lành vết thương thần học này, bày tỏ Đấng Christ và Giao Ước Đời Đời là thân thể thật duy nhất mà mọi bóng trước đây hướng về; mục tiêu thật duy nhất mà toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi chạy về (Cô-lô-se 2:17). Thứ ba, Phương Pháp ấy bày tỏ và phóng đại một cách kỳ diệu sự hiệp nhất lấy Đấng Christ làm trung tâm của Kinh Thánh. Nói về Kinh Thánh Cựu Ước — và do đó về các lời tiên tri ấy — chính Chúa Giê-xu nói, "Chúng là những điều làm chứng về Ta" (Giăng 5:39). Và chúng làm chứng, không chỉ về Ngài, mà còn về Giao Ước Mới Ngài đã thiết lập, và Vương Quốc thuộc linh hai giai đoạn nó tạo ra. Một khi chúng ta thấy điều này — và một khi chúng ta đón nhận phương pháp giải kinh nó đòi hỏi — thì mọi viên gạch trong bức khảm rộng lớn của Kinh Thánh rơi gọn gàng vào chỗ, kết quả là chúng ta ngã xuống trong sự kinh ngạc trước bức chân dung uy nghi về Con Người và Công Việc của Đấng Christ được phản ánh trong đó. Cuối cùng, Phương Pháp ấy chuẩn bị một cách hữu ích Hội Thánh cho chức vụ Phúc Âm gian khổ nhưng đắc thắng của nàng vào cuối thời đại. Từ đó, những mũi tên thon, nhọn sắc của các lời tiên tri ấy — dù tiền lưu đày, lưu đày, hay hậu lưu đày — được đặt như rất nhiều mũi tên trong bao tên thuộc linh của nàng. Từ đó, nàng có thể rút chúng ra để cảnh báo kẻ ác, truyền giáo cho người hư mất, và dạy dỗ, khích lệ, và an ủi các thánh đồ. Như vậy những thầy thông giáo Tân Ước của Đấng Christ sẽ nuôi dưỡng lẫn nhau bằng những điều cũ và mới; như vậy họ sẽ đắc thắng trải qua Hoạn Nạn Lớn Nhất, Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Sống Lại Của Kẻ Chết, và Sự Phán Xét Cuối Cùng; và như vậy họ sẽ bước vào Thế Giới Vinh Hiển Sẽ Đến, nơi họ sẽ sống đời đời với Người Chồng và Vua thiên đàng của họ, Đấng cuối cùng đã trở lại cho Cô Dâu yêu dấu của Ngài và an toàn đưa nàng về nhà.
Chương 19 Sách Khải Huyền: Mục Đích Và Thể Loại Văn Học Vào đầu hành trình của chúng ta, chúng ta đã xác định bốn điểm bùng phát căn bản của tranh cãi trong Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối: Vương Quốc của Đức Chúa Trời, cách giải thích đúng các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước, Thiên Niên, và sự Hoàn Tất. May mắn thay, nghiên cứu kỹ của chúng ta về Vương Quốc đã cung cấp những sáng suốt chào đón vào ba câu hỏi còn lại. Sau khi học rằng Vương Quốc xuất hiện trong hai giai đoạn đơn giản — Vương Quốc của Con (tức là triều đại thiên đàng, trung gian của Đấng Christ) tiếp nối bởi Vương Quốc của Cha (tức là Thế Giới Vinh Hiển Sẽ Đến) — chúng ta nhận ra rằng một nghìn năm của sách Khải Huyền không thể là một giai đoạn thứ ba, trung gian của Vương Quốc kẹp giữa hai giai đoạn còn lại, như những người tiền thiên niên khẳng định. Tương tự, sau khi học rằng hai giai đoạn của Vương Quốc được tách ra bởi một sự Hoàn Tất duy nhất tại sự Hiện Đến của Đấng Christ, chúng ta nhận ra rằng sự Hoàn Tất không thể bị phân mảnh thành nhiều lần đến, sự sống lại, và sự phán xét, như những người tiền thiên niên cũng khẳng định. Tóm lại, nghiên cứu của chúng ta về Vương Quốc đã đi xa hướng về việc giải quyết Cuộc Tranh Luận Về Thời Cuối ủng hộ cái nhìn vô thiên niên cổ điển về Lịch Sử Cứu Rỗi. Tuy nhiên, vẫn còn cho chúng ta thăm dò chính Khải Huyền 20. Nếu nó không mô tả một triều đại thiên niên tương lai của Đấng Christ trên trái đất, nó chính xác mô tả điều gì? Nếu, như tôi đã gợi ý dọc đường, nó nói về Vương Quốc của Con, có điều gì trong sách Khải Huyền nói rộng, hay trong chính Khải Huyền 20, ủng hộ cái nhìn này không? Mục đích của chúng ta trong Phần 4 của hành trình là tìm hiểu. Vậy chúng ta hãy bắt đầu, bằng cách cảm nhận sách Khải Huyền như một tổng thể. Đặc biệt, chúng ta hãy xem liệu có điều gì trong mục đích, thể loại văn học, và cấu trúc của sách sẽ giúp chúng ta hiểu tốt hơn Thiên Niên của Khải Huyền 20 hay không. Mục Đích Của Sách Khải Huyền Chúng ta bắt đầu nhận rõ mục đích của sách Khải Huyền khi chúng ta xem xét những hoàn cảnh nó được ban. Năm ấy, theo hầu hết học giả, là khoảng 95 SCN. 1 Giăng, rất có thể là sứ đồ còn sống cuối cùng, giờ ở tuổi 80 (Giăng 21:21-23). Vì sự trung tín của ông trong việc rao giảng Phúc Âm, nhà cầm quyền La Mã đã lưu đày ông đến một khu định cư hình sự trên đảo Bát-mô (1:9, Giăng 21:21-23). Đã hơn 60 năm kể từ sự thăng thiên của Đấng Christ. Chúa đang trì hoãn, và giữa nhiều tín hữu sự trông đợi sự Hiện Đến của Ngài đang suy yếu (2 Phi-e-rơ 3:1 trở đi). Hoàng đế ma quỷ Nê-rô (SCN 54-68), một kẻ bách hại tàn ác của Cơ Đốc nhân La Mã, đã đến và đi. Ti-tút đã tàn phá Giê-ru-sa-lem (70 SCN). Dưới thời Đô-mi-ti-an (SCN 81-89), bách hại đã lan khắp Đế Quốc và đến Á Châu (SCN 81-9). Nhiều hơn giờ đang lơ lửng (2:3, 10, 13). Và ngoài mối đe dọa bên ngoài này, còn có những mối đe dọa bên trong nữa. Những giáo phái "Cơ Đốc" dị giáo đã tăng quy mô và số lượng, mà thành viên của chúng đang tìm cách xâm nhập vào những hội thánh chính thống và kéo những môn đồ đi (2:2, 6, 14-15, 20-24). Một số hội thánh thậm chí đang dung túng chúng giữa họ (2:14 trở đi, 20 trở đi). Trong khi đó, những hội thánh khác đang suy giảm: Tình yêu của một số Cơ Đốc nhân đang nguội lạnh (2:4, 3:1-2); những người khác, đã cho đến nay thoát lửa bách hại, đang yêu thế giới, và chìm vào thờ ơ và chủ nghĩa khoái lạc (3:14-21). Tình hình thật nghiêm trọng. Hội Thánh đang lung lay cần một lời từ Chúa. Sách Khải Huyền Như Một Ân Tứ Cho Hội Thánh Phổ Quát Sách Khải Huyền — mọi 22 chương của nó — là lời đó. Đáng chú ý, ngay từ đầu nó được mô tả là một ân tứ: một ân tứ từ Đức Chúa Cha — qua Đấng Christ, qua Đức Thánh Linh, 2 qua sự trung gian thiên sứ, và qua sứ đồ Giăng — cho bảy hội thánh của Á Châu (Khải Huyền 1:1-6, 9, 22:8). Tuy nhiên, bảy là số Kinh Thánh của sự hoàn hảo hay đầy trọn (Sáng Thế 2:2,3). Ý nghĩa rõ ràng. Đức Chúa Trời ban sách Khải Huyền, không chỉ cho bảy hội thánh của Á Châu, mà còn cho điều bảy hội thánh tượng trưng: Hội Thánh đầy trọn, Hội Thánh Phổ Quát. Tương tự, bảy chân đèn tượng trưng cho một Hội Thánh phổ quát, đặc biệt trong chức vụ hiện tại của nàng là Ánh Sáng của Đức Chúa Trời và Đấng Christ cho một thế giới chìm trong bóng tối thuộc linh sâu (Khải Huyền 1:13, 20) Với lợi ích của cái nhìn ngược lại, chúng ta có thể thấy rằng lịch sử xác nhận lẽ thật quan trọng này. Giống như bảy hội thánh, Hội Thánh phổ quát luôn có điểm mạnh và điểm yếu; giống như bảy hội thánh, nó luôn đối mặt với bách hại, lừa dối, và cám dỗ; và giống như bảy hội thánh, nó do đó luôn cần sách Khải Huyền. Vậy sách là một ân tứ lớn từ đầu của Hội Thánh phổ quát, cho Hội Thánh phổ quát, vì sự giúp đỡ của Hội Thánh phổ quát. Lưu ý cẩn thận một hàm ý quan trọng của lẽ thật này: sách Khải Huyền không nhằm là một sách đóng — không phải khi nó được ban, không phải giờ, và không bao giờ (Khải Huyền 22:10). Chúa mong muốn toàn bộ Hội Thánh của Ngài — quá khứ, hiện tại, và tương lai — hiểu, vâng lời, rao giảng, và hưởng lợi từ sách Khải Huyền. Và điều đó bao gồm chương 20 nữa! Sách Khải Huyền Như Một Lời Tiên Tri Cho Hội Thánh Phổ Quát Giăng cũng mô tả sách Khải Huyền là một lời tiên tri (Khải Huyền 22:10, 18). Giờ theo sứ đồ Phao-lô, người nói tiên tri nói với con người để gây dựng, khích lệ, và an ủi (1 Cô-rinh-tô 14:3). Định nghĩa ngắn này nắm bắt tuyệt vời hương vị — và mục đích — của sách. Khắp nơi chúng ta quay, chúng ta nghe Đấng Christ đã được tôn cao nói tiên tri cho Hội Thánh của Ngài. Khắp nơi chúng ta thấy Ngài dạy dỗ, cảnh báo, và khích lệ nàng, để nàng có thể "đắc thắng" mọi đối thủ và an toàn bước vào Vương Quốc đã hoàn tất tại sự trở lại của Ngài (2:11, 2:26, v.v.). Vì ý tưởng này rất quan trọng — cụ thể là sách Khải Huyền về bản chất là một lời tiên tri mở rộng — chúng ta hãy triển khai nó thêm một chút bằng cách nhìn vào ba cách căn bản mà Vua Cao Cả của Thiên Đàng ở đây nói tiên tri cho Cô Dâu yêu dấu của Ngài. Nhà Tiên Tri Dạy Hội Thánh Của Ngài Thứ nhất, Đấng Christ dạy Hội Thánh. Ở đây tôi đặc biệt nghĩ đến cách Ngài xây dựng Hội Thánh Chiến Đấu trong sự hiểu biết của nàng về vị trí thật của nàng trong thế giới và trong lịch sử; nói cách khác, cách Ngài ban cho nàng một thế giới quan Kinh Thánh. Về mặt này, Khải Huyền 12 là trung tâm. Nó bắt đầu bằng một khải tượng về Cô Dâu, những người được chọn của Đức Chúa Trời của mọi thời và nơi. Ngay từ đầu, chúng ta thấy nàng như Đức Chúa Trời thấy nàng: Nàng là một Người Nữ thiên đàng với một sứ mệnh trần gian (12:1). Trong sự thể hiện Cựu Ước của nàng, nàng sinh ra Dòng Dõi đã hứa của Người Nữ — cho Đấng Christ (12:5a; Sáng Thế 3:15). Khi nàng làm vậy, Con Rồng và những quỷ sứ của hắn cố giết Chúa Giê-xu hài nhi, nhưng không thể (12:4). Thật vậy, ngay cả khi chúng thành công trong việc giết Chiên Con của Đức Chúa Trời, chúng hoàn toàn thất bại trong việc "nuốt" Ngài, vì Ngài sống lại từ kẻ chết và thăng lên bên hữu của chính Đức Chúa Cha, nơi Ngài giờ ngồi là Nhà Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua Cao Cả của thiên đàng. Và từ ngai thiên đàng đó Ngài sẽ sớm đến lại, lần này để đóng vai một người chăn chống lại những kẻ thù của bầy Ngài, đập vỡ chúng một lần đủ cả bằng một cây gậy sắt (12:5b, Thi Thiên 2:9, 23:4). Tuy nhiên hiện tại, Người Nữ (tức là Cô Dâu trong sự thể hiện đặc biệt Tân Ước của nàng) phải ở lại trên trái đất. Do đó, trong một Cuộc Xuất Hành cánh chung khỏi Lãnh Địa Bóng Tối, nàng chạy trốn vào đồng vắng của thế giới gian ác sa ngã này (12:6). Tại đó nàng sẽ ở lại trong "1260 ngày" (hay "một kỳ, những kỳ, và nửa kỳ," hay "42 tháng," Khải Huyền 11:2, 12:14, 13:5). Gợi lại cuộc lưu đày ba năm rưỡi của nhà tiên tri Ê-li trong đồng vắng, những con số biểu tượng này đánh dấu toàn bộ thời đại giữa hai lần đến — Thời Đại Tuyên Bố — là một mùa lưu đày và hoạn nạn cho dân Đức Chúa Trời (1 Các Vua 17:1 trở đi). Tuy nhiên, họ sẽ không chịu đựng nó một mình: Chúa sẽ trung tín nuôi dưỡng và giúp đỡ dân Ngài trong suốt cuộc lưu trú đồng vắng dài của họ, ngay cả như Ngài đã làm với Y-sơ-ra-ên và Ê-li trong cuộc lưu trú của họ (12:6, 14-16). Nhưng chính xác Hội Thánh trong đồng vắng sẽ làm gì khi nàng chờ sự trở lại của Đấng Christ? Câu trả lời được tìm thấy trong các câu 7-12: Nàng sẽ gây chiến. Đúng, chính bản văn nói rằng Mi-chen và những thiên sứ của ông sẽ gây chiến chống lại Con Rồng và những thiên sứ của hắn. Nhưng khi xem xét kỹ hơn, chúng ta nhận ra rằng đây đơn giản là một bức tranh về phần của thiên đàng trong một cuộc chiến các thánh đồ sẽ gây trên trái đất. Nó không phải là một cuộc chiến vật chất, nhưng là thuộc linh (2 Cô-rinh-tô 10:4, Ê-phê-sô 6:12). Nó là sự làm trọn Đại Mạng Lệnh; sự tuyên bố Phúc Âm; sự tuyên bố quyền năng cứu rỗi của huyết Chiên Con; lời chứng trung tín của dân Đức Chúa Trời về Con Người và Công Việc của Đấng Christ của Đức Chúa Trời (12:11). Khi họ rao giảng và dạy dỗ — và khi những người được chọn của Đức Chúa Trời khắp nơi nghe lẽ thật và nhận nó — Vương Quốc của Đấng Christ liên tục đổ vào trái đất (12:10). Khi nó làm vậy, vương quốc của Sa-tan, kẻ trước đây lừa dối và cai trị toàn bộ thế giới, liên tục bị cướp phá và ném xuống đất (Ma-thi-ơ 12:29). Do đó, cơn giận của Sa-tan chống lại Người Nữ; do đó sự chăm sóc canh giữ siêng năng của Chú Rể trên Cô Dâu yêu dấu và bị bách hại của Ngài (12:13-17). Ở đây, vậy, trong một khải tượng tiên tri có phạm vi và quyền năng thần học phi thường, chúng ta thấy Đấng Christ dạy Hội Thánh Chiến Đấu nàng là ai, nàng đang làm gì, nàng có thể mong đợi điều gì, và nàng có thể trông cậy vào ai, khi nàng đi ra khỏi Ai Cập cánh chung, qua đồng vắng Tội Lỗi cánh chung, và vào Đất Hứa cánh chung. Một cách thích hợp, chương phong phú này đứng giữa sách, vì theo nhiều cách nó cung cấp cho chúng ta những chìa khóa cho toàn bộ sách. Cảm tạ Đức Chúa Trời vì một ân tứ tiên tri tuyệt vời như vậy! Nhà Tiên Tri Khích Lệ Hội Thánh Của Ngài Thứ hai, Chúa khích lệ Hội Thánh. Đặc biệt, Ngài khích lệ nàng bằng cách dạy dỗ và cảnh báo về bốn kẻ thù lớn nàng sẽ gặp nhiều lần trong hành trình dài qua đồng vắng của thế giới này. Kẻ đầu tiên là Con Rồng, con rắn xưa kia được gọi là ma quỷ và Sa-tan (12:9). Hắn — cùng với đội quân thiên sứ gian ác của hắn — là người cai trị thuộc linh vô hình của hệ thống thế gian sa ngã mà qua đó các thánh đồ phải đi trên đường đến Đất Hứa. Như chúng ta đã thấy, sự dạy dỗ này thấm khắp Tân Ước. Tuy nhiên, trong sách Khải Huyền Đức Thánh Linh dựa vào những bản văn Cựu Ước khác nhau để mô tả hệ thống thế gian như một bộ ba không thánh; một thần tượng không thánh mà nhân loại sa ngã, nổi loạn, và có thể bị lừa dối quá sẵn lòng thờ phượng. Nó gồm Con Thú, Nhà Tiên Tri Giả, và Con Điếm. Như chúng ta sắp thấy, những biểu tượng Cựu Ước này tương ứng với những tổ chức được Đức Chúa Trời ban, ban đầu được thiết kế vì lợi ích của nhân loại, nhưng giờ bị Con Rồng chiếm đoạt và làm hư hỏng (13:1, 4, 16:13). Từ Sự Sa Ngã, hắn là một kẻ thù ẩn nấp đằng sau ba kẻ còn lại. Hãy để các thánh đồ hiểu và đề phòng (1 Phi-e-rơ 5:8). Kẻ thù thứ hai là Con Thú (13:1-4). Đây là bộ mặt chính trị hay chính phủ của hệ thống thế gian (Đa-ni-ên 7:1 trở đi). Tân Ước dạy rằng chính phủ dân sự là một ân tứ tốt, hậu sa ngã của Đức Chúa Trời, được thiết kế để kiềm chế những kẻ làm ác qua một sự thi hành trung tín sự công lý báo thù của Ngài (Rô-ma 13:1 trở đi). Tuy nhiên, nó cũng dạy rằng tội lỗi có thể và làm hư hỏng những chính phủ con người, đôi khi đến mức chúng trở thành những công cụ vô thức của Sa-tan (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi, Khải Huyền 13:2, 4). Khi điều này xảy ra, những tội nhân bị lừa dối sẽ thờ phượng Con Thú, thay vì Đức Chúa Trời (13:4). Và khi điều đó xảy ra, Con Thú sẽ gây chiến chống lại dân Đức Chúa Trời, những người, vì lòng trung thành với Vua thiên đàng của họ, từ chối thờ phượng Con Thú, và thúc giục tội nhân quay khỏi nó hướng về Đấng Christ (11:7, 13:7, 17:14). Trong sách Khải Huyền, Đấng Christ lặp đi lặp lại khích lệ dân Ngài về Con Thú. Trên hết, Ngài cảnh báo họ không nhận dấu của hắn — tên hắn, hay số của tên hắn — trên tay phải hay trên trán của họ (14:9, 11, 15:2, 20:4). Ở đây một lần nữa Đức Thánh Linh dựa vào hình ảnh Cựu Ước để nói một cách biểu tượng với dân Tân Ước của Đức Chúa Trời (Ê-xê-chi-ên 9). Các thánh đồ giờ có ấn của Đức Chúa Trời hằng sống trên trán của họ (7:3). Nói cách khác, vì đức tin của họ nơi Đấng Christ họ giờ thuộc về Đức Chúa Cha; họ là những con trai và con gái được nhận nuôi của Ngài, mang Danh Ngài (Rô-ma 8:15, 1 Phi-e-rơ 1:17). Vậy làm sao họ sẽ dâng lòng trung thành tối hậu của họ, dù trong suy nghĩ (được biểu tượng bởi một dấu trên trán) hay trong việc làm (được biểu tượng bởi một dấu trên tay), cho bất kỳ người phàm hay tổ chức con người nào? Cũng lưu ý rằng trong Kinh Thánh sáu là số của con người (Sáng Thế 1:26 trở đi, Khải Huyền 13:18, NIV), và ba là số của Đức Chúa Trời Ba Ngôi. Do đó, 666 là số của con người tìm cách thay thế Đức Chúa Trời Ba Ngôi; số của con người táo bạo trình bày mình là đối tượng thờ phượng thích hợp (13:16-18). Hàm ý rõ ràng: Con người nhận dấu của Con Thú bất cứ khi nào và bất cứ nơi nào họ thờ phượng Nhà Nước tự thần thánh hóa, chống Đấng Christ. Và một lần nữa, trong suốt sách Khải Huyền Đấng Christ cảnh báo dân Ngài rằng họ không bao giờ được làm điều ác này. Thêm vào đó, Nhà Tiên Tri thiên đàng khích lệ dân Ngài không khuất phục trước những đe dọa hay những cuộc bách hại thực tế của Con Thú, ngay cả nếu điều này có nghĩa là mất công việc, nguồn cung, danh tiếng, hay chính sự sống (2:10, 13:17).
Ngài củng cố lời khích lệ này bằng một lời hứa hai mặt: Chúa sẽ luôn ở bên dân đang chịu khổ của Ngài, và Ngài đã chuẩn bị một vòng hoa của người đắc thắng cho mỗi người đắc thắng (2:10, 12:14-16). Lưu ý cẩn thận rằng trong Khải Huyền 20, như ở nơi khác trong sách, Đấng Christ một lần nữa khích lệ toàn bộ Hội Thánh về Con Thú: Những người từ chối nhận dấu (sở hữu) của hắn, nhưng thay vào đó vẫn trung tín cho đến chết, sẽ vào thiên đàng như những linh hồn không có thân thể, tại đó cai trị trong sự sống với Vua Cao Cả của họ cho đến khi Ngài đến lại vào cuối thời đại để khiến họ sống lại từ kẻ chết và ban cho họ những vinh hiển của Thế Giới Sẽ Đến (20:4-6). Thêm về điều này sau. Kẻ thù thứ ba là Nhà Tiên Tri Giả, cũng gọi là Con Thú Từ Đất (Khải Huyền 13:11-18, 16:12-16, 19:20, 20:10). Một việc đọc cẩn thận những bản văn liên quan cho thấy con thú này tượng trưng, không đơn giản là tôn giáo giả, nhưng là tôn giáo giả sẵn lòng bị ép vào phục vụ Nhà Nước tự thần thánh hóa. Được Sa-tan tiếp năng lượng (13:11), và được chính Nhà Nước ủy quyền (13:12), những người hoạt động như Nhà Tiên Tri Giả dùng cả ép buộc (13:12, 16-17) và lừa dối tôn giáo (13:14-15) để dựng lên "một hình tượng" cho Con Thú. Tức là, chúng tìm cách tổ chức, thực hiện, và khuyến khích sự thờ phượng Nhà Nước và/hoặc người mà trong đó Nhà Nước được thể hiện tại bất kỳ thời điểm nào trong lịch sử. Nhà Tiên Tri Giả hiện diện trong suốt toàn bộ Thời Đại Tuyên Bố. Trong thời Giăng hắn được thể hiện trong "... giáo phái hoàng đế và Commune của Á Châu, một hội đồng những đại diện xuất sắc thúc đẩy lòng trung thành với hoàng đế." 3 Trong thời chúng ta, hắn ngẩng đầu lên bất cứ nơi nào những nhà tuyên truyền chính phủ khuyến khích sự tôn sùng Chủ Tịch, Fuehrer, Vua, hay Tổng Thống. Đáng chú ý, Khải Huyền 13:13-15 ngụ ý rằng trong một số trường hợp Sa-tan sẽ thực ra ban quyền cho (những) Nhà Tiên Tri Giả để lừa dối con người bằng những dấu hiệu kỳ diệu (Xuất Ê-díp-tô 7:8-13). Chắc chắn nhất, đây sẽ là trường hợp vào cuối thời đại. Các sách Phúc Âm và thư tín cảnh báo chúng ta rằng khi Kẻ Chống Đấng Christ (cuối cùng) trỗi dậy để lừa dối toàn bộ thế giới, hắn sẽ thực hiện "những dấu kỳ phép lạ giả" (Ma-thi-ơ 24:24, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1-2, 9-12). Không ngạc nhiên, chúng ta nhận cùng một cảnh báo trong sách Khải Huyền: Giăng thấy ba linh ô uế ra khỏi miệng Con Rồng, Con Thú, và Nhà Tiên Tri Giả. Chúng là những linh ma quỷ, thực hiện những dấu hiệu và đi ra đến những vua của toàn bộ thế giới, để tập hợp chúng cho trận chiến của Ngày Lớn của Đức Chúa Trời Toàn Năng (16:12-16). Như tôi sẽ lập luận sau, Khải Huyền 20:7-10, trong ngôn ngữ rất tương tự, tiên đoán chính điều này một lần cuối. Rõ ràng, Nhà Tiên Tri Cao Cả của Thiên Đàng rất mong muốn Hội Thánh của Ngài hoàn toàn sẵn sàng cho (sự thể hiện cuối cùng của) Con Thú, Nhà Tiên Tri Giả cuối cùng, và Trận Chiến Cuối Cùng. Kẻ thù thứ tư và cuối cùng là Con Điếm Lớn, cũng gọi là Ba-by-lôn Lớn và Thành Lớn (17:1, 3, 5, 18). Những chương liên quan làm rõ rằng Con Điếm tượng trưng cho bộ mặt kinh tế, thương mại, và văn hóa của hệ thống thế gian. Như vậy, nàng không quá là một kẻ bách hại hay một kẻ lừa dối tôn giáo như nàng là một kẻ quyến rũ (17:4). Trong thời xưa, nàng cám dỗ thế giới qua những trung tâm thương mại xa xỉ như Ba-by-lôn, Ty-rơ, và Si-đôn. Trong thời Giăng, nàng cám dỗ nó qua Rô-ma. Trong thời chúng ta, nàng cám dỗ nó qua những thành phố giàu có, điên cuồng khoái lạc giờ nằm khắp quả địa cầu, và cũng qua phép thuật điện tử có mặt khắp nơi trong đó nàng để lộ bộ ngực đầy đặn của nàng và tự dâng mình một cách tự do cho một cú nhấp đơn giản. Giăng thấy rằng tại bất kỳ thời điểm nào toàn bộ hệ thống thế gian đang trên giường với Con Điếm, nói theo thuộc linh: Các quốc gia, vua, và thương nhân — tất cả đã ngã trước sự quyến rũ của nàng (18:3). Như một quy tắc chung, nàng thích thông đồng với Con Thú và Nhà Tiên Tri Giả, làm mọi điều nàng có thể để bách hại Hội Thánh (17:6) và dụ dỗ cả thánh đồ và tội nhân bằng những tà thuật của nàng (tức là những linh tính giả, ma quỷ, 18:23). Theo đó, ngay khi chúng ta bắt đầu học về Con Điếm, chúng ta nghe lời tiên tri của Chúa cho Hội Thánh của Ngài: "Hãy ra khỏi nàng, hỡi dân Ta, để các ngươi không chia sẻ tội lỗi của nàng, và để các ngươi không nhận những tai họa của nàng" (18:4, 3:14-22). Khi Ngài nói, các thánh đồ nhận cả cảnh báo và lời hứa: Người nữ của Sa-tan, Con Điếm, bị định cho sự hủy diệt. Một phần, nó sẽ đến dưới tay chính Con Thú, kẻ một ngày sẽ quay lại chống nàng (17:14-18). Tuy nhiên, phần lớn hơn nhiều nó sẽ đến dưới tay Đấng Christ, Đấng, trong một giờ duy nhất, sẽ khiến nàng hoàn toàn hoang tàn (18:19) và biến nàng thành một nhà tù đời đời của Sa-tan và những quỷ của hắn (18:2). Trong khi đó, Người Nữ của Đấng Christ — gồm mọi người nghe tiếng gọi của Ngài, chạy trốn Thành Lớn, và trung thành bám lấy Ngài trong đức tin — được định cho sự giải cứu và phục hồi cuối cùng; được định trở thành một Thành Thánh và một Cô Dâu vinh hiển, mãi mãi ở với Đức Chúa Trời và Đấng Christ dưới những trời hoàn toàn mới trong một trái đất hoàn toàn mới (19:7-8, 21:2). Hãy để mọi thánh đồ được cảnh báo... và hãy vững lòng. Nhà Tiên Tri An Ủi Hội Thánh Của Ngài Cuối cùng, Nhà Tiên Tri thiên đàng dùng sách Khải Huyền để nói an ủi cho Cô Dâu của Ngài. Đúng, như những Cơ Đốc nhân run rẩy biết rõ, sách Khải Huyền lặp đi lặp lại ban những cảnh báo về hoạn nạn không thể tránh và sự phán xét chắc chắn. Tuy nhiên, càng đọc, họ càng nhận ra bao nhiêu an ủi được ban cùng với những cảnh báo đó, và bao nhiêu hình thức khác nhau an ủi đó mang. Ví dụ, ngay từ đầu sách, Đấng Christ an ủi dân hành hương của Ngài bằng một khải tượng uy nghi về bản chất thiên thượng, sự trung tín giao ước, và vinh hiển Đấng Mê-si của chính Ngài (1:9-20). Sau đó Ngài an ủi họ bằng nhiều bảo đảm về sự hiện diện của Ngài trong, và sự chăm sóc canh giữ trung tín trên, mọi hội thánh của Ngài, ngay cả khi Ngài bày tỏ tình yêu cứng rắn Ngài cảm thấy cho mỗi hội thánh (2:1-3:22). Ngài an ủi họ bằng những trình bày biểu tượng phong phú về triều đại thiên đàng, trung gian của Ngài, các thánh đồ chia sẻ trong đó, và chủ quyền tuyệt đối của Ngài trên mọi lịch sử còn lại (4:1-5:14). Ngài an ủi họ bằng những cảnh linh hồn của những tín hữu đã qua đời an toàn về nhà trên thiên đàng, cầu nguyện cho sự công lý thiên thượng, và chờ đợi háo hức sự sống lại của thân thể họ tại sự trở lại của Ngài đến trái đất (6:9-11, 20:4-6). Ngài an ủi họ bằng những bức tranh về chính sự Hiện Đến của Ngài trong quyền năng và vinh hiển vào cuối thời đại (14:14-20, 19:11-21). Cùng với đó, Ngài cũng an ủi họ bằng những khải tượng về sự công lý tối hậu: về những phần thưởng cuối cùng cho các thánh đồ trung tín, và về sự báo thù cuối cùng chống lại "những cư dân của trái đất" bách hại và ghét Đức Chúa Trời (6:9-17, 11:11-19, 15:1-4, 16:17-21, 20:7-15). Tương tự, Ngài an ủi họ bằng một số "xem trước lén" về Hội Thánh đã được vinh hiển bao quanh ngai của Đức Chúa Trời Ba Ngôi, hân hoan nâng lên sự thờ phượng đời đời sẽ làm đầy Thế Giới Sẽ Đến (7:9-17, 14:1-5). Và, tất nhiên, Ngài an ủi họ bằng hai chương sáng chói cung cấp những cái thoáng thấy bí ẩn, kích thích suy nghĩ về đời sống (đời đời) của các thánh đồ trong trời mới và đất mới (Khải Huyền 21-22). Kết Luận Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng mục đích lớn của sách Khải Huyền là tiên tri; rằng trong đó, Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, nói với Hội Thánh phổ quát để dạy dỗ, cảnh báo, khích lệ, và an ủi nàng, để nàng có thể thực hiện một cuộc hành hương xứng đáng và đắc thắng qua đồng vắng của thế giới này vào Đất Hứa cánh chung. Điều này rất liên quan đến Phần 4 của nghiên cứu của chúng ta vì lý do rất quan trọng rằng nó tự nhiên và mạnh mẽ khiến chúng ta hướng đến một cách giải thích "theo hội thánh" về Khải Huyền 20. Đặc biệt, nó gợi ý rằng Khải Huyền 20 không thể là điều nhiều người tiền thiên niên tuyên bố nó là: một suy nghĩ thiên thượng sau đó, trong đó Đức Thánh Linh đột nhiên chuyển trọng tâm của Ngài từ Hội Thánh sang Y-sơ-ra-ên chủng tộc, và từ thời đại hội thánh sang một Thiên Niên tương lai. Không, giống như phần còn lại của sách, chương 20 cũng phải tập trung vào Hội Thánh, và vào thời đại gian ác hiện tại mà qua đó Hội Thánh thực hiện cuộc hành hương khó khăn của nàng (Khải Huyền 12). Như chúng ta vừa thấy, kết luận này chảy một cách tự nhiên từ Đấng đã ban nó (Đầu của Hội Thánh); từ những người Ngài ban nó cho (bảy hội thánh, biểu tượng của Hội Thánh phổ quát); và từ những mục đích Ngài ban nó (để dạy dỗ, cảnh báo, và an ủi Hội Thánh). Hơn nữa, như chúng ta sẽ sớm thấy, nó cũng chảy một cách tự nhiên từ một nghiên cứu cẩn thận về cấu trúc, nội dung, và biểu tượng của chính Khải Huyền 20. Thể Loại Văn Học Của Sách Khải Huyền Sách Khải Huyền là một ví dụ nổi bật về một thể loại văn học gọi là khải huyền Kinh Thánh. Từ Hy Lạp apocalypsis truyền đạt ý tưởng về việc loại bỏ một tấm màn, để điều gì đó từng ẩn giờ được bày tỏ. Do đó, có một ý nghĩa trong đó người ta có thể nói rằng mọi Kinh Thánh là "khải huyền," vì trong mọi Kinh Thánh có một sự bày tỏ về những lẽ thật đặc biệt được Đức Chúa Trời ban mà con người tội lỗi không thể biết, hiểu, hay hưởng cách khác. Tuy nhiên, như một quy tắc chung, các nhà thần học dùng từ này hẹp hơn nhiều. Tức là, họ dùng nó để nói về một loại Kinh Thánh đặc biệt. Đối với những người như vậy, khải huyền Kinh Thánh có thể được định nghĩa là lời tiên tri dự đoán trong đó Đức Thánh Linh — dùng khải tượng và biểu tượng — bày tỏ lẽ thật thiên thượng về tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của Lịch Sử Cứu Rỗi. Trong thảo luận của chúng ta về các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước, chúng ta đã gặp loại văn học này hơn một lần. Ví dụ, các chương 24-27 của Ê-sai, vốn tập trung vào sự phán xét cuối cùng và sự cứu chuộc cuối cùng vào Ngày của CHÚA, cung cấp một ví dụ nổi bật về khải huyền tiền lưu đày. Từ mùa lưu đày của Y-sơ-ra-ên chúng ta có Đa-ni-ên 7, vốn có thể là mô tả Cựu Ước lớn nhất duy nhất về tiến trình và tính chất của Lịch Sử Cứu Rỗi. Từ cùng thời đại đó chúng ta cũng có Ê-xê-chi-ên 38-39, vốn có thể là mô tả Cựu Ước lớn nhất duy nhất về sự hoàn tất của Lịch Sử Cứu Rỗi; về Trận Chiến Cuối Cùng và Ngày của CHÚA. Cuối cùng, từ thời hậu lưu đày chúng ta có những khải tượng và lời tiên tri của Xa-cha-ri, tất cả lại dùng phong phú những biểu tượng để thể hiện cả tiến trình và kết luận của Lịch Sử Cứu Rỗi. Trong Tân Ước, những bản văn khải huyền ít phong phú hơn, thấy rằng trong thời Tân Ước có một sự bày tỏ về mọi điều Đức Chúa Trời trước đây đã ẩn dưới hình bóng, bóng, và biểu tượng. Tuy nhiên, Tân Ước không thiếu những yếu tố khải huyền của nó. Một số dụ ngôn của Chúa Giê-xu có cảm giác khải huyền (Ma-thi-ơ 13:36-43, 47-50). Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve của Ngài, ám chỉ như nó làm đến một số lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước, chứa những dấu hiệu của khải huyền Kinh Thánh (Ma-thi-ơ 24, Mác 13). Tương tự, bài giảng của Phao-lô về sự Hoàn Tất, viết cho những Cơ Đốc nhân Tê-sa-lô-ni-ca, thường dựa vào những bản văn khải huyền Cựu Ước, ngay cả khi nó dạy về những chủ đề rõ ràng khải huyền (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2). Và sau đó có sách Khải Huyền — một sách rõ ràng là khải huyền, (gần như) hoàn toàn khải huyền, và duy nhất khải huyền so với phần còn lại của Kinh Thánh. Chúng ta có muốn hiểu nó đúng không? Nếu vậy, chúng ta không thể bỏ qua thể loại của nó. Chúng ta cũng không thể bỏ qua cách duy nhất nó thể hiện thể loại này. Do đó, dựa vào định nghĩa ban trên, chúng ta hãy dành vài phút để xem xét sách Khải Huyền như một trường hợp thật nhưng duy nhất theo Kinh Thánh của khải huyền Kinh Thánh. Trong điều tiếp theo, tôi sẽ mô tả nó là (1) một lời tiên tri dự đoán, (2) hát vinh hiển của Vua Cao Cả của thiên đàng, (3) được truyền đạt bằng khải tượng và biểu tượng, và (4) phục vụ làm Kết Thúc Lớn của mọi Kinh Thánh. Một Lời Tiên Tri Dự Đoán Chúng ta đã thảo luận một số cách sách Khải Huyền là một lời tiên tri; những cách nó dạy dỗ, cảnh báo, và an ủi Hội Thánh của Đấng Christ. Tuy nhiên, khi làm vậy nó thường kết hợp những dự đoán về những sự kiện lịch sử còn tương lai đối với người đọc/nghe. Do đó, lời tiên tri dài này rõ ràng rơi vào loại khải huyền Kinh Thánh. Tuy nhiên, nó là khải huyền Kinh Thánh thuộc loại phi thường. Tại sao? Vì khi đưa ra những dự đoán của nó về tương lai, nó nói với chúng ta ít hay không điều gì mới về tương lai. Tức là, nó nói với chúng ta ít hay không điều gì chưa được báo trước trong các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước dưới hình bóng, bóng, và biểu tượng; hay nó nói với chúng ta ít hay không điều gì chưa được bày tỏ, giải thích, và áp dụng thực tế trong các sách Phúc Âm, Công Vụ, và các Thư Tín. Hãy suy nghĩ một chút về những chủ đề tiên tri chúng ta vừa thảo luận. Trong sách Khải Huyền, Đấng Christ ban cho Giăng — và Hội Thánh — những khải tượng về Con Rồng, Con Thú, Nhà Tiên Tri Giả, và Con Điếm. Chúng ta phải hiểu chúng như thế nào? Câu trả lời là: Chúng ta không thể hiểu chúng trừ khi Đấng Christ, trong phần còn lại của Tân Ước, đã ban cho chúng ta những chìa khóa để mở ý nghĩa của chúng; trừ khi Ngài đã ban cho chúng ta sự dạy dỗ giáo huấn thẳng thắn về cả bốn. Và điều tương tự đúng với khải huyền Cựu Ước. Làm sao chúng ta hiểu những khải tượng và lời tiên tri của Ê-sai, Đa-ni-ên, Ê-xê-chi-ên, và Xa-cha-ri? Câu trả lời là: Chúng ta không thể, tách khỏi những sự bày tỏ của Tân Ước Giáo Huấn. Tân Ước Giáo Huấn là chìa khóa giải kinh cho Cựu Ước. Điểm này không thể nhấn mạnh quá mức. Đúng, giống như mọi khải huyền Kinh Thánh, sách Khải Huyền chứa lời tiên tri dự đoán. Nhưng vì vị trí duy nhất của nó trong bộ Kinh Thánh — vì nó phục vụ làm Kết Thúc Lớn của mọi Kinh Thánh — những điều nó dự đoán trong khải tượng và biểu tượng không thể là mới. Vì nếu, trong sách Khải Huyền, Đức Chúa Trời định ban cho chúng ta lẽ thật mới về tương lai (ví dụ, lẽ thật mới về một Hoạn Nạn bảy năm, hay sự nghiệp của Kẻ Chống Đấng Christ, hay một thiên niên tương lai, v.v.), Ngài cũng sẽ phải ban cho chúng ta thêm sự bày tỏ giáo huấn để giải thích những biểu tượng dùng để truyền đạt lẽ thật mới. Nhưng Ngài đã không. Thay vào đó, Ngài đơn giản đóng bộ Kinh Thánh bằng sách Khải Huyền. Do đó, chúng ta có thể an toàn giả định rằng lẽ thật ẩn dưới những biểu tượng của nó là lẽ thật cũ, và rằng mọi điều chúng ta cần để hiểu những biểu tượng đó đã được ban cho chúng ta trước đây trong phần còn lại của Tân Ước. Tóm lại, sách Khải Huyền không phải là một câu đố để tìm ra; đúng hơn — đối với những người biết Kinh Thánh của họ và hiểu cánh chung học Tân Ước — nó là một lễ cử hành để hưởng. Tôi sẽ nói thêm về điểm quan trọng này bên dưới. Hát Vinh Hiển Của Vua Cao Cả Của Thiên Đàng Khải huyền Kinh Thánh là lời tiên tri dự đoán với một chủ đề đặc biệt. Nó thích khám phá tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của Lịch Sử Cứu Rỗi, và làm vậy theo những cách khích lệ dân đang chịu khổ của Đức Chúa Trời bằng hy vọng về sự công lý và cứu chuộc cuối cùng: về sự giải cứu cuối cùng khỏi những quyền lực của sự ác, sự báo thù cuối cùng chống lại những tác nhân của sự ác, và sự phục hồi cuối cùng cho những phước hạnh giao ước đã hứa của Đức Chúa Trời. Trong nghiên cứu của chúng ta về các lời tiên tri ấy, chúng ta đã thấy những cách đa dạng Đức Thánh Linh triển khai những chủ đề lớn này trong thời Cựu Ước. Trong nhà tiên tri này đến nhà tiên tri khác, Ngài nói về một sự tập hợp lại cuối cùng của dân Đức Chúa Trời; về sự phục hồi cuối cùng của họ cho Đất Hứa; về sự đến của Đấng Mê-si; về sự tiến triển của vương quốc Ngài trong Những Ngày của Đấng Mê-si; về sự hoán cải của Dân Ngoại; về chiến thắng liên tục trên những kẻ thù của Đức Chúa Trời; về Trận Chiến Cuối Cùng, Ngày của Chúa, sự sống lại của kẻ chết, và Thế Giới Đời Đời Sẽ Đến. Điều quan trọng, những chủ đề này cũng là tổng và nội dung của cánh chung học Tân Ước. Tuy nhiên, trong Cựu Ước "lẽ thật thật" về những chủ đề này vẫn phần lớn được che giấu dưới ngôn ngữ biểu tượng, hình bóng. Hơn nữa, vì sự che giấu này, trình tự chính xác của những sự kiện cánh chung lớn cũng vẫn mơ hồ. Vì lý do này, chính Đức Chúa Trời tuyên bố các lời tiên tri ấy nói chung — và khải huyền Cựu Ước nói riêng — là một sách đóng; nhưng là một sách đóng sẽ quả thật được mở trong những ngày cuối cùng (Giê-rê-mi 23:20, Đa-ni-ên 12:4, Hê-bơ-rơ 1:1 trở đi). Tuy nhiên, khi chúng ta đến Tân Ước, những tấm màn được tháo ra. Những mầu nhiệm của Vương Quốc được bày tỏ. Trái tim của Lịch Sử Cứu Rỗi (Giao Ước Đời Đời trong Đấng Christ) được bày tỏ. Tính chất của Lịch Sử Cứu Rỗi — rằng nó gồm những sự quản trị liên tiếp của Giao Ước Đời Đời — được bày tỏ. Và tiến trình của Lịch Sử Cứu Rỗi — những giai đoạn nó triển khai, và những sự kiện chính phù hợp với mỗi giai đoạn — được soi sáng một lần đủ cả. Kết quả là, dân Đức Chúa Trời cầm trong tay họ, cuối cùng, chìa khóa để hiểu toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi, mọi lời tiên tri ấy, và mọi khải huyền Cựu Ước! Nhưng nếu vậy, tại sao, trong sách Khải Huyền, Đức Chúa Trời sẽ quay lại việc dùng khải huyền Kinh Thánh để nói tiên tri cho Hội Thánh hành hương của Đấng Christ? Tôi đã gợi ý một câu trả lời cho câu hỏi quan trọng này: Ngài làm vậy vì Ngài mong muốn không chỉ dạy dỗ, cảnh báo, và khích lệ các thánh đồ một lần cuối (giống như Ngài đã làm trong phần còn lại của Tân Ước), mà còn ban cho họ Kết Thúc Lớn của mọi Kinh Thánh. Tức là, Ngài mong muốn dệt lịch sử, thơ, lời tiên tri, và giáo lý lấy Đấng Christ làm trung tâm của toàn bộ Kinh Thánh vào phong trào cuối cùng của bản giao hưởng lớn của Kinh Thánh. Trong mắt Nhà Thơ Cao Cả của Thiên Đàng, khải huyền Kinh Thánh rõ ràng là phương tiện hoàn hảo để làm chính điều này. Tuy nhiên, chúng ta phải nhìn kỹ hơn một chút. Đúng, giống như mọi khải huyền Kinh Thánh sách Khải Huyền có chủ đề là tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của Lịch Sử Cứu Rỗi. Nhưng ở đây một lần nữa nó duy nhất, lần này vì trọng tâm của nó phần lớn vào một phần đặc biệt của Lịch Sử Cứu Rỗi: Triều Đại Trung Gian Thiên Đàng của Đấng Christ. Hay, để nói chính xác hơn, trọng tâm của nó phần lớn vào Sự Tôn Cao của Đấng Christ; vào mọi hành động và sự kiện cánh chung mà qua đó Đức Chúa Cha vui lòng tôn vinh Đấng, vì tình yêu cho Ngài và dân Ngài, đã hạ mình ngay đến điểm chết trên thập tự giá (Phi-líp 2:1-11). Trong chốc lát chúng ta sẽ xem xét cấu trúc của sách Khải Huyền, để thấy chính xác Đức Chúa Trời hoàn thành điều này như thế nào. Ở đây đủ để nói rằng trong sự thể hiện duy nhất này của khải huyền Kinh Thánh Đức Chúa Trời đã vui lòng dựa vào mọi sự bày tỏ Kinh Thánh trước đây để tập trung sự chú ý của các thánh đồ vào Vua Cao Cả của Thiên Đàng: vào sự sống lại, thăng thiên, và ngự bên hữu Đức Chúa Cha của Ngài; vào chủ quyền tuyệt đối của Ngài trên mọi sự kiện tiếp theo của lịch sử; vào sự tuyên bố không thể sai lầm của Ngài về Phúc Âm — qua Hội Thánh Chiến Đấu — cho "những cư dân (tội lỗi) của trái đất;" vào những phán xét liên tục của Ngài chống lại những kẻ thù của họ; vào sự vội vã của Ngài để giải cứu bầy nhỏ của Ngài trong những ngày Trận Chiến Cuối Cùng; và đặc biệt vào sự Hiện Đến vinh hiển của Ngài vào cuối thời đại, khi chính Ngài sẽ thi hành sự phán xét cuối cùng, ban sự cứu chuộc cuối cùng, và đem đến trời mới và đất mới, nhà đời đời của Đức Chúa Trời và những người đã được cứu chuộc. Mọi điều này có giúp chúng ta hiểu Khải Huyền 20 không? Quả thật có! Vì nếu trọng tâm thần học của toàn bộ sách là vào Vua Cao Cả của Thiên Đàng — vào tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của triều đại thiên đàng, trung gian của Ngài — khả năng chương này đột nhiên lấy lên chủ đề về một triều đại trần gian tương lai là bao nhiêu? Không, sách Khải Huyền là một lời tiên tri dự đoán hát vinh hiển của Vua Cao Cả của Thiên Đàng từ đầu đến cuối. Thấy điều này là thấy ý nghĩa của Khải Huyền 20 nữa. Được Truyền Đạt Bằng Khải Tượng Và Biểu Tượng Đây là yếu tố thứ ba của khải huyền Kinh Thánh, cụ thể là nó dùng khải tượng và biểu tượng để truyền đạt lẽ thật tiên tri về Lịch Sử Cứu Rỗi. Nhưng một lần nữa chúng ta thấy rằng sách Khải Huyền làm điều này theo một cách duy nhất, vì nó dùng khải tượng và biểu tượng, không phải để che giấu lẽ thật chưa đến, nhưng đơn giản để cử hành lẽ thật đã được bày tỏ trước đây trong các sách Phúc Âm, Công Vụ, và các Thư Tín. Do đó, ngôn ngữ của nó không thực sự "bí ẩn," vì trong Tân Ước Giáo Huấn chúng ta đã có những chìa khóa để hiểu nó. Tuy nhiên, nó vẫn mang tính biểu tượng, kết quả là chúng ta phải giải thích những hình ảnh của nó theo biểu tượng, thay vì theo nghĩa đen. Nếu có bất kỳ nghi ngờ nào về điều này, nó nên nhanh chóng bị xua tan đơn giản bằng cách nhìn vào câu đầu tiên của sách Khải Huyền. Tại đó chúng ta học rằng Đức Chúa Trời "... đã sai và biểu thị (sách Khải Huyền) bằng thiên sứ của Ngài cho tôi tớ Ngài là Giăng" (1:1). Từ Hy Lạp cho "biểu thị" là semaino, một động từ liên quan chặt chẽ đến danh từ semeion, có nghĩa là "dấu hiệu." Vậy thì, khi chọn từ đặc biệt này để mô tả lời tiên tri như một tổng thể, Đức Thánh Linh dạy và khuyên chúng ta giải thích sách Khải Huyền là một sách của những dấu hiệu hay biểu tượng. Nếu chúng ta vâng lời Ngài, chúng ta sẽ không đi sai xa. Đúng là, tất nhiên, mọi nhà giải thích, bất kể thuyết cánh chung của họ, sẵn sàng thừa nhận rằng sách Khải Huyền chứa những biểu tượng. Tuy nhiên, một số nhà giải thích, trong khi đồng ý rằng sách Khải Huyền chứa những biểu tượng, từ chối thừa nhận rằng vì thể loại văn học của nó nó thực ra là một sách của những biểu tượng, một sách do đó phải được giải thích theo biểu tượng từ đầu đến cuối. Kết quả của sự từ chối này là một phương pháp giải kinh không nhất quán. Ví dụ, bị áp lực bởi điều hiển nhiên, người theo chữ nghĩa tiên tri sẽ dễ dàng thừa nhận rằng thanh gươm ra khỏi miệng Đấng Christ là một biểu tượng cho lời của Đức Chúa Trời (1:16); hay rằng Đức Thánh Linh biểu tượng hóa Đấng Christ đã được tôn cao như một Chiên Con với bảy sừng và bảy mắt để nhắc chúng ta rằng Sinh Tế của chúng ta cho tội lỗi giờ là Vua Cao Cả và Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm toàn năng và toàn tri của Thiên Đàng (5:6). Tuy nhiên, khi người theo chữ nghĩa đến 144.000 người của mọi chi phái của con cái Y-sơ-ra-ên (7:4); hay đến Hai Nhân Chứng nói tiên tri và (ngắn ngủi) hư mất trên những đường phố của Thành Lớn (11:8); hay đến lời khuyên của Đấng Christ cho các thánh đồ chống lại việc nhận dấu của Con Thú (13:16-18); hay đến sự tập hợp của những vua của toàn bộ thế giới tại Núi Mê-ghi-đô (16:14)... thì hắn đột nhiên từ bỏ phương pháp giải kinh biểu tượng cho một phương pháp chữ nghĩa, qua đó từ bỏ một phương pháp giải thích nhất quán cho một phương pháp không nhất quán. Tôi nhớ rõ một người theo chữ nghĩa tiên tri được tôn trọng nào đó phàn nàn rằng một phương pháp giải kinh biểu tượng, hình bóng sẽ để nhà giải thích tiên tri "lạc lõng trên biển," bập bềnh lên xuống trên những đợt sóng của tính chủ quan đơn thuần. Nhưng có lẽ thực ra người theo chữ nghĩa mới là người lạc lõng trên biển, bập bềnh qua lại theo ý thích tốt của chính hắn giữa hai cách tiếp cận đối ngược hoàn toàn về việc giải thích văn học khải huyền nói chung, và sách Khải Huyền nói riêng. Vậy, nếu chúng ta hy vọng hiểu sách Khải Huyền — và đặc biệt chương 20 — chúng ta phải nhận ra rằng nó quả thật là một trường hợp duy nhất của khải huyền Kinh Thánh; rằng nó truyền đạt lẽ thật Tân Ước đã được bày tỏ trước đây trong khải tượng và biểu tượng; rằng nó làm vậy một cách nhất quán, trong mọi phần của sách (ngoại trừ các chương 2-3, nơi sự dạy dỗ giáo huấn chiếm ưu thế); và rằng để hiểu nó, chúng ta phải nhất quán áp dụng một phương pháp giải kinh thích hợp. Đó sẽ là Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới, theo đó chúng ta thấy mọi lời tiên tri Kinh Thánh dùng những hình bóng, bóng, và biểu tượng để truyền đạt "lẽ thật thật" — lẽ thật Tân Ước — về Đấng Christ, Giao Ước Đời Đời, và Vương Quốc thuộc linh hai mặt Ngài đã thiết lập dưới giao ước đó. Khi chúng ta làm vậy, chúng ta sẽ ngay lập tức hiểu 144.000, Hai Nhân Chứng, Dấu Của Con Thú, Trận Chiến Ạt-ma-ghê-đôn, và triều đại nghìn năm của Đấng Christ được tuyên bố trong Khải Huyền 20. Phục Vụ Làm Kết Thúc Lớn Của Mọi Kinh Thánh Tôi đã lập luận rằng sách Khải Huyền quả thật là một trường hợp của khải huyền Kinh Thánh, nhưng cũng rằng nó là một trường hợp duy nhất, xuất hiện như nó làm vào cuối Kinh Thánh, nơi nó phục vụ làm Kết Thúc Lớn của mọi Kinh Thánh; của mọi sự bày tỏ đặc biệt. Vì điểm này rất quan trọng cho một sự hiểu biết đúng về sách như một tổng thể, chúng ta hãy tạm dừng để xem xét nó kỹ hơn. Hãy suy nghĩ một chút về bản giao hưởng yêu thích của bạn. Giờ hãy nghĩ về phong trào cuối cùng của nó. Điều gì làm cho phong trào cuối cùng là một kết thúc lớn? Ba câu trả lời đơn giản xuất hiện trong tâm trí tôi. Thứ nhất, nó xuất hiện vào cuối bản giao hưởng: Không còn nhạc nào nữa sẽ đến. Thứ hai, nó lặp lại mọi chủ đề đã nghe trong hai hay ba phong trào trước. Tuy nhiên, khi nó làm vậy, nó làm vậy rất "lớn." Tức là, nó khéo léo, nghệ thuật, và uy nghi dệt lại với nhau mọi mô-típ trước đó, để chúng ta không chỉ nghe lại chúng, mà còn nghe chúng một cách mới mẻ; nghe chúng trong những mối quan hệ mới, đáng ngạc nhiên, và đẹp đẽ với nhau; nghe chúng theo cách toàn bộ bản giao hưởng bằng cách nào đó được đổ vào phần cuối của bản giao hưởng. Và thứ ba, vì nó là một kết thúc lớn, nó thường không giới thiệu những chủ đề nhạc mới, nhưng đúng hơn dành mình ít nhiều độc quyền cho một sự lặp lại mới mẻ, cảm hứng về những chủ đề cũ. Cả ba quan sát này áp dụng cho sách Khải Huyền, và theo cách giúp chúng ta hiểu sách đến tận sâu của nó. Giống như một kết thúc lớn, sách Khải Huyền xuất hiện vào cuối bản giao hưởng lớn của sự bày tỏ Kinh Thánh. Chắc chắn nó là sách cuối cùng của Kinh Thánh được Đức Chúa Trời ban. Một cách thích hợp, do đó nó xuất hiện là sách cuối cùng của Kinh Thánh của chúng ta. Hơn nữa, nội dung của nó la hét một cách chân thật với chúng ta rằng nó nên là sách cuối cùng, vì nó quá hoàn toàn bận tâm với Những Điều Cuối Cùng: tính chất và tiến trình của Những Ngày Cuối Cùng, Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Sống Lại Cuối Cùng và Sự Phán Xét Cuối Cùng, tất cả xảy ra tại Sự Đến Cuối Cùng của Con Người Cuối Cùng, Chúa Giê-xu Christ đã được vinh hiển. Bất chấp những tuyên bố của những nhà tiên tri giả của Lịch Sử Hội Thánh, Cơ Đốc nhân thấy không thể nghĩ rằng Đức Chúa Trời, sau khi ban cho chúng ta một sách như vậy, sẽ ban cho chúng ta thêm nữa, như quả thật chính sách Khải Huyền ngụ ý (Khải Huyền 21:18-19). Sách Khải Huyền là Sách của Sự Kết Thúc, và như vậy đúng thuộc vào cuối của Sách; vào cuối của bản giao hưởng Kinh Thánh là phong trào vinh hiển cuối cùng của nó (1:8, 2:26, 21:6, 22:13). Giống như một kết thúc lớn, sách Khải Huyền cũng kết hợp và khéo léo dệt lại với nhau những ý tưởng và hình ảnh từ những phong trào trước của Kinh Thánh, dù Cựu Ước hay Tân Ước. Ở đây, những ám chỉ Kinh Thánh tràn đầy, dù đến Vườn Ê-đen, Môi-se, Cuộc Xuất Hành, Ê-li, Núi Si-ôn, Đền Thờ, sự sinh ra của Chúa Giê-xu, sự tàn ác của Hê-rốt, việc rao giảng của những môn đồ từng đôi, sự sống lại, thăng thiên, ngự, triều đại thiên đàng, và sự Hiện Đến của Đấng Christ. Thật vậy, sách Khải Huyền trích dẫn hay ám chỉ rất nhiều bản văn Kinh Thánh đến mức khi chúng ta đào sâu vào nó chúng ta ngay lập tức thấy những cột trung tâm của những Kinh Thánh tham chiếu của chúng ta phồng lên ở những đường nối! Westcott và Hort đếm gần 400 tham chiếu đến Cựu Ước, và nhiều nhà chú giải sau lập luận rằng họ tìm thấy quá ít. Chỉ riêng trong Khải Huyền 12, có những trích dẫn từ, hay ám chỉ đến, Sáng Thế, Xuất Ê-díp-tô, Phục Truyền, Thi Thiên, Nhã Ca, Ê-sai, Ô-sê, Mi-chê, Đa-ni-ên, Xa-cha-ri, Ma-thi-ơ, Lu-ca, Giăng, 2 Cô-rinh-tô, Ga-la-ti, 1 Phi-e-rơ, 1 Giăng, và Giu-đe. Mọi điều này làm rõ rằng sách Khải Huyền không phải là tường thuật lịch sử, luật, thơ, phúc âm, hay thư tín. Đúng hơn, nó là điều gì đó duy nhất, điều gì đó hoàn toàn mới dưới mặt trời Kinh Thánh: Nó là một lời tiên tri cuối cùng cho Hội Thánh phổ quát, mặc trang phục từ mọi điều đã đi trước nó, và như vậy phục vụ không chỉ làm một lời tiên tri, mà còn làm Kết Thúc Lớn của mọi Kinh Thánh. Nếu điều này đúng, hàm ý quả thật quan trọng. Vì nếu sách Khải Huyền quả thật là Kết Thúc Lớn của mọi Kinh Thánh, thì chúng ta không nên mong đợi nó giới thiệu bất kỳ giáo lý mới nào. Mục đích của một kết thúc lớn không phải là giới thiệu những chủ đề mới, nhưng đúng hơn là lặp lại những chủ đề cũ. Và khi chúng ta xem xét kỹ sách Khải Huyền, đó chính xác là điều chúng ta tìm thấy. Ở đây, không có điều gì mới; không có điều gì khác ngoài điều Đấng Christ và các sứ đồ đã dạy chúng ta trong Tân Ước Giáo Huấn; không có điều gì mới về Ba Ngôi Thánh, sự sáng tạo, Sự Sa Ngã, Giao Ước Đời Đời, bản chất và cấu trúc của Vương Quốc, hay sự Hoàn Tất tại sự đến của Đấng Christ. Điều chúng ta tìm thấy là Đức Thánh Linh nói lại — và nhiều lần — về mọi điều "cũ" này. Tuy nhiên, Ngài làm vậy theo những cách mới và kỳ diệu; trong những khải tượng và biểu tượng đẹp đẽ, mạnh mẽ, và cảm hứng tối cao; trong một Kết Thúc Lớn kết hợp và dệt lại với nhau mọi điều đã đi trước trong Kinh Thánh, ngay cả khi nó cử hành, một lần cuối, vinh hiển của Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Ứng dụng cho chủ đề của chúng ta trong Phần 4 dễ thấy. Nếu sách Khải Huyền thực sự là Kết Thúc Lớn của mọi Kinh Thánh, khả năng chỉ vài nhịp trước cuối của nó (tức là trong chương 20) Chúa Giê-xu sẽ đột nhiên giới thiệu một chủ đề cánh chung hoàn toàn mới (tức là một giai đoạn trần gian tương lai của Vương Quốc kéo dài một nghìn năm) là bao nhiêu; một chủ đề sẽ sửa đổi triệt để, nếu không hoàn toàn lật đổ, mọi điều Ngài đã dạy chúng ta trước đây trong Tân Ước Giáo Huấn về bản chất và cấu trúc của Vương Quốc, sự Hoàn Tất, mối quan hệ của Giao Ước Cũ với Giao Ước Mới, và cách giải thích đúng các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước? Câu trả lời: KHÔNG có khả năng. Tại sao? Vì làm vậy sẽ là phá hủy Kết Thúc Lớn, biến đổi một cách muộn màng và bất ngờ phong trào cuối cùng của Kinh Thánh thành phương tiện của một phong trào hoàn toàn mới; một phong trào mới phải biến đổi triệt để sự hiểu biết của Cơ Đốc nhân về mọi phong trào đã đi trước nó, ngay cả khi nó trì hoãn Vương Quốc đã hoàn tất — và niềm vui đã hoàn tất của Cơ Đốc nhân — thêm một nghìn năm nữa! Không, không có khả năng chút nào! Kết Luận Vậy chúng ta kết luận rằng một sự hiểu biết tốt về thể loại văn học của sách Khải Huyền rất hữu ích để giải quyết tranh cãi thiên niên. Đúng, sách này là một trường hợp của khải huyền Kinh Thánh, nhưng nó là một trường hợp duy nhất. Đúng, nó chứa lời tiên tri dự đoán, nhưng nó không dự đoán điều gì mới. Đúng, nó ban cho chúng ta tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của Lịch Sử Cứu Rỗi, nhưng nó không nói với chúng ta điều gì mới về chúng, thay vào đó thích đơn giản tôn cao và hát những vinh hiển của Đấng ngự ở trung tâm của tất cả chúng. Và đúng, nó truyền đạt trong những biểu tượng, nhưng trong những biểu tượng mà ý nghĩa của chúng là cũ; những biểu tượng mà ý nghĩa của chúng đã được bày tỏ trước đây trong Tân Ước Giáo Huấn, để (đối với những thầy thông giáo Tân Ước của Đức Chúa Trời) sách Khải Huyền là một sách mở, và không phải một sách đóng. Vì mọi lý do này, tôi kết luận rằng Khải Huyền 20 không thể giới thiệu lẽ thật mới về một giai đoạn thiên niên tương lai của Vương Quốc; lẽ thật mới sẽ sửa đổi triệt để, lật ngược, và lật đổ lẽ thật cũ. Đúng hơn, Khải Huyền 20 — và thật vậy toàn bộ sách — phải đơn giản ban cho chúng ta Kết Thúc Lớn của mọi Kinh Thánh. Nó phải lặp lại và cử hành những lẽ thật cũ, dù theo một cách mới và đẹp đến nghẹt thở; một cách, một cách thích hợp, tôn cao Đấng là trái tim sống của mọi sự bày tỏ thiên thượng: Vua Cao Cả của Thiên Đàng, Chúa Giê-xu Christ.
Chương 20 Sách Khải Huyền: Cấu Trúc Và Những Biểu Tượng Chính Sách Khải Huyền có thể là một sách đáng sợ. Nó dài, đầy những khải tượng và biểu tượng bí ẩn, và đôi lúc choáng ngợp với những mô tả liên tiếp của nó về cuộc chiến thuộc linh và sự phán xét thiên thượng. Và tuy nhiên, khi chúng ta vượt qua những nỗi sợ và bước vào nó sâu hơn, chúng ta bắt đầu thấy những điều: những chủ đề lặp lại, những mẫu, và những chu kỳ. Đột nhiên, có lẽ sau vài lần đọc, chúng ta nhận ra rằng lời tiên tri này có một cấu trúc; một cấu trúc tinh tế, phức tạp, đẹp đẽ, và khéo léo đến mức bàn tay của chính Đức Chúa Trời phải đứng sau nó. Hơn nữa, khi chúng ta thấy hoàn toàn cấu trúc này, chúng ta cũng thấy cách giải thích sách như một tổng thể, và chương 20 nói riêng. Vậy chúng ta phải dành một chút thời gian chất lượng cho chủ đề quan trọng này. Sau khi xem xét một số cái nhìn khác nhau về cấu trúc của sách Khải Huyền, tôi thấy rằng tôi quay lại nhiều lần với những ý tưởng được thể hiện trong biểu đồ bên dưới. Trong chốc lát, chúng ta sẽ để nó hướng dẫn chúng ta qua một khảo sát về chính sách. Tuy nhiên trước tiên, một vài nhận xét sơ bộ là cần thiết. Như bạn có thể thấy, tôi đã chia sách thành năm khối. Những tiêu đề bên dưới mỗi khối phản ánh nỗ lực tốt nhất của tôi để xác định ý tưởng chính của khối, trong khi đồng thời giữ trong tầm nhìn chủ đề trung tâm của toàn bộ sách: Con Người và Công Việc của Đấng Christ trong Sự Tôn Cao của Ngài. Hay, để nói ngắn gọn hơn: Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Tôi rất hài lòng với sự thật rằng khối thứ ba, vốn ban cho chúng ta Lễ Tấn Phong của Vua Cao Cả của Thiên Đàng (4-5), đứng giữa hai khối còn lại. Như chúng ta sẽ thấy trong chốc lát, điều này phù hợp, vì khối đặc biệt này là điểm cao thần học và trung tâm trọng lực của toàn bộ lời tiên tri. Vì hãy xem xét: Vì lễ đăng quang của Ngài làm Vua Cao Cả của Thiên Đàng, Đấng Christ có thể đến với Giăng trong vinh hiển (1), và nói với bảy hội thánh với thẩm quyền tối cao (2-3). Hơn nữa, vì cùng một lễ đăng quang đó, Ngài có thể cai trị trên vũ trụ trong suốt những năm còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi (6-20), và sau đó, tiếp nối sự Hiện Đến của Ngài, đưa Cô Dâu đã được vinh hiển của Ngài vào Vương Quốc của Đức Chúa Trời trong hình thức đầy trọn và cuối cùng của nó (21-22). Vậy, các chương 4-5 giữ toàn bộ sách lại với nhau như một: như một lễ cử hành duy nhất về Con Người và Công Việc của Vua Cao Cả! Vì mục đích nghiên cứu của chúng ta, phần quan trọng nhất — và gây tranh cãi nhất — của biểu đồ của tôi là khối bốn. Như bạn có thể thấy, tại đó tôi gợi ý rằng các chương 6-20 được hiểu tốt nhất là sáu chu kỳ khải huyền riêng biệt, mỗi chu kỳ mô tả — theo cách duy nhất của nó, và vì những mục đích duy nhất của nó — tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của triều đại thuộc linh của Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Vì đó là một miếng đầy miệng, tôi xin chia nhỏ nó một chút. Ý tưởng ở đây thực ra khá đơn giản. Khối lớn này (6-20) gồm sáu khối phụ, hay chu kỳ (6-7, 8-11, 12-14, 15-16, 17-19, và 20). Nhưng trong mỗi chu kỳ, trọng tâm của Thánh Linh tiên tri luôn vào cùng một khung thời gian: khoảng thời gian giữa lần đến thứ nhất và thứ hai của Đấng Christ; khoảng thời gian mà trong đó Đấng Christ đã được tôn cao cai trị làm Vua Cao Cả của trời và đất. Điều này có nghĩa là khối thứ tư của sách Khải Huyền — và phần lớn của sách — thực ra gồm sáu chu kỳ khải tượng riêng biệt, mỗi chu kỳ dùng những ý tưởng và hình ảnh khác nhau để bao phủ cùng một nền lịch sử; để diễn tập, hay lặp lại, tác động trần gian của triều đại thiên đàng của Đấng Christ. Trong những trang ahead, tôi sẽ làm nổi bật một số dòng bằng chứng ủng hộ cái nhìn này. Tuy nhiên hiện tại, chúng ta hãy giả định rằng Đức Thánh Linh quả thật đã cấu trúc khối này của lời tiên tri như tôi đã gợi ý. Nếu vậy, có một số hàm ý quan trọng cho việc giải thích sách như một tổng thể, và cho Khải Huyền 20 nói riêng. Những Hàm Ý Của Cái Nhìn Chu Kỳ Hàm ý đầu tiên liên quan đến cách chúng ta phải giải thích những biểu tượng chúng ta gặp trong mỗi sáu chu kỳ. Ví dụ, nếu cái nhìn chu kỳ đúng, nó có nghĩa là chúng ta không thể giải thích Khải Huyền 6-20 như những người tiền lệ làm. Họ nói rằng trọng tâm ở đây phần lớn, nếu không hoàn toàn, vào những sự kiện đã xảy ra vào đầu Thời Đại Hội Thánh; những sự kiện, đối với chúng ta, đã qua. Chúng bao gồm sự sụp đổ của Giê-ru-sa-lem, quyền lực bạo chúa của La Mã, và những biến động của Hội Thánh đầu tiên dưới tay người Do Thái và La Mã. Nhưng nếu trọng tâm thật của 6-20 là toàn bộ thời đại giữa hai lần đến, rõ ràng cách giải thích tiền lệ không thể đúng. Tương tự, nếu cái nhìn chu kỳ đúng, chúng ta không thể giải thích Khải Huyền 6-20 như những người vị lai làm. Họ nói rằng trọng tâm ở đây phần lớn, nếu không độc quyền, vào những sự kiện sẽ xảy ra vào cuối thời đại. Đúng, có một số khác biệt giữa họ. Những người vị lai ôn hòa như George Ladd nói rằng những sự kiện sẽ xảy đến với Hội Thánh. Những người vị lai phân kỳ, như John MacArthur, nói chúng sẽ xảy đến với những người Do Thái thời cuối trong một Hoạn Nạn bảy năm, sau khi Đấng Christ đã bí mật mang Hội Thánh của Ngài đi đến thiên đàng tại Sự Cất Lên. Nhưng một lần nữa, mọi người vị lai đồng ý rằng các chương 6-20 phần lớn, nếu không hoàn toàn, được làm trọn trong những ngày cuối cùng nhất. Tuy nhiên, nếu lĩnh vực làm trọn thật của các chương 6-20 là toàn bộ Thời Đại Hội Thánh, mà trong đó Đấng Christ cai trị làm Vua Cao Cả trên mọi sự, rõ ràng cái nhìn vị lai cũng không thể đúng. Điều này đưa chúng ta đến một hàm ý thứ hai và liên quan chặt chẽ. Nếu cái nhìn chu kỳ đúng, nó có nghĩa là khi Đức Thánh Linh dùng một biểu tượng đặc biệt để nói với dân Đức Chúa Trời, Ngài, như một quy tắc, không đề cập đến một thực thể lịch sử cụ thể, dù là một người, nơi, vật, hay sự kiện. Ngài không thể. Đúng hơn, Ngài phải đề cập đến một loại thực thể lịch sử mà mọi thánh đồ sẽ gặp nhiều lần trong suốt Thời Đại Hội Thánh. Chúng ta hãy xem xét một ví dụ. Một số người tiền lệ nói rằng khi Đức Thánh Linh nói về Con Thú (Khải Huyền 13:1 trở đi), Ngài đang nói về kẻ bách hại chính của Hội Thánh đầu tiên, hoàng đế Nê-rô. Trong khi đó, hầu hết người vị lai nói rằng khi Đức Thánh Linh nói về Con Thú, Ngài đang nói về Kẻ Chống Đấng Christ sẽ trỗi dậy ngay trước sự trở lại của Đấng Christ, dù để bách hại Hội Thánh hay Y-sơ-ra-ên chủng tộc. Tuy nhiên, nếu chúng ta đón nhận cái nhìn chu kỳ, chúng ta ngay lập tức nhận ra rằng nó ban cho chúng ta một cách tiếp cận phong phú hơn nhiều; một cách tiếp cận thu hút mọi Cơ Đốc nhân của mọi thời; một cách tiếp cận có thể khẳng định những yếu tố lẽ thật hiện diện trong cả cái nhìn tiền lệ và vị lai. Vì giờ chúng ta thấy rằng khi nói về Con Thú, Đức Thánh Linh thực ra đang nói về một loại hiện tượng lịch sử đặc biệt — trong trường hợp này, bộ mặt chính trị hay chính phủ của hệ thống thế gian sa ngã của Sa-tan, bất cứ khi nào và bất cứ nơi nào nó xuất hiện trong tiến trình Lịch Sử Cứu Rỗi. Nó là một bộ mặt có thể được thể hiện trong Nê-rô, Đô-mi-ti-an, Lê-nin, Stalin, Hitler, Mao, Ceausescu, Pol Pot, Ayatollah này hay kia, Kẻ Chống Đấng Christ (cuối cùng), hay bất kỳ tổ chức bách hại nào những người này tượng trưng. Vậy chúng ta thấy rằng cái nhìn chu kỳ về Khải Huyền 6-20 tạo ra một phương pháp giải kinh đặc biệt, một cách đặc biệt để hiểu và áp dụng những biểu tượng được tìm thấy trong sách này. Các nhà thần học gọi điều này là một phương pháp giải kinh "lý tưởng." Ở đây, họ nói, những biểu tượng không đứng cho những người hay sự kiện lịch sử duy nhất, nhưng đúng hơn cho những ý tưởng hay nguyên tắc chung sẽ tự bày tỏ trong suốt Thời Đại Hội Thánh, và do đó trong bất kỳ số người, nơi, vật, hay sự kiện lịch sử nào. William Hendriksen, một người ủng hộ nhiệt tình phương pháp này, mời chúng ta đón nhận một cách tiếp cận lý tưởng đối với Khải Huyền 6-20 khi ông viết: Những ấn, những kèn, những bát thạnh nộ và những biểu tượng tương tự không đề cập đến những sự kiện cụ thể, những sự việc đặc biệt, hay những chi tiết của lịch sử, nhưng đến những nguyên tắc — của hành vi con người và của sự quản trị đạo đức thiên thượng — đang hoạt động trong suốt lịch sử của thế giới, đặc biệt trong suốt thời kỳ (Cơ Đốc) mới. 1 Giờ, trong khi những ý tưởng và cách tiếp cận này cực kỳ hữu ích, tôi tuy nhiên sẽ đưa ra một cảnh báo. Sách Khải Huyền quan tâm không chỉ đến tiến trình triều đại thiên đàng của Vua Cao Cả, mà còn đến sự Hoàn Tất mà qua đó Ngài sẽ đưa nó đến kết thúc. Nhưng nếu vậy, nó tiếp nối rằng sách có thể và phải dùng một số biểu tượng của nó để đề cập đến những sự kiện lịch sử duy nhất. Ví dụ, trong Khải Huyền 11:3-6 chúng ta học về sự nghiệp thuộc linh của Hai Nhân Chứng. Được mô tả trong ngôn ngữ và hình ảnh gợi nhớ Môi-se và Ê-li — và cũng gợi nhớ những môn đồ Chúa Giê-xu sai đi từng đôi để rao giảng Phúc Âm của Vương Quốc cho Y-sơ-ra-ên — chúng tượng trưng cho Hội Thánh làm chứng. Đức Chúa Trời kêu gọi chúng nói tiên tri (tức là rao giảng Phúc Âm) trong 1260 ngày, một con số biểu tượng cho toàn bộ Thời Đại Hội Thánh là một mùa lưu đày và bách hại (xem 1 Các Vua 17:1 trở đi). Vậy thì, mọi Cơ Đốc nhân của mọi thời có thể thấy mình trong Hai Nhân Chứng. Tuy nhiên, khi chúng ta đến các câu 7-13, trọng tâm thu hẹp. Giờ Đức Thánh Linh đang nói một cách cụ thể về thế hệ cuối cùng của những Cơ Đốc nhân làm chứng; thế hệ sẽ thấy sự hoàn thành của Đại Mạng Lệnh (11:7); thế hệ sẽ thấy Con Thú (cho đến nay bị kiềm chế khỏi việc cản trở sứ mệnh của Hội Thánh, 20:1-3) trỗi dậy khỏi vực thẳm (nơi ở của Sa-tan), gây chiến với chúng, thắng chúng, và "giết" (tức là đàn áp triệt để) chúng (11:7-10). Và tuy nhiên đây cũng là thế hệ sẽ thấy sự trở lại của Đấng Christ trong vinh hiển, sự sống lại của kẻ chết, và Sự Phán Xét Cuối Cùng (11:11-19). Ở đây, vậy, những biểu tượng quả thật chỉ đến những sự kiện duy nhất trong một phần duy nhất của Lịch Sử Cứu Rỗi. Ở đây, Hội Thánh phổ quát không thể thấy mình (dù nàng có thể muốn như vậy), nhưng chỉ phần đó của Hội Thánh sẽ phục vụ Đấng Christ trong những ngày Trận Chiến Cuối Cùng. Nói về những cảnh báo, điều quan trọng cũng cần hiểu là trong khi sáu chu kỳ của Khải Huyền 6-20 quả thật đi qua cùng một nền lịch sử, có những khác biệt đáng chú ý giữa chúng. Đặc biệt quan trọng là sự thật rằng khối Kinh Thánh lớn này ban cho chúng ta một sự bày tỏ tiến bộ về lẽ thật thiên thượng về Thời Đại Hội Thánh. Ví dụ, chúng ta càng tiến sâu vào những chu kỳ, chúng ta càng học nhiều về những quyền lực siêu nhiên hoạt động đằng sau hậu trường của trận chiến vũ trụ lớn; sự chịu khổ của Hội Thánh càng dữ dội; những phán xét của thế giới càng nghiêm trọng; và những bức tranh về Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Hiện Đến, và Sự Phán Xét Cuối Cùng càng sống động. Gọi xu hướng này là sự song song tiến bộ, Hendriksen viết: Dù mọi phần của sách Khải Huyền chạy song song và bao trùm khoảng thời gian giữa lần đến thứ nhất và thứ hai của Đấng Christ... tuy nhiên cũng có một mức độ tiến bộ. Chúng ta càng đến gần cuối sách sự chú ý của chúng ta càng hướng đến sự phán xét cuối cùng và điều nằm ngoài nó. Những phần (khác nhau) được sắp xếp, như thể, theo một thứ tự tăng dần, cao trào... Sự phán xét cuối cùng trước tiên được công bố, sau đó được giới thiệu, sau đó cuối cùng được mô tả. Tương tự, trời mới và đất mới được mô tả đầy đủ hơn trong phần cuối cùng so với những phần trước nó... Sách bày tỏ một sự tiến bộ dần dần trong sự nhấn mạnh cánh chung. 2 Hàm ý thứ ba và cuối cùng của cái nhìn chu kỳ về Khải Huyền 6-20 đi thẳng vào trái tim của Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Cuối: Nếu quả thật chương 20 rơi đúng vào khối bốn của sách Khải Huyền; nếu quả thật, giống như năm chu kỳ trước, nó cũng mô tả tiến trình triều đại của Vua Cao Cả của Thiên Đàng, thì rõ ràng nó không thể nói về một vương quốc trần gian tương lai được đặt xuất hiện sau triều đại đó. Tóm lại, nếu biểu đồ của chúng ta thực sự ban cho chúng ta cấu trúc thật của sách Khải Huyền, thì chính sách Khải Huyền loại bỏ thuyết tiền thiên niên một lần đủ cả! Một Khảo Sát Về Sách Khải Huyền Trong phần này, tôi muốn khảo sát ngắn gọn sách Khải Huyền như một tổng thể. Điều tiếp theo không nhằm là một chú giải giải kinh chi tiết. Tuy nhiên, nó nhằm là một tổng quan thực chất mà tôi có hai mục tiêu chính. Thứ nhất, tôi muốn chỉ ra rằng cấu trúc của sách quả thật như tôi đã trình bày trong biểu đồ bên trên. Đặc biệt hơn, ở đây tôi nhằm chỉ ra rằng chủ đề hợp nhất của toàn bộ sách là tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của triều đại thiên đàng của Đấng Christ; rằng khối thứ tư của sách (các chương 6-20) thực sự là một đơn vị; rằng khối này là một bộ sưu tập gồm sáu chu kỳ khải tượng riêng biệt, mỗi chu kỳ bao trùm toàn bộ Thời Đại Hội Thánh; rằng ngày càng nó nói với chúng ta về những sự kiện liên quan đến sự Hoàn Tất (tức là Trận Chiến Cuối Cùng, Sự Hiện Đến, Sự Sống Lại, Sự Phán Xét Cuối Cùng, và Thế Giới Sẽ Đến); và rằng Khải Huyền 20 thực sự thuộc vào khối này. Thứ hai, tôi muốn dùng Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới để mở ra ý nghĩa của một số biểu tượng chính của sách; để chỉ ra rằng sách Khải Huyền — phục vụ làm Kết Thúc Lớn của mọi Kinh Thánh — lặp đi lặp lại dùng những biểu tượng Cựu Ước (và Tân Ước) để truyền đạt những ý nghĩa Tân Ước, để hướng dẫn, khích lệ, và an ủi Hội Thánh hành hương đang chịu khổ của Đấng Christ. Và giờ, với Kinh Thánh vững trong tay, chúng ta hãy bắt đầu! Một Khải Tượng Về Vua Cao Cả (1:1-20) Chương 1 giới thiệu sách Khải Huyền, và đặc biệt Đấng mà qua Ngài Đức Chúa Cha đã vui lòng ban nó: Chúa Giê-xu Christ đã được tôn cao. Nó gồm một Lời Mở Đầu ngắn (1:1-3), một lời chào dài (1:4-8), và một tường thuật dài hơn về khải tượng của Giăng về Con Người đã được vinh hiển (1:9-20). Điều quan trọng, lời chào ban cho chúng ta khuôn khổ cánh chung của toàn bộ sách. Ngay cả giờ, Đấng Christ thiên thượng là người cai trị của những vua của trái đất (1:5). Ngay cả giờ các thánh đồ là một Vương Quốc của những thầy tế lễ cho Đức Chúa Trời và Cha của Ngài (1:6). Không, Vương Quốc chưa được hoàn tất. Trong một mùa, các tín hữu phải chịu gian khổ. Giống như Chúa họ phục vụ, họ phải là những nhân chứng trung tín (1:5). Tuy nhiên sớm, sẽ có một sự Hoàn Tất (1:1, 3, 8). Đấng Christ sẽ đến lại (1:8). Khi Ngài làm vậy, mọi mắt sẽ thấy Ngài, thánh đồ và tội nhân như nhau (1:7). Khi Ngài làm vậy, mọi chi phái của trái đất (tức là những kẻ bách hại không tin của Hội Thánh) sẽ than khóc, vì Ngài sẽ đến trong Sự Phán Xét cuối cùng (8:13, 11:10, 12:12, 13:8, 17:2, 8). Và khi Ngài làm vậy, Ngài sẽ đem đến sự đầy trọn của Vương Quốc, vì Đấng đến không chỉ là Đấng Tạo Hóa thiên thượng (Alpha), mà còn là Đấng Hoàn Tất thiên thượng (Omega) (1:8). Vậy thì, ngay cả ở đây trong lời chào của ông (1:4-8) Giăng khẳng định cấu trúc đơn giản, hai mặt của Vương Quốc được dạy trong Tân Ước Giáo Huấn: Vương Quốc tạm thời của Con, tiếp nối bởi Vương Quốc đời đời của Cha (và Con), được tách ra bởi một sự Hoàn Tất duy nhất được đặt xảy ra tại sự Hiện Đến. Tiếp theo là tường thuật của Giăng về khải tượng của ông về Vua Cao Cả (1:9-20). Nó dễ dàng được chia thành ba phần. Trong phần đầu tiên, ông nói với chúng ta ông ở đâu và ông đang làm gì khi khải tượng đến với ông (1:9-11). Trong phần thứ hai, ông nói với chúng ta ông thấy gì: Một Đấng giống như Con Người — rực rỡ với vinh hiển thiên thượng, mặc trang phục thầy tế lễ — đứng giữa bảy chân đèn vàng, với bảy ngôi sao trong tay phải Ngài, và với một thanh gươm sắc, hai lưỡi ra khỏi miệng Ngài (1:12-16). Trong phần thứ ba, chúng ta đọc về phản ứng của Giăng (1:17), và về ý nghĩa của khải tượng: Bảy ngôi sao là bảy sứ giả của bảy hội thánh ở Á Châu (có lẽ được sai đến tham khảo với sứ đồ già); và bảy chân đèn là bảy hội thánh (1:18-20). Rất quan trọng, ở đây chúng ta có cái thoáng thấy đầu tiên về Vua Cao Cả — và Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm — của Thiên Đàng. Như tôi đã lập luận trước đó, bảy hội thánh của Á Châu đứng cho Hội Thánh phổ quát của mọi thời và nơi. Do đó, khải tượng đang nói với chúng ta rằng ngay cả giờ Đấng Christ cai trị từ thiên đàng làm Vua Cao Cả trên mọi dân Ngài, và trên thiên đàng làm Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm cầu thay cho dân Ngài — Đấng này trong những ngày xác thịt của Ngài đã chết thay cho họ, nhưng giờ sống đời đời, cầm trong tay Ngài những chìa khóa cứu chuộc đã giải phóng họ khỏi Sự Chết và Âm Phủ (1:18, 20). Vậy thì, ở đây chúng ta có cuộc gặp đầu tiên với nhân vật trung tâm của sách Khải Huyền: Vua Cao Cả và Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm của Thiên Đàng, Đấng Đức Thánh Linh sẽ trung tín cử hành trong mọi điều sắp đến. 3 Những Thông Điệp Của Vua Cao Cả Cho Bảy Hội Thánh (2:1-3:22) Khối thứ hai của sách Khải Huyền gồm bảy thông điệp của Vua Cao Cả cho bảy hội thánh ở Á Châu. Ở đây, với sức mạnh đặc biệt, chúng ta gặp Vua Cao Cả là Nhà Tiên Tri Cao Cả; là Đấng dạy dỗ, khích lệ, và an ủi không chỉ bảy hội thánh đặc biệt này, mà còn Hội Thánh Phổ Quát chúng tượng trưng. Điểm này cần lặp lại và nhấn mạnh. Những nhà giải thích phân kỳ — vốn lý thuyết rằng các chương 6-20 không nói về Hội Thánh hay Thời Đại Hội Thánh, nhưng đúng hơn về Y-sơ-ra-ên và những quốc gia trong một thời kỳ Hoạn Nạn bảy năm tương lai tiếp nối Sự Cất Lên — hiệu quả biến phần lớn sách thành một sự tò mò đơn thuần đối với Cơ Đốc nhân của Thời Đại Hội Thánh. Rốt cuộc, vì họ sẽ không hiện diện trên trái đất trong những ngày đó, tại sao lo lắng quá nhiều về điều những chương này nói? Tuy nhiên, Khải Huyền 2-3 là một sự khiển trách đối với mọi ý tưởng như vậy. Như tôi đã lập luận trước đó, ở đây Đấng Christ nói với Hội Thánh trong lời tiên tri "giáo huấn" chính xác điều Ngài sẽ nói với Hội Thánh trong lời tiên tri biểu tượng hay khải huyền trong các chương 6-20. Ở đây Ngài nói với Hội Thánh Phổ Quát; tại đó Ngài nói với Hội Thánh Phổ Quát. Sách Khải Huyền là một sách cho một dân. Vì lý do này, mọi thành viên của Hội Thánh Đấng Christ đọc, nghe, và giữ mọi phần của nó sẽ được phước (1:3). Như một quy tắc, mỗi một trong bảy lời tiên tri cho những hội thánh chứa năm yếu tố. Chúng bao gồm (1) Một tự mô tả mở đầu, làm nổi bật một hay thuộc tính hay chức vụ khác của Đấng Christ: thần tính, chủ quyền, chức thầy tế lễ thượng phẩm đời đời, hay vai trò Quan Án sắp đến của Ngài, (2) bất cứ khi nào có thể, những lời khen ngợi, dù cho sự siêng năng, trong sạch, hay bền bỉ trước đau khổ, v.v., (3) nếu cần thiết, những lời khiển trách, dù cho sự yêu thương đang nguội lạnh, thỏa hiệp, tính thế gian, v.v., (4) nếu cần thiết, những lời kêu gọi ăn năn, thường được ban với những cảnh báo nghiêm trọng cho bất kỳ ai có khuynh hướng bỏ qua chúng, và cuối cùng, (5) những lời hứa tối hậu cho những thánh đồ trung tín và bền bỉ đắc thắng mọi đối thủ, và như vậy bước vào Vương Quốc đã hoàn tất tại sự trở lại của Ngài. Vì điểm cuối cùng này rất quan trọng, chúng ta hãy dành một chút thời gian để khám phá nó đầy đủ hơn. Như trong khối 1, cũng ở đây: Có một cái nhìn cánh chung rõ ràng. Khi Đấng Christ ban những lời hứa vinh hiển của Ngài cho những Cơ Đốc nhân đắc thắng, Ngài không khích lệ họ trông chờ một Sự Cất Lên bí mật, hay đời sống trên thiên đàng như một linh hồn không có thân thể, hay một Sự Hiện Đến tiền thiên niên, hay (vai trò đặc ân của họ trong) một giai đoạn thiên niên tương lai của Vương Quốc. Không, Ngài nhất quán đặt trước họ mục tiêu và số phận tối hậu của Lịch Sử Cứu Rỗi: sự sống đời đời với Đức Chúa Trời và Đấng Christ trong trời mới và đất mới, một số phận họ sẽ thừa hưởng tại Sự Đến của Ngài. Vậy, trong những thông điệp của Vua Cao Cả cho Hội Thánh Phổ Quát chúng ta gặp cùng một cái nhìn cánh chung chúng ta tìm thấy trong khối 1 của sách Khải Huyền và trong suốt Tân Ước Giáo Huấn: Chỉ có một Vương Quốc thuộc linh, được chia thành hai giai đoạn đơn giản, được tách ra bởi một Sự Hiện Đến duy nhất của Đấng Christ trong vinh hiển, vốn là Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh. Chúng ta hãy xác nhận điểm này bằng một cái nhìn ngắn gọn vào những bản văn liên quan. Lời hứa của Chúa cho hội thánh ở Ê-phê-sô là: "Cho người đắc thắng, Ta sẽ ban ăn từ cây sự sống ở trong Thiên Đàng của Đức Chúa Trời" (2:7). Khải Huyền 22:2 và 14 chỉ ra rằng Ngài không nghĩ đến thiên đàng trong trạng thái trung gian, nhưng trời mới và đất mới. Cho hội thánh tại Si-miệc-nơ Ngài tuyên bố: "Người chinh phục sẽ không bị tổn hại bởi sự chết thứ hai." Một cái nhìn vào Khải Huyền 20:6, 14, và 21:18 chỉ ra rằng sự chết thứ hai không phải là hình phạt tạm thời trong Âm Phủ, nhưng là hình phạt đời đời trong Hồ Lửa, được thi hành sau Sự Sống Lại chung và Sự Phán Xét Cuối Cùng. Một cách tích cực, Đấng Christ do đó đang hứa với những người đắc thắng ở Si-miệc-nơ rằng họ sẽ thừa hưởng sự sống đời đời trong trời mới và đất mới. Cho những tín hữu ở Bẹt-găm Vua Cao Cả nói: "Cho người đắc thắng Ta sẽ ban man-na ẩn giấu, và Ta sẽ ban cho người một viên đá trắng, với một tên mới viết trên đá mà không ai biết ngoại trừ người nhận nó" (2:17). Chính Đấng Christ là Man-na. Hiện tại, Ngài ẩn trên thiên đàng, nhưng tại sự Hiện Đến Ngài sẽ ban chính Ngài hoàn toàn cho dân Ngài (Giăng 6:58, Cô-lô-se 3:1 trở đi). Ý nghĩa chính xác của viên đá trắng không rõ ràng: Một số nói nó tượng trưng cho chiến thắng, những người khác cho sự tha bổng (cuối cùng). 4 Chắc chắn màu của nó gợi lại những áo choàng sáng chói của những thánh đồ đã được vinh hiển sẽ xuất hiện với Vua của họ tại sự Hiện Đến của Ngài (19:14), và những người sau đó sẽ thờ phượng Đức Chúa Trời đời đời trên Núi Si-ôn (tức là trong trời mới và đất mới, 3:4, 7:9, 13, 14:1 trở đi). Về ân tứ một tên mới, Khải Huyền 3:12 liên kết chặt chẽ nó với Thế Giới Sẽ Đến, mà trong đó Giê-ru-sa-lem Mới sẽ ở (xem cũng 21:2); trong khi đó, Khải Huyền 19:2 và 16 gợi ý rằng nó sẽ được ban tại sự Hiện Đến bởi Đấng cũng sẽ có một Tên mới. Vậy thì, mọi điều trong lời hứa này hướng hy vọng của Cơ Đốc nhân đến sự Hiện Đến, và đến thế giới mới và đời đời sự Hiện Đến sẽ mang đến. Cho những tín hữu ở Thi-a-ti-rơ, Chúa nói: Chỉ giữ chặt điều các ngươi có cho đến khi Ta đến. Người chinh phục và giữ những việc của Ta cho đến cuối, cho người Ta sẽ ban thẩm quyền trên những quốc gia, và người sẽ cai trị chúng bằng một cây gậy sắt, như khi những nồi đất bị vỡ thành miếng, ngay cả như chính Ta đã nhận thẩm quyền từ Cha Ta. Và Ta sẽ ban cho người ngôi sao mai (2:25-28). Ở đây một lần nữa Chúa nghĩ đến những cảnh kết thúc của Lịch Sử Cứu Rỗi, cuối của muôn vật (1 Phi-e-rơ 4:7). Quan sát từ câu 25 rằng Ngài liên kết chặt chẽ cuối với sự Hiện Đến của Ngài. Tại thời đó, Ngài sẽ ban cho các tín hữu chia sẻ trong việc thi hành Sự Phán Xét Cuối Cùng, ngay cả như Đức Chúa Cha đã ban cho Đấng Christ thi hành nó (Giăng 5:27, Rô-ma 16:20, 1 Cô-rinh-tô 6:2). Nó không phải, như những người tiền thiên niên khẳng định, rằng họ sẽ cai trị trên những quốc gia trong một nghìn năm với Đấng Christ, mà bản văn không nói một lời nào. Đúng hơn, nó là tại Sự Phán Xét, họ cũng, dưới Đấng Christ, sẽ đóng vai một người chăn (tiếng Hy Lạp, poimaino); một người chăn dùng gậy gỗ của mình để hủy diệt những kẻ thù của bầy, ngay cả như một người thợ gốm dùng cây gậy sắt của mình để hủy diệt những bình đất bị từ chối (2:27, Thi Thiên 2:9-12). Quan sát cũng từ câu 28 rằng ngoài việc ban cho các tín hữu chia sẻ trong Sự Phán Xét Cuối Cùng, Chúa cũng sẽ ban cho họ Ngôi Sao Mai. Ngôi sao mai là Đấng Christ (22:16), nhưng đặc biệt Đấng Christ tại Sự Đến của Ngài, vốn sẽ đánh dấu bình minh của Thời Đại Sẽ Đến (2 Phi-e-rơ 1:19). Vậy thì, đoạn phong phú này gắn hy vọng của người Thi-a-ti-rơ — và mọi Cơ Đốc nhân — vào cuối: Sự Phán Xét Cuối Cùng và bình minh của thế giới mới sẽ đến tại sự Hiện Đến của Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Cho những người đắc thắng tại Sạt-đe, Đấng Christ hứa rằng họ sẽ bước đi với Ngài trong màu trắng, rằng Ngài sẽ không bao giờ xóa tên họ khỏi Sách Sự Sống, và rằng Ngài sẽ xưng tên họ trước Đức Chúa Cha và những thiên sứ thánh của Ngài (3:5). Điều cuối cùng trong ba phước hạnh này là một chủ đề lặp lại trong Tân Ước: Các thánh đồ phải duy trì lời xưng tốt của họ vững cho đến cuối, để khi Đấng Christ trở lại với mọi thiên sứ thánh cho Sự Phán Xét Cuối Cùng Ngài có thể xưng họ là những tín hữu thật, và do đó ban cho họ sự sống đời đời trong Vương Quốc đã hoàn tất (Ma-thi-ơ 25:31, Mác 8:38, Lu-ca 9:26, 12:8, 1 Ti-mô-thê 6:12-13). Việc Đấng Christ xưng tên họ trong Ngày đó là cho họ bước vào Thế Giới Đời Đời Sẽ Đến (Ma-thi-ơ 25:31-46). 5 Cho những người đắc thắng tại Phi-la-đen-phi Vua Cao Cả hứa rằng Ngài sẽ khiến họ thành một trụ trong đền thờ của Đức Chúa Trời của Ngài; rằng họ sẽ không bao giờ rời nó; và rằng Ngài sẽ viết trên họ tên Ngài, tên của Đức Chúa Trời của Ngài, và tên của Thành của Đức Chúa Trời của Ngài, vốn là Giê-ru-sa-lem Mới (3:12). Ở đây một lần nữa hình ảnh dự báo những mô tả sau của Giăng về Cô Dâu đã được vinh hiển của Đấng Christ sống với Đức Chúa Trời — và là Đền Thờ của Đức Chúa Trời — trong trời mới và đất mới (21-22). Cuối cùng, cho những người đắc thắng ở Lao-đi-xê Vua hứa rằng Ngài sẽ ban cho họ ngồi với Ngài trên ngai Ngài, ngay cả như Đức Chúa Cha đã ban rằng Ngài nên ngồi với Ngài trên ngai của Ngài (3:21). Phải thừa nhận, điều này có thể được hiểu là một lời hứa rằng những linh hồn không có thân thể của các thánh đồ sẽ chia sẻ trong triều đại trung gian thiên đàng của Đấng Christ trong trạng thái trung gian (Khải Huyền 20:4-6). Tuy nhiên, mọi lời hứa trước đó, vốn đã nghĩ đến số phận cuối cùng của các thánh đồ, chống lại điều này. Vậy dường như tốt nhất, xem điều này là một tiếng vang của những bản văn Tân Ước khác hứa với những thánh đồ đắc thắng một mức độ thẩm quyền vũ trụ "trong sự tái sinh," trong Ngày khi những vương quốc của thế giới này sẽ trở thành Vương Quốc của CHÚA chúng ta và của Đấng Christ của Ngài (11:15; Đa-ni-ên 7:18, 27, Ma-thi-ơ 28, Lu-ca 19:17). Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng khối 2 của sách Khải Huyền quả thật là một Thông Điệp của Vua Cao Cả (và Nhà Tiên Tri) của Thiên Đàng cho Hội Thánh Phổ Quát của Ngài. Hơn nữa, chúng ta đã thấy rằng khối này phản ánh một cái nhìn cánh chung rõ ràng, một cái nhìn không khác với cái nhìn của khối đầu tiên, và không khác với cái nhìn của phần còn lại của Tân Ước. Theo cái nhìn này, chỉ có một Vương Quốc thuộc linh, được chia thành hai giai đoạn đơn giản, được tách ra bởi một Sự Hiện Đến duy nhất của Đấng Christ vào cuối thời đại, khi chính Ngài sẽ hoàn tất Lịch Sử Cứu Rỗi trong sự phán xét và cứu chuộc cuối cùng. Quan điểm này đặc biệt rõ ràng trong những lời hứa của Chúa cho bảy hội thánh, vốn không nói gì cả về nhiều lần đến, nhiều sự sống lại, nhiều sự phán xét, hay một triều đại thiên niên tương lai trên trái đất. Không, đối với Vua Cao Cả của Thiên Đàng Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh Ngài đơn giản là "cuối," khi Ngài đến lại trong vinh hiển để phán xét thế giới trong sự công chính và ban cho Cô Dâu yêu dấu của Ngài sự sống đời đời trong trời mới và đất mới. Phần còn lại của sách Khải Huyền có xác nhận mọi điều này không? Vua Cao Cả của Thiên Đàng ở đây có nói trong "lời tiên tri giáo huấn" điều gì khác với điều Ngài sau nói trong "lời tiên tri khải huyền" không? Cái nhìn cánh chung ở đây có khác với cái nhìn cánh chung của phần còn lại của sách không? Chúng ta hãy tiếp tục khảo sát của chúng ta để tìm hiểu! Lễ Tấn Phong Của Vua Cao Cả Của Thiên Đàng (4-5) Có thể lập luận, hai chương này cấu thành Núi Everest của mọi Kinh Thánh. Chúng đưa chúng ta đến nơi cao nhất, đến chính thiên đàng. Chúng đặt chúng ta trên điểm thuận lợi tối cao, và ban cho chúng ta tầm nhìn tối cao — một cái nhìn về toàn bộ lịch sử vũ trụ, và về Đức Chúa Trời tối cao đã định nó. Không giống bất kỳ nơi nào khác trong Kinh Thánh, chúng ta thấy Ngài: Đấng Tạo Hóa, Quan Án, và Đấng Cứu Chuộc Ba Ngôi toàn vinh hiển, toàn tối cao của vũ trụ. Không ngạc nhiên, vậy, rằng tại mọi ngã rẽ chúng ta thấy cả người và thiên sứ ngã xuống trước Ngài, biết ơn tôn cao Đấng đã đầy ân điển tạo dựng họ, và đầy thương xót cứu chuộc họ. Khi chúng ta thấy điều họ thấy, chúng ta được thúc đẩy làm điều tương tự. Trong khi nhiều điều có thể nói về những chương phong phú này, mối quan tâm chính của chúng ta ở đây là tìm hiểu vai trò chúng đóng trong "lập luận" tổng thể của sách. Chức năng của chúng liên quan đến phần còn lại của sách Khải Huyền là gì; và làm sao, nếu có, điều này soi sáng cấu trúc của nó? Phản hồi của tôi cho những câu hỏi này liên quan đến ba luận điểm liên quan chặt chẽ. Thứ nhất, những chương này rõ ràng mang tính chuyển tiếp. Chúng đưa chúng ta từ những điều Giăng đã thấy (chương 1), và từ những điều đang có (các chương 2-3); và chúng chuẩn bị chúng ta thấy những điều sẽ có trong suốt phần còn lại của thời đại Hội Thánh và ngoài ra (các chương 6-22; 1:19). Thứ hai, chúng là trung tâm, theo nghĩa chúng ban cho chúng ta Chủ Đề Chính giữ phần còn lại của sách lại với nhau. Như chúng ta sắp thấy, chủ đề đó là sự tôn cao của Chúa Giê-xu Christ. Đặc biệt hơn, nó là sự tôn cao của Đấng Christ làm Vua Cao Cả của trời và đất, với thẩm quyền được Đức Chúa Trời ban để giám sát và trông coi mọi điều còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi lên đến và bao gồm sự Hiện Đến của Ngài, khi Ngài sẽ hoàn tất muôn vật trong sự phán xét và cứu chuộc cuối cùng. Và thứ ba, những chương này hợp nhất. Tức là, chúng cho phép chúng ta thấy cách mỗi khối của sách Khải Huyền, mỗi khối theo cách của nó, dành cho việc khám phá vinh hiển đa mặt của Vua Cao Cả. Và giờ — với mọi điều này để chuẩn bị chúng ta — chúng ta hãy dành vài phút để thấy cách các chương 4-5 truyền đạt những chủ đề vinh hiển này. 1. Vinh Hiển Của Đức Chúa Cha (Khải Huyền
4) Về bản chất, chương 4 là một sự bày tỏ, trong khải tượng và biểu tượng, về vinh hiển của Đức Chúa Cha, đặc biệt trong vai trò của Ngài là Đấng Tạo Hóa và Quan Án tối cao của vũ trụ. Theo đó, Giăng thấy Ngài ngồi trên một ngai, một biểu tượng của chủ quyền phổ quát của Ngài (4:2). Ngoại hình của Ngài như những viên ngọc, tượng trưng cho vinh hiển của bản thể Ngài và sự giàu có của tính cách Ngài (4:3). Xung quanh Ngài là 24 trưởng lão mặc trắng, đội vương miện, và ngồi trên những ngai. Chúng hình dung Hội Thánh Phổ Quát (12 tổ phụ tượng trưng cho các thánh đồ Cựu Ước, cộng 12 sứ đồ tượng trưng cho các thánh đồ Tân Ước), mà Đức Chúa Trời đã tiền định để thấy vinh hiển của Ngài và chia sẻ trong triều đại đời đời của Ngài (4:4, 7:9-17). Rất quan trọng, những tia chớp và tiếng sấm phát ra từ ngai Ngài, những dấu hiệu của cơn thạnh nộ khủng khiếp và những phán xét đáng sợ sẵn sàng đi ra chống lại mọi người nổi loạn chống lại Ngài (4:5-6, 5:6). Những chê-ru-bim và sê-ra-phim luôn bao quanh ngai Ngài hiểu điều này khá tốt, có sự sáng suốt sâu sắc vào sự thánh khiết, sự đời đời, và chủ quyền của Đức Chúa Trời — và do đó thờ phượng Ngài theo đó (4:6-8). Hội Thánh cũng vậy, ở đây được hình dung trong sự kêu gọi đời đời của nàng là một người thờ phượng Nguồn của mọi sự sáng tạo (4:9-11). Vậy chúng ta thấy rằng chương 4 đặt sân khấu. Đúng, Đấng Tạo Hóa và Quan Án thánh của vũ trụ rực rỡ và uy nghi vượt quá mô tả. Tuy nhiên, vì lý do này Ngài cũng là một mối đe dọa chết chóc đối với nhóm tội nhân có tội trên trái đất bên dưới, một tập hợp toán học bao gồm mọi con người sinh ra từ phụ nữ, ngoại trừ Một Đấng. May mắn thay, Đấng đó sắp bước vào trung tâm sân khấu. 2. Sự Đắc Thắng Của Chiên Con (Khải Huyền 5) Chương 5 ban cho chúng ta Sự Đắc Thắng của Chiên Con và Lễ Tấn Phong của Ngài làm Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Nó cũng dùng khải tượng và biểu tượng, lần này để chỉ cho chúng ta Đức Chúa Trời làm trọn phần của Ngài trong Giao Ước Cứu Chuộc; để chỉ cho chúng ta điều xảy ra khi Đấng Christ đã sống lại thăng lên thiên đàng và ngồi xuống bên hữu Đức Chúa Cha để trở thành Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm, Nhà Tiên Tri Thượng Phẩm, và Vua Cao Cả của vũ trụ. Chúng ta hãy khám phá ngắn gọn chính khải tượng để thấy cách Đức Thánh Linh biểu thị những lẽ thật lớn này. Trong câu 1 Giăng nhận thấy một cuộn sách trong tay phải của Đức Chúa Trời, viết bên trong và bên ngoài, niêm phong bằng bảy ấn. Theo nhiều nhà giải thích, nó là một di chúc cuối cùng, trên đó viết, rất dồi dào, lời hứa của Giao Ước Đời Đời: Sự sống đời đời với Đức Chúa Trời Ba Ngôi trong trời mới và đất mới. Khi cuối cùng chúng ta đến các chương 21-22, chúng ta sẽ học thêm về nội dung chính xác của nó. Tuy nhiên trước tiên, bảy ấn phải được mở; trước tiên phần còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi — Thời Đại Tuyên Bố và Thử Thách, khoảng thời gian giữa Phiên Ngự của Đấng Christ và sự Hiện Đến của Ngài — phải chạy hết hành trình của nó. 6 Trong các câu 2-4 sứ đồ nhận một cú sốc khủng khiếp: Quý báu như ân tứ là, dường như dân Đức Chúa Trời không ở vị trí để nhận nó! Chắc chắn Đức Chúa Cha yêu thương mong muốn ban nó cho họ, thấy rằng Ngài cầm nó trong tay Ngài. Tuy nhiên cũng chắc chắn, Quan Án công chính này không thể ban nó cho họ, không trừ khi Ngài có thể tìm ai đó trung gian giữa họ và Ngài: ai đó làm trọn yêu cầu công chính của luật Ngài thay cho họ, ai đó trả hình phạt vì họ đã phá vỡ nó, và ai đó qua đó vừa bảo đảm sự công chính của họ vừa làm nguôi cơn thạnh nộ của Đức Chúa Trời chống lại họ. Nhưng khi sứ đồ quét vũ trụ, ông không tìm thấy tạo vật nào của Đức Chúa Trời — không phải người hay thiên sứ — "xứng đáng" (tức là đủ tư cách) trở thành một trung gian như vậy. Không có ai trên thiên đàng hay trên trái đất có thể giành giải thưởng Sự Sống Đời Đời cho dân Đức Chúa Trời. Thấy những hàm ý khủng khiếp của điều này, sứ đồ khóc không kiểm soát, tuyệt vọng không chỉ về sự cứu rỗi của tội nhân, mà còn về sự làm trọn mục đích nguyên thủy của Đức Chúa Trời cho sự sáng tạo của Ngài. Tuy nhiên, tại điểm này một trong 24 trưởng lão mang đến cho Giăng tin tốt lớn: Đừng khóc! Quả thật có một Trung Gian như vậy! Ngài là Sư Tử của Chi Phái Giu-đa (tức là chính Đấng Mê-si đắc thắng) và Rễ của Đa-vít (tức là Đấng Tạo Hóa Thiên Thượng của nguyên mẫu Đấng Mê-si). Đấng này — Đức Chúa Trời-Con Người Đấng Mê-si — quả thật đã đắc thắng, để mở cuộn sách và ban nội dung phước hạnh của nó cho các thánh đồ. Chính xác Ngài đã làm điều này như thế nào? Câu 6 cung cấp câu trả lời. Trong những ngày xác thịt của Ngài, Đấng Mê-si Thần-Nhân đã làm trọn mọi sự công chính; sau đó, vào cuối những ngày đó, Ngài tự do trở thành Chiên Con của Đức Chúa Trời, một Sinh Tế chuộc tội đã cất tội lỗi của dân Ngài. Như vậy Ngài đã đắc thắng để cứu chuộc họ: để giải cứu họ khỏi mọi kẻ thù thuộc linh và vật chất được giới thiệu tại Sự Sa Ngã, và để phục hồi họ cho mọi người bạn thuộc linh và vật chất đã hứa tại Cây Sự Sống. Tóm lại, Chúa Giê-xu Christ đã đắc thắng bằng cách làm trọn phần của Ngài trong Giao Ước Cứu Chuộc đời đời. Vì lý do này, Giăng giờ thấy Ngài đứng, toàn đắc thắng, giữa ngai và 24 trưởng lão, hiệu quả phục vụ làm Trung Gian (thầy tế lễ) giữa Đức Chúa Trời và con người, che chắn con cái Ngài khỏi cơn thạnh nộ sẽ đến, và ban cho họ sự sống đời đời trong sự hiện diện của Cha Ngài. Điều quan trọng, Ngài có bảy sừng, biểu tượng cho quyền năng và thẩm quyền hoàn hảo của Ngài. Ngài cũng có bảy mắt, biểu tượng cho sự hiểu biết hoàn hảo của Ngài và sự hiệp nhất thuộc linh hoàn hảo của Ngài với Đức Thánh Linh bảy mặt, có mặt khắp nơi của Đức Chúa Trời. Nhưng chính xác Ngài sẽ làm gì với những quyền năng và đặc ân lớn như vậy? Trong câu 7 chúng ta nhận câu trả lời. Sau khi đắc thắng trên đất cho sự cứu chuộc của dân Ngài, Chiên Con giờ dạn dĩ đến gần Đức Chúa Cha để lấy cuộn sách từ tay phải Ngài. Đức Chúa Cha vui vẻ nhường nó (5:7). Ở đây, vậy, trong khải tượng và biểu tượng, chúng ta thấy một lần nữa một trong những "bản lề" lớn của Lịch Sử Cứu Rỗi; mùa ngắn, được Đức Chúa Trời chỉ định khi Lịch Sử Cứu Rỗi xoay ra khỏi Thời Đại Hứa và vào Thời Đại Làm Trọn; khoảnh khắc thánh khi Đức Chúa Cha ban mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất cho Con Đấng Mê-si đắc thắng của Ngài, để Ngài (Đấng Christ) có thể đem đến Vương Quốc của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 28:18 trở đi, Công Vụ 2:33-35, Ê-phê-sô 1:15-23, Phi-líp 2:1-11). Như phần còn lại của Tân Ước đã dạy chúng ta, nhiều điều quả thật sẽ chảy ra từ sự kiện cao trào này. Giờ Chúa Giê-xu Christ là Vua Cao Cả của Trời và Đất. Giờ Ngài có một ủy nhiệm từ Đức Chúa Cha để áp dụng sự cứu chuộc Ngài đã mua trên đất. Giờ Ngài phải sai Đức Thánh Linh ban sự sống đi; và giờ, bằng cùng một Đức Thánh Linh, Ngài phải sinh ra Hội Thánh của Ngài, ban quyền cho việc rao giảng của nàng, tập hợp những thành viên tin và ăn năn của nàng, và nuôi dưỡng, yêu quý, hướng dẫn, trang bị, và bảo vệ nàng khi nàng thực hiện hành trình hành hương qua đồng vắng của thế giới bên dưới. Hơn nữa, theo cùng một ủy nhiệm đó, Ngài phải không chỉ áp dụng sự cứu chuộc Ngài đã mua trong sự hạ mình của Ngài, mà còn hoàn tất nó vào cuối thời đại. Điều này sẽ xảy ra tại sự Hiện Đến của Ngài, khi Ngài từ trời xuống trong quyền năng và vinh hiển lớn để hủy diệt những kẻ thù của Ngài, vinh hiển Cô Dâu của Ngài, tái tạo vũ trụ, và chào đón Cô Dâu Yêu Dấu của Ngài vào nhà đời đời của nàng: trời mới và đất mới. Mọi điều này và nhiều hơn được ẩn đi trong "mùa" thánh đó của Lịch Sử Cứu Rỗi khi Con Đấng Mê-si đắc thắng dạn dĩ bước ra để nhận cuộn sách từ tay Cha Ngài! Không ngạc nhiên, vậy, rằng tại điểm này mọi thiên đàng bùng nổ trong ngợi khen cao nhất cho Chiên Con chinh phục (5:8-10). Quan sát cách bài hát của chúng một lần nữa bày tỏ sự thực hiện của Giao Ước Cứu Chuộc: Vì Đấng Christ đã trung tín hoàn thành công việc hạ mình được Đức Chúa Trời định của Ngài, Đức Chúa Cha — và mọi tạo vật có tri giác của Đức Chúa Cha — giờ coi Ngài xứng đáng được tôn cao làm Vua Cao Cả của Thiên Đàng; xứng đáng là Đấng áp dụng sự cứu chuộc Ngài đã mua cho họ trong những ngày xác thịt của Ngài, và tạo ra một Vương Quốc của Những Thầy Tế Lễ sẽ mãi mãi thờ phượng và cai trị trên trái đất (Xuất Ê-díp-tô 19:6, Khải Huyền 5:10, 22:5). Phần còn lại của chương ban cho chúng ta một hương vị trước của sự thờ phượng đó. Trước tiên, Giăng nghe mọi thiên sứ thánh — tập hợp gần quanh ngai — tuyên bố sự xứng đáng của Chiên Con được tôn cao như vậy (5:11-12). Và sau đó, như thể trong những vòng tròn ngày càng rộng, ông nghe phần còn lại của sự sáng tạo, vốn, theo cách này hay cách khác, ngay cả giờ đang làm trọn mục đích tối cao mà vì nó chúng được tạo dựng: rằng chúng nên là sự ngợi khen vinh hiển của Đức Chúa Trời và Chiên Con (5:13-14; Xuất Ê-díp-tô 9:16, Thi Thiên 76:10, Rô-ma 9:14 trở đi). Trước đó, tôi đã gợi ý rằng hai chương này phục vụ làm lõi thần học — trung tâm trọng lực khái niệm — của toàn bộ sách Khải Huyền. Giờ chúng ta có thể thấy lý do tại sao. Một mặt, chúng ban cho chúng ta chủ đề của toàn bộ sách. Tức là, bằng cách hát và cử hành lễ tấn phong của Đấng Christ, chúng giới thiệu chúng ta với Vua Cao Cả của Thiên Đàng, Đấng đã tự bày tỏ trong vinh hiển tối cao cho Giăng (chương 1), nói với thẩm quyền tối cao cho Hội Thánh Phổ Quát (các chương 2-3), và từ đó sẽ cai trị với quyền năng tối cao làm Chúa tối cao của mọi Lịch Sử Cứu Rỗi còn lại (các chương 6-22). Mặt khác, qua biểu tượng cuộn sách được niêm phong những chương này ban cho chúng ta sự sáng suốt quý báu vào cấu trúc của sách (6-22). Đặc biệt, chúng dạy chúng ta rằng Chiên Con chinh phục sắp làm hai điều: (1) loại bỏ những ấn của cuộn sách, và (2) mở nó, kết quả là mọi tạo vật (đã được cứu chuộc) của Đức Chúa Trời có thể đọc, nhận, và hưởng nội dung của chúng. Điều này đến lượt nó gợi ý rằng tài liệu ahead có thể sẽ được chia thành hai phần căn bản: (1) điều liên quan đến những sự kiện trước khi các thánh đồ nhận cơ nghiệp của họ, và (2) điều liên quan đến những sự kiện tại việc nhận cơ nghiệp của họ. Và đây chính xác là trường hợp. Trong các chương 6-20 chúng ta quả thật sẽ thấy Đấng Christ — trong sáu dịp riêng biệt — bày tỏ điều sẽ xảy ra trước sự đến của trời mới và đất mới; ban cho chúng ta — trong sáu dịp riêng biệt — tiến trình, tính chất, và sự hoàn tất của phần còn lại của Lịch Sử Cứu Rỗi. Sau đó, trong các chương 21-22, chúng ta sẽ thấy Ngài bày tỏ mục tiêu tối hậu của Lịch Sử Cứu Rỗi: Sự Sống Đời Đời trong chính trời mới và đất mới. Nói cách khác, các chương 6-20 tương ứng với việc Đấng Christ phá bảy ấn của cuộn sách; các chương 21-22 tương ứng với việc Ngài bày tỏ nội dung của nó. Quan sát cẩn thận rằng toàn bộ câu chuyện do đó là câu chuyện của Ngài — của Ngài để kể, và của Ngài để làm trọn. Và với điều này Đức Chúa Cha cực kỳ hài lòng, vì nó phù hợp với mục đích và kế hoạch đời đời của Ngài, vốn là ban vinh hiển và danh dự cao nhất có thể cho Con yêu dấu của Ngài, Đấng Ngài (Đức Chúa Cha) giờ đã tôn cao làm Vua Cao Cả của Trời và Đất. Tiến Trình, Tính Chất, Và Sự Hoàn Tất Của Triều Đại Thiên Đàng Của Vua Cao Cả (6-20) Chúng ta giờ chuyển sự chú ý sang khối thứ tư của sách Khải Huyền, các chương 6-20. Vì những lý do nhắc trên, tôi đã đặt tiêu đề cho nó là Tiến Trình, Tính Chất, Và Sự Hoàn Tất Của Triều Đại Thiên Đàng Của Vua Cao Cả. Tiêu đề này có chính xác không? Phần này của sách Khải Huyền thực sự gồm sáu chu kỳ khải tượng, mỗi chu kỳ chạy song song với chu kỳ còn lại; mỗi chu kỳ đi qua thời đại kéo dài từ phiên ngự của Đấng Christ đến sự Hiện Đến của Ngài không? Chúng ta có thể thấy khởi đầu của Thời Đại Hội Thánh trong những phần đầu của những chu kỳ này không? Chúng ta có thể thấy cuối ở cuối không? Cũng vậy, có đúng là những chu kỳ "tiến bộ;" rằng chúng ta càng đi sâu vào chúng, chúng ta càng thấy "những ngày cuối cùng nhất," những sự kiện cánh chung lớn liên quan đến sự Hoàn Tất không? Nhưng quan trọng nhất, Khải Huyền 20 thực sự là một phần của khối này không? Nó thực sự mô tả Thời Đại Hội Thánh không? Hay trường hợp, như những người tiền thiên niên khẳng định, rằng đây thực ra là một khối thứ năm theo quyền của riêng nó; rằng nó mô tả (và đột nhiên giới thiệu vào cánh chung học Tân Ước) một giai đoạn thứ hai, trung gian của Vương Quốc (tức là một Thiên Niên tương lai); rằng nó do đó đúng chiếm một vị trí giữa những lời tiên tri trước đó về Thời Đại Hội Thánh (các chương 6-19) và những lời tiên tri sau đó về trời mới và đất mới (các chương 21-22)? Với những câu hỏi quan trọng này luôn trước mắt chúng ta, chúng ta hãy khảo sát ngắn gọn mỗi một trong sáu chu kỳ khải tượng của Khải Huyền 6-20, tìm kiếm câu trả lời. 7 1. Sáu Ấn (Khải Huyền 6-7) Chương sáu ban cho chúng ta Đấng Christ phá sáu trong bảy ấn. Như tôi sẽ lập luận trong chốc lát, chương bảy sau đó ban cho chúng ta một xem trước về Hội Thánh đã được vinh hiển trong Thế Giới Sẽ Đến. Nếu vậy, nó có nghĩa là chương sáu nên đưa chúng ta từ khởi đầu của Thời Đại Tuyên Bố đến cuối của nó. Chúng ta hãy giờ xem liệu nó có làm vậy không. Khi Đấng Christ phá ấn đầu tiên, Giăng thấy một người cưỡi trên một ngựa trắng. Cả bản văn và ngữ cảnh xác nhận rằng đây là Đấng Christ. Hình ảnh bắt nguồn từ Thi Thiên 45:3-5, một thi thiên Đấng Mê-si. Nó cũng gần như giống hệt với Khải Huyền 19:11, vốn mô tả rõ Đấng Christ vinh hiển tại sự Hiện Đến của Ngài. Người cưỡi đội một vương miện: Đây là Vua Cao Cả của Thiên Đàng, Đấng giờ cầm mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất (Ma-thi-ơ 28:18 trở đi). Ngài đi ra từ thiên đàng, chinh phục và để chinh phục. Làm sao? Bằng Đức Thánh Linh và qua Hội Thánh, vốn tuyên bố một phúc âm đã hoàn thành mà, trong trường hợp những người được chọn của Đức Chúa Trời, giải phóng sự nắm giữ của Sa-tan trên họ, qua đó đập vỡ vương quốc gian ác của hắn (Ma-thi-ơ 12:29, Giăng 12:31). Trong lịch sử, câu này bắt đầu được làm trọn tại Lễ Ngũ Tuần, và đã được làm trọn từ đó đến nay (Công Vụ 2:1 trở đi). Cho đến tận cuối, Vua Cao Cả sẽ đi ra từ thiên đàng — bằng Đức Thánh Linh, qua Hội Thánh, vào thế giới — đắc thắng tập hợp dân của Ngài (Giăng 10:16, Tít 2:14). Vậy chúng ta thấy rằng ấn đầu tiên quả thật tương ứng với khởi đầu của Thời Đại Tuyên Bố. Bốn ấn tiếp theo có thể được tóm tắt ngắn gọn. Điều quan trọng, chúng tiếp nối việc mở ấn đầu tiên, chỉ ra rằng chúng tượng trưng cho những hậu quả của việc Đấng Christ đi ra vào thế giới với Phúc Âm. Do đó ấn thứ hai nói về "chiến tranh" — không phải chiến tranh nói chung, nhưng là chiến tranh chống lại các thánh đồ; bách hại vì Phúc Âm (6:3-4; Ma-thi-ơ 10:34, Mác 10:30, Giăng 15:20, 2 Ti-mô-thê 3:12). Ấn thứ ba nói về sự thiếu thốn của những tín hữu bị buộc sống ở lề xã hội, ngay cả khi những kẻ bách hại họ hưởng dầu và rượu của sự giàu có thế gian (6:5-6; 13:17; Hê-bơ-rơ 10:34). Ấn thứ tư, được trình bày trong hình ảnh Cựu Ước, nói về toàn bộ phổ của những phán xét sẽ xảy đến với tội nhân (và đặc biệt những kẻ bách hại) trong suốt Thời Đại Hội Thánh; những phán xét quả thật sẽ ảnh hưởng đến các tín hữu với mục đích thánh hóa họ, nhưng sẽ không bao giờ nuốt chửng họ, như chúng sẽ nuốt những kẻ thù của Đức Chúa Trời (6:7-8; Ê-xê-chi-ên 14:21, Ma-thi-ơ 24:6-8, Rô-ma 8:28). Cuối cùng, ấn thứ năm cảnh báo về tính không thể tránh của sự tử đạo Cơ Đốc, ngay cả khi nó an ủi toàn bộ Hội Thánh bằng những bảo đảm về sự công lý cuối cùng và sự minh oan công khai tại sự trở lại của Đấng Christ (6:9-11; Lu-ca 21:16-18, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10). Vị trí của nó gần cuối chương 6 gợi ý điều những khải tượng sau sẽ làm rõ: bách hại và tử đạo sẽ tăng rất nhiều vào cuối thời đại (11:7-10, 16:12 trở đi). Điều này đưa chúng ta đến ấn thứ sáu, và đến điều rõ ràng là một mô tả về sự Hoàn Tất tại sự Hiện Đến của Đấng Christ (6:12-17). Điều quan trọng, sự nhấn mạnh ở đây rơi vào sự phán xét và khốn khổ của kẻ ác, trong khi trong chương 7 nó rơi vào phần thưởng và phước hạnh của các thánh đồ. Dựa vào một loạt rộng những lời tiên tri Cựu Ước về Ngày của CHÚA — và cũng nhắc chúng ta về lời hứa cao trào của chính Đấng Christ trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve — Đức Thánh Linh ở đây mô tả sự tan rã của vũ trụ vật chất (6:12-14), cùng với sự khủng bố tội nhân sẽ trải nghiệm khi họ thấy Đấng Christ xuất hiện trên trời trong quyền năng, vinh hiển, và cơn thạnh nộ lớn để phán xét thế giới trong sự công chính (6:15-17; Ma-thi-ơ 24:29-31). Đây quả thật là cuối của thời đại gian ác hiện tại, điều có nghĩa là Khải Huyền 6 quả thật đi qua toàn bộ Thời Đại Tuyên Bố, từ Phiên Ngự của Đấng Christ đến sự Hiện Đến của Ngài. Thoạt nhìn, Khải Huyền 7 dường như làm điều tương tự. Trong các câu 1-3, chúng ta học về một sắc lệnh thiên thượng: Đức Chúa Trời sẽ không thả bốn gió của sự phán xét cuối cùng (phổ quát) cho đến khi mọi đứa trẻ được chọn của Ngài được niêm phong; cho đến khi, bằng công việc bên trong của Đức Thánh Linh, chúng tất cả được đánh dấu cho sự sở hữu và bảo vệ thiên thượng (Khải Huyền 14:1; 2 Cô-rinh-tô 1:22, Ê-phê-sô 1:13; Giăng 17:6, 11, 2 Phi-e-rơ 3:9, 1 Giăng 3:1). Các câu 4-8 sau đó dùng hình ảnh Cựu Ước để mô tả sự niêm phong này, để biểu thị sự tập hợp của toàn bộ "Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời," cả thánh đồ Cựu Ước và Tân Ước (Ga-la-ti 6:16). Cách giải thích này được chỉ ra bởi biểu tượng số phong phú liên quan: 12 (đứng cho các thánh đồ Cựu Ước, vốn được tượng trưng bởi những tổ phụ) x12 (đứng cho các thánh đồ Tân Ước, vốn được tượng trưng bởi những sứ đồ) x1000 (đứng cho quy mô và sự đầy trọn thiên thượng) = 144.000 (đứng cho đám đông lớn, đã được hoàn tất thiên thượng của những thánh đồ Cựu Ước và Tân Ước). Các câu 9-17 tiếp tục xác nhận cách giải thích này, vì một lần nữa chúng nói về "144.000," lần này xác định chúng là điều chúng thực sự là: một đám đông không đếm được (nhiều như những ngôi sao trên trời về sự dồi dào), được giải cứu thiên thượng khỏi "hoạn nạn lớn" (tức là khỏi những thử thách và bách hại đã xảy đến với các thánh đồ của Đức Chúa Trời trong suốt toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi, từ Sự Sa Ngã đến sự Hiện Đến), và giờ vui vẻ thờ phượng Đức Chúa Trời và Đấng Christ trước ngai (7:9), trên Núi Si-ôn (14:1), và trong Đền Thờ (7:15). Như những phần khác của sách làm rõ, cả ba đều là những biểu tượng Cựu Ước về những niềm vui của sự sống đời đời trong trời mới và đất mới (7:17, 21:3-4, 22, 22:3, 14). 8 Vậy chúng ta thấy rằng sức đẩy thật của Khải Huyền 7 không phải là lặp lại Thời Đại Tuyên Bố hay tiến trình triều đại thiên đàng của Vua. Đúng hơn, nó là ban cho chúng ta cái thoáng thấy chính đầu tiên về điều chờ các thánh đồ ở phía bên kia của Thời Đại đó; ở phía bên kia của sự Hiện Đến mà qua đó Đấng Christ sẽ đưa triều đại thiên đàng của Ngài đến kết thúc: sự sống đời đời với Đức Chúa Trời Ba Ngôi trong Thế Giới Sẽ Đến. Vì lý do này, Khải Huyền 7 không thể được coi là một chu kỳ khải tượng mới, nhưng là một kết thúc đặc biệt hạnh phúc cho chu kỳ ngay trước nó. 2. Bảy Kèn (8-11) Rõ ràng rằng các chương 8-11 cấu thành một chu kỳ khải tượng duy nhất, thấy rằng mô-típ bảy kèn rõ ràng gắn chúng lại với nhau như một (8:7, 11:15). Hơn nữa, cũng rõ ràng rằng chu kỳ này kết thúc bằng một mô tả biểu tượng về Sự Phán Xét cuối cùng tại sự trở lại của Đấng Christ (11:15-19). Điều không rõ ràng như vậy là chu kỳ bắt đầu ở đâu, trong lịch sử. Ladd, ví dụ, lập luận rằng từ điểm này trở đi, sách Khải Huyền nói chủ yếu về những sự kiện sẽ xảy ra vào cuối thời đại. Tuy nhiên, có những lý do tốt để đặt câu hỏi về điều này. Chu kỳ đầu tiên (6-7) rõ ràng bắt đầu vào khởi đầu của Thời Đại Tuyên Bố (6:1-2); chu kỳ thứ ba (12:1-6) và (tôi sẽ lập luận) chu kỳ thứ sáu (20:1-3) cũng vậy. Nếu vậy, khả năng những chu kỳ khác sẽ bắt đầu ở nơi khác là bao nhiêu? Cũng vậy, chúng ta đã thấy rằng trong sách Khải Huyền Đấng Christ định nói với mọi Cơ Đốc nhân của mọi thời. Tại sao, vậy, Ngài sẽ nói ở đây độc quyền với những tín hữu sống trong những ngày cuối cùng nhất? Tuy nhiên thuyết phục nhất, là bằng chứng được tìm thấy trong chính bản văn, bằng chứng chỉ ra rằng khải tượng đáng sợ này nói cả với Hội Thánh Phổ Quát và — với sự quan tâm đặc biệt — với phần của Hội Thánh sẽ trải qua Trận Chiến Cuối Cùng. Nhưng thay vì triển khai thêm ở đây, chúng ta hãy khảo sát ngắn gọn chu kỳ như một tổng thể, lưu lại những điểm đặc biệt liên quan đến nghiên cứu của chúng ta. Khi chương 8 mở ra, Giăng thấy Đấng Christ phá ấn thứ bảy. Vì việc phá ấn thứ sáu bày tỏ Sự Phán Xét Cuối Cùng, rõ ràng rằng việc phá ấn thứ bảy không thể bày tỏ điều gì đó tiếp nối; rằng, thực ra, nó phải bày tỏ điều gì đó tương tự về bản chất với điều đến trước. Nói cách khác, ở đây chúng ta có gợi ý đầu tiên rằng chu kỳ sắp tới quả thật sẽ đi qua cùng một nền lịch sử như chu kỳ trước nó. Khi Đấng Christ phá ấn, bảy thiên sứ đứng ra và nhận những kèn. Nhưng, như các câu 3-4 bày tỏ, chúng sẽ thổi những kèn chỉ để đáp lại những lời cầu nguyện đầy Đức Thánh Linh của các thánh đồ, những thánh đồ đang kêu cầu Đức Chúa Trời cho sự bảo vệ và giúp đỡ giữa những cuộc bách hại đa dạng của họ (6:9-11, Lu-ca 18:1-8). Điều này cũng soi sáng phạm vi lịch sử của chu kỳ: Bất cứ khi nào và bất cứ nơi nào Hội Thánh bị bách hại của Đấng Christ kêu cầu Đức Chúa Trời, Ngài sẽ đáp lại bằng một tiếng kèn; bằng những phán xét một phần được thiết kế để cảnh báo về Sự Phán Xét Cuối Cùng sẽ đến. Như chúng ta sắp thấy, Hội Thánh có nhiệm vụ giải thích những phán xét này cho thế giới không tin, ngay cả khi nàng rao giảng tin tốt của Phúc Âm, với hy vọng con người có thể ăn năn và tìm thấy sự an toàn đời đời trong vòng tay của Đấng Christ (Ma-thi-ơ 3:7, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Các câu 6-12, vốn mô tả tiếng của bốn kèn đầu tiên, cũng cấu thành một đơn vị. Trong ngôn ngữ biểu tượng rút ra phần lớn từ sự kiện Xuất Hành, Đức Thánh Linh ở đây bày tỏ rằng trong suốt Thời Đại Tuyên Bố Đức Chúa Trời sẽ đáp lại những lời nài xin của các thánh đồ của Ngài bằng cách sai xuống những phán xét trên "trời và đất"; tức là, trên toàn bộ trật tự tự nhiên, hệ thống hỗ trợ vật chất của những cư dân của trái đất (8:13). Biểu tượng số lặp lại, một phần ba, biểu thị rằng đây chỉ là những phán xét một phần, và do đó là những cảnh báo về một sự phán xét tương lai hoàn toàn hơn và tệ hơn nhiều (Giô-suê 6:4, Ê-sai 58:1, Giô-ên 2:1 trở đi). Khải Huyền 8:13 mang tính chuyển tiếp. Nó công bố rằng phần còn lại của chu kỳ sẽ dành cho việc xem xét ba "tai họa," những tai họa giống hệt với ba kèn cuối cùng. Ở đây, chúng ta được thông báo: Ba kèn cuối cùng sẽ mang những đau khổ đặc biệt đau đớn (đáng tai họa) lên những cư dân của trái đất; hai kèn đầu tiên sẽ lớn tiếng kèn về sự phán xét cuối cùng, kèn thứ ba sẽ thực ra là Sự Phán Xét Cuối Cùng (Ma-thi-ơ 11:12). Chương 9, vốn mô tả những phán xét kèn thứ năm và thứ sáu, là một đơn vị khác nữa. Ở đây, sự phán xét không phải trên thiên nhiên bằng tay Đức Chúa Trời, nhưng trên con người và xã hội bằng công cụ của Sa-tan. Các câu 1-11, vốn ban cho chúng ta phán xét kèn thứ năm, dựa vào những lời tiên tri của Giô-ên để hình dung Đức Chúa Trời giao những tội nhân đã cứng lòng với Phúc Âm cho Sa-tan, kẻ đến lượt mình giao cho đội quân ma quỷ của hắn làm tối và hành hạ tâm trí của những chủ thể con người sẵn lòng của hắn. Các câu 12-21, vốn mô tả phán xét kèn thứ sáu, ban cho chúng ta điều tương tự, nhưng với sự khác biệt này: Giờ Sa-tan được ủy quyền, không chỉ hành hạ, mà còn giết (9:18). Hình ảnh quân sự được dùng ở đây gợi ý mạnh mẽ rằng sự chết của chúng sẽ xảy ra như kết quả của chiến tranh được ma quỷ cảm hứng và/hoặc sự sụp đổ xã hội và văn hóa (Đa-ni-ên 11:36 trở đi, Khải Huyền 17:6). Quan sát từ câu 18 rằng chỉ một phần ba con người bị giết, một phân số đã xuất hiện trong bốn phán xét kèn đầu tiên (8:6-12). Điều này báo hiệu rằng ở đây cũng vậy chúng ta đang xử lý những phán xét sẽ xảy đến với nhân loại không tin và không ăn năn (9:21) trong suốt toàn bộ Thời Đại Tuyên Bố, dù ở La Mã cổ đại, Iran hiện đại, hay bất kỳ quốc gia nào khác quay lại chống Đấng Christ và Hội Thánh Ngài. Tuy nhiên, lưu ý rằng khi đọc những câu này, người ta không thể không cảm thấy chúng áp dụng với sức mạnh đặc biệt cho thế hệ của cuối (xem 11:14; Ma-thi-ơ 24:15-28, Lu-ca 21:25-26). Sân khấu giờ đã sẵn sàng: Chúng ta sẵn sàng nghe kèn thứ bảy và thấy tai họa thứ ba. Nhưng lạ thay, có một đoạn xen bất ngờ; hay đúng hơn, có một tiền khúc — và nó dài gần hai chương! Tại sao vậy? Nó vì Đấng Christ có điều gì đó rất quan trọng để nói với Hội Thánh về những sự kiện ngay trước cuối. Điều này rõ ràng từ nội dung của chương 10. Trong các câu 1-7, Giăng thấy một thiên sứ mạnh mẽ — rất giống Đấng Christ — đứng dạng chân, như thể, trên toàn bộ thế giới. Nâng tay phải của mình, ông thề bởi Đấng Tạo Hóa (toàn năng) của trời và đất rằng khi sáu kèn đầu tiên đã vang "... sẽ không còn trì hoãn nữa, nhưng trong những ngày tiếng của thiên sứ thứ bảy, khi ông sắp vang, mầu nhiệm của Đức Chúa Trời đã hoàn tất, như Ngài đã công bố cho những tôi tớ Ngài là những nhà tiên tri" (10:7). Chúng ta không dám bỏ lỡ ý nghĩa của điều này. Ở đây Đấng Christ đang nói với chúng ta rằng vào cuối Thời Đại Tuyên Bố, sau khi sáu phán xét kèn đã làm công việc của chúng, sự Hoàn Tất sẽ đến. "Mầu nhiệm của Đức Chúa Trời" — toàn bộ kế hoạch cứu chuộc của Ngài, được công bố trong Phúc Âm — sẽ hoàn toàn được hoàn thành. 9 Tuy nhiên, như các câu 9-11 bày tỏ, trước khi nó được hoàn thành, điều gì đó đắng ngọt phải xảy ra. Nó được viết trong cuốn sách nhỏ trong tay thiên sứ, mà Giăng giờ ăn, và sau đó, trong chương 11, tuyên bố cho tất cả chúng ta. Vì nó toàn cầu trong phạm vi của nó, ảnh hưởng đến mọi người và quốc gia, các thánh đồ làm tốt khi lắng nghe cẩn thận (10:11)! Tiếp theo là một trong những chương kỳ diệu và soi sáng nhất trong sách Khải Huyền. Như chúng ta sẽ thấy, nó bao trùm toàn bộ Thời Đại Tuyên Bố (11:1-6), nhưng tập trung phần lớn vào Trận Chiến Cuối Cùng (11:7-10) và sự Hoàn Tất nhanh chóng tiếp nối (11:11-19). Ở đây là một dòng bằng chứng nữa ủng hộ cái nhìn rằng các chương 8-11 không được giải thích theo vị lai, nhưng là bao trùm toàn bộ triều đại của Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Trong ngôn ngữ biểu tượng rút ra từ sách Ê-xê-chi-ên và cũng từ lịch sử Y-sơ-ra-ên, các câu 1-2 nói với chúng ta rằng trong suốt Thời Đại Tuyên Bố (được biểu tượng bởi 42 tháng) Đức Chúa Trời sẽ đo Đền Thờ thuộc linh thật của Ngài (Hội Thánh) cho sự bảo vệ đời đời khỏi cơn thạnh nộ sẽ đến; tuy nhiên, về sự tồn tại bên ngoài của nàng, nàng (và những tổ chức công khai của nàng) sẽ chịu một sự "chà đạp" ít nhiều liên tục (tức là bách hại) dưới chân những người không tin (Lu-ca 21:16-19). Các câu 3-6 dùng hình ảnh Cựu Ước và Tân Ước để giải thích tại sao Hội Thánh sẽ nhận sự đối xử tệ như vậy: Giống như Chúa Giê-xu ủy quyền cho những môn đồ của Ngài đi ra từng đôi làm nhân chứng của Ngài cho những thành của Y-sơ-ra-ên, giờ Ngài cũng ủy quyền cho Hội Thánh của Ngài đi ra làm những nhà tiên tri Phúc Âm cho toàn bộ thế giới (11:3; Lu-ca 10:1, Ma-thi-ơ 28:18 trở đi, Khải Huyền 1:2, 5). Mặc vải gai, chúng sẽ giải thích cho con người những dấu hiệu của thời đại (những phán xét kèn của Đức Chúa Trời), cảnh báo về Sự Phán Xét cuối cùng, và như vậy kêu gọi những quốc gia ăn năn và đức tin trong suốt toàn bộ Thời Đại Tuyên Bố, ở đây được biểu tượng là 1260 ngày (11:3, 12:5-6, 14). Luôn đứng trước Chúa của nàng, nàng sẽ là người đại diện của Ngài trên trái đất, ánh sáng đầy Đức Thánh Linh của thế giới (11:4, Xa-cha-ri 4, Khải Huyền 1:20). Giống như Giê-rê-mi, Môi-se, và Ê-li, nàng sẽ có thẩm quyền, không phải để hủy diệt, nhưng để tuyên bố sự hủy diệt, trên mọi kẻ bách hại không ăn năn của Đức Chúa Trời, Đấng Christ, và Y-sơ-ra-ên Tân Ước (11:5; Xuất Ê-díp-tô 7:20, 1 Các Vua 17:1 trở đi, Giăng 20:23, Công Vụ 9:4. 13:46). Đây là phần "ngọt" của lời tiên tri: Hội Thánh sẽ hoàn thành lời chứng của nàng, và nàng sẽ tập hợp bầy của Đấng Christ. Tuy nhiên giờ, đến phần đắng. Trong các câu 7-10 chúng ta đến cuối thời đại, và đến mùa hoạn nạn lớn nhất của Hội Thánh. Khi nàng đã hoàn thành Đại Mạng Lệnh, một hệ thống thế gian ngày càng vô pháp sẽ đột nhiên chuyển sang Sa-tan, kẻ, qua chế độ vô pháp của Kẻ Chống Đấng Christ (tức là sự nhập thể cuối cùng của Con Thú), sẽ hủy diệt hội thánh hữu hình, tổ chức (11:7, 9:2, 17:8, 23, 20:3, 7-10). Trong một mùa rất ngắn — "ba ngày rưỡi" — Thành Lớn của thế giới gian ác hiện tại, trước đây được thể hiện trong Sô-đôm, Ai Cập, và Giê-ru-sa-lem, sẽ hả hê về sự sụp đổ của nàng, và vui mừng rằng những lời cáo trách của Phúc Âm sẽ không bao giờ rơi trên tai chúng nữa để hành hạ lương tâm chúng (11:8-10). Một lần nữa, đây là mô tả rõ ràng đầu tiên của sách Khải Huyền về Trận Chiến Cuối Cùng. Với mục đích an ủi nàng, Chúa muốn Cô Dâu của Ngài hiểu rằng chính Ngài đã định nó, rằng nó sẽ rất ngắn, và rằng nó sẽ mở ra Hy Vọng Phước Hạnh của nàng, sự Hoàn Tất của muôn vật. Ở đây còn nhiều sự ngọt ngào hơn, mà với nó sự đắng không đáng để so sánh (Rô-ma 8:18). Chúng ta thấy tin tốt này trong các câu 11-19, nơi lời tiên tri về Bảy Kèn được đưa đến kết thúc. Với sự giúp đỡ của cánh chung học Tân Ước, chúng ta có thể dễ dàng giải mã ý nghĩa thật. Các câu 11-14 nói về những giai đoạn đầu tiên của sự Hoàn Tất. Khi Đấng Christ xuất hiện trong vinh hiển Ngài sẽ khiến những thánh đồ đã chết sống lại, biến đổi những thánh đồ đang sống, và tập hợp tất cả chúng về bên Ngài trên bầu trời phía trên trái đất (11:11-12; Ma-thi-ơ 24:31, 1 Cô-rinh-tô 15:51 trở đi, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13 trở đi). Trong khi đó, khi những kẻ thù của Ngài xem trong sự khủng bố, những đợt sóng đầu tiên của sự phán xét thiên thượng sẽ đánh trái đất bên dưới, làm rung chuyển muôn vật, giết nhiều người, và đặt vào chuyển động sự sụp đổ của Thành của Con Người (11:13: Khải Huyền 6:12, Hê-bơ-rơ 12:25-29). Với điều này, tai họa thứ hai (được hình dung trong 9:13-21) được làm trọn hoàn toàn, để lại phần còn lại của nhân loại đang sống để vinh hiển Đức Chúa Trời. Tuy nhiên, chúng sẽ làm vậy, không phải vì chúng yêu Ngài, nhưng vì Đấng Christ tại sự Hiện Đến của Ngài buộc chúng xưng rằng Ngài quả thật là Chúa, cho vinh hiển của Đức Chúa Cha (Phi-líp 2:9-11). Các câu 15-19 ban cho chúng ta tai họa thứ ba, kèn thứ bảy, và (theo câu 18) Sự Phán Xét Cuối Cùng. Nó được cử hành bởi những thiên sứ (11:15) và Hội Thánh đã được vinh hiển (11:16-18). Trong cả hai trường hợp, những người cử hành đánh dấu nó là sự bắt đầu của Vương Quốc trong hình thức đầy trọn và cuối cùng của nó.
Điều này đặc biệt rõ ràng qua lời của các thiên sứ, những vị tuyên bố rằng một khi sự Phán Xét đã hoàn tất, vương quốc của thế gian sẽ trở thành Vương Quốc của Đức Chúa Trời và của Đấng Christ của Ngài, và lúc ấy Ngài sẽ cai trị trọn vẹn, đời đời vô cùng (Đa-ni-ên 2:44, 7:7:14, 27). Hãy quan sát từ câu 16 rằng 24 trưởng lão dâng lời cảm tạ Đấng đã có và hiện có, nhưng không dâng lời cảm tạ Đấng “sắp đến,” vì bây giờ cả Ngài lẫn Vương Quốc đời đời của Ngài đều đã đến! Câu 18 cũng rất quý giá cho việc nghiên cứu của chúng ta, vì nó phù hợp với phần còn lại của Tân Ước rằng ngay sau Trận Chiến Cuối Cùng chỉ có một (tức là lần cuối cùng) sự phán xét, và lúc ấy các thánh đồ sẽ nhận phần thưởng đời đời của mình, trong khi kẻ ác bị hủy diệt đời đời. Cuối cùng, dưới lớp hình ảnh phong phú của Cựu Ước, câu 19 cho chúng ta biết rằng chính Đấng Christ sẽ thi hành sự phán xét ấy. Tại sự Hiện Đến, thiên đàng — nơi cho đến nay vẫn che khuất Vua Cao Cả — cuối cùng sẽ được mở ra, để mọi mắt đều thấy Ngài, Đấng này là Hòm Giao Ước thật, nơi gặp gỡ thật của Đức Chúa Trời và mọi con cái đã được cứu chuộc của Ngài (Xuất Ê-díp-tô Ký 25:22; Cô-lô-se 3:1-3, 1 Ti-mô-thê 2:5, Hê-bơ-rơ 9:24, Khải Huyền 1:7). Tuy nhiên, khi Ngài hiện ra, những kẻ đã từ chối bước vào Giao Ước ấy sẽ chỉ gặp cơn thịnh nộ và sự báo trả của Đức Chúa Trời, được biểu tượng ở đây bằng những biểu hiện trong Cựu Ước như chớp, sấm, động đất và mưa đá (Khải Huyền 4:5). Chu kỳ kết thúc như vậy, bằng cách cho chúng ta thấy sự cuối cùng. Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng Khải Huyền 8-11, cũng giống như 6-7, thật sự mô tả tiến trình, tính chất và sự hoàn tất của triều đại của Vua Cao Cả trên Trời. Hơn nữa, như trong 6-7, nó dạy chúng ta rằng khi Vua Cao Cả trở lại, Vương Quốc cũng sẽ đến trong hình thức trọn vẹn và cuối cùng của nó. Tuy nhiên, ở đây có điều gì mới, một mức độ “tiến triển.” Vì ở đây Đức Thánh Linh giới thiệu chủ đề Trận Chiến Cuối Cùng, và cũng bắt đầu nhấn mạnh nhiều hơn đến những ngày cuối cùng của thời kỳ cuối cùng. Vậy cho đến nay, dường như biểu đồ của chúng ta mô tả đúng cấu trúc thật của sách Khải Huyền. 3. Người Đàn Bà và Con Trai, Bị Con Rồng và Các Kẻ Giúp Việc của Nó Bắt Bớ (12-14) Bây giờ chúng ta đến chu kỳ thứ ba trong sáu chu kỳ mô tả tiến trình, tính chất và sự hoàn tất của triều đại thiên thượng của Vua Cao Cả. Chu kỳ này đáng chú ý vì cho chúng ta một cái nhìn độc đáo về Lịch Sử Cứu Rỗi trong Cựu Ước, giới thiệu các nhân vật đối địch chính trong Trận Chiến của Các Thời Đại, và cung cấp những chìa khóa quan trọng cho việc giải thích đúng Khải Huyền 20. Hãy ghi nhớ những chủ đề này khi chúng ta khảo sát ngắn gọn chu kỳ này. Như chúng ta đã thấy trước đây, chương 12 dùng mô-típ Xuất Ê-díp-tô để cho chúng ta một khuôn mẫu thuyết phục, qua đó Hội Thánh Phổ Thông có thể suy nghĩ về Lịch Sử Cứu Rỗi như một toàn thể, và cũng về kinh nghiệm hằng ngày của mình trên đất. Nó gồm ba yếu tố: (1) sự giải cứu khỏi Ê-díp-tô thuộc linh (tức là Lãnh Vực của Sự Tối Tăm), (2) một cuộc hành hương dài và khó khăn — với Chúa ở bên cạnh — qua đồng vắng của thế gian này, và, (3) một cuộc tiến vào Đất Hứa đầy vui mừng và khải hoàn. Các câu 1-6, thật đáng kinh ngạc vì sự ngắn gọn mà vẫn truyền đạt được rất nhiều lẽ thật cứu chuộc, cho chúng ta thấy ba nhân vật chính trong vở kịch vũ trụ vĩ đại này, đồng thời mô tả tiến trình của Lịch Sử Cứu Rỗi như một toàn thể. Trước hết, chúng ta gặp Người Đàn Bà. Được trang điểm như một Cô Dâu trên trời cho Đấng đã đính hôn với mình, bà là Người Đàn Bà được tiên tri trong Sáng Thế Ký 3:15: Hội Thánh của mọi thời đại và mọi nơi, trong cả hai hình thể Cựu Ước và Tân Ước của bà (12:1, Rô-ma 11:11-24, Khải Huyền 7:1 trở đi, 21:10-14). Dù đẹp đẽ như vậy, bà vẫn đang kêu la trong đau đớn, biểu tượng cho những đau khổ của các thánh đồ Cựu Ước, những người mà sự trung tín tốn kém của họ đã bảo đảm việc Đấng Mê-si-a được đưa vào thế gian (12:2). Tiếp theo, chúng ta gặp Con Rồng và đạo binh các thiên sứ ác đã sa ngã của nó. Đây là Sa-tan, nhưng là Sa-tan với đầy đủ đầu, sừng và mão triều: Sa-tan với tư cách là quyền lực và thẩm quyền vô hình tìm cách hủy diệt Người Đàn Bà và Con của bà qua những kẻ giúp việc loài người của nó trong thế gian (12:3-4). Ở đây, chúng ta cũng gặp nhân vật chính của vở kịch: Con Trai, A-đam Cuối Cùng. Sa-tan có đánh vào gót chân Ngài không? Chắc chắn có. Ngài có bị hủy diệt không? Hoàn toàn không, vì sau khi phục sinh, Ngài thăng lên trời, nơi, trong một mùa đã được ấn định, Ngài sẽ cai trị với tư cách Vua Cao Cả của vũ trụ, rồi trở lại để phán xét các dân tộc bằng cây gậy sắt, và lúc ấy Ngài sẽ nghiền nát đầu con rắn một lần đủ cả (12:5, Sáng Thế Ký 3:15, Thi Thiên 2:9, Rô-ma 16:20, Khải Huyền 19:15). Nhưng than ôi, Người Đàn Bà, vì còn có công việc phải hoàn thành trên đất, không thể đi theo Ngài — ít nhất là chưa (Giăng 13:33, 14:1-3). Vì vậy, giống như Y-sơ-ra-ên trong cuộc Xuất Ê-díp-tô, hay giống như Ê-li trong thời A-háp, Hội Thánh truyền giảng Phúc Âm chạy trốn vào đồng vắng của hệ thống thế gian đã sa ngã, nơi Đức Chúa Trời và Đấng Christ trung tín nuôi dưỡng bà bằng Lời, thánh lễ và Đức Thánh Linh, cho đến khi, vào cuối “1260 ngày” (tức là mùa hành hương đã được ấn định của bà), bà bước vào Đất Hứa. Vậy chúng ta thấy rằng chu kỳ này rõ ràng bắt đầu ở đầu Thời Kỳ Rao Giảng, và nó tượng trưng gọi thời kỳ ấy là 1260 ngày. Như tôi đã lập luận trước đây, các câu 7-12 dùng biểu tượng khải huyền để nói về việc Sa-tan bị truất ngôi trong vũ trụ; về việc nó bị “đuổi ra” khỏi vị trí hợp pháp của mình là vua trên mọi dân tộc không tin (12:9, Ma-thi-ơ 12:22-29). Về nguyên tắc, điều này đã được hoàn thành khi Đấng Christ, sau khi bảo đảm cả sự công chính lẫn sự tha thứ cho dân Ngài bằng đời sống và sự chết trên đất của Ngài, đã ngồi vào chỗ trong các nơi trên trời với tư cách Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm và Vua của họ. Điều này chúng ta thấy trong 12:5. Tuy nhiên, trong thực tế nó được hoàn thành dần dần, trong suốt toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng, trong đó Hội Thánh, giữa nhiều sự bắt bớ, rao giảng Phúc Âm cách hiệu quả để những người được chọn của Đức Chúa Trời được đưa vào Vương Quốc thuộc linh của Ngài. Điều này chúng ta thấy trong 12:7-12. Ở đây, vậy, chúng ta có một sự song song chính xác với, và một minh họa khải huyền cho, lời của Chúa Giê-xu trong Giăng 12:31-32: “Bây giờ là sự phán xét của thế gian này; bây giờ kẻ cai trị thế gian này sẽ bị đuổi ra. Còn Ta, nếu Ta được treo lên khỏi đất (tức là trong sự chết, sự tôn cao và sự rao giảng), Ta sẽ kéo mọi người (những người được chọn của Đức Chúa Trời) đến với Ta.” Trong phân đoạn này, Đấng Christ nhìn về phía trước đến Thập Tự Giá và mô tả hậu quả của nó; trong Khải Huyền 12, Đức Thánh Linh nhìn lại Thập Tự Giá, và cũng mô tả hậu quả của nó. Trong cả hai trường hợp, các tiền đề đều giống nhau. Trước đồi Gô-gô-tha, Sa-tan đã lừa dối các dân tộc, giữ họ, mà họ không hay biết, trong sự kìm kẹp và vương quốc của nó (12:9a; Lu-ca 4:5-8, Khải Huyền 20:3, 8). Tuy nhiên, bây giờ, bằng đời sống, sự chết và sự phục sinh của Ngài, Đấng Cứu Chuộc đã chiến thắng, để sự kìm giữ của Sa-tan bị phá vỡ và vương quốc của nó từ nay về sau sụp đổ trong chuyển động chậm. Điều này xảy ra qua sự rao giảng của Hội Thánh, qua đó Đức Chúa Trời tối cao chuyển những thần dân cũ của nó (của Sa-tan) vào Vương Quốc (và thế giới mới) của Con yêu dấu của Ngài (12:9b-10, Cô-lô-se 1:13). Các câu 11-12 bảo đảm với chúng ta rằng các thánh đồ thật sự sẽ bền đỗ dưới triều đại nhân từ của Đấng Christ, rằng thiên đàng luôn vui mừng về thực tế này, và rằng trong suốt Thời Kỳ Rao Giảng, ma quỷ sớm hay muộn sẽ trút sự thất vọng của nó lên chính các thần dân của nó, “những cư dân của đất” là những kẻ đã từ chối bước vào vương quốc thiên thượng của Đấng Christ (Khải Huyền 9:1 trở đi). Các câu 13-17 triển khai câu 6. Trong suốt Thời Kỳ Rao Giảng, một Kẻ Thù giận dữ thật sự sẽ bắt bớ Người Đàn Bà và dòng dõi của bà: Hội Thánh và con cái tin kính của bà, được sinh ra qua các thế kỷ bởi sự rao giảng Phúc Âm (12:13, 17; Sáng Thế Ký 3:15, 1 Phi-e-rơ 1:3). Tuy nhiên, như trong trường hợp của Y-sơ-ra-ên và Ê-li, ở đây cũng vậy: Đấng Christ, bởi Đức Thánh Linh, sẽ luôn ở với bà, ban cho bà lối thoát, sự nuôi dưỡng và sự giúp đỡ giữa mọi thử thách và cám dỗ của bà (12:14-16; Xuất Ê-díp-tô Ký 16:1 trở đi, Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:11-12, Thi Thiên 124, 1 Cô-rinh-tô 10:13). Hãy lưu ý cẩn thận từ các câu 12:6 và 12:14 rằng “1260 ngày” và “một kỳ, các kỳ, và nửa kỳ” là tương đương. Giống như 42 tháng, những con số này tượng trưng cho toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng, trong đó Hội Thánh, giống như Y-sơ-ra-ên và Ê-li, vẫn ở trong lưu đày (khỏi sự chấp nhận của thế gian) và dưới hoạn nạn. Trong chương 13, chúng ta được giới thiệu hai kẻ giúp việc đầu tiên của Con Rồng, những công cụ thế gian mà nó sẽ dùng để bắt bớ Người Đàn Bà. Các câu 1-10 nói với chúng ta về Con Thú. Có đầy đủ sừng và mão triều, và tổng hợp bốn con thú của Đa-ni-ên 7, con quái vật này rõ ràng đại diện cho bộ mặt chính trị hay chính quyền của hệ thống thế gian trong thời Tân Ước, đặc biệt khi nó ngả về phía Sa-tan để bắt bớ dân của Đức Chúa Trời (13:1-2). Các câu 3-5 cho chúng ta biết rằng trong suốt Thời Kỳ Rao Giảng (được tượng trưng bằng 42 tháng), kẻ cướp ngôi kiêu ngạo, huênh hoang và quyền thế này sẽ ngóc cái đầu xấu xí của nó lên hết lần này đến lần khác — sống lại, như thể, từ cõi chết — với kết quả là cư dân của đất (tức là những người không tin) sẽ hết lần này đến lần khác ngạc nhiên, sợ hãi, đi theo, và như vậy (một cách vô thức) thờ lạy Con Rồng. Trong khi các câu 6-9 có thể được đọc như mô tả sự đối địch của Con Thú đối với Hội Thánh trong suốt toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng, ở đây cũng có một sự thay đổi tinh tế về nhấn mạnh. Những ám chỉ đến Đa-ni-ên 7 và 2 Tê-sa-lô-ni-ca, sự chuyển sang thì tương lai trong câu 8, và quy mô toàn cầu của cuộc xung đột được tiên đoán ở đây, tất cả đều báo hiệu rằng trọng tâm bây giờ rơi vào hình thể cuối cùng của Con Thú dưới Antichrist. Tóm lại, chúng ta lại đã đến Trận Chiến Cuối Cùng (11:7, Đa-ni-ên 7:8, 19-28, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1-12). Câu 10 làm vững lòng Hội Thánh bị bắt bớ của mọi thời đại với một sự bảo đảm mạnh mẽ về công lý cuối cùng trên kẻ thù của bà. Các câu 11-18 giới thiệu với chúng ta kẻ giúp việc thứ hai của Con Rồng, Con Thú từ Đất, hay Tiên Tri Giả (Khải Huyền 16:13, 19:20). Đây là bộ mặt tôn giáo của hệ thống thế gian, đặc biệt trong chừng mực nó khuyến khích việc thần thánh hóa Nhà Nước và/hoặc những người cai trị nó. Vì đã thảo luận phân đoạn này dài rồi, tôi sẽ không lặp lại ở đây, ngoại trừ việc nhấn mạnh một lần nữa rằng chúng ta không được giải thích phân đoạn này theo nghĩa đen hay theo nghĩa tương lai. Thay vào đó, theo sự dẫn dắt của các phân đoạn có liên quan chặt chẽ, chúng ta phải thấy Đức Thánh Linh ở đây dùng biểu tượng khải huyền để cảnh báo Hội Thánh của mọi thế hệ (và cả thế gian nữa) đừng bao giờ quay lưng lại với Đấng Christ bằng cách dành lòng trung thành cá nhân tối hậu cho Nhà Nước (Khải Huyền 7:1 trở đi, 14:1-5, 20:4-6). Vâng, qua các thế kỷ nhiều người đã sa ngã, nghe theo tiếng của Tiên Tri Giả, nhận dấu của Con Thú, và thay thế sự thờ phượng Đức Chúa Trời bằng sự thờ phượng con người (Đa-ni-ên 3:1 trở đi, Giăng 19:15, Công Vụ 12:22). Và vâng, trong những ngày của Trận Chiến Cuối Cùng, nhiều người — thật vậy, hầu hết — sẽ lại làm như vậy (13:8, Ma-thi-ơ 24:15-28, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1-10). Nhưng Cơ Đốc nhân không được làm vậy. Trước mọi phúc âm giả, mọi phép lạ giả, áp lực mạnh mẽ từ bạn bè đồng trang lứa, sự cưỡng ép kinh tế mạnh mẽ, và những lời đe dọa xấu xa chống lại chính mình và những người thân yêu của mình, người ấy chỉ có một đáp ứng: “Chúng ta phải vâng lời Đức Chúa Trời hơn là vâng lời người ta” (Công Vụ 4:13-22, 5:25). Sau khi đã dạy Hội Thánh điều phải trông đợi trong Thời Kỳ Rao Giảng, Nhà Tiên Tri Thiên Thượng bây giờ kết thúc chu kỳ này bằng một sự pha trộn cân bằng tốt giữa khích lệ và khuyên bảo (14:1 trở đi). Có bốn bước liên quan. Trước hết, Ngài cho Hội Thánh Chiến Đấu thêm một cái nhìn khuấy động tâm hồn về sự sống trên núi Si-ôn thuộc thời kỳ cuối cùng; về sự sống trong trời mới và đất mới (14:1-6; Ê-sai 11:9, 65:25, Khải Huyền 21:10). Các thánh đồ của mọi thời đại đều ở đó: tất cả “144.000” (14:1); tất cả những người Chiên Con đã mua từ đất (14:3-4); tất cả những người đã không phạm hành vi vô luân với Con Điếm (14:4, 17:2); tất cả những người đã giữ mình trong sạch và trung tín với Đấng đã đính hôn với mình, trân trọng Ngày Chàng Rể Đến và việc cử hành Tiệc Cưới (21:2); tất cả những người mà trong miệng không tìm thấy lời nói dối nào — không có phúc âm giả cũng không có lời tuyên xưng giả (16:13); tất cả những người không chỗ trách được qua Đấng Không Chỗ Trách Được, là Đấng Christ (14:5, 1 Giăng 2:1). Những người này sẽ đời đời thuộc về Đức Chúa Trời và Đấng Christ (14:1), thờ phượng trước ngai Ngài (14:3), và đi theo Chiên Con bất cứ nơi nào Ngài đi (14:4). Hãy để các thánh đồ đang chịu khổ ghi nhớ và vững lòng. Sau khi đã khích lệ các thánh đồ, Chúa tiếp theo khuyên bảo và cảnh báo họ (14:6-13). Khi làm vậy, Ngài cho Giăng thấy một khải tượng về ba thiên sứ. Thiên sứ thứ nhất có một phúc âm đời đời để rao giảng cho mọi dân tộc, một phúc âm mà qua đó con người có thể thoát khỏi sự phán xét sắp đến của Đấng Tạo Hóa toàn năng. Trong sự kính sợ Chúa, Hội Thánh phải rao giảng phúc âm ấy (14:6-7). Thiên sứ thứ hai báo trước sự hủy diệt sắp xảy ra của Con Điếm, hay Ba-by-lôn Lớn, cả hai biểu tượng đều đại diện cho hệ thống thế gian với tư cách kẻ cám dỗ. Trong sự kính sợ Chúa, Hội Thánh phải ra khỏi nó, và ở ngoài nó (14:8, 18:4). Thiên sứ thứ ba — dùng một số ngôn ngữ nặng nề nhất trong toàn bộ Kinh Thánh — mô tả sự hình phạt đời đời của những kẻ thờ lạy Con Thú (và Con Rồng), qua đó nhận dấu sở hữu của nó trên mình. Trong sự kính sợ Chúa, Hội Thánh phải đứng vững chống lại mọi cám dỗ làm như vậy; bà phải trung tín bền đỗ với Đấng Christ cho đến cuối cùng (14:9-12). Hơn nữa, khi làm vậy, hãy để bà nhớ lại phước hạnh của tất cả những người chết trong đức tin trong suốt Thời Kỳ Rao Giảng, vì trên trời linh hồn họ sẽ tìm thấy sự yên nghỉ khỏi công lao khó nhọc của mình, trong khi họ chờ đợi sự Phục Sinh và phần thưởng đời đời của mình. Trong 14:14-16, Chúa lại một lần nữa ban sự khích lệ, lần này đưa chúng ta đến chính sự Hoàn Tất, nơi chúng ta thấy sự thâu góp cuối cùng của những người được chọn của Đức Chúa Trời. Mô-típ được sử dụng ở đây, lần đầu tiên vang lên trong các sách Phúc Âm, là mô-típ mùa gặt (Ma-thi-ơ 3:12, 13:30). Tại sự Hiện Đến của Ngài, chính Vua Cao Cả sẽ xuất hiện trên bầu trời trên đất để đem lúa mì của Ngài vào kho của Ngài; để sai các thiên sứ của Ngài thâu góp các thánh đồ đã phục sinh, đã được biến hóa và đã được vinh hiển của Ngài về bên Ngài (14:14, 16; Đa-ni-ên 7:13, Ma-thi-ơ 24:30, 26:64, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:17). Trong 14:17-20 chúng ta đến những cảnh kết thúc của chu kỳ. Ở đây, Chúa cảnh báo và khích lệ các thánh đồ bằng một lời tiên đoán về sự phán xét cuối cùng của kẻ ác. Lần này chính thiên sứ có quyền trên lửa vung lưỡi liềm (14:18); tuy nhiên, việc tiếp tục sử dụng mô-típ mùa gặt bảo đảm với chúng ta rằng sự Phán Xét này cũng xảy ra tại sự Hiện Đến, và rằng Đấng Christ là Tác Nhân đứng sau nó, đúng như phần còn lại của Tân Ước dạy (Ma-thi-ơ 13:36-43, 47-50, 24-25, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:1 trở đi). Bỏ qua sự phục sinh của kẻ ác và phiên tòa phổ quát trước Tòa Án Phán Xét của Đấng Christ (20:11-15), khải tượng chạy đến sự hình phạt đời đời của kẻ ác trong thùng ép rượu lớn của cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời, tức là Hồ Lửa (14:10, 20:14-15). Câu cuối cùng khó hiểu, với việc nhắc đến ngựa, ám chỉ một số phân đoạn Cựu Ước mô tả cuộc tấn công cuối cùng của thế gian chống lại Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời (14:20; Ê-xê-chi-ên 38:4, 15, Xa-cha-ri 14:5). Sứ điệp là: Ngay khi kẻ thù của Đấng Christ phát động Trận Chiến Cuối Cùng của chúng chống lại Hội Thánh của Ngài, Ngài sẽ trở lại để nhấn chìm chúng — và tất cả những kẻ tiền nhiệm (đã phục sinh) của chúng — trong sự hủy diệt hoàn toàn (16:12-16, 19:11-16). Tính cuối cùng của sự phán xét này được thấy trong tính phổ quát của nó: Nó lan ra cả bốn hướng với “sự trọn vẹn hoàn toàn” (4x4x10x10=1600), để mọi kẻ ác của mọi nơi trên đất đời đời ở ngoài Thành của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 22:15). Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng chu kỳ này thật sự đi qua toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng. Nó rõ ràng bắt đầu với việc Đấng Christ Ngồi Vào Ngai (12:1-5) và rõ ràng kết thúc với sự Hiện Đến của Ngài (14:14-20). Bằng những cách tinh tế, nó lại cảnh báo về Trận Chiến Cuối Cùng (13:6-10, 14:20), nhưng cũng ban niềm an ủi lớn, dù là về sự sống với Đấng Christ trong Trạng Thái Trung Gian (14:13) hay, sau khi Ngài trở lại, sự sống với Đấng Christ trong Thế Giới Sắp Đến (14:1-5). Không nơi nào có chút gợi ý nào về một Thiên Niên Kỷ tương lai. Ở đây, thần học về (cấu trúc của) Vương Quốc và sự Hoàn Tất là giống hệt với thần học của phần còn lại của Tân Ước. Tuy nhiên, chúng ta thật sự quan sát được một điều rất thú vị và quan trọng: Việc Sa-tan bị truất ngôi trong vũ trụ về nguyên tắc và trong thực tế, được mô tả trong 12:1-12, có sự tương đồng nổi bật với việc Sa-tan bị xiềng xích, được mô tả trong 20:1-3 (xem đặc biệt 12:9 và 20:3). Điều này có nghĩa là 1260 ngày của 12:6, 42 tháng của 13:5, và 1000 năm của 20:2-3 tất cả đều ám chỉ một cách huyền nhiệm đến Thời Kỳ Rao Giảng không? Điều này có nghĩa là 20:4-6, giống như 14:13, ám chỉ Trạng Thái Trung Gian không? Điều này có nghĩa là 20:7-10, giống như 13:6-10 và 14:20, ám chỉ Trận Chiến Cuối Cùng không? Và điều này có nghĩa là 20:11-15, giống như 14:14-20, ám chỉ Sự Phán Xét Cuối Cùng, với sự nhấn mạnh vào sự hình phạt đời đời của kẻ ác không? Hành trình của chúng ta cho đến nay chắc chắn gợi ý điều đó. Nhưng hãy tiếp tục hành trình ấy, để xem khuôn mẫu có giữ vững không. 4. Bảy Bát Cơn Thịnh Nộ Cuối Cùng của Đức Chúa Trời (15-16) Các chương 15-16 cho chúng ta chu kỳ thứ tư trong đó Đức Thánh Linh mô tả tiến trình, tính chất và sự hoàn tất của triều đại của Vua Cao Cả. Một cái nhìn ngắn gọn vào 16:12-21 làm rõ rằng chu kỳ thật sự kết thúc bằng một bức tranh về sự Hoàn Tất. Tuy nhiên, câu mở đầu cho chúng ta biết rằng chủ đề của các khải tượng tiếp theo là bảy tai họa cuối cùng mà trong đó cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời được hoàn tất (15:1). Hơn nữa, nhiều sự phán xét được mô tả chắc chắn trông vừa mang tính vũ trụ vừa mang tính thảm khốc. Theo đó, một số nhà giải kinh, như George Ladd và Dennis Johnson, lập luận rằng ở đây Đức Thánh Linh nói độc quyền về sự cuối cùng, về những ngày cuối cùng của thời kỳ cuối cùng. Tuy nhiên, những người khác, như William Hendriksen và Greg Beale, cho rằng chu kỳ này, giống như tất cả các chu kỳ còn lại, lại một lần nữa đi qua toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng. 10 Vì một số lý do, tôi ủng hộ quan điểm sau. Thứ nhất, có một giả định tự nhiên rằng chu kỳ này sẽ lại cho chúng ta toàn bộ tiến trình triều đại của Vua Cao Cả, vì ba chu kỳ trước (chưa kể hai chu kỳ tiếp theo) đều làm chính điều này. Thứ hai, bốn sự phán xét bằng bát đầu tiên (16:2-11) song song chặt chẽ với bốn sự phán xét bằng kèn đầu tiên (8:7-12), gợi ý rằng cả hai đều bao phủ cùng một khung thời gian. Thứ ba, gần như không thể thấy làm thế nào hệ thống thế gian có thể tổ chức Trận Chiến Cuối Cùng (16:12-16) nếu bốn sự phán xét bằng bát trước đó, được giải thích ít nhiều theo nghĩa đen, đã giáng xuống đất rồi, hoặc nếu chúng đang giáng xuống đất đồng thời với một cuộc tấn công cuối cùng chống lại Hội Thánh. Và cuối cùng, chính bản văn dường như khá rõ ràng dạy rằng những sự phán xét này được đổ ra trên mọi kẻ không ăn năn thờ lạy Con Thú (16:2), bắt bớ Hội Thánh (16:5-6), và phạm thượng đến Đức Chúa Trời là Đấng bây giờ đang sai chúng đến chỗ chết (16:9, 11). Vậy dường như trọng tâm ở đây thật sự là vào mọi sự phán xét cuối cùng của Đức Chúa Trời khi chúng được thi hành trong suốt toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng, không chỉ ở cuối. Hãy ghi nhớ những điều sơ bộ này, bây giờ chúng ta hãy khai thác ngắn gọn chu kỳ này để có thêm những hiểu biết về tiến trình triều đại thiên thượng của Vua Cao Cả. Như chúng ta vừa thấy, 15:1 đóng vai trò như một tiêu đề trong đó chủ đề của chu kỳ sắp tới được nêu ra: những lần đổ ra cuối cùng của cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời, cả trong và vào cuối Thời Kỳ Rao Giảng. Hãy quan sát ở đây rằng Giăng lại một lần nữa thấy một dấu lớn và lạ (1:1, 12:1). Như Dennis Johnson nhận xét rất hay, điều này ngụ ý rằng sứ điệp của ông đến với chúng ta trong những ấn tượng tượng trưng, không phải những bản sao chụp ảnh. 11 Đáng chú ý, 15:2-4 cho chúng ta thêm một cái nhìn về các thánh đồ trong vinh quang, nhưng lần này ở ngay đầu chu kỳ, thay vì ở phần kết luận của nó. Nội dung của chính bản văn giúp chúng ta hiểu tại sao. Ở đây chúng ta có một Bài Ca của Môi-se thời sau; sự cử hành thuộc thời kỳ cuối cùng về mọi điều đã được biểu tượng bằng sự giải cứu kỳ diệu của Y-sơ-ra-ên tại Biển Đỏ; sự khởi đầu của việc Hội Thánh đời đời tôn vinh những việc làm công chính của Đức Chúa Trời và Chiên Con, Đấng, tại sự Hiện Đến, đã đưa họ an toàn qua Biển Đỏ của Sự Phán Xét của Đức Chúa Trời, đặt họ an toàn trên bờ của Thế Giới Sắp Đến, và nhấn chìm kẻ thù của họ trong một trận đại hồng thủy lửa của sự báo trả thiêng liêng (Xuất Ê-díp-tô Ký 15:1 trở đi). Trong các khải tượng ngay phía trước, chúng ta sẽ đọc — với sự sợ hãi và run rẩy — về nhiều sự phán xét (cuối cùng) như vậy. Ở đây Hội Thánh đang chịu khổ được dạy phải trông đợi chúng, hiểu chúng, rao giảng chúng, và — trong chừng mực có thể ở phía này của vinh quang — cử hành chúng (15:3,4). Bằng ngôn ngữ Cựu Ước tượng trưng phong phú, 15:5-8 cho chúng ta thấy Đức Chúa Trời chuẩn bị thi hành những sự phán xét cuối cùng của Ngài chống lại nhân loại không ăn năn. Quan trọng là, các thiên sứ sắp đổ chúng ra trông rất giống Đấng Christ (15:6, 1:13). Điều này gợi ý điều chúng ta đã thấy trước đây: Trong suốt toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng, Đức Chúa Cha cứu chuộc và phán xét thế gian bằng tay của Vua Cao Cả trên Trời (6:1 trở đi). Trong việc sử dụng lặp đi lặp lại con số của sự trọn vẹn, chúng ta thấy rằng đây thật sự là những sự phán xét cuối cùng: Bảy thiên sứ sắp đổ ra bảy tai họa từ bảy cái bát. Chúng ta quan sát thấy cùng tính cuối cùng ấy trong thực tế rằng các bát đầy cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời, và rằng không ai có thể bước vào đền thánh của Ngài (có lẽ để cầu xin lòng thương xót) cho đến khi bảy tai họa đã hoàn tất tiến trình của chúng (17:7-8; Giê-rê-mi 7:16, 11:14, 14:11, 1 Giăng 5:16). Trong 16:1, chúng ta nghe một tiếng trên trời — có lẽ là tiếng của Đấng Christ — sai bảy thiên sứ đến nhiệm vụ của họ. Trong các câu 2-11 tiếp theo là mô tả về việc đổ ra năm bát đầu tiên, cùng với hậu quả của chúng. Ở đây, phạm vi thời gian của sự ứng nghiệm là toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng; sau đó, trong 16:12-21, nó sẽ là những ngày cuối cùng của thời kỳ cuối cùng. Theo quy tắc, những sự phán xét này được khuôn theo các tai họa đã giáng trên Ai Cập cổ đại, dù trong thời Tân Ước sự ứng nghiệm thực tế của chúng mang tính thuộc linh hơn là thể chất (Xuất Ê-díp-tô Ký 7-11, 1 Cô-rinh-tô 15:46). Một lần nữa, những sự phán xét này chạy gần song song với các sự phán xét bằng kèn của Khải Huyền 8-11, dù phạm vi mở rộng và mức độ nghiêm trọng gia tăng của chúng báo hiệu sự báo trả cuối cùng thay vì lời cảnh báo sơ bộ. Thú vị là, trong mọi trường hợp, năm sự phán xét đều không thật sự dẫn đến cái chết thể chất. Tuy nhiên, rõ ràng chúng thật sự là những sự phán xét dẫn đến sự chết, không ít nhất là vì chúng không dẫn tội nhân đến sự ăn năn, mà đến sự cứng lòng hơn nữa của họ chống lại Đức Chúa Trời, đúng như trong trường hợp của Pha-ra-ôn (16:9, 11, Rô-ma 9:14-18). Với mục đích xác nhận rằng khung thời gian của 16:2-11 thật sự là toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng, tôi xin đưa ra những gợi ý sau đây về việc giải thích những câu khó này. Câu thứ nhất nói về mọi người đã thờ lạy Con Thú, và vì vậy chịu khổ và chết vì tính ác tính của chính tội lỗi của họ, dù thuộc linh hay thể chất (16:2; Xuất Ê-díp-tô Ký 9:8-12, Khải Huyền 13:15-17, 20:4). Câu thứ hai có thể thật sự nói về mọi người chết trên biển, hoặc bởi tay của biển, như trong trường hợp các cơn bão tàn khốc hay sóng thần. Ngoài ra, nó có thể nói về sự chết của “biển” của nhân loại tội lỗi, không ăn năn, từ đó Con Rồng gọi Con Thú ra, và trên đó Con Điếm ngồi (16:3, 13:1, 17:1, 15). 12 Bát thứ ba có thể đại diện cho mọi người chết bởi sông và suối bị nhiễm độc. Tuy nhiên, tiếng kêu của thiên sứ của các dòng nước, trong đó vị ấy khẳng định sự công chính của sự phán xét này, có thể cho thấy rằng những dòng nước này tượng trưng cho sự hủy diệt, theo đúng loại, của những kẻ đã “hủy diệt” các thánh đồ, và vì vậy phải uống cạn cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời (16:4-7, Xuất Ê-díp-tô Ký 7:21, Khải Huyền 11:18, 13:10, 17:6). Bát thứ tư không nói về sự nóng lên toàn cầu gây chết người, điều sẽ thiêu đốt cả thánh đồ lẫn tội nhân như nhau, mà đúng hơn là về việc Đức Chúa Trời rút ân điển chung của Ngài khỏi kẻ không ăn năn; về sự tăng cường chết người của các tác động của sự rủa sả, đến nỗi những người này bây giờ kinh nghiệm cuộc sống như thể mặt trời đang gay gắt giáng xuống họ (16:8-9, 7:16, 9:2; Thi Thiên 38:1-8, Ê-sai 4:6, 25:4). 13 Cuối cùng, bát thứ năm dường như nói về sự đau khổ và sự chết được tung ra trên xã hội khi Đức Chúa Trời “làm tối tăm ngai của Con Thú;” khi Ngài loại bỏ khỏi những người cai trị gian ác kỹ năng và ân huệ cần thiết để cai trị hiệu quả, để từ nay về sau chiến tranh và vô chính phủ ngự trị (16:10-11; Xuất Ê-díp-tô Ký 10:21-23, Thi Thiên 11:1-3, Khải Huyền 17:16). Những cách giải thích như thế này, vốn thừa nhận cấu trúc và thể loại văn học của sách, làm cho dễ thấy cách năm sự phán xét bằng bát đầu tiên được ứng nghiệm trong suốt toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng. Đến ở cuối chu kỳ này, không nên làm chúng ta ngạc nhiên rằng các câu 12-16, vốn mô tả sự phán xét bằng bát thứ sáu, đưa chúng ta đến cuối thời đại và Trận Chiến Cuối Cùng. Quan trọng là, chúng ta thấy khuôn mẫu này trong bốn trong sáu chu kỳ, một dòng bằng chứng xác nhận mạnh mẽ quan điểm của chúng ta về cấu trúc của các chương 6-20 (11:7-10, 16:12-16, 19:11 trở đi, 20:7-10). Bên dưới bề mặt Cựu Ước của bản văn chúng ta, chúng ta tìm thấy một ý nghĩa Tân Ước phong phú. Tôi xin tóm tắt như sau: Gần cuối thời đại, Đức Chúa Trời tối cao sẽ loại bỏ khỏi trước mặt kẻ thù của Ngài mọi trở ngại thuộc linh và hoàn cảnh đối với những tham vọng tối tăm của chúng, dọn sân khấu cho Trận Chiến Cuối Cùng (16:12; Ê-xê-chi-ên 38:1 trở đi, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:6-7). Vào lúc ấy, Sa-tan sẽ dùng Antichrist, Nhà Nước, cánh tay tôn giáo của Nhà Nước, một ý thức hệ tôn giáo thuyết phục, và các dấu kỳ phép lạ giả để giành được lòng trung thành của toàn bộ hệ thống thế gian, sau đó lôi kéo nó vào chiến tranh chống lại kẻ bất đồng duy nhất, Hội Thánh thuộc linh thật (16:13-14; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi, Khải Huyền 11:11-19, 17:14, 19:19). Trong môi trường độc hại này, nơi sự vô luật pháp và sự lừa dối tràn lan tột bậc, Cơ Đốc nhân phải tỉnh thức gấp đôi, nhớ rằng chính khi mọi sự ở mức tồi tệ nhất thì Đấng Christ sẽ trở lại, đúng như Ngài đã hứa (16:15; Ma-thi-ơ 24:23-37, 44, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1-4). Vì vậy, hãy để các tín hữu ghi nhớ rằng trong Ngày ấy, cảnh tấn công vô cớ sẽ đột nhiên trở thành cảnh giải cứu bất ngờ, đúng như trong thời của Đê-bô-ra, khi dân sự, nhìn từ trên cao của núi Mê-ghi-đô, thấy Đức Chúa Trời can thiệp cách quyền năng thay cho quân đội Y-sơ-ra-ên đang chiến đấu trên đồng bằng lớn bên dưới (Các Quan Xét 4-5, 5:19; Khải Huyền 20:7-10). 14 Các câu 17-21, như mong đợi, lại một lần nữa cho chúng ta sự Hoàn Tất, dù ở đây trọng tâm hoàn toàn rơi vào sự hình phạt kẻ thù của Đức Chúa Trời. Chúng ta biết đây là Sự Phán Xét Cuối Cùng vì trong đó cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời được hoàn tất (15:1, 17:2). Chúng ta cũng biết rằng Đấng Christ, tại sự Hiện Đến của Ngài, là Tác Nhân của Sự Phán Xét này, vì dù Ngài không được nhắc đến cách rõ ràng ở đây, câu 20 ám chỉ 6:12-17, nơi Ngài thật sự được nhắc đến cách rõ ràng. Trận động đất của câu 18 giống như trận động đất của 6:12: Đó là sự rung chuyển thuộc thời kỳ cuối cùng của mọi vật được tạo dựng, với kết quả là chỉ những vật thánh khiết và không thể rung chuyển mới còn lại (Thi Thiên 125:1, Ê-xê-chi-ên 38:19-23, A-ghê 2:6, Hê-bơ-rơ 12:27-28, 2 Phi-e-rơ 3:9-12). Thành Lớn của câu 19 không ai khác hơn là Ba-by-lôn Lớn, tức là Thành của Con Người, hệ thống thế gian ba phần gồm Con Thú, Tiên Tri Giả và Con Điếm. Giăng sẽ lại mô tả sự sụp đổ của nó, một cách dài, trong chương 18. Trong câu 21, Đức Thánh Linh lại một lần nữa dựa vào hình ảnh Xuất Ê-díp-tô để mô tả sự hình phạt đời đời của kẻ ác, và cũng (sự khốn khổ của) mối thù nghịch đời đời của chúng chống lại Đức Chúa Trời (Xuất Ê-díp-tô Ký 9:18-15, Ê-xê-chi-ên 38:22). Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng chu kỳ này, giống như ba chu kỳ trước, chắc chắn dường như đi qua toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng. Nó chắc chắn kết thúc vào cuối thời đại, với Trận Chiến Cuối Cùng và sự Hoàn Tất. Về phần khởi đầu của nó, người ta phải thừa nhận rằng ở đây, trái ngược với các chương 6 và 12, những cảnh mở đầu của Thời Kỳ Rao Giảng không dễ nhận thấy. Tuy nhiên, điều này không phải vì khung thời gian đã thay đổi, mà đúng hơn vì sự nhấn mạnh đã thay đổi. Ở đây, có sự tiến triển — một sự nhấn mạnh lớn hơn vào những sự phán xét cuối cùng, và vào Sự Phán Xét cuối cùng vào cuối thời đại. Điều này, cùng với hình ảnh vũ trụ liên quan, giải thích cảm giác tương lai của hai chương này, dù trên thực tế phạm vi thời gian của sự ứng nghiệm vẫn giống như tất cả các phần còn lại. Quan trọng là, chúng ta cũng đã lại thấy rằng khi Đức Thánh Linh muốn khích lệ các thánh đồ bằng một sự mặc khải về điều nằm bên kia sự Hoàn Tất, Ngài không hề nhắc đến một triều đại thiên niên kỷ tương lai của Đấng Christ trên đất, mà thay vào đó chỉ đến sự sống trong vinh quang trong trời mới và đất mới (15:1-4; 7:9-15, 14:1-5). Vậy dường như khuôn mẫu được đề xuất trong biểu đồ của chúng ta vẫn giữ vững. Nhưng để chắc chắn, chúng ta hãy dành vài phút để thăm dò chu kỳ thứ năm. Chỉ khi ấy chúng ta mới ở vị trí để đối diện trực tiếp với chu kỳ thứ sáu và gây tranh cãi nhất! 5. Sự Sụp Đổ của Các Kẻ Giúp Việc của Con Rồng (17-19) Chu kỳ thứ năm và (tôi xin lập luận) áp chót của các chương 6-20 được dành cho sự hủy diệt cuối cùng của mọi kẻ giúp việc của Con Rồng, đặc biệt là Con Điếm Lớn, Ba-by-lôn. Nó được đánh dấu bằng một mức độ tiến triển cao: Trong khi chắc chắn có những ám chỉ đến tiến trình quy mô lớn của Lịch Sử Cứu Rỗi, ở đây sự nhấn mạnh quyết định là vào Trận Chiến Cuối Cùng và Sự Phán Xét Cuối Cùng. Chu kỳ rơi vào hai phần: 17:1-19:10 tập trung vào sự sụp đổ của Con Điếm Lớn; 19:11-21 tập trung vào sự hủy diệt của Con Thú và Tiên Tri Giả. Chúng ta hãy khảo sát ngắn gọn chu kỳ để làm nổi bật cấu trúc và các biểu tượng chính của nó. Trong 17:1-2, Đức Thánh Linh công bố chủ đề của phần lớn chu kỳ: Sự Phán Xét của Con Điếm Lớn, trước đây được nhắc đến trong 14:8 và 16:19. Như chúng ta đã thấy trước đây, bà đại diện cho hệ thống thế gian với tư cách kẻ cám dỗ. Không giống Người Đàn Bà của chương 12, người tìm cách kéo con người đến với Đấng Tạo Hóa và Đấng Cứu Chuộc của họ (và như vậy đến điều tốt cho họ), người đàn bà gian ác này kéo con người ra khỏi Đức Chúa Trời và Đấng Christ đến với chính mình (và như vậy đến sự hủy diệt của họ). Vì vậy, bà sẽ bị hủy diệt, cùng với mọi kẻ ngoại tình thuộc linh (không ăn năn) đã phạm hành vi vô luân với bà (Gia-cơ 4:4). Trong các câu 3-6, Giăng mô tả khải tượng của ông về Con Điếm Lớn. Bà ngồi trên Con Thú của 13:1-10. Đây là hệ thống thế gian với tư cách kẻ cám dỗ, làm việc phối hợp với hệ thống thế gian với tư cách quyền lực chính trị bắt bớ (17:3). Được trang điểm lộng lẫy và cầm trong tay một chén vàng đầy những điều gớm ghiếc, bà giống như Rô-ma thời của Giăng, lôi kéo con người vào đời sống thờ hình tượng, chủ nghĩa vật chất, say sưa và nhục dục (17:6). Nhưng đây là điều hơn cả Rô-ma. Đây là Ba-by-lôn Lớn, Mẹ của mọi con điếm thuộc linh và mọi điều gớm ghiếc của đất; đây là, như thể, nguyên mẫu thuộc về Sa-tan sinh ra mọi hóa thân lịch sử của hệ thống thế gian với tư cách kẻ cám dỗ (17:5, Lu-ca 4:6).
Các thánh đồ của mọi thế hệ đã gặp và vật lộn với những đứa con hư hỏng của bà: Sô-đôm, Ai Cập, Ty-rơ, Si-đôn, Ba-by-lôn, Rô-ma, và những thành phố giàu có, đắm chìm trong tội lỗi của thế giới hiện đại. Vì vậy, chúng ta thấy rằng bà say, không chỉ với rượu của sự vô luân của chính mình, mà còn với huyết của các thánh đồ. Bà không thể chịu được ánh sáng phát ra từ họ, ánh sáng xuyên thấu sự tối tăm của chính linh hồn bà. Vì vậy, như đối với Đấng Christ, đối với các thánh đồ cũng vậy: Bà tìm cách dập tắt ánh sáng của họ bằng cách giết chết họ (17:6; Giăng 1:5, 3:16-21, Khải Huyền 11:10). Trong các câu 7-13, thiên sứ mở ra ý nghĩa của khải tượng cho vị sứ đồ đang kinh ngạc. Ở đây có điều hơn cả sự thông đồng thường xuyên của Con Thú và Con Điếm. Giăng đang thấy một sự mầu nhiệm, một lẽ thật trước đây bị giấu kín về số phận của Con Điếm, và số phận của các thánh đồ nữa. Các chi tiết nổi tiếng là khó giải thích, và vì vậy gây tranh cãi. Cách hiểu của tôi như sau: Con Thú mà Giăng thấy thật sự đã tồn tại qua các thời đại, nhưng nó không phải là Rô-ma thời của ông; nó là một quyền lực chính trị cuối cùng chưa đến, quyền lực mà cả lãnh đạo lẫn người dân thường trên khắp thế giới sẽ ngưỡng mộ và đi theo (17:8). Bảy đầu của nó là bảy ngọn núi, cả hai đều tượng trưng cho các trung tâm quyền lực “cao” của đất; trong những ngày cuối cùng của thời kỳ cuối cùng, chúng sẽ được hợp nhất làm một. Trong một mùa, Con Điếm (tức là hệ thống kinh tế và văn hóa) sẽ ngồi thoải mái trên chúng, được hình thể cuối cùng của Con Thú ưu ái, kẻ nhận ra sự hữu ích của bà trong việc theo đuổi các mục tiêu gian ác của nó (17:9). Bảy đầu cũng đại diện cho bảy vua (tức là các vương quốc). Ở đây chúng ta học được điều gì đó về lịch sử của Con Thú: năm (trong các hóa thân trước đây của nó) đã ngã xuống, một đang có (tức là Rô-ma), và một (cái cuối cùng) chưa đến. Tuy nhiên, nó sẽ chỉ tồn tại trong thời gian ngắn, vì chính Đấng Christ sẽ hủy diệt nó tại sự Hiện Đến của Ngài (17:10, 19:20). Hóa thân cuối cùng của Con Thú sẽ là một vua thứ tám, nhưng là một trong bảy vua. Nói cách khác, vương quốc cuối cùng sẽ giống như một trong các vương quốc khác (tức là một sự hồi sinh của một trong các vương quốc khác: Rô-ma, theo Đa-ni-ên 2 và 7), nhưng cũng khác với nó, ở chỗ, về quyền lực và phạm vi địa lý, nó sẽ tổng hợp và vượt qua tất cả các vương quốc còn lại (17:11). Trong những ngày ấy, mọi trung tâm quyền lực của hệ thống thế gian (được tượng trưng bằng mười vua) sẽ hợp với Con Thú và ôm lấy mục đích lớn của nó, là nghiền nát Hội Thánh thuộc linh thật và tôn mình lên làm Đức Chúa Trời trên tất cả (17:12-14, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2: trở đi). Trong các câu 14-18, thiên sứ tiếp tục giải thích sự mầu nhiệm thuộc thời kỳ cuối cùng, nhưng bây giờ chuyển sang chủ đề sẽ chiếm ưu thế trong phần còn lại của chu kỳ: sự hủy diệt cuối cùng của Con Điếm, Con Thú và Tiên Tri Giả. Vị ấy bắt đầu bằng cách công bố ngắn gọn Trận Chiến Cuối Cùng, và sau đó, như thường lệ, sự chiến thắng của Chiên Con và những người trung tín đi theo Ngài sẽ ngay lập tức tiếp theo (17:14). Đáng chú ý, trong những ngày ấy Con Điếm cuối cùng sẽ ngồi làm nữ hoàng trên mọi dân tộc, gần như Rô-ma đã làm trong thời của Giăng (17:15, 18:17). Tuy nhiên, ngay trước khi Đấng Christ trở lại, Đức Chúa Trời sẽ đặt vào lòng Con Thú và đoàn tùy tùng bạo lực gồm các lãnh đạo thế giới của nó ý muốn ăn nuốt thịt của bà. Có lẽ, đây là sự tàn phá của nền kinh tế và văn hóa toàn cầu do kết quả của chủ nghĩa quân phiệt tràn lan của chính phủ một thế giới của Antichrist (17:16-17). Như một khúc dạo đầu cho sự hủy diệt thiêng liêng của tội nhân khi Đấng Christ trở lại, Sự Quan Phòng trước hết sẽ trưng bày sức mạnh tự hủy diệt của chính tội lỗi. Trong chương 18, chúng ta đến ngưỡng của Sự Phán Xét của Con Điếm Lớn. Nó mở đầu bằng một thiên sứ từ trời xuống, báo trước sự sụp đổ sắp xảy ra của bà: Bà sắp trở thành nơi ở của ma quỷ, nhà tù của mọi tà linh ô uế và chim bị ghét. Tóm lại, bà sắp bị ném vào địa ngục (18:2; Ê-sai 13:21 trở đi, 34:11, 13-15, Khải Huyền 19:20). Vì lý do này, một tiếng trên trời đưa ra lời cảnh báo cuối cùng cho dân của Đức Chúa Trời: Giống như Lót ngày xưa, và giống như dân sót Y-sơ-ra-ên của Ba-by-lôn, họ phải ra khỏi bà kẻo họ dự phần vào các tai họa của bà. Đây là những tai họa cuối cùng, thuộc thời kỳ cuối cùng: Chính Đức Chúa Trời Toàn Năng, với cánh tay hoàn toàn giơ ra, sẽ báo trả bà vì tội lỗi của bà một lần đủ cả (18:4-8; Ê-sai 48:20, Giê-rê-mi 51:45). Dựa nhiều vào các lời tiên tri Cựu Ước về sự diệt vong của Ty-rơ (Ê-xê-chi-ên 27) và Ba-by-lôn (Giê-rê-mi 50-51), các câu 9-20 cho chúng ta thấy mọi cư dân của đất, cả vua chúa lẫn dân thường, than khóc sự hủy diệt đột ngột, bằng lửa của Thành Lớn và kho báu hàng hóa của nó, cả vật chất lẫn con người. Đó là một bức tranh sống động về điều sứ đồ Phao-lô gọi là “sự buồn rầu của thế gian” (2 Cô-rinh-tô 7:10). Vâng, những người khóc lóc, than van và rắc bụi lên đầu này buồn, nhưng không phải vì nhiều cách họ đã làm nhục Đấng Tạo Hóa của mình, hay vì cách đối xử tàn ác của họ đối với các thánh đồ của Ngài, hay thậm chí vì việc họ không được vào thiên đàng. Không, ở đây trong chính địa ngục (vốn là nơi thật của những tiếng kêu than của họ) họ không thể nghĩ ra điều gì để than khóc ngoài việc mất đi những của cải (trước đây) của họ. Điều đã xảy ra với họ đúng theo dụ ngôn của Chúa Giê-xu về người giàu và La-xa-rơ: Trong đời sống ngắn ngủi trên đất, họ đã nhận những điều tốt lành của mình, trong khi các thánh đồ nhận những điều xấu của họ. Tuy nhiên, bây giờ, các thánh đồ được an ủi đời đời, trong khi chính họ bị hành hạ (Khải Huyền 18:10, 15; Lu-ca 16:25). Đây là một sự thi hành công lý hoàn hảo, trong đó Đức Chúa Trời kêu gọi các thánh đồ đang chịu khổ hãy vui mừng (18:20). Các câu 21-24 kết thúc chương bằng thêm một khải tượng nữa: Một thiên sứ mạnh mẽ lấy một hòn đá lớn và ném nó xuống biển. Đúng như vậy, Ba-by-lôn lớn sẽ bị ném xuống cách bạo lực, và sẽ không còn thấy nữa. Hơn nữa, trong địa ngục Đức Chúa Trời sẽ loại bỏ khỏi các khu vực bị lột trần của bà mọi món quà tốt lành của Ngài, những món quà lẽ ra phải dẫn bà đến sự ăn năn, nhưng thay vào đó bà đã biến thành thần tượng: âm nhạc, nghề thủ công, những lạc thú của đời sống hôn nhân, chính ánh sáng. Giá như Thành Lớn đã lắng nghe sứ điệp của các thánh đồ và các tiên tri đã nài xin bà ăn năn, thay vì làm đổ huyết của họ trên đường phố của bà. Vì bây giờ, khi Đấng Christ đến trong sự phán xét, thời gian ăn năn của bà đã qua. Trong 19:1-10 Giăng kết thúc khải tượng về sự sụp đổ của Con Điếm. Đấng Christ đã trở lại. Sự Phán Xét của Con Điếm vừa xảy ra. Tiệc Cưới của Chiên Con đã gần kề. Mọi thánh đồ và thiên sứ đang cử hành sự Hoàn Tất (7:9 trở đi, 15:1-3). Trong sự cử hành này, chúng ta thấy Đức Thánh Linh tương phản sắc nét số phận đối nghịch của hai người đàn bà của sách Khải Huyền: Con Điếm (19:1-5) và Cô Dâu (19:6-10). Từng cái một, bốn tiếng “Ha-lê-lu-gia” hân hoan tuôn ra. Trước hết, Giăng nghe các đạo binh thiên sứ ca ngợi Đức Chúa Trời vì Sự Phán Xét mà qua đó Ngài vừa chấm dứt ảnh hưởng làm hư hỏng của Con Điếm, báo thù huyết của các tôi tớ Ngài, và bảo đảm sự cứu rỗi đời đời của họ (19:1-2). Tiếp theo, ông lại nghe họ, lần này khẳng định sự công chính hoàn toàn của hình phạt đời đời của Con Điếm (19:3). Sau đó ông nghe 24 trưởng lão (đại diện cho Hội Thánh như một toàn thể) và bốn sinh vật (đại diện cho các chê-ru-bim) thờ phượng trước ngai Đức Chúa Trời, thêm tiếng “A-men” của họ vào điều các thiên sứ vừa tuyên bố (19:4). Cuối cùng, Giăng nghe một tiếng phát ra từ ngai — đó có phải là tiếng của Đấng Christ không — khuyên bảo mọi tôi tớ của Đức Chúa Trời hãy ca ngợi Ngài (19:5). Họ ca ngợi Ngài thật, trong một dàn hợp xướng sấm sét làm rung chuyển chính vũ trụ (19:6a). Một đời đời vinh quang, ca ngợi và cử hành bây giờ đã bắt đầu! Nhưng chính xác nguồn vui của họ, chủ đề ca ngợi của họ là gì? Các câu 6b-7 cho chúng ta câu trả lời hết sức quan trọng: Chúa là Đức Chúa Trời Toàn Năng đã bắt đầu cai trị! Vương Quốc của Ngài — trong sự trọn vẹn của nó — cuối cùng đã đến! Trong tai của Cô Dâu của Đấng Christ, chưa bao giờ có những lời ngọt ngào hơn được nghe. Chúng có nghĩa là mùa chờ đợi dài của bà đã kết thúc, rằng Đấng đã đính hôn với bà cuối cùng đã đến vì bà, rằng Đấng Yêu Dấu của bà sắp đưa bà về nhà đời đời của Ngài, và rằng Ngài bây giờ sẽ hoàn tất cuộc hôn nhân cứu chuộc của họ bằng cách phục sinh, biến hóa và vinh hiển, để trong sự hoàn hảo thuộc linh và thể chất trọn vẹn họ sẽ đời đời sống với nhau trong trời mới và đất mới. Chẳng bao lâu, Giăng sẽ nhận một khải tượng về hạnh phúc vợ chồng của họ (Khải Huyền 21-22). Tuy nhiên, ở đây, ông chỉ đơn giản thấy Cô Dâu nhận áo cưới của mình tại sự phục sinh: sự công chính (hoàn hảo) của Đấng Christ, cùng với phần thưởng cho mọi điều bà đã cho phép Ngài làm trong và qua bà trong những ngày của bà trên đất (19:8, 21:2). Một cách trang trọng, một thiên sứ thánh nhắc Giăng về phước hạnh của tất cả những người mà Đức Chúa Trời tối cao mời đến Tiệc Cưới của Chiên Con (19:9, Ma-thi-ơ 22:1 trở đi). Khi chu kỳ gần kết thúc, Đức Thánh Linh bây giờ lùi một bước nhỏ về thời gian, và thay đổi nhẹ chủ đề của Ngài. Như trước đây, Ngài sẽ lại nói về Sự Đến của Đấng Christ và Sự Phán Xét Cuối Cùng của hệ thống thế gian. Tuy nhiên, ở đây, ánh đèn sân khấu không còn trên Con Điếm nữa, mà trên những kẻ đồng mưu của bà trong sự phản loạn và bắt bớ: Con Thú và Tiên Tri Giả. Nói cách khác, với những câu kết thúc này, Đức Thánh Linh đưa lịch sử của ba kẻ giúp việc của Con Rồng đến kết thúc đã được ấn định của nó. Có ba khải tượng liên quan chặt chẽ. Khải tượng thứ nhất mô tả sự Hiện Đến, sự giáng xuống của Chúa Giê-xu Christ đã được vinh hiển từ trời (19:11-16). Đây là Ma-thi-ơ 24:29-31, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, và 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10, nhưng bằng ngôn ngữ khải huyền. Giăng lại thấy Đấng Cưỡi Ngựa Bạch. Tuy nhiên, lần này, Ngài không đến bởi Đức Thánh Linh và qua Hội Thánh để chinh phục tấm lòng cho Phúc Âm. Không, Ngài đang đến trong thân thể — trong quyền năng, vinh quang và sự trung tín — để phán xét và gây chiến chống lại kẻ thù của Ngài (và của bà) (19:11-13, 6:2). Cùng với Ngài là các đạo quân trên trời: chắc chắn là các thiên sứ thánh, và gần như chắc chắn là linh hồn của các thánh đồ đã qua đời, những người vừa mới, hoặc sắp, được sống lại từ cõi chết (19:14; Ma-thi-ơ 25:31, Rô-ma 16:20, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18). Đây là Ngôi Lời của Đức Chúa Trời — Đấng đã tạo dựng vũ trụ — bây giờ ứng nghiệm Thi Thiên 2 bằng cách nói sự hủy diệt cuối cùng trên kẻ thù của Ngài, đúng như Cha Toàn Năng của Ngài đã ban cho Ngài (19:13, 15; Thi Thiên 2, Giăng 1:1, 5:22, Khải Huyền 2:27, 12:5). Đây cũng là Vua của các vua và Chúa của các chúa; vì bây giờ, tại sự Hiện Đến của Ngài, Vua Cao Cả đặt mọi kẻ thù trên đất dưới chân, và như vậy trở thành Đầu tuyệt đối trên tất cả (19:16; 1 Cô-rinh-tô 15:25-27, Ê-phê-sô 1:10, 22, Khải Huyền 17:14, 19:12). Trong khải tượng thứ hai, Giăng thấy một thiên sứ kêu gọi mọi chim trên trời đến bữa tiệc lớn của Đức Chúa Trời, để chúng có thể ăn tiệc trên thịt của mọi kẻ thù của Đấng Christ, lớn và nhỏ (19:17-18, 21). Ở đây Đức Thánh Linh lại dùng ngôn ngữ khải huyền Cựu Ước để nói về những sự hành hạ của kẻ ác trong địa ngục (Ê-xê-chi-ên 39:17-20, Khải Huyền 18:2). Khải tượng thứ ba và cuối cùng xác nhận cách giải thích này (19:19-21). Giăng thấy Con Thú và các đạo quân của nó dàn trận chống lại Đấng Christ và đạo quân của Ngài. Đây là thêm một bức tranh nữa về Trận Chiến Cuối Cùng, trong đó hệ thống thế gian đã hợp nhất tự mình đối đầu lần cuối cùng với dân của Đức Chúa Trời (thuộc Tân Ước) (19:19; 17:17). Nhưng tất cả đều vô ích, vì ngay khi chúng tập hợp mình cho chiến tranh, Đấng Christ xuất hiện trong vinh quang, bắt lấy Con Thú, Tiên Tri Giả, và mọi người đi theo chúng, và ném chúng vào Hồ Lửa (19:20-21; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi). Vậy, tại sự Hiện Đến, Đấng Christ hoàn toàn quét sạch cả ba kẻ giúp việc của Con Rồng khỏi đất. Trong chu kỳ tiếp theo chúng ta sẽ thấy Ngài quét sạch Con Rồng cùng với chúng. Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng chu kỳ thứ năm của Khải Huyền 6-20 chủ yếu đề cập đến sự Hoàn Tất của triều đại thiên thượng của Vua Cao Cả, nhấn mạnh vào sự phán xét cuối cùng của Con Điếm, Con Thú và Tiên Tri Giả. Tuy nhiên, khi làm vậy, nó nói cụ thể về hóa thân La Mã cổ đại của những kẻ thù này, bên cạnh đó Giăng và các Cơ Đốc nhân đầu tiên đã sống và lao động (Khải Huyền 17:10). Hơn nữa, từ các lời khuyên bảo khác nhau của nó cho dân của Đức Chúa Trời, rõ ràng chu kỳ này có ý nói với Cơ Đốc nhân của mọi thế hệ, vì họ cũng phải đứng vững chống lại sự biểu hiện của các kẻ giúp việc của Con Rồng phù hợp với thời của chính họ (Khải Huyền 18:4-5, 20). Vì vậy, chúng ta có thể kết luận rằng trong một ý nghĩa giới hạn nhưng rất thật, chu kỳ này thật sự bao phủ toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng. Cuối cùng, chúng ta hãy lưu ý một lần nữa rằng khi Đức Thánh Linh nhắc các thánh đồ về Hy Vọng Phước Hạnh của họ, Ngài không nói một lời nào về việc cai trị và trị vì với Đấng Christ trong một giai đoạn thiên niên kỷ tương lai của Vương Quốc. Thay vào đó, Ngài nói về sự Hiện Đến, lúc ấy Chúa sẽ giải cứu dân Ngài khỏi Trận Chiến Cuối Cùng (17:14, 19:19-21), phán xét quyết định kẻ thù của Ngài (và của họ) (18:1 trở đi, 19:11-21), và chào đón Cô Dâu đã được vinh hiển của Ngài vào sự sống đời đời cùng với Ngài trong Thế Giới Sắp Đến (19:1-10). Vì vậy, như trong bốn chu kỳ trước, ở đây cũng vậy: Thần học cánh chung cổ điển của Tân Ước được giả định trước. Vương Quốc được chia thành hai giai đoạn đơn giản, được ngăn cách bởi một sự Hiện Đến duy nhất của Đấng Christ, Đấng, khi hiện ra, sẽ hoàn tất mọi sự. Đây chẳng phải là Hy Vọng Phước Hạnh thật của các thánh đồ sao? Kết Luận Việc khảo sát cấu trúc của sách Khải Huyền của chúng ta gần như hoàn tất. Chúng ta đã thấy rằng chính bản văn phù hợp rất tốt với biểu đồ mà chúng ta đã bắt đầu hành trình. Chương 1 thật sự cho chúng ta một Khải Tượng về Vua Cao Cả. Các chương 2-3 cho chúng ta sứ điệp của Ngài cho Hội Thánh Phổ Thông. Các chương 4-5, trọng tâm của sách, cho chúng ta việc Ngài đăng quang, việc Ngài được tấn phong làm Vua Cao Cả của Trời và Đất. Rất quan trọng, các chương 6-19 chắc chắn dường như cho chúng ta năm chu kỳ khải tượng, mỗi chu kỳ tóm tắt lại tiến trình, tính chất và sự hoàn tất của triều đại thiên thượng của Đấng Christ, với sự nhấn mạnh ngày càng tăng vào sự Hoàn Tất. Cũng vậy, trong hành trình của chúng ta cho đến nay chúng ta đã nhiều lần thấy rằng Đức Thánh Linh giả định trước thần học cánh chung đơn giản hai giai đoạn của Tân Ước; rằng Ngài không bao giờ trình bày một triều đại thiên niên kỷ tương lai với Đấng Christ như một phần của Hy Vọng Phước Hạnh; nhưng rằng Ngài luôn tôn cao sự Hiện Đến của Đấng Christ — trong đó chính Ngài sẽ thực hiện sự Hoàn Tất của mọi sự — như Hy Vọng Phước Hạnh thật của Hội Thánh. Vì vậy, chúng ta phải lại hỏi: Liệu trong chu kỳ thứ sáu và cuối cùng của Khải Huyền 6-20 (tức là chương 20), Đức Thánh Linh sẽ làm bất cứ điều gì khác ngoài việc cho chúng ta tiến trình, tính chất và sự hoàn tất của triều đại thiên thượng của Đấng Christ một lần cuối cùng không? Và liệu có khả năng — hay thậm chí có thể — rằng trong chương này, chương áp chót của toàn bộ Kinh Thánh, Ngài sẽ giới thiệu, lần đầu tiên trong chính điển Tân Ước, một ý tưởng phải hoàn toàn cách mạng hóa, nếu không lật đổ, cả thần học cánh chung của sách Khải Huyền lẫn thần học cánh chung của toàn bộ Tân Ước không? Không, dòng chảy lớn của thần học Tân Ước, và dòng chảy của chính sách Khải Huyền, cuốn chúng ta đến kết luận duy nhất có thể: Khải Huyền 20 phải cho chúng ta thêm một mô tả tượng trưng nữa về triều đại thiên thượng của Đấng Christ. Nhưng chính bản văn có thật sự ủng hộ kết luận hợp lý nhất này không? Bây giờ, cuối cùng, đã đến lúc tìm ra.
Chương 21 Khải Huyền 20: Ý Nghĩa của Thiên Niên Kỷ Trong hai chương trước, chúng ta đã đặt một nền tảng tốt cho việc nghiên cứu điều được cho là phân đoạn gây tranh cãi nhất trong toàn bộ Kinh Thánh: Khải Huyền 20. Trên đường đi, chúng ta đã xem xét mục đích và thể loại văn học của sách Khải Huyền, cũng như cấu trúc của nó và các biểu tượng chính liên quan. Đặc biệt, chúng ta đã nhìn lâu và kỹ vào ý tưởng rằng Khải Huyền 20 là một sự tóm tắt lại thứ sáu và cuối cùng của chủ đề trung tâm của các chương 6-20, và của toàn bộ sách: tiến trình, tính chất và sự hoàn tất của triều đại thuộc linh của Vua Cao Cả trên Trời. Bây giờ, với nền tảng của chúng ta đã vững chắc, chúng ta sẵn sàng lao vào chính bản văn, để xem chất liệu được tìm thấy trong đó xác nhận luận điểm của chúng ta tốt hay kém như thế nào. Giải Thích Khải Huyền 20 Khải Huyền 20 rơi vào một cách đẹp đẽ thành bốn phần có độ dài gần bằng nhau, mỗi phần chứa một khải tượng nhỏ liên quan chặt chẽ với các phần khác. Chủ đề thống nhất là một nghìn năm. Phần thứ nhất nói về việc Sa-tan bị xiềng xích và giam giữ trong một nghìn năm (20:1-3); phần thứ hai về việc các thánh đồ cai trị với Đấng Christ trên trời trong suốt một nghìn năm, và cũng về sự chết thứ nhất và thứ hai, và sự phục sinh thứ nhất và thứ hai, (20:4-6); phần thứ ba nói về Trận Chiến Cuối Cùng và Sự Phán Xét của Sa-tan vào cuối một nghìn năm (20:7-10); và phần thứ tư về Sự Phán Xét Cuối Cùng của toàn thể nhân loại tại Ngai Trắng Lớn, cũng vào cuối một nghìn năm (20:11-14). Khi khảo sát chất liệu phong phú này, trước hết tôi sẽ đưa ra một cách giải thích theo thuyết vô thiên niên kỷ ngắn gọn cho mỗi phần, và sau đó đề cập, một cách dài, đến các câu hỏi, cách giải thích và lập luận chính của anh em theo thuyết tiền thiên niên kỷ của chúng ta. Việc Xiềng Xích và Giam Giữ Sa-tan (20:1-3) Theo những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ, Khải Huyền 20 tiếp nối Khải Huyền 19 về mặt thời gian; tức là, nó nói về các sự kiện sẽ xảy ra sau sự Hiện Đến được mô tả trong 19:11-21. Những người theo thuyết vô thiên niên kỷ không đồng ý. Họ lập luận rằng trong Khải Huyền 20, Đức Thánh Linh lại một lần nữa truy vết tiến trình của toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng, nhưng vì một mục đích rất đặc biệt, và với một mức độ “tiến triển” cao. Mục đích, như chúng ta sẽ thấy, là hai mặt: thông báo cho các thánh đồ rằng Thời Kỳ Rao Giảng thật sự có thể kéo dài hơn họ mong đợi, và cũng bảo đảm với họ rằng ngay cả khi họ chết trước khi Chúa trở lại, họ sẽ biết niềm vui không thể nói nên lời của việc sống và cai trị với Đấng Christ trên trời trong Trạng Thái Trung Gian. Về “sự tiến triển,” chúng ta sẽ thấy rằng chương này nói một cách độc đáo về sự diệt vong cuối cùng của Sa-tan, và cũng — bằng những thuật ngữ hết sức nghiêm trọng — về Sự Phán Xét Cuối Cùng của toàn thể nhân loại. Vậy Khải Huyền 20 đóng vai trò như một kết luận phù hợp cho các khải tượng nối tiếp về tiến trình, tính chất và sự hoàn tất của triều đại thiên thượng của Đấng Christ, đồng thời nó chuẩn bị đường cho một sự mặc khải vinh quang về di sản đầy đủ của các thánh đồ: Sự Sống Đời Đời với Đức Chúa Trời Ba Ngôi trong trời mới và đất mới (Khải Huyền 21-22). Hãy ghi nhớ những điều sơ bộ này, bây giờ chúng ta hãy xem xét 20:1-3 trong góc nhìn vô thiên niên kỷ. Trong câu 1 Giăng thấy một thiên sứ từ trời xuống, có chìa khóa của vực sâu và một dây xích lớn trong tay. Ngôn ngữ mang tính khải huyền và vì vậy mang tính tượng trưng. Thiên sứ tượng trưng cho tác nhân thiêng liêng. Chắc chắn các sự kiện được xem xét ở đây có thể liên quan đến một chức vụ thật sự của các thiên sứ, nhưng cuối cùng chúng chủ yếu là một chức vụ của Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời. Các chìa khóa tượng trưng cho thẩm quyền thiêng liêng để hành động (1:18, 14:6-7), dây xích tượng trưng cho quyền năng thiêng liêng để kiềm chế (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:6). Các câu 2-3 mô tả một sự xiềng xích và giam giữ tạm thời của Sa-tan. Thiên sứ thánh nắm lấy thiên sứ ác, trói nó bằng dây xích, ném nó vào vực sâu, đóng lại, và niêm phong trên nó, để trong một nghìn năm nó không còn có thể lừa dối các dân tộc nữa. Một công việc đã được làm quyết định! Như chúng ta sẽ thấy, toàn bộ bức tranh rất gợi nhớ đến 12:7-9, và, theo những người theo thuyết vô thiên niên kỷ, truyền đạt phần lớn cùng một sứ điệp: Trong suốt Thời Kỳ Rao Giảng, ở đây được tượng trưng bằng một nghìn năm, Vua Cao Cả trên Trời, bằng tay của Đức Thánh Linh, sẽ kiềm chế Sa-tan theo một cách mà nó không thể ngăn cản sự lan truyền của Phúc Âm khắp đất, cũng không thể tập hợp các dân tộc cho Trận Chiến Cuối Cùng chống lại Hội Thánh của Đấng Christ. Tuy nhiên, vào cuối một nghìn năm (tức là vào cuối Thời Kỳ Rao Giảng), chính Đấng Christ thật sự sẽ, vì những lý do khôn ngoan, loại bỏ mọi sự kiềm chế thuộc linh trên Sa-tan và các đạo binh ma quỷ của nó. Điều này sẽ dẫn đến những cảnh cao trào kỳ vĩ của Lịch Sử Cứu Rỗi: Sự trỗi dậy của Antichrist, Trận Chiến Cuối Cùng, sự Hiện Đến, sự hủy diệt của Sa-tan và các thiên sứ ác của nó, và Sự Phán Xét Cuối Cùng của toàn thể nhân loại — tất cả tiếp theo là sự xuất hiện của trời mới và đất mới (20:7-15). Không cần nói, anh em theo thuyết tiền thiên niên kỷ của chúng ta hoàn toàn không đồng ý với cách mô tả Thiên Niên Kỷ này. Cuộc tranh cãi xoay quanh bốn câu hỏi quan trọng. Chúng ta hãy cẩn thận đề cập từng câu hỏi bây giờ. 1. Trong phân đoạn này, về mặt thời gian chúng ta đang ở đâu? Chúng ta đang đề cập đến các sự kiện tiếp sau sự Hiện Đến của 19:11-21, như những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ giữ, hay chúng ta đã trở lại đầu Thời Kỳ Rao Giảng, như những người theo thuyết vô thiên niên kỷ giữ? Vì một số lý do, tôi xin lập luận rằng quan điểm vô thiên niên kỷ được ưa thích hơn nhiều. Thứ nhất, một sự đọc kỹ 19:11-21 làm khá rõ rằng sự phán xét được mô tả ở đó không phải là một phần, đến nỗi bất kỳ người hay dân tộc nào có thể an toàn đi qua nó và bước vào một giai đoạn thiên niên kỷ tiếp theo của Vương Quốc. Trái lại, Khải Huyền 19:15 mạnh mẽ ngụ ý rằng khi Đấng Christ đến, Ngài sẽ đánh mọi dân tộc, nghiền nát chúng bằng cây gậy sắt và giày đạp chúng trong thùng ép rượu của cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời (Thi Thiên 2:7-9, Khải Huyền 2:27). Tương tự, 19:18 nói rõ rằng các chim trên trời sẽ ăn tiệc trên thịt của mọi người, cả tự do lẫn nô lệ, nhỏ và lớn. Vậy, ai sẽ còn lại để bước vào một thiên niên kỷ tương lai, đến nỗi Đức Chúa Trời có thể bảo vệ họ bằng cách xiềng xích Sa-tan khỏi công việc lừa dối của nó? Dựa trên một cách đọc sai Ma-thi-ơ 25:31-46, những người theo thuyết phân kỳ trả lời rằng những người sống sót là các cá nhân Dân Ngoại (hay các dân tộc) đã đối xử tốt với Y-sơ-ra-ên trong Hoạn Nạn (xem chương 23). Tuy nhiên, cả Khải Huyền 19 lẫn bất kỳ phân đoạn Tân Ước nào khác mô tả Sự Phán Xét đều không dạy điều này. Về những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ lịch sử, nhiều người nói rằng những người sống sót là con cái của những người không tin. Nhưng một lần nữa, Khải Huyền 19 không nói điều như vậy. Hơn nữa, chúng ta không thể tìm thấy một phân đoạn Tân Ước nào để ủng hộ giải pháp suy đoán cao độ này. Ai sẽ nuôi dạy những đứa trẻ như vậy? Các thiên sứ? Các thánh đồ đã được vinh hiển? Thật sự, luận điểm tiền thiên niên kỷ làm căng thẳng mọi sự tin cậy. Vậy tốt hơn nhiều là xem 19:11-21 và 20:7-15 như các phân đoạn song song; xem cả hai đều mô tả Trận Chiến Cuối Cùng (19:19, 20:7-9), sự Hiện Đến (19:11-16, 20:9), và Sự Phán Xét Cuối Cùng của con người và thiên sứ (19:20-21, 20:10-15). Cũng tốt hơn là giả định rằng trong ngày ấy mọi trẻ em dưới tuổi chịu trách nhiệm sẽ được tìm thấy trong số những người được chọn, được đưa đến đức tin, được biến hóa và vinh hiển cùng với các thánh đồ đang sống, và như vậy được thoát khỏi cơn thịnh nộ sắp đến (Thi Thiên 68:5, Ma-thi-ơ 19:14, 1 Cô-rinh-tô 15:50 trở đi, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:15 trở đi). Thứ hai, trong quá trình khảo sát của mình tôi đã cố gắng cho thấy rằng cả năm chu kỳ được tìm thấy trong các chương 6-19 đều bắt đầu ở đầu Thời Kỳ Rao Giảng và kết thúc với Sự Phán Xét cuối cùng. Phải thừa nhận, khuôn mẫu này rõ ràng hơn trong một số chu kỳ so với các chu kỳ khác. Tuy nhiên, có quá đủ bằng chứng trong mỗi chu kỳ để gợi ý rằng khuôn mẫu thật sự lan tỏa. Vậy chẳng phải là hợp lý sao, sau một mô tả hùng vĩ như vậy về sự Hiện Đến và Sự Phán Xét Cuối Cùng (19:11-21), để mong đợi rằng 20:1-3 bắt đầu một chu kỳ mới, đưa chúng ta trở lại khởi đầu của Thời Kỳ Rao Giảng? Theo những dòng này, cũng hãy xem xét việc Đức Thánh Linh sẽ phản trực giác như thế nào nếu chỉ cho chúng ta năm chu kỳ mô tả Thời Kỳ Rao Giảng, thay vì sáu. Vì sức mạnh tượng trưng của nó, con số sáu chắc chắn có ý nghĩa hơn nhiều. Sáu nhắc chúng ta về sáu ngày công việc sáng tạo của Đức Chúa Trời, tiếp theo là ngày thứ bảy, trong đó Ngài nghỉ ngơi. Tương tự, sáu chu kỳ của Thời Kỳ Rao Giảng sẽ nói về công việc cứu chuộc của Đấng Christ, trong khi chu kỳ thứ bảy (được tìm thấy trong 21-22) sẽ nói về sự nghỉ ngơi cứu chuộc, cả của Đấng Christ lẫn của chúng ta (Hê-bơ-rơ 4:1-13). Số học Kinh Thánh rõ ràng ủng hộ cấu trúc 6-1 của thuyết vô thiên niên kỷ hơn cấu trúc 5-1-1 của thuyết tiền thiên niên kỷ. Cuối cùng, và có lẽ quan trọng nhất, chúng ta có bằng chứng được tìm thấy trong chính bản văn; bằng chứng nhiều lần đưa chúng ta đến các phân đoạn song song, cả trong sách Khải Huyền lẫn phần còn lại của Tân Ước; bằng chứng cho thấy vượt quá mọi nghi ngờ hợp lý rằng Khải Huyền 20 thật sự đi qua cùng một vùng đất quen thuộc: Thời Kỳ Rao Giảng. Trong ba câu hỏi tiếp theo, chúng ta sẽ khảo sát bằng chứng này với một chút cẩn thận. 2. Việc Xiềng Xích và Giam Giữ Sa-tan Là Gì? Với sự quan tâm không đủ đến tính chất khải huyền của hình ảnh liên quan, những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ giải thích việc xiềng xích và giam giữ Sa-tan ít nhiều theo nghĩa đen: Một thiên sứ theo nghĩa đen sẽ theo nghĩa đen ném Sa-tan vào vực sâu theo nghĩa đen, qua đó loại bỏ nó khỏi đất, để nó không còn có thể lừa dối bất kỳ người hay dân tộc nào đi theo nó. “Điều này ám chỉ việc Sa-tan bị trục xuất hoàn toàn khỏi đất, để trong khi tội lỗi vẫn còn tồn tại trong các cá nhân, nó không còn là một quyền lực tạo thành một cộng đồng, và như vậy tạo thành một vương quốc của tội lỗi và Sa-tan.” 1 Không ngạc nhiên, một cách giải thích như vậy làm cho những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ mạnh dạn hình dung một thế giới được cải thiện rất nhiều, một thế giới xứng đáng với sự hiện diện và sự cai trị của Đấng Christ trên đất: “Thiên Niên Kỷ là … một thời gian của hòa bình phổ quát, thịnh vượng, sống lâu, và sự công chính thịnh hành.” 2 Nó cũng làm cho họ mạnh dạn chế giễu anh em vô thiên niên kỷ của họ, khẳng định rằng nếu Sa-tan hiện đang bị xiềng xích và giam giữ, nó hẳn phải được gắn vào một dây xích rất dài! Tuy nhiên, dễ thấy rằng cách tiếp cận theo nghĩa đen có những vấn đề nặng nề của riêng nó, và không ít. Vâng, thật sự có một nơi như vực sâu (Lu-ca 8:31), đúng như cũng có những thứ như chìa khóa và dây xích. Nhưng chúng ta thật sự muốn nói rằng chìa khóa trong tay thiên sứ là theo nghĩa đen, thay vì là một biểu tượng của thẩm quyền do Đức Chúa Trời ban cho; hay rằng dây xích là theo nghĩa đen, thay vì là một biểu tượng của quyền năng thiêng liêng sao? Cũng vậy, chính xác làm thế nào một thiên sứ sẽ đóng vực sâu, hay niêm phong nó trên đầu ma quỷ? Rõ ràng, chúng ta đang đề cập ở đây đến một sự kiện thuộc linh xảy đến cho một hữu thể thuộc linh hay các hữu thể thuộc linh. Vì vậy, chúng ta phải cố gắng phân biệt ý nghĩa thuộc linh đằng sau hình ảnh thể chất được dùng để truyền đạt nó. Hơn nữa, chúng ta phải làm vậy một cách nhất quán. Nếu chìa khóa là một biểu tượng, và dây xích là một biểu tượng, thì sự nhất quán về giải kinh đòi hỏi chúng ta ít nhất phải hỏi liệu ở đây Đức Thánh Linh có dùng chính Sa-tan như một biểu tượng (ví dụ, của mọi thiên sứ đã sa ngã, bao gồm Sa-tan), hay vực sâu như một biểu tượng (ví dụ, của sự giam giữ thuộc linh, sự giam cầm, sự kiềm chế), hay một nghìn năm như một biểu tượng (ví dụ, của Thời Kỳ Rao Giảng, trong đó Sa-tan thật sự bị kiềm chế như chưa bao giờ trước đây) không. Vậy dường như sự nhạy cảm không chỉ với thể loại văn học của sách Khải Huyền, mà còn với những chi tiết nhỏ của chính bản văn, đòi hỏi một cách giải thích tượng trưng theo những dòng đã nêu ở trên. Nếu vậy, sứ điệp ở đây là trong suốt “một nghìn năm” Đức Chúa Trời sẽ kiềm chế hoạt động của Sa-tan và các đạo binh ma quỷ của nó, thay vì loại bỏ nó (và chúng) hoàn toàn. Quan trọng là, cách tiếp cận này tương ứng rất tốt với thế giới mà Cơ Đốc nhân hiện đang sống. Một mặt, đó là một thế giới trong đó Sa-tan hiện diện và hoạt động, đôi khi một cách đau đớn (1 Phi-e-rơ 5:8). Mặt khác, đó cũng là một thế giới trong đó Đức Chúa Trời thật sự kiềm chế Sa-tan, và đã làm vậy trong hai thiên niên kỷ, ngăn cản nó đạt được hai trong các mục tiêu yêu quý nhất của nó: (1) lừa dối mọi dân tộc bằng tôn giáo giả và triết học giả, để giữ toàn bộ thế giới trong sự tối tăm về Đức Chúa Trời thật duy nhất và chương trình cứu rỗi của Ngài, điều nó được phép làm trước lần đến thứ nhất của Đấng Christ và việc hoàn tất công việc cứu chuộc của Ngài (20:3; Ma-thi-ơ 16:18, 24:14, Lu-ca 4:4-6); và, (2) lừa dối các dân tộc để nó có thể triệu tập và tạo thành một Con Thú thuộc thời kỳ cuối cùng có khả năng đàn áp việc truyền giáo của Hội Thánh và phát động Trận Chiến Cuối Cùng chống lại dân của Đức Chúa Trời thuộc Tân Ước (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:6, Khải Huyền 9:14, 16:12). Khi chúng ta tham khảo phần còn lại của sách Khải Huyền, cũng như các phân đoạn Tân Ước liên quan, chúng ta thấy rằng chúng nhất quán ủng hộ cách tiếp cận tượng trưng hơn này. Một mặt, không một nhân chứng Kinh Thánh nào trong hai nhân chứng này nói một lời nào về một giai đoạn trung gian tương lai của Vương Quốc mà từ đó Sa-tan đã tạm thời bị trục xuất. Mặt khác, chúng có rất nhiều điều để nói về một thế giới trong đó Sa-tan đã tạm thời bị kiềm chế khỏi việc lừa dối những người được chọn của Đức Chúa Trời về lẽ thật của Phúc Âm, và cũng khỏi việc tập hợp “cư dân của đất” đến với Antichrist cho một cuộc chiến thuộc linh và thể chất cuối cùng chống lại Hội Thánh. Xét tầm quan trọng của câu hỏi này, chúng ta hãy dừng lại một lúc để xem xét một số phân đoạn Tân Ước liên quan hơn. Bắt đầu với chính sách Khải Huyền, chúng ta đã thấy rằng ở một số nơi Đức Thánh Linh mô tả phong phú sự lan truyền không thể sai lầm trên toàn thế giới của Phúc Âm trong suốt Thời Kỳ Rao Giảng. Ngay bây giờ Đấng Cưỡi ngựa bạch của Ngài đang tiến vào đất, chinh phục và chắc chắn sẽ chinh phục trong sự nghiệp của Phúc Âm; và Ngài đã làm vậy từ chính khởi đầu (6:2). Ngay bây giờ Đức Chúa Trời đang giữ lại bốn cơn gió của sự phán xét (và xung đột) thuộc thời kỳ cuối cùng cho đến khi mọi tôi tớ của Ngài được đóng ấn trên trán; và Ngài đã làm vậy từ chính khởi đầu (7:1-8). Ngay bây giờ các quyền lực của địa ngục bị kiềm chế khỏi việc lôi kéo các dân tộc hợp lực với Con Thú để tiến hành Trận Chiến Cuối Cùng; và chúng đã bị kiềm chế như vậy từ chính khởi đầu (9:14). Ngay bây giờ Hai Nhân Chứng — được đo cho sự bảo vệ thuộc linh — đang tiên tri cho các dân tộc; và họ đã làm vậy từ chính khởi đầu (11:1-6). Mỗi phân đoạn trong các phân đoạn này mô tả tiến bộ không thể sai lầm của Phúc Âm trong Thời Kỳ Rao Giảng. Tại sao tiến bộ ấy lại chắc chắn như vậy? Vì ngay bây giờ Sa-tan bị xiềng xích khỏi việc lừa dối các dân tộc; và nó đã bị như vậy từ chính khởi đầu! Liên quan đến điều này, chúng ta không được bỏ qua việc đặc biệt chú ý đến Khải Huyền 12, một chương chạy song song chặt chẽ với phân đoạn của chúng ta ở nhiều điểm. Ở đó trước hết chúng ta đọc về việc Đấng Christ được tôn cao, điều xảy ra vào đầu Thời Kỳ Rao Giảng (12:1-6). Sau đó chúng ta đọc về một cuộc chiến thuộc linh lớn ngay lập tức tiếp theo, một cuộc chiến trong đó Sa-tan — kẻ lừa dối toàn bộ thế giới — bị ném xuống đất (12:7-9).
Như tôi đã lập luận trước đây, ba câu này mô tả sự sụp đổ dần dần của Vương Quốc toàn thế giới của Sa-tan trong suốt toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng. Vì sự rao giảng Phúc Âm, nó không còn có thể lừa dối những người được chọn của mọi dân tộc về danh tính của Đức Chúa Trời thật, hay về con đường trở lại mối tương giao với Ngài. Điều này được xác nhận bởi 12:10-12, vốn công bố sự xuất hiện và tiến bộ không thể sai lầm của (giai đoạn thứ nhất của) Vương Quốc của Đấng Christ qua lời chứng trung tín của các thánh đồ. Cũng hãy quan sát từ 12:14-17 nhiều cách mà Đức Thánh Linh kiềm chế Sa-tan khỏi việc hủy diệt Người Đàn Bà, và khỏi việc cản trở sự sinh sôi của bà trong việc sinh con cho Đấng Christ. Ngài ban cho bà cánh của Đại Bàng Lớn (12:14), Ngài nuôi dưỡng bà trong đồng vắng (12:14), và Ngài mở đất ra để nuốt những dòng lũ của sự không tin kính tuôn ra từ miệng Con Rồng (12:15-16, 16:13). Vậy ở đây, chúng ta có không gì khác hơn là một lời bình luận được linh cảm về 20:1-3. Đức Thánh Linh có ý gì khi nói về việc Sa-tan bị xiềng xích và giam giữ, đến nỗi nó không còn có thể lừa dối các dân tộc nữa? Theo 12:1-17, Ngài có ý rằng bắt đầu với việc Đấng Christ được tôn cao — và trong suốt toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng — Đức Chúa Trời sẽ kiềm chế Sa-tan khỏi việc lừa dối những người được chọn trên toàn thế giới của Ngài về lẽ thật của Phúc Âm, và cũng sẽ kiềm chế Sa-tan khỏi việc tàn sát Hội Thánh thuộc linh thật cho đến khi mọi con cái của bà được sinh lại từ trên và công việc của bà trên đất hoàn tất (Khải Huyền 11:7 trở đi). Điều này đưa chúng ta đến các phân đoạn Tân Ước khác làm sáng tỏ việc Sa-tan bị xiềng xích và giam giữ. Chúng rất nhiều, nhưng hai phân đoạn có tầm quan trọng đặc biệt. Thứ nhất, chúng ta có Ma-thi-ơ 12:22-29, trong đó chúng ta thấy Chúa Giê-xu chữa lành một người bị quỷ ám. Nói về cuộc chạm trán quyền năng này, Ngài ví mình với một kẻ trộm thánh đã vừa bước vào nhà của một người mạnh sức, trói người ấy lại, và mang tài sản của người ấy đi. Trong một mô hình thu nhỏ, Chúa Giê-xu vừa xâm nhập và phá đổ vương quốc của Sa-tan, và cướp lấy những của cải (con người) của nó (Lu-ca 10:18). Sau lễ Ngũ Tuần, khi Giao Ước Mới đã được đóng ấn bằng huyết của Ngài và Đức Thánh Linh đã được đổ ra trên Hội Thánh, Ngài sẽ làm vậy trong một mô hình vĩ mô; tức là, trên quy mô toàn cầu, qua việc rao giảng Phúc Âm phổ quát. Qua sự dại dột của việc rao giảng, Vua Cao Cả trên Trời sẽ xâm nhập vương quốc toàn thế giới của Sa-tan, kiềm chế nó khỏi việc lừa dối những người được chọn lâu hơn nữa, mở lòng và trí của họ ra với lẽ thật của Phúc Âm, và chuyển họ vào Vương Quốc thuộc linh của ánh sáng và tình yêu của chính Ngài (Cô-lô-se 1:13). Đây là việc xiềng xích Sa-tan được mô tả trong Khải Huyền 20:1-3, một sự xiềng xích bắt đầu ở đầu Thời Kỳ Rao Giảng và kéo dài cho đến những cảnh kết thúc kịch tính của nó vào cuối. Tương tự, chúng ta có lời chứng của Giăng trong 12:20-33. Giăng thuật lại rằng vào cuối Tuần Thánh, một số người Hy Lạp muốn nói chuyện với Chúa Giê-xu. Các môn đồ mang tin đến cho Ngài, nhưng Chúa Giê-xu, vì đã được sai đến chỉ cho những con chiên lạc của nhà Y-sơ-ra-ên, đã từ chối cuộc phỏng vấn. Thay vào đó, Ngài chọn nói dài về sự chết sắp xảy ra của mình. Về sự chết ấy, Ngài nói, “Bây giờ sự phán xét đang ở trên thế gian này; bây giờ kẻ cai trị thế gian này sẽ bị đuổi ra. Còn Ta, nếu Ta được treo lên khỏi đất, Ta sẽ kéo mọi người đến với Ta” (12:31-32). Chúa đang nói gì ở đây? Ngài đang nói rằng trên Thập Tự Giá, Đức Chúa Cha sẽ phán xét Chúa Giê-xu vì tội lỗi của những người được chọn của Ngài; vì tội lỗi của thế giới của những tội nhân được chọn hiện đang sống dưới sự cai trị của Sa-tan, nhưng những người mà Đức Chúa Cha đã tiền định để trở thành một thế giới mới của các thánh đồ sống dưới sự cai trị của Đấng Christ. Tóm lại, Đấng Christ sẽ chết để dân của Đức Chúa Trời có thể được chuyển từ vương quốc của Sa-tan vào vương quốc của Đấng Christ, và sống. Nhưng sự chuyển giao này sẽ được hoàn thành bằng cách nào? Nó sẽ được hoàn thành, Chúa Giê-xu nói, bằng việc Ngài được “treo lên” — trước hết trong sự chết, sau đó trong sự tôn cao lên bên hữu Đức Chúa Cha, và cuối cùng trong sự rao giảng. Vậy đây là cách Đức Chúa Trời xiềng xích Sa-tan khỏi việc lừa dối các dân tộc lâu hơn nữa. Trước hết, Ngài hủy diệt vương quốc gian ác của Sa-tan tại thập tự giá — về nguyên tắc. Sau đó, trong suốt toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng, Ngài tiếp tục hủy diệt nó — trong thực tế. Bằng cách nào? Bằng cách sai Hội Thánh với sứ điệp về công việc đã hoàn tất của Đấng Christ đến mọi vùng đất; bằng cách kiềm chế Sa-tan khỏi việc làm mù mắt dân Ngài lâu hơn nữa (2 Cô-rinh-tô 4:4); bằng cách ném ma quỷ xuống khỏi vị trí cai trị trước đây của nó trên họ (Khải Huyền 12:9); và bằng cách kéo họ một cách không thể sai lầm vào Vương Quốc của Con yêu dấu của Ngài (Giăng 12:32, Cô-lô-se 1:13). Vậy phân đoạn Tân Ước phong phú này làm sáng tỏ ý nghĩa sâu sắc của Khải Huyền 20:1-3 cách kỳ diệu biết bao! Chúng ta cũng phải nhắc ngắn gọn một số phân đoạn Tân Ước khác. Rao giảng cho người A-thên, sứ đồ Phao-lô tuyên bố rằng trước đây Đức Chúa Trời đã “làm ngơ” những thời kỳ ngu dốt, trong đó họ thờ lạy thần tượng của mình một cách dại dột. Tuy nhiên, bây giờ, Ngài đang truyền cho mọi người ở mọi nơi phải ăn năn. Tại sao? Vì Đấng Christ đã được tôn cao, Phúc Âm đang đi đến các dân tộc, và Đức Chúa Trời đang xiềng xích Sa-tan khỏi việc lừa dối dân Ngài lâu hơn nữa, với kết quả là họ có thể và sẽ được cứu (Công Vụ 17:30-31, 26:17-18). Viết cho người Cô-rinh-tô, Phao-lô nói rằng qua sự rao giảng Phúc Âm, ông và các sứ đồ đồng lao của mình đang phá đổ những lập luận và mọi điều cao ngạo tự tôn mình lên chống lại sự hiểu biết Đức Chúa Trời, bắt mọi ý tưởng làm phu tù cho sự vâng phục Đấng Christ (2 Cô-rinh-tô 10:5). Ở đây chúng ta lại thấy bàn tay của Đức Chúa Trời xiềng xích Sa-tan khỏi việc lừa dối những người được chọn của Ngài trong số Dân Ngoại. Trong 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, vị sứ đồ nói về triều đại thiên thượng của Đấng Christ, và về cách, trong suốt triều đại ấy, Vua Cao Cả đang đặt mọi kẻ thù của Ngài dưới chân. Điều này cũng mô tả việc xiềng xích Sa-tan, điều dẫn đến sự diệt vong dần dần của vương quốc toàn thế giới của nó qua sự rao giảng Phúc Âm. Cuối cùng, chúng ta có những phân đoạn như Ê-phê-sô 1:19-23 và Cô-lô-se 2:8-15, vốn liên kết việc Đấng Christ được tôn cao với việc các kẻ cai trị và quyền lực ma quỷ trong các nơi trên trời bị khuất phục. Điều này đến lượt nó dẫn đến việc thâu góp những người được chọn của Đấng Christ ra khỏi mọi bộ tộc, tiếng nói, dân tộc và quốc gia. Những phân đoạn giáo huấn như vậy cho chúng ta thần học Tân Ước phong phú làm nền cho Khải Huyền 20:1-3. Đức Thánh Linh giả định rằng chúng ta hiểu rõ điều đó. Vậy chúng ta kết luận rằng Khải Huyền 20:1-3 thật sự đưa chúng ta trở lại đầu Thời Kỳ Rao Giảng; rằng nó dùng biểu tượng khải huyền để mô tả, một lần cuối cùng, những kết quả chắc chắn của công việc đã hoàn tất của Đấng Christ và sự rao giảng Phúc Âm tiếp theo. Từ nay về sau, Đức Chúa Trời sẽ liên tục kiềm chế Sa-tan theo một cách mà nó không còn có thể lừa dối những người được chọn của mọi dân tộc bằng tôn giáo giả hay triết học giả, cũng không thể cản trở họ đến với Đấng Christ, cũng không thể tập hợp hệ thống thế gian chống lại họ để ngăn cản họ hoàn thành sứ mệnh của mình. Các lời tiên tri Cựu Ước về Vương Quốc phổ quát của Đấng Mê-si-a sẽ được ứng nghiệm (Thi Thiên 2:7-8, Ê-sai 42:1-4, A-mốt 9:11, Mi-chê 4:1-5). Đấng Christ sẽ xây dựng Hội Thánh của Ngài (Ma-thi-ơ 16:18, 24:14, Giăng 10:16, Khải Huyền 5:9). Làm thế nào chúng ta biết điều này? Vì cho đến chính cuối thời đại, Sa-tan sẽ bị xiềng xích. 3. Ý nghĩa của một nghìn năm là gì? Tôi đã gợi ý rằng một nghìn năm của Khải Huyền 20 là một con số tượng trưng mô tả toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng, một con số mô tả nó như một mùa dài mà trong đó Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, sẽ hoàn tất công việc cứu chuộc của Ngài bằng cách thâu góp đầy đủ những người được chọn của Ngài. Điều này rõ ràng cả từ cách Kinh Thánh sử dụng con số lẫn từ ý nghĩa huyền nhiệm của nó. Về cách sử dụng trong Kinh Thánh, Cựu Ước nhiều lần sử dụng con số 1000 để truyền đạt ý tưởng về quy mô lớn (Sáng Thế Ký 24:60, Xuất Ê-díp-tô Ký 20:6, Phục Truyền Luật Lệ Ký 1:11, 32:30, 33:2, Thi Thiên 68:17, Đa-ni-ên 7:10). Tân Ước cũng làm theo (Hê-bơ-rơ 12:22, Giu-đe 1:14, Khải Huyền 5:11). Đáng chú ý, Khải Huyền 7 đồng nhất 144.000 người Y-sơ-ra-ên thuộc thời kỳ cuối cùng (7:4) với “một đoàn người đông đảo không ai đếm được” (7:9). Tất cả điều này mời gọi chúng ta xem một nghìn năm như một biểu tượng của quy mô thời gian. Đặc biệt, Đức Thánh Linh dường như đã chọn con số này để dạy các thánh đồ rằng Thời Kỳ Rao Giảng và Thử Thách sẽ dài: dài hơn nhiều so với điều các Cơ Đốc nhân thế kỷ thứ nhất tin, và dài hơn đáng kể so với điều Cơ Đốc nhân của hầu hết mọi thế kỷ có thể mong đợi. Vì vậy nó đóng vai trò như một lời cảnh báo. Các thánh đồ không được giải thích “sự khởi đầu của những cơn đau đẻ” — những dấu hiệu của sự phán xét cuối cùng rải rác dọc theo chiều dài của Thời Kỳ Rao Giảng — như những dấu hiệu rằng sự Hiện Đến sắp xảy ra (Ma-thi-ơ 24:6-8). Họ cũng không được để mình nản lòng bởi những kẻ chế giễu nếu Chúa dường như chậm trễ: Đối với Chúa, một nghìn năm như một ngày (2 Phi-e-rơ 3:1 trở đi)! Thay vào đó, họ phải bền đỗ trong sự thờ phượng, cầu nguyện và phục vụ, tin cậy rằng Đấng Christ sẽ không trì hoãn lâu hơn nhu cầu của mục đích cứu chuộc của chính Ngài đòi hỏi (Lu-ca 18:1-8, 2 Phi-e-rơ 3:15). Về ý nghĩa huyền nhiệm của nó, chúng ta đã thảo luận điều này trước đây. 1000 = 10x10x10. Tức là, 1000 là con số của sự trọn vẹn (10) được nâng lên lũy thừa ba, con số của Đức Chúa Trời Ba Ngôi. Vì vậy, ngoài quy mô lớn, nó tượng trưng cho khoảng thời gian đã được chỉ định mà trong đó Đức Chúa Trời Ba Ngôi sẽ hoàn tất mục đích cứu chuộc của Ngài; trong đó Ngài sẽ đưa mọi người được chọn của Ngài vào bầy, sau đó sự cuối cùng sẽ đến (Ma-thi-ơ 24:14). Như chúng ta đã thấy, đây là mục đích tối cao của Triều Đại Thiên Thượng của Chúa Giê-xu Christ đã được tôn cao, và cũng của Hội Thánh Chiến Đấu: sự ứng nghiệm niềm vui tốt lành của Đức Chúa Cha trong chương trình cứu rỗi, tức là việc đặt mọi sự trong và dưới Con của Ngài qua sự rao giảng Phúc Âm (Ê-phê-sô 1:10, 22, Cô-lô-se 2:10). Có bằng chứng thêm nào để ủng hộ cách giải thích này về một nghìn năm không? Có, và không ít. Thứ nhất, có giả định hợp lý, đã thảo luận ở trên, rằng Khải Huyền 20 thật sự là một sự tóm tắt lại tiến trình triều đại thiên thượng của Vua Cao Cả trên Trời. Nếu vậy, rõ ràng một nghìn năm phải tượng trưng cho triều đại ấy, triều đại mà bây giờ đã khoảng 2000 năm theo nghĩa đen. Thứ hai, có thể loại văn học của sách: khải huyền Kinh Thánh. Nhận ra thể loại này, chúng ta nên ngay lập tức nghiêng về quan điểm rằng không chỉ các hình ảnh của sách Khải Huyền mang tính tượng trưng, mà các con số của nó cũng vậy. Nghiên cứu cẩn thận xác nhận điều này. Sách chứa cả một loạt các con số — 2, 3, 4, 5, 6, 7, 10, 12, 42, 144, 666, 1240, 1600 — mà, như tôi đã cố gắng cho thấy trong cuộc khảo sát trước, tất cả đều được sử dụng một cách tượng trưng. Trước những tiền lệ như vậy, thật sự sẽ khá vô lý nếu giải thích một nghìn năm theo nghĩa đen. Thứ ba, chúng ta có bằng chứng số học được tìm thấy trong Khải Huyền 12-14, một chu kỳ chạy song song chặt chẽ với Khải Huyền 20. Ví dụ, trong Khải Huyền 12, Đức Thánh Linh rất rõ ràng chỉ định Thời Kỳ Rao Giảng là 1260 ngày (12:6; 11:3, 13:5), và cũng là “một kỳ, các kỳ, và nửa kỳ” (12:14). Bằng hai con số này, Ngài mô tả Thời Kỳ ấy như một thời gian lưu đày và hoạn nạn, nhưng cũng như một thời gian mà Chúa, trong lòng thương xót của Ngài, sẽ rút ngắn. 3 Vậy chúng ta thấy rằng vì những lý do khôn ngoan, Đức Thánh Linh dùng các con số khác nhau để mô tả cùng một thời kỳ; nhưng dù sao đó là cùng một thời kỳ. 1000 có thể không nằm trong số chúng sao? Cuối cùng, chúng ta có bằng chứng của các phân đoạn song song mô tả Trận Chiến Cuối Cùng. Đặc biệt đáng chú ý là 11:7-10, 16:12-16, và 19:19-23. Trong mỗi trường hợp, rõ ràng chúng ta thật sự đang đề cập đến Trận Chiến Cuối Cùng, một trận chiến sẽ diễn ra trước sự Hiện Đến, vào cuối Thời Kỳ Rao Giảng. Tuy nhiên, Khải Huyền 20:7-10 cũng cho chúng ta một trận chiến. Hơn nữa, khi làm vậy, nó dùng ngôn ngữ và hình ảnh Cựu Ước, đúng như ba phân đoạn tiền nhiệm của nó đã làm. Thật vậy, Khải Huyền 20:8 nói về trận chiến này như “cuộc chiến,” như thể nói rằng cuộc chiến này là chính cuộc chiến đã được nói đến trước đây trong lời tiên tri (16:14)! Vậy chẳng phải là hợp lý sao khi giả định rằng “cuộc chiến” của Khải Huyền 20:7-10 là chính Trận Chiến Cuối Cùng? Nếu vậy, một nghìn năm phải mang tính tượng trưng, mô tả khoảng thời gian giữa việc Sa-tan bị xiềng xích khi Đấng Christ đến lần thứ nhất, và việc Sa-tan được thả ra ngay trước lần đến thứ hai của Ngài. Vì mọi lý do này, chúng ta kết luận rằng bằng chứng nặng về phía quan điểm rằng một nghìn năm của Khải Huyền 20 — đúng như 1260 ngày, 42 tháng, và “một kỳ, các kỳ, và nửa kỳ” được tìm thấy trong các phân đoạn liên quan — tượng trưng cho toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng, toàn bộ tiến trình triều đại thuộc linh của Vua Cao Cả trên Trời. 4. Việc Sa-tan được thả ra có nghĩa là gì? Khải Huyền 20:3 nói rằng sau một nghìn năm, Sa-tan phải được thả ra trong một thời gian ngắn. Các câu 7-10 giải thích điều gì sẽ xảy ra khi điều này xảy ra. Tôi vừa cho thấy rằng bằng chứng được tìm thấy trong các phần khác của sách ủng hộ quan điểm rằng sự thả ra này xảy ra vào cuối Thời Kỳ Rao Giảng, ngay trước Trận Chiến Cuối Cùng. Trong giây lát, chúng ta sẽ xem các câu 7-10 có ủng hộ kết luận này không. Tuy nhiên, cho đến nay, chúng ta chắc chắn đã không tìm thấy điều gì cho thấy Khải Huyền 20 nói về một triều đại một nghìn năm tương lai của Đấng Christ trên đất, nhưng nhiều điều cho thấy nó thật sự tóm tắt lại, một lần cuối cùng, toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng. Triều Đại của Các Thánh Đồ với Đấng Christ (20:4-6) Trong bốn khải tượng nhỏ cấu thành Khải Huyền 20, đây chắc chắn là khải tượng khó và gây tranh cãi nhất. Tuy nhiên, tôi xin lập luận rằng cách tiếp cận vô thiên niên kỷ cho chúng ta một cách giải thích rõ ràng, nhất quán và tự nhiên về mặt giải kinh một cách đáng chú ý cho phân đoạn nổi tiếng khó này. Sau khi mở chương bằng một sự mặc khải về việc Sa-tan bị xiềng xích tạm thời, Đức Thánh Linh bây giờ đề cập đến một câu hỏi sẽ tự nhiên nảy sinh trong tâm trí mọi độc giả và người nghe: Một nghìn năm là một thời gian dài; điều gì sẽ xảy ra với các thánh đồ chết trong khi Sa-tan vẫn còn bị xiềng xích và giam giữ? Như thể để đáp lại, Giăng bây giờ thấy “các ngai và những người ngồi trên chúng,” về những người này có lời viết, khá bí ẩn, rằng “sự phán xét đã được ban cho họ” (20:4). Sau đó, để giải thích, ông thấy linh hồn của hai hạng tín hữu: (1) những người tuận đạo, và (2) những người đã từ chối thờ lạy Con Thú hay hình tượng của nó, và đã không nhận dấu của nó trên trán hay trên tay. Những người này, Giăng cho chúng ta biết, “đã sống lại và cai trị với Đấng Christ trong một nghìn năm” (20:4). Câu 5 hoàn tất ý tưởng, cho chúng ta biết rằng “phần còn lại của những người chết đã không sống lại cho đến khi một nghìn năm hoàn tất,” và rằng “việc sống lại để cai trị với Đấng Christ” này được gọi là “sự phục sinh thứ nhất.” Câu 6 tuyên bố một phước hạnh lớn trên mọi người có phần trong “sự phục sinh thứ nhất,” vì trong trường hợp của họ “sự chết thứ hai” không có quyền trên họ, và vì họ sẽ là thầy tế lễ của Đức Chúa Trời và Đấng Christ, cai trị với Ngài (Đấng Christ) trong một nghìn năm. Rất ngắn gọn, cách giải thích vô thiên niên kỷ như sau: Những người ngồi trên các ngai thật sự là các linh hồn, linh hồn của mọi người đã giữ trung tín với Đấng Christ trong phần Thời Kỳ Rao Giảng của họ. Vì sự trung tín của họ — vì họ đã từ chối đi theo Sa-tan hành động qua ba kẻ giúp việc thế gian của nó — những người này đã chết trong Chúa, và như vậy, trong “sự phục sinh thứ nhất,” đã sống lại trên trời như những linh hồn không có thân thể, ở đó chờ đợi sự phục sinh của thân thể vào cuối thời đại. Trong suốt Trạng Thái Trung Gian này, phước hạnh của họ rất nhiều: Họ cai trị “trong sự sống” với Đấng Christ trên mọi quyền lực của tội lỗi và sự chết; họ phục vụ như các thầy tế lễ trong sự thờ phượng thiên thượng của Đức Chúa Trời và Vua của họ; bây giờ họ có một phần trong Sự Phán Xét Cuối Cùng khi Đấng Christ trở lại; và — không giống như “phần còn lại của những người chết” sẽ “sống lại” trong sự phục sinh thứ hai (thân thể) chỉ để kinh nghiệm hình phạt đời đời — họ đời đời an toàn khỏi sự chết thứ hai, tức là Hồ Lửa. Không cần nói, anh em theo thuyết tiền thiên niên kỷ của chúng ta không nhiệt tình với cách giải thích này. 4 Thật vậy, họ sẽ thách thức nó tại không dưới năm điểm riêng biệt. Vậy chúng ta hãy nhìn kỹ vào các lập luận của họ, và xem trọng lượng của bằng chứng Kinh Thánh thật sự dẫn chúng ta đến đâu. 1. Những thánh đồ này là ai? Theo hầu hết những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ, Giăng đang thấy dân đã phục sinh của Đức Chúa Trời của mọi thế hệ: các tổ phụ, các sứ đồ, và các thánh đồ thời Cựu Ước và Tân Ước. Cách giải thích này chảy một cách tự nhiên và tất yếu từ giả định của họ rằng ở đây Đức Thánh Linh đang vén màn sự khởi đầu của một triều đại thiên niên kỷ tương lai của Đấng Christ: Ai khác có thể hay sẽ cai trị với Đấng Christ trong một Thiên Niên Kỷ như vậy? Những người theo thuyết phân kỳ, bị ràng buộc bởi cam kết của họ với một sự Cất Lên trước hoạn nạn, khẳng định rằng những thánh đồ cụ thể này là những người tuận đạo trong Hoạn Nạn. Tuy nhiên, họ cũng vậy, giống như anh em tiền thiên niên kỷ lịch sử của họ, vội vàng thêm rằng các thánh đồ của mọi thời đại cũng sẽ cai trị với Đấng Christ trong Thiên Niên Kỷ. Chúng ta đã cho thấy tại sao quan điểm này không thể đứng vững: Nhiều dòng bằng chứng cho thấy phạm vi thời gian ứng nghiệm của Khải Huyền 20 không phải là một thiên niên kỷ tương lai, mà là Thời Kỳ Rao Giảng. Nhưng một sự giải kinh đúng đắn của chính bản văn (20:4-6) có ủng hộ kết luận này không? Thật sự có. Trước hết hãy lưu ý rằng 20:4 nhanh chóng cung cấp lời giải thích tốt nhất về những người chiếm giữ ngai: Họ là các linh hồn, các linh hồn đã “sống lại.” Ít nhất, đây là một gợi ý rộng rằng ở đây chúng ta đang đề cập đến các tín hữu trong Trạng Thái Trung Gian; các tín hữu đang sống với Đấng Christ trên trời như những linh hồn không có thân thể trong suốt tiến trình triều đại trung bảo của Ngài, đúng như nhiều phân đoạn Tân Ước khác hứa hẹn phong phú (2 Cô-rinh-tô 5:8, Phi-líp 1:21-3, Hê-bơ-rơ 12:22-24, Khải Huyền 6:9-11). Phần còn lại của câu 4 ủng hộ cách giải thích này. Tại sao những thánh đồ này ở trên trời? Tại sao họ được đặc ân sống và cai trị với Đấng Christ? Vì trên đất họ đã trung tín cho đến chết (Khải Huyền 2:10); vì họ đã không thờ lạy Con Thú hay hình tượng của nó, hay nhận dấu của nó, mà chỉ nhận dấu của Đấng Christ và thờ phượng Ngài cách trung tín cho đến cuối cùng, trong một số trường hợp thậm chí cho đến tuận đạo (Khải Huyền 2:13, 7:3, 9:4, 14:1, 22:4). Cũng hãy quan sát rằng trong khi đây là lời hứa rộng rãi nhất về phước hạnh của Trạng Thái Trung Gian được tìm thấy trong sách Khải Huyền, nó không phải là lời hứa duy nhất. Rất giống phân đoạn hiện tại của chúng ta, Khải Huyền 6:9-10 cũng mô tả linh hồn của những người tuận đạo ở an toàn trên trời, dù đang kêu lên Đức Chúa Trời xin công lý và sự minh oan. Tương tự, trong Khải Huyền 14:13, chúng ta nghe Đức Thánh Linh nói, “Phước cho những người chết mà chết trong Chúa từ nay về sau … để họ yên nghỉ khỏi công lao khó nhọc của mình, vì việc làm của họ theo họ.” Khải Huyền 20:4 rõ ràng có ý mô tả chính phước hạnh này; để cho các thánh đồ bị cám dỗ và bắt bớ của mọi thời đại và mọi nơi một cái nhìn khích lệ về những phần thưởng phong phú đang chờ họ trên trời, nếu Chúa chậm trễ và họ chết trong đức tin. 2. Họ đang sống ở đâu? Trong khi thừa nhận rằng Giăng bắt đầu bằng việc thấy linh hồn của các thánh đồ, đa số những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ khẳng định rằng trong “sự phục sinh thứ nhất,” được cho là xảy ra tại sự Hiện Đến (19:11-21), những thánh đồ này sẽ “sống lại” trong thân thể mới đã được vinh hiển của họ và sống và cai trị với Đấng Christ trên đất trong một nghìn năm theo nghĩa đen (20:5-6). Tuy nhiên, ngay cả một số người theo thuyết tiền thiên niên kỷ cũng không đồng ý. Những nhà giải kinh này đủ trung thực để thừa nhận rằng chính bản văn không nói gì về một triều đại trên đất, và rằng việc trộn lẫn các thánh đồ đã được vinh hiển với những người tự nhiên đơn thuần trên đất đặt ra những khó khăn nghiêm trọng. Theo đó, họ lập luận rằng các thánh đồ sẽ cai trị từ trời, với Đấng Christ, trong một nghìn năm. Tuy nhiên, quan điểm này thậm chí còn có vấn đề hơn quan điểm thứ nhất, vì đại đa số các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước, được giải thích theo nghĩa đen, đòi hỏi Đấng Christ và các thánh đồ phải ở trên đất. Những rắc rối như thế này gợi ý rằng gốc rễ của vấn đề là chính sơ đồ tiền thiên niên kỷ. Vậy, có một giải pháp tốt hơn, được xây dựng trên một nền tảng tốt hơn không? Có, và phân đoạn của chúng ta chỉ đường. Trước hết hãy quan sát rằng những thánh đồ này ngồi trên các ngai. Theo Sam Storms, từ này xuất hiện 47 lần trong sách Khải Huyền. 5 Trong ba trường hợp, nó ám chỉ ngai của Sa-tan và Con Thú (2:13, 13:21, 16:10). Trong bốn trường hợp nó ám chỉ ngai của Đức Chúa Trời đặt trong đất mới, đã được vinh hiển (21:3,5, 22:1,3). Tuy nhiên, trong 40 trường hợp còn lại nó ám chỉ độc quyền các ngai trên trời, dù là của Đức Chúa Trời, của Đấng Christ, hay của 24 trưởng lão. Bất cứ khi nào và bất cứ nơi đâu các thánh đồ được nhắc đến, các ngai đều ở trên trời (3:21, 4:4, 11:16). Vậy chúng ta có thể an toàn giả định rằng những thánh đồ này thật sự đang sống trên trời. Hơn nữa, chúng ta cũng có thể an toàn giả định rằng họ đang sống trên trời, không phải trong một thiên niên kỷ tương lai, mà trong suốt toàn bộ tiến trình triều đại thiên thượng của Đấng Christ. Tại sao? Vì phân đoạn của chúng ta nói rằng họ sẽ cai trị với Đấng Christ trong một khoảng thời gian hữu hạn (20:6), và vì mọi phân đoạn khác trong sách Khải Huyền mô tả một triều đại tạm thời của Đấng Christ đều ám chỉ, không phải một triều đại tương lai trên đất, mà một triều đại hiện tại trên trời kéo dài giữa hai lần đến của Ngài (Khải Huyền 5:1 trở đi, 6:1-2, 12-17, 12:1-6, 14:14-20). Một lần nữa, ý tưởng về một triều đại tạm thời, trên trời của Đấng Christ này là chủ đề trung tâm của toàn bộ sách Khải Huyền. Vậy chẳng phải sẽ lạ sao nếu triều đại của Đấng Christ được mô tả trong 20:4-6 là điều gì khác hơn là chủ đề trung tâm của sách? Hơn nữa, nếu còn bất kỳ nghi ngờ nào về vấn đề này, các sách Phúc Âm, sách Công Vụ, và các thư tín sẽ làm rõ hoàn toàn, vì triều đại tạm thời duy nhất của Đấng Christ mà chúng thừa nhận là triều đại Mê-si-a trên trời của Ngài (Ma-thi-ơ 13:1 trở đi, Lu-ca 19:11-27, Công Vụ 3:19-24, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, v.v.). Về một triều đại tương lai, trên đất, một nghìn năm của Đấng Christ, chúng hoàn toàn im lặng, đúng như, thật vậy, mọi người theo thuyết tiền thiên niên kỷ sẽ thú nhận. Vậy chúng ta kết luận rằng chính phân đoạn của chúng ta, cùng với các phân đoạn song song khác nhau trong sách Khải Huyền và phần còn lại của Tân Ước, xác nhận rằng các thánh đồ của 20:4-6 đang sống trên trời trong Thời Kỳ Rao Giảng, trong tiến trình triều đại trung bảo trên trời của Đấng Christ. 3. Đức Thánh Linh có ý gì khi Ngài nói rằng linh hồn của các thánh đồ thiên niên kỷ “đã sống lại?” Nói về các linh hồn ông vừa thấy, Giăng cho chúng ta biết, “Họ đã sống lại và cai trị với Đấng Christ một nghìn năm” (20:4). Sau đó, trong câu 5, ông tiếp tục đồng nhất “việc sống lại” này là “sự phục sinh thứ nhất.” Những cách diễn đạt này có nghĩa là gì? Các nhà giải kinh tiền thiên niên kỷ khăng khăng rằng ám chỉ là đến một sự sống lại thuộc thân thể; đến sự phục sinh thuộc thân thể của mọi thánh đồ khi Đấng Christ trở lại theo thuyết tiền thiên niên kỷ. Họ dựa trường hợp của mình trên phần đầu của câu 5, vốn nói, “Phần còn lại của những người chết đã không sống lại (tiếng Hy Lạp: ezesan) cho đến khi một nghìn năm hoàn tất.” “Việc sống lại” cụ thể này là “sự phục sinh thứ hai,” và mọi nhà giải kinh đồng ý nó thật sự là một sự phục sinh thuộc thân thể sẽ xảy ra vào cuối kỷ nguyên thiên niên kỷ, dù kỷ nguyên ấy được hiểu như thế nào (20:11-15). Vì vậy, nếu Đức Thánh Linh dùng cùng một từ (ezesan) để mô tả cả sự phục sinh thứ nhất lẫn thứ hai, chẳng phải là hợp lý sao rằng sự thứ nhất, đúng như sự thứ hai, là thuộc thân thể? Về điểm này, George Ladd theo thuyết tiền thiên niên kỷ nhấn mạnh: Ngôn ngữ của phân đoạn khá rõ ràng và không mơ hồ. Không cần phải giải thích từ nào theo nghĩa thuộc linh để đưa ý nghĩa vào phân đoạn. Vào đầu thời kỳ thiên niên kỷ, một phần của những người chết sống lại (ezesan); vào cuối thời kỳ ấy, phần còn lại của những người chết sống lại (ezesan). Không có trò chơi chữ rõ ràng nào. Phân đoạn có ý nghĩa hoàn toàn tốt khi được giải thích theo nghĩa đen. Sự giải kinh tự nhiên, quy nạp gợi ý rằng cả hai lần sử dụng ezesan đều phải được hiểu theo cùng một cách, như ám chỉ một sự phục sinh theo nghĩa đen (tức là thuộc thân thể). 6 Đây là những lời mạnh mẽ, những lời đã thuyết phục nhiều người. Tuy nhiên, có thật sự đúng rằng “không cần” phải giải thích từ nào theo nghĩa thuộc linh để đưa ý nghĩa vào phân đoạn không? Chính bản văn có tạo ra một sự phân biệt rõ ràng và có thể quan trọng giữa hai “việc sống lại” không? Thật sự có. Việc sống lại thứ nhất, cũng là sự phục sinh thứ nhất, xảy ra trước việc sống lại thứ hai, vốn là một sự phục sinh thứ hai. Chắc chắn, vậy, chúng ta không nên để thực tế rằng Đức Thánh Linh (không nghi ngờ gì là hoàn toàn có chủ ý) đã dùng cùng một từ Hy Lạp để mô tả hai “việc sống lại” làm mù chúng ta trước một thực tế quan trọng không kém: Đây là hai “việc sống lại” khác nhau, có thể khác nhau không chỉ về thời gian, mà còn về bản chất. Và trên thực tế, cả phân đoạn của chúng ta lẫn sách Khải Huyền như một toàn thể đều mạnh mẽ cho thấy chúng thật sự khác nhau, và rằng việc sống lại thứ nhất thật sự là thuộc linh, trong khi việc thứ hai là thuộc thân thể. Trước hết hãy xem xét logic của câu 4. Giăng thấy các ngai và “họ” ngồi trên chúng. “Họ” là ai, và làm sao họ ngồi trên những ngai này? Trong câu tiếp theo, Đức Thánh Linh trả lời: Họ là linh hồn của những người tuận đạo, và của mọi người đã giữ trung tín chống lại mọi cám dỗ của Con Rồng và các kẻ giúp việc của nó. Vì vậy, vào lúc chết, họ “đã sống lại.” Tức là, họ bước vào trời như những linh hồn không có thân thể, ngồi xuống trên các ngai, và bắt đầu sống và cai trị với Đấng Christ trong suốt (phần còn lại của) triều đại một nghìn năm của Ngài. Trong khi đây có thể không phải là cách giải kinh duy nhất có thể của câu 4, nó ít nhất cũng “tự nhiên” và ‘quy nạp’ như cách của Ladd. Hơn nữa, câu 5 ủng hộ cách giải thích này. Nó nói về “phần còn lại của những người chết;” về những người mà linh hồn hiện đang ở trong Âm Phủ, nhưng những người, vào cuối một nghìn năm, sẽ “sống lại” thuộc thân thể, dù chỉ để kinh nghiệm sự chết thứ hai trong Hồ Lửa (20:14). Điều này ngụ ý rằng các linh hồn mà Giăng thấy trong câu 4 cũng nằm trong số “những người chết,” nhưng là những người chết hiện đang sống trên trời với Đấng Christ cho đến cuối thời đại. Quan trọng là, dường như từ sự dạy dỗ tổng thể của Tân Ước rằng những linh hồn này thật sự “sống lại” ba lần riêng biệt: Một lần khi được sinh lại (Ê-phê-sô 2:4-5, 1 Phi-e-rơ 1:3), một lần vào lúc chết khi họ bước vào trời (Khải Huyền 20:4), và một lần trong sự phục sinh thuộc thân thể, khi Đấng Christ trở lại để đưa họ vào Thế Giới Sắp Đến (Khải Huyền 20:12, 14). Thêm về điều này trong giây lát. Sự xác nhận thêm cho quan điểm của chúng ta được tìm thấy trong câu 6. Giăng viết, “Phước và thánh là người có phần trong sự phục sinh thứ nhất; trên những người như vậy sự chết thứ hai không có thẩm quyền.” Tại sao các thánh đồ đạt được sự phục sinh thứ nhất lại được phước? Vì, sau khi đã bước vào trời vào lúc chết, họ từ nay về sau được giải thoát khỏi mọi cám dỗ của các kẻ giúp việc của Con Rồng, được làm nên thánh khiết hoàn hảo trong linh hồn, và vì vậy được làm cho an toàn đời đời trong sự cứu rỗi của mình. Bây giờ họ có thể yên nghỉ trong sự bảo đảm hoàn toàn rằng sự chết thứ hai không có thẩm quyền hay quyền lực gì trên họ cả, và sẽ không bao giờ có. Tất cả điều này hài hòa hoàn hảo với tính chất tiên tri của sách. Tại sao Đấng Christ đã được vinh hiển ban cho dân Ngài sách Khải Huyền? Ngài đã ban nó để họ sẽ giữ trung tín cho đến chết; để họ sẽ có thể bước vào Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời (2:10). Vì vậy, Ngài hướng dẫn, cảnh báo, và hứa hẹn. Và ở đây trong 20:4-6, Ngài làm chính điều ấy, cảnh báo họ một lần cuối cùng chống lại việc đầu hàng Con Thú và hình tượng của nó, nhưng cũng hứa thiên đàng cho mọi người trung tín chết trước sự Hiện Đến. “Nếu các con bền đỗ cho đến cuối cùng,” Nhà Tiên Tri Thiên Thượng nói với Hội Thánh hành hương của Ngài, “các con sẽ ‘sống lại’ và đạt được ‘sự phục sinh thứ nhất.’ Nói cách khác, vào lúc các con chết, linh hồn các con sẽ bay lên trời, nơi các con sẽ sống với Ta, ngồi trên các ngai, hoàn toàn an toàn khỏi sự chết thứ hai, và háo hức chờ đợi sự phục sinh của thân thể các con vào cuối ‘một nghìn năm’ — vào cuối triều đại thiên thượng của Ta — khi Ta trở lại. Vì vậy, hãy chú ý để các con bền đỗ.” Lời hứa này không mới. Tại sao trước đây Đấng Christ cho chúng ta thấy linh hồn của những người tuận đạo dưới bàn thờ trên trời (6:9-11)? Vì họ đã trung tín cho đến chết, và vì vậy “đã sống lại” (6:9-11). Và tại sao Ngài nói rằng từ nay về sau các thánh đồ chết trong Chúa được phước (14:13)? Vì nếu thật sự họ chết trong Chúa, linh hồn họ sẽ đạt được “sự phục sinh thứ nhất.” Nhưng ở đây trong 20:4-6, cho những ai có mắt để thấy, Ngài cho chúng ta điều được cho là bức tranh (và lời hứa) Kinh Thánh phong phú nhất về phước hạnh của các thánh đồ trong Trạng Thái Trung Gian. Như mọi khi, Ngài làm vậy vì Ngài yêu dân Ngài, và vì Ngài muốn họ đạt được phước hạnh ấy. Tuy nhiên, vẫn còn phải hỏi, cùng với Ladd, tại sao Đức Thánh Linh sẽ dùng cùng một từ Hy Lạp để mô tả hai loại sống lại khác nhau, hai loại phục sinh khác nhau. Để trả lời, tôi xin gợi ý rằng câu trả lời được tìm thấy trong tiến bộ của sự mặc khải Kinh Thánh về Trạng Thái Trung Gian, và cũng trong mục đích tiên tri của sách Khải Huyền. Hãy nghĩ lại những ngày của Hội Thánh đầu tiên. Sau khi đã được các sứ đồ dạy dỗ tốt, hầu hết Cơ Đốc nhân sẽ hiểu rằng vào cuối thời đại mọi nhân loại (đã qua đời) sẽ “sống lại” trong một sự phục sinh thuộc thân thể duy nhất (Lu-ca 20:27-40, Giăng 5:26-29, Công Vụ 24:15, 21, 1 Cô-rinh-tô 15:50-58, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13 trở đi). Tuy nhiên — như chính Tân Ước làm rõ — nhiều người bối rối và không chắc chắn về tình trạng của các tín hữu sau khi chết nhưng trước sự phục sinh (2 Cô-rinh-tô 5:1-10, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13 trở đi). Như chúng ta đã thấy, trong các thư của mình các sứ đồ đã đề cập sự không chắc chắn này hơn một lần. Tuy nhiên, khi chính điển Tân Ước gần hoàn tất, dường như Nhà Tiên Tri Cao Cả trên Trời vui lòng làm vậy một lần cuối cùng, và một cách khá đầy đủ. Theo đó, ở đây trong Khải Huyền 20 Ngài đưa ra một lời hướng dẫn, khuyên bảo và khích lệ cao trào về chủ đề Trạng Thái Trung Gian. Tôi xin diễn giải nó như thế này: “Vâng, trong sự phục sinh phổ quát mọi người sẽ sống lại thuộc thân thể. Tuy nhiên, nếu Ta chậm trễ, hãy luôn nhớ rằng đối với những người tin, chiến thắng, và chết trong đức tin, có một ‘sự phục sinh thứ nhất’ của linh hồn họ đang chờ đợi, một sự phục sinh cung cấp một sự nếm trước và một sự bảo đảm về sự phục sinh cuối cùng của thân thể họ; một ‘việc sống lại thứ nhất’ của linh hồn họ trên trời, một việc cung cấp một sự nếm trước và một sự bảo đảm về việc sống lại cuối cùng của họ — thân thể, linh hồn và tâm linh — trong Thế Giới Sắp Đến; một triều đại thứ nhất trên trời với Ta, một triều đại cung cấp một sự nếm trước và một sự bảo đảm về triều đại cuối cùng của họ với Ta trong trời mới và đất mới (2 Ti-mô-thê
2:12, Khải Huyền 3:21, 5:10, 22:5). Vì vậy, được trang bị bằng những lời hứa vinh quang này, hãy chú ý để các con chiến thắng!” Vậy chúng ta thấy rằng Chúa đã dùng cùng một từ để mô tả hai “việc sống lại” khác nhau vì cả hai — rất giống hai giai đoạn của một Vương Quốc — chia sẻ cùng một bản chất cơ bản, dù việc thứ nhất chỉ tạm thời và thuộc linh, trong khi việc cuối cùng là đời đời, thuộc linh và thuộc thể chất. Như vậy Nhà Tiên Tri Cao Cả trên Trời vui lòng nói với dân Ngài, làm sáng tỏ thêm vinh quang của Trạng Thái Trung Gian, ban cho họ hy vọng mới, và thúc đẩy họ đến sự trung tín với Phúc Âm trong suốt mọi ngày hành hương của họ trên đất (Giăng 11:26, Khải Huyền 20:6). 4. Đức Thánh Linh có ý gì khi Ngài nói rằng các thánh đồ thiên niên kỷ “đã cai trị với Đấng Christ trong một nghìn năm” (20:4b, 6)? Những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ hiểu triều đại thiên niên kỷ của các thánh đồ theo câu 4a: Cai trị với Đấng Christ là nhận từ Ngài quyền cai trị và phán xét các dân tộc trong kỷ nguyên thiên niên kỷ. Như chúng ta đã thấy, có tranh luận đáng kể trong số họ về việc, chính xác, sự cai trị và phán xét này sẽ xảy ra ở đâu. Một số người, như Biederwolf, nói các thánh đồ sẽ cai trị từ trời. Hầu hết, như Ladd, nói họ sẽ cai trị trên đất. Walvoord, cố gắng hòa giải anh em đang cãi nhau, lập luận rằng việc trộn lẫn các thánh đồ đã được vinh hiển với con người trên đất “… dường như bị giới hạn trong một vài chức năng cụ thể, trong khi hoạt động chính của các thánh đồ đã phục sinh sẽ ở trong Thành mới và trên trời (phía trên đất).” 7 Tuy nhiên, tất cả đều đồng ý về bản chất chính quyền của triều đại này: Bằng những cách mà Tân Ước không nói rõ — và chúng ta khó có thể tưởng tượng — các thánh đồ đã phục sinh được cho là sẽ cai trị các dân tộc như những hoàng tử của chính Vua Cao Cả, ban và thi hành các phán xét và sắc lệnh theo lệnh của Ngài. Trong các đoạn phía trước, tôi sẽ lập luận rằng việc cai trị và việc phán xét của các thánh đồ thiên niên kỷ thật sự là hai điều hoàn toàn khác nhau. Tuy nhiên, ở đây, điều quan trọng là chạm đến một số Kinh Thánh Tân Ước được đưa ra để ủng hộ quan điểm tiền thiên niên kỷ, để cho thấy rằng trên thực tế chúng hoàn toàn không ủng hộ nó. Ladd, ví dụ, giả định rằng trong Khải Huyền 2:26-27 Đấng Christ đang hứa với những người chiến thắng ở Thi-a-ti-rơ thẩm quyền cai trị các dân tộc trong một thiên niên kỷ tương lai, trong khi trên thực tế Ngài đang nói về vai trò các thánh đồ sẽ đóng trong Sự Phán Xét Cuối Cùng. Ông cũng lập luận rằng Khải Huyền 5:9-10, vốn hứa rằng các thánh đồ sẽ cai trị trên đất, được ứng nghiệm trong một thiên niên kỷ trên đất, trong khi trên thực tế nó được ứng nghiệm trong trời mới và đất mới (11:15, 22:5). Ông nói rằng 1 Cô-rinh-tô 6:2 nhìn về phía trước đến sự cai trị thiên niên kỷ của các thánh đồ đã được vinh hiển, trong khi cả bối cảnh lẫn một số phân đoạn Tân Ước song song đều cho thấy một lần nữa rằng Sự Phán Xét Cuối Cùng đang được xem xét (Rô-ma 16:10, 1 Cô-rinh-tô 6:1-4). Trong khi đó, Walvoord trích dẫn Ma-thi-ơ 19:28 như bằng chứng rằng trong Thiên Niên Kỷ các sứ đồ sẽ ngồi trên mười hai ngai (trên đất), phán xét mười hai bộ tộc Y-sơ-ra-ên. Nhưng phân đoạn này không nói gì cả về một thiên niên kỷ. Trái lại, nó nói rõ rằng sự cai trị của các sứ đồ sẽ xảy ra “trong sự tái sinh.” Nói cách khác, nó sẽ xảy ra trong trời mới và đất mới, khi những điều cũ đã (hoàn toàn) qua đi, và khi mọi sự đã được làm mới (Khải Huyền 21:1-5; Rô-ma 8:18-22, 2 Phi-e-rơ 3:8-13, Khải Huyền 21:14). Ông cũng trích dẫn 2 Ti-mô-thê 2:12, vốn không nói gì cả về một thiên niên kỷ, mà chỉ đơn giản nhìn về phía trước đến triều đại đời đời của các thánh đồ với Đấng Christ trong Thế Giới Sắp Đến (Lu-ca 19:15 trở đi, Khải Huyền 5:9-10, 22:5). Nhưng nếu triều đại thiên niên kỷ của các thánh đồ không liên quan gì đến việc cai trị các dân tộc hay ban các phán xét trên đất, nó có nghĩa là gì? Trong khi chính sách Khải Huyền cung cấp một số manh mối quan trọng, tôi cho rằng về điểm này, phân đoạn Tân Ước hữu ích nhất là Rô-ma 5:17. Nó viết: Vì nếu, bởi sự vi phạm của một người (tức là A-đam), sự chết đã cai trị qua một người ấy, huống chi những người nhận sự dư dật của ân điển và của món quà của sự công chính sẽ cai trị trong sự sống qua Một Người, là Chúa Giê-xu Christ. Ở đây, Phao-lô đang nói rằng qua công việc của Đấng Christ các thánh đồ sẽ (hãy lưu ý thì tương lai) cai trị trên tội lỗi và sự chết trong sự sống. Và chính xác khi nào điều đó sẽ xảy ra? Tân Ước đưa ra câu trả lời này, và chỉ câu trả lời này: Trước hết nó sẽ ở trong Trạng Thái Trung Gian, và sau đó nó sẽ ở trong trời mới và đất mới. Khải Huyền 20:4 và 6 chắc chắn dường như nói cùng một điều: Khi những người chiến thắng chết và linh hồn họ bước vào trời, họ sẽ nhận, như thể, phần đầu tiên của mình trong chiến thắng tuyệt đối của Đấng Christ trên tội lỗi và sự chết; họ sẽ cai trị với Ngài, trong sự sống, trên trời, như những linh hồn đã được hoàn hảo, trong thời gian triều đại thiên thượng của Ngài (được gọi là “một nghìn năm”). Sau đó, tiếp theo sự phục sinh thuộc thân thể của những người chết, họ sẽ hoàn toàn cai trị với Ngài trên sự chết thuộc thể chất nữa trong những thân thể mới đã được vinh hiển hoàn toàn phù hợp với Thế Giới Sắp Đến. Một số phân đoạn trong chính sách Khải Huyền ủng hộ quan điểm này. Khải Huyền 11:15 liên kết chặt chẽ triều đại (đời đời) của Đức Chúa Trời và Đấng Christ, không quá nhiều với thẩm quyền cai trị trên các dân tộc, mà với chiến thắng cuối cùng trên các thế lực của sự ác. Tương tự, 22:5 liên kết triều đại (đời đời) của các thánh đồ, không với việc cai trị trên anh em của họ, mà với sự giải cứu cuối cùng khỏi sự rủa sả, và với sự hưởng thụ trọn vẹn sự đầy đủ của ánh sáng và sự sống của Đức Chúa Trời (22:1-5). Một lần nữa, những phân đoạn này dường như làm sáng tỏ 20:4-6. Nếu vậy, sứ điệp của phân đoạn sau là thế này: Đúng như có hai “việc sống lại” khác nhau nhưng liên quan chặt chẽ — một thuộc linh, tiếp theo là một thuộc thể chất — cũng vậy có hai “việc cai trị với Đấng Christ” khác nhau nhưng liên quan chặt chẽ. Việc thứ nhất — triều đại thiên niên kỷ của các thánh đồ — là thuộc linh. Nó bắt đầu khi linh hồn của tín hữu bước vào trời và dự phần vào chiến thắng hoàn toàn của Đấng Christ trên mọi sự ác thuộc linh, đau khổ và sự chết. Việc thứ hai là thuộc thể chất. Nó bắt đầu vào cuối “một nghìn năm,” khi Đấng Christ trở lại để làm sống lại những người chết và làm mới mọi sự; khi Ngài chào đón các tín hữu vào Thế Giới Sắp Đến, nơi từ nay về sau họ sẽ dự phần vào chiến thắng hoàn toàn của Ngài trên mọi sự ác thuộc thể chất, đau khổ và sự chết. Phước cho người đạt được “việc cai trị” thứ nhất, vì chắc chắn người như vậy cũng sẽ đạt được việc thứ hai! 5. Đức Thánh Linh có ý gì khi Ngài nói rằng sự phán xét đã được ban cho các thánh đồ? Phân đoạn của chúng ta mở đầu như sau: “Và tôi thấy các ngai, và họ ngồi trên chúng, và sự phán xét đã được ban cho họ” (20:4a). Như chúng ta đã thấy, những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ giải thích điều này như nói rằng Đấng Christ sẽ ban cho các thánh đồ quyền cai trị và phán xét trong vương quốc thiên niên kỷ trên đất của Ngài. Tuy nhiên, chúng ta cũng đã thấy rằng bản văn không thật sự ủng hộ quan điểm này; rằng dù sự phán xét này là gì, nó không thuộc về các thánh đồ đã phục sinh sống sau khi Đấng Christ trở lại (dù họ sống trên trời hay trên đất), mà thuộc về linh hồn của những người chết trong Chúa và bước vào trời trước khi Ngài trở lại. Vậy, sự phán xét này có thể là gì? Để đi đến một câu trả lời đáng tin cậy, chúng ta không thể không tương tác với Đa-ni-ên 7, mà Đức Thánh Linh ở đây ám chỉ không dưới ba lần. Đa-ni-ên 7:9 mô tả Đấng Thượng Cổ ngồi vào chỗ để phán xét cuối cùng. Nhưng ngay trước khi Ngài làm vậy, “Các ngai đã được đặt lên.” Sau đó, vài câu sau (7:21-22), Đa-ni-ên lại ám chỉ sự Hoàn Tất, cho chúng ta biết rằng Đấng Thượng Cổ “đã đến” để giải cứu dân bị vây hãm của Ngài, sau đó “sự phán xét đã được ban có lợi cho các thánh đồ của Đấng Tối Cao,” để họ chiếm hữu Vương Quốc. Cuối cùng, chúng ta có Đa-ni-ên 7:26-27. Điều này lại ám chỉ Sự Phán Xét Cuối Cùng, cho chúng ta biết rằng trong Ngày ấy “tòa án sẽ ngồi,” sự cai trị của Antichrist sẽ bị hủy diệt đời đời, và quyền thống trị trên mọi vương quốc dưới toàn bộ trời sẽ được ban cho các thánh đồ của Đấng Tối Cao, không chỉ trong một nghìn năm, mà đời đời. Ba phân đoạn này làm sáng tỏ điều gì về Khải Huyền 20:4a? Thật hấp dẫn khi đi theo Dennis Johnson, người nói rằng phân đoạn quyết định là Đa-ni-ên 7:21-22. Ông viết: Như trong Đa-ni-ên, trong sách Khải Huyền cũng vậy: Các ngai xuất hiện trước những người chiếm giữ hoàng gia của chúng … Cách diễn đạt của mệnh đề cuối cùng (“sự phán xét đã được ban cho họ”) giống Đa-ni-ên 7:22 trong bản Bảy Mươi (tức là Cựu Ước tiếng Hy Lạp) đến nỗi chúng ta có lẽ nên dịch nó, “Sự phán xét đã được ban có lợi cho họ” — phán quyết của tòa án trên trời đã giáng xuống có lợi cho họ và chống lại những kẻ bắt bớ họ,” (xem Khải Huyền 18:20). Vậy, Johnson, sửa đổi chính bản văn, có 20:4 mô tả một sự tuyên bố trắng án hay minh oan dứt khoát cho các (linh hồn của những) thánh đồ đã qua đời. 8 Khó khăn với cách tiếp cận này — hoàn toàn ngoài việc sửa đổi bản văn — là nó không hài hòa tốt với phần còn lại của Kinh Thánh. Một mặt, Đa-ni-ên tuyên bố rằng sự phán xét được thông qua có lợi cho các thánh đồ, không phải khi họ chết và bước vào trời (như ở đây trong 20:4), mà tại Sự Phán Xét Cuối Cùng (Đa-ni-ên 7:22). Mặt khác, chính Chúa của chúng ta cho chúng ta biết rằng các thánh đồ nhận phán quyết thuận lợi của thiên đàng, không phải khi linh hồn họ bước vào trời, mà khi họ tin vào Lời của Đức Chúa Trời về Con của Ngài, và như vậy đi từ sự chết đến sự sống (Giăng 5:24-25). Từ lúc có đức tin, phán quyết của Đức Chúa Trời là: Vậy bây giờ không còn sự kết án cho những người ở trong Chúa Giê-xu Christ (Rô-ma 8:1)! Vâng, đúng là tín hữu tham gia vào “sự phục sinh thứ nhất” từ đó về sau hoàn toàn an toàn khỏi sự chết thứ hai (20:6). Nhưng xét từ phần còn lại của sách, sự an toàn này là kết quả của việc người ấy đã chiến thắng và bền đỗ trong đời sống, thay vì từ một phán quyết đặc biệt được ban có lợi cho người ấy vào lúc chết (1:9, 2:7, 11, 17, 14:13; Giăng 17:15, 1 Phi-e-rơ 1:5, Giu-đe 1). Vậy chúng ta làm tốt nhất là đi theo điều tiếng Hy Lạp thật sự nói: Sự phán xét đã được ban cho họ (tiếng Hy Lạp, autois). Nhưng theo ý nghĩa nào? Câu trả lời, tôi nghĩ, được tìm thấy cả trong Đa-ni-ên lẫn sách Khải Huyền. Đa-ni-ên 7:9 cho chúng ta biết rằng trước Sự Phán Xét Cuối Cùng các ngai đã được đặt lên. Tại sao? Để các thánh đồ có thể ngồi trên chúng và tham gia vào sự phán xét. Tương tự, Đa-ni-ên 7:26-27 cho chúng ta biết rằng tại Sự Phán Xét Cuối Cùng “tòa án sẽ ngồi.” Nhưng ai cấu thành “tòa án”? Bối cảnh mạnh mẽ gợi ý rằng đó là chính các thánh đồ. Như chúng ta đã thấy, các phân đoạn khác trong sách Khải Huyền xác nhận ý tưởng này. Nó đặc biệt rõ ràng trong 3:26-27, nơi Chúa hứa với những người chiến thắng ở Thi-a-ti-rơ rằng họ sẽ có một phần trong Sự Phán Xét Cuối Cùng. Chúng ta cũng thấy nó trong một phân đoạn song song chặt chẽ, 19:11-15, vốn cho chúng ta biết rằng các đạo quân trên trời, mặc vải lanh mịn, sẽ đi theo Đấng Christ đã được vinh hiển khi Ngài trở lại đất, lúc ấy cả Ngài lẫn các đạo quân sẽ đối với các dân tộc như một người chăn chiên cầm cây gậy sắt. Từ trang phục của họ, chúng ta biết rằng các đạo quân này là (hoặc ít nhất bao gồm) các thánh đồ (19:8). Và một lần nữa, chúng ta có sự dạy dỗ của phần còn lại của Tân Ước rằng các tín hữu chắc chắn sẽ có một vai trò trong việc thi hành sự phán xét cuối cùng khi Đấng Christ Hiện Đến (Rô-ma 16:20, 1 Cô-rinh-tô 6:1 trở đi). Vậy chúng ta kết luận rằng ý nghĩa của 20:4a là thế này: Vào lúc chết, các thánh đồ chiến thắng không chỉ bước vào trời, mà còn bước vào vai trò đặc ân của mình như những người đồng thi hành Sự Phán Xét Cuối Cùng khi Đấng Christ trở lại. Vâng, trong một thời gian ngắn họ phải chờ đợi kiên nhẫn trong khi anh em của họ trên đất chịu khổ, và trong khi Vua Cao Cả trên Trời thâu góp những người được chọn của Ngài (Khải Huyền 6:9-11). Nhưng họ có thể yên tâm rằng vào mùa thích hợp họ thật sự sẽ hoàn thành vai trò tư pháp của mình. Họ đã biết rằng Đấng Christ đã đặt họ ngồi trên các ngai; họ đã biết Ngài đã chỉ định họ chăn các dân tộc bằng cây gậy sắt; họ đã biết sự phán xét đã được ban cho họ. Và khi họ thi hành nó, toàn bộ thế giới sẽ biết rằng chính Đức Chúa Trời thật sự đã ban sự phán xét có lợi cho các thánh đồ của Đấng Tối Cao (Đa-ni-ên 7:21-22, Khải Huyền 20:12, 15). Trận Chiến Cuối Cùng và Sự Phán Xét của Sa-tan (Khải Huyền 20:7-10) Trong câu 3 Giăng cho chúng ta biết rằng vào cuối một nghìn năm Sa-tan phải được thả ra trong một thời gian ngắn. Khải Huyền 20:7-10 giải thích nó sẽ làm gì khi được thả. Một khi chúng ta nhận ra rằng một nghìn năm tượng trưng cho Thời Kỳ Rao Giảng, khá dễ thấy rằng đây là mô tả cuối cùng của sách Khải Huyền về Trận Chiến Cuối Cùng, tiếp theo là mô tả đầu tiên của nó về sự phán xét của Sa-tan. Chúng ta hãy dành một lúc để khai thác phân đoạn của chúng ta để có thêm chi tiết. Các câu 7-8 cho chúng ta biết rằng vào cuối một nghìn năm, Sa-tan sẽ được thả ra khỏi nhà tù của nó; rằng nó sẽ đi ra để lừa dối các dân tộc ở bốn góc đất — Gót và Ma-gót — và rằng nó sẽ tập hợp chúng lại cho “cuộc chiến.” Chúng sẽ đông như cát bờ biển. Tôi xin giải thích câu 7 như sau: Vào cuối Thời Kỳ Rao Giảng, được tượng trưng bằng 1000 năm, Đức Thánh Linh sẽ ngừng kiềm chế Sa-tan như trước đây. Kết quả là, tình hình, ở một số khía cạnh, sẽ trở lại như lúc bắt đầu Thời Kỳ Rao Giảng: Ngoài bầy của Đấng Christ — bầy mà, do sự vô luật pháp thuộc thời kỳ cuối cùng gia tăng, sẽ tương đối nhỏ — toàn bộ thế giới sẽ nằm trong quyền lực của kẻ ác (1 Giăng 5:19; Lu-ca 4:6). Tại điểm này, ít nếu không có tín hữu mới nào sẽ được thêm vào Hội Thánh. Bà sẽ hoàn tất lời chứng của mình, và mọi hoặc hầu hết những người được chọn của Đức Chúa Trời sẽ được thâu góp vào (11:7). Tuy nhiên, tất cả điều này không phải là gánh nặng thật của phân đoạn chúng ta. Gánh nặng thật của nó được tìm thấy trong câu 8, nơi chúng ta học tại sao Đức Thánh Linh sẽ ngừng kiềm chế Sa-tan: để nó (Sa-tan) có thể tập hợp các dân tộc lại cho “cuộc chiến.” Như chúng ta đã học trước đây, trong suốt lịch sử thế giới Sa-tan đã cố gắng hợp nhất hệ thống thế gian thành một đế quốc tôn giáo, kinh tế và chính trị duy nhất, một Vương Quốc giả mạo của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 13:1 trở đi). Trong suốt lịch sử thế giới nó cũng đã cố gắng dùng các đế quốc nối tiếp của mình để hủy diệt Người Đàn Bà và Dòng Dõi của bà (Khải Huyền 12:1 trở đi). Và trong suốt lịch sử thế giới, nó đã bị thất vọng trong những nỗ lực của mình (12:5 trở đi). Tuy nhiên, bây giờ, Đức Thánh Linh của Đức Chúa Trời, vì những lý do khôn ngoan, sẽ đứng sang một bên, để Kẻ Thù tập hợp mọi dân tộc cho “cuộc chiến (cuối cùng)” chống lại Đấng Christ và Hội Thánh của Ngài. Đức Thánh Linh đã nói về điều này rồi. Nó không ai khác hơn là cuộc chiến sẽ được tiến hành bởi Con Thú sẽ trỗi dậy từ vực không đáy để chiến thắng Hai Nhân Chứng (Khải Huyền 11:7-10). Nó không ai khác hơn là Trận Chiến Ha-ma-ghê-đôn (Khải Huyền 16:12-16). Nó không ai khác hơn là cuộc chiến mà Đấng Cưỡi Ngựa Thiên Thượng sẽ giải cứu dân bị vây hãm của Ngài khỏi nó khi Ngài Đến (19:19-23). Tóm lại, nó là Trận Chiến Cuối Cùng: trận chiến mà qua đó Sa-tan có mục đích hủy diệt Hội Thánh, nhưng cũng là trận chiến mà qua đó Đức Chúa Trời — với mục đích trưng bày vinh quang của Ngài ở mức lớn nhất có thể — có mục đích hủy diệt cả Sa-tan lẫn Lãnh Vực Tối Tăm của nó khi Đấng Christ Hiện Đến. Một lần nữa, câu 8 nói rằng để tiến hành cuộc chiến này Sa-tan sẽ lừa dối các dân tộc. Chính xác nó sẽ làm điều này bằng cách nào? Vua Cao Cả đã cho chúng ta biết rồi: Ngài sẽ đặt các linh nói dối vào miệng Con Thú và Tiên Tri Giả, để nó (Sa-tan) có thể tập hợp các vua của toàn bộ đất cho (điều sẽ hóa ra là) cuộc chiến của Ngày lớn của Đức Chúa Trời, Đấng Toàn Năng (16:12-16). Sứ đồ Phao-lô, trong 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1-12, cho chúng ta ý nghĩa của những hình ảnh này: Khi Đức Thánh Linh cuối cùng loại bỏ mọi sự kiềm chế, Sa-tan sẽ dựng lên, ngự vào, nói qua, hành động qua, và thậm chí làm phép lạ qua Kẻ Vô Luật Pháp, một Antichrist cá nhân sẽ vừa bắt chước vừa chống đối Đấng Christ thật duy nhất. Khi nó đến sân khấu cho những cảnh kết thúc của Lịch Sử Cứu Rỗi, Đức Chúa Trời sẽ sai một ảnh hưởng lừa dối trên đám đông từ chối lẽ thật, để họ sẽ thờ lạy nó (Kẻ Vô Luật Pháp) như Đức Chúa Trời, tin phúc âm giả của nó, và bắt bớ Hội Thánh thuộc linh thật của Đấng Christ đến sự hủy diệt bề ngoài của bà. Phân đoạn của chúng ta nói về quyền lực và phạm vi của sự lừa dối này: Nó sẽ đến “bốn góc đất” (20:8; Ma-thi-ơ 24:5, 11, 24); toàn bộ thế giới sẽ bị cuốn vào: “đông như cát bờ biển” (20:8; Khải Huyền 16:14). Đúng như tiên tri Ê-xê-chi-ên đã tiên đoán, Gót và Ma-gót — Antichrist và quốc gia (liên bang) các quốc gia phục tùng của nó — sẽ phát động một cuộc tấn công tự sát chống lại Hội Thánh, Y-sơ-ra-ên thuộc thời kỳ cuối cùng của Đức Chúa Trời (Ê-xê-chi-ên 38-39, Ga-la-ti 6:16). Rất ngắn gọn, câu 9 mô tả trận chiến ấy một lần cuối cùng (11:7-10, 16:12-16, 19:19-21). Giăng viết, “Chúng đi lên trên mặt rộng của đất.” Điều này có nghĩa là dưới sự lãnh đạo của Antichrist, các dân tộc sẽ tấn công dân Cơ Đốc và các tổ chức Cơ Đốc trên toàn thế giới, bất cứ nơi nào chúng có thể được tìm thấy. Hãy quan sát ẩn dụ hỗn hợp của Giăng cho Hội Thánh, điều xác nhận nhu cầu của chúng ta phải giải thích phân đoạn một cách tượng trưng và theo giáo hội học: Các dân tộc sẽ “bao vây trại của các thánh đồ,” như A-ma-léc đã làm khi nó đi ra chống lại Y-sơ-ra-ên trong đồng vắng (Xuất Ê-díp-tô Ký 17:8); và chúng sẽ bao vây “Thành Yêu Dấu,” như A-si-ri đã làm trong thời Ê-xê-chia và Ê-sai (Ê-sai 36-37). Hội Thánh là Trại ấy, Hội Thánh là Thành ấy (Khải Huyền 12:6, 21:2). Lại dựa vào lời tiên tri của Ê-xê-chi-ên, Đức Thánh Linh ở đây mô tả sự giải cứu cuối cùng — sẽ được thực hiện khi Đấng Christ Hiện Đến — theo thuật ngữ lửa từ trời xuống để thiêu nuốt các kẻ thù (Ê-xê-chi-ên 38:22, 39:6; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:6-10). Quan trọng là, ở đây ám chỉ cuối cùng đến Trận Chiến Cuối Cùng được trình bày trong một câu duy nhất, như thể để nhấn mạnh sự ngắn ngủi của nó; như thể để nhắc chúng ta rằng việc Sa-tan được thả ra thật sự chỉ trong một “thời gian ngắn” (20:3). Trong câu 10 sách Khải Huyền đạt đến một cao trào nào đó, ở chỗ Kẻ Thù thuộc linh lớn của Đấng Christ và Hội Thánh của Ngài — ma quỷ, Con Rồng, chính Sa-tan — cuối cùng bị phán xét và đời đời bị quét khỏi sân khấu của lịch sử vũ trụ. Và điều này sẽ xảy ra bằng cách nào? Tại sự Hiện Đến của Ngài, Vua Cao Cả trên Trời — không nghi ngờ gì bằng tay của các thiên sứ thánh, và có lẽ bằng tay của chính các thánh đồ — sẽ nghiền nát đầu Con Rắn, ném Sa-tan, các ma quỷ của nó, và mọi con rối chính trị và tôn giáo loài người của nó (Con Thú và Tiên Tri Giả) vào Hồ Lửa, nơi chúng sẽ bị hành hạ ngày và đêm đời đời vô cùng (Sáng Thế Ký 3:15, Ma-thi-ơ 13:39, Rô-ma 16:20). Vậy chúng ta thấy rằng Khải Huyền 20:7-10 được giải thích rất đơn giản và hợp lý theo những dòng vô thiên niên kỷ. Tuy nhiên, vẫn còn, một cách ngắn gọn, đặt ra ba câu hỏi thách thức, hai trong số đó cung cấp một số đoạn đường rất gồ ghề cho anh em tiền thiên niên kỷ của chúng ta. 1. Giả sử thuyết tiền thiên niên kỷ đúng, làm thế nào triều đại một nghìn năm của Đấng Christ và các thánh đồ của Ngài có thể tỏ ra kém hiệu quả đến nỗi kết thúc trong sự bội đạo gần như phổ quát? Đây là, hoặc nên là, một câu hỏi gây bối rối sâu sắc cho các nhà giải kinh tiền thiên niên kỷ. Toàn bộ tiền đề của hệ thống của họ là các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước phải được ứng nghiệm theo nghĩa đen trong một thiên niên kỷ tương lai dưới (một hình thức đã sửa đổi của) Giao Ước Mới. Nếu vậy, chúng ta có thể hợp lý giả định rằng trong Thiên Niên Kỷ Đức Chúa Trời sẽ đổ Đức Thánh Linh của Ngài trên mọi xác thịt; rằng Ngài sẽ cắt bì mọi tấm lòng, cả Do Thái lẫn Dân Ngoại (Ê-sai 19:24-25, 32:15, Giô-ên 2:28-32, Giê-rê-mi 31:33 trở đi, Ê-xê-chi-ên 36:26). Vậy làm thế nào, vào cuối một triều đại thuộc linh phong phú như vậy, “đông như cát bờ biển” sẽ sa ngã, đặc biệt khi Giê-rê-mi đã nhấn mạnh một cách sắc bén rằng vinh quang của Giao Ước Mới bao gồm, trên hết, thực tế rằng các thánh đồ sống dưới sự kiểm soát của nó không thể sa ngã? Thiên Niên Kỷ có đưa chúng ta trở lại Giao Ước Cũ sau cùng sao? Và bên cạnh tất cả điều này, làm thế nào Đức Chúa Cha sẽ cho phép triều đại hữu hình của Con Ngài trên đất đi đến một kết thúc nhục nhã như vậy (Giăng 5:20 trở đi)? Để đáp lại những lời chỉ trích này, một số người theo thuyết tiền thiên niên kỷ khẳng định rằng chỉ các dân tộc chưa nghe về Đấng Christ mới sẽ phản loạn; chỉ những người sống ở “bốn góc đất,” cách xa Giê-ru-sa-lem (Khải Huyền 20:8). Than ôi, giải pháp này đặt ra nhiều câu hỏi hơn nó trả lời. Làm thế nào Đấng Christ sẽ để những dân tộc này vẫn không được Phúc Âm chạm đến, vì chúng đông dân như vậy? Các dân tộc tin kính — và các thánh đồ đã phục sinh — sẽ làm gì khi đám đông những kẻ vô tín ở xa này đến Giê-ru-sa-lem để tấn công trại nhỏ của các thánh đồ? Và làm thế nào chúng ta có thể dung hòa tất cả điều này với chính các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước, vốn nói rằng trong những ngày của Vương Quốc, Đức Chúa Trời sẽ thâu góp mọi dân tộc và tiếng nói để thấy vinh quang của Đấng Christ (Ê-sai 2:2-4, 66:18 trở đi); rằng “mọi đầu cùng đất sẽ nhớ lại và trở lại với Chúa; và mọi gia đình của các dân tộc sẽ thờ phượng trước mặt Ngài” (Thi Thiên 22:7)? 2. Giả sử thuyết tiền thiên niên kỷ đúng, tại sao Kinh Thánh cho chúng ta hai cuộc tấn công của Gót và Ma-gót? Rõ ràng Khải Huyền 20:8 ám chỉ Ê-xê-chi-ên 38-39. Tuy nhiên, gần như mọi người theo thuyết tiền thiên niên kỷ đều đồng ý nói rằng lời tiên tri của Ê-xê-chi-ên được ứng nghiệm vào cuối Thời Kỳ Rao Giảng, ngay trước khi Đấng Christ trở lại. Ví dụ, bình luận về Ê-xê-chi-ên, John MacArthur theo thuyết phân kỳ viết, “Thời gian của cuộc xâm lược được hiểu tốt nhất là cuối thời kỳ hoạn nạn tương lai kéo dài 7 năm.” 9 Tương tự, A. R. Fausset theo thuyết tiền thiên niên kỷ lịch sử đặt sự ứng nghiệm hoàn toàn của nó vào những ngày của Antichrist. Theo đó, Khải Huyền 20:8 đòi hỏi anh em tiền thiên niên kỷ của chúng ta giả định rằng có hai cuộc tấn công của Gót và Ma-gót: cuộc thứ nhất vào cuối Thời Kỳ Rao Giảng, và cuộc thứ hai vào cuối Thiên Niên Kỷ. Như vậy, MacArthur viết, “Trận chiến được mô tả trong các câu 8-9 giống như trận chiến trong Ê-xê-chi-ên 38-39; tốt nhất là xem trận chiến này diễn ra vào cuối Thiên Niên Kỷ.” 10 Nhưng chắc chắn đơn giản hơn — và hợp lý hơn nhiều — khi nói rằng cả hai phân đoạn đều ám chỉ một Trận Chiến Cuối Cùng. Theo quan điểm này, Đức Thánh Linh nhắc đến Gót và Ma-gót trong Khải Huyền 20 hoàn toàn có chủ ý, để xác nhận trong tâm trí chúng ta chính xác điều toàn bộ cấu trúc của thần học cánh chung Tân Ước, và toàn bộ cấu trúc của sách Khải Huyền, sẽ dẫn chúng ta tin: Chỉ có một Trận Chiến Cuối Cùng, và các tiên tri Cựu Ước, Đấng Christ, và các sứ đồ đều đã nói về nó. Bằng cách ám chỉ Gót và Ma-gót, như thể Đức Thánh Linh đang nói, “Vâng, lời tiên tri của Ê-xê-chi-ên thật sự ám chỉ Trận Chiến Cuối Cùng, chính trận chiến mà Đấng Christ và các sứ đồ đã tiên đoán, và chính trận chiến Ta đã ám chỉ trước đây trong sách Khải Huyền, (Ma-thi-ơ 24:20-27, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi, Khải Huyền 11:7-10, 16:12-16, 19:19-21).” Tóm lại, quan điểm tiền thiên niên kỷ về phân đoạn của chúng ta có Đức Thánh Linh giới thiệu thông tin cánh chung mới (tức là thông tin về một cuộc tấn công thứ hai của Gót và Ma-gót vào cuối Thiên Niên Kỷ), trong khi quan điểm vô thiên niên kỷ đơn giản có Ngài xác nhận thông tin cũ, được tìm thấy cả trong Cựu Ước lẫn Tân Ước. Nhưng nếu sách Khải Huyền thật sự là Đoạn Kết Vĩ Đại của Kinh Thánh — không có ý giới thiệu lẽ thật cánh chung mới, mà chỉ đơn giản hát vinh quang của Vua Cao Cả trên Trời bằng ngôn ngữ của toàn bộ Kinh Thánh — thì chắc chắn quan điểm vô thiên niên kỷ là đúng. 3. Khải Huyền 20:10 có giả định rằng Con Thú và Tiên Tri Giả đã bị ném vào Hồ Lửa một nghìn năm trước chính ma quỷ không? Những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ trích dẫn Khải Huyền 20:10 như bằng chứng của một khoảng gián đoạn một nghìn năm theo nghĩa đen giữa sự phán xét của Con Thú và Tiên Tri Giả một mặt, và sự phán xét của Sa-tan (và các thiên sứ ác của nó) mặt khác. John Walvoord viết: Như Khải Huyền 20 làm rõ, Sa-tan sẽ được thả ra vào cuối Thiên Niên Kỷ, lúc ấy nó sẽ bị ném vào hồ lửa và diêm sinh, nơi con thú và tiên tri giả đã bị ném vào trước đó vào đầu Thiên Niên Kỷ (Khải Huyền 20:10). Sự phán xét cuối cùng của các thiên sứ ác dường như xảy ra cùng lúc với sự phán xét cuối cùng của Sa-tan, khi nó bị ném vào hồ lửa và diêm sinh. 11 Không thể phủ nhận rằng cách đọc của Walvoord là có thể. Nhưng nó có cần thiết không? Phần còn lại của sách Khải Huyền, và Tân Ước như một toàn thể, có dạy và đòi hỏi nó không? Theo quan điểm của tôi, câu trả lời cho những câu hỏi quan trọng này là một tiếng “không” vang dội. Về chính bản văn tiếng Hy Lạp, cụm từ liên quan hoàn toàn không có động từ. Khá theo nghĩa đen, nó viết, “Và ma quỷ đã lừa dối chúng bị ném vào hồ lửa và diêm sinh, nơi cũng có con thú và tiên tri giả; và chúng sẽ bị hành hạ ngày và đêm đời đời vô cùng.” Rõ ràng, sự nhấn mạnh ở đây không phải vào khi hai kẻ này bị ném vào Hồ Lửa, mà vào thực tế an ủi rằng chúng cũng sẽ ở trong Hồ Lửa với chủ của chúng, ma quỷ. Vì lý do này, bản NAS dịch đúng, “Nơi con thú và tiên tri giả cũng ở đó.” Thật vậy, người ta cũng có thể dịch, “Nơi con thú và tiên tri giả cũng đã bị ném vào.” Walvoord tuyên bố suy ra thuyết tiền thiên niên kỷ từ phân đoạn này, trong khi trên thực tế ông đang đọc thuyết tiền thiên niên kỷ vào nó. Tuy nhiên, câu hỏi vẫn còn là cách đọc nào và cách giải thích nào là tốt nhất. Chúng ta sẽ quyết định điều này bằng cách nào? Rõ ràng, chúng ta không có lựa chọn nào ngoài việc nhìn vào bối cảnh, và vào phần còn lại của thần học Tân Ước. Khi chúng ta làm vậy, câu trả lời của chúng ta nhanh chóng trở nên rõ ràng. Như chúng ta đã thấy, chính sách Khải Huyền đã cho chúng ta năm mô tả về một sự phán xét duy nhất vào cuối thời đại. Chắc chắn hợp lý hơn khi suy ra rằng ở đây trong 20:10-15 chúng ta có mô tả thứ sáu. Hơn nữa, nếu có bất kỳ nghi ngờ nào về điều này, phần còn lại của Tân Ước nên loại bỏ nó hoàn toàn, vì nó dạy, hết lần này đến lần khác, rằng chỉ có một sự phán xét phổ quát duy nhất của con người và thiên sứ khi Đấng Christ Hiện Đến (Ma-thi-ơ 11:22, 12:36, 41 trở đi, 25:31 trở đi, Công Vụ 17:30-31, Rô-ma 2:3-11, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-12, 2 Phi-e-rơ 3:7, Giu-đe 1:6). Theo những dòng này, Rô-ma 16:20 có tầm quan trọng đặc biệt, vì ở đó Phao-lô cho chúng ta biết rằng Đấng Christ, khi Hiện Đến, sẽ “nghiền nát” Sa-tan; tức là, Ngài sẽ cuối cùng và hoàn toàn phán xét nó (Sáng Thế Ký 3:15, niv). Tương tự, chúng ta có 1 Cô-rinh-tô 15:24, nơi Phao-lô nói rằng Đấng Christ, khi Hiện Đến, sẽ “bãi bỏ mọi sự cai trị, thẩm quyền và quyền lực.” Vậy làm thế nào Đấng Christ sẽ nghiền nát và bãi bỏ sự cai trị, thẩm quyền và quyền lực của Sa-tan lần thứ hai vào cuối một thiên niên kỷ tương lai? Chúng ta kết luận rằng ý nghĩa thần học của 20:10 là như sau: “Và ma quỷ đã lừa dối chúng sẽ bị ném vào hồ lửa và diêm sinh, nơi con thú và tiên tri giả cũng sẽ hợp với nó; và cùng nhau chúng sẽ bị hành hạ ngày và đêm đời đời vô cùng.” Sự Phán Xét tại Ngai Trắng Lớn (20:11-14) Chương của chúng ta kết thúc bằng khải tượng cuối cùng — và trang trọng nhất — của sách Khải Huyền về Sự Phán Xét Cuối Cùng, lần này của mọi con người đã từng sống, thánh đồ và tội nhân như nhau. Một lần nữa tôi sẽ đưa ra một sự giải kinh ngắn gọn trong góc nhìn vô thiên niên kỷ, và sau đó thăm dò một số câu hỏi gây tranh cãi hơn liên quan. Trong câu 11, Giăng thấy một ngai trắng lớn, và Một Đấng ngồi trên đó. Hình ảnh được lấy từ cảnh phán xét của Đa-ni-ên 7. Ở đó, Nhân Vật thiêng liêng trên ngai rõ ràng là Đức Chúa Cha, Đấng Thượng Cổ (Khải Huyền 4:2). Tuy nhiên, ở đây, chúng ta có thể an toàn phỏng đoán rằng đó là Đức Chúa Cha ngự vào và hành động qua Đấng Christ, Đấng, theo toàn bộ Tân Ước, là người thi hành Sự Phán Xét Cuối Cùng được chỉ định thiêng liêng (1:8, 11, 19:11 trở đi, 21:6; Ma-thi-ơ 3:12, 13:41-43, 25:1 trở đi, Giăng 5:27, Công Vụ 17:31, Rô-ma 14:10, 2 Cô-rinh-tô 5:10). Đấng Christ có thật sự ngồi trên một ngai hữu hình treo trong không gian trống không, như được mô tả ở đây không? Hoàn toàn có thể (Ma-thi-ơ 25:31, 2 Cô-rinh-tô 5:10). Tuy nhiên, ngai này trên hết là một biểu tượng của chủ quyền của Đấng Christ: của quyền do Đức Chúa Trời ban cho Ngài để phán xét, và của sự thánh khiết hoàn hảo mà Ngài sẽ phán xét bằng đó (14:14). Câu 11 cũng cho chúng ta biết rằng đất và trời sẽ trốn khỏi mặt của Quan Án Công Chính. Ở đây, như ở những nơi khác trong sách Khải Huyền, chúng ta có một bức tranh khải huyền về trận hỏa hoạn cuối cùng; về sự tan rã của vũ trụ được tạo dựng bằng lửa, để chuẩn bị cho sự xuất hiện của trời mới và đất mới (Khải Huyền 6:12-17, 11:11-13, 16:17-21; Rô-ma 8:21, 2 Phi-e-rơ 3:10-12). Trong câu 12, Giăng thấy những người chết, cả lớn và nhỏ, đứng trước ngai của Đấng Christ. Họ là ai? Theo những người theo thuyết vô thiên niên kỷ, họ là mọi con người đã từng sống, được làm sống lại từ cõi chết bằng tiếng của Đấng Christ khi Ngài Hiện Đến, để đứng trước Ngài cho sự phán xét cuối cùng (Giăng 5:28-29). Khải Huyền 11:18 xác nhận tính phổ quát của sự phán xét này, vì nó dạy rằng “những người chết” (và “kẻ lớn và kẻ nhỏ”) bao gồm các tiên tri, các thánh đồ, và mọi người kính sợ danh Đức Chúa Trời. Ở đây Giăng cũng thấy nhiều sách được mở ra, cũng như một sách duy nhất: Sách Sự Sống. Nhiều sách — một cho mỗi người — chứa hồ sơ về mọi điều người ấy đã nghĩ, đã nói, hay đã làm trong những ngày của người ấy trên đất (2 Cô-rinh-tô 5:10). Mọi người chết — cả thánh đồ lẫn tội nhân — sẽ bị phán xét từ sách cá nhân của họ, tức là, (như Tín Điều Belgic dạy) từ nội dung của chính ký ức và lương tâm của họ, được Đức Thánh Linh của Sự Thánh Khiết soi sáng (Rô-ma 2:6). Trong trường hợp của các thánh đồ, những việc ác của họ sẽ được Đấng Christ tha thứ — bị xóa khỏi sách của họ — trong khi những việc lành của họ sẽ nhận phần thưởng (1 Cô-rinh-tô 3:12-25). Trong trường hợp của tội nhân, những việc ác của họ vẫn còn để kết án họ đến một mức độ hình phạt đời đời nào đó (Lu-ca 12:47). Câu 13 lùi lại một chút, và nhắc lại ý tưởng của câu 12: Mọi người sẽ được làm sống lại, mọi người sẽ bị phán xét theo việc làm của họ. Ở đây cũng vậy học thuyết Tân Ước về một sự phục sinh và phán xét phổ quát là rõ ràng:
Biển — vốn chắc chắn chứa cả thánh đồ lẫn tội nhân — giao nộp những người chết của nó. Về Sự Chết và Âm Phủ, hai điều này xuất hiện cùng nhau ở những nơi khác trong sách Khải Huyền. Đấng Christ đã phục sinh nắm giữ chìa khóa của Sự Chết và Âm Phủ, và giải cứu các thánh đồ khỏi cả hai (1:18); ngựa xám gọi là Sự Chết — được sai từ trời đến để phán xét những kẻ áp bức gian ác của Hội Thánh — được Âm Phủ theo sát (6:8). Những tiền lệ này làm sáng tỏ ý nghĩa của phân đoạn chúng ta: Âm Phủ, nơi giữ kẻ ác trong tình trạng chết thuộc linh trong suốt Trạng Thái Trung Gian, cũng sẽ giao nộp những người chết của nó trong sự phục sinh phổ quát. Vậy mọi người — cả thánh đồ lẫn tội nhân — sẽ xuất hiện trước ngai của Đấng Christ, ở đó bị phán xét theo việc làm của họ. Trong câu 14, Giăng cho chúng ta biết rằng Sự Chết và Âm Phủ bị ném vào Hồ Lửa. Hãy lưu ý cẩn thận rằng ông không nói “những người chết” bị ném vào Hồ Lửa, vì một số người chết — các thánh đồ — bây giờ sống đời đời, và sẽ sớm thừa hưởng Thế Giới Sắp Đến (1:5, 11:18, 14:13, 20:12). Vậy, ông có ý gì? Như chúng ta vừa thấy, Sự Chết là tình trạng của kẻ ác trong Trạng Thái Trung Gian, và Âm Phủ là nơi của kẻ ác trong Trạng Thái Trung Gian. Vậy, Giăng đang cho chúng ta biết rằng với sự xuất hiện của Hồ Lửa, Trạng Thái Trung Gian của kẻ ác được kết thúc. “Sự chết thứ nhất” của linh hồn kẻ ác trong Âm Phủ bị nuốt chửng và bãi bỏ bởi sự chết thứ hai của kẻ ác đã phục sinh trong Hồ Lửa. Câu 15 tiết lộ nền tảng thật của sự cứu rỗi. Giăng viết, “Nếu tên của ai không được tìm thấy được chép trong Sách Sự Sống, người ấy bị ném vào Hồ Lửa.” Phần còn lại của Tân Ước điền vào ý nghĩa. Nếu sự phán xét chỉ dựa trên “các sách” — trên những việc làm trong thân thể — mọi người sẽ hư mất, vì mọi người đã phạm tội và thiếu mất vinh quang của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 5:3-4; Rô-ma 3:23, Ga-la-ti 2:16). Tuy nhiên, cho niềm vui đời đời của các thánh đồ, Đức Chúa Cha đã nhân từ và thương xót cung cấp một con đường cứu rỗi: Chiên Con của Đức Chúa Trời, Đấng mà đời sống công chính và sự chết chuộc tội của Ngài đã mua người từ mọi bộ tộc, tiếng nói, dân tộc và quốc gia (5:9; Giăng 3:16). Trong suốt Thời Kỳ Rao Giảng, Hội Thánh đã công bố con đường cứu rỗi này (11:3, 14:6). Nếu ai tin, tên người ấy được chép trong sách sự sống của Chiên Con (Giăng 3:36, 6:47). Hay đúng hơn, nếu người ấy tin, người ấy sớm thấy rằng Đức Chúa Trời đã chép tên mình trong sách Sự Sống của Chiên Con trước khi sáng thế; rằng Ngài đã chỉ định họ cho sự sống đời đời (13:8, 17:8). Tuy nhiên, người ấy cũng thấy rằng để thừa hưởng sự sống ấy, người ấy phải “chiến thắng” (2:17, 11, 17, 26, v.v.); người ấy phải bền đỗ trong đức tin (3:5; Giăng 15:6, Rô-ma 11:22) — như thật vậy người ấy sẽ làm, qua mục đích và quyền năng bảo tồn của Đức Chúa Cha, Đức Chúa Con và Đức Thánh Linh (Giăng 6:37-40, 17:15, Giu-đe 1:1). Vậy ở đây, trong Khải Huyền 20:15, chúng ta có mọi tín hữu như vậy — và mọi phần còn lại của nhân loại — xuất hiện trong thân thể phục sinh của họ trước Đấng Christ, Đấng thực hiện, như thể, một cuộc tra hỏi cuối cùng về địa vị của mỗi người trước Đức Chúa Trời (3:10). Nếu người ấy tin, nếu người ấy chiến thắng, nếu người ấy chết trong đức tin và như vậy đạt được sự phục sinh thứ nhất — hoặc nếu người ấy được tìm thấy còn sống và trung tín khi Chúa trở lại — thì tên người ấy sẽ xuất hiện trong sách sự sống của Chiên Con, và người ấy sẽ bước vào Thế Giới Sắp Đến (3:5 trở đi; 21:1 trở đi). Nếu không, người ấy sẽ bị ném vào Hồ Lửa. Chắc chắn không dễ rao giảng Phúc Âm từ phân đoạn nặng nề không thể nói nên lời này. Tuy nhiên, giữa sự vô luật pháp ngày càng tăng của những ngày cuối cùng này, nó có thể cần thiết hơn bao giờ hết. Những bất đồng về Khải Huyền 20:11-15 tập trung quanh hai câu hỏi chính. Khi chúng ta kết thúc cuộc khảo sát Khải Huyền 20, chúng ta hãy xem xét ngắn gọn cả hai. 1. “Những người chết” của 20:12 có giống như “phần còn lại của những người chết” trong 20:5, chỉ là kẻ ác không tin không? Hay “những người chết” là mọi con người đã từng sống và chết? Với những ngoại lệ hiếm hoi, những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ khẳng định rằng chủ đề của 20:11-15 là sự phục sinh và phán xét cuối cùng của kẻ ác không tin. John MacArthur viết: Những câu này mô tả sự phán xét cuối cùng của mọi người không tin của mọi thời đại … Chúa của chúng ta ám chỉ điều này là “sự phục sinh để phán xét” (Giăng 5:29) … Mọi người chết không công chính sẽ xuất hiện tại Ngai Trắng Lớn. Không ai sẽ thoát. Mọi nơi đã giữ thân thể của những người chết không tin sẽ giao nộp những thân thể mới phù hợp với địa ngục. 12 Thể hiện sự giáo điều ít hơn đáng kể, George Ladd tuy nhiên đồng ý với MacArthur, nói, “Câu nói này (câu 12) rõ ràng ngụ ý, nếu không khẳng định rõ ràng, sự phục sinh của ‘phần còn lại của những người chết’ (câu 5) những người đã không kinh nghiệm sự phục sinh thứ nhất.” 13 Dễ thấy tại sao vấn đề này quan trọng như vậy đối với những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ: Nếu 20:11-15 đang cho chúng ta sự phục sinh phổ quát và sự phán xét phổ quát của thần học cánh chung Công giáo lịch sử và Cải Chánh, thì “sự phục sinh thứ nhất” của 20:5 phải chỉ là thuộc linh, và toàn bộ sơ đồ tiền thiên niên kỷ bị cướp mất nền tảng Kinh Thánh quan trọng nhất của nó. Vì vậy, chúng ta phải khảo sát vấn đề này với một chút cẩn thận. Tóm tắt các lập luận của các nhà bình luận tiền thiên niên kỷ, Biederwolf đưa ra bốn lý do để tin rằng phân đoạn của chúng ta chỉ ám chỉ những người chết gian ác. Tôi sẽ trích dẫn và đáp lại ngắn gọn từng lý do. 14 Thứ nhất, ông khẳng định rằng cụm từ “những người chết” như Giăng dùng trong sách Khải Huyền luôn ám chỉ chỉ kẻ ác. Để chứng minh điều này, ông trích dẫn 11:18 và 20:5. Tuy nhiên, sự thật là Giăng rõ ràng dùng cách diễn đạt này không chỉ để ám chỉ các thánh đồ chết trong Chúa (14:13), mà còn để ám chỉ chính Đấng Christ (1:5)! Hơn nữa, hoàn toàn không rõ ràng rằng 11:18 dùng “những người chết” để mô tả chỉ những người không tin. Trái lại, chính lời của 11:18, cùng với sự liên kết chặt chẽ của nó với 20:11-15, lập luận mạnh mẽ rằng mọi người chết — thánh đồ và tội nhân như nhau — đều được xem xét trong cả hai phân đoạn. Về 20:5, chúng ta nhớ rằng nó viết, “Phần còn lại của những người chết đã không sống lại cho đến khi một nghìn năm hoàn tất.” Ở đây, những người theo thuyết vô thiên niên kỷ và tiền thiên niên kỷ đồng ý: Ám chỉ thật sự là đến linh hồn của những người chết không tin trong Âm Phủ, những linh hồn sẽ “sống lại” trong sự phục sinh vào Ngày Cuối Cùng. Tuy nhiên, hãy lưu ý rằng câu này chứng minh điều hoàn toàn ngược lại với điều Biederwolf tuyên bố, vì nó rõ ràng giả định trước rằng một số trong “những người chết” là thánh đồ (tức là những người đã đạt được sự phục sinh thứ nhất), trong khi phần còn lại của những người chết là kẻ ác không tin. Vậy chúng ta kết luận rằng trong sách Khải Huyền cụm từ “những người chết” thật sự có thể ám chỉ cả thánh đồ lẫn tội nhân, và rằng nó thường làm vậy! Những người theo thuyết vô thiên niên kỷ, một cách hợp lý, cho rằng 20:11-15 không phải là ngoại lệ. Thứ hai, Biederwolf kêu gọi Giăng 5:24, vốn nói rằng tín hữu trong Đấng Christ không đến sự phán xét, mà đã đi từ sự chết đến sự sống. Ý tưởng của ông là: Nếu các tín hữu không đến sự phán xét, làm thế nào họ có thể hiện diện trong 20:11-15, vốn rõ ràng là một cảnh phán xét? Câu trả lời cho câu hỏi này liên quan đến một sự phân biệt quan trọng, một sự phân biệt xuất hiện trong suốt Tân Ước: Tín hữu trong Đấng Christ không đến sự phán xét vì tội lỗi của mình, vì người ấy đã tin một cách cứu rỗi vào Đấng đã trả cho mọi tội lỗi của mình (Rô-ma 8:1 trở đi). Tuy nhiên, người ấy thật sự đến sự phán xét vì số lượng và chất lượng của việc làm của mình, vì Đức Chúa Trời sẽ vui lòng thưởng cho người ấy vì mọi điều người ấy đã làm trong đời sống qua Đấng Christ (Rô-ma 2:6, 2 Cô-rinh-tô 5:10). Như chúng ta đã thấy, Khải Huyền 20:11-15 mô tả cả hai sự phán xét này, vì cả hai đều liên quan trong một sự phán xét mà Đấng Christ sẽ thi hành khi Ngài trở lại. Vì vậy, Giăng 5:24 không loại trừ sự tham gia của các thánh đồ trong sự phán xét được mô tả trong phân đoạn của chúng ta. Thứ ba, Biederwolf quan sát rằng, “Sự phán xét diễn ra theo (tức là nó dựa trên) điều được chép trong ‘các sách,’ và các sách được phân biệt rõ ràng với ‘sách sự sống.’” Đây là một câu nói đúng. Tuy nhiên, khi nói vậy Biederwolf đang hoạt động theo một giả định sai, và vì vậy rút ra một kết luận sai. Ông giả định rằng sự phán xét dựa trên “các sách” là với mục đích xác định địa vị pháp lý của một người trước Đức Chúa Trời. Vì vậy, cùng với Hengstenberg, ông coi chúng là “sách của tội lỗi, sự kết án và sự chết.” Và nếu chúng là sách của sự kết án, thì kẻ ác không tin phải là những người bị phán xét từ chúng. Nhưng một lần nữa, Biederwolf đang đưa ra một giả định sai. Địa vị pháp lý của một người trước Đức Chúa Trời không dựa trên “các sách.” Thay vào đó, nó dựa trên đức tin của người ấy nơi Đấng Christ, hoặc sự thiếu đức tin ấy. Nó dựa trên sự hiện diện hay vắng mặt của tên người ấy trong Sách Sự Sống. Về sự phán xét dựa trên “các sách,” nó chỉ có ý xác định mức độ phần thưởng hay hình phạt dựa trên những việc làm đã làm hoặc bỏ không làm. Trong trường hợp của các thánh đồ, không có hình phạt nào liên quan, vì Đấng Christ đã bị hình phạt vì mọi tội lỗi của họ trên thập tự giá. Đối với họ, sự phán xét này đơn giản là một sự đánh giá việc làm của họ, được thực hiện với mục đích xác định mức độ phần thưởng của họ. Vậy, trái với Biederwolf, không có vấn đề Kinh Thánh hay thần học nào với việc các thánh đồ bị phán xét từ “các sách.” Về câu hỏi quan trọng này, chỉ còn lại việc xem xét, một lần cuối cùng, mọi bằng chứng tích cực ủng hộ ý tưởng rằng 20:11-15 thật sự cho chúng ta sự phục sinh và phán xét phổ quát của thần học cánh chung Tin Lành cổ điển. Nó bao gồm (1) nhiều phân đoạn Tân Ước dạy một sự phục sinh phổ quát duy nhất tiếp theo là một sự phán xét phổ quát duy nhất, đã trích dẫn ở trên, (2) năm mô tả trước đó của sách Khải Huyền về sự Hoàn Tất, tất cả đều hoặc giả định trước hoặc dạy rõ ràng một sự phục sinh và phán xét phổ quát duy nhất khi Đấng Christ Hiện Đến, (3) nội dung của chính bản văn, khẳng định rằng các thánh đồ, cũng như kẻ ác không tin, rất hiện diện trong cảnh (ví dụ, các thánh đồ nằm trong số “những người chết” (các câu 12-13), họ trỗi dậy từ biển (câu 13), họ bị phán xét từ “các sách” (câu 12), và tên họ được tìm thấy trong Sách Sự Sống, các câu 12, 15)), và, (4) Khải Huyền 11:18, phân đoạn hạt giống mà từ đó 20:11-15 lớn lên, và một câu nói rõ sự hiện diện của các thánh đồ tại Sự Phán Xét Cuối Cùng, nơi họ sẽ được thưởng vì việc làm tốt của họ. Vậy chúng ta kết luận rằng “những người chết” của 20:12 không phải là kẻ ác không tin của 20:5, mà đúng hơn là mọi người đã từng sống hay chết, thánh đồ và tội nhân như nhau. Vì vậy, sự giải kinh đúng đắn của Khải Huyền 20:11-15 không ủng hộ thuyết tiền thiên niên kỷ, mà thật sự ủng hộ thần học cánh chung vô thiên niên kỷ cổ điển của cuộc Cải Chánh. 2. Nếu 20:11-15 chỉ nói về sự phục sinh và phán xét của kẻ ác không tin, khi nào các thánh đồ sống và chết trong Thiên Niên Kỷ sẽ được làm sống lại và bị phán xét vì việc làm của họ? Như rõ ràng từ những khác biệt ý kiến rõ rệt trong số họ, câu hỏi này gây bối rối lớn cho những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ. Một số người nói các thánh đồ thiên niên kỷ sẽ được làm sống lại và vinh hiển trong suốt Thiên Niên Kỷ, mỗi người vào lúc chết của mình. Một thủ tục như vậy khó có thể tưởng tượng, và hoàn toàn không thể tin được. Quan trọng hơn, không có một mảnh bằng chứng Kinh Thánh nào để ủng hộ nó, và nhiều điều nói chống lại nó, vì, như chúng ta đã thấy, Tân Ước nhất quán dạy một sự phục sinh phổ quát duy nhất vào cuối thời đại. Những người khác nói các thánh đồ thiên niên kỷ sẽ được làm sống lại gần cuối Thiên Niên Kỷ, ngay trước sự phục sinh và phán xét của kẻ ác được mô tả trong 20:11-15. Nếu những người giữ quan điểm này là những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ lịch sử, họ thực tế đang đặt ra ba sự phục sinh riêng biệt (một khi Đấng Christ Hiện Đến, hai vào cuối Thiên Niên Kỷ). Nếu họ là những người theo thuyết phân kỳ, họ thực tế đang đặt ra bốn sự phục sinh (ba của thuyết tiền thiên niên kỷ lịch sử, cộng thêm một sự nữa khi Cất Lên)! Ở đây chúng ta lại thấy rằng thuyết tiền thiên niên kỷ, bởi chính bản chất của nó, phá vỡ sự thống nhất và đơn giản vinh quang của sự Hoàn Tất, đồng thời nó sinh ra suy đoán không có căn cứ và sự nhân lên không cần thiết của các hành động và sự kiện cánh chung. Vậy tốt hơn nhiều là bám chặt vào học thuyết Tân Ước lan tỏa về một sự phục sinh phổ quát duy nhất, và để nó định hình cách giải thích của chúng ta về Khải Huyền 20. Cuối cùng, một số người theo thuyết tiền thiên niên kỷ thừa nhận rằng các thánh đồ thiên niên kỷ thật sự sẽ được làm sống lại và “bị phán xét” (tức là được thưởng) cùng lúc với kẻ ác không tin (tức là vào cuối Thiên Niên Kỷ); tuy nhiên, họ khăng khăng rằng 20:11-15 hoàn toàn không nói gì về những thánh đồ này, mà tập trung độc quyền vào kẻ ác không tin. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng chính bản văn dễ dàng dung nạp ý tưởng về một sự phục sinh và phán xét phổ quát, rằng các phân đoạn khác trong sách Khải Huyền cũng làm vậy, và rằng đây, trên thực tế, là thần học cánh chung của toàn bộ Tân Ước. Vậy, tại sao chúng ta nên tìm kiếm bất cứ điều gì khác? Vương Quốc Đã Hoàn Tất của Vua Cao Cả (Khải Huyền 21-22) Trước khi tóm tắt điều chúng ta đã học về Khải Huyền 20, vẫn còn thêm vài lời về khối thứ năm và cuối cùng của sách, Khải Huyền 21-22, trong đó Nhà Tiên Tri Thiên Thượng an ủi Hội Thánh của Ngài bằng một khải tượng về Vương Quốc sắp đến; một khải tượng về Vương Quốc trong hình thức hoàn toàn và đời đời của nó. Các chương này, tất nhiên, là Đoạn Kết Vĩ Đại của Đoạn Kết Vĩ Đại của toàn bộ Kinh Thánh. Ở đây dòng sông của Lịch Sử Cứu Rỗi cuối cùng đổ vào đại dương vô hạn của trời mới và đất mới. Trước đây, chúng ta có sáu “ngày” khó khăn nhưng ngắn ngủi của công việc cứu chuộc của Đức Chúa Trời qua Đấng Christ và Hội Thánh; ở đây chúng ta có một Ngày thứ bảy đời đời, trong đó họ và mọi tạo vật hưởng những phước hạnh đa dạng của sự nghỉ ngơi cứu chuộc hoàn toàn. Trước đây, chúng ta có Vua Cao Cả trên Trời mở bảy ấn trên di chúc cuối cùng của Đức Chúa Cha; ở đây chúng ta thấy sự đầy đủ dồi dào của di sản mà Ngài đã chuẩn bị cho con cái giao ước của Ngài trước khi sáng thế. Trước đây — và đặc biệt trong các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước — chúng ta đọc về lời hứa của Giao Ước Đời Đời: sự giải cứu đầy đủ khỏi sự rủa sả của Đức Chúa Trời, sự tôn cao Núi của Đức Chúa Trời, sự vinh hiển của Thành của Đức Chúa Trời, sự được phước của Cô Dâu của Đức Chúa Trời, và sự phục hồi đời đời của Thiên Đàng của Đức Chúa Trời. Bây giờ chúng ta thấy mọi lời hứa này được ứng nghiệm. Tóm lại, hai chương kết thúc này cho chúng ta sự cuối cùng của mọi điều cũ, và mục tiêu mà chúng luôn chảy về; nhưng chúng cũng cho chúng ta sự khởi đầu của mọi điều mới, và nguồn suối mà từ đó chúng sẽ chảy ra vào mọi đời đời tương lai. Chúng thật sự là Đoạn Kết Vĩ Đại của Đoạn Kết Vĩ Đại của Lịch Sử Cứu Rỗi, nhưng cũng là một Khúc Dạo Đầu thiêng liêng cho Thế Giới Sắp Đến. 15 Khối cuối cùng này của sách Khải Huyền có thể được chia thành ba phần. Như chúng ta sắp thấy, mỗi phần đều chứa đầy hình ảnh Cựu Ước, thường được lấy từ các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước. Trong phần tiếp theo, tôi sẽ cố gắng mở ra ý nghĩa thuộc linh phong phú tỏa sáng qua các biểu tượng đa dạng được sử dụng. 1. Giao Ước Được Ứng Nghiệm (21:1-8) Trong 20:11-15 Giăng thấy mặt tối của sự phán xét của Đấng Christ: sự báo trả cho kẻ thù của Ngài, những kẻ đều bị giao cho Hồ Lửa. Ở đây ông thấy mặt sáng của nó: phần thưởng và sự yên nghỉ cho bạn hữu của Ngài, mọi người đã trung tín chịu đựng những gian khổ của Hoạn Nạn Lớn. Ý tưởng chủ đạo của đoạn này được tìm thấy trong các câu 3 và 7: Từ nay về sau, các thánh đồ sẽ hoàn toàn là dân của Đức Chúa Trời, và Đức Chúa Trời sẽ hoàn toàn là Đức Chúa Trời của họ. Trong Thế Giới Sắp Đến vinh quang, lời hứa của Giao Ước Đời Đời sẽ được ứng nghiệm đầy đủ. Chính xác điều này xảy ra bằng cách nào? Đấng Christ, tại sự phán xét, sẽ tạo dựng trời mới và đất mới (1). Sau đó Hội Thánh, được trang điểm như một Cô Dâu với vẻ đẹp và vinh quang của Đức Chúa Trời, sẽ xuống đất, nhà đời đời của bà (2). Trong Thế Giới này, mọi gánh nặng của sự rủa sả sẽ được cất đi, mọi khiếm khuyết thuộc linh và thể chất bị loại bỏ (4). Trong Thế Giới này, Đức Chúa Trời và Đấng Christ, bởi Đức Thánh Linh, sẽ ở với dân Ngài trong mối tương giao hoàn hảo; trời và đất sẽ trở thành một (3). Đối với mọi người chiến thắng, lời hứa này là chắc chắn; cũng chắc chắn là lời đe dọa về Hồ Lửa cho mọi người khước từ các phước hạnh giao ước của Phúc Âm để bước đi trong tội lỗi (5-8). 2. Ta Sẽ Chỉ Cho Ngươi Cô Dâu (21:9-22:5) Trong phần dài này Đức Thánh Linh dựa nhiều vào lịch sử Cựu Ước và lời tiên tri về Vương Quốc để mô tả phước hạnh đời đời của Hội Thánh trong Thế Giới Sắp Đến. Hai ẩn dụ chiếm ưu thế: Hội Thánh như Cô Dâu của Đấng Christ, nhưng cũng — và đặc biệt — Hội Thánh như Thành Thánh, Giê-ru-sa-lem Mới (9-10). Chúng ta hãy gọi bà là Thành-Cô Dâu. Từ nay về sau, Thành-Cô Dâu có vinh quang của Đức Chúa Trời: Không có vết, nhăn hay bất kỳ điều gì như vậy, bà tỏa sáng như mặt trời trong Vương Quốc của Cha bà (11; Ma-thi-ơ 13:43, Ê-phê-sô 5:26-27). Vì công việc của Chồng thiên thượng của bà, bà đời đời an toàn trong việc hưởng các phước hạnh của Đức Chúa Trời: Ngài an toàn bao quanh bà bằng những bức tường cao của sự cứu rỗi (12, 17; Ê-sai 26:1, Giăng 10:28-29). Ở đây bà hưởng sự tiếp cận hoàn toàn và liên tục đến Đức Chúa Trời, và Ngài đến với bà: Mười hai cổng, với tên của mười hai con trai Y-sơ-ra-ên được khắc trên chúng, vẫn đời đời mở (12-13, 21, 25; Rô-ma 5:2, Ê-phê-sô 2:18, 3:12). Ở đây bà được định cư đời đời trên nền tảng vững chắc của Con Người và Công Việc của Đấng Christ, và cũng trên lời chứng của các sứ đồ về chúng mà bà đã tin một cách cứu rỗi: Mười hai viên đá nền quý, mỗi viên có tên của một trong mười hai sứ đồ của Chiên Con được viết trên đó, nâng đỡ Thành (14, 19-20; Ê-phê-sô 2:20, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:13). Thành-Cô Dâu lấp đầy toàn bộ đất bằng dân của Đức Chúa Trời; nó được bố trí như một hình vuông, 12.000 sân vận động mỗi phía. Giống như Nơi Thánh trong khải tượng của Ê-xê-chi-ên, bà cũng là một khối lập phương hoàn hảo, biểu thị rằng bà hoàn toàn thánh khiết (16). Đức Chúa Trời và Đấng Christ tự họ là Đền Thờ trong đó bà sống (22; Giăng 14:20, 17:21, Tê-sa-lô-ni-ca 1:1, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:1); chính bà là Đền Thờ trong đó Đức Chúa Trời và Đấng Christ sống (3; Ê-phê-sô 2:22). Ở đây không có đêm, và vì vậy không có các thiên thể phát sáng; vì Đức Chúa Trời và Đấng Christ, bởi Đức Thánh Linh, là Ánh Sáng phát ra từ mọi vật (21:3, 5, 22:25; Giăng 8:12). Bằng ánh sáng này các dân tộc của những người đã được cứu chuộc — chính Thành — sẽ bước đi đời đời, trong đó mang vinh quang của Đức Chúa Trời đến cho nhau (21:24-26; Ma-thi-ơ 5:14). Ở đây trong Vườn Ê-đen thuộc thời kỳ cuối cùng, Thành-Cô Dâu sẽ liên tục uống từ sông nước của sự sống thiêng liêng; nước do Đức Chúa Trời ban, do Đấng Christ bảo đảm, và do Đức Thánh Linh ban tặng (22:1-2; Giăng 4:10, 7:37). Ở đây trong Thiên Đàng thuộc thời kỳ cuối cùng, bà sẽ hoàn toàn dự phần vào Đấng Christ — trái của Cây Sự Sống — để đến mọi đời đời bà vẫn được chữa lành khỏi mọi vết thương của tội lỗi trước đây của mình (22:2-3). Ở đây, Đức Chúa Trời trong Đấng Christ là Vua; ở đây, các tôi tớ Ngài sẽ phục vụ Ngài; và ở đây — thấy mặt Ngài và hoàn toàn thuộc về Ngài — họ sẽ cai trị trong sự sống, qua Đấng Christ, với Đấng Christ, đời đời (22:3-5). 3. Những Lời Khẳng Định, Lời Hứa, Lời Cảnh Báo và Lời Khuyên Bảo Kết Thúc (22:6-21) Phần thứ ba và cuối cùng của Khải Huyền 21-22 kết thúc sách bằng các lời khẳng định, lời hứa, lời cảnh báo và lời khuyên bảo khác nhau. Các câu 6-9 bảo đảm với các thánh đồ rằng toàn bộ lời tiên tri là đúng và đáng tin cậy. Cũng vậy, chúng tuyên bố một phước hạnh — phước hạnh tối cao — trên mọi người ghi nhớ nó. Các câu 8-9 cảnh báo chống lại một cám dỗ Tân Ước thường xuyên, việc thờ lạy thiên sứ, đồng thời chúng nhắc nhở và khuyên bảo các thánh đồ chỉ thờ phượng Đức Chúa Trời mà thôi (Cô-lô-se 2:18, Hê-bơ-rơ 1:1 trở đi). Các câu 10-15 phục vụ một số mục đích. Chúng bảo đảm với Cơ Đốc nhân rằng “thì giờ đã gần,” rằng sự ứng nghiệm của những khải tượng này không nằm trong tương lai xa, mà đã ở trên họ rồi. Thật vậy, theo cách tính của Đức Chúa Trời, chính sự Hiện Đến đã gần kề (10, 12). Chúng cảnh báo độc giả rằng đáp ứng của người ấy đối với Phúc Âm — và đặc biệt đối với nội dung của sách Khải Huyền — sẽ đặt và đóng ấn tiến trình của người ấy vào đời đời. Chúng cũng cho chúng ta tiếng của chính Vua Cao Cả, khẳng định sự trở lại sớm của Ngài (12), nhắc chúng ta về vai trò thiêng liêng của Ngài trong Sự Sáng Tạo và sự Hoàn Tất (13), hứa với các tín hữu sự tiếp cận đến Đức Chúa Trời và Cây Sự Sống, và cảnh báo kẻ ác không ăn năn về sự loại trừ đời đời khỏi Thành của Đức Chúa Trời (14). Các câu 16-17 cung cấp một sự đối đáp thánh: Đấng Christ khẳng định rằng Ngài là Đấng Mê-si-a thần-nhân, Vua do Đức Chúa Trời chỉ định của Thế Giới Sắp Đến (16). Để đáp lại, Hội Thánh đầy dẫy Đức Thánh Linh không chỉ nài xin Đấng Christ đến với bà, mà cũng nài xin những người được chọn (chưa được biến đổi) đến với Ngài, để họ có thể nhận từ Ngài nước sự sống. Trong các câu 18-19 Giăng đặt lời của lời tiên tri này vào hạng mục Kinh Thánh thánh, đe dọa sự hủy diệt đời đời cho bất kỳ ai thêm vào chúng hay bớt đi khỏi chúng. Câu 20 cho chúng ta thêm một sự đối đáp nữa: Đấng Christ tuyên bố rằng Ngài đang đến nhanh chóng; để đáp lại, Giăng vang lên tiếng kêu từ tấm lòng của chính Hội Thánh Phổ Thông, nài xin Ngài làm chính điều ấy. Trong câu 21 vị sứ đồ kết thúc sách bằng một lời chúc phước, cầu nguyện ân điển của Đức Chúa Trời trên mọi người, không chỉ để họ nghe, mà còn để họ tiếp tục tin, tin cậy và vâng lời. Ông mong muốn họ luôn trung tín cho đến cuối cùng, luôn hy vọng về một khởi đầu mới và vinh quang. Tóm Tắt và Kết Luận Chúng ta đã hoàn thành hành trình giải kinh qua Khải Huyền 20. Mục tiêu chính của tôi là cho thấy rằng chủ đề của nó thật sự là tiến trình, tính chất và sự hoàn tất của triều đại thuộc linh của Vua Cao Cả trên Trời. Chúng ta đã gặp nhiều dòng bằng chứng ủng hộ kết luận này. Chúng ta hãy tóm tắt ngắn gọn chúng. Giống như mọi chương khác, Khải Huyền 20 là một lời tiên tri. Điều này có nghĩa nó được ban cho sự gây dựng, khuyên bảo và an ủi của Hội Thánh của Đấng Christ. Điều này đến lượt nó có nghĩa rằng nó liên quan đến Hội Thánh của Đấng Christ, và hoàn toàn không nói gì về Y-sơ-ra-ên theo dân tộc trong một giai đoạn chưa từng được nhắc đến của Vương Quốc chưa đến. Nó cũng là một ví dụ của khải huyền Kinh Thánh, một thực tế văn học đòi hỏi các hình ảnh và con số của nó phải được giải thích một cách tượng trưng. Như chúng ta đã thấy, nhiều khó khăn mà những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ tự lao mình vào nảy sinh từ việc không hiểu thể loại của sách, không giải thích nó theo đó, và không làm vậy một cách nhất quán. Hơn nữa, chính Tân Ước — và đặc biệt các thư tín — khuyến khích cách tiếp cận tượng trưng này: Sau khi đã dạy chúng ta rõ ràng sử dụng Giao Ước Mới như chìa khóa giải thích trong việc giải thích các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước, nó ngầm dạy chúng ta làm điều tương tự ở đây trong sách Khải Huyền, nơi lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước thường xuyên xuất hiện lại trong chính Tân Ước! Về các ý tưởng chính của nó, chúng ta thấy rằng chúng chạy song song chặt chẽ với các ý tưởng của các khải tượng khác trong khối bốn của sách, ngụ ý rằng khải tượng này cũng tóm tắt lại tiến trình của Thời Kỳ Rao Giảng, đúng như các tiền nhiệm của nó. Đặc biệt, chúng ta đã thấy rằng các biểu tượng của nó lại nói về cuộc hành quân không thể sai lầm của Phúc Âm qua đất; lời hứa và sự an ủi của Trạng Thái Trung Gian cho mọi tín hữu giữ trung tín cho đến chết; sự chắc chắn — và sự ngắn ngủi — của Trận Chiến Cuối Cùng; và sự chắc chắn còn lớn hơn của sự Hoàn Tất tiếp theo, bao gồm sự Hiện Đến, sự Phục Sinh, Sự Phán Xét Cuối Cùng của con người và thiên sứ, và việc thanh tẩy vũ trụ được tạo dựng bằng lửa, tất cả dẫn đến sự biểu hiện của trời mới và đất mới. Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng các cách giải thích tiền thiên niên kỷ về Khải Huyền 20 phá vỡ sự đơn giản, làm suy yếu quyền lực, và che mờ vinh quang của thần học cánh chung Tân Ước, qua đó lao Hội Thánh của Đấng Christ vào sự bối rối và tranh cãi không cần thiết. Trong khi đó, cách giải thích vô thiên niên kỷ đạt được điều hoàn toàn ngược lại: Nó mở ra một cách kỳ diệu ý nghĩa của chính bản văn, làm sáng tỏ thêm cấu trúc và sứ điệp của sách như một toàn thể, hài hòa hoàn hảo với phần còn lại của thần học Tân Ước, chiếu ánh sáng quý giá lên việc giải thích các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước, và chuẩn bị, làm mạnh mẽ và khích lệ Hội Thánh hành hương của Đấng Christ bằng một khải tượng đơn giản, quyền năng và hùng vĩ không thể nói nên lời về sự Hoàn Tất của mọi sự vào cuối thời đại. Vậy chẳng phải chúng ta đã đến ý nghĩa Tân Ước thật của Thiên Niên Kỷ sao?
Chương 22 Thiết Kế, Cấu Trúc và Sự Thống Nhất của sự Hoàn Tất Chúng ta đã đến giai đoạn thứ năm và cuối cùng của hành trình đến một sự hiểu biết tốt về thần học cánh chung Kinh Thánh. Cho đến nay, chúng ta đã tìm kiếm, trên hết, để khám phá tiến trình và tính chất thật của Lịch Sử Cứu Rỗi. Chúng ta đã học rằng nó có một mục tiêu: sự biểu hiện của Giao Ước Đời Đời trong Đấng Christ. Chúng ta đã học rằng Giao Ước tạo ra một Vương Quốc: một sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời trên các tạo vật đã được cứu chuộc của Ngài. Chúng ta đã học rằng Vương Quốc này xuất hiện trong hai giai đoạn — một triều đại thuộc linh tạm thời của Đức Chúa Con, tiếp theo là một triều đại đời đời, thuộc linh và thể chất của Đức Chúa Cha với Đức Chúa Con. Chúng ta đã học — hoặc ít nhất đã lượm lặt từ nhiều phân đoạn Tân Ước liên quan đến cấu trúc của Vương Quốc — rằng hai giai đoạn của nó được ngăn cách bởi một sự Hoàn Tất duy nhất được đặt để xảy ra khi Đấng Christ Hiện Đến vào cuối thời đại ác hiện tại này. Và — trong Phần 3 và 4 của hành trình chúng ta — chúng ta cũng đã học rằng các lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước và sách Khải Huyền ủng hộ phong phú quan niệm này về Lịch Sử Cứu Rỗi. Vậy, chỉ còn một bước nữa trước chúng ta: Chúng ta phải khảo sát kỹ Tân Ước Giáo Huấn để xem Đấng Christ và các sứ đồ có thật sự dạy Hội Thánh hy vọng về một sự Hoàn Tất duy nhất lấy Đấng Christ làm trung tâm vào cuối thời đại ác hiện tại không. Ở đây trong Phần 5 chúng ta sẽ thực hiện bước ấy. Ở đây — ở các mức độ chi tiết khác nhau — chúng ta sẽ nhìn vào mọi phân đoạn Tân Ước chính đề cập đến sự Hoàn Tất; ở đây chúng ta sẽ xem chúng có thật sự ủng hộ thần học cánh chung vô thiên niên kỷ cổ điển không; ở đây chúng ta sẽ tương tác với các lập luận và bằng chứng được đưa ra bởi những người tin rằng nó không ủng hộ. Để hoàn thành nhiệm vụ tham vọng này, chúng ta sẽ nhìn vào sự Hoàn Tất từ ba góc độ khác nhau. Trong chương này tôi sẽ đưa ra một tóm tắt ngắn gọn về sự dạy dỗ Tân Ước về thiết kế, cấu trúc và sự thống nhất của sự Hoàn Tất. Mục đích chính của tôi sẽ là cho thấy rằng Đức Chúa Cha đã thiết kế sự Hoàn Tất với mục đích bảo đảm vinh quang và tôn vinh tối đa có thể cho Đấng sẽ hoàn thành nó, Chúa Giê-xu Christ; rằng Ngài (Đức Chúa Cha) có ý để nó là cao trào, đỉnh cao và viên đá đỉnh của sự tôn cao của Vua Cao Cả trên Trời. Thứ hai, trong các chương 23 và 24 tôi sẽ khảo sát mọi phân đoạn Tân Ước chính đề cập đến sự Hiện Đến và các yếu tố khác của sự Hoàn Tất. Mục tiêu của tôi ở đây là cho thấy rằng mỗi phân đoạn đều ủng hộ kỳ vọng vô thiên niên kỷ cổ điển về một Sự Kiện Quan Trọng duy nhất vào cuối thời đại ác hiện tại. Cũng vậy, tôi sẽ cho thấy cách những phân đoạn tương tự này, được giải thích đúng, loại trừ một cách tích cực các quan điểm cạnh tranh khác nhau. Cuối cùng, trong chương 25 tôi sẽ cố gắng vẽ, bằng vài nét cọ Kinh Thánh rộng, một bức tranh rõ ràng về sự Hoàn Tất. Đặc biệt, tôi có ý làm nổi bật cách độc đáo mà mỗi yếu tố của sự Hoàn Tất đóng góp vào phước hạnh của Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh. Thiết Kế của sự Hoàn Tất Sự Hoàn Tất là sự hoàn thành, hay sự kết thúc, các giao dịch của Đức Chúa Trời với con người tội lỗi và thế giới của người ấy. Nó là mục tiêu và viên đá đỉnh của Lịch Sử Cứu Rỗi, lịch sử sau được hiểu là dấu ngoặc đơn nhỏ bé nhưng hết sức quan trọng giữa đời đời quá khứ và đời đời tương lai, trong đó Đức Chúa Trời, theo một chương trình xác định, đã liên tục làm việc trong sự sáng tạo của Ngài để chuẩn bị cho, hoàn thành, áp dụng và hoàn tất sự cứu chuộc ở trong Chúa Giê-xu Christ, để trưng bày và ca ngợi đời đời vinh quang của Ngài. Sự Hoàn Tất bao gồm hai yếu tố: phán xét cuối cùng và cứu chuộc cuối cùng. Trong phán xét cuối cùng, Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, ban phần thưởng cuối cùng cho các thánh đồ vì những lao động trung tín của họ trên đất, và sự báo trả cuối cùng cho kẻ ác không ăn năn và không tin vì nhiều tội lỗi của họ. Trong cứu chuộc cuối cùng, Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, hoàn hảo các thánh đồ của Ngài và thế giới của họ, cả thuộc linh lẫn thể chất, qua đó hoàn thành việc áp dụng sự cứu chuộc mà Đấng Christ đã mua cho họ trong những ngày của Ngài trên đất. Trong định nghĩa ngắn này, chúng ta có thể thấy nhiều về mục đích hay thiết kế của Đức Chúa Trời cho sự Hoàn Tất. Chúng ta hãy dành một lúc để làm nổi bật các điểm chính. Thứ nhất, tại sự Hoàn Tất Đức Chúa Trời thiết kế để mang lại sự khép lại cho Lịch Sử Cứu Rỗi. Không phải là niềm vui của Ngài khi thấy sự sáng tạo của Ngài — vũ trụ, sự sống và con người — liên tục rên siết dưới gánh nặng của tội lỗi và sự phán xét. Phải có một sự kết thúc cho nó. Đặc biệt, phải có một sự kết thúc cho Thời Kỳ Rao Giảng: Ngay khi Phúc Âm của Vương Quốc đã được rao giảng cho mọi dân tộc — ngay khi mọi dân đã có cơ hội nghe và đáp lại — thì sự cuối cùng sẽ đến (Ma-thi-ơ 24:14). Thứ hai, tại sự Hoàn Tất Đức Chúa Trời thiết kế một sự minh oan công khai của Phúc Âm; một sự biểu hiện phổ quát về lẽ thật của lời chứng của Hội Thánh rằng Đức Chúa Trời của Y-sơ-ra-ên thật sự là Đức Chúa Trời sống thật duy nhất; rằng Chúa Giê-xu Christ thật sự là Con độc sinh của Ngài; và rằng Đấng Christ thật sự là Đấng Cứu Rỗi và Quan Án của toàn bộ thế giới. Khi sự biểu hiện này xảy ra, mọi sự không tin, thờ hình tượng, tôn giáo giả, hoài nghi, kiêu ngạo, chế giễu, bắt bớ, và mọi điều cao ngạo khác tự tôn mình lên chống lại sự hiểu biết Đức Chúa Trời sẽ co lại và héo đi trước ánh sáng rực cháy của chính Lẽ Thật, lao xuống đất trên những đám mây vinh quang (Khải Huyền 1:7). Trong Ngày ấy, mọi người đã từng sống sẽ biết và xưng nhận rằng Chúa Giê-xu Christ là Chúa, cho vinh quang của Đức Chúa Cha, và rằng mọi người (không tin) đã từng tuyên bố điều ngược lại đều là kẻ nói dối (Rô-ma 3:4, Phi-líp 2:11). Thứ ba, tại sự Hoàn Tất, Đức Chúa Trời thiết kế một sự thi hành công lý cuối cùng. Tại Sự Sa Ngã, một sự đảo ngược đạo đức khủng khiếp đã xảy ra, một sự đảo ngược từ đó đến nay đã làm hư hỏng đời sống trong thời đại ác hiện tại: Công lý bị quay lưng và sự công chính đứng xa. Lẽ thật đã ngã xuống trên đường phố, và sự ngay thẳng không thể bước vào (Ê-sai 59:14). Người tin kính đói, buồn rầu, bị ghét, bị tẩy chay, bị sỉ nhục, bị khước từ, và đôi khi thậm chí bị giết, trong khi người thế gian béo, vui vẻ, và được mọi người ca ngợi (Lu-ca 6:20-26). Đám đông gọi điều ác là tốt, và điều tốt là ác (Ê-sai 5:20). Trong khi Đức Chúa Trời của sự phán xét dường như không thấy, không quan tâm, hay thậm chí không tồn tại, kẻ ác và kẻ tàn nhẫn lao về phía trước, nghiền nát người vô tội và thịnh vượng trong những cách ác của họ (Thi Thiên 73, Ê-sai 5:20). Nhưng tại sự Hoàn Tất, Đấng Christ sẽ đảo ngược sự đảo ngược.
Đặt vũ trụ trong một sự cân bằng hoàn toàn công chính, chính Ngài sẽ phân tán những kẻ kiêu ngạo trong sự tưởng tượng của lòng họ, hạ những kẻ cai trị xuống khỏi ngai của họ, và đuổi những kẻ giàu đi tay không; sau đó Ngài sẽ tôn cao những kẻ khiêm nhường, làm cho họ đầy những điều tốt lành, và làm cho họ thừa hưởng đất đời đời (1 Sa-mu-ên 2, Lu-ca 1:46-55, Ma-thi-ơ 5:3-12). Trong Ngày ấy, các thánh đồ sẽ hân hoan, kêu lên, “Dầu vậy, Chúa là Đức Chúa Trời Toàn Năng: Các sự phán xét của Ngài là chân thật và công chính” (Khải Huyền 16:7). Cuối cùng, tại sự Hoàn Tất Đức Chúa Trời thiết kế một sự thi hành cao trào của sự cứu chuộc ở trong Đấng Christ. Tại sự Hiện Đến của Ngài, Vua Cao Cả trên Trời sẽ hoàn thành, đội mão, và đặt viên đá đỉnh cho mọi điều Ngài đã hoàn thành trong những ngày bị hạ mình, và mọi điều Ngài đã áp dụng trong những năm được tôn cao. Đặc biệt, Ngài sẽ làm sống lại, biến hóa, vinh hiển, và thưởng đời đời các thánh đồ, đồng thời Ngài giải cứu chính tạo vật khỏi sự vô ích của sự rủa sả vào sự tự do của vinh quang của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:18-25, 2 Phi-e-rơ 3). Vinh Quang của Đức Chúa Trời Kinh Thánh dạy rằng trong mọi điều này Đức Chúa Trời có một mục đích cao cả và đời đời: một sự biểu hiện hoàn tất của bản tính đa diện của Ngài; một sự trưng bày hùng vĩ các thuộc tính của Ngài; một sự phô bày phổ quát vinh quang của Ngài. Điều này đặc biệt rõ ràng từ Rô-ma 9:19-24, trong đó chúng ta thấy Phao-lô bảo vệ quyền của Đức Chúa Trời trong việc lựa chọn tội nhân cho sự cứu rỗi. Ông mở đầu bằng cách hướng sự chú ý của độc giả đến sự kiện Xuất Ê-díp-tô, lúc ấy Đức Chúa Trời có chủ đích làm cứng lòng Pha-ra-ôn, nhưng vui lòng ban lòng thương xót và ân điển của Ngài cho Y-sơ-ra-ên. Đẩy điểm của mình về nhà, ông kết luận bằng cách nói: “Vậy, Đức Chúa Trời thương xót ai Ngài muốn thương xót, và Ngài làm cứng lòng ai Ngài muốn làm cứng” (Rô-ma 9:17-18). Nhưng Phao-lô chưa xong. Dự đoán những phản đối mà không nghi ngờ ông đã nghe nhiều lần trong quá trình chức vụ của mình, ông tiếp tục: Một người trong các anh sẽ nói với tôi, “Vậy tại sao Ngài còn trách chúng ta? Vì ai có thể chống lại ý muốn của Ngài?” Nhưng hỡi người, ngươi là ai mà dám cãi lại Đức Chúa Trời? Vật được tạo thành có nói với Đấng tạo thành nó, “Tại sao Ngài làm tôi như thế này?” không? Thợ gốm không có quyền làm từ cùng một cục đất sét một số đồ gốm cho mục đích cao quý và một số cho mục đích thông thường sao? Nếu Đức Chúa Trời, muốn trưng bày cơn thịnh nộ của Ngài và làm cho quyền năng của Ngài được biết, đã chịu đựng với sự kiên nhẫn lớn những vật của cơn thịnh nộ của Ngài đã được chuẩn bị cho sự hủy diệt thì sao? Và nếu Ngài làm điều này để làm cho sự giàu có của vinh quang Ngài được biết đến với những vật của lòng thương xót của Ngài, những vật Ngài đã chuẩn bị trước cho vinh quang — ngay cả chúng ta là những người Ngài cũng đã gọi, không chỉ từ người Do Thái, mà còn từ Dân Ngoại thì sao? —Rô-ma 9:19-24 Những lời đáng kinh ngạc này đi xa trong việc vén màn mục đích tối cao của Đức Chúa Trời trong Lịch Sử Cứu Rỗi. Hãy ghi nhớ rằng đối với Phao-lô sự kiện Xuất Ê-díp-tô là một hình bóng, một bức tranh về sự cứu chuộc — hay cuộc xuất hành thuộc thời kỳ cuối cùng — bây giờ đã đến qua Đấng Christ. Đặc biệt hơn, nó là một bức tranh về sự Hoàn Tất, về Ngày Cuối Cùng trong đó Đức Chúa Trời sẽ trưng bày sự thánh khiết, cơn thịnh nộ, công lý và quyền năng hủy diệt của Ngài trên kẻ ác, đúng như Ngài đã làm trên Pha-ra-ôn và các đạo quân của người. Tuy nhiên, nó cũng là một bức tranh về Ngày Cuối Cùng trong đó Ngài sẽ trưng bày tình yêu, lòng thương xót và ân điển được ban một cách tối cao của Ngài cho Hội Thánh của Ngài, Hội Thánh mà Đấng Christ sẽ an toàn dẫn qua lửa của sự phán xét cuối cùng vào Thế Giới Sắp Đến, đúng như Môi-se đã an toàn dẫn Y-sơ-ra-ên qua nước của Biển Đỏ đến Đất Hứa. Vậy chúng ta thấy rằng đối với Phao-lô mục đích bao trùm của Cuộc Xuất Ê-díp-tô, Thập Tự Giá, và sự Hoàn Tất là thế này: sự trưng bày vinh quang của Đức Chúa Trời. Trong lần thứ nhất, sự trưng bày là một phần, bị che khuất khỏi phần còn lại của thế giới; trong lần thứ hai, nó là một phần và phần lớn bị giấu kín, bị che khuất khỏi mắt của mọi người ngoại trừ những người được chọn của Ngài; nhưng trong lần thứ ba, nó sẽ hoàn toàn, phổ quát, và hoàn toàn rõ ràng trước mắt trần, dù của thánh đồ hay tội nhân. Theo đó, có một ý nghĩa thật sự trong đó sự Hoàn Tất sẽ là sự biểu hiện lớn nhất duy nhất của vinh quang của Đức Chúa Trời trong lịch sử của vũ trụ. Tại sao Đức Chúa Trời sẽ làm điều này? Tại sao, trong sự Hoàn Tất, Ngài sẽ tìm kiếm một sự trưng bày phổ quát vinh quang của Ngài trước mọi hữu thể có tri giác? Phao-lô đã cho chúng ta câu trả lời: Ngài sẽ làm điều này để những vật của lòng thương xót của Ngài — gia đình được chọn của Ngài, Cô Dâu được chỉ định của Con Ngài, cộng đồng của những người được gọi là Hội Thánh — có thể ca ngợi vinh quang của Ngài, và đặc biệt ca ngợi vinh quang của ân điển cứu rỗi của Ngài (Rô-ma 9:23-24, Ê-phê-sô 1:6, 12, 14). Nói cách khác, như tại Thập Tự Giá, tại sự Hoàn Tất cũng vậy: Đức Chúa Trời sẽ trưng bày vinh quang của Ngài một cách triệt để qua lăng kính của công việc tư pháp và cứu chuộc của Ngài đến nỗi Ngài sẽ khích lệ và kích thích sự thờ phượng của dân Ngài đến mọi đời đời. Đấng Christ sẽ trở lại để có thể có vinh quang (tức là sự ca ngợi biết ơn, niềm vui, và sự tôn thờ) cho Đức Chúa Trời trong Hội Thánh và trong Chúa Giê-xu Christ, qua mọi thế hệ, đời đời vô cùng. A-men! (Ê-phê-sô 3:20-21) Vinh Quang của Đấng Christ Điều này đưa chúng ta đến một điểm cuối cùng và hết sức quan trọng. Sự trưng bày cánh chung của vinh quang của Đức Chúa Trời là một sự kiện sâu sắc thuộc Ba Ngôi. Tại sự Hoàn Tất, Đức Chúa Cha đặc biệt thiết kế vinh quang của Con Ngài; tại sự Hoàn Tất, Đức Chúa Con đặc biệt thiết kế vinh quang của Đức Chúa Cha! Trong các trang phía trước, tôi sẽ tập trung vào phần thứ nhất của phương trình này; vào nhiều cách mà Đức Chúa Cha đã sắp xếp sự Hoàn Tất với mục đích vinh hiển tối đa Con Ngài. Việc Ngài làm vậy hầu như không đáng ngạc nhiên. Chính Chúa của chúng ta đã cho chúng ta biết rằng Đức Chúa Cha yêu Đức Chúa Con và mong muốn mọi người tôn vinh Ngài, đúng như họ tôn vinh (hay nên tôn vinh) Đức Chúa Cha (Giăng 5:23). Rất đầy đủ, các sứ đồ tiếp tục cho chúng ta biết chính xác cách Đức Chúa Cha bảo đảm mục đích yêu quý này: Ngài bảo đảm nó bằng cách chỉ định Con Ngài đồng lao với Ngài trong mỗi và mọi khía cạnh của lịch sử vũ trụ. Qua Đức Chúa Con, Ngài tạo dựng thế giới (Giăng 1:1-5); qua Đức Chúa Con Ngài bây giờ giữ nó lại với nhau (Cô-lô-se 1:17, Hê-bơ-rơ 1:3); qua (sự hạ mình của) Đức Chúa Con Ngài hoàn thành sự cứu chuộc dân Ngài (Giăng 19:30); và qua Đức Chúa Con Ngài bây giờ áp dụng sự cứu chuộc ấy, đổ Đức Thánh Linh ra trên mọi con cái Ngài (Công Vụ 2:33), ban cho họ sự sống thuộc linh mới (Giăng 5:26), và ban cho họ sự ăn năn, đức tin, sự tha thứ, sự xưng công chính, và sự nên thánh (Giăng 5:24). Vậy một lần nữa, hầu như không nên ngạc nhiên rằng Đức Chúa Cha đã lên kế hoạch thực hiện sự Hoàn Tất qua Con Ngài, dù trong phán xét cuối cùng hay cứu chuộc cuối cùng. Tuy nhiên, điều quan trọng là hiểu rằng tại sự Hoàn Tất vinh quang của Đấng Christ sẽ tỏa sáng theo một cách rất đặc biệt. Vâng, ngay cả bây giờ mục đích của Đức Chúa Trời cho Con Ngài đang được ứng nghiệm; ngay cả bây giờ, bởi đức tin, qua cửa sổ của Lời, dân của Đức Chúa Trời thấy, yêu, và tôn vinh Ngài. Tuy nhiên, tại sự Hoàn Tất Đức Chúa Trời sẽ bảo đảm rằng Con Ngài được tôn vinh như chưa bao giờ trước đây. Chính xác Ngài sẽ hoàn thành điều này bằng cách nào? Một lần nữa, trong các trang phía trước chúng ta sẽ đề cập câu hỏi quan trọng này từ nhiều góc độ. Tuy nhiên, ở đây, vài ý tưởng giới thiệu sẽ mở đường. Thứ nhất, Đức Chúa Trời đã chỉ định Đấng Christ thi hành mọi hành động và sự kiện cánh chung lớn. Trong giây lát, tôi sẽ liệt kê chúng từng cái một. Thứ hai, Đức Chúa Trời đã chỉ định Đấng Christ thi hành những hành động và sự kiện ấy tất cả cùng một lúc. Như tôi đã lập luận trong suốt hành trình của chúng ta, Đức Chúa Trời không thực hiện sự Hoàn Tất từng mảnh; Ngài không chia nó thành các giai đoạn, hay trải nó ra qua các thập kỷ, thế kỷ, hay thiên niên kỷ. Không, Ngài vui lòng thay vào đó cụm các yếu tố khác nhau của sự Hoàn Tất quanh một trung tâm rạng rỡ duy nhất — sự Hiện Đến của Đấng Christ — để Đấng Christ có thể hoàn thành chúng “triệt để và nhanh chóng,” qua đó nhận vinh quang lớn hơn (Rô-ma 9:28). Thứ ba, Đức Chúa Trời đã chỉ định Đấng Christ thực hiện sự Hoàn Tất một cách công khai, hữu hình. Trong những ngày trong xác thịt của Ngài, Đức Chúa Cha có chủ ý che giấu vinh quang của Ngài: Chỉ một số rất ít, bởi ân điển của Đức Chúa Trời, thoáng thấy bản tính và đặc quyền thiêng liêng của Ngài (Ma-thi-ơ 16:13-17, 17:1 trở đi, Giăng 1:4). Tiếp theo việc Ngài được tôn cao lên trời, nhiều người hơn nữa đã thấy nó — và hiện đang thấy nó — nhưng chỉ bởi đức tin, qua cửa sổ của Lời, vì công việc soi sáng của Đức Thánh Linh (1 Cô-rinh-tô 13:12, 2 Cô-rinh-tô 3:18). Tuy nhiên, tại sự Hoàn Tất — khi Đấng Christ giáng xuống từ trời trong thân thể, với quyền năng và vinh quang lớn — mọi mắt sẽ thấy Ngài đúng như Ngài là (1 Giăng 3:2, Khải Huyền 1:7). Thuật ngữ Tân Ước phong phú mô tả sự Hiện Đến nhấn mạnh điểm quan trọng này: Khi Vua thiên thượng đến trên bầu trời trên đất, Ngài sẽ được mặc khải (1 Phi-e-rơ 1:7, 13, 4:13), Ngài sẽ được biểu hiện cho mọi người (Ê-sai 40:5, 1 Ti-mô-thê 6:14, 2 Ti-mô-thê 1:10, 2 Ti-mô-thê 4:1-8, Tít 2:13). Tại sự Hoàn Tất, Đức Chúa Trời là Đấng tự giấu mình sẽ không giấu nữa! Điều này đưa chúng ta đến một điểm thứ tư, cuối cùng, và liên quan chặt chẽ: Đức Chúa Trời đã chỉ định rằng khi Đấng Christ hoàn tất mọi sự, sự Hoàn Tất sẽ bao gồm mọi sự. Khi Chúa Giê-xu trở lại, Ngài sẽ đặt bàn tay thiêng liêng của Ngài, trong phán xét và cứu chuộc, trên mọi người của mọi thời đại, mọi thiên sứ, và mọi tạo vật: trời, đất, biển, và mọi điều đang hoặc đã từng ở trong chúng (Rô-ma 8:18 trở đi, 2 Cô-rinh-tô 5:10, Phi-líp 3:21, Cô-lô-se 1:20). Tóm lại, sự Hoàn Tất sẽ hoàn toàn phổ quát trong phạm vi của nó. Nó sẽ đại diện cho sự cuối cùng của vũ trụ cũ, nhưng cũng là sự khởi đầu của vũ trụ mới (1 Phi-e-rơ 4:7, Khải Huyền 21:5). Và kết quả của tất cả điều này là gì? Việc Đấng Christ sẽ thi hành mọi hành động cánh chung của Đức Chúa Trời, tất cả cùng một lúc, trước mắt mọi người và mọi thiên sứ, với một tác động đời đời trên mọi tạo vật có nghĩa là gì? Đơn giản là thế này: Mọi hữu thể có tri giác — dù là thiên sứ hay ma quỷ, thánh đồ hay tội nhân — thật sự sẽ tôn vinh Đức Chúa Con, đúng như họ tôn vinh Đức Chúa Cha. Dù muốn hay không — dù trong sự tôn thờ vui mừng hay sự đầu hàng khốn khổ — mọi đầu gối sẽ quỳ xuống và mọi lưỡi sẽ xưng nhận rằng Chúa Giê-xu Christ là Chúa, cho vinh quang của Đức Chúa Cha (Phi-líp 2:11). Thật sự, tại sự Hoàn Tất, thiết kế đời đời của Đức Chúa Trời cho vinh quang tối đa có thể của Con Ngài sẽ được ứng nghiệm đầy đủ. Cấu Trúc của sự Hoàn Tất Chúng ta đã thấy rằng sự Hoàn Tất là một sự kiện sâu sắc có mục đích và có cấu trúc cao. Trong phần này, tôi sẽ đưa ra vài luận điểm về cấu trúc của nó. Trong các chương 23 và 24 — nơi chúng ta khảo sát một loạt các phân đoạn Tân Ước đề cập đến sự Hoàn Tất — tôi sẽ ủng hộ những luận điểm này từ Kinh Thánh. Để hiểu cấu trúc của sự Hoàn Tất, trước hết chúng ta cần nhớ lại vài yếu tố cấu thành nó. Về cơ bản, có sáu yếu tố. Các Yếu Tố của sự Hoàn Tất Thứ nhất, có Trận Chiến Cuối Cùng, cuộc đụng độ lịch sử cuối cùng giữa Đức Chúa Trời và Sa-tan, Đấng Christ và Antichrist, Hội Thánh và Thế Gian. Có thể lập luận rằng người ta không nên bao gồm Trận Chiến Cuối Cùng như một yếu tố của sự Hoàn Tất, vì, không giống các yếu tố khác, Đấng Christ không hoàn thành nó bằng một sự thi hành siêu nhiên quyền năng của Ngài, mà thay vào đó bằng sự thi hành thường xuyên của sự quan phòng kiểm soát mọi sự của Ngài. Tuy nhiên, tôi đã chọn bao gồm nó ở đây vì Kinh Thánh nhiều lần trích dẫn nó như dấu hiệu quan trọng nhất duy nhất của sự sắp xảy ra của việc Đấng Christ hiện ra; như sự kiện lịch sử độc đáo, trên thực tế, kích hoạt sự Hoàn Tất đúng nghĩa. Thứ hai, có sự Hiện Đến: sự đến, hay sự trở lại, của Chúa Giê-xu Christ, trong thân thể, trong quyền năng và vinh quang lớn, đến bầu trời trên đất. Như chúng ta đã thấy, các sứ đồ cũng ám chỉ sự Hiện Đến như sự mặc khải của Đấng Christ (tiếng Hy Lạp: apocalypsis, 1 Phi-e-rơ 1:7, 13, 4:13), và như sự biểu hiện hay hiện ra của Ngài (tiếng Hy Lạp: epiphaneia, 1 Ti-mô-thê 6:14, 2 Ti-mô-thê 1:10, 2 Ti-mô-thê 4:1-8, Tít 2:13). Sự Hiện Đến là trái tim sống của sự Hoàn Tất, vì nó đưa lên sân khấu của lịch sử phổ quát Đấng Alpha và Omega, Đấng Tạo Hóa và Đấng Hoàn Tất, Đấng mà Đức Chúa Cha vui lòng tôn vinh tối cao bằng cách làm cho Ngài thành Tác Nhân của mọi hành động và sự kiện cánh chung còn lại (Khải Huyền 1:8, 11, 21:6). Thứ ba, có Sự Phục Sinh của những người chết. Đây là một sự phục sinh duy nhất, phổ quát của mọi con người đã từng sống và chết. Liên kết chặt chẽ với sự phục sinh là sự vinh hiển (hay biến hóa) của các thánh đồ đang sống: những tín hữu đặc ân sẽ không bao giờ nếm sự chết, nhưng sẽ sống để thấy Đấng Christ đến trong những đám mây, và thân thể của chính họ được vinh hiển trong “khoảnh khắc nháy mắt” (1 Cô-rinh-tô 15:51 trở đi, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:15-18, 1 Giăng 3:2). Cũng liên kết với Sự Phục Sinh là Việc Cất Lên (hay Sự Cất Lên) của mọi người nam và nữ đã phục sinh (hay đã được biến hóa) vào bầu trời trên đất, nơi họ sẽ xuất hiện trước Tòa Án Phán Xét của Đấng Christ. Trong việc nghiên cứu các phân đoạn Tân Ước liên quan chúng ta sẽ tìm kiếm ánh sáng mới, làm rõ về chủ đề gây tranh cãi này. Thứ tư, có Sự Phán Xét Cuối Cùng. Như chúng ta đã thấy, nó mang tính vũ trụ trong phạm vi, giáng trên mọi người của mọi thời đại, mọi thiên sứ, và mọi thiên nhiên. Đối với con người và thiên sứ, nó, về bản chất, là một sự phân tách cuối cùng, với Đấng Christ chào đón các thánh đồ và thiên sứ thánh vào Thế Giới Sắp Đến, nhưng sai tội nhân không tin và thiên sứ ác (ma quỷ) đến hình phạt đời đời trong Hồ Lửa. Sự Phán Xét cũng sẽ liên quan đến sự hủy diệt trời và đất hiện tại bằng lửa (2 Phi-e-rơ 3). Yếu tố thứ năm của sự Hoàn Tất là Sự Tái Sinh, hay Sự Phục Hồi Mọi Vật (Ma-thi-ơ 19:28, Công Vụ 3:21). Bằng điều này Tân Ước có ý sự loại bỏ sự rủa sả khỏi lĩnh vực thiên nhiên, dẫn đến sự đổi mới đời đời của nó; nó có ý sự giải cứu, chữa lành, và vinh hiển cuối cùng thuộc thời kỳ cuối cùng của thế giới tự nhiên. Đúng như Đức Chúa Trời, vào lúc khởi đầu, tạo dựng trời và đất thứ nhất cho gia đình của Con Người thứ nhất, ở đây, trong Sự Tái Sinh, Ngài sẽ kết thúc chương trình cứu chuộc của Ngài bằng cách tạo dựng trời mới và đất mới cho gia đình của Con Người Cuối Cùng, Chúa Giê-xu Christ. Và như chúng ta sẽ thấy, chính qua Đấng Christ Ngài sẽ làm điều đó! Cuối cùng, chúng ta có điều sứ đồ Phao-lô gọi là Việc Giao Nộp Vương Quốc. Ý tưởng ở đây là Vua Cao Cả trên Trời sẽ kết thúc triều đại thiên thượng của Ngài bằng cách phục tùng cả chính Ngài lẫn toàn bộ thành quả của công việc cứu chuộc của Ngài — Cô Dâu đã được vinh hiển của Ngài và Thế Giới đã được vinh hiển bà sắp thừa hưởng — cho Đức Chúa Cha, để Ngài (Đức Chúa Cha) có thể lại (cùng với Đấng Christ) là “mọi sự trong mọi sự” trong Thế Giới Sắp Đến (1 Cô-rinh-tô 15:24-28). Ở đây, vậy, là sáu yếu tố trung tâm của sự Hoàn Tất, cùng với một số điều đi kèm chính của chúng. Một lần nữa, chúng ta sẽ khảo sát chúng kỹ hơn trong các trang phía trước. Nhưng trước hết, chúng ta hãy chuyển sự chú ý đến cấu trúc mà chúng được giữ lại với nhau. Cấu Trúc của sự Hoàn Tất Đức Chúa Trời đã cấu trúc sự Hoàn Tất theo mục đích của nó. Mục đích của nó là tôn vinh tối cao Đức Chúa Con như Đấng Cứu Chuộc, Quan Án, và Đấng Tái Tạo vũ trụ. Để hoàn thành mục đích này, Đức Chúa Trời đã thiết kế sự Hoàn Tất là một sự kiện sâu sắc lấy Đấng Christ làm trung tâm. Tính lấy Đấng Christ làm trung tâm là chính bản chất của cấu trúc của sự Hoàn Tất. Chúng ta thấy nó trong ít nhất ba hình thức khác nhau. Thứ nhất, Đức Chúa Trời đã tập trung sự Hoàn Tất quanh Đấng Christ một cách năng động. Tức là, Đức Chúa Cha đã sắc lệnh rằng Vua Cao Cả trên Trời trở lại sẽ là Tác Nhân thiêng liêng toàn năng mà qua đó Ngài sẽ thi hành mỗi và mọi khía cạnh của sự Hoàn Tất. Chúng ta đã chạm đến điểm này hết lần này đến lần khác. Đấng Christ sẽ làm sống lại những người chết và biến hóa những người sống. Đấng Christ sẽ phán xét thế giới trong sự công chính. Đấng Christ sẽ hủy diệt đất hiện tại và các công việc của nó bằng lửa. Đấng Christ sẽ tạo dựng trời mới và đất mới, nhà đời đời của những người đã được cứu chuộc. Qua Đấng Christ, Đức Chúa Trời sẽ hoàn thành “mọi sự” liên quan đến sự Hoàn Tất, qua đó bảo đảm vinh quang và tôn vinh tối đa có thể của Ngài (Giăng 5:20, 1 Cô-rinh-tô 8:6, Cô-lô-se 1:16). Thứ hai, Đức Chúa Trời đã tập trung sự Hoàn Tất quanh Đấng Christ về mặt thời gian. Sự Hiện Đến là, như thể, quân domino đầu tiên ngã xuống, sau đó mọi quân khác ngã xuống rất nhanh liên tiếp. Điều này cũng ứng nghiệm mục đích và niềm vui của Đức Chúa Cha: Bằng cách tập trung mọi hành động và sự kiện cánh chung lớn quanh sự Hiện Đến, vinh quang của Đấng hoàn thành chúng sẽ tỏa sáng với sự rực rỡ không thể so sánh. Nhân tiện, chúng ta hãy lưu ý một lần nữa rằng tính lấy Đấng Christ làm trung tâm về mặt thời gian của sự Hoàn Tất phơi bày một trong những khiếm khuyết lớn của Thuyết Phân Kỳ và thuyết tiền thiên niên kỷ lịch sử: khuynh hướng của chúng làm vỡ và phân mảnh sự Hoàn Tất; trải nó ra qua nhiều năm hay thậm chí nhiều thế kỷ, với kết quả là vinh quang của Đấng Christ bị giảm đi tương ứng. Ngay cả khi Kinh Thánh không dạy rõ ràng và nhiều lần về một sự Hoàn Tất lấy Đấng Christ làm trung tâm về mặt thời gian, những học viên cẩn thận của Tân Ước sẽ mong đợi Đức Chúa Cha cấu trúc nó theo cách đó, vì một kế hoạch như vậy rõ ràng sẽ thúc đẩy mục đích gần nhất với lòng Ngài: vinh quang lớn hơn của Con Ngài (Ma-thi-ơ 3:17, 17:5, Giăng 5:23). Cuối cùng, Đức Chúa Trời đã tập trung sự Hoàn Tất quanh Đấng Christ về mặt không gian. Bất chấp các quan điểm vũ trụ học hiện đại, Kinh Thánh dạy rằng Trái Đất là trung tâm của vũ trụ. Có lý do tốt cho điều này: Nó là con ngươi của mắt Đức Chúa Trời, nhà của tạo vật yêu quý nhất của Ngài (con người), và sân khấu mà trên đó vở kịch lớn của sự phán xét và cứu chuộc vũ trụ được diễn ra. Vậy, nếu Trái Đất nằm ở trung tâm của sự quan tâm và tình cảm của Đức Chúa Trời, thì chỉ hợp lý rằng nó cũng nên nằm ở trung tâm của vũ trụ của Ngài. Tuy nhiên, tại sự Hiện Đến, Đức Chúa Trời sẽ thực hiện một sự thay đổi vũ trụ học kịch tính. Trong Ngày ấy, Đấng Christ sẽ không chỉ hủy diệt đất, mà còn mặt trời, mặt trăng, và các ngôi sao trước đây phục vụ cư dân của đất. Vậy, trung tâm vũ trụ sẽ ở đâu? Câu trả lời gây kinh ngạc như nó hiển nhiên: Chính Đấng Christ sẽ là trung tâm, ngồi trên ngai Ngài giữa một biển người và thiên sứ rộng lớn, mọi người tập hợp trước Ngài cho Sự Phán Xét. Nói cách khác, tại sự Hoàn Tất Đấng Christ Quan Án sẽ trở thành trung tâm tuyệt đối của vũ trụ, đúng như ngay cả bây giờ Ngài là trung tâm tuyệt đối của lòng, mục đích và kế hoạch của Đức Chúa Cha. 1 Sau này trong việc nghiên cứu của chúng ta tôi sẽ trích dẫn một số phân đoạn Kinh Thánh để ủng hộ những tuyên bố phi thường này. Có thể, sự giải kinh của tôi sẽ không thuyết phục mọi người. Tuy nhiên, mọi người sẽ phải thừa nhận điều này: Nếu những tuyên bố như vậy đúng, tính lấy Đấng Christ làm trung tâm về mặt không gian của sự Hoàn Tất sẽ tôn vinh một cách kinh ngạc Vua Cao Cả trên Trời, và Quan Án Cao Cả của Vũ Trụ! Còn nhiều điều để nói về cấu trúc của sự Hoàn Tất, nhưng để hiểu nó chúng ta bây giờ phải chuyển sang một cuộc thảo luận ngắn gọn về sự thống nhất của nó. Sự Thống Nhất của sự Hoàn Tất Sự Hoàn Tất trưng bày một sự thống nhất đa diện đóng góp mạnh mẽ vào vinh quang của Đấng Christ. Một mặt, mỗi yếu tố được đánh dấu bằng sự thống nhất, vì có một sự Hiện Đến, một Sự Phục Sinh, một Sự Phán Xét, và một Sự Tái Sinh của mọi vật. Mặt khác, mọi yếu tố đều được đánh dấu bằng sự thống nhất, vì chúng được tập trung một cách năng động, về mặt thời gian, và về mặt không gian vào Đấng Christ khi Ngài Đến Lần Thứ Hai. Bỏ qua Trận Chiến Cuối Cùng, và tập trung sự chú ý của chúng ta vào bốn yếu tố cốt yếu của sự Hoàn Tất đúng nghĩa, chúng ta hãy dành vài phút để chứng minh những lẽ thật quan trọng này từ Kinh Thánh. 1. Một Lần Đến Thứ Hai Duy Nhất Chúng ta bắt đầu với trái tim của sự Hoàn Tất, Sự Đến Lần Thứ Hai của Chúa Giê-xu Christ. Chỉ có một lần đến như vậy, và chỉ một mà thôi. Như chúng ta đã thấy, Tân Ước thường ám chỉ nó như Sự Đến (parousia), nhưng cũng như Sự Mặc Khải (apocalypsis) và Sự Hiện Ra (epiphaneia). Vâng, các từ truyền đạt các sắc thái ý nghĩa khác nhau, nhưng khá rõ ràng rằng cả ba đều được dùng để mô tả một Sự Kiện Cánh Chung Quan Trọng. 2 Ba phân đoạn Tân Ước nổi bật xác nhận câu nói quan trọng này. Thứ nhất, chúng ta có thư thứ hai của Phao-lô gửi cho người Tê-sa-lô-ni-ca, trong đó ông khích lệ các tín hữu bị bắt bớ chờ đợi công lý và sự giải thoát khi Đấng Christ được mặc khải (tiếng Hy Lạp: en te apokalupsei) từ trời trong lửa rực cháy với các thiên sứ quyền năng của Ngài (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7). Sau đó, chỉ vài đoạn sau, ông triển khai ý tưởng của mình bằng cách nhắc họ rằng khi Đấng Christ trở lại Ngài sẽ hủy diệt kẻ vô luật pháp (tức là Antichrist) “bằng sự hiện ra của sự đến của Ngài” (epiphaneia của parousia của Ngài, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8). Phao-lô dùng ba từ khác nhau để mô tả một sự kiện. Thứ hai, chúng ta có hai thư của sứ đồ Phi-e-rơ, trong đó ông hướng hy vọng của các tín hữu đến Sự Đến của Đấng Christ (2 Phi-e-rơ 3:4), Sự Mặc Khải của Đấng Christ (1 Phi-e-rơ 1:7, 13, 4:13), và Sự Hiện Ra của Đấng Christ (1 Phi-e-rơ 5:4). Chúng ta tìm kiếm vô ích việc ông tạo ra bất kỳ sự phân biệt thần học nào giữa ba thuật ngữ. Cuối cùng, chúng ta có thư thứ nhất của Giăng, trong đó ông khuyên các tín hữu ở trong Đấng Christ, để khi Ngài hiện ra (phanerao, động từ làm nền cho epiphaneia) họ có thể có sự tự tin, thay vì lùi lại trong xấu hổ khi Ngài Đến (parousia, 1 Giăng 2:28). Một lần nữa, không một sứ đồ nào cho chúng ta gợi ý nhỏ nhất rằng ông đang dùng những thuật ngữ này để mô tả các sự kiện cánh chung riêng biệt. Trái lại, họ dùng chúng về cơ bản có thể hoán đổi cho nhau để mô tả một Lần Đến Thứ Hai duy nhất của Đấng Christ. Chúng ta cũng thấy sự thống nhất của Lần Đến Thứ Hai trong việc Tân Ước sử dụng phong phú mạo từ xác định trước mỗi từ được dùng để mô tả nó. Ba lần trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve của mình chính Chúa nói về “… sự đến của Con Người” (Ma-thi-ơ 24:27, 37, 39). Trong các thư của mình gửi cho người Tê-sa-lô-ni-ca, Phao-lô nói nhiều lần về sự đến của Đấng Christ, như, ví dụ, khi ông cầu nguyện rằng Đức Chúa Trời có thể bảo tồn lòng họ “… không chỗ trách được trong sự thánh khiết khi Chúa Giê-xu đến với mọi người thánh của Ngài” (1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:13, 4:15, 5:23; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1). Gia-cơ khuyên các tín hữu kiên nhẫn cho đến cuối cùng, bảo đảm với họ rằng “… sự đến của Chúa đã gần” (Gia-cơ 5:7-8). Theo cùng một dòng, các sứ đồ khác nhau ám chỉ sự trở lại của Đấng Christ là “sự đến của Ngài,” rõ ràng giả định rằng chỉ có một sự đến như vậy (1 Cô-rinh-tô 15:23, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:19, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8, 1 Giăng 2:28). Về hai từ còn lại, khuôn mẫu là giống hệt. Hết lần này đến lần khác, các sứ đồ nói về sự mặc khải (apokalupsis) của Chúa Giê-xu Christ (1 Cô-rinh-tô 1:7, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7, 1 Phi-e-rơ 1:7, 13, 4:13), và cũng về sự (hay sự của Ngài) hiện ra (epiphaneia, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8, 1 Ti-mô-thê 6:14, 2 Ti-mô-thê 1:10, 4:1, 8, Tít 2:13). Trên thực tế, mạo từ xác định biến ba thuật ngữ này cho sự trở lại của Đấng Christ thành một bộ ba cánh chung: Chúng khác nhau, nhưng chúng là một, vì cả ba đều nói về cùng một Sự Đến của Chúa Giê-xu Christ, dù từ các góc độ hơi khác nhau. Liên quan đến điều này, chúng ta nên lưu ý Hê-bơ-rơ 9:27-28, một phân đoạn đặc biệt quyền năng đề cập đến sự Hiện Đến. Nó viết: Và đúng như đã được chỉ định cho con người chết một lần, và sau đó đến sự phán xét, cũng vậy Đấng Christ, sau khi đã được dâng một lần để mang tội lỗi của nhiều người, sẽ hiện ra lần thứ hai, không phải để xử lý tội lỗi, mà để cứu những người đang háo hức chờ đợi Ngài. Những giả định trước của tác giả là trong suốt như pha lê: Đã được chỉ định cho con người chết một lần; đã được chỉ định cho họ bị phán xét một lần; đã được chỉ định cho Đấng Christ chết một lần vì tội lỗi của họ; và đã được chỉ định cho Ngài hiện ra một lần nữa, để hoàn thành sự cứu chuộc của họ. Bản văn viết: Đấng Christ sẽ hiện ra lần thứ hai. Lần hiện ra thứ hai là lần thứ hai trong hai lần, và chỉ hai lần. Đối với tác giả thư Hê-bơ-rơ, có một sự Hiện Đến; một lần đến thứ hai của Đấng Christ. Những người theo thuyết phân kỳ, những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ lịch sử, và những người theo thuyết tiền nhiệm một phần — tất cả đều dạy nhiều lần đến của Đấng Christ — nên suy ngẫm kỹ những phân đoạn này. Trong mọi trường hợp, ám chỉ rõ ràng là đến một sự trở lại duy nhất, hữu hình, trong thân thể của Đấng Christ trong vinh quang. Trong điều này, các sứ đồ chỉ truyền lại điều Chúa của họ đã dạy họ: “Vì như chớp đến từ phương đông hữu hình ngay cả ở phương tây, sự đến của Con Người cũng sẽ như vậy” (Ma-thi-ơ 24:27). Họ cũng dựa thần học cánh chung của mình trên điều hai thiên sứ đã nói với họ khi Đấng Christ thăng thiên: “Hỡi người Ga-li-lê, tại sao các ngươi đứng nhìn lên trời? Chúa Giê-xu này đã được cất lên khỏi các ngươi lên trời sẽ đến (một lần) nữa đúng như cách các ngươi đã thấy Ngài đi lên trời” (Công Vụ 2:11). Một sự trở lại duy nhất, hữu hình, trong thân thể của Đấng Christ trong vinh quang là Hy Vọng Phước Hạnh của các sứ đồ, đối tượng duy nhất của sự khao khát cánh chung của họ. Chẳng phải nó cũng nên là của chúng ta sao? 2. Một Sự Phục Sinh Duy Nhất Tiếp theo đến Sự Phục Sinh. Tân Ước nói chỉ có một sự phục sinh, trong đó mọi người đã từng sống và chết sẽ sống lại cho Sự Phán Xét. Nói cách khác, nó là một sự phục sinh duy nhất, phổ quát. Về điểm này, phân đoạn Tân Ước thuyết phục nhất là Giăng 5:28-29: Chớ ngạc nhiên về điều này, vì một giờ đang đến trong đó mọi người ở trong các mộ sẽ nghe (tiếng của Con Người), và họ sẽ đi ra: những người đã làm điều tốt, đến một sự phục sinh của sự sống, và những người đã làm điều ác, đến một sự phục sinh của sự phán xét. Vì nó xảy ra trong một “giờ” duy nhất (tức là qua một khoảng thời gian rất ngắn), chỉ có một sự phục sinh như vậy. Khi nó xảy ra, mọi người ở trong các mộ sẽ nghe tiếng của Đấng Christ: Nó là một sự phục sinh phổ quát duy nhất. Và khi nó xảy ra, nó sẽ dẫn ngay lập tức đến phần thưởng hay sự báo trả: Nó là một sự phục sinh phổ quát duy nhất dẫn đến Sự Phán Xét. Vậy, Chúa của chúng ta dạy ở đây rằng vào cuối thời đại, khi Ngài trở lại, chính Ngài sẽ hoàn thành một sự phục sinh duy nhất, ngắn ngủi, phổ quát dẫn đến Sự Phán Xét Cuối Cùng. Các phân đoạn Tân Ước khác xác nhận quan điểm này. Phao-lô, ví dụ, nói trước thống đốc La Mã Phê-lít, tuyên bố rằng ông có một hy vọng nơi Đức Chúa Trời mà chính các đối thủ Do Thái của ông trân trọng, “… rằng chắc chắn sẽ có một sự phục sinh của cả người công chính lẫn người gian ác” (Công Vụ 24:15). Tương tự, chúng ta đã thấy rằng sứ đồ Giăng, trong Khải Huyền 20:11-15, dự đoán một sự phục sinh phổ quát duy nhất của người được cứu và người không được cứu, dẫn đến Sự Phán Xét cuối cùng. Và trong Cựu Ước, sự thống nhất của Sự Phục Sinh đặc biệt rõ ràng từ Đa-ni-ên 12:2. 3 Như trong trường hợp của sự Hiện Đến, ở đây cũng vậy: Mạo từ xác định rất có tính hướng dẫn. Đấng Christ, các sứ đồ, và người Do Thái thời của Chúa Giê-xu đều nói về Sự Phục Sinh, như thể nó là một sự kiện duy nhất, ngắn ngủi được lên lịch xảy ra vào cuối Lịch Sử Cứu Rỗi (Ma-thi-ơ 22:28-32, Lu-ca 14:14, Giăng 11:24-25, Công Vụ 17:18, 32, 24:21, 1 Cô-rinh-tô 15:21, 42, Phi-líp 3:11, 2 Ti-mô-thê 2:18). Tại sao? Vì đó chính xác là điều nó là! Vâng, một sự nghiên cứu kỹ các phân đoạn này tiết lộ rằng trong hầu hết các trường hợp trọng tâm là vào sự phục sinh của người công chính tin kính; vào sự phục sinh dẫn đến sự sống đời đời trong trời mới và đất mới. Tuy nhiên, điều này chắc chắn không kéo theo, hay thậm chí ngụ ý, như một số người theo thuyết tiền thiên niên kỷ khẳng định, rằng sự phục sinh của người công chính tin kính xảy ra một nghìn năm trước sự phục sinh của kẻ ác không tin. Những phân đoạn chúng ta vừa nhìn vào hoàn toàn loại trừ quan điểm này. Thay vào đó, nó đơn giản có nghĩa là Đấng Christ và các sứ đồ thích dùng cụm từ “sự phục sinh” như cách viết tắt cho “sự phục sinh của mọi người công chính bởi đức tin nơi Đấng Christ”; họ thích dùng nó để đặt trước các tín hữu mục tiêu, hy vọng, và phước hạnh đời đời mà họ nên trung tín phấn đấu ngày và đêm hướng tới (Công Vụ 26:6-8, Phi-líp 3:1). Vậy, chắc chắn dường như Tân Ước liên tục giả định và công bố một sự phục sinh phổ quát duy nhất của những người chết. Nếu vậy, nó là sự kết thúc của mọi thuyết tiền thiên niên kỷ. 3. Một Sự Phán Xét Duy Nhất Đúng như có một sự phục sinh phổ quát duy nhất, cũng vậy có một sự phán xét phổ quát duy nhất (Giăng 5:28-29). Như chúng ta sẽ thấy sau, nó bao gồm không chỉ mọi con người, mà còn mọi thiên sứ và toàn bộ tạo vật thể chất. Nó mang tính vũ trụ trong phạm vi vì nó hoàn tất trong mục đích. Như trong trường hợp của sự Hiện Đến và Sự Phục Sinh, ở đây cũng vậy: Việc sử dụng mạo từ xác định là nổi bật và quan trọng. Chúa của chúng ta, ví dụ, thường cảnh báo về “Sự Phán Xét” (Ma-thi-ơ 5:21-22, 12:42, Hê-bơ-rơ 9:22). Dựa vào các lời tiên tri Cựu Ước về Ngày của Chúa, Ngài cũng nói về “Ngày Phán Xét” (Ma-thi-ơ 10:15, 11:22, 24, 12:36). Phi-e-rơ và Giăng cũng làm vậy (2 Phi-e-rơ 2:9, 3:7, 1 Giăng 4:7). Phao-lô, rao giảng cho các triết gia A-thên, tuyên bố rằng “Đức Chúa Trời đã ấn định một Ngày mà trong đó Ngài sẽ phán xét thế giới trong sự công chính qua một Người Ngài đã chỉ định, sau khi đã cung cấp bằng chứng cho mọi người bằng cách làm cho Ngài sống lại từ cõi chết” (Công Vụ 17:31). Sau đó, phát biểu trước thống đốc La Mã Phê-lít, ông giảng về “sự phán xét sắp đến” (Công Vụ 24:25). Trong thư của mình gửi cho Cơ Đốc nhân La Mã, ông viết về “… Ngày mà trong đó Đức Chúa Trời sẽ phán xét những bí mật của lòng người bởi Chúa Giê-xu Christ” (Rô-ma 2:16). Trong khi đó, Giu-đe, theo cách gợi nhớ đến các tiên tri Cựu Ước, sấm sét về “Sự Phán Xét của Ngày Lớn” (Giu-đe 1:6; Giô-ên 2:31, Ma-la-chi 4:5). Và cuối cùng, chúng ta có sách Khải Huyền, trong đó chúng ta thấy Giăng cung cấp các khải tượng về “Ngày lớn của Đức Chúa Trời, Đấng Toàn Năng” (Khải Huyền 16:14). Trong mọi cách diễn đạt đa dạng này — và đặc biệt trong việc sử dụng mạo từ xác định trước chúng — chúng ta thấy sự thống nhất lấy Đấng Christ làm trung tâm của Sự Phán Xét tỏa sáng với sự rõ ràng và quyền năng lớn. Tân Ước cho chúng ta một số phân đoạn giáo huấn đề cập khá dài đến Sự Phán Xét. Chúng bao gồm Ma-thi-ơ 25:31 trở đi, Rô-ma 2:3-16, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-12, và 2 Phi-e-rơ 3:1-13. Sau này chúng ta sẽ nhìn kỹ vào từng phân đoạn. Tuy nhiên, ở đây, tôi xin khuyến khích bạn nhìn qua chúng bây giờ, ghi nhớ ba câu hỏi quan trọng: (1) Tác giả/diễn giả có đang tìm kiếm một sự phán xét duy nhất không; (2) Người ấy có đang tìm kiếm một sự phán xét phổ quát duy nhất không; (3) Người ấy có đang tìm kiếm một sự phán xét phổ quát duy nhất sẽ được Đấng Christ hoàn thành khi Ngài đến không?
Bài tập nhỏ này nên gây ra những nghi ngờ nghiêm trọng về các kịch bản tiền thiên niên kỷ, tất cả đều chia một Sự Phán Xét thành vài sự phán xét nhỏ hơn, qua đó tách ra điều Chúa và Kinh Thánh đã hợp nhất rõ ràng như vậy (Ma-thi-ơ 19:6)! 4. Một Sự Tái Sinh Vũ Trụ Duy Nhất Tiếp theo Sự Phán Xét — bao gồm sự hủy diệt trời và đất hiện tại bằng lửa (2 Phi-e-rơ 3, Khải Huyền 20:11) — có một Sự Tái Sinh vũ trụ duy nhất, hay Sự Phục Hồi Mọi Vật. Trong Sự Tái Sinh, Đức Chúa Trời sẽ cất sự rủa sả mà chính Ngài đã đặt trên thế giới tự nhiên, và sau đó tạo dựng trời mới và đất mới, nơi Ngài và dân đã được cứu chuộc của Ngài sẽ sống với nhau trong sự trọn vẹn và thánh khiết hoàn hảo, đời đời. Cách diễn đạt “Sự Tái Sinh” chỉ xuất hiện một lần trong Tân Ước. Ma-thi-ơ 19:2 viết, “Và Chúa Giê-xu nói với họ, ‘Thật, Ta nói với các con, trong Sự Tái Sinh, khi Con Người sẽ ngồi trên ngai vinh quang của Ngài, các con là những người đã theo Ta cũng sẽ ngồi trên mười hai ngai, phán xét mười hai bộ tộc Y-sơ-ra-ên.’” Như một số phân đoạn liên quan tiết lộ, Sự Tái Sinh là một sự kiện cánh chung riêng biệt. Tuy nhiên, ở đây, Chúa dùng từ này để mô tả trạng thái đời đời mà sự kiện sẽ giới thiệu. Vậy, sứ điệp của Ngài là: Trong trời mới và đất mới — nơi mọi sự sẽ được sinh lại và phục hồi đầy đủ — mười hai sứ đồ sẽ hưởng một vai trò đặc ân trong việc quản trị Vương Quốc. Điều này phù hợp với lời hứa của Khải Huyền 3:21, vốn nhìn, không phải đến một giai đoạn thiên niên kỷ của Vương Quốc, mà đến Thế Giới Sắp Đến; và cũng với Khải Huyền 21:14, một phân đoạn cũng có thể gợi ý đến các đặc quyền đặc biệt của mười hai sứ đồ trong Vương Quốc đã hoàn tất (Lu-ca 19:15-19). Tuy nhiên, nếu chính thuật ngữ chỉ xuất hiện một lần, ý tưởng về một sự tái sinh vũ trụ duy nhất, đột ngột, xuất hiện nhiều lần. Phi-e-rơ, ví dụ, rao giảng cho anh em Do Thái của mình, khuyên họ tin cậy nơi Đấng Christ, “… Đấng phải ở lại trên trời cho đến khi thời gian đến để Đức Chúa Trời phục hồi mọi sự, như Ngài đã hứa từ lâu qua các tiên tri thánh của Ngài” (Công Vụ 3:21, niv). Ở đây, Sự Tái Sinh được gọi là một Sự Phục Hồi (duy nhất) của mọi vật, một Sự Phục Hồi sẽ xảy ra khi Đấng Christ Hiện Đến. Đây chính là điều vị sứ đồ mô tả dài hơn nhiều trong thư thứ hai của mình (2 Phi-e-rơ 3:1-13). Về Phao-lô, ông cho chúng ta biết rằng tại Sự Phục Sinh, toàn bộ tạo vật sẽ được giải thoát khỏi sự nô lệ cho sự hư nát vào sự tự do của vinh quang của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:18-25). Nói cách khác, một Sự Phục Sinh dẫn ngay lập tức đến một Sự Tái Sinh vũ trụ duy nhất. Trong Phi-líp 3:20-21, ông nói phần lớn cùng một điều: Khi Đấng Christ trở lại từ trời, Ngài sẽ thi hành quyền năng mạnh mẽ của Ngài để làm sống lại những người chết; nhưng vào lúc ấy Ngài cũng sẽ thi hành nó “để phục mọi vật cho chính Ngài.” Cùng một ý tưởng cũng hiện diện trong 1 Cô-rinh-tô 15, nơi Phao-lô cho chúng ta biết rằng khi Hiện Đến Đấng Christ sẽ đặt mọi kẻ thù của Ngài — bao gồm chính sự chết, vốn là biểu tượng tối cao của sự rủa sả — dưới chân Ngài (1 Cô-rinh-tô 15:25, 26-27). Cuối cùng, và khá kịch tính, chúng ta có lời chứng của tác giả thư Hê-bơ-rơ. Phát biểu trước các Cơ Đốc nhân dao động bị cám dỗ rời bỏ đức tin, ông khuyên bảo một cách trang trọng: Hãy xem các con không từ chối Đấng đang nói. Vì nếu họ đã không thoát khi họ từ chối Đấng đã cảnh báo họ trên đất, huống chi chúng ta sẽ thoát nếu chúng ta bác bỏ Đấng cảnh báo từ trời. Vào lúc ấy tiếng Ngài làm rung chuyển đất, nhưng bây giờ Ngài đã hứa, “Một lần nữa Ta sẽ làm rung chuyển không chỉ đất, mà còn trời nữa” (A-ghê 2:6, 21). Cụm từ này, “Một lần nữa” cho thấy sự loại bỏ những điều có thể bị rung chuyển — tức là những vật được tạo dựng — để những điều không thể bị rung chuyển có thể còn lại. Vì vậy, vì chúng ta đang nhận một vương quốc không thể bị rung chuyển, chúng ta hãy tỏ lòng biết ơn, qua đó chúng ta có thể dâng cho Đức Chúa Trời sự phục vụ được chấp nhận với sự tôn kính và kính sợ, vì Đức Chúa Trời của chúng ta là lửa thiêu đốt. —Hê-bơ-rơ 12:25-29 Ở đây sự thống nhất của sự biến đổi vũ trụ cuối cùng tỏa sáng với sự rực rỡ phi thường. Tiếp theo A-ghê, tác giả khẳng định rằng Đức Chúa Trời sẽ làm rung chuyển đất một lần nữa, và với nó trời nữa. Rõ ràng, sự rung chuyển này mang tính vũ trụ trong phạm vi. Nhưng để phòng trường hợp có bất kỳ nghi ngờ nào, ông vui lòng giải thích thêm: Sự rung chuyển này sẽ liên quan đến việc loại bỏ mọi điều có thể bị rung chuyển. Như câu 29 gợi ý, ở đây ông nghĩ đến sự hủy diệt vũ trụ hiện tại bằng lửa, một sự hủy diệt mà Phi-e-rơ mô tả rất đầy đủ trong thư thứ hai của mình (2 Phi-e-rơ 3:10-12). Tuy nhiên, sự Hoàn Tất sắp đến cũng sẽ có một mặt sáng tạo, vì nó cũng sẽ liên quan đến sự xuất hiện của “những điều không thể bị rung chuyển.” Nói cách khác, khi Đấng Christ trở lại, Đức Chúa Trời sẽ tạo dựng trời mới và đất mới, một Vương Quốc không thể rung chuyển sẽ không bao giờ bị rủa sả hay hủy diệt nữa (2 Phi-e-rơ 3:13, Khải Huyền 21:1). Vậy, tác giả thư Hê-bơ-rơ hy vọng về một Sự Biến Đổi Vũ Trụ duy nhất; một Sự Phục Hồi duy nhất của mọi vật (thể chất), đúng như các tiên tri Cựu Ước đã hứa. Những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ dạy rằng khi Đến Lần Thứ Hai, Đấng Christ sẽ phục hồi một phần mọi vật; sau đó, vào cuối Thiên Niên Kỷ, sau Sự Phán Xét (cuối cùng), Ngài sẽ hủy diệt đầy đủ và cuối cùng phục hồi mọi vật. Tuy nhiên, các phân đoạn Tân Ước chúng ta vừa xem xét không đồng ý, khẳng định với một tiếng nói lời hứa về một Sự Phục Hồi Vũ Trụ duy nhất tại một Lần Đến Thứ Hai duy nhất của Đấng Christ. Và như chúng ta đã thấy trước đây, chính sách Khải Huyền không có quan điểm nào khác (Khải Huyền 2-3, 7, 14, 20-21). Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng Tân Ước dạy rõ ràng và nhiều lần sự thống nhất của mỗi yếu tố của sự Hoàn Tất: Có một Lần Đến Thứ Hai của Đấng Christ, một Sự Phục Sinh, một Sự Phán Xét, và một Sự Phục Hồi Vũ Trụ. Chúng ta cũng đã thấy rằng nếu điều này đúng, không một kịch bản tiền thiên niên kỷ nào có thể đúng. Sự Thống Nhất của sự Hoàn Tất Quanh sự Hiện Đến Ngoài sự thống nhất của mỗi yếu tố của sự Hoàn Tất chúng ta có sự thống nhất của sự Hoàn Tất như một toàn thể. Theo Tân Ước, nó giống như một bánh xe mà các nan hoa hội tụ vào một trục trung tâm duy nhất. Theo thiết kế của Đức Chúa Trời, các yếu tố khác nhau của sự Hoàn Tất được tập trung về mặt thời gian, không gian, và năng động vào Chúa Giê-xu Christ đã được vinh hiển khi Ngài Hiện Đến. Bảng dưới đây được thiết kế để minh họa ý tưởng cánh chung quan trọng này. Chúng ta hãy dành vài phút để xem xét nó cẩn thận. Như bạn có thể thấy, bảng này liệt kê, theo thứ tự chính điển, điều được cho là 15 phân đoạn Tân Ước quan trọng nhất đề cập đến sự Hoàn Tất. 4 Một dấu kiểm đơn giản trong hàng bên cạnh một phân đoạn cho thấy phân đoạn rõ ràng nhắc đến yếu tố của sự Hoàn Tất mà dưới nó dấu kiểm xuất hiện. Một dấu kiểm được bao trong dấu ngoặc đơn cho thấy phân đoạn mạnh mẽ ngụ ý sự hiện diện của yếu tố mà dưới nó nó xuất hiện. Ví dụ, Giăng 5:21-29 nói rõ rằng Đấng Christ sẽ hoàn thành Sự Phục Sinh và Sự Phán Xét; nó mạnh mẽ ngụ ý rằng Ngài sẽ làm vậy khi Đến Lần Thứ Hai, vào điều Ngài sau này ám chỉ là “Ngày Cuối Cùng” (Giăng 6:39, 40, 44, 54, 12:48). Cũng hãy lưu ý từ các tiêu đề phía trên các cột rằng tôi đã chia sự Hoàn Tất thành năm yếu tố cơ bản: Lần Đến Thứ Hai, Sự Phục Sinh, Sự Phán Xét, Sự Phục Hồi Vũ Trụ, và Việc Giao Nộp Vương Quốc cho Đức Chúa Cha. Trong trường hợp của Sự Phục Sinh, có ba yếu tố phụ: Sự Phục Sinh của những người chết, Sự Biến Hóa của những người sống, và Việc Cất Lên của những người được làm sống lại (hay được biến hóa) như vậy đến ngai của Đấng Christ. Trong trường hợp của Sự Phán Xét, có hai yếu tố phụ: Sự Phán Xét của con người và thiên sứ tại ngai của Đấng Christ, và Sự Hủy Diệt trời và đất hiện tại bằng lửa (sự hủy diệt vũ trụ). Xin hãy nhớ lại từ cuộc thảo luận ở trên rằng Sự Đến, Sự Mặc Khải, và Sự Hiện Ra của Đấng Christ không phải là các yếu tố phụ của Lần Đến Thứ Hai; thay vào đó, chúng đơn giản là các thuật ngữ khác nhau được dùng để mô tả một Lần Đến Thứ Hai từ các góc độ hơi khác nhau. Bây giờ chúng ta hãy xem xét ba cách mà bảng này giúp chúng ta thấy sự thống nhất của sự Hoàn Tất; một sự Hoàn Tất được tập trung về mặt thời gian, không gian, và năng động vào Đấng Christ khi Ngài Hiện Đến. Thứ nhất, chúng ta nhận thấy rằng mọi phân đoạn (ngoại trừ Rô-ma 8:18-25) đều ám chỉ Lần Đến Thứ Hai của Đấng Christ, trong một vài trường hợp một cách ngầm, nhưng trong hầu hết các trường hợp một cách rõ ràng. Điều này ngay lập tức tạo ra một giả định mạnh mẽ rằng mọi yếu tố khác của sự Hoàn Tất xảy ra tại Lần Đến Thứ Hai, và rằng Đấng Christ là Đấng sẽ thi hành chúng. Nói cách khác, bảng tôn cao Đấng Christ như trung tâm năng động của sự Hoàn Tất, và sự Hiện Đến của Ngài như trung tâm không gian và thời gian của sự Hoàn Tất. Để điều này không phải là trường hợp, sẽ cần phải cho thấy, từ sự dạy dỗ Tân Ước rõ ràng, rằng các từ Sự Đến, Sự Mặc Khải, và Sự Hiện Ra không chỉ định một Sự Trở Lại duy nhất; rằng chúng nói về các sự kiện khác nhau bị tách ra về thời gian và không gian. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng không có sự dạy dỗ như vậy tồn tại, và rằng Tân Ước thật sự dùng ba thuật ngữ về cơ bản có thể hoán đổi cho nhau. Một lần nữa tôi xin mời anh em tiền thiên niên kỷ của mình suy ngẫm điều này với sự cẩn thận lớn. Vì sứ điệp của bảng là thế này: Trong 15 phân đoạn cánh chung quan trọng nhất của Tân Ước Giáo Huấn, không có một ám chỉ duy nhất nào đến nhiều sự phục sinh hay nhiều sự phán xét mà thuyết tiền thiên niên kỷ đòi hỏi. Thay vào đó, mỗi phân đoạn nói hoặc mạnh mẽ ngụ ý rằng khi Đấng Christ làm sống lại những người chết, biến hóa những người sống, cất mọi nhân loại lên, và phán xét thế giới trong sự công chính, Ngài sẽ làm vậy tại một Lần Đến Thứ Hai duy nhất của Ngài. Nói cách khác, bảng khẳng định rằng thật sự chỉ có một sự Hoàn Tất, tập trung vào một sự Hiện Đến duy nhất của Chúa Giê-xu Christ. Thứ hai, bảng của chúng ta hướng chúng ta đến một số phân đoạn cánh chung hết sức quan trọng; quan trọng vì chúng rõ ràng ám chỉ mọi hoặc hầu hết các yếu tố của sự Hoàn Tất, và vì chúng mô tả sự Hoàn Tất như một Sự Kiện Quan Trọng duy nhất được đặt để xảy ra khi Đấng Christ Hiện Đến. Trước đây tôi đã lập luận rằng dụ ngôn của Chúa Giê-xu về Lúa Mì và Cỏ Lùng là một trong những phân đoạn cánh chung hàng đầu trong Kinh Thánh. Bảng của chúng ta giúp chúng ta thấy tại sao: Dù ngắn và hơi bí ẩn, dụ ngôn này tuy nhiên ám chỉ hoặc gợi ý đến mỗi yếu tố duy nhất của sự Hoàn Tất (Ma-thi-ơ 13:24-30, 36-43)! Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve dài hơn nhiều, được tìm thấy trong cả ba sách Phúc Âm tổng quan, cũng vậy (Ma-thi-ơ 24-25, Mác 13, Lu-ca 21). Cuối cùng, hãy lưu ý cẩn thận rằng 1 Cô-rinh-tô 15, thường được cho là dạy ít nhiều độc quyền về Sự Phục Sinh, thật sự cho chúng ta một bức tranh toàn diện đáng kinh ngạc về toàn bộ sự Hoàn Tất. Một lần nữa, ba phân đoạn này có tầm quan trọng đặc biệt ở chỗ chúng trưng bày sự Hoàn Tất như một siêu sự kiện duy nhất tập trung vào Đấng Christ khi Ngài Đến. Theo những dòng này, chúng ta không được bỏ qua việc lưu ý đến ba phân đoạn cánh chung dài được tìm thấy trong 1 và 2 Tê-sa-lô-ni-ca. Trong khi đúng là không phân đoạn nào trong chúng cho chúng ta sự Hoàn Tất như một toàn thể, cũng đúng là giữa chúng tất cả chúng ta có điều có thể là bức tranh toàn diện nhất duy nhất về sự Hoàn Tất trong toàn bộ Tân Ước. Và điều này chưa nói gì về mọi điều Phao-lô ở đây cho chúng ta biết về một số sự kiện phải đi trước sự Hoàn Tất. Vậy, nếu một người Bê-rê tốt mong muốn nhanh chóng khám phá ý chính của thần học của Phao-lô về sự Hoàn Tất, người ấy không thể làm tốt hơn là đọc ba phân đoạn này, và sau đó tiếp theo bằng một sự khảo sát kỹ 1 Cô-rinh-tô 15. Khi làm vậy, người ấy sẽ đến nhanh chóng và không thể tránh khỏi kết luận rằng vị sứ đồ lớn đã tìm kiếm một sự Hoàn Tất duy nhất được đặt để xảy ra tại một sự Hiện Đến duy nhất của Chúa Giê-xu Christ. Thứ ba, và rất quan trọng, bảng của chúng ta cho phép chúng ta thấy rằng mọi tác giả Tân Ước, trong mọi tuyên bố cánh chung của họ, đều giả định trước một sự Hoàn Tất duy nhất, thống nhất. Để đánh giá điểm này, hãy dành một lúc để quét lại bảng. Với ngoại lệ có thể của 1 Cô-rinh-tô 15, không có một phân đoạn duy nhất nào rõ ràng có Đấng Christ thi hành mọi yếu tố của sự Hoàn Tất khi Ngài Hiện Đến. Và tuy nhiên, bất chấp sự thiếu dạy dỗ rõ ràng này, biểu đồ tích cực buộc chúng ta kết luận rằng thật sự chỉ có một sự Hoàn Tất. Tại sao? Vì những ám chỉ chung đến một hay nhiều yếu tố của sự Hoàn Tất buộc chúng ta điền vào mọi khoảng trống trong bất kỳ hàng nào cho trước, và cuối cùng trong toàn bộ bảng! Để hiểu điều này tốt hơn, chúng ta hãy xem xét vài ví dụ. Bảng của chúng ta cho chúng ta thấy rằng trong Rô-ma 8:18-25 Phao-lô liên kết sự vinh hiển của thiên nhiên với sự phục sinh (và biến hóa) của các thánh đồ. 5 Tuy nhiên, trong phân đoạn cụ thể này ông không nói gì về ai sẽ hoàn thành những điều này, khi nào chúng sẽ xảy ra, và điều gì nữa sẽ xảy ra khi chúng xảy ra. Một phân đoạn như vậy, đứng một mình, vì vậy có thể dẫn đến sự bối rối cánh chung. May mắn, bảng của chúng ta tránh sự bối rối như vậy bằng cách đòi hỏi chúng ta đặt dấu kiểm vào mọi ô trống. Tại sao? Vì bảng cho chúng ta biết rằng trong 1 Cô-rinh-tô 15 Phao-lô có nhiều điều hơn để nói về sự phục sinh và những điều đi kèm của nó. Đặc biệt, ở đó chúng ta học rằng chính Đấng Christ sẽ làm sống lại những người chết, và rằng khi Ngài làm vậy Ngài cũng sẽ vinh hiển các thánh đồ đang sống, phán xét thế giới trong sự công chính, nhổ mọi điều ác khỏi tạo vật của Ngài, và giao nộp Vương Quốc đã hoàn tất cho Đức Chúa Cha. Vậy, 1 Cô-rinh-tô 15 cho phép chúng ta điền vào các khoảng trống trong hàng cho Rô-ma 8. Nó cho phép chúng ta thấy rằng Phao-lô giả định trước một sự Hoàn Tất duy nhất trong đó chính Đấng Christ sẽ hoàn thành mọi hành động và sự kiện cánh chung lớn. Và đây là lớp kem trên bánh: Nó cũng cho phép chúng ta thấy rằng Đấng Christ sẽ làm điều này khi Ngài Hiện Đến (1 Cô-rinh-tô 15:23). Bây giờ chúng ta hãy xem xét một ví dụ gây tranh cãi hơn. Bảng của chúng ta cho thấy rằng trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-5:11 Phao-lô nói rõ về Sự Đến của Đấng Christ, Sự Phục Sinh, Sự Biến Hóa của các thánh đồ đang sống, Việc Cất Lên của các thánh đồ, và Sự Phán Xét. Như chúng ta sẽ thấy sau, hoàn toàn phù hợp cho chúng ta coi những câu này như một đơn vị. Tuy nhiên, anh em theo thuyết phân kỳ của chúng ta không đồng ý. Họ khăng khăng tách 4:13-18 khỏi 5:1-11, lập luận rằng hai phân đoạn mô tả các sự kiện hoàn toàn riêng biệt, và rằng trong 4:13-18 Phao-lô thật sự đang vén màn “sự mầu nhiệm” Tân Ước lớn về Sự Cất Lên Bí Mật, trong đó Đấng Christ, không được thế giới thấy và nghe, sẽ bất ngờ trở lại Đất vì Hội Thánh của Ngài và đưa bà lên trời với Ngài trước một mùa Hoạn Nạn toàn cầu kéo dài bảy năm. Sau này chúng ta sẽ khảo sát phân đoạn này kỹ, để xem nó có thật sự ủng hộ một quan điểm như vậy không. Tuy nhiên, trong giây lát, chúng ta hãy nhường cho anh em theo thuyết phân kỳ, tập trung sự chú ý vào 4:13-18, và xem bảng của chúng ta có thể chiếu ánh sáng gì lên ý nghĩa thật của nó. Nếu bảng bao gồm 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18 đứng một mình, chúng ta sẽ thấy bốn dấu kiểm bên cạnh nó, cho thấy ở đây Phao-lô nói về một Sự Đến của Đấng Christ, một Sự Phục Sinh, một Sự Biến Hóa, và một Việc Cất Lên. Bây giờ, ở nơi nào khác trong Tân Ước chúng ta thấy cùng bốn sự kiện này? Vâng, chúng ta thấy chúng trong Ma-thi-ơ 13:37-47, một phân đoạn liên kết chặt chẽ chúng với Sự Phán Xét, Sự Hủy Diệt Vũ Trụ, Sự Phục Hồi Mọi Vật, và Việc Giao Nộp Vương Quốc. Hơn nữa, chúng ta tìm thấy phần lớn cùng một điều trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve (Ma-thi-ơ 24-25) và trong 1 Cô-rinh-tô 15. Tóm lại, bảng của chúng ta cung cấp cho chúng ta ba phân đoạn song song chặt chẽ, những phân đoạn cho phép chúng ta điền vào mọi ô bên cạnh 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, và làm sáng tỏ quan điểm cánh chung thật của Phao-lô trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4. Chắc chắn nhất, đó không phải là quan điểm phân kỳ. Thay vào đó, bảng của chúng ta thông báo cho chúng ta rằng Phao-lô — giống như Thầy mà ông phục vụ — rõ ràng giả định trước một sự Hoàn Tất duy nhất (rất hữu hình, rất có thể nghe được, và rất công khai) tại Lần Đến Thứ Hai của Đấng Christ. Bây giờ chúng ta hãy xem xét một ví dụ cuối cùng. Trong Giăng 5:21-29 Chúa không nói gì về sự hủy diệt vũ trụ, sự phục hồi vũ trụ, hay Việc Giao Nộp Vương Quốc cho Đức Chúa Cha. Tuy nhiên, Ngài thật sự đề cập Sự Phục Sinh và Sự Phán Xét. Phao-lô trong 1 Cô-rinh-tô 15 cũng vậy. Tuy nhiên, Phao-lô liên kết Sự Phục Sinh và Sự Phán Xét với sự hủy diệt vũ trụ, sự phục hồi vũ trụ, Việc Giao Nộp Vương Quốc … và liên kết mọi điều này với sự Hiện Đến nữa! Tương tự, Phi-e-rơ, giống như Thầy của mình, nói về Sự Phán Xét. Nhưng giống như Phao-lô, ông cũng liên kết nó với sự hủy diệt vũ trụ, sự phục hồi vũ trụ … và sự Hiện Đến (2 Phi-e-rơ 3:1-13). Vậy chúng ta thấy rằng Chúa Giê-xu, Phao-lô, và Phi-e-rơ đều ám chỉ cùng một Sự Kiện Quan Trọng đa diện, nhưng mô tả nó từ các góc độ khác nhau, cho các mục đích khác nhau, và với các nhấn mạnh khác nhau. Kết quả của tất cả điều này là rõ ràng: 15 phân đoạn này là song song. Mọi phân đoạn — và mọi tác giả đã viết chúng — đều ám chỉ cùng một Sự Kiện Cánh Chung Quan Trọng. Làm thế nào chúng ta biết điều này? Một lần nữa, chúng ta biết nó vì không một tác giả nào từng nói một lời nào về nhiều Lần Đến và nhiều sự Hoàn Tất. Nhưng ngoài điều này, chúng ta biết nó từ cách các tuyên bố của họ chồng chéo lên nhau. Chúng ta biết nó vì những ám chỉ chung đến một hay nhiều yếu tố của sự Hoàn Tất tích cực buộc chúng ta kết luận rằng mọi tác giả Tân Ước thật sự giả định trước một sự Hoàn Tất duy nhất được đặt để xảy ra tại một sự Hiện Đến duy nhất của Chúa Giê-xu Christ. Kết Luận Chủ đề của chúng ta trong chương này là thiết kế, cấu trúc và sự thống nhất của sự Hoàn Tất. Chúng ta bắt đầu bằng cách định nghĩa sự Hoàn Tất như mục tiêu hay sự kết thúc của Lịch Sử Cứu Rỗi, và cũng như bản lề vũ trụ mà trên đó thời đại ác hiện tại xoay vào Thời Đại (hay Thế Giới) Sắp Đến. Tiếp theo, chúng ta khám phá thiết kế của sự Hoàn Tất. Chúng ta đã thấy rằng ở đây Đức Chúa Trời có ý: (1) kết thúc thời đại ác hiện tại, (2) minh oan lẽ thật của Phúc Âm, (3) bảo đảm một sự thi hành công lý hoàn hảo qua sự phán xét cuối cùng của mọi người và thiên sứ, (4) hoàn thành sự cứu chuộc của mọi người ở trong Đấng Christ, và (5) ban vinh quang tối đa có thể cho Con yêu dấu của Ngài. Về việc vinh hiển Con Ngài, chúng ta đã thấy rằng Đức Chúa Trời sẽ hoàn thành điều này bằng cách làm cho Đấng Christ thành trung tâm sống của sự Hoàn Tất. Chính Đấng Christ, khi Hiện Đến, sẽ thi hành mọi hành động và sự kiện cánh chung lớn, tất cả cùng một lúc, trước mắt mọi người và mọi thiên sứ, và với một tác động đời đời trên mọi tạo vật. Nói cách khác, sự Hoàn Tất sẽ được tập trung một cách năng động, về mặt thời gian, và về mặt không gian vào Đấng mà Đức Chúa Cha vui lòng tôn vinh: Vua Cao Cả trên Trời khi Ngài Trở Lại (Ê-xơ-tê 6:9, 11, Giăng 5:23). Về sự thống nhất của sự Hoàn Tất, chúng ta đã thấy rằng nó đa dạng: Mỗi yếu tố của nó được đánh dấu bằng sự thống nhất, và mọi yếu tố của nó được đánh dấu bằng sự thống nhất, vì tất cả đều được dệt chặt chẽ quanh Đấng Christ khi Ngài Đến Lần Thứ Hai. Hơn nữa, chúng ta đã thấy rằng cả 15 phân đoạn cánh chung quan trọng nhất của Tân Ước đều đồng ý! Tuy nhiên, bất chấp mọi bằng chứng tốt này, vài câu hỏi quan trọng vẫn còn: Các phân đoạn được trích dẫn trong bảng của tôi có thật sự chứng minh điều tôi tuyên bố chúng chứng minh không? Tôi có hiểu chúng đúng không? Còn các cách giải thích khác của những phân đoạn này (ví dụ, tiền thiên niên kỷ, tiền nhiệm, v.v.) thì sao? Và còn các phân đoạn khác; những phân đoạn dường như không chỉ ủng hộ thuyết tiền thiên niên kỷ, mà còn phủ một bóng nghi ngờ lên lẽ thật của thuyết vô thiên niên kỷ thì sao? Mong muốn giải quyết đầy đủ Cuộc Tranh Luận Lớn Về Thời Kỳ Cuối Cùng, tôi không muốn né tránh những câu hỏi quan trọng này. Trong hai chương tiếp theo, chúng ta sẽ đối diện chúng trực tiếp.
Chương 23 Các Phân Đoạn Tân Ước Quan Trọng Liên Quan Đến sự Hoàn Tất (1) Có khoảng 70 phân đoạn Tân Ước chạm đến sự Hoàn Tất (xem Phụ Lục 8). Trong số đó, tôi tính 16 phân đoạn là “quan trọng,” theo ý nghĩa rằng chúng chiếu ánh sáng quan trọng — thậm chí thiết yếu — lên một hay một yếu tố khác của sự Hoàn Tất, hay lên sự Hoàn Tất như một toàn thể. Mục đích của tôi trong hai chương tiếp theo là nhìn ngắn gọn vào từng phân đoạn, cho thấy rằng chúng thật sự ủng hộ thần học cánh chung Cải Chánh cổ điển. Cách xử lý của tôi sẽ bị giới hạn. Tôi sẽ trích dẫn phân đoạn, đưa ra ý chính của nó, và sau đó làm nổi bật các cách khác nhau mà nó dạy hay xác nhận ý tưởng về một sự Hoàn Tất duy nhất, lấy Đấng Christ làm trung tâm. Khi thích hợp, tôi cũng sẽ tương tác với các cách giải thích khác của các phân đoạn, đặc biệt là tiền thiên niên kỷ. Sau khi đã đi sâu vào sách Khải Huyền một cách dài, trọng tâm của tôi ở đây sẽ là vào Tân Ước Giáo Huấn. Tức là, tôi sẽ tập trung vào các phân đoạn Hoàn Tất chính được tìm thấy trong các sách Phúc Âm, các Thư Tín của Phao-lô, và các Thư Tín Chung. Để tiết kiệm không gian, tôi thường sẽ không viết ra các phân đoạn, vì vậy xin hãy chắc chắn có Kinh Thánh của bạn trong tay! 1. Rao Giảng Cho Y-sơ-ra-ên Cho Đến Khi Con Người Đến (Ma-thi-ơ 10:23) Trong Ma-thi-ơ 10, chúng ta thấy Chúa Giê-xu ủy quyền cho mười hai môn đồ của Ngài rao giảng tin tốt lành của Vương Quốc cho Y-sơ-ra-ên (10:1-15), cảnh báo họ về sự bắt bớ không thể tránh khỏi, nhưng cũng hứa sự hỗ trợ thiêng liêng (10:16-42). Sau khi đã làm mọi điều này, Ngài sau đó tuyên bố, “Thật, Ta nói với các con, các con sẽ không đi hết các thành của Y-sơ-ra-ên trước khi Con Người đến” (10:23). Chúng ta phải hiểu lời hứa này như thế nào? Một số nhà giải kinh, như George Ladd, kêu gọi các gợi ý về sứ mệnh truyền giảng toàn cầu của Hội Thánh, và vì vậy lập luận rằng ở đây Chúa Giê-xu nghĩ đến sự Hiện Đến của Ngài vào cuối thời đại ác hiện tại; rằng vì vậy Ngài đang khuyên bảo Hội Thánh (mà Mười Hai sứ đồ đứng làm biểu tượng) trung tín vươn ra đến dân Cựu Ước của Đức Chúa Trời cho đến khi Ngài trở lại. Tuy nhiên, những người khác quan sát rằng Chúa thật sự đang nói với Mười Hai người; rằng Ngài thật sự đang sai họ đến các thành của Y-sơ-ra-ên; và rằng họ thật sự đã không đi hết các thành của Y-sơ-ra-ên trước khi Ngài — Vua Cao Cả trên Trời — đến, bằng sự quan phòng của Ngài, để hủy diệt Giê-ru-sa-lem vào năm 70 sau Chúa qua tướng La Mã Titus. Cách diễn đạt chính xác của bản văn dường như ủng hộ quan điểm này. Chúa Giê-xu không nói ở đây, như ở những nơi khác, về Sự Đến của Con Người, mà Ngài nói sẽ ở trên bầu trời, trong quyền năng và vinh quang siêu nhiên, với mọi thiên sứ thánh, v.v. (Ma-thi-ơ 24:37, 37, 39). Thay vào đó, Ngài nói về một sự đến. Nói cách khác, Ngài có thể đang nói về một sự đến nhỏ hơn, một sự đến quan phòng trong đó Ngài sẽ phán xét quốc gia đã phần lớn khước từ Ngài và Phúc Âm (Ma-thi-ơ 23:38, Lu-ca 13:34-35). Dự đoán sự đến nhỏ hơn này, Chúa Giê-xu vì vậy cảnh báo Mười Hai người: Họ chỉ có một ít thời gian, và vì vậy phải làm việc nhanh chóng, để mang Phúc Âm đến càng nhiều thành của Y-sơ-ra-ên càng tốt. Dù cách giải thích nào trong hai cách này là tốt nhất, cả hai đều hoàn toàn tương thích với quan điểm vô thiên niên kỷ về sự Hoàn Tất. 1, 2 2. Sự Biến Hình (Ma-thi-ơ 16:27-17:8, Mác 9:1-13, Lu-ca 9:28-36) Sự Biến Hình là một sự kiện giáo huấn kịch tính, có ý dạy mọi dân của Đức Chúa Trời những lẽ thật cánh chung quan trọng. Để hiểu nó, chúng ta phải nhớ lại một sự kiện liên quan xảy ra chỉ sáu ngày trước. Chúa Giê-xu đã nói với các môn đồ của Ngài về cái giá của việc làm môn đồ (Ma-thi-ơ 16: 24-26). Sau đó, tìm cách thúc đẩy họ vác thập tự giá của mình và đi theo Ngài vào chức vụ Phúc Âm, Ngài nhắc họ về sự Hoàn Tất. “Con Người,” Ngài nói, “sẽ đến trong vinh quang của Cha trên trời của Ngài, với mọi thiên sứ thánh, và thưởng cho mỗi người theo việc làm của người ấy” (Ma-thi-ơ 16:27). Hơn nữa, Ngài kết luận bằng cách đưa ra lời hứa bí ẩn này: “Thật, Ta nói với các con, có một số người đứng đây sẽ không nếm sự chết cho đến khi họ thấy Con Người đến trong Vương Quốc của Ngài” (Ma-thi-ơ 16:28). Sách Phúc Âm của Mác nói theo cách này: “… cho đến khi họ thấy Vương Quốc của Đức Chúa Trời sau khi nó đã đến với quyền năng” (Mác 9:1, esv). Những lời này đã được ứng nghiệm tại Sự Biến Hình của Ngài. Ngay sau khi khuyên bảo họ như Ngài đã làm, Chúa Giê-xu đưa một số môn đồ của Ngài — Phi-e-rơ, Gia-cơ, và Giăng — lên một ngọn núi cao, nơi Ngài đột nhiên trở nên rạng rỡ trước họ; nơi Môi-se và Ê-li xuất hiện với Ngài trong vinh quang; nơi chính Đức Chúa Trời xuất hiện với họ trong một đám mây vinh quang; và nơi chính họ bước vào vinh quang (Lu-ca 9:34)! Thật sự, có vinh quang ở khắp mọi nơi! Mọi vật đều tỏa sáng như mặt trời trong sức mạnh của nó (Ma-thi-ơ 13:43)! Ý nghĩa của tất cả điều này rõ ràng như nó gây xúc động. Tại Sự Biến Hình, Chúa Giê-xu đang cho những người đi theo Ngài một cái nhìn trước lén về phần thưởng đời đời của việc làm môn đồ Cơ Đốc; Vương Quốc vinh quang của Đức Chúa Trời; Vương Quốc trong hình thức đầy đủ và cuối cùng của nó; Vương Quốc sau khi nó đã đến với quyền năng. Nhưng khi nào Vương Quốc này xuất hiện? Chúa Giê-xu đã cho họ biết, chỉ sáu ngày trước: Nó sẽ xuất hiện khi Con Người Đến với mọi thiên sứ thánh; nó sẽ xuất hiện sau khi Ngài làm sống lại những người chết (như Ngài sẽ làm với Môi-se), và sau khi Ngài biến hóa những người sống (như Ngài đã làm với Ê-li); nó sẽ xuất hiện sau khi Ngài báo trả mỗi người theo việc làm của người ấy. Tóm lại, Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời sẽ xuất hiện tại sự Hiện Đến, sau một Sự Phục Sinh phổ quát và Sự Phán Xét Cuối Cùng phổ quát. Vậy, ba tường thuật Phúc Âm về Sự Biến Hình dạy chúng ta rằng có một sự Hoàn Tất duy nhất được đặt để xảy ra khi Đấng Christ Hiện Đến. 3. Trong Sự Tái Sinh (Ma-thi-ơ 19:27-28, Lu-ca 22:28) Đây là một trong hai hay ba phân đoạn trong Tân Ước Giáo Huấn mà những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ kêu gọi để ủng hộ thần học cánh chung của họ. Ở đây họ thấy Chúa Giê-xu nói rằng trong Vương Quốc thiên niên kỷ trên đất của Ngài, mười hai sứ đồ sẽ cai trị với Ngài trên Y-sơ-ra-ên theo dân tộc. Tuy nhiên, quan điểm này có vấn đề. Chúa Giê-xu nói, “Trong sự tái sinh,” hay, như bản esv dịch, “Trong Thế Giới Mới.” Chỉ có một thế giới như vậy, được giới thiệu bởi một sự biến đổi vũ trụ, trong khi thuyết tiền thiên niên kỷ, như chúng ta đã thấy, đòi hỏi hai cho mỗi loại. Hơn nữa, cách giải thích tiền thiên niên kỷ làm căng thẳng sự tin cậy rất nhiều, đòi hỏi chúng ta tưởng tượng mười hai sứ đồ đã được vinh hiển ngồi trên các ngai trên đất, cai trị trên những người đơn thuần; vì nếu thịt và huyết tự nhiên không thể thừa hưởng vinh quang của Vương Quốc của Đức Chúa Trời, làm thế nào những người đã được vinh hiển có khả năng thừa hưởng một thế giới của thịt và huyết tự nhiên (1 Cô-rinh-tô 15:50, Khải Huyền 1:12-17)? Cũng vậy, tại sao Mười Hai người sẽ cai trị trên Y-sơ-ra-ên theo dân tộc, và không phải trên cử tri tự nhiên của họ, Hội Thánh, mà họ là đá nền của nó (Ê-phê-sô 2:20, Khải Huyền 21:14)? Chắc chắn, vậy, tốt nhất là kết luận rằng ở đây Chúa Giê-xu nói về thời kỳ cuối cùng, trạng thái cuối cùng. Sứ điệp của Ngài là: Trong Thế Giới Mới Sắp Đến, Ta sẽ trao cho mười hai sứ đồ của Ta một vai trò đặc ân trong việc quản trị Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 3:21). 4. Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve (Ma-thi-ơ 24-25, Mác 13, Lu-ca 21:5 trở đi) Ngay trước khi chịu khổ, Chúa Giê-xu ngồi với các môn đồ của Ngài trên Núi Ô-li-ve và dạy họ về sự Hoàn Tất. Mọi người đồng ý rằng bài giảng dài của Ngài, được ba trong bốn tác giả Phúc Âm thuật lại, là sự dạy dỗ của Chúa về chủ đề này quan trọng nhất duy nhất. Nó cũng là sự dạy dỗ khó và gây tranh cãi nhất. Tuy nhiên, nếu sự nắm bắt của chúng ta về thần học cánh chung Kinh Thánh vững chắc, và sự hiểu biết của chúng ta về cách diễn đạt tiên tri rõ ràng, các khó khăn thật sự khá có thể vượt qua và các tranh cãi dễ dàng được giải quyết. Cách tiếp cận của tôi trong phần này sẽ như sau. Thứ nhất, chúng ta sẽ nhìn kỹ vào Câu Hỏi của các môn đồ, một câu hỏi vừa gợi ra câu trả lời của Chúa vừa xác định các nguyên tắc tiên tri mà Ngài đưa ra câu trả lời bằng đó. Thứ hai, chúng ta sẽ khảo sát ngắn gọn chính Bài Giảng, dùng những nguyên tắc ấy để giúp chúng ta giải thích ý nghĩa của Ngài. Thứ ba, chúng ta sẽ đề cập một số câu hỏi khó hơn liên quan, đồng thời chúng ta tương tác với các cách giải thích khác nhau của các phân đoạn gây tranh cãi. Và cuối cùng, chúng ta sẽ tóm tắt những phát hiện của mình, cho thấy chúng ủng hộ phong phú quan điểm vô thiên niên kỷ về sự Hoàn Tất như thế nào. Câu Hỏi của các môn đồ (24:1-3) Trong cuộc đối đầu cuối cùng của Ngài với các thầy thông giáo và người Pha-ri-si, Chúa Giê-xu vừa tiên đoán — và than thở về — sự hủy diệt sắp đến của Giê-ru-sa-lem và sự hoang tàn của nhà Y-sơ-ra-ên (23:37-39). Khi Ngài rời khu vực đền thờ, các môn đồ của Ngài bình luận về sự hùng vĩ của các tòa nhà. Để đáp lại, Ngài thúc giục nhìn lần thứ hai, cho họ biết rằng không một hòn đá nào sẽ còn lại trên hòn đá khác. Sau khi thường nghe Thầy của họ dạy về việc Ngài đến để phán xét thế giới, và bây giờ học rằng sự phán xét này liên quan đến sự hủy diệt của đền thờ và thành phố, họ nhanh chóng bao quanh Ngài trên Núi Ô-li-ve, háo hức muốn biết, “Khi nào những điều này sẽ xảy ra, và dấu hiệu của sự đến của Ngài và của sự kết thúc của thời đại là gì” (Ma-thi-ơ 24:1-3)? Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve là câu trả lời của Chúa Giê-xu cho câu hỏi này. Nhưng khi hỏi nó các môn đồ nghĩ đến một điều, trong khi khi trả lời nó Chúa Giê-xu nghĩ đến điều khác. Khá giống Giăng Báp-tít vài năm trước, các môn đồ đang nghĩ về một sự đến duy nhất trong tương lai gần, khi Chúa Giê-xu, hành động trong quyền năng của Đức Chúa Trời, sẽ kết thúc thời đại ác hiện tại và giới thiệu một Vương Quốc thần quyền toàn cầu (Ma-thi-ơ 3:11-12). Tuy nhiên, với lợi ích của sự nhìn lại Kinh Thánh, chúng ta biết tốt hơn. Chúng ta biết rằng Chúa Giê-xu thật sự đang nghĩ về hai sự đến, bị tách ra bởi ít nhất hai thiên niên kỷ, nhưng được hợp nhất bởi một tính chất và mục đích chung. Sự đến thứ nhất là một sự đến quan phòng bằng tay của tướng La Mã Titus, một sự đến sẽ hủy diệt Giê-ru-sa-lem và đóng ấn việc bãi bỏ chế độ thần quyền Do Thái (Mác 11:12-14). Sự đến thứ hai là một sự đến siêu nhiên bằng tay của Đấng Christ đã được vinh hiển, một sự đến sẽ hủy diệt toàn bộ hệ thống thế gian ác và mang Thế Giới Sắp Đến vào. Biết mọi điều này, Chúa Giê-xu vì vậy phải khuôn câu trả lời của Ngài theo một cách đáp ứng nhu cầu của mọi môn đồ của Ngài; nhu cầu của mọi người sẽ tìm kiếm Sự Đến của Ngài trong vinh quang và các dấu hiệu sẽ báo trước nó. Nói cách khác, Chúa Giê-xu bây giờ phải nói đến nhu cầu của thế hệ sẽ sống qua sự hủy diệt của Giê-ru-sa-lem, nhu cầu của các thế hệ tiếp theo sẽ kinh nghiệm các hoạn nạn khác nhau của kỷ nguyên Phúc Âm, và nhu cầu rất đặc biệt của thế hệ cuối cùng sẽ đi qua “hoạn nạn lớn nhất” phải xảy ra ngay trước sự Hiện Đến của Ngài. Ngài đã làm vậy. Kết quả phong phú một cách tuyệt vời là thêm một lời tiên tri về Vương Quốc nữa được đặc trưng bởi góc nhìn tiên tri (hay sự pha trộn, hay sự rút ngắn). Trước đây trong hành trình của chúng ta tôi đã nói về hiện tượng này một cách dài.
Góc nhìn tiên tri xuất hiện khi Đức Thánh Linh ám chỉ hai hay thậm chí ba sự kiện lịch sử riêng biệt; các sự kiện bị tách ra rộng về thời gian, nhưng được pha trộn thành một lời tiên tri duy nhất vì chúng đều chia sẻ một tính chất chung. Như chúng ta đã thấy, khuôn mẫu này đặc biệt nổi bật trong một số lời tiên tri Cựu Ước về Ngày của Chúa, trong đó các tiên tri nói không chỉ về một sự phán xét địa phương sắp xảy ra (dù trên Y-sơ-ra-ên hay các quốc gia lân cận của bà), mà còn về một sự phán xét toàn cầu cuối cùng (Ê-sai 2:5-22, 13:1 trở đi, Giô-ên 2:1-20, Sô-phô-ni 1:1 trở đi). Trường hợp ở đây cũng vậy. Trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, Chúa pha trộn các dự đoán về một sự đến sắp xảy ra (và quan phòng) của Đấng Christ vào năm 70 sau Chúa với các dự đoán về một sự đến cánh chung (và siêu nhiên) của Đấng Christ vào cuối thời đại. Ngài pha trộn các dự đoán về một sự phán xét địa phương của thành Giê-ru-sa-lem với các dự đoán về một sự phán xét toàn cầu của Thành của Con Người; thật vậy, của chính vũ trụ. Nói về Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, C. E. B. Cranfield nói rất hay, “Cả cách giải thích độc quyền lịch sử lẫn độc quyền cánh chung đều không thỏa đáng. Chúng ta phải cho phép một ám chỉ đôi, một sự pha trộn của lịch sử và cánh chung.” 3 Hãy ghi nhớ nguyên tắc này và áp dụng nó một cách tự do, bây giờ chúng ta hãy khảo sát phần còn lại của Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve. Tôi sẽ bình luận về phiên bản của Ma-thi-ơ, vốn là phiên bản rộng rãi nhất, nhưng cũng sẽ ám chỉ phiên bản của Mác và Lu-ca khi thích hợp. Các Dấu Hiệu của Sự Đến (hai mặt) của Ngài (24:4-28) Các câu 4-28 của chương 24 cho chúng ta các dấu hiệu của sự đến hai mặt của Chúa. Ở đây, một sự tiến triển đáng chú ý là rõ ràng. Các câu 4-8 nói về “sự khởi đầu của những cơn đau đẻ.” Trong suốt kỷ nguyên Hội Thánh, thế giới sẽ kinh nghiệm các Đấng Christ giả (5), chiến tranh và tin đồn chiến tranh (6), nạn đói và động đất (7), và dịch bệnh (Lu-ca 21:11). Đây thật sự là các dấu hiệu của Sự Phán Xét cuối cùng sắp đến, và cũng của thế giới mới chắc chắn sẽ được sinh ra sau nó. Tuy nhiên, chúng không phải là các dấu hiệu rằng sự cuối cùng — hay sự sinh ra — sắp xảy ra; rằng nó “ngay tại cửa.” Trái lại, chúng là các dấu hiệu rằng sự cuối cùng và sự sinh ra chưa đến (Mác 13:7). Vì vậy, khi các thánh đồ thấy chúng, họ không được bị lừa dối, quá phấn khích, hay nản lòng. Thay vào đó, họ phải chiếm giữ cho đến khi Ngài đến, giải thích ý nghĩa của các dấu hiệu cho thế hệ của chính họ, để người ta có thể được dạy, được cảnh báo, và được cứu. Trong các câu 9-14, những cơn đau đẻ cánh chung tăng cường. Vâng, trong hầu hết các trường hợp các dấu hiệu được nhắc đến ở đây đã được ứng nghiệm trong số các Cơ Đốc nhân thế kỷ thứ nhất sống ở Palestine. Tuy nhiên, trong phần này trọng tâm bắt đầu rơi vào các phần giữa và sau của kỷ nguyên Hội Thánh. Các dấu hiệu được nhắc đến ở đây bao gồm sự bắt bớ, tuận đạo (9), sự bội đạo (10), nhiều tiên tri giả hơn (và lừa dối hơn) (11), sự vô luật pháp gia tăng, sự nguội lạnh tương ứng (12), và — ở một ghi chú vui vẻ hơn — sự rao giảng Phúc Âm phổ quát, sau đó sự cuối cùng (tức là sự Hoàn Tất) sẽ đến (14). Phước cho người bền đỗ cho đến cuối cùng (13). Trong các câu 15-28 chúng ta đến sự chuyển tiếp. Bây giờ cơn đau đẻ là mãnh liệt nhất. Bây giờ có hoạn nạn lớn. Bây giờ Sự Đến, sự cuối cùng, và sự sinh ra thật sự ngay tại cửa. Nhìn chung, những dự đoán này lại có một sự ứng nghiệm đôi. Sự ứng nghiệm gần, được Lu-ca nhấn mạnh (Lu-ca 21:20-24), là khi Titus đến và sự phán xét của quốc gia Y-sơ-ra-ên, được biểu tượng trong sự hủy diệt thành phố và đền thờ của họ. Sự ứng nghiệm xa, được Ma-thi-ơ và Mác nhấn mạnh, là trong sự Hiện Đến và Sự Phán Xét của toàn bộ hệ thống thế gian; sự hủy diệt của Thành của Con Người và “đền thờ” giả mạo của nó (tức là tôn giáo nhân tạo, lấy con người làm trung tâm của nó). Như một nhà bình luận viết một cách thích hợp, “Sự hủy diệt của Giê-ru-sa-lem là một sự nếm trước của Sự Phán Xét Cuối Cùng, và như vậy là một dấu hiệu của cơn thịnh nộ sắp đến.” 4 Quan trọng là, cả ba phiên bản của Bài Giảng đều rõ ràng ám chỉ hay gợi ý đến cả hai sự đến và cả hai sự phán xét; trái với các tuyên bố của anh em tiền nhiệm của chúng ta, không phiên bản nào giới hạn sự chú ý của nó vào sự đến (quan phòng) của Đấng Christ vào năm 70 sau Chúa. 5 Các chi tiết tiên tri trong phần này khó giải thích, nhưng bức tranh tổng thể khá rõ ràng. Chúa bắt đầu bằng cách hướng dẫn các môn đồ của Ngài canh chừng “Sự Gớm Ghiếc Tàn Phá, đứng trong nơi thánh” (15). Dùng thuật ngữ được tìm thấy trong các lời tiên tri của Đa-ni-ên, Ngài thật sự đang ám chỉ sự xúc phạm đền thờ của Titus vào năm 70 sau Chúa, nhưng cũng (và đặc biệt hơn) đến sự nghiệp của Antichrist, kẻ sẽ cố gắng đàn áp và cướp đoạt sự thờ phượng đúng ra thuộc về Đức Chúa Trời (Đa-ni-ên 11:31, 12:11; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1 trở đi). 6 Tiếp theo, Ngài cảnh báo các môn đồ nhanh chóng chạy trốn khi thấy những điều này (16-17). Các Cơ Đốc nhân Do Thái đầu tiên đã vâng lời một cách ngầm, nhiều người trong số họ trốn đến Pella; có lẽ, khi Antichrist trỗi dậy, nhiều Cơ Đốc nhân thời sau sẽ được dẫn đến làm tương tự. Trong các câu 19-20, Chúa tuyên bố một sự khốn cho phụ nữ đang mang thai hay cho con bú trong những ngày ấy, cũng khuyên các môn đồ của chính Ngài cầu nguyện rằng chuyến bay của họ có thể không vào mùa đông hay vào ngày Sa-bát. Những câu này dường như phần lớn áp dụng cho cuộc bao vây Giê-ru-sa-lem (dù một lần nữa, người ta có thể dễ dàng tưởng tượng các tương tự phù hợp với những ngày tối tăm của Trận Chiến Cuối Cùng). Tuy nhiên, trong phần còn lại của phần này (các câu 21-28), trọng tâm chắc chắn rơi vào các sự kiện được đặt để xảy ra vào cuối thời đại. Trong các câu 21-22, Đấng Christ bây giờ cảnh báo về “hoạn nạn lớn nhất,” một hoạn nạn nghiêm trọng hơn bất kỳ hoạn nạn nào thế giới đã từng biết, hay sẽ từng biết. Cuộc bao vây Giê-ru-sa-lem, dù khủng khiếp, chỉ mô tả nó. Ở đây, vậy, Chúa Giê-xu chủ yếu nghĩ đến nhiều sự phán xét sẽ giáng trên thiên nhiên và xã hội trong những ngày cuối cùng của thời kỳ cuối cùng; những sự phán xét được thiết kế để cảnh báo toàn bộ thế giới về cơn thịnh nộ rất sắp đến. Tuy nhiên, Chúa đã gợi ý rằng Ngài cũng nghĩ đến sự bắt bớ nghiêm trọng sẽ xảy đến cho Hội Thánh trong Trận Chiến Cuối Cùng (9). May mắn, vì tình yêu của Ngài cho những người được chọn, Đức Chúa Trời sẽ rút ngắn những ngày tối tăm ấy (22). Với hoạn nạn lớn nhất đặc biệt được xem xét, Chúa bây giờ đưa ra các lời cảnh báo trang trọng cho mọi người đi theo Ngài (23-26). Chớ bị các Đấng Christ giả hay tiên tri giả cuốn vào, ngay cả khi chúng có thể làm phép lạ (24-25). Nếu ai tuyên bố rằng Đấng Christ đã ở trên đất rồi, chớ tin người ấy (23, 26). Hãy luôn nhớ rằng Đấng Christ thật sẽ giáng xuống từ trời, chiếu sáng đất và bầu trời như một tia chớp trong một đêm bão (27-28). Trong Ngày ấy, chớ bị tìm thấy như những con kền kền tập hợp trên một xác chết. Tức là, chớ bị tìm thấy đang ăn tiệc trên sự thối rữa tôn giáo của Antichrist và các tiên tri giả của nó; hay, ngoài ra, chớ bị tìm thấy như những vật của cơn thịnh nộ, mà trên đó các thiên sứ sẽ giáng xuống trong sự phán xét (28; Ê-xê-chi-ên 39:4, Khải Huyền 19:17, 21). Thay vào đó, hãy bị tìm thấy đang ngước nhìn lên trời, háo hức canh chừng và chờ đợi sự trở lại vinh quang của Vua của bạn (Lu-ca 21:28)! Sự Hiện Đến (24:29-31) Ba câu này là đỉnh cao của Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve. Mọi điều trước dẫn đến chúng, mọi điều sau chảy xuống từ chúng. Vì chúng không ám chỉ Sự Phục Sinh hay Sự Phán Xét (25:31-40), chúng không cho chúng ta sự Hoàn Tất như một toàn thể; tuy nhiên, chúng cho chúng ta Tác Nhân của sự Hoàn Tất như một toàn thể: Vua Cao Cả trên Trời khi Ngài Hiện Đến. Với cùng một niềm đam mê và sự khẩn cấp mà Ngài đã kết thúc bài giảng của mình về các sự mầu nhiệm của Vương Quốc, Chúa của chúng ta ở đây trình bày sự Hiện Đến như mang tính vũ trụ trong phạm vi của nó và cao trào trong tác động của nó trên con người và thiên nhiên (Ma-thi-ơ 13:51). Chớ có sự hiểu lầm nào: Đây là sự kết thúc tuyệt đối của thế giới cũ, và sự khởi đầu tuyệt đối của thế giới mới. Theo đó, ngay trước khi Ngài hiện ra, sự tan rã của vũ trụ cũ sẽ bắt đầu. Sẽ có các dấu hiệu trong mặt trời, mặt trăng, và các ngôi sao; trên đất sẽ có sự kinh hoàng trong các quốc gia, và sự bối rối lớn trước tiếng gầm của biển và sóng của nó; lòng người ta thất bại vì sợ hãi và vì sự mong đợi những điều bây giờ đang đến trên đất (Lu-ca 21:26-26). Cuối cùng, Đức Chúa Trời sẽ dọn sân khấu: Ngài sẽ hoàn toàn dập tắt các thiên thể phát sáng để đêm tối nhất giáng xuống vũ trụ. Tại điểm ấy, mọi sự sẽ sẵn sàng cho sự hiện ra vinh quang của Ánh Sáng thật duy nhất của Thế Giới (29). Các câu 30-31 cho chúng ta chính sự Hiện Đến, trong khi 25:31-46 cho chúng ta Sự Phán Xét Cuối Cùng sẽ ngay lập tức tiếp theo. Ở đây, vậy, (trong các câu 30-31) Ngài xem xét sự dẫn đến Sự Phán Xét Cuối Cùng. Tuy nhiên, Ngài không đi vào chi tiết lớn. Một phần, điều này là vì Ngài đã cho các môn đồ nhiều chi tiết rồi; một phần, nó là vì Ngài sẽ cho họ nhiều hơn nữa sau khi Ngài ra đi (Giăng 16:13). Trong phần tiếp theo, vì vậy tôi sẽ dựa vào cả hai dòng mặc khải Tân Ước ấy để gợi ý điều Chúa của chúng ta có khả năng nghĩ đến khi, trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, Ngài nói về sự Hiện Đến của Ngài. Thứ nhất, “dấu hiệu của Con Người” xuất hiện trên bầu trời. Có lẽ, đây là sự rực rỡ của những đám mây vinh quang đi cùng Ngài; nếu không, bản chất chính xác của nó vẫn chưa được tiết lộ (30). Tiếp theo, chính Đấng Christ xuất hiện, tiến đều đặn về phía đất trên “những đám mây” (tức là những biểu hiện hữu hình) của quyền năng và vinh quang của Đức Chúa Cha, với mọi thiên sứ thánh ở bên Ngài (30; 25:31, Khải Huyền 14:14 trở đi). Khi Ngài đến gần hơn nữa, có một tiếng kêu ra lệnh, tiếng của thiên sứ trưởng, và tiếng của một kèn lớn (31; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:16). Tại điều này, mọi người đã từng sống nghe tiếng của Vua Cao Cả, sống lại từ cõi chết, và đi ra khỏi các mộ (Giăng 5:28-29, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-17, Khải Huyền 20:13). Cũng vậy, chính Chúa biến hóa và vinh hiển thân thể của các thánh đồ đang sống (1 Cô-rinh-tô 15:50-54, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:17). Từ nay về sau, mọi mắt đang thấy Ngài: Các thánh đồ của mọi thời đại, những người ngạc nhiên và vui mừng; và những kẻ thù địch và không tin của mọi thời đại, những người than khóc và co lại trong kinh hoàng (30; Ma-thi-ơ 26:64; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10; Khải Huyền 1:7, 6:16). Khi tất cả họ đang xem, các thiên sứ thánh bây giờ bay xuống đất đến nhiệm vụ đã được chỉ định của họ là gặt đất. Thứ nhất, họ thâu góp những người được chọn của Đức Chúa Trời, cất họ lên không trung và đưa họ an toàn đến tay hữu của Đấng Christ (31, 41; Ma-thi-ơ 24:40-41, Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-17, Khải Huyền 11:12, 14:14-20). 7 Sau đó họ thâu góp kẻ ác, có thể ném chúng ngay lập tức vào Hồ Lửa (vừa được tạo dựng), nhưng có lẽ đưa chúng trước hết đến (tay trái của) Tòa Án Phán Xét của Đấng Christ (Ma-thi-ơ 13:41-42, 25:33, Khải Huyền 14:14-20). Đất và các công việc của nó bên dưới bây giờ đang bị thiêu đốt bằng lửa (2 Phi-e-rơ 3:8-13, Khải Huyền 20:11). Đấng Christ ngồi trên ngai trong vinh quang tại trung tâm của vũ trụ (25:31: trở đi, Khải Huyền 20:11-15). Mọi người và mọi thiên sứ được tập hợp trước Ngài (2 Cô-rinh-tô 5:10). Sự Phán Xét của Ngày Lớn đã bắt đầu (Giu-đe 1:6). Bài Học của Cây Vả (32-35) Trong giây lát, Chúa sẽ kết thúc Bài Giảng của Ngài bằng cách mô tả chính Sự Phán Xét (25:31 trở đi). Tuy nhiên, trước sự nặng nề không thể nói nên lời của sự Hoàn Tất được xem xét ở đây, Ngài trước hết phải đưa ra một số lời khuyên bảo. Ngài bắt đầu bằng cách thúc ép các môn đồ của Ngài tầm quan trọng của việc cẩn thận canh chừng các dấu hiệu của Sự Đến của Ngài. Để đạt mục đích này, Ngài bảo họ học một bài học từ cây vả: Khi họ thấy nó đâm lá, họ biết mùa hè đã gần. Tương tự, khi họ thấy “mọi điều” Ngài vừa nói, họ phải biết rằng sự Hiện Đến đã gần, ngay tại cửa (32-33). Nói cách khác, khi có một sự hội tụ của mọi dấu hiệu, bao gồm những dấu hiệu đặc biệt thuộc về cuối thời đại (15-28), họ phải hiểu rằng sự cứu chuộc đầy đủ của họ — sự biểu hiện của Vương Quốc trong hình thức đầy đủ và cuối cùng của nó — đã đến gần (Lu-ca 21:28, 31). Các câu 34-35 khó và gây tranh cãi. Ở đây Chúa Giê-xu bảo đảm một cách trang trọng với các môn đồ của Ngài rằng “… thế hệ này sẽ không qua đi cho đến khi mọi điều này xảy ra.” Ngài có ý gì khi nói “mọi điều này”? Câu 33 làm rõ Ngài nghĩ đến các dấu hiệu Ngài đã nói, nhưng không phải chính sự Hiện Đến. Ngài có ý gì khi nói “thế hệ này”? Chắc chắn Ngài có ý những người sống trong thời của Ngài, những người sẽ kinh nghiệm cuộc xâm lược của Titus và sự dẫn đến nó; vì dưới một hình thức hay hình thức khác họ thật sự đã thấy “mọi điều này.” Tuy nhiên, chúng ta biết rằng ở đây Chúa Giê-xu cũng đang dùng góc nhìn tiên tri để nói với toàn bộ Hội Thánh của Ngài. Vì vậy, chúng ta cũng biết rằng “thế hệ này” phải có nghĩa là điều gì đó hơn, điều gì đó lớn hơn. Về điểm này, một số nhà giải kinh lập luận rằng Ngài có ý “dòng dõi người Do Thái không tin này.” Những người khác nói Ngài đang ám chỉ nhân loại không tin như một toàn thể, mà thế hệ gian ác, xấu xa, ngoại tình, không có đức tin, và hư hỏng của những người Do Thái đương thời của Chúa Giê-xu đứng làm một hình bóng (Ma-thi-ơ 12:39, 45, 17:17). Những người khác nữa gợi ý rằng Ngài đang ám chỉ toàn bộ chủng tộc loài người: “thế hệ” yêu dấu, tội lỗi, nhưng rất có thể cứu chuộc của A-đam và Ê-va. Trước góc nhìn toàn cầu và vũ trụ của Chúa trong phân đoạn này, tôi ủng hộ quan điểm sau. Dù sao, lực đẩy thực tế của câu nói là rõ ràng, và được làm rõ trong câu 35: Chắc chắn như lời Ngài sẽ không bao giờ qua đi, chắc chắn như vậy mọi điều này sẽ được ứng nghiệm — và sau đó sự cuối cùng sẽ đến. 8 Giữa mọi hoạn nạn của họ, các thánh đồ phải tính nó là như vậy, và vững lòng. Một Ngày Không Được Biết và Không Được Mong Đợi (36-44; Lu-ca 17:26-27) Ở đây, các lời khuyên bảo bắt đầu. Về bản chất, chúng đi đến điều này: Hãy tỉnh thức (24:36-25:13) và hãy bận rộn (25:14-30)! Trong phần này, sự nhấn mạnh là vào việc tỉnh thức. Tại sao các môn đồ phải luôn giữ cảnh giác? Chúa Giê-xu cho chúng ta hai lý do chính. Thứ nhất, không ai — ngay cả chính Đức Chúa Con (ít nhất trong trạng thái hạ mình của Ngài) — biết ngày hay giờ của sự Hiện Đến của Ngài (36). Theo sắc lệnh tốt lành của Đức Chúa Trời, các thánh đồ không biết thời gian chính xác của sự đến của Ngài, để họ có thể sẵn sàng mọi lúc cho sự đến của Ngài. Thứ hai, như trước Trận Lụt, trước sự Hiện Đến cũng vậy: Người ta sẽ ngủ thuộc linh, tiến hành công việc như thường, không hay biết về thảm họa ngay tại cửa (37-42). Trong một môi trường như vậy, sẽ quá dễ cho các tín hữu cũng ngủ gật (Lu-ca 18:8). Một cách đáng ngại, Chúa cảnh báo rằng nếu một số người đã biết giờ của sự đến của Ngài, họ sẽ chuẩn bị mình, vì kết quả của chuyến viếng thăm ấy mang tính hủy diệt như vậy. Chớ để thánh đồ nào nằm trong số họ; hãy để mọi thánh đồ giữ cảnh giác (43-44). Ba Dụ Ngôn về Sự Phán Xét (24:45-25:30) Các lời khuyên bảo của Chúa Giê-xu tiếp tục dưới hình thức ba dụ ngôn tập trung vào Sự Phán Xét Cuối Cùng: Dụ Ngôn về Các Tôi Tớ (24:45-51; Lu-ca 12:42-46), Dụ Ngôn về Mười Trinh Nữ (25:1-12), và Dụ Ngôn về Các Ta-lâng (25:14-30; Lu-ca 19:12-27). Rất quan trọng, cả ba đều rõ ràng tiết lộ các giả định nền tảng của Ngài về cấu trúc của Vương Quốc và sự Hoàn Tất. Chẳng bao lâu, qua đồi Gô-gô-tha, Thầy, Chàng Rể, và Vua của dân Ngài sẽ hành trình đến xứ xa của thiên đàng (25:14; Lu-ca 19:12, 20:9). Khi ở đó, Ngài sẽ bị trì hoãn trong một thời gian dài (24:48, 25:5,19). Dù cần thiết, sự trì hoãn này là nguy hiểm, phơi bày những người đi theo Ngài trên đất trước các cám dỗ khác nhau. Vì vậy, hãy để họ luôn nhớ: Vào cuối cùng, Ngài sẽ trở lại để thanh toán với những người tự gọi mình là của Ngài. Khi Ngài làm vậy, Ngài sẽ thưởng phong phú cho những người tỉnh thức, trung tín, và siêng năng, chào đón họ vào Vương Quốc đời đời của Ngài (25:34); nhưng những người dại dột, gian ác, và lười biếng Ngài sẽ phán xét, chỉ định cho họ phần thích hợp của họ trong địa ngục với những kẻ giả hình và không tin (24:51, 25:41; Lu-ca 12:46). Vậy, trong cả ba dụ ngôn Chúa Giê-xu cho thấy rằng Ngài giả định trước một Vương Quốc đơn giản hai giai đoạn, được ngăn cách bởi một sự Hoàn Tất duy nhất khi Ngài Hiện Đến. Ngài cũng cho thấy Ngài mong muốn các môn đồ của Ngài giữ tỉnh thức và trung tín biết bao, để khi Ngài Đến — khi Sự Phục Sinh và Sự Phán Xét cuối cùng xảy ra — họ có thể hoàn toàn và cuối cùng bước vào niềm vui của Chúa của họ (25:21, 23)! Sự Phán Xét Cuối Cùng (25:31 trở đi) Sau khi đã đưa ra cả lời hứa lẫn lời cảnh báo, Chúa bây giờ hoàn thành điều Ngài đã bắt đầu trong mô tả của Ngài về sự Hiện Đến, kết thúc Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve bằng sự dạy dỗ rộng rãi nhất của Ngài về Sự Phán Xét Cuối Cùng. Nó sẽ xảy ra khi Ngài Đến, khi Ngài đến trên bầu trời trên đất với mọi thiên sứ thánh của Ngài (31). Nó sẽ mang tính phổ quát trong phạm vi: Sau khi đã làm sống lại những người chết, mọi quốc gia của mọi dân của mọi thời đại sẽ được tập hợp trước Ngài (32; Giăng 5:28-29, Công Vụ 24:15, 1 Cô-rinh-tô 15:23, 2 Cô-rinh-tô 5:10, Khải Huyền 20:13). Nó sẽ liên quan đến một sự phân tách cuối cùng (32-33): Những người đã yêu và phục vụ anh em của Ngài, Ngài sẽ chào đón vào Vương Quốc đã chuẩn bị cho họ trước khi sáng thế (34-40); những người đã không làm vậy, Ngài sẽ đưa vào Ghê-hen-na, lửa đời đời (hồ lửa) đã chuẩn bị cho ma quỷ và các thiên sứ của nó (là những kẻ cũng bị phán xét vào lúc này) (41-42). Trái với sự dạy dỗ phân kỳ, “anh em” của Chúa Giê-xu không phải là người Do Thái (trong hoạn nạn). Thay vào đó, như chính Ngài đã dạy, họ là các tín hữu trung thành nơi Đấng Christ, dù Do Thái hay Dân Ngoại (Ma-thi-ơ 10:42, 12:48-49). Những người đã tiếp đón họ đã tiếp đón Đấng Christ, và như vậy tự mình trở thành Cơ Đốc nhân (Ma-thi-ơ 10:40-42). 9 Cuối cùng, Sự Phán Xét sẽ sai mọi người đến số phận đời đời của họ: Kẻ ác sẽ ra đi vào hình phạt đời đời, nhưng người công chính vào sự sống đời đời (46). Rõ ràng, đây không phải là một sự phán xét một phần hay sơ bộ, giới thiệu một thiên niên kỷ tạm thời trên đất. Không, đây là một sự phán xét cuối cùng, phổ quát duy nhất giới thiệu Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời. Các Câu Hỏi và Câu Trả Lời Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve đặt ra một số câu hỏi đã gây bối rối cho các Cơ Đốc nhân hiện đại, trong một số trường hợp mở một cánh cửa cho các quan điểm không chính thống về sự Hoàn Tất. Chúng ta hãy dành một lúc để khảo sát ba câu hỏi quan trọng nhất. 1. Chính xác Chúa Giê-xu nghĩ đến điều gì khi Ngài nói về “một hoạn nạn lớn” (24:21)? Ở trên, tôi đã gợi ý rằng Ngài nghĩ đến một mùa ngắn ngay trước khi Ngài Đến vào cuối thời đại, một mùa được đặc trưng bởi những sự phán xét chưa từng có trên thế giới và sự bắt bớ chưa từng có cho Hội Thánh; nó là một mùa được mô tả bằng sự sụp đổ của Giê-ru-sa-lem, nhưng không (đầy đủ) được ứng nghiệm trong nó. Ở đây, tôi muốn nhấn mạnh thực tế rằng Chúa của chúng ta đã không cho chúng ta biết hoạn nạn này sẽ kéo dài bao lâu, chỉ rằng Đức Chúa Trời đã rút ngắn nó vì lợi ích của những người được chọn. Đây là khuôn mẫu Kinh Thánh. Không có một phân đoạn Kinh Thánh duy nhất nào cho chúng ta biết thời lượng của “hoạn nạn lớn nhất”. Trong hơn 150 năm, những người theo thuyết phân kỳ đã dạy rằng nó sẽ kéo dài ba năm rưỡi. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng họ dựa khẳng định của mình trên một sự giải kinh sai của Đa-ni-ên 9. Cũng vậy, chúng ta đã thấy rằng trong sách Khải Huyền hoàn toàn không có điều gì để biện minh cho một khái niệm như vậy. “Hoạn Nạn Lớn” của Khải Huyền 7:14 là thời đại ác hiện tại như một toàn thể, mà từ đó Đức Chúa Trời đã lấy những người được chọn đang chịu khổ nhưng trung tín của Ngài — cả Cựu Ước lẫn Tân Ước — để họ có thể ở với Ngài trong Thế Giới Sắp Đến. Về các hoán vị của ba năm rưỡi, được tìm thấy trong suốt sách Khải Huyền, chúng đều ám chỉ một cách tượng trưng đến Thời Kỳ Rao Giảng như một mùa hoạn nạn và nuôi dưỡng cho Hội Thánh hành hương của Đấng Christ. Vậy, nếu chúng ta muốn nói về “Hoạn Nạn Lớn”, chúng ta sẽ phải rất cẩn thận về việc định nghĩa các thuật ngữ của mình! 2. Chúa Giê-xu có thật sự dạy rằng sự Hiện Đến của Ngài là “sắp xảy ra,” theo ý nghĩa rằng nó có thể đến “bất cứ lúc nào” không? Chúng ta đã thấy rằng trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve Chúa đã cho các môn đồ của Ngài biết rằng không ai ngoại trừ Đức Chúa Cha biết ngày hay giờ của Sự Đến của Ngài (24:36); rằng Ngài sẽ đến vào một lúc mà cả thế giới (24:38-39) lẫn các thánh đồ (24:40-43) đều không mong đợi Ngài; và rằng Sự Đến của Ngài thật sự sẽ bắt một số tín hữu tuyên xưng một cách bất ngờ (24:45-25:13). Từ những phân đoạn như thế này, một số người đã kết luận rằng sự tỉnh thức thật đòi hỏi các thánh đồ tin rằng Đấng Christ có thể trở lại bất cứ lúc nào. Tuy nhiên, đây hoàn toàn không phải là điều Chúa nghĩ đến; thật vậy, Ngài nghĩ đến điều hoàn toàn ngược lại. Như Ma-thi-ơ 24:23-28 làm rõ, Chúa Giê-xu hiểu rằng đức tin vào một “sự trở lại bất cứ lúc nào” đặt các thánh đồ vào mọi loại “gió” của học thuyết tiên tri, một trong số đó đã thổi mạnh qua hội thánh ở Tê-sa-lô-ni-ca (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1-3). Vì vậy, điểm của Ngài ở đây — và của Phao-lô trong 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2 — là khăng khăng rằng Ngài sẽ không trở lại cho đến khi một số dấu hiệu xác định xuất hiện trên chân trời lịch sử. Khi các thánh đồ thấy chúng, họ vẫn sẽ không biết ngày hay giờ của Sự Đến của Ngài; nhưng họ sẽ biết — hoặc ít nhất rất mạnh mẽ nghi ngờ — rằng ngày và giờ đã đến gần. Vậy, Cơ Đốc nhân thật sự phải canh chừng: các dấu hiệu, những dấu hiệu có thể khá đột ngột xuất hiện trên sân khấu của lịch sử thế giới, với sự trở lại của Chúa của họ tiếp theo sát phía sau (24:32-33, Mác 13:37). 10 3. Nếu, vào cuối cùng, thế giới đang trải qua “hoạn nạn lớn nhất”, làm thế nào sự Hiện Đến có thể ập đến như một cái bẫy trên những người đang tiến hành công việc như thường? Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve tiên đoán cả hai sự phát triển này: những biến động chưa từng có trong thiên nhiên và xã hội, nhưng cũng người ta ăn, uống, làm việc, và cưới gả như thường, dường như không hay biết về Sự Phán Xét đang đến đường của họ. Làm thế nào chúng ta có thể dung hòa những hiện tượng dường như mâu thuẫn này? Câu trả lời tốt nhất, tôi nghĩ, là nhớ lại rằng Chúa Giê-xu đã nói về hoạn nạn thời sau theo thuật ngữ những cơn đau đẻ (24:28). Những cơn đau đẻ đến theo từng đợt, với mỗi đợt mãnh liệt hơn đợt trước. Vậy dường như hợp lý khi kết luận rằng khi sự cuối cùng đến gần, những cơn đau đẻ sẽ tăng cường, nhưng vẫn được đánh dấu bằng sự lên xuống. Ngay trước sự cuối cùng, chúng sẽ lắng xuống. Sau đó, khi thế giới nói, “Hòa bình và an toàn!” (có lẽ vì quyền lực và những lời hứa của Antichrist) sự hủy diệt đột ngột sẽ đến trên họ như những cơn đau đẻ (chuyển tiếp) đến trên một phụ nữ mang thai, và họ sẽ không thoát (1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:3). Tóm Tắt Vì tầm quan trọng và khó khăn lớn của nó, tôi đã nán lại lâu trên Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve. Trong vài lời, chúng ta đã học được gì? Đơn giản là thế này: Khi chúng ta hiểu rằng Chúa Giê-xu đang trả lời Câu Hỏi của các môn đồ trong góc nhìn tiên tri, và khi chúng ta khảo sát kỹ cách Ngài trả lời nó, chúng ta ngay lập tức lại thấy các giả định nền tảng của Ngài về cấu trúc của Vương Quốc và sự Hoàn Tất. Cụ thể: Ngài thấy Vương Quốc đến trong hai giai đoạn đơn giản, được ngăn cách bởi một sự Hoàn Tất duy nhất khi Ngài Hiện Đến. Giai đoạn thứ nhất, vốn đồng thời với triều đại thiên thượng của Ngài, là một mùa dài nhưng hữu hạn của sứ mệnh, thử thách, phán xét, dấu hiệu, bắt bớ, và tăng trưởng Vương Quốc. Giai đoạn thứ hai là một mùa đời đời, dù là phần thưởng trong Thế Giới Sắp Đến, hay sự báo trả trong lửa của Ghê-hen-na. Một cách phù hợp, hai giai đoạn được ngăn cách bởi một sự Hoàn Tất duy nhất mang tính vũ trụ trong phạm vi và cao trào trong tác động của nó trên con người và thiên nhiên. Nó sẽ bao gồm sự xuất hiện của Con Người đã được vinh hiển trên bầu trời đã tối sầm trên đất, một sự phục sinh phổ quát của những người chết, sự biến hóa của các thánh đồ đang sống, việc tập hợp mọi người và thiên sứ trước ngai của Đấng Christ, Sự Phán Xét cuối cùng, và việc khai mạc Thời Đại Đời Đời Sắp Đến. Đây là tiền đề của Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve; đây là sự dạy dỗ của Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve; đây là tiền đề và sự dạy dỗ của mọi thần học cánh chung Tân Ước; và đây là tiền đề, sự dạy dỗ, và trái tim của đức tin vô thiên niên kỷ. 5. Ta Sẽ Trở Lại (Giăng 14:1-3) Đây là một trong những phân đoạn cánh chung an ủi nhất trong toàn bộ Kinh Thánh thánh. Nó cũng là một trong những phân đoạn gây tranh cãi nhất, vì ở đây những người theo thuyết phân kỳ tìm thấy một sự mặc khải nguyên thủy về “Sự Cất Lên,” sự đến bí mật của Đấng Christ trong đó Ngài được cho là sẽ làm sống lại và vinh hiển Hội Thánh của Ngài, và sau đó loại bỏ bà lên trời ngay trước một Hoạn Nạn bảy năm. Chúng ta hãy một lần nữa khảo sát chính bản văn — lần này kỹ hơn một chút — và sau đó đề cập lập luận phân kỳ. Các môn đồ đang bối rối. Chúa Giê-xu vừa nói rằng một người trong số họ sẽ phản bội Ngài (13:21-30), và rằng một người khác, lãnh đạo của họ, sắp chối Ngài ba lần (13:37-38). Tệ nhất trong tất cả, Ngài đã cho họ biết rằng chẳng bao lâu Ngài sẽ ra đi đến Cha Ngài, và rằng chính họ không thể (chưa) hợp với Ngài (13:33, 36). Nhận thức được nỗi sợ của họ (và quên đi nỗi sợ của chính Ngài), Ngài vì vậy dành phần còn lại của Bài Giảng Phòng Cao cho việc chuẩn bị và khích lệ họ cho mọi điều phía trước. Ngài mở đầu bằng ba mệnh lệnh: “Lòng các con chớ bối rối: Hãy tin Đức Chúa Trời, cũng hãy tin Ta” (1). Thuốc giải cho nỗi sợ của họ — và của chúng ta — là sự tin cậy ngầm vào bản tính, chủ quyền, lời hứa, và sự cứu rỗi của Đức Chúa Trời; và không chỉ của Đức Chúa Trời, mà còn của Đấng Christ của Ngài, Đấng mà trong Ngài mọi món quà và phương thuốc quý giá này được tìm thấy (2 Cô-rinh-tô 1:20). Tiếp theo, Ngài đưa ra một lời hứa rất đặc biệt, một lời hứa được thiết kế để làm vui lòng họ và làm mạnh mẽ họ hơn nữa trước nỗi sợ của họ: Trong nhà Cha Ta có nhiều chỗ ở. Nếu không phải vậy, Ta có nói với các con rằng Ta đi chuẩn bị một chỗ cho các con không? Và nếu Ta đi và chuẩn bị một chỗ cho các con, Ta sẽ trở lại và đón các con về với Ta, để Ta ở đâu, các con cũng ở đó. —Giăng 14:2-3 Để nhận sự an ủi phi thường của những lời này, chúng ta phải hiểu phong tục hôn nhân Do Thái, vì chúng rất hiện diện trong tâm trí Chúa Giê-xu khi Ngài nói như vậy. Nhìn chung, một cuộc hôn nhân Do Thái cổ đại có ba thành phần. Trước hết đến lễ đính hôn. Ở đây cha mẹ của một thanh niên sắp xếp một cuộc hôn nhân phù hợp cho con trai họ. Điều này liên quan đến việc người cha trả một “giá” nhất định cho cha mẹ cô dâu, sau đó các gia đình thường trao đổi quà và uống một chén rượu để đóng ấn giao ước hôn nhân. Tại điểm này, cặp đôi đã kết hôn hợp pháp. Tiếp theo đến một thời gian chờ đợi. Trong thời gian này, vốn có thể khá dài, chàng rể chuẩn bị một ngôi nhà (hay các phòng) cho cô dâu của mình, đôi khi trên khu đất của cha mình. Trong khi đó, cô dâu chuẩn bị mình để sống và phục vụ với chồng như một người giữ nhà khéo léo của anh. Cuối cùng, đến lễ cưới. Vào ban đêm chàng rể và bạn bè của anh sẽ đi qua các đường phố đến nhà cô dâu trong một đám rước vui mừng. Khi họ đến, cô và các phù dâu của cô sau đó sẽ hợp với chàng rể, thường trở lại nhà cha anh cho lễ cưới, tiệc cưới, sự hoàn tất của cuộc hôn nhân, và nhiều lễ hội hơn khi cặp đôi xuất hiện từ chuppa, hay phòng tân hôn, để hợp lại với bữa tiệc. Từ nay về sau, họ sẽ sống với nhau như vợ chồng. Thời gian sẽ không đủ để chúng ta bình luận về nhiều cách mà Đức Thánh Linh đã dựa vào những phong tục cổ đại này để mô tả Cuộc Lãng Mạn Lớn của Sự Cứu Chuộc trong Kinh Thánh. Tuy nhiên, cho mục đích hiện tại của chúng ta chỉ có một điều cần thiết: thấy rằng ở đây, trong Giăng 14:2-3, Chúa Giê-xu cũng đang làm vậy. Ngài biết rằng tại đồi Gô-gô-tha Đức Chúa Cha sẽ trả Giá Cô Dâu; Ngài biết rằng ngay sau đó Ngài sẽ trở lại nhà thiên thượng của Cha Ngài để chuẩn bị một chỗ ở cho Đấng Yêu Dấu của Ngài; và Ngài biết rằng vào (các) thời gian đã được chỉ định, Ngài sẽ trở lại để đón Cô Dâu của Ngài về với chính Ngài, để bà có thể ở với Ngài nơi Ngài ở (Ma-thi-ơ 25:1-13). Tuy nhiên, chúng ta phải dừng lại để thăm dò lời của Chúa Giê-xu rất cẩn thận, vì như chúng ta sắp thấy, chúng phong phú một cách tuyệt vời với ý nghĩa cánh chung. Thứ nhất, Ngài nói, “Trong nhà Cha Ta có nhiều chỗ ở” (14:2). Ám chỉ ở đây là hai mặt: không chỉ đến trời ở trên, mà còn đến trời mới và đất mới mà Đấng Christ sẽ tạo dựng khi Ngài trở lại. Trong thiên đàng hai mặt này có (và sẽ có) nhiều chỗ ở. Nói cách khác, trong cả hai lĩnh vực thiên thượng này Đức Chúa Trời đã chuẩn bị cẩn thận, không phải những nơi trú ẩn thể chất, mà những hốc thuộc linh; những lĩnh vực của sự sống và sự phục vụ được thiết kế đặc biệt cho mỗi con cái yêu dấu của Ngài. Và có nhiều lĩnh vực như vậy, vì thế giới ở trên, và thế giới ở phía trước, sẽ được lấp đầy bằng một đoàn người đông đảo không ai đếm được, được lấy từ mọi quốc gia, bộ tộc, và tiếng nói (Khải Huyền 7:9 trở đi). Như một nhà bình luận viết một cách thích hợp, “Cụm từ có nghĩa là (trong các nơi trên trời) có chỗ, và chỗ dư thừa, cho mọi người đã được cứu chuộc của Chúa.” Tiếp theo, Chúa Giê-xu bảo đảm với các môn đồ rằng “Ta đi chuẩn bị một chỗ cho các con” (14:2). Một lần nữa chúng ta có một ý nghĩa hai mặt. Thứ nhất, Ngài đi chuẩn bị một chỗ cho các thánh đồ trên trời ở trên. Tức là, Ngài bước vào trời như Thầy Tế Lễ Thượng Phẩm và Của Lễ của họ, ở đó cầu thay cho họ, với kết quả là Đức Chúa Cha bây giờ có thể chào đón họ vào trời như con cái yêu dấu của Ngài (Rô-ma 8:34, Hê-bơ-rơ 6:19-20, 7:25). Nhưng thứ hai, khi Ngài trở lại Ngài sẽ tạo dựng trời mới và đất mới, qua đó “chuẩn bị” một chuppa đời đời (hay chỗ ở) cho chính Ngài và Cô Dâu yêu dấu của Ngài (Phi-líp 3:20-21, Khải Huyền 21:1-2). Cuối cùng, Chúa Giê-xu hứa với mọi môn đồ sợ hãi của Ngài rằng “… nếu Ta đi và chuẩn bị một chỗ cho các con, Ta sẽ trở lại và đón các con về với Ta, để Ta ở đâu, các con cũng ở đó” (14:3). Một lần nữa, những lời này được xếp lớp với ý nghĩa cánh chung, ý nghĩa mà việc nghiên cứu của chúng ta đã trang bị cho chúng ta thấy và hưởng. Lời hứa là Chúa Giê-xu sẽ trở lại và đón Cô Dâu của Ngài về với chính Ngài. William Hendriksen nắm bắt rất hay tinh thần lãng mạn của những lời này: Hãy quan sát rằng thay vì nói điều người ta có thể mong đợi Ngài nói, cụ thể là, “Và khi Ta đi và chuẩn bị một chỗ cho các con, Ta sẽ trở lại và đón các con đến chỗ ấy,” Chúa Giê-xu nói điều gì đó an ủi hơn nhiều: “Ta sẽ đón các con về với Chính Ta (hay, để mặt đối mặt với Ta).” Tình yêu của Đấng Christ cho người của Ngài tuyệt vời đến nỗi Ngài không hài lòng với ý tưởng chỉ đơn giản đưa họ lên trời. Ngài nhất thiết phải đưa họ vào vòng tay của chính Ngài.
11 Nhưng chính xác lời hứa lãng mạn này sẽ được ứng nghiệm như thế nào? Lần này câu trả lời của chúng ta là ba mặt! Thứ nhất, vào lúc họ được sinh lại, Đấng Christ sẽ đến với các môn đồ của Ngài trong Đức Thánh Linh và đón họ về với chính Ngài (Giăng 14:16-18). Đối với mười một người, điều này xảy ra vào Ngày Lễ Ngũ Tuần. Đối với phần còn lại của chúng ta, nó xảy ra trong các thế kỷ tiếp theo. Kết quả của sự đến này, thân thể của các thánh đồ tiếp tục sống và phục vụ Chúa trên đất, nhưng linh hồn họ được làm sống lại đến sự sống mới, để bây giờ họ ngồi trong các nơi trên trời trong Đấng Christ (Rô-ma 6:4, Ê-phê-sô 2:5-6, Phi-líp 3:20). Ngay cả bây giờ họ “ở với Đấng Christ nơi Ngài ở.” Ngay cả bây giờ — dù chỉ trong một tấm gương mờ — họ thấy vinh quang của Ngài (Giăng 17:24, 1 Cô-rinh-tô 13:12 Cô-rinh-tô 3:18). Thứ hai, vào lúc họ chết thể chất, Đấng Christ sẽ lại đến với các môn đồ của Ngài trong Đức Thánh Linh, lần này để đưa linh hồn không có thân thể của họ đến sống với Ngài trên trời. Nói cách khác, lời của Chúa Giê-xu cũng được ứng nghiệm trong Trạng Thái Trung Gian, khi linh hồn của các thánh đồ đã qua đời sống và cai trị với Đấng Christ trên trời cho đến Ngày Ngài Trở Lại (Lu-ca 23:43, 2 Cô-rinh-tô 5:8, Khải Huyền 14:13). Đây, như chúng ta đã thấy trước đây, là gánh nặng thật của Khải Huyền 20:4-6. Trong mọi phân đoạn như vậy, Chúa sẽ dạy chúng ta rằng trong suốt Trạng Thái Trung Gian, Ngài ở đâu, chúng ta cũng sẽ ở đó: trong chính thiên đàng. Nhưng ở đó chúng ta sẽ giống Ngài, vì ở đó chúng ta sẽ thấy Ngài mặt đối mặt (1 Cô-rinh-tô 13:12, 1 Giăng 3:2)! Cuối cùng, và có lẽ quan trọng nhất, Đấng Christ sẽ đến với các môn đồ của Ngài vào Ngày Ngài Hiện Đến, khi Ngài giáng xuống từ trời để làm sống lại những người chết, phán xét thế giới trong sự công chính, hủy diệt đất hiện tại và các công việc của nó, và tạo dựng trời mới và đất mới. Khi Ngài làm vậy, Ngài sẽ đón Cô Dâu Yêu Dấu của Ngài về với chính Ngài một lần cuối cùng, để từ nay về sau bà có thể ở với Ngài đời đời trong Thế Giới Sắp Đến vinh quang mới (Khải Huyền 14:1, 21:1-5). Ở đây, vậy, chúng ta có một đạo quân hùng hậu các lý do tại sao Cô Dâu của Đấng Christ không được để lòng mình bối rối. Khi sợ hãi và buồn rầu đe dọa áp đảo, bà phải làm vững mình bằng cách lắng nghe lại tiếng của Chồng thiên thượng của mình: “Hỡi người yêu dấu, hãy luôn nhớ rằng trong sự sinh lại của con Ta đã đến vì con rồi, và rằng ngay cả bây giờ con ở với Ta nơi Ta ở, và sẽ luôn như vậy. Nhưng hơn thế nữa, chớ bao giờ quên rằng những điều lớn đang chờ ở phía trước; rằng vào lúc con chết — và cũng vào lúc những người chết phục sinh — Ta sẽ lại đến và đón con về với chính Ta, để Ta ở đâu — và Ta như thế nào — con cũng có thể ở đó. Hỡi người yêu của Ta, hãy trung tín cho đến chết, vì thật sự, nó sẽ đáng chờ đợi!” Quan Điểm Phân Kỳ Chúng ta đã thấy rằng Giăng 14:1-3 hài hòa khá tốt với thần học cánh chung vô thiên niên kỷ. Quan điểm phân kỳ thì sao? Để tìm ra, chúng ta hãy bắt đầu bằng cách nghe John MacArthur về phân đoạn của chúng ta: Đây là một trong những phân đoạn ám chỉ Sự Cất Lên của các thánh đồ vào cuối thời đại khi Đấng Christ trở lại. Các đặc điểm trong mô tả này không mô tả Đấng Christ đến đất với các thánh đồ của Ngài để thiết lập vương quốc của Ngài (Khải Huyền 19:11-15), mà đưa các tín hữu từ đất đến sống trên trời. Vì không có sự phán xét trên người không được cứu được mô tả ở đây, đây không phải là sự kiện Ngài trở lại trong vinh quang và quyền năng để hủy diệt kẻ ác (Ma-thi-ơ 131:36-43). Thay vào đó điều này mô tả việc Ngài đến để thâu góp người của Ngài. 12 Để đáp lại, tôi xin đưa ra ba quan sát sau. Thứ nhất, nếu đúng là phần còn lại của Tân Ước dạy rõ ràng về một Sự Cất Lên trước hoạn nạn, thì người ta sẽ phải thừa nhận rằng phân đoạn này có thể đang ám chỉ nó. Chắc chắn, ở đây có ít điều để loại trừ ý tưởng về một Sự Cất Lên trước hoạn nạn, dù điều ngược lại cũng đúng: Ở đây có ít điều tích cực để khẳng định nó. Nói cách khác, bản văn là một loại bảng cánh chung trống, có thể chấp nhận các cách giải thích khác nhau. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng phần còn lại của Tân Ước luôn dạy một Lần Đến duy nhất của Đấng Christ vào cuối thời đại. Vì vậy, chúng ta có thể khá chắc chắn rằng phân đoạn này không ám chỉ một Sự Cất Lên trước hoạn nạn. Về sự cuối cùng, điều nó ám chỉ — và phải ám chỉ — là một sự Hiện Đến duy nhất. Thứ hai, MacArthur nói rằng phân đoạn của chúng ta không mô tả Đấng Christ đến đất với các thánh đồ của Ngài để thiết lập vương quốc của Ngài trên đất (Khải Huyền 19:11-15). Nhưng làm thế nào ông có thể chắc chắn như vậy về điều này? Chúa Giê-xu đơn giản nói, “Ta sẽ trở lại và đón các con về với Ta, để Ta ở đâu, các con cũng ở đó.” Vậy, tại sao Chúa Giê-xu không thể nghĩ đến một kịch bản như thế này: Khi Ngài đến lần cuối cùng vì Cô Dâu của Ngài Ngài giáng xuống từ trời với linh hồn của các thánh đồ đã qua đời (Khải Huyền 19:11-15); sau đó Ngài làm họ sống lại từ cõi chết, hợp linh hồn họ với thân thể phục sinh mới của họ; sau đó Ngài biến hóa các thánh đồ đang sống; sau đó Ngài đón tất cả họ về với chính Ngài trên bầu trời trên đất; và sau đó, tiếp theo sự phán xét, Ngài giáng xuống với họ đến trời mới và đất mới, để từ nay về sau họ có thể ở với Ngài nơi Ngài ở (Khải Huyền 21:1-4)? Tóm lại, tại sao Đấng Christ không thể đang ám chỉ sự Hoàn Tất, và sự sống đời đời với người của Ngài trong Thế Giới Sắp Đến? Thứ ba, MacArthur nói rằng không có sự phán xét trên người không được cứu được mô tả ở đây, để sự kiện này không thể là sự trở lại của Đấng Christ trong quyền năng và vinh quang để hủy diệt kẻ ác. Nhưng nếu Chúa Giê-xu, trong câu nói này, chỉ có ý mô tả một khía cạnh của Sự Đến của Ngài: sự trở lại trong quyền năng của Ngài để hoàn tất sự cứu chuộc Cô Dâu của Ngài và chào đón bà vào Thế Giới Sắp Đến thì sao? Nếu sự hủy diệt của kẻ ác thật sự xảy ra vào lúc này, nhưng vẫn không được nhắc đến đơn giản vì Chúa Giê-xu mong muốn tập trung vào việc an ủi các môn đồ của Ngài thì sao? Lập luận từ sự im lặng của MacArthur không thuyết phục; hơn nữa, bất kỳ số phân đoạn Tân Ước nào cũng bác bỏ kết luận của ông bằng cách khẳng định tích cực rằng sự hủy diệt của kẻ ác sẽ xảy ra tại một sự Hiện Đến duy nhất của Đấng Christ (Ma-thi-ơ 13:37-43, Ma-thi-ơ 24-25, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 50-58, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-5:11, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-12, 2:1-12, v.v.). Vậy chúng ta kết luận rằng trong câu nói này Chúa Giê-xu lại một lần nữa giả định trước một Vương Quốc đơn giản hai giai đoạn, được ngăn cách bởi một sự Hoàn Tất duy nhất khi Ngài Hiện Đến; rằng Ngài chắc chắn mong muốn các môn đồ đang chịu khổ của Ngài được an ủi trong ý tưởng ở với Ngài trên trời trong suốt Trạng Thái Trung Gian; nhưng rằng Ngài cũng mong muốn họ ôm lấy sự Hiện Đến như hy vọng cánh chung tối cao của họ. Khi lòng của Cô Dâu bối rối, bà vì vậy phải nghĩ trên hết về niềm vui tối cao của sự sống đời đời với Chồng thiên thượng của mình tại Tiệc Cưới của Chiên Con (Khải Huyền 19:7). 6. Cho Mỗi Người Theo Việc Làm của Người Ấy (Rô-ma 2:1-16) Trong số các phân đoạn Tân Ước đề cập đến Sự Phán Xét, đây là một trong những phân đoạn dài nhất và quan trọng nhất. Trong bài trình bày lớn của mình về Phúc Âm, Phao-lô đã bắt đầu bằng cách chứng minh tội lỗi của Dân Ngoại trước Đức Chúa Trời của sự mặc khải chung (1:18-32). Bây giờ ông chuyển sang những người hưởng lợi của sự mặc khải đặc biệt của Đức Chúa Trời, người Do Thái (2:1 trở đi). Ông biết họ đồng ý rằng sự phán xét của Đức Chúa Trời giáng đúng trên tội nhân Dân Ngoại. Tuy nhiên, ông muốn họ hiểu rằng nó cũng giáng đúng trên họ, vì chính họ làm chính những điều tương tự như Dân Ngoại (2:1-3). Không phải những người chỉ sở hữu Luật Pháp mới được xưng công chính trước Đức Chúa Trời, mà là những người làm theo Luật Pháp — và tập hợp toán học ấy trống rỗng mọi con người ngoại trừ Một Người (2:13). Tóm lại, không có món quà của sự công chính của Đấng Christ, người Do Thái, cũng như Dân Ngoại, đang hướng đến thảm họa vào Ngày Phán Xét (3:19-20). Tôi trích dẫn phân đoạn này vì nó mô tả một cách quyền năng Ngày Phán Xét đúng như vậy: một Ngày duy nhất trong đó Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, sẽ cân nhắc và báo trả cả động cơ lẫn việc làm của mọi người đã từng sống. Phao-lô nói về nó như “ngày của cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời, khi sự phán xét công chính của Ngài sẽ được mặc khải” (5). Ông nói về nó như “ngày mà trong đó Đức Chúa Trời sẽ phán xét những bí mật của con người qua Chúa Giê-xu Christ” (16). Gợi ý đến tính phổ quát của nó, ông nói rằng trong ngày ấy, Đức Chúa Trời sẽ báo trả cho mỗi người theo việc làm của người ấy. Sẽ có phần thưởng phong phú cho người (tin) tốt (7, 10), nhưng sự báo trả khủng khiếp cho người (không tin) ác (8-9), dù Do Thái hay Dân Ngoại (11-16). Tốt và ác, Do Thái và Dân Ngoại: Mọi người sẽ ở đó. Vậy, hầu như không thể nghĩ rằng ở đây Phao-lô nghĩ đến bất cứ điều gì khác ngoài một Sự Phán Xét phổ quát duy nhất, sẽ được Đấng Christ thi hành khi Ngài Hiện Đến. Tuy nhiên, nếu còn bất kỳ nghi ngờ nào về điều này, nó sẽ nhanh chóng bị xua tan bằng cách tham khảo các phân đoạn khác của Phao-lô về cùng chủ đề, hầu hết đều liên kết rõ ràng Sự Phán Xét với sự Hiện Đến (Công Vụ 17:31, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 50-58, 2 Cô-rinh-tô 5:10, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-12, 2:1-2). Một lần nữa học thuyết vô thiên niên kỷ về một sự phán xét phổ quát duy nhất khi Đấng Christ Hiện Đến được xác nhận phong phú. 7. Tạo Vật Được Giải Thoát và Nâng Lên Vinh Quang (Rô-ma 8:18-26) Đây là một phân đoạn Tân Ước chính đề cập đến Sự Tái Sinh, hay Sự Phục Hồi Mọi Vật. Được hiểu đúng, nó cũng là một thành trì hùng mạnh của thần học cánh chung vô thiên niên kỷ. Phao-lô vừa cho các Cơ Đốc nhân La Mã biết rằng họ là người thừa kế của Đức Chúa Trời và người thừa kế chung với Đấng Christ, nếu thật sự họ trung tín chịu khổ với Thầy của họ, để họ cũng có thể được vinh hiển với Ngài (17). Để trang bị và làm mạnh mẽ họ cho sự chịu khổ như vậy, ông bây giờ đặt trước mắt họ hy vọng cánh chung tối hậu của Hội Thánh, một hy vọng mà phước hạnh không thể nói nên lời của nó sẽ làm cho mọi khổ nạn trên đất trước đây trở nên không đáng kể (18). Hy vọng này không phải là sự sống với Đấng Christ trên trời sau khi chết, cũng không phải là sự Hiện Đến của Ngài vào cuối thời đại. Thay vào đó, nó là “vinh quang sẽ được mặc khải trong chúng ta.” Chính xác cách diễn đạt này có nghĩa là gì? Chính xác, đối với Phao-lô, “hy vọng cánh chung tối hậu” của các thánh đồ là gì? Trong các câu 19-25 ông trả lời. Hiện tại, toàn bộ tạo vật — và đặc biệt các dạng sống khác nhau của nó — háo hức chờ đợi sự mặc khải của con cái Đức Chúa Trời (19). Nói cách khác, nó háo hức chờ đợi sự biểu hiện, trong vinh quang, của các thánh đồ đã phục sinh (hay đã được biến hóa) (23; Cô-lô-se 3:4). Nhưng nguồn gốc của sự khao khát vũ trụ này là gì? Để giải thích, Phao-lô đưa chúng ta trở lại khởi đầu. Tại sự sa ngã của A-đam, Đức Chúa Trời đặt một sự rủa sả trên toàn bộ tạo vật, phục nó cho “sự vô ích” của điều ác tự nhiên, đau khổ, và sự chết, tất cả đều đã tách tạo vật khỏi mục đích nguyên thủy của Đức Chúa Trời cho nó (20). Tuy nhiên, sự rủa sả không phải là lời cuối cùng của Đức Chúa Trời. Vì ngay cả khi Ngài phục tạo vật cho sự vô ích, Ngài cũng đặt trong nó, như thể, một tinh thần hy vọng; một tinh thần thúc đẩy mọi vật khao khát điều Ngài tự mình đã có mục đích, và điều Ngài một ngày nào đó chắc chắn sẽ thực hiện: sự giải thoát phổ quát khỏi xiềng xích của sự rủa sả, và một sự bước vào đầy đủ và cuối cùng “sự tự do của vinh quang của con cái Đức Chúa Trời” (21). Vì lý do này, vị sứ đồ nói, tạo vật giống như một phụ nữ đang chuyển dạ: bà rên siết và chịu khổ, nhưng bà làm vậy trong hy vọng, hy vọng về một sự tái sinh cánh chung tối hậu (22). Rất quan trọng, trong tất cả điều này bà và Hội Thánh là một. Vì chính Hội Thánh, được Đức Thánh Linh của hy vọng và khao khát cánh chung ngự vào, háo hức chờ đợi sự tái sinh của chính mình. Phao-lô gọi sự tái sinh này là “việc chúng ta được làm con nuôi,” nói rõ rằng nó sẽ xảy ra tại sự phục sinh, khi thân thể của các thánh đồ, cũng như linh hồn họ, được cứu chuộc đầy đủ và cuối cùng (23; Ê-phê-sô 1:14). Vì vậy, hãy để mọi Cơ Đốc nhân đang chịu khổ hiểu đầy đủ và ôm lấy hy vọng này; và bất chấp mọi trở ngại gặp phải trong cuộc hành hương của mình qua thế giới đổ vỡ này, hãy để người ấy bền đỗ trong đức tin cho đến khi cuối cùng thừa hưởng lời hứa (24-25). Các tiền đề cánh chung làm nền cho phân đoạn an ủi sâu sắc này vừa rõ ràng vừa phong phú có thể áp dụng cho việc nghiên cứu của chúng ta. Các tiền đề là thế này: Tại tội lỗi của A-đam thứ nhất, Đức Chúa Trời (một phần) rút khỏi tạo vật của Ngài và tạm thời áp đặt một sự rủa sả khủng khiếp trên nó. Tuy nhiên, khi A-đam Cuối Cùng trở lại Ngài sẽ hoàn toàn cất sự rủa sả, hoàn toàn chữa lành tạo vật của Ngài, và hoàn toàn trở lại với nó, lấp đầy nó bằng chính sự hiện diện và vinh quang của Ngài một lần đủ cả (1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 50-58; Phi-líp 3:20-21). Về việc áp dụng cho việc nghiên cứu của chúng ta, nó được tìm thấy trong các từ “hoàn toàn” và “một lần đủ cả.” Những người theo thuyết tiền thiên niên kỷ khẳng định rằng khi Đấng Christ trở lại, Ngài sẽ cất một phần sự rủa sả, và vinh hiển một phần thế giới; và rằng Ngài sẽ làm vậy tạm thời, trong một nghìn năm, cho đến sự vinh hiển cuối cùng của mọi vật. Tuy nhiên, đó không phải là điều phân đoạn của chúng ta nói. Nó cũng không phải là điều Phao-lô nói trong bất kỳ thư nào khác của mình. Điều ông thật sự nói — cả ở đây lẫn ở những nơi khác — là thế này: Khi Đấng Christ trở lại để làm sống lại, biến hóa, và vinh hiển Cô Dâu của Ngài, Ngài sẽ làm sống lại, biến hóa, và vinh hiển thế giới của bà — nhà mới và đời đời của bà — nữa. Ở đây, vậy, là hy vọng cánh chung tối hậu của Phao-lô: Thế Giới Sắp Đến vinh quang và đời đời, một thế giới mà chính Vua Cao Cả trên Trời sẽ tạo dựng khi Ngài trở lại để hoàn tất mọi sự. Một tóm tắt ngắn hơn, ngọt ngào hơn về thần học cánh chung vô thiên niên kỷ sẽ khó tìm. 8. Sự Sống Từ Cõi Chết! (Rô-ma 11:11-36) Dù phân đoạn này chỉ chạm đến sự Hoàn Tất một cách gián tiếp, nó có tầm quan trọng lớn, vì ở đây chúng ta gặp thêm một dấu hiệu nổi bật nữa của sự sắp xảy ra của nó: sự biến đổi thời sau của Y-sơ-ra-ên theo dân tộc trên quy mô lớn, dẫn nhanh chóng đến sự Hiện Đến và Sự Phục Sinh của những người chết. Sau này, tôi sẽ chạm đến một số hàm ý thực tế của sự mặc khải độc đáo này cho đời sống và chức vụ Cơ Đốc. Tuy nhiên, trước hết, chúng ta phải khảo sát chính bản văn, để xem đây có thật sự là sứ điệp của vị sứ đồ không. Giới Thiệu Trong Rô-ma 9-11 Phao-lô đang đề cập vấn đề sự không tin của người Do Thái. Vâng, Hội Thánh nguyên thủy bao gồm gần như độc quyền người Do Thái, một số người trong số họ đã được đặt vào chính nền tảng của bà (Ê-phê-sô 2:20, Khải Huyền 21:14). Tuy nhiên, họ đại diện cho một thiểu số nhỏ của quốc gia. Hơn nữa, một khi Phúc Âm tràn qua biên giới của Y-sơ-ra-ên, đám đông Dân Ngoại bắt đầu tiếp nhận Đấng Christ, trong khi hầu hết người Do Thái, cả trong và ngoài Palestine, tiếp tục khước từ Ngài. Thời Tân Ước là như vậy, và cho đến ngày nay cũng vậy: Luôn luôn có một dân sót nhỏ của người Do Thái tin kính, trong khi đa số lớn của hạt giống thể chất của Áp-ra-ham tiếp tục trong sự không tin. Từ độ dài và sự nồng nhiệt của những nhận xét của ông về sự quan phòng gây bối rối này, rõ ràng Phao-lô khá lo lắng về nó, phần lớn vì ông biết rằng các đối thủ của Cơ Đốc giáo sẽ nhiều lần chỉ vào sự khước từ Phúc Âm của người Do Thái như một dấu hiệu của tính không hợp pháp của nó. Ở đây, vậy, chúng ta thấy ông giải thích sự không tin quy mô lớn của người Do Thái, làm rõ mình khỏi các cáo buộc bài Do Thái, và trang bị cho các tín hữu của mọi thế hệ đáp lại một cách khôn ngoan trước trở ngại bề ngoài này cho đức tin. Bốn Lý Do Cho Sự Không Tin Của Người Do Thái Về bản chất, Phao-lô đưa ra bốn lời giải thích cho vấn đề sự không tin quy mô lớn của người Do Thái. Thứ nhất, trái với bề ngoài hiện tại, các dự đoán Cựu Ước của Đức Chúa Trời rằng Ngài sẽ tạo dựng một quốc gia mới rộng lớn của các tín hữu nơi chính Ngài và Đấng Mê-si-a của Ngài đã không thất bại. Tại sao? Vì “… không phải mọi người thuộc về Y-sơ-ra-ên đều là Y-sơ-ra-ên” (9:6). Nói cách khác, ngay cả bây giờ Đức Chúa Trời thật sự đang ứng nghiệm các lời hứa về Vương Quốc trong Cựu Ước của Ngài, nhưng đang làm vậy trong số Y-sơ-ra-ên thuộc linh. Ngài đang làm vậy trong Một Quốc Gia Mới bao gồm mọi tín hữu nơi Chúa Giê-xu, dù Do Thái hay Dân Ngoại (9:1-29; Ga-la-ti 6:16, Ê-phê-sô 2:1 trở đi, 1 Phi-e-rơ 2:9). Ngài đang làm vậy trong Hội Thánh. Thứ hai, bất chấp việc đã nghe Tin Tốt Lành về món quà miễn phí của Đức Chúa Trời về sự công chính qua đức tin đơn giản nơi Đấng Christ, đa số người Do Thái cứng đầu bám vào Luật Pháp Môi-se để có địa vị đúng trước Đức Chúa Trời. Họ không nhận ra rằng Luật Pháp thật sự đã được ứng nghiệm trong Đấng Christ, và rằng nó cũng công bố sự công chính bởi đức tin nơi Đấng Christ, thay vì bởi sự vâng lời của chính chúng ta đối với các giới luật cao quý của nó (9:30-10:21). Thứ ba, Đức Chúa Trời hoàn toàn không (hoàn toàn) khước từ dân Cựu Ước của Ngài, vì ngay cả bây giờ Ngài đã ban món quà của đức tin cứu rỗi cho một dân sót nhỏ của người Do Thái, một trong số họ là chính vị sứ đồ (11:1-10)! Điều này đưa chúng ta đến lý do cuối cùng của Phao-lô, và lý do liên quan đến chúng ta ở đây. Ông ám chỉ nó như một “sự mầu nhiệm,” một lẽ thật trước đây bị giấu kín bây giờ được mặc khải qua chính vị sứ đồ. Ông cũng coi nó như một lẽ thật sống còn mà Hội Thánh không bao giờ được quên. Nó là thế này: Trong khi, vào lúc này, đa số người Do Thái thật sự đã vấp ngã trên Đấng Christ, họ đã không hoàn toàn sa ngã; trong khi họ thật sự đã tạm thời bị chặt khỏi cây ô-liu có gốc nơi tổ phụ Áp-ra-ham, nó chỉ là để vào cuối cùng họ có thể được ghép vào lại. Hơn nữa, khi Đức Chúa Trời thật sự ghép họ vào lại, nó sẽ là một sự kiện có ý nghĩa cánh chung to lớn, vì nó sẽ có nghĩa không gì khác hơn là “sự sống từ cõi chết”! Trong Rô-ma 11:11-36, Phao-lô khám phá sự mầu nhiệm này một cách dài. Chúng ta hãy khảo sát ngắn gọn sự dạy dỗ của ông, tập trung vào nhiều cách khác nhau mà vị sứ đồ dường như khẳng định một cách quyền năng một sự biến đổi thời sau của người Do Thái theo dân tộc ngay trước sự Hoàn Tất khi Đấng Christ trở lại. Sự Khước Từ Của Y-sơ-ra-ên Không Phải Là Cuối Cùng (11-16) Trong các câu 11-12, Phao-lô bắt đầu mở ra sự mầu nhiệm. Y-sơ-ra-ên theo dân tộc có vấp ngã trên Đấng Christ đến nỗi sa ngã vĩnh viễn vào sự hư mất không? Hoàn toàn không (Châm Ngôn 24:16)! Thật vậy, sự vấp ngã của họ thật sự là một phần của mục đích và kế hoạch lớn hơn của Đức Chúa Trời; vì qua sự vi phạm của Y-sơ-ra-ên, sự cứu rỗi sẽ đến với Dân Ngoại; nhưng sau đó, qua sự cứu rỗi của Dân Ngoại, sự cứu rỗi cũng sẽ đến với Y-sơ-ra-ên (11)! Hơn nữa, nếu sự vi phạm của Y-sơ-ra-ên có nghĩa là sự giàu có cứu chuộc cho Dân Ngoại, hãy nghĩ xem sự đầy đủ của họ — việc hợp nhất số lượng đầy đủ của người Do Thái được chọn vào Hội Thánh Giao Ước Mới — có thể có nghĩa là gì (12)! Trong giây lát, Phao-lô sẽ cho chúng ta biết nó có nghĩa là gì (15). Tuy nhiên, ở đây, chỉ hai câu vào sự suy ngẫm của ông, chúng ta đã bắt đầu cảm nhận ý chính của sự mầu nhiệm: Đức Chúa Trời chưa xong với Y-sơ-ra-ên theo dân tộc; thật vậy, Ngài có điều gì đó lớn đang dành cho họ, điều gì đó sẽ báo trước sự cuối cùng của thời đại và sự xuất hiện của Thế Giới Sắp Đến. Trong các câu 13-15, Phao-lô dừng lại để cho khán giả Dân Ngoại của mình biết một bí mật chiến lược về chức vụ truyền giảng của ông: Bất cứ khi nào ông truyền Đấng Christ cho Dân Ngoại, ông cố gắng hết sức để phóng đại (tức là phô bày) niềm vui của những người được biến đổi của mình, nếu bằng bất kỳ cách nào ông có thể khiến một số người bà con Do Thái của mình ghen tị, để họ cũng sẽ mong muốn Đấng Christ và được cứu (13-14). Khi làm vậy, ông có ý thức liên kết mình với mục đích và kế hoạch của Đức Chúa Trời được vạch ra trong các câu 11-12. Trong câu 15, ông cho chúng ta thêm một lý do nữa để làm điều ông làm, một lý do đầy sự quan tâm cánh chung: Nếu sự khước từ của Y-sơ-ra-ên có nghĩa là sự sống thuộc linh cho thế giới Dân Ngoại, thì sự chấp nhận cuối cùng của họ sẽ có nghĩa là gì, nếu không phải là “sự sống từ cõi chết”? Rõ ràng, “sự sống từ cõi chết” là điều gì đó tốt, và điều gì đó mà thời gian của nó Phao-lô mong muốn thúc đẩy. Nhưng nó là gì? Trong các câu phía trước, ông sẽ trả lời. Ở đó chúng ta học rằng sự trở lại thời sau của Y-sơ-ra-ên theo dân tộc với đức tin của tổ phụ Áp-ra-ham của họ — vốn không gì khác hơn là đức tin nơi Đấng Christ — sẽ đánh dấu sự hoàn thành của việc thâu góp cứu chuộc của Đức Chúa Trời. Nó sẽ đánh dấu việc đạt được số lượng đầy đủ của người Do Thái được chọn và Dân Ngoại được chọn, sự hoàn thành của Thân Thể của Đấng Christ. Nhưng chính xác điều gì sẽ xảy ra khi sự đầy đủ này đạt được? Đấng Chăn Chiên Duy Nhất, Đấng mà Đức Chúa Cha đã chỉ định để thâu góp một bầy duy nhất của Ngài, đã cho chúng ta biết: “Phúc Âm này của Vương Quốc sẽ được rao giảng trong toàn bộ thế giới như một lời chứng cho mọi quốc gia, và sau đó sự cuối cùng sẽ đến” (Ma-thi-ơ 24:14, Giăng 10:16). Vậy, đối với Chúa Giê-xu sự hoàn thành chức vụ truyền giảng của Hội Thánh mang lại “sự cuối cùng,” sự Hoàn Tất; và đối với Phao-lô, sự hoàn thành của cùng chức vụ ấy — vốn được đánh dấu bằng một sự thâu góp cuối cùng của Y-sơ-ra-ên theo dân tộc — mang lại “sự sống từ cõi chết.” Vậy chẳng phải chúng ta nên kết luận rằng “sự sống từ cõi chết” có nghĩa chính xác điều chúng ta nghĩ nó có nghĩa khi chúng ta lần đầu đọc phân đoạn này, và chính xác điều nhiều nhà bình luận hiểu nó có nghĩa: Sự Phục Sinh của Những Người Chết sao? Nếu vậy, sự biến đổi thời sau của Y-sơ-ra-ên theo dân tộc thật sự là một dấu hiệu lớn: một dấu hiệu rằng sự Hiện Đến, Sự Phục Sinh, Sự Phán Xét, và Thế Giới Sắp Đến đã gần kề, ngay tại cửa! Sự Mầu Nhiệm của Cây Ô-liu Hoang (17-24) Trong các câu 16-25 vị sứ đồ triển khai những ý tưởng này, nhưng với một sự nhấn mạnh mục vụ đặc biệt. Ông mong muốn rằng độc giả Dân Ngoại của mình không bao giờ trở nên “tự cao” chống lại Y-sơ-ra-ên theo dân tộc. Trái lại, ông muốn họ đánh giá đầy đủ chiến lược “không thể dò được” của Đức Chúa Trời để tạo thành Thân Thể của Đấng Christ, tính miễn phí của sự cứu rỗi của họ, tình yêu bền vững của Ngài cho Y-sơ-ra-ên theo dân tộc, và mục đích tối hậu của Ngài cho cùng một dân ấy, để họ (tức là các tín hữu Dân Ngoại) có thể bước đi trong sự khiêm nhường, lòng biết ơn, và sự kính sợ thánh thích đáng đối với sự cứu rỗi của chính họ; và cũng trong tình yêu bền vững cho — và chức vụ cho — người Do Thái. Ông vang lên chủ đề này trong câu 16: Nếu bột được dâng làm trái đầu mùa là thánh, toàn bộ cục bột cũng vậy; nếu gốc là thánh, các cành cũng vậy. Dù lời nói bí ẩn, bối cảnh làm ý nghĩa rõ ràng: Nếu Đức Chúa Trời coi Áp-ra-ham — cha thể chất của Y-sơ-ra-ên theo dân tộc — là thánh, thì chắc chắn Ngài vẫn coi con cái của Áp-ra-ham là thánh. Nhưng làm thế nào điều này có thể xảy ra, vì Y-sơ-ra-ên hiện đang trong sự không tin quy mô lớn? Phao-lô đã bắt đầu vén màn câu trả lời rồi: Trong lòng Ngài và trong các kế hoạch cứu chuộc của Ngài Ngài đã biệt riêng họ. Ngài chưa xong với họ. Sự cứu rỗi của Áp-ra-ham là, như thể, một sự bảo đảm về những điều lớn sắp đến: sự cứu rỗi của “toàn bộ cục bột,” sự phục hồi của những “cành” yêu dấu tạm thời bị chặt khỏi. Rất thích ẩn dụ về cây ô-liu, Phao-lô bây giờ phát triển mô-típ này một cách dài (17-24). Trong các câu 17-18 ông hỏi: “Việc các anh Dân Ngoại tự cao chống lại Y-sơ-ra-ên đã sa ngã đáng thương có thích hợp như thế nào, khi người Do Thái thuộc về một cách tự nhiên cây được trồng thiêng liêng là gia đình của Áp-ra-ham, trong khi các anh, như những cành được cắt từ một cây ô-liu hoang, đã được ghép vào cây của Áp-ra-ham ‘trái với tự nhiên’ (24; 9:3-5)? Hơn nữa, nếu các anh chưa ấn tượng thích đáng bởi tính miễn phí tuyệt đối của sự cứu rỗi của mình, thì hãy xem xét điều này nữa: Đức Chúa Trời đã không khởi động và phát triển chương trình cứu chuộc của Ngài cho thế giới từ trong số các anh Dân Ngoại. Không, Ngài đã khởi động nó từ tổ phụ Áp-ra-ham, và phát triển nó trong số Y-sác, Gia-cốp, Môi-se, và Đa-vít; Ngài đã khởi động và phát triển nó từ ‘gốc’ Do Thái mà trong những ngày cuối cùng này, bởi niềm vui tốt lành đơn thuần của Đức Chúa Trời, hiện đang hỗ trợ các anh trong đức tin cứu rỗi của các anh nơi Đấng Christ (Ê-phê-sô 2:11-13)!” Trong giây lát, Phao-lô sẽ đưa dòng lý luận này đến kết luận của nó, nhưng đã dễ thấy kết luận sẽ là gì: “Vì chỉ là tự nhiên cho các cành tự nhiên thuộc về cây ô-liu được trồng, chắc chắn một ngày nào đó sớm chúng sẽ thuộc!” Dự đoán sự khinh thường dai dẳng của Dân Ngoại đối với Y-sơ-ra-ên không tin, Phao-lô dùng các câu 19-22 để đưa ra thêm một lập luận nữa, và để vén màn thêm một (khía cạnh của) sự mầu nhiệm nữa. Vâng, đúng là các cành Do Thái đã bị chặt khỏi để các cành Dân Ngoại có thể được ghép vào (19). Nhưng tại sao điều này nên là một dịp cho sự kiêu ngạo của Dân Ngoại? Ai, sau cùng, đã để Y-sơ-ra-ên trong sự không tin (tạm thời) (11:7)? Và ai, sau cùng, đã ban cho Dân Ngoại ân điển của đức tin (20; 9:16; Ê-phê-sô 2:8-9)? Câu trả lời là rõ ràng. Nhưng trong trường hợp họ nghi ngờ chủ quyền tuyệt đối của Đức Chúa Trời trong sự cứu rỗi, hãy để Dân Ngoại tự cao xem xét sự mầu nhiệm này nữa: Đúng như Đức Chúa Trời đã chặt các cành Do Thái để nhường chỗ cho các cành Dân Ngoại, trong những ngày phía trước Ngài cũng sẽ chặt các cành Dân Ngoại để nhường chỗ cho các cành Do Thái (20-21)! Đối với các Cơ Đốc nhân hiện đại sống ở phương Tây, đây thật sự là một ý tưởng nghiêm trọng: Việc thâu góp Y-sơ-ra-ên theo dân tộc dường như sẽ được đi trước bởi sự sụp đổ quy mô lớn của Cơ Đốc giáo lịch sử (Lu-ca 18:8). Vì vậy, hãy để mọi tín hữu Dân Ngoại nơi Chúa Giê-xu khiêm nhường mình. Hãy để người ấy nuôi dưỡng sự kính sợ thánh, lòng biết ơn, và lòng thương xót. Và bằng mọi cách, hãy để người ấy tiếp tục trong sự nhân từ của Đức Chúa Trời, kẻo người ấy cũng sa ngã (20, 22). Trong các câu 23-24, Phao-lô chuẩn bị chúng ta cho việc vén màn đầy đủ sự mầu nhiệm của kế hoạch của Đức Chúa Trời cho Y-sơ-ra-ên theo dân tộc. Sự không tin hiện tại của họ không được đặt trong đá (23). Đức Chúa Trời hoàn toàn có thể ghép họ vào lại (23). Hơn nữa, chúng ta khôn ngoan khi mong đợi rằng Ngài sẽ ghép họ vào lại, vì họ, không giống Dân Ngoại, thuộc về một cách tự nhiên cây ô-liu được trồng là gia đình của tổ phụ Áp-ra-ham (24). Sự Mầu Nhiệm Được Vén Màn (25-27) Trong các câu 25-27, Phao-lô đạt đến cao trào của bài giảng của mình, trong đó sự mầu nhiệm bây giờ được công bố công khai. Nó là thế này: Một sự cứng lòng một phần đã xảy ra với Y-sơ-ra-ên cho đến khi sự đầy đủ của Dân Ngoại đã đến (25). Sau khi đã nói dài về ý định của Đức Chúa Trời phục hồi Y-sơ-ra-ên, ông để chúng ta rút ra kết luận hiển nhiên: Khi Đấng Christ cuối cùng đã thâu góp số lượng đầy đủ của Dân Ngoại được chọn, Ngài sau đó sẽ chuyển sự chú ý của mình đến Y-sơ-ra-ên theo dân tộc trên quy mô lớn, làm mềm lòng họ với Phúc Âm, và đưa họ vào Giao Ước Mới. “Và như vậy (tức là khi sự đầy đủ của Dân Ngoại đã đạt được) mọi Y-sơ-ra-ên (tức là Y-sơ-ra-ên theo dân tộc thời sau trên quy mô lớn, hợp với người Do Thái được chọn của các thế hệ trước) sẽ được cứu” (26). Nói cách khác, tại điểm này “sự đầy đủ” của Dân Ngoại và sự đầy đủ của Y-sơ-ra-ên theo dân tộc sẽ đến (12). Không ngạc nhiên, vậy, rằng Phao-lô liên kết ngày vui ấy với “sự sống từ cõi chết” (15)! Sự ủng hộ cho dòng giải thích này được tìm thấy trong phần còn lại của các câu 26-27. Ở đây Phao-lô trích dẫn từ — và sửa đổi một cách mạnh dạn — một số lời tiên tri về Vương Quốc trong Cựu Ước, nhưng chủ yếu là Ê-sai 59:20-21 (xem thêm, Ê-sai 27:9, Giê-rê-mi 31:33-34). Một lần nữa, ông không nói ở đây về sự Hiện Đến (như một số người theo thuyết tiền thiên niên kỷ khẳng định), vì Tân Ước rõ ràng rằng sự Hiện Đến sẽ không mang lại sự biến đổi cho bất kỳ ai, dù Do Thái hay Dân Ngoại. Thay vào đó, nó sẽ đơn giản phê chuẩn đáp ứng của một người đối với Phúc Âm trong suốt Thời Kỳ Rao Giảng, dù bằng phần thưởng hay sự báo trả. Hơn nữa, trong suốt phân đoạn này Phao-lô đã nói về việc ghép Y-sơ-ra-ên theo dân tộc trở lại vào cây ô-liu của gia đình thuộc linh của tổ phụ Áp-ra-ham — cùng một loại ghép mà Dân Ngoại đã kinh nghiệm bởi đức tin. Vậy chúng ta kết luận rằng ở đây Phao-lô nghĩ đến sự biến đổi thời sau của Y-sơ-ra-ên theo dân tộc trên quy mô lớn dưới sự rao giảng Phúc Âm (xem thêm câu 23). Để diễn giải nó như ông có thể: Bởi Đức Thánh Linh, và qua sự rao giảng Phúc Âm, Đấng Giải Cứu sẽ đến với Y-sơ-ra-ên theo dân tộc từ Si-ôn ở trên; khi Ngài làm vậy, Ngài sẽ ban cho họ đức tin nơi chính Ngài; và khi họ tin, Ngài sẽ cất tội lỗi của họ và loại bỏ khỏi họ mọi sự không tin kính, qua các món quà Giao Ước Mới lớn về sự xưng công chính, sự nên thánh, và sự vinh hiển (8:29-30). Nhân tiện, chúng ta nên lưu ý rằng một số nhà bình luận giải thích các câu 26-27 như ám chỉ sự Hiện Đến và “sự cứu rỗi” cuối cùng (tức là sự vinh hiển) của Hội Thánh, vốn là “Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời” thuộc linh, bao gồm Do Thái và Dân Ngoại (Ga-la-ti 6:16). Tuy nhiên, trong khi quan điểm này hoàn toàn tương thích với thần học cánh chung vô thiên niên kỷ, tôi không ủng hộ nó. Trong suốt chương 11 mối quan tâm của Phao-lô là tiên đoán sự phục hồi của Y-sơ-ra-ên theo dân tộc vào cây ô-liu, điều phải đến bởi đức tin nơi sứ điệp được rao giảng, và điều không thể đến khi Hiện Đến (20, 23; 10:17; Rô-ma 10:14 trở đi, 1 Cô-rinh-tô 1:21). Khi Hiện Đến, Đấng Christ không cất tội lỗi; Ngài vinh hiển các thánh đồ (câu 27). Cũng vậy, các câu 28-32 dường như loại trừ cách giải thích này, vì ở đây chúng ta cũng thấy Phao-lô nói, không phải về Hội Thánh như một toàn thể, mà về Y-sơ-ra-ên theo dân tộc. Sự Mầu Nhiệm Được Tóm Tắt (28-32) Trong các câu 28-29, vị sứ đồ tóm tắt ngắn gọn điều đã đi trước. Từ góc nhìn của tiến bộ lịch sử của Phúc Âm, (đa số) người Do Thái bây giờ là kẻ thù của Đức Chúa Trời, để Đức Chúa Trời có thể làm bạn với Dân Ngoại. Nhưng từ góc nhìn của sự tuyển chọn thiêng liêng, tình hình này không thể tiếp tục vô hạn. Vì đúng như Đức Chúa Trời yêu tổ phụ Áp-ra-ham, Ngài cũng yêu con cái thể chất của người, người Do Thái. Đúng như Đức Chúa Trời chọn tổ phụ Áp-ra-ham, Ngài cũng đã chọn (nhiều người trong) con cái thể chất của người, người Do Thái (28). Tình yêu lựa chọn không thay đổi. Vì vậy, các món quà và sự kêu gọi của Đức Chúa Trời đối với Y-sơ-ra-ên theo dân tộc không thay đổi: Chúng không thể thu hồi (29). Trong các câu 30-32 Phao-lô rút ra các hàm ý cánh chung của những lẽ thật lớn này. Trong mục đích và kế hoạch khôn ngoan của Ngài, Đức Chúa Trời trước đây đã “đóng lại” (tức là giam giữ) Dân Ngoại tội lỗi trong sự không vâng lời bằng Luật Pháp của Ngài được viết trên lòng họ, trong khi Y-sơ-ra-ên hưởng các lòng thương xót đặc biệt của Ngài dưới Giao Ước Cũ (Rô-ma 1:18 trở đi). Tuy nhiên, bây giờ, dưới Giao Ước Mới, Ngài đã đóng lại Y-sơ-ra-ên tội lỗi trong sự không vâng lời qua việc họ khước từ Phúc Âm, để Dân Ngoại có thể được tỏ lòng thương xót. Nhưng đó không phải là sự cuối cùng của câu chuyện. Vì qua lòng thương xót bây giờ đang được tỏ cho Dân Ngoại, Ngài bây giờ đang tỏ — và sẽ sớm tỏ với mức độ lớn hơn nhiều — lòng thương xót cho người Do Thái, trước hết khiến họ ghen tị, và sau đó đến sự cứu rỗi trong Đấng Christ (Công Vụ 28:28)! Vậy, khảo sát tiến trình rộng lớn của các thời đại, chúng ta thấy rằng Đức Chúa Trời tối cao đã đóng lại cả Do Thái lẫn Dân Ngoại trong sự không vâng lời, để vào thời gian và cách của chính Ngài Ngài có thể tỏ lòng thương xót cho cả hai (31). Nhưng trong tất cả điều này chúng ta cũng thấy tình yêu bền vững của Ngài cho — và sự tuyển chọn của Ngài về — Y-sơ-ra-ên theo dân tộc, dân mà, dưới Đấng Mê-si-a của họ, Ngài đã làm thành Alpha và Omega, Khởi Đầu và Kết Thúc, của Lịch Sử Cứu Rỗi! Đức Chúa Trời của Sự Mầu Nhiệm Được Tôn Vinh (33-36) Sự mặc khải của những sắc lệnh này, vốn đặt ra nhiều câu hỏi như nó trả lời, hoàn toàn hạ thấp tâm trí con người hữu hạn.
Những điều như vậy không thể (hoàn toàn) được hiểu, nhưng — trong số những người được chọn biết ơn của Đức Chúa Trời, cả Do Thái lẫn Dân Ngoại — chúng có thể được tôn thờ. Và thật vậy đó là một trong những mục đích lớn của Đức Chúa Trời trong việc mặc khải chúng. Không ngạc nhiên, vậy, rằng vào cuối sự suy ngẫm cao cả này về mục đích và kế hoạch cứu chuộc của Đức Chúa Trời, vị sứ đồ nằm sấp mặt, bị hạ thấp bởi sự khôn ngoan, kiến thức, và các sự phán xét không thể dò được của Ngài, nhưng cũng được nâng lên đến sự thờ phượng vui mừng và biết ơn của Đấng tối cao trên mọi sự (33-36)! Kết Luận Chúng ta đã thấy rằng trong phân đoạn thách thức này vị sứ đồ nói hết lần này đến lần khác về một sự mầu nhiệm Tân Ước lớn. Ngay trước sự Hiện Đến, khi sự đầy đủ của Dân Ngoại đã đến, Đức Chúa Trời sẽ lại chuyển sang dân Giao Ước Cũ của Ngài. Bởi Đấng Christ, qua Đức Thánh Linh, và qua sự rao giảng Phúc Âm, Ngài sẽ lại thăm Y-sơ-ra-ên theo dân tộc trên quy mô lớn, mở mắt thuộc linh của họ, và ban cho họ đức tin cứu rỗi nơi Đấng Mê-si-a của họ. Ngài sẽ kéo họ vào Giao Ước Đời Đời, để thuộc linh, cũng như thể chất, họ có thể là con cái của tổ phụ Áp-ra-ham của họ (4:1 trở đi). Khi điều này xảy ra, nó sẽ có nghĩa là “sự sống từ cõi chết.” Với mùa gặt đầy đủ bây giờ đã vào, Vua Cao Cả sẽ tự do giáng xuống từ trời, làm sống lại những người chết, phán xét thế giới trong sự công chính, và mang Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời vào trong hình thức đầy đủ và cuối cùng của nó. Vì một số lý do, đây là thông tin sống còn cho Hội Thánh (phần lớn là Dân Ngoại) thời của chúng ta. Một lần nữa, nó giữ chúng ta khiêm nhường và làm chúng ta biết ơn. Nó lấp đầy chúng ta bằng lòng thương xót và hy vọng cho những người hàng xóm Do Thái của chúng ta. Nó thúc đẩy chúng ta một lần nữa cầu nguyện cho họ, và vươn ra đến họ, và đến mọi người (10:1). Cuối cùng, nó cung cấp cho chúng ta một trong những dấu hiệu quan trọng nhất của sự sắp xảy ra của sự Hiện Đến của Chúa chúng ta. Vậy chúng ta hãy giữ cảnh giác. Vì khi cuối cùng chúng ta thấy khối lượng lớn người Do Thái thế giới chuyển sang Đấng Christ, chúng ta có thể ngước mắt lên, biết rằng sự cứu chuộc của chúng ta — ngay cả sự sống từ cõi chết — đã đến gần! 13 9. Kìa, Ta Nói Với Các Con Một Sự Mầu Nhiệm! (1 Cô-rinh-tô 15:50-58) Trong quá trình hành trình của chúng ta, chúng ta đã thấy rằng 1 Cô-rinh-tô 15 là một trong hai hay ba phân đoạn cánh chung hàng đầu trong Tân Ước Giáo Huấn. Giống như dụ ngôn về Lúa Mì và Cỏ Lùng (Ma-thi-ơ 13), Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve (Ma-thi-ơ 24), và những nhận xét cánh chung của Phao-lô cho người Tê-sa-lô-ni-ca, nó chạm đến mọi khía cạnh của sự Hoàn Tất. Hơn nữa, như tôi đã lập luận trước đây, các câu 20-28 có tầm quan trọng đặc biệt trong việc thiết lập thần học cánh chung Tân Ước, vì chúng cung cấp sự dạy dỗ rõ ràng nhất của Phao-lô về cấu trúc của Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Khảo sát nó cẩn thận, chúng ta thấy rằng ông, giống như Thầy của mình, hiểu Vương Quốc xuất hiện trong hai giai đoạn đơn giản, được ngăn cách bởi một sự Hiện Đến duy nhất của Đấng Christ. Và chúng ta thấy rằng sự hiểu biết này tích cực loại trừ các luận điểm tiền thiên niên kỷ song sinh về một Vương Quốc ba giai đoạn và hai hay nhiều lần đến của Đấng Christ. Tuy nhiên, chúng ta chưa đề cập một cách dài đến các câu 50-58, trong đó Phao-lô vén màn, lần đầu tiên, “sự mầu nhiệm” về sự biến hóa và vinh hiển của các thánh đồ đang sống khi Đấng Christ Hiện Đến. Vì phân đoạn này vừa hấp dẫn vừa liên quan đến việc nghiên cứu của chúng ta, chúng ta hãy dành một lúc để khảo sát nó kỹ hơn. Trong câu 50 Phao-lô bắt đầu bằng cách cung cấp lý do cho việc Đức Chúa Trời vinh hiển thân thể của các thánh đồ của Ngài khi Hiện Đến (23): Thịt và huyết đơn thuần, như hiện đang cấu thành, hoàn toàn không thể sống sót trọng lượng của vinh quang sẽ tràn ngập Vương Quốc (đã hoàn tất) mà Đấng Christ sẽ giới thiệu. Thân thể trên đất của các thánh đồ phải được làm cho phù hợp với môi trường thiên thượng mới của họ. Để sống trong Mặt Trời, người ta phải là một tạo vật của lửa. Sự dạy dỗ của Phao-lô ở đây rõ ràng loại trừ kịch bản tiền thiên niên kỷ, vốn khẳng định rõ ràng rằng khi đến Đấng Christ sẽ giới thiệu một vương quốc tạm thời sẽ được ở bởi “thịt và huyết” (ví dụ, trẻ em, người Do Thái trong hoạn nạn, người được biến đổi trong hoạn nạn, v.v.). Cũng hãy lưu ý rằng Phao-lô ám chỉ Vương Quốc sắp đến là không thể hư nát. Như với thân thể tương lai của các thánh đồ, với thế giới tương lai của họ cũng vậy: Vì cả hai đều vinh quang, cả hai đều không hư nát; vì chúng không hư nát, chúng là đời đời, không thay đổi, và không thể hư mất. Một lần nữa, điều này không để chỗ cho sự pha trộn kỳ lạ ấy của tạm thời và đời đời, hư nát và không hư nát, lấp đầy những giấc mơ của người theo thuyết tiền thiên niên kỷ. Trong các câu 51-52 Phao-lô vén màn sự mầu nhiệm cánh chung mới. Nó là thế này: Không phải mọi thánh đồ sẽ ngủ giấc ngủ của sự chết (dù trong trường hợp của những người làm vậy, chỉ thân thể của họ sẽ ngủ, vì trong suốt Trạng Thái Trung Gian linh hồn họ sẽ tỉnh thức trên trời với Đấng Christ); nhưng mọi thánh đồ sẽ được thay đổi (tức là được vinh hiển). Nói cách khác, ngay sau sự phục sinh của những người chết, các thánh đồ đang sống — những người “còn sống và còn lại cho đến khi Chúa đến” — sẽ đơn giản, và rất đột ngột, được thay đổi, được vinh hiển (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:15). Ở đây vậy chúng ta thấy Phao-lô triển khai câu 23, giải thích chi tiết hơn chính xác điều gì sẽ xảy ra với mọi “… người thuộc về Đấng Christ khi Ngài đến.” Hãy quan sát cẩn thận rằng sự biến hóa lớn này xảy ra không chỉ khi Hiện Đến, mà còn khi kèn cuối cùng thổi, điều Phao-lô rõ ràng giả định là đồng thời với sự Hiện Đến (52; Ma-thi-ơ 24:31, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:16). Tuy nhiên, nếu “cuối cùng” có nghĩa là “cuối cùng,” thì chắc chắn không thể có một tiếng thổi kèn phục sinh khác vào cuối một Thiên Niên Kỷ tương lai. Càng không thể có hàng triệu tiếng thổi như vậy, rải rác qua một nghìn năm, xảy ra mỗi khi một thánh đồ thiên niên kỷ chết và ngay lập tức được vinh hiển! Không, chân trời xa của thần học cánh chung của Phao-lô là sự Hiện Đến, khi toàn bộ Hội Thánh — “những người thuộc về Đấng Christ khi Ngài đến” — được vinh hiển, và như vậy bước vào Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Trời. Các câu 53-55 đưa việc tiết lộ sự mầu nhiệm — và toàn bộ bài giảng của Phao-lô về sự phục sinh — đến cao trào vinh quang của chúng. Thứ nhất, ông nhắc lại điều ông đã nói vài phút trước: Điều hư nát này (thịt A-đam) phải mặc lấy sự không hư nát, và điều hay chết này phải mặc lấy sự bất tử, trên hết vì đó là mục đích và kế hoạch của chính Đức Chúa Trời, nhưng cũng vì chính bản chất của Vương Quốc đòi hỏi nó (50; 42-44). Sau đó, bằng ngôn ngữ tràn ngập sự cử hành và tán tụng, vị sứ đồ khẳng định rằng khi sự phục sinh xảy ra, Đức Chúa Trời sẽ ứng nghiệm lời hứa Vương Quốc cổ xưa của Ngài rằng sự chết sẽ bị nuốt chửng trong chiến thắng (Ê-sai 25:8, Ô-sê 13:14). Điều sống còn là hiểu Phao-lô nghĩ đến điều gì ở đây. Quan trọng là, ông đã giải thích nó trong các câu 20-28 rồi. Điều ông nghĩ đến là chiến thắng cuối cùng, tối hậu. Điều ông nghĩ đến là việc bãi bỏ kẻ thù cuối cùng, tức là sự chết (26). Và điều ông nghĩ đến là việc bãi bỏ mọi kẻ thù khác, mà sự chết đứng làm biểu tượng tối cao (25). Vậy, làm thế nào ông có thể không hân hoan trước ý tưởng về sự phục sinh, vì khi nó xảy ra Đấng Christ sẽ hoàn toàn trục xuất mọi điều ác, đau khổ, và sự chết khỏi vũ trụ, và hoàn toàn vinh hiển mọi vật (đã được cứu chuộc)? Tóm lại, Phao-lô hân hoan vì sự Hiện Đến mang lại Sự Phục Sinh, và Sự Phục Sinh mang lại chiến thắng vũ trụ hoàn toàn: sự Hoàn Tất và Phục Hồi mọi vật (23, 27-28). Một lần nữa, đây là sự kết thúc của mọi thuyết tiền thiên niên kỷ. Thuyết tiền thiên niên kỷ hình dung sự tồn tại của nhiều kẻ thù, bao gồm chính sự chết, trong một nghìn năm tiếp sau sự trở lại của Đấng Christ. Nhưng ở đây trong 1 Cô-rinh-tô 15, Phao-lô nói rằng khi Hiện Đến và Sự Phục Sinh Đức Chúa Trời sẽ đặt mọi kẻ thù của Đấng Christ, bao gồm chính sự chết, dưới chân Ngài, một lần đủ cả, qua đó mang Vương Quốc đời đời của Đức Chúa Cha vào. Các câu 56-58, vốn kết thúc chương, triển khai chủ đề chiến thắng, rút ra việc áp dụng thực tế của nó cho các thánh đồ. Qua Đấng Christ, Đức Chúa Trời đã ban cho chúng ta chiến thắng trên sự chết, tội lỗi, và quyền lực của luật pháp để kết án chúng ta rồi. Vì vậy, trong điều còn lại của thời đại ác hiện tại, chúng ta hãy vững vàng và không lay chuyển trong đức tin, luôn dư dật trong công việc của Chúa. Tại sao? Vì chúng ta biết rằng công lao của chúng ta không vô ích, mà rằng chúng sẽ được thưởng phong phú khi Hiện Đến, khi Đấng Christ làm sống lại những người chết, biến hóa những người sống, chiến thắng mọi kẻ thù thuộc linh và thể chất, và ban chiến thắng đầy đủ và cuối cùng cho dân đã được vinh hiển của Ngài và thế giới của họ. 14 10. Một Tòa Nhà Đời Đời Từ Đức Chúa Trời (2 Cô-rinh-tô 5:1-10) Trong thư thứ hai của mình gửi cho người Cô-rinh-tô, chúng ta thấy sứ đồ Phao-lô bảo vệ mình chống lại những cuộc tấn công ác ý của một số anh em giả (10:1 trở đi), qua đó cũng bảo vệ hội thánh Cô-rinh-tô chống lại những ảnh hưởng hủy diệt của họ. Các đối thủ phàn nàn, trên hết, về những sự bắt bớ thường xuyên của ông, trích dẫn chúng như những dấu hiệu của sự không chấp thuận thiêng liêng. Tuy nhiên, Phao-lô lật ngược tình thế với họ, khuôn chúng như những dấu hiệu của một tôi tớ thật của Đức Chúa Trời (4:7-15, 6:4-10, 11:23-33). Nhưng tại sao — và bằng cách nào — ông chịu đựng những thử thách khủng khiếp như vậy? Trong 4:16-18 ông trả lời: Qua chúng, Đức Chúa Trời đang sản xuất trong ông — và trong mọi thánh đồ — một “trọng lượng vinh quang đời đời”, một vinh quang không thể so sánh với bất cứ điều gì họ đã từng biết trên đất này; một vinh quang không đáng so sánh với những khổ nạn nhẹ và tạm thời họ bây giờ đang kinh nghiệm (Rô-ma 8:18)! Hơn nữa, đây chính là cách Đức Chúa Trời có ý cho các thánh đồ chịu đựng những khổ nạn như vậy: bằng cách nhớ mục đích của Ngài trong chúng, và bằng cách gắn mắt họ, không phải vào những rắc rối tạm thời của họ trong thế giới ác hiện tại này, mà vào những phần thưởng đời đời đang chờ họ trong Thế Giới Sắp Đến vinh quang. Tóm lại, ở đây Phao-lô lại một lần nữa khuyến khích anh em đang chịu khổ của mình hy vọng tối hậu của Hội Thánh: trọng lượng vinh quang đời đời mà Đấng Christ sẽ ban cho các thánh đồ của Ngài tại Sự Phán Xét, một sự phán xét được định để xảy ra khi Hiện Đến và Sự Phục Sinh của những người chết (5:9-10; Rô-ma 5:1-2, 8:18-21, 1 Cô-rinh-tô 15:35 trở đi, Cô-lô-se 3:4). Góc nhìn này cho phép chúng ta hiểu tốt hơn một phân đoạn đã thách thức nhiều nhà giải kinh: 2 Cô-rinh-tô 5:1-10. Mục tiêu của vị sứ đồ trong phân đoạn này là gì? Câu trả lời của tôi sẽ là thế này: đơn giản là trình bày điều ông nghĩ đến trong 4:16-18! Nói cách khác, mục tiêu của ông là làm mạnh mẽ lòng của các thánh đồ bằng cách nhắc họ một lần nữa về Hy Vọng Phước Hạnh của họ, một hy vọng bao gồm không chỉ sự sống với Đấng Christ trên trời như một linh hồn không có thân thể trong Trạng Thái Trung Gian (5-8), mà còn (và đặc biệt) sự sống với Đấng Christ trong Thế Giới Sắp Đến vinh quang sau Sự Phục Sinh và Sự Phán Xét Cuối Cùng (1-4, 9-10). Một cái nhìn kỹ hơn vào chính bản văn sẽ xác nhận rằng đây thật sự là quan điểm cánh chung của Phao-lô. Trong câu 1, ông mở đầu bằng cách trình bày cho người Cô-rinh-tô hy vọng tối hậu của họ: sự sống với Đấng Christ trong một thân thể phục sinh mới trong trời mới và đất mới. Họ đã biết điều này rồi, vì ông đã dạy nó cho họ trực tiếp và bằng thư (1 Cô-rinh-tô 15:1 trở đi). Đặc biệt, họ biết rằng nếu thân thể trên đất hiện tại của họ — một lều tạm thời cho linh hồn họ — bị hủy diệt, họ có (đang chờ họ tại Sự Phục Sinh) một cấu trúc lâu dài và bền vững hơn nhiều: một tòa nhà từ Đức Chúa Trời, một thân thể phục sinh không được tạo bởi tay con người, mà bởi chính Chúa Đã Phục Sinh. Rất quan trọng, ngôi nhà này “đời đời trong các tầng trời.” Cụm từ này nói lên và quyết định. Rõ ràng, ngôi nhà Phao-lô nghĩ đến không thể là chính thiên đàng, vì ông nói nó sẽ ở trong các tầng trời. Nó phải, vậy, là thân thể phục sinh, một thân thể sẽ tồn tại đời đời “trong các tầng trời.” Nhưng điều này có nghĩa, như một số người đã lập luận, rằng Cơ Đốc nhân sẽ nhận thân thể phục sinh của họ khi họ chết và lên trời ở trên không? Không, vì chính Phao-lô nhất quán dạy rằng các thánh đồ sẽ nhận thân thể phục sinh của họ khi Hiện Đến, trong Sự Phục Sinh phổ quát của những người chết (Giăng 5:21-29, Rô-ma 8:18-25, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 50-58, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13 trở đi). Vậy, trong bối cảnh này, “các tầng trời” đóng vai trò như cách viết tắt cho “Thế Giới Sắp Đến,” một thế giới đầy Đức Chúa Trời và vinh quang của Ngài đến nỗi nó, từ nay về sau và đời đời, là chính thiên đàng (1 Cô-rinh-tô 15:50, 1 Phi-e-rơ 1:3-5). Các câu 2-3 xác nhận phong phú cách giải thích này. Mục tiêu chính của Phao-lô ở đây là nói thêm về phước hạnh tối hậu mà vì nó các thánh đồ, được Đức Thánh Linh hướng về tương lai của Đức Chúa Trời ngự vào, bây giờ rên siết. Theo Rô-ma 8:23, phước hạnh ấy là sự cứu chuộc thân thể của họ. Và với điều này các câu 2-3 đồng ý hoàn hảo. Cơ Đốc nhân rên siết và khao khát linh hồn mình được “mặc” chỗ ở tối hậu của nó: thân thể phục sinh của người ấy. Nó là một chỗ ở “từ trời” — được tạo từ trên, bởi quyền năng của Đấng, khi Hiện Đến, sẽ giáng xuống từ trên. Câu 3 khó. Bản nkjv viết, “… nếu thật sự, sau khi đã được mặc, chúng ta sẽ không bị tìm thấy trần truồng.” Nếu đây là bản dịch đúng, Phao-lô đang cảnh báo rằng Sự Phục Sinh có thể phơi bày các Cơ Đốc nhân tuyên xưng (nhưng giả hình) trước cơn thịnh nộ, trừ khi, ngay cả bây giờ, họ chân thành mặc lấy sự công chính của Đấng Christ. Tuy nhiên, trong khi một cách dịch như vậy là có thể, nó dường như tiêm vào một dòng nghi ngờ xa lạ với một phân đoạn nếu không dành cho việc hướng dẫn và khích lệ các tín hữu đang chịu khổ. Vì lý do này, tôi ủng hộ bản dịch NAS, vốn viết, “… trong chừng mực chúng ta, sau khi đã mặc nó, sẽ không bị tìm thấy trần truồng.” Theo quan điểm này, Phao-lô đang cử hành thực tế rằng các thánh đồ, sau khi đã mặc thân thể phục sinh mới của họ, sẽ không, như những người không tin, bị tìm thấy trần truồng trước mắt Đấng Christ Quan Án (9-10; Hê-bơ-rơ 4:14, Khải Huyền 3:17, 16:15). Câu 4, vốn tiếp tục khám phá đối tượng của sự rên siết của các thánh đồ, giáng một đòn vào các quan niệm Hy Lạp về đời sau và trạng thái cuối cùng. Không giống Dân Ngoại, các thánh đồ của Đức Chúa Trời (một cách vui mừng) “bị gánh nặng,” không phải vì họ muốn không được mặc (tức là tồn tại trên trời như những linh hồn không có thân thể), mà vì họ muốn được mặc thêm bằng thân thể mới, đã được vinh hiển của họ. Hãy lưu ý cẩn thận rằng như trong 1 Cô-rinh-tô 15:54, ở đây cũng vậy: Một Sự Phục Sinh duy nhất khi Đấng Christ Hiện Đến mang lại việc bãi bỏ đầy đủ và cuối cùng mọi sự hay chết. Sự Chết, kẻ nuốt chửng đáng sợ của con người và thiên nhiên, tự nó sẽ hoàn toàn bị sự sống nuốt chửng (Ê-sai 25:8, Hê-bơ-rơ 2:5)! Vậy làm thế nào sự chết có thể tiếp tục nuốt chửng sự sống trong một Thiên Niên Kỷ (được cho là) đến sau Sự Phục Sinh? Làm sáng tỏ thêm những khao khát cánh chung của các thánh đồ, Phao-lô bây giờ cho độc giả của mình biết trong câu 5 rằng những mong muốn như vậy thật sự đến từ Đức Chúa Trời. Chính Đức Chúa Trời đã tiền định các thánh đồ cho sự sống phục sinh đời đời, và, để chuẩn bị cho nó, đã ban cho họ Đức Thánh Linh ngự vào như một khoản đặt cọc hay bảo đảm. Vì Đức Thánh Linh đời đời biết mục đích tối hậu của Đức Chúa Trời cho dân Ngài, Ngài nhân từ tạo trong họ không chỉ một mong muốn về nó, mà còn một quyết tâm cứng rắn để đạt được nó (Công Vụ 23:6, Rô-ma 8:26-27, Phi-líp 3:11)! Trong các câu 6-8, Phao-lô chuyển trọng tâm của mình, hướng suy nghĩ của độc giả đến Trạng Thái Trung Gian. Vì Đức Chúa Trời đã ban Đức Thánh Linh cho dân Ngài, họ luôn có thể tự tin, ngay cả trước chính sự chết (Hê-bơ-rơ 2:14-15). Vì đúng như Đức Thánh Linh dạy họ khao khát sự phục sinh, Ngài cũng dạy họ rằng trong khi họ “ở nhà trong thân thể” (tức là trong những lều hiện tại của họ ở đây trên đất), họ “vắng mặt khỏi Chúa”, rằng ngay khi họ chết, linh hồn họ sẽ ngay lập tức bay lên để hợp với Đấng Christ trên trời. Kiến thức này tuyệt vời đến nỗi, nó hoàn toàn thay đổi thái độ của họ đối với kẻ thù cuối cùng. Từ nay về sau, họ háo hức vắng mặt khỏi thân thể và hiện diện với Chúa (các câu 7-8; Phi-líp 1:21-23)! Hãy quan sát, vậy, từ sự dạy dỗ tổng thể của Phao-lô trong các câu 1-8, phước hạnh sâu sắc của hy vọng cánh chung của tín hữu: Từ lúc chết, người ấy sẽ hiện diện với Chúa đời đời, dù trên trời trong Trạng Thái Trung Gian, hay ở bên Đấng Christ trong sự Hoàn Tất, hay trên một đất mới đẹp đẽ trong Thế Giới Sắp Đến vinh quang. Không ngạc nhiên rằng những người mà con người bên ngoài của họ đang hư nát (4:16), và những người đang bị giao cho sự chết hằng ngày (4:11), háo hức mong muốn, không phải chính sự chết, mà sự đồng hành đời đời của Đấng mà vào sự hiện diện vui mừng của Ngài sự chết sẽ vâng lời đưa họ vào. Trong các câu 9-10, Phao-lô kết thúc sự suy ngẫm của mình bằng cách xưng nhận tác động thực tế của nó trên đời sống của chính ông và đời sống của các sứ đồ khác. Biết rằng ông, họ, và mọi tín hữu phải, vào cuối cùng, đứng trước Tòa Án Phán Xét của Đấng Christ, ông đặt tham vọng của mình luôn làm đẹp lòng Chúa (1 Cô-rinh-tô 3:12-15). Ở đây chúng ta thấy Phao-lô lại một lần nữa trở lại chân trời ngoài cùng của thần học cánh chung của mình. Có khả năng ông sẽ chết; có khả năng ông sẽ bước vào trời như một linh hồn không có thân thể; có khả năng ông sẽ ở lại đó, với Chúa của mình, trong nhiều ngày. Nhưng vào cuối cùng — chính cuối cùng — Đấng Christ sẽ lại đến đất, và linh hồn của các thánh đồ đã qua đời với Ngài, để sau khi đã được làm sống lại từ cõi chết họ có thể đứng trước Tòa Án Phán Xét của Ngài, nhận phần thưởng đời đời của họ, và bước vào Thế Giới Sắp Đến vinh quang. Hãy để mọi thánh đồ siêng năng chuẩn bị mình cho Ngày sắp đến ấy! Tóm lại, chúng ta đã thấy rằng trong phân đoạn khó này mục tiêu của Phao-lô là khích lệ các thánh đồ đang chịu khổ bằng hy vọng cánh chung hai mặt của họ: sự sống với Đấng Christ trên trời như một linh hồn không có thân thể trong suốt Trạng Thái Trung Gian, và sự sống với Đấng Christ trong Thế Giới Sắp Đến như một thánh đồ đã phục sinh trong suốt mọi đời đời. Các phân đoạn song song chặt chẽ với các phân đoạn liên quan bảo đảm với chúng ta rằng đây thật sự là tổng và chất của thần học cánh chung của vị sứ đồ; rằng ông hoàn toàn không có khái niệm gì về một vương quốc thiên niên kỷ tương lai; rằng chân trời xa nhất của hy vọng cánh chung của ông đơn giản là sự Hoàn Tất tiếp theo là trời mới và đất mới. Ở đây, vậy, như ở mọi nơi khác trong các bài viết của ông, thần học cánh chung của Phao-lô và thần học cánh chung Cải Chánh cổ điển là một.
Chương 24 Các Phân Đoạn Tân Ước Quan Trọng Liên Quan Đến sự Hoàn Tất (2) Trong chương này chúng ta sẽ tiếp tục cái nhìn của chúng ta vào các phân đoạn Tân Ước quan trọng liên quan đến sự Hoàn Tất, đặc biệt chú ý đến thần học cánh chung của các thư Tê-sa-lô-ni-ca và các thư của Phi-e-rơ. 11. Mọi Vật Phục Đấng Christ (Phi-líp 3:17-21) Chúng ta đã chạm đến phân đoạn này vài lần, nhưng ở đây tôi muốn thăm dò sâu hơn một chút, vì trong hai câu ngắn (và rất truyền cảm hứng) vị sứ đồ gói gọn, nhắc lại, và xác nhận một cách kỳ diệu toàn bộ quan điểm cánh chung của mình. Phao-lô đang khuyên bảo các thánh đồ bắt chước ông và các lãnh đạo khác của họ (17). Để thúc đẩy họ đến sự vâng lời thánh, ông đưa trước mắt họ số phận cuối cùng của cả tội nhân lẫn thánh đồ. Về những người thế gian, tham ăn, và dâm dục bước đi như kẻ thù của Thập Tự Giá của Đấng Christ, (cuối cùng) sự cuối cùng của họ là sự hủy diệt. Đây không phải là sự hủy diệt hoàn toàn, mà đúng hơn là một sự “phá đổ” đời đời (tức là hình phạt, mất sự tốt lành) của thân thể và linh hồn trong Ghê-hen-na (Ma-thi-ơ 7:13, Rô-ma 9:22, 1 Cô-rinh-tô 5:5, 2 Cô-rinh-tô 10:8, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:3, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:9). Trong các câu 20-21, ông chuyển sự chú ý đến sự cuối cùng (cuối cùng) của các thánh đồ. Một lần nữa, ở đây toàn bộ thần học cánh chung của ông được nén vào một câu ngắn duy nhất. Kẻ ác đặt tâm trí họ vào những điều trên đất (19). Nhưng với các thánh đồ thì không như vậy, vì vì sự sinh lại quyền công dân của họ, ngay cả bây giờ, ở trên trời (20; Ê-phê-sô 1:3, 2:6, Cô-lô-se 3:1-4). Nói cách khác, Vương Quốc của Đức Chúa Trời đã đến rồi, và Ngài đã chuyển dân tin kính của Ngài vào nó rồi, với nhiều người nữa sắp đến (Cô-lô-se 1:13). Vì vậy, trong khi nợ một mức độ tôn vinh, tôn trọng, và vâng lời thật sự cho hoàng đế Caesar, các thánh đồ, trên hết mọi điều khác, là thần dân vui vẻ và sẵn lòng của Vua Cao Cả trên Trời (Rô-ma 13:1 trở đi). Tuy nhiên Phao-lô không phải là người theo thuyết tiền nhiệm. Vâng, Vương Quốc đã đến rồi; nhưng nó chưa hoàn toàn đến. Tại sao? Vì chính Vua Cao Cả chưa trở lại! Đây là tâm trí của Hội Thánh thuộc linh thật trong suốt mọi thế hệ: Bây giờ chúng ta ngồi với Đấng Christ trên trời, đồng thời chúng ta háo hức chờ đợi sự trở lại của Ngài từ trời (20; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10, 4:16, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7). Và chính xác dân của Đức Chúa Trời mong đợi Đấng Christ làm gì khi Ngài cuối cùng trở lại đất? Câu 20 cho chúng ta biết trong một từ duy nhất, câu 21 giải thích. Khi Ngài trở lại, Ngài sẽ là Đấng Cứu Rỗi của dân Ngài, nhưng lần này đến mức tối đa (20; Hê-bơ-rơ 7:25). Tức là, Ngài sẽ không chỉ giải cứu họ khỏi cơn thịnh nộ sắp đến, mà còn sẽ cứu họ khỏi mọi kẻ thù được giới thiệu bởi Sự Sa Ngã, đồng thời Ngài phục hồi họ đến vinh quang của Đức Chúa Trời (Rô-ma 13:11, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10, Hê-bơ-rơ 9:28). Theo câu 21, sự cứu rỗi hoàn tất này bắt đầu với Sự Phục Sinh: Đấng Christ sẽ làm cho thân thể thấp hèn của các thánh đồ (theo nghĩa đen, “thân thể của sự hạ mình của họ”) phù hợp với thân thể vinh quang của chính Ngài (Rô-ma 8:29, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28). Tuy nhiên, trong Ngày ấy Ngài cũng sẽ dùng cùng quyền năng phục sinh ấy để phục “mọi vật” — tức là toàn bộ vũ trụ — cho chính Ngài. Lời hứa mở rộng một cách kinh ngạc này đặt ra một câu hỏi cánh chung quan trọng: Một khi Đấng Christ đã phục “mọi vật” cho chính Ngài, mọi kẻ thù của Ngài sẽ ở đâu? Câu trả lời — mà tôi xin mời anh em tiền thiên niên kỷ của mình suy ngẫm với sự cẩn thận lớn — là hiển nhiên: Chúng sẽ hoàn toàn biến mất, vì Vương Quốc sẽ hoàn toàn đến, và toàn bộ tạo vật sẽ hoàn toàn được giải thoát vào sự tự do của vinh quang của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:21, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 50-58)! Vâng, ở đây trong Phi-líp 3 chúng ta thật sự tìm thấy toàn bộ thần học cánh chung của Phao-lô trong một vỏ hạt. Và như chúng ta đã thấy rất nhiều lần trước, nó không gì khác hơn là thần học cánh chung của Đấng Christ, phần còn lại của các sứ đồ viết, và các tổ phụ của đức tin Cải Chánh vinh quang của chúng ta. 12. Sự An Ủi của Sự Đến của Ngài (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-5:10) Hai thư của Phao-lô gửi cho các Cơ Đốc nhân Tê-sa-lô-ni-ca chứa một số mạch vàng cánh chung phong phú nhất của Tân Ước. Được viết từ Cô-rinh-tô khoảng năm 50-51 sau Chúa, chúng tiết lộ rằng chức vụ đầu tiên của các sứ đồ cho Dân Ngoại châu Âu được nạp đầy một kỳ vọng sống động về sự trở lại sớm của Đấng Christ (1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10, 2:19, 3:11-13; xem thêm Công Vụ 17:16 trở đi, 1 Cô-rinh-tô 15). Tuy nhiên, chúng cũng tiết lộ một vấn đề: Các đối thủ Do Thái của Phao-lô đã buộc ông nhanh chóng chạy trốn khỏi thành phố, với kết quả là một số người được biến đổi Tê-sa-lô-ni-ca của ông bị bỏ lại bối rối (hay không biết) về sự dạy dỗ của ông về đời sau và sự Hoàn Tất (Công Vụ 17:1-9). Hai thư này đại diện cho nỗ lực cẩn thận của ông để làm rõ mọi sự hiểu lầm như vậy. Không ngạc nhiên, vì vậy chúng nói thường xuyên và chi tiết lớn về Những Điều Cuối Cùng: các dấu hiệu của sự Hiện Đến của Đấng Christ, bản chất và mục đích của sự Hiện Đến, Sự Phục Sinh, Sự Phán Xét, và Thế Giới Sắp Đến (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, 5:1-10; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-12, 2:1-13). Theo đó, chúng thật sự là một kho báu rộng lớn và quý giá của lẽ thật cánh chung cho toàn bộ Hội Thánh của Đấng Christ! Trong các trang phía trước chúng ta sẽ nhìn vào ba phân đoạn chính từ các thư Tê-sa-lô-ni-ca. Phân đoạn thứ nhất là 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-5:10. Như tôi đã nhắc trước đây, đây là một trong ba phân đoạn Tân Ước mà trên đó anh em phân kỳ của chúng ta dựa học thuyết của họ về một Sự Cất Lên trước hoạn nạn (xem thêm, Giăng 14:1-3, 1 Cô-rinh-tô 15:50 trở đi). Vì vậy cách tiếp cận của tôi trong phần này sẽ là hai mặt. Thứ nhất, tôi sẽ đưa ra một sự giải kinh thẳng thắn của chính bản văn, cho thấy rằng nó vừa giả định trước vừa làm nền phong phú cho thần học cánh chung Cải Chánh truyền thống. Và thứ hai, tôi sẽ thảo luận cách giải thích phân kỳ, tìm cách đề cập mọi lập luận chính của nó cho một Sự Cất Lên bí mật, trước hoạn nạn. 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18 Phân đoạn của chúng ta bắt đầu trong câu 13, nơi Phao-lô nêu mục đích của mình cho những nhận xét tiếp theo. Về bản chất, nó là để ban hy vọng cho các Cơ Đốc nhân mà những người thân yêu (tin kính) của họ gần đây đã “ngủ”; tức là, đã chết trong Chúa. Ông biết rằng một số anh em đang bối rối về điều này. Có lẽ họ sợ những người thân yêu đã qua đời của họ sẽ không được bao gồm trong Vương Quốc của Đấng Christ khi Ngài trở lại. Chắc chắn họ sợ họ sẽ không bao giờ thấy họ nữa. Vì vậy, Phao-lô viết để hướng dẫn họ một lần nữa, để họ sẽ không còn đau buồn như những người không tin, mà thay vào đó sẽ thức tỉnh đến một hy vọng sống động được đoàn tụ với gia đình và bạn bè Cơ Đốc của họ — sớm! Trong câu 14, Phao-lô nêu ngắn gọn lẽ thật chữa lành; sau đó, trong các câu tiếp theo, ông giải thích nó cẩn thận. Về bản chất, nó là thế này: “Khi Chúa Giê-xu trở lại, Ngài sẽ mang người thân yêu đã qua đời của các con với Ngài, và trở lại với các con!” Hãy quan sát cách Phao-lô, khi tuyên bố lẽ thật này, xây dựng trên đức tin có sẵn của người Tê-sa-lô-ni-ca: Họ đã tin rằng Đức Chúa Trời đã làm Chúa Giê-xu sống lại từ cõi chết. Nhưng nếu họ có thể tin điều đó, chắc chắn không phải là một bước nhảy lớn để tin rằng Ngài cũng có thể làm người thân yêu đã qua đời của họ sống lại. Và, Phao-lô nói, đó chính xác là điều Ngài đã hứa làm: Khi Hiện Đến, Đức Chúa Trời sẽ mang với Đấng Christ linh hồn của mọi người đã ngủ trong Chúa Giê-xu, để họ, đúng như Chúa của họ, có thể sống lại từ cõi chết, và sau đó được đoàn tụ với các thánh đồ vẫn còn sống trên đất vào lúc ấy. Quan trọng là, Phao-lô đã chạm đến chủ đề này trong 3:11-13 rồi, nơi ông cầu nguyện rằng Đức Chúa Trời sẽ thiết lập lòng của người Tê-sa-lô-ni-ca “… không chỗ trách được trong sự thánh khiết trước Đức Chúa Trời và Cha của chúng ta khi Chúa Giê-xu của chúng ta Hiện Đến với mọi người thánh của Ngài.” Hãy lưu ý tính toàn diện của cụm từ cuối cùng ấy: Khi Ngài trở lại, Đấng Christ sẽ làm trống thiên đàng, mang mọi thiên sứ thánh, và mọi linh hồn của mọi thánh đồ đã qua đời mà Ngài đã biệt riêng một cách cứu chuộc cho chính Ngài. Như vậy Ngài sẽ dọn sân khấu cho Sự Kiện Quan Trọng nhất của lịch sử vũ trụ! Trong các câu 15-17, vị sứ đồ đi sâu hơn vào sự Hoàn Tất, cung cấp một mô tả chi tiết về phần của nó nằm cao nhất trong tâm trí của bầy của ông: sự đoàn tụ của các thánh đồ đã qua đời với các thánh đồ đang sống. Như chúng ta sẽ thấy trong giây lát, trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1-11 ông ngay lập tức tiếp tục hoàn thành bức tranh bằng cách chuyển sang chủ đề Sự Phán Xét Cuối Cùng. Vậy, chủ đề của Phao-lô trong những nhận xét cánh chung của ông không phải là một Sự Cất Lên bí mật của Hội Thánh; nó là một sự Hoàn Tất duy nhất của mọi sự khi Đấng Christ Hiện Đến. Trong câu 15, Phao-lô bắt đầu bằng cách tuyên bố rằng sự hướng dẫn ông sắp đưa ra là “lời của Chúa”. Tức là, nó đến, ít nhất một phần, từ chức vụ dạy dỗ trên đất của chính Đấng Christ (Ma-thi-ơ 13:37-43, 24:29-31, v.v.). Có thể nó cũng bao gồm một số lẽ thật mới, “mầu nhiệm”, được bảo đảm cho vị sứ đồ của Ngài bằng sự mặc khải đặc biệt (1 Cô-rinh-tô 15:51 trở đi). Dù sao, người Tê-sa-lô-ni-ca có thể tin cậy ngầm vào điều ông sắp nói, vì nó là chính lời của Đức Chúa Trời. Tiếp theo, ông khẳng định rằng “… chúng ta là những người còn sống và còn lại cho đến khi Chúa Hiện Đến sẽ không đi trước những người đã ngủ.” Như các câu tiếp theo làm rõ, ông có ý rằng các thánh đồ đang sống sẽ không đi trước những người đã chết trong việc nhận thân thể đã được vinh hiển của họ. Vậy, có một trình tự xác định trong việc vinh hiển Hội Thánh: Thứ nhất, Đấng Christ sẽ hợp linh hồn của các thánh đồ đã qua đời với thân thể mới, đã phục sinh và đã được vinh hiển của họ; sau đó — và chỉ sau đó — Ngài sẽ biến hóa và vinh hiển thân thể của các thánh đồ đang sống. Một thời gian sau trong chức vụ dạy dỗ của mình, Phao-lô sẽ nói phần lớn cùng một điều với người Cô-rinh-tô: “Vì kèn sẽ thổi, và những người chết sẽ được làm sống lại không hư nát, và chúng ta (là những người còn sống và còn lại) sẽ được thay đổi” (1 Cô-rinh-tô 15:50-53). Hãy quan sát cẩn thận rằng tất cả điều này xảy ra tại “sự Hiện Đến của Chúa” (15). Chỉ có một sự Hiện Đến như vậy. Và theo mọi phân đoạn khác của Phao-lô chạm đến sự kiện này, nó hoàn toàn không liên quan gì đến việc Đấng Christ bí mật loại bỏ Hội Thánh của Ngài lên trời trong bảy năm; thay vào đó, nó liên quan mọi điều đến việc Ngài làm sống lại (mọi) người chết, phán xét thế giới trong sự công chính, và mang Vương Quốc đã hoàn tất của Đức Chúa Trời vào. 1 Thêm về điều này trong giây lát.
Trong các câu 16-17 — những câu song song rất gần với chính những lời mô tả của Thầy mình về Sự Viên Mãn — Phao-lô giờ đây triển khai thêm điều ông vừa nói về trình tự các biến cố chung quanh sự tái lâm (Ma-thi-ơ 13:37-43, 24:29-31). Ông bắt đầu bằng điều này: “Chính Chúa sẽ từ trời giáng xuống.” Bất chấp quan điểm của những người theo thuyết phân kỳ, tôi cho rằng, dựa trên sức mạnh của tất cả những phần còn lại trong các trước tác cánh chung của Phao-lô, đây là sự giáng xuống dứt khoát của Đấng Christ trên đất; sự giáng xuống dẫn đến sự vinh hiển cuối cùng của vũ trụ; sự giáng xuống do đó thực sự nối kết trời và đất, đem Đấng Christ và Hội Thánh về nhà đời đời của họ một lần đủ cả (Khải Huyền 21:1tt). Khi Chúa giáng xuống như vậy, sẽ có ba âm thanh lớn: một tiếng hô (hay “tiếng ra lệnh”), tiếng của tổng lãnh thiên sứ, và tiếng kèn của Đức Chúa Trời. Tôi hiểu rằng tiếng hô phát ra từ chính môi của Đấng Christ. Nếu quả thật đó là một tiếng hô, thì đó là tiếng hô của chiến thắng (cuối cùng) (Dân Số Ký 23:21, Giô-suê 6:5, Thi Thiên 47:5, Ê-sai 42:13, Giê-rê-mi 25:30; 1 Cô-rinh-tô 15:54). Nếu, như có vẻ đúng hơn, đó là một tiếng ra lệnh, thì đó là tiếng của Đấng Christ gọi kẻ chết ra khỏi mồ mả của họ (Giăng 5:25, 11:43), và/hoặc sai các thiên sứ thánh đi làm công việc của họ (Mác 13:27). Có lẽ đó là cả hai. Về tổng lãnh thiên sứ, đây gần như chắc chắn là Mi-ca-ên (Đa-ni-ên 12:1, Giu-đe 9) hoặc Gáp-ri-ên (Đa-ni-ên 8:16, 9:21, Lu-ca 1:19, 26). Dù thế nào đi nữa, theo định nghĩa, ngài là người cai trị các thiên sứ khác. Vì vậy, sự hiện diện của ngài tại hiện trường hàm ý điều Tân Ước dạy cách rõ ràng ở những nơi khác: sự hiện diện của tất cả các thiên sứ thánh (Ma-thi-ơ 25:31). Khi ngài cất tiếng, rất có thể là nhằm sai các thiên sứ ấy đi làm công việc lớn lao của họ là thâu góp trong sự phán xét và cứu chuộc (Ma-thi-ơ 13:41, 24:31, Khải Huyền 14:18). Cuối cùng, có tiếng kèn của Đức Chúa Trời. Tiếng kèn ấy báo hiệu sự hủy diệt cuối cùng của hệ thống thế gian gian ác (Giô-suê 6:15-21), nhưng cũng báo hiệu việc triệu tập dân sự của Đức Chúa Trời vào cơ nghiệp đầy đủ của Giao Ước Mới của họ; vào sự hưởng sự sống đời đời trên “núi thánh” vinh hiển là trời mới và đất mới (Xuất Ê-díp-tô Ký 19:1tt, Ma-thi-ơ 24:31). Hướng giải thích này phù hợp tốt với lời của sứ đồ trong 1 Cô-rinh-tô 15:52: Tiếng kèn sẽ làm kẻ chết sống lại là tiếng kèn cuối cùng, tiếng kèn sẽ hoàn thành các mục đích của Đức Chúa Trời và đưa vào Thế Giới Sẽ Đến. Xét tính chất của hai câu này, thật kỳ lạ thay khi có ai có thể tìm thấy ở đây một biến cố cánh chung “bí mật”, chỉ liên quan riêng đến các thánh đồ, là những người duy nhất có thể thấy và nghe biến cố ấy! Hoàn toàn ngược lại, chính các dữ kiện kêu lớn lên, hết lần này đến lần khác, rằng đây là một biến cố vô cùng công khai, chính vì nó liên quan, không chỉ đơn giản là Hội Thánh, mà là toàn thể vũ trụ được dựng nên. Như mọi con mắt sẽ thấy, mọi lỗ tai cũng sẽ nghe: tiếng hô của Đấng Christ, tiếng của tổng lãnh thiên sứ, và tiếng kèn cuối cùng của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 26:64, Giăng 5:28, Phi-líp 2:9-11, Khải Huyền 1:7). Trong câu 16b, Phao-lô nhắc lại sứ điệp căn bản của câu 15: Khi Chúa trở lại, kẻ chết trong Đấng Christ sẽ sống lại trước hết. Rồi, trong câu 17, ông giải thích điều gì sẽ xảy ra sau đó, để sự đoàn tụ của những người thân yêu đã bị chia cách có thể được hoàn thành một lần đủ cả. Để hiểu tư tưởng của ông ở đây, chúng ta phải đọc nó cùng với 1 Cô-rinh-tô 15:50tt trong tâm trí. Khi làm như vậy, một bức tranh rất rõ ràng hiện ra: Ngay sau sự sống lại của kẻ chết, các thánh đồ đang sống (“chúng ta là những người đang sống và còn ở lại”) sẽ được biến đổi, được vinh hiển (1 Cô-rinh-tô 15:51-52). Rồi toàn thể đoàn người “… sẽ được cất lên trong đám mây để gặp Chúa tại nơi không trung.” Từ Hy Lạp cho “được cất lên” (arpazo) có lẽ được dịch tốt nhất là nắm lấy, chộp lấy. Nó hàm ý việc lấy (hoặc được lấy) cách đột ngột và với sức mạnh lớn, dù là cách khẩn thiết để chiếm lấy (Ma-thi-ơ 11:12, niv), cách ác ý để bắt cóc (Ma-thi-ơ 13:19, Giăng 6:15, 10:12), hay cách nhân từ để giúp đỡ hoặc giải cứu (Công Vụ 8:39, 2 Cô-rinh-tô 12:2, Giu-đe 23). Ở đây, từ này được dùng theo nghĩa sau, vì Chúa — với lòng nhiệt thành lớn, và quyền năng tương xứng — nhanh chóng thâu góp Cô Dâu của Ngài về với Ngài, ngay cả khi Ngài giải cứu nàng khỏi sự phán xét bằng lửa đang giáng xuống trên đất ở phía dưới (2 Phi-e-rơ 3:8-13). Chính xác thì Đấng Christ sẽ cất Hội Thánh của Ngài lên như thế nào? Như chúng ta đã thấy, việc đó sẽ qua tay các thiên sứ thánh (Ma-thi-ơ 24:31, Mác 13:27, Khải Huyền 14:14-16). Mang các thánh đồ vào (và xuyên qua?) những “đám mây” thuộc linh mà qua đó Đức Chúa Trời và Đấng Christ sẽ bày tỏ cách hữu hình sự hiện diện, quyền năng và vinh quang của họ, các thiên sứ sẽ đem họ đến gặp Chúa tại nơi không trung (Lu-ca 9:34, Công Vụ 1:9). Chi tiết cuối cùng này rất quan trọng, vì nó báo hiệu rằng khi Đấng Christ trở lại, Ngài sẽ đến rất gần đất, mà theo Kinh Thánh, đất là trung tâm của vũ trụ, là con ngươi của mắt Đức Chúa Trời, và là nhà của chính Đấng Christ trong Thế Giới Đời Đời Sẽ Đến (Ma-thi-ơ 17:5, 24:30, Lu-ca 9:34-5, Lu-ca 21:27, Khải Huyền 21:1tt). Hãy quan sát cẩn thận rằng Phao-lô hoàn toàn không nói gì về việc Chúa đem Hội Thánh của Ngài lên thiên đàng. Sứ đồ để nàng — và chúng ta — ở tại nơi không trung. Vậy, điều gì sẽ xảy ra sau cuộc đoàn tụ vui mừng này? Ở đây, Phao-lô không nói. Tuy nhiên, điều ông nói gợi ý một cách giải thích vượt trội hơn nhiều so với cách giải thích của thuyết phân kỳ. Đó là điều này: “Và như vậy chúng ta sẽ ở cùng Chúa luôn luôn.” Hãy lưu ý tính cuối cùng — tính tối hậu — của cụm từ đó. Khi Chúa trở lại, chúng ta sẽ luôn ở cùng nhau: cùng ở với Ngài, và cùng ở với nhau! Như vậy, chính cách dùng từ của Phao-lô gợi ý mạnh mẽ rằng ông đang nghĩ đến mục đích tối hậu của Lịch Sử Cứu Rỗi: sự sống cùng nhau với Đấng Christ trong trời mới và đất mới. Phải thừa nhận, ông không nhắc đến điều này cách rõ ràng; không nhắc các thánh đồ sẽ ở cùng Chúa ở đâu. Nhưng đó đơn giản là vì trọng tâm hiện tại của ông ở nơi khác, là sự đoàn tụ của những người thân yêu đã bị chia cách tại sự tái lâm. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng trong các trước tác cánh chung khác của ông, Phao-lô luôn luôn liên kết Sự Sống Lại với sự đổi mới cuối cùng của toàn thể tạo vật (Rô-ma 8:18-25, 1 Cô-rinh-tô 15, Phi-líp 3:20-21). Vậy thì, tư tưởng của ông ở đây là một cuộc đoàn tụ vinh hiển đang chờ đợi tất cả các thánh đồ, và ngay sau đó, một đời sống vinh hiển cùng nhau trong Thế Giới Sẽ Đến! Trong mọi thế hệ, hãy để các thánh đồ an ủi nhau bằng những lời đáng kinh ngạc này (8). 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1-10 Điều này đưa chúng ta đến phần hai của phân đoạn của chúng ta, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1-10. Ở đây chúng ta nên nhớ rằng Tân Ước tiếng Hy Lạp không có chương hay câu. Không có chương mới, và — theo nghĩa rộng nhất — không có chủ đề mới. Phao-lô vẫn đang đề cập đến sự tái lâm và Sự Viên Mãn. Tuy nhiên, ở đây ông chuyển sang một khía cạnh khác của Sự Viên Mãn, và khi làm như vậy, ông chuyển từ sự an ủi sang sự khuyên bảo. Vì bây giờ, sau khi đã cho người Tê-sa-lô-ni-ca một cái nhìn thoáng qua nhỏ bé về những niềm vui của sự sống đời đời cùng nhau trong Thế Giới Sẽ Đến (17), ông muốn chuẩn bị cho họ về một yếu tố nữa của Sự Viên Mãn, mà họ phải đi qua cách an toàn nếu họ hy vọng bước vào Thế Giới đó: Sự Phán Xét. Việc đó cũng sẽ xảy ra tại sự tái lâm, vì trong Ngày đó, Đấng Christ không chỉ sẽ làm kẻ chết sống lại, biến đổi người đang sống, và cất Cô Dâu đã được vinh hiển của Ngài lên bầu trời phía trên đất, mà Ngài cũng sẽ phán xét toàn thế gian trong sự công chính. Như mọi khi, Phao-lô có trong tầm nhìn một Sự Viên Mãn duy nhất, hợp nhất. Ông mở đầu bằng cách nói: “Hỡi anh em, về thì giờ và kỳ hạn…” (5:1). Ở đây, một câu hỏi lập tức nảy sinh: Thì giờ và kỳ hạn của cái gì? Câu trả lời là hiển nhiên: thì giờ và kỳ hạn của sự tái lâm mà ông vừa nói đến. Tuy nhiên, bây giờ ông gọi nó là Ngày của Chúa (5:2, 4). Tại sao vậy? Vì bây giờ trọng tâm của ông là sự phán xét và sự báo trả, những chủ đề xuất hiện nổi bật trong tất cả các phân đoạn về Ngày của CHÚA trong Cựu Ước (ví dụ, Ê-sai 2, Giô-ên 2, A-mốt 5, Sô-phô-ni 1, Ma-la-chi 1). Nhưng một lần nữa, trong Tân Ước, Ngày của CHÚA trở thành Ngày của Chúa Giê-xu Christ. Vậy ở đây, trọng tâm của Phao-lô là điều Đấng Christ sẽ làm tại sự tái lâm của Ngài và sau Sự Sống Lại: Ngài sẽ phán xét thế gian trong sự công chính (Công Vụ 17:31). Đọc phần còn lại của phân đoạn là hiểu được những lý do thuyết phục cho lời khuyên bảo dài của ông. Khi Chúa trở lại, Ngài sẽ đến như kẻ trộm trong ban đêm (c. 2). Vào lúc đó, Ngài sẽ giáng sự hủy diệt thình lình trên một hệ thống thế gian hoàn toàn không chuẩn bị cho sự đến của Ngài; một thế gian bị lừa dối, như có vẻ là vậy, bởi những lời bảo đảm giả dối của Kẻ địch lại Đấng Christ (c. 3, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2). Sự hủy diệt này sẽ trông như thế nào? Ở đây Phao-lô không nói, mặc dù các phân đoạn Tân Ước khác cho chúng ta biết rằng việc đó sẽ bằng lửa, và sẽ liên quan đến việc các thiên sứ thánh cất lên những kẻ ác (đã sống lại hoặc đã được biến đổi): trước hết (như có vẻ là vậy) đến trước Ngai Phán Xét của Đấng Christ (tại nơi không trung), và cuối cùng đến Gehenna (Hồ Lửa), nơi họ sẽ chịu hình phạt đời đời, xa cách sự hiện diện của Chúa và vinh quang của quyền năng Ngài (Ma-thi-ơ 13:37-43, 2 Cô-rinh-tô 5:10, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:9, 2 Phi-e-rơ 3, Khải Huyền 20:11:15tt). Nhưng với các thánh đồ thì sẽ không như vậy. Họ không ở trong sự tối tăm: không ở trong sự tối tăm về trí tuệ liên quan đến thì giờ, kỳ hạn và các biến cố của Sự Viên Mãn, cũng không ở trong sự tối tăm về đạo đức mà vì đó hệ thống thế gian sẽ bị hủy diệt lúc bấy giờ (4-5). Tuy nhiên, để thoát khỏi Sự Phán Xét, họ phải giữ mọi sự siêng năng cần thiết (Ma-thi-ơ 24:32-25:30). Họ phải tỉnh thức và tiết độ về thuộc linh. Họ phải bước đi như những chiến sĩ tốt của Đấng Christ. Họ phải mặc lấy giáp che ngực bằng đức tin và tình yêu thương; và làm mão trụ, họ phải đội lấy niềm hy vọng (tức là sự bảo đảm đầy tin quyết) về sự cứu rỗi (cc. 6-8). May mắn thay, họ hoàn toàn có thể làm như vậy, vì Đức Chúa Trời có chủ quyền đã không định cho họ phải chịu sự tuôn đổ cơn thịnh nộ của Ngài, điều sẽ xảy ra trong Ngày của Chúa Giê-xu (c. 2; 1 Cô-rinh-tô 5:5, 2 Cô-rinh-tô 1:14; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-12, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1-12). Trái lại, Ngài đã định cho họ sự cứu rỗi đầy đủ và cuối cùng, điều Đấng Christ sẽ ban cho những người thuộc về Ngài khi Ngài trở lại (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-12; Rô-ma 8:18-25, 2 Cô-rinh-tô 5:1-10, Phi-líp 3:20-21, v.v.). Hãy quan sát trong câu 10 cách Phao-lô kết thúc phần này bằng cách quay trở lại chủ đề mà ông đã mở đầu sự suy ngẫm của mình trong 4:13-18. Chúa đã chết vì chúng ta, để cho dù chúng ta thức (tức là còn sống về thể xác) hay ngủ (tức là đã chết về thể xác), chúng ta có thể sống: cùng với Ngài bây giờ trên đất, cùng với Ngài trên thiên đàng trong Trạng Thái Trung Gian, và cùng với Ngài và với nhau trong thế giới mới mà Ngài sẽ dựng nên cho chúng ta khi Ngài trở lại! Phân đoạn của chúng ta quả thật là một đơn vị, khám phá những khía cạnh khác nhau của một Sự Viên Mãn duy nhất được ấn định xảy ra tại sự tái lâm của Chúa Giê-xu Christ. Cách Giải Thích của Thuyết Phân Kỳ Tôi đã lập luận rằng 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-5:10 không chỉ dung chứa mà còn dạy cách tích cực về một Sự Viên Mãn duy nhất. Các anh em theo thuyết phân kỳ của chúng ta không đồng ý. John MacArthur viết: “Phân đoạn này, cùng với Giăng 14:1-3 và 1 Cô-rinh-tô 15:51-52, tạo thành nền tảng Kinh Thánh cho ‘sự cất lên’ (Rapture) của Hội Thánh, diễn ra khi Chúa Giê-xu đến thâu lấy những người đã được cứu chuộc của Ngài và đem họ trở về thiên đàng.” Khi bình luận thêm, MacArthur lập luận rằng sự cất lên sẽ xảy ra bảy năm trước Ngày của Chúa; rằng Ngày của Chúa duy nhất là một Ngày Phán Xét trên thế gian không tin; và rằng Ngày của Chúa “rơi vào hai phần,” phần thứ nhất xảy ra trong suốt — nhưng đặc biệt là vào cuối — Cơn Đại Nạn, và phần thứ hai xảy ra vào cuối Thiên Niên. Khỏi phải nói, cách giải thích này gây tranh cãi. Như chính MacArthur cũng sẵn sàng thừa nhận, bản thân phân đoạn không dạy rõ ràng bất kỳ điều nào trong những điều này. Đặc biệt, nó không nói gì về việc Đấng Christ đem Hội Thánh của Ngài lên thiên đàng, không nói gì về một thiên niên trong tương lai, không nói gì về việc Ngày của Chúa chỉ dành riêng cho sự phán xét, không nói gì về việc nó “rơi vào hai phần,” và không nói gì về nhiều sự sống lại cần thiết để làm cho kịch bản phức tạp này hoạt động. Rõ ràng, MacArthur đang đọc thần học cánh chung của mình vào trong phân đoạn. Những câu hỏi lớn là: “Ông ấy có làm điều đó thành công không? Ông ấy đưa ra những lập luận nào? Các lập luận của ông ấy có vững chắc không?” Chúng ta hãy chuyển sang các ghi chú của The MacArthur Study Bible để tìm hiểu. MacArthur mở đầu trường hợp của mình bằng cách viện dẫn hai phân đoạn Tân Ước khác, Giăng 14:1-3 và 1 Cô-rinh-tô 15:51-52. Phân đoạn trước, ông nói, “đã giải thích cụ thể” mầu nhiệm của sự cất lên, phân đoạn sau làm sáng tỏ thêm về nó. Bây giờ, trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, Phao-lô tiếp tục hoàn thành sự mặc khải về mầu nhiệm này, điền vào tất cả các “chi tiết.” Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng trong Giăng 14:1-3, Đấng Christ đã không “giải thích cụ thể” về sự cất lên; rằng lời của Ngài có thể ám chỉ việc Ngài đem Hội Thánh lên thiên đàng; nhưng lời của Ngài ở những nơi khác (cả trong các sách Phúc Âm lẫn các thư tín) loại trừ cách giải thích này, mời gọi chúng ta đón nhận quan điểm truyền thống của Cải Chánh, mà Giăng 14:1-3 hài hòa với quan điểm ấy khá tốt. Còn về 1 Cô-rinh-tô 15:51-52, chúng ta đã thấy rằng nó song song rất gần với 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, không dạy gì hơn (hay kém hơn) sự biến đổi đột ngột, siêu nhiên của các thánh đồ đang sống. Nó hoàn toàn không nhắc gì đến một sự cất lên bí mật vào thiên đàng. Vậy thì, nếu, như MacArthur nói, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18 quả thật là phân đoạn Tân Ước hàng đầu về sự cất lên, trong đó Phao-lô cho chúng ta đầy đủ các “chi tiết” về mầu nhiệm cánh chung lớn lao này, chắc chắn chúng ta sẽ mong đợi ông (Phao-lô) ít nhất nhắc đến — và hy vọng là giải thích — việc đem Hội Thánh lên thiên đàng trong bảy năm. Tuy nhiên, chúng ta vừa thấy rằng ông không làm điều nào trong hai điều đó. Thứ hai, MacArthur chỉ ra nhiều điểm khác biệt giữa sự cất lên trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4 và sự tái lâm trong Ma-thi-ơ 24 (và các phân đoạn Phúc Âm song song), suy ra từ chúng rằng có hai biến cố riêng biệt trong tầm nhìn. May mắn thay, ông thừa nhận nhiều điểm tương đồng: một tiếng kèn, một sự sống lại, những đám mây vinh quang, và sự thâu góp các tín đồ được chọn. Tuy nhiên, ông từ chối rút ra từ những điểm tương đồng này kết luận tự nhiên nhất: rằng Phao-lô, với lợi thế của sự soi sáng sứ đồ mới mẻ, đơn giản là đang cung cấp cho chúng ta thêm chi tiết về cùng một biến cố; về một sự tái lâm duy nhất mà Đấng Christ sẽ thực hiện tại Sự Viên Mãn của muôn vật. Trường hợp của MacArthur để phân biệt sự tái lâm trong Ma-thi-ơ 24 với sự cất lên trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4 là không thuyết phục. Ví dụ, ông chỉ ra rằng trong Ma-thi-ơ chúng ta thấy Con Người đến trên các đám mây, nhưng trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca chúng ta thấy các tín đồ đi lên trong các đám mây. Nhưng điểm “khác biệt” này có thực sự đòi hỏi chúng ta phải đặt ra hai biến cố riêng biệt không? Chẳng phải đơn giản hơn nhiều — và hợp lý hơn nhiều — khi nói rằng Đấng Christ, tại sự tái lâm của Ngài, trước hết đến trên các đám mây của trời, và rồi, qua sự phục vụ của các thiên sứ, thâu góp các thánh đồ của Ngài vào các đám mây và an toàn đến bên Ngài (Lu-ca 9:34) sao? Một lần nữa, MacArthur nói rằng trong Ma-thi-ơ 24 chúng ta thấy các thiên sứ thâu góp “những người được chọn” của Đấng Christ (tức là các thánh đồ trong cơn đại nạn), trong khi trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4 chúng ta thấy chính Đấng Christ đích thân thâu góp một nhóm người được chọn khác (tức là Hội Thánh của Ngài). Tuy nhiên, Phao-lô không nói rằng chính Đấng Christ sẽ thâu góp Hội Thánh của Ngài. Trái lại, ông đơn giản nói rằng “chúng ta… sẽ được cất lên cùng nhau để gặp Chúa tại nơi không trung” (c. 17). Vậy một lần nữa, không có xung đột thực sự giữa hai phân đoạn, vì trong cả hai trường hợp rõ ràng là Đấng Christ là Đấng thực hiện việc “cất lên” qua sự phục vụ của các thiên sứ (Ma-thi-ơ 24:31). Điều này, đến lượt nó, có nghĩa là không cần phải phân biệt giữa hai nhóm “người được chọn” khác nhau. Cả hai phân đoạn đều đề cập đến một và cùng một nhóm người được chọn: Hội Thánh, những người được gọi ra của mọi thời đại, dù là người Do Thái hay người ngoại bang. Cuối cùng, MacArthur nói rằng trong Ma-thi-ơ 24 không có nhắc gì đến Sự Sống Lại, trong khi với Phao-lô đó là chủ đề chính của ông. Tuy nhiên, xét nhiều điểm tương đồng giữa hai phân đoạn, chắc chắn lời giải thích tự nhiên nhất cho sự khác biệt nhỏ này là nói rằng trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve (cũng như ở những nơi khác) Đấng Christ đơn giản là đã giả định rằng những người nghe Ngài đã biết về Sự Sống Lại (Ma-thi-ơ 13:37-43, 22:23-33). Chắc chắn Ngài đã dạy các môn đồ của Ngài rằng sự tái lâm, Sự Sống Lại, và Sự Phán Xét về căn bản là những biến cố đồng thời (Giăng 5:19-29). Vì vậy, trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, Ngài giả định rằng họ nhớ điều Ngài đã nói. Ngoài ra, cũng rất đáng chỉ ra rằng chính những người theo thuyết phân kỳ dạy rằng tại sự tái lâm (bảy năm sau sự cất lên) sẽ có một sự sống lại — của các thánh đồ Cựu Ước, và của những người đã chết trong Cơn Đại Nạn. 2 Nhưng nếu sự im lặng của Chúa Giê-xu về một sự sống lại trong Ma-thi-ơ 24 thực sự không loại trừ một sự sống lại, thì ai dám nói rằng Ma-thi-ơ 24 và 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4 rốt cuộc không song song với nhau? Vậy, khi thấy rằng mọi “điểm khác biệt” của MacArthur đều dễ dàng được giải thích, và khi thấy rằng nhiều điểm tương đồng thực ra khá thuyết phục, chúng ta kết luận rằng hai phân đoạn này quả thật song song với nhau; rằng cả hai phân đoạn đều dạy và giả định một sự tái lâm duy nhất của Đấng Christ, vào lúc đó sẽ có một sự sống lại chung và một sự phán xét chung. Và nếu có bất kỳ nghi ngờ nào về điều này, vô số phân đoạn Tân Ước khác dạy chính xác cùng một điều hẳn sẽ loại bỏ chúng hoàn toàn (Giăng 5:19-29, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 50-58, 2 Cô-rinh-tô 5:1-10, Phi-líp 3:20-21). Trong lập luận cuối cùng của mình cho một sự cất lên trước cơn đại nạn, MacArthur mời gọi chúng ta vạch ra một sự phân biệt sắc nét giữa hai phần của phân đoạn của chúng ta. Ông nói rằng phần thứ nhất (4:13-18) đề cập đến sự cứu chuộc của Hội Thánh, trong khi phần thứ hai (5:1-10) đề cập đến sự phán xét của thế gian không tin. Đặc biệt, ông khẳng định rằng “Sự Đến” của Đấng Christ được nhắc trong 4:15 (tức là sự cất lên) chỉ ảnh hưởng riêng đến Hội Thánh, trong khi Ngày của Chúa được nhắc trong 5:2 chỉ ảnh hưởng riêng đến những người không tin đang sống vào ba thời điểm khác nhau: 1) trong Cơn Đại Nạn bảy năm, 2) tại Sự Phán Xét khi Đấng Christ Đến vào cuối Cơn Đại Nạn, và 3) tại Sự Phán Xét vào cuối Thiên Niên. 3 Tóm lại, “Sự Đến” trong 4:13-18 chỉ mang tính cứu chuộc, trong khi Ngày của Chúa trong 5:1-10 chỉ mang tính phán xét. Vì nhiều lý do, sự phân biệt này là sai lầm sâu sắc. Về chính phân đoạn, chúng ta đã thấy rằng nó quả thật là một đơn vị; rằng ở đây Phao-lô có trong tâm trí một Biến Cố Trọng Đại duy nhất. Đó là Ngày của Chúa Giê-xu (5:2), sẽ xảy ra tại sự tái lâm (4:15), và có cả khía cạnh cứu chuộc (4:13-18) lẫn khía cạnh phán xét (hay báo trả) (5:1-10). Về sự tái lâm duy nhất, chúng ta đã thấy rằng nó chắc chắn giáng xuống trong sự phán xét trên thế gian không tin, cũng như trong sự cứu chuộc trên Hội Thánh (Ma-thi-ơ 13:37-43, Ma-thi-ơ 24-25, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1-2). Về Ngày duy nhất của Chúa, chúng ta đã thấy rằng nó chắc chắn giáng xuống trong sự cứu chuộc trên Hội Thánh, chứ không chỉ trong sự phán xét trên thế gian không tin. Không thể tranh cãi, đây là lời chứng hợp nhất của các nhà tiên tri Cựu Ước của Đức Chúa Trời, của chính Đấng Christ, và của tất cả các sứ đồ thánh Tân Ước của Ngài (Ê-sai 2:1-22, Ê-xê-chi-ên 38-39, Giô-ên 2:28-32, 3:12-17, Áp-đia 15-21, Na-hum 1:12-15, Sô-phô-ni 2:4-11, 3:8-13, Xa-cha-ri 12:1-9; Ma-thi-ơ 7:21-23, 26:29, 2 Cô-rinh-tô 1:14, 2 Ti-mô-thê 1:12, 4:8, 2 Phi-e-rơ 3:10-13). Cuối cùng, chúng ta sắp thấy rằng như trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca, thì cũng trong 2 Tê-sa-lô-ni-ca: Phao-lô trình bày cách khá mạnh mẽ Ngày của Đấng Christ là có cả thành phần cứu chuộc lẫn thành phần phán xét (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:2-10, 2:11-12). Vì tất cả những lý do này, MacArthur đã sai lầm nghiêm trọng khi ông nói: “Các tín đồ không có phần trong Ngày của Chúa.” Ông cũng sai lầm khi do đó kết luận rằng sự cất lên (4:15) và Ngày của Chúa (5:2) là hai biến cố riêng biệt. Vài Câu Hỏi Cuối Cùng Sau khi đã đề cập đến các lập luận của MacArthur cho một sự cất lên trước cơn đại nạn, tôi muốn kết thúc nghiên cứu của chúng ta về phân đoạn quan trọng này bằng cách hỏi các anh em theo thuyết phân kỳ của tôi vài câu hỏi quan trọng. Nếu Phao-lô thực sự muốn phân biệt giữa một sự đến vì các thánh đồ (4:15) và một sự đến cùng với các thánh đồ (13), tại sao ông lại không đưa ra một thuật ngữ kỹ thuật mới cho sự đến thứ nhất — một danh từ tốt, vững chắc như sự hiện ra hay sự mặc khải — để tránh mọi sự nhầm lẫn? Tại sao những người theo thuyết phân kỳ lại phải phát minh ra một thuật ngữ như vậy (tức là sự cất lên)? Và tại sao họ cứ khăng khăng dùng nó, như thể nó mô tả một biến cố riêng biệt trong Lịch Sử Cứu Rỗi, trong khi nó không xuất hiện ở đây, trong phân đoạn Kinh Thánh “dứt khoát” về sự cất lên, cũng không xuất hiện ở bất cứ nơi nào khác trong Tân Ước? Tại sao, trong tất cả các trước tác của Phao-lô, ông lại liên tục nói về Sự Đến của Đấng Christ (1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:13, 4:15, 5:23, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1) hay “sự đến của Ngài,” như thể chỉ có một sự đến duy nhất (1 Cô-rinh-tô 15:23, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:19, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:8)? Tại sao ông lại nói về Sự Sống Lại, như thể chỉ có một sự sống lại duy nhất (Công Vụ 17:18, 32, 1 Cô-rinh-tô 15:21, 42, 2 Ti-mô-thê 2:18)? Tại sao ông lại nói về Sự Phán Xét (Công Vụ 24:25, Rô-ma 2:2), hay Ngày Phán Xét (Rô-ma 2:16), hay Ngày của Chúa (1 Cô-rinh-tô 5:5, 2 Cô-rinh-tô 1:14, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:3) như thể chỉ có một trong mỗi sự đó? Và tại sao, nếu sự tái lâm, và Sự Sống Lại, và Ngày của Chúa đều rơi vào nhiều phần, ông lại không giải thích cẩn thận những sự phân biệt quan trọng như vậy, dù ở đây trong các thư Tê-sa-lô-ni-ca, hay ở nơi khác trong Tân Ước? Cuối cùng, chẳng phải rõ ràng từ tất cả những câu hỏi này rằng Phao-lô xem Sự Viên Mãn là một biến cố hợp nhất duy nhất, được ấn định xảy ra tại sự tái lâm sao? Và chẳng phải rõ ràng rằng nếu điều này đúng, thì Thuyết Phân Kỳ, với sự nhân lên vô tận các hành động và biến cố cánh chung, hẳn phải là sai sao? Kết Luận Chúng ta đã thấy rằng 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-5:10 là một đơn vị cánh chung. Ở đây, cũng như ở những nơi khác trong toàn bộ các trước tác của ông, Phao-lô có trong tầm nhìn một Biến Cố Trọng Đại duy nhất. Ông không trông đợi một sự đến bí mật, trước cơn đại nạn của Đấng Christ để đem Hội Thánh lên thiên đàng, tiếp theo là một sự đến công khai, sau cơn đại nạn bảy năm sau đó. Ông cũng không trông đợi một sự đến tiền thiên niên của Đấng Christ, tiếp theo là một sự đến nữa một ngàn năm sau đó. Chúng ta tìm kiếm vô ích dấu hiệu nhỏ nhất của bất kỳ sự phân biệt nào như vậy hay bất kỳ sự rạn nứt và phân mảnh nào như vậy của Niềm Hy Vọng Phước Lành của Hội Thánh. Trái lại, sứ đồ đang trông đợi một Sự Viên Mãn duy nhất, đầy kịch tính, quyền năng, và công khai tột bậc của muôn vật; một Sự Viên Mãn sẽ được Đấng Christ thực hiện tại sự tái lâm của Ngài; một Sự Viên Mãn liên quan đến một Sự Sống Lại chung của kẻ chết, sự vinh hiển của các thánh đồ đang sống, việc “cất lên” Hội Thánh vào nơi không trung, Sự Phán Xét Cuối Cùng của mọi người và mọi thiên sứ trước ngai của Đấng Christ, sự khôi phục cuối cùng của vũ trụ, và sự giáng xuống của Cô Dâu đã được vinh hiển của Đấng Christ về nhà mới của nàng trong Thế Giới Sẽ Đến. Đây là thần học cánh chung của Phao-lô; đây là ý nghĩa của phân đoạn của chúng ta; đây là sự dạy dỗ của Cải Chánh cổ điển; và đây là Niềm Hy Vọng Phước Lành của Hội Thánh của Đấng Christ. 13. Sự Phán Xét Công Chính của Đức Chúa Trời (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10) Trong thư thứ hai của Phao-lô gửi người Tê-sa-lô-ni-ca, sự dạy dỗ cánh chung xuất hiện thậm chí còn nổi bật hơn trong thư thứ nhất. Người Tê-sa-lô-ni-ca tiếp tục chịu sự bắt bớ nghiêm trọng (1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:3, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:4). Vì điều này, và vì thư trước của sứ đồ, họ háo hức chờ đợi Sự Đến của Chúa mình (1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Tuy nhiên, bây giờ một tin đồn đang lan truyền, cho rằng “Ngày của Chúa đã đến” — rằng sự trở lại của Đấng Christ đang “ở ngay trước cửa” (Ma-thi-ơ 24:33). Kết quả là, người Tê-sa-lô-ni-ca bị bối rối, bị lung lay khỏi sự bình tĩnh thuộc linh của họ (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:2). Chắc chắn một cuộc tranh luận sôi nổi đã nảy sinh trong các hội chúng của họ, vì tin đồn không phù hợp với sự chỉ dẫn trước đó của Phao-lô (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:5). Ngoài ra, một số người, trước đây bị quở trách vì sự lười biếng của họ, có lẽ đang dùng tin đồn làm cái cớ để trốn tránh trách nhiệm làm việc thường xuyên (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:11-12, 5:14). Trong sự quan phòng tốt lành của Đức Chúa Trời, Phao-lô nghe được những điều này và lại cầm bút lên. Phân đoạn của chúng ta, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10, là phân đoạn đầu tiên trong hai phân đoạn của thư này dành gần như hoàn toàn cho các chủ đề cánh chung. Về căn bản, nó ca ngợi đức tin và sự chịu đựng của người Tê-sa-lô-ni-ca giữa những sự bắt bớ nghiêm trọng của họ, đồng thời khích lệ họ tiếp tục vững vàng, vì Đấng Christ sẽ sớm trở lại để thi hành công lý hoàn hảo dưới hình thức phần thưởng đời đời và sự báo trả. Chúng ta hãy khảo sát ngắn gọn phân đoạn này, đặc biệt chú ý đến bất kỳ dấu hiệu nào cho thấy Phao-lô có trong tầm nhìn Sự Viên Mãn duy nhất, lấy Đấng Christ làm trung tâm của thần học cánh chung vô thiên niên cổ điển. Trong các câu 3-4, sứ đồ mở đầu bằng một lời tạ ơn. Ông vô cùng biết ơn về sự tăng trưởng của người Tê-sa-lô-ni-ca trong đức tin và tình yêu thương anh em, và đặc biệt là sự kiên trì của họ giữa bao nhiêu sự bắt bớ và hoạn nạn khắc nghiệt (Công Vụ 17:5-9, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:6, 2:14, 3:3). Ông cảm thấy mình luôn luôn phải tạ ơn Đức Chúa Trời vì những phẩm chất gương mẫu như vậy nơi những Cơ Đốc nhân gương mẫu như vậy, và tự hào tuyên bố rằng ông công khai khoe về họ với các hội thánh khác của Đức Chúa Trời. Trong các câu 5-10 ông tiếp tục khích lệ họ tiếp tục cuộc chiến tốt lành. Phần gắn kết chặt chẽ này có thể được chia thành ba phần. Trong câu 5, Phao-lô nêu chủ đề của mình cho phân đoạn: sự phán xét công chính của Đức Chúa Trời. Người Tê-sa-lô-ni-ca phải nhớ rằng sự chịu đựng đáng ngưỡng mộ của họ qua những sự bắt bớ bất công này là một “dấu hiệu rõ ràng” (hay “bằng chứng hiển nhiên,” nkjv) rằng Đức Chúa Trời, Quan Án Công Chính, đã tuyên bố họ là công chính vì đức tin của họ nơi Đấng Christ, và khi làm như vậy đã khiến họ xứng đáng bước vào Vương Quốc đời đời của Ngài. Tuy nhiên, họ phải tiếp tục chịu đựng, để sự công chính của họ có thể được minh chứng đầy đủ trong Ngày của Chúa Giê-xu (Ma-thi-ơ 24:13, Rô-ma 8:17, 11:22, Cô-lô-se 1:23, 1 Ti-mô-thê 2:15). Như Phao-lô sau này sẽ nói với người Phi-líp, sự kiên trì bình tĩnh của các tín đồ giữa sự bắt bớ là một dấu hiệu chắc chắn: một dấu hiệu về sự hủy diệt trong tương lai cho những kẻ bắt bớ họ, nhưng về sự cứu rỗi (hiện tại và do đó) trong tương lai cho chính các tín đồ (Phi-líp 1:28). 4 Trong các câu 6-8, Phao-lô tiếp tục sự suy ngẫm của mình về những sự phán xét công chính của Đức Chúa Trời. Tuy nhiên, bây giờ tư tưởng của ông chuyển sang chính Sự Phán Xét Cuối Cùng. Ông muốn lời của mình là một sự khích lệ lớn cho người Tê-sa-lô-ni-ca. Trong Ngày đó, Đức Chúa Trời sẽ sai Chúa Giê-xu xuống từ trời, được bao quanh bởi lửa cháy (tức là vinh quang của Đức Chúa Trời được bày tỏ) và được tháp tùng bởi các thiên sứ quyền năng của Ngài. Khi Ngài đến, chính Ngài sẽ thi hành cách trọn vẹn “sự phán xét công chính của Đức Chúa Trời,” lật ngược lại một thế giới đảo lộn về đạo đức cho ngay thẳng. Ngài sẽ làm điều này như thế nào? Ngài sẽ làm bằng cách gây hoạn nạn cho những kẻ gây hoạn nạn, và làm cho những người bị hoạn nạn được nhẹ nhõm (các câu 6-7). Ngài sẽ làm bằng cách giáng sự báo trả bằng lửa cho tất cả những ai đã khước từ sự hiểu biết về Đức Chúa Trời và từ chối vâng phục Phúc Âm của Đấng Christ (c. 8; Rô-ma 1:5, 28). Đây có quả thật là Sự Phán Xét Cuối Cùng không? Các câu 9-10 bảo đảm với chúng ta rằng đúng vậy. Trong câu 9, Phao-lô nói rằng những kẻ phản loạn không tin sẽ phải chịu hình phạt là sự hủy diệt đời đời. Một lần nữa, qua từ này ông muốn nói sự hủy hoại đời đời của mọi sự tốt lành thuộc linh và thể xác cho những người bị quăng vào Gehenna, là Hồ Lửa (1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:3; Ma-thi-ơ 13:41tt, 25:46, Phi-líp 3:19). Cũng hãy lưu ý rằng sự phán xét này loại bỏ những người không tin khỏi “sự hiện diện của Chúa và vinh quang của quyền năng Ngài.” Ở đây Phao-lô có Sự Tái Tạo trong tầm nhìn. Những người không tin sẽ không nếm các quyền năng, cũng không chiêm ngưỡng những vinh quang, của Thế Giới Đời Đời Sẽ Đến, khi Đức Chúa Trời và Đấng Christ cùng dự tiệc với các thánh đồ trong trời mới và đất mới (c. 9, Lu-ca 14:24). Câu 10 cũng chỉ cách kết luận đến Sự Phán Xét Cuối Cùng. Khi Ngài đến, Đấng Christ sẽ “… được vinh hiển trong các thánh đồ của Ngài vào ngày đó, và được mọi người đã tin lấy làm lạ.” Phao-lô có trong tầm nhìn toàn thể Hội Thánh: tất cả các thánh đồ, tất cả những người đã tin. Và chính xác thì tất cả sẽ đến hiện trường như thế nào? Sứ đồ không cần phải nói, vì trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18 ông đã giải thích mọi điều: Vào Ngày Đấng Christ được mặc khải từ trời, Ngài sẽ đem theo linh hồn của các thánh đồ đã qua đời, mặc cho họ thân thể sống lại mới của họ, và rồi biến đổi các thánh đồ đang sống. Vào lúc đó, tất cả các thánh đồ của mọi thời đại sẽ đứng trước Ngài trong vinh quang! Vì vậy, tôi đồng ý với F. F. Bruce, khi ông viết: “Những người nam và nữ Cơ Đốc được nói đến ở đây. Họ sẽ chia sẻ vinh quang của Đấng Christ. Sự mặc khải Chúa Giê-xu từ trời (c. 7) cũng là ngày mặc khải các con trai của Đức Chúa Trời” (Rô-ma 8:19, Cô-lô-se 1:3). 5 Cuối cùng, hãy lưu ý trong câu 10 sự nhắc đến của Phao-lô về “ngày đó.” Ông muốn nói ngày nào? Như chính cụm từ cho thấy, chỉ có, và chỉ có thể có, một ngày duy nhất: Ngày của Chúa Giê-xu. Hơn nữa, trong phân đoạn này — cũng như trong rất nhiều phân đoạn khác giống như vậy — nó rõ ràng là một ngày của phần thưởng đời đời và sự báo trả (1 Cô-rinh-tô 5:5, 2 Cô-rinh-tô 1:14, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:2, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:2, 2 Phi-e-rơ 3:10tt). Tóm lại, đó là Ngày Cuối Cùng, Ngày của Sự Sống Lại chung, Sự Phán Xét chung, và sự khai mạc Trạng Thái Cuối Cùng cho mọi người và mọi thiên sứ (Giăng 6:39, 40, 44, 54). Phân đoạn này rất có vấn đề đối với các anh em theo thuyết phân kỳ của chúng ta. Nếu, trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, Phao-lô đã ban cho bầy chiên của mình niềm hy vọng về một Sự Đến bí mật và một sự đem đi bí mật lên thiên đàng, làm thế nào ở đây ông lại ban cho chính bầy chiên đó một niềm hy vọng hoàn toàn khác: niềm hy vọng về một Sự Đến vô cùng công khai, dẫn đến sự cứu chuộc cuối cùng cho các thánh đồ và sự báo trả cuối cùng cho những tội nhân? Không, trong cả hai phân đoạn này Phao-lô rõ ràng có trong tâm trí cùng một Ngày. Đó là Ngày Cuối Cùng, Ngày của Chúa Giê-xu Christ, Ngày của Sự Viên Mãn, trong đó Chúa Giê-xu đã được vinh hiển sẽ đến đất một lần cuối cùng để làm kẻ chết sống lại, phán xét thế gian trong sự công chính, và giới thiệu Vương Quốc của Đức Chúa Trời trong sự đầy trọn vinh hiển của nó. Các tổ phụ Tin Lành của chúng ta đã tin, đã dạy, và đã vui mừng công bố như vậy. Chúng ta làm tốt khi bước theo dấu chân của họ. 14. Điều Đó Sẽ Không Đến Trừ Khi (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1-13) Dù có sự phức tạp về giáo lý, phân đoạn cánh chung dài này được viết chủ yếu xuất phát từ mối quan tâm mục vụ sâu sắc.
Như các câu 1-2 làm rõ, một tin đồn đang lan truyền giữa các hội thánh tại gia của người Tê-sa-lô-ni-ca, cho rằng Ngày của Chúa đã đến; rằng nó đang cận kề. Vì tin đồn này đang làm các anh em bối rối, làm họ xao lãng khỏi sứ mạng thuộc linh và các trách nhiệm hằng ngày, Phao-lô đã đề cập đến nó cách thẳng thắn. Sứ điệp của ông rõ ràng: Ngày của Chúa sẽ không đến cho đến khi một số điều xảy ra trước; cho đến khi một số dấu hiệu không thể nhầm lẫn xuất hiện trên chân trời lịch sử. Vậy cho đến khi anh em thấy những dấu hiệu đó, hãy đứng vững (2:15) và hãy bận rộn làm việc (2:17, 3:6tt)! Vì phân đoạn này cho Hội Thánh biết rất nhiều về các biến cố dẫn đến Sự Viên Mãn, nó mời gọi một cái nhìn kỹ hơn. Một lần nữa cách tiếp cận của tôi sẽ là đưa ra ý chính của mỗi phần, và rồi làm nổi bật nhiều chỉ dấu cho thấy Phao-lô ở đây giả định một Sự Viên Mãn duy nhất tại sự tái lâm của Đấng Christ. Một Lời Yêu Cầu Khẩn Thiết (1-2) Các câu 1-2 trình bày lời yêu cầu khẩn thiết của sứ đồ. Chủ đề của lời yêu cầu gồm ba phần: Sự Đến của Đấng Christ (1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:19, 3:13, 4:15, 5:23), sự thâu góp các thánh đồ lại với Đấng Christ (tức là “sự cất lên” trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:17), và Ngày của Chúa (1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:2). Bất chấp những phản đối của các anh em theo thuyết phân kỳ của chúng ta, sự đặt cạnh nhau của những chủ đề liên quan chặt chẽ này làm cho khá rõ ràng rằng Phao-lô có trong tâm trí một Sự Viên Mãn duy nhất. Sự tái lâm, Sự Sống Lại, Sự Thâu Góp Lại Với Nhau, và Sự Phán Xét của Ngày của Chúa đều xảy ra về căn bản đồng thời. Vâng, mỗi sự trong những sự này là một biến cố riêng biệt; nhưng các biến cố riêng biệt cũng là những phần hay yếu tố của một Biến Cố Trọng Đại duy nhất. Nếu sứ đồ và mục tử đầy lo lắng nghĩ khác đi, chẳng phải ông đã nói như vậy sao? Còn về chính lời yêu cầu, nó là điều này: Đừng để bất kỳ tà linh nào, lời dạy dỗ hay lời tiên tri giả nào, hay thư giả nào như thể từ một người trong chúng tôi là các sứ đồ, thuyết phục anh em rằng Ngày của Chúa (hay sự tái lâm, hay Sự Thâu Góp các thánh đồ lại với nhau) đã đến, và như vậy làm anh em lung lay khỏi sự bình tĩnh thuộc linh đúng đắn của mình (Mác 13:7). Về cụm từ quan trọng “đã đến,” niv Study Bible bình luận tốt: “Rõ ràng, sự trở lại cao điểm của Đấng Christ đã không xảy ra, nhưng Phao-lô đang chống lại ý tưởng rằng những ngày cuối cùng đã bắt đầu và sự hoàn thành của chúng sẽ cận kề.” 6 Vậy thì, đối với Phao-lô, sự tái lâm duy nhất của Đấng Christ không cận kề theo nghĩa kỹ thuật được những người theo thuyết phân kỳ bảo vệ. Một số điều phải xảy ra trước, một số dấu hiệu phải xuất hiện trên sân khấu lịch sử. Chân lý đơn giản này có tầm quan trọng lớn đối với tất cả các thánh đồ, nhưng đặc biệt đối với những người đang sống và phục vụ trong thế hệ cuối cùng. Vì Đức Chúa Trời đã cấu trúc Sự Viên Mãn theo cách này, và vì Ngài đã thúc đẩy Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài cẩn thận dạy chúng ta về nó, các Cơ Đốc nhân phải hoàn toàn có thể giữ bình tĩnh, ngay cả vào lúc cuối cùng của thế giới! Điều Đó Sẽ Không Đến Trừ Khi (3-5) Chính xác thì những dấu hiệu mách bảo nào sẽ giúp họ làm được như vậy? Trong cuộc hành trình của chúng ta cho đến nay, chúng ta đã thảo luận một số dấu hiệu đó. Tuy nhiên, ở đây, trong các câu 3-5, Phao-lô chỉ tập trung vào hai dấu hiệu, có lẽ vì chúng sẽ xảy ra gần nhất với sự cuối cùng. Chúng là sự phản loạn (hay sự bội đạo), và sự mặc khải của Người Vô Pháp (hay Kẻ địch lại Đấng Christ). Về dấu hiệu thứ nhất trong hai dấu hiệu này, đúng là Tân Ước dự báo một sự bội đạo quy mô lớn, hay sự sa ngã khỏi đức tin, vào thời kỳ cuối cùng (Ma-thi-ơ 24:10-12, 1 Ti-mô-thê 4:1, 2 Ti-mô-thê 3:1-9). Tuy nhiên, ở đây, sự liên kết chặt chẽ của apostasia với sự mặc khải của Người Vô Pháp gợi ý mạnh mẽ một mối quan hệ nhân quả. Nếu vậy, có lẽ tốt nhất là dịch apostasia là sự phản loạn (niv, esv). Theo cách đọc này, tư tưởng của Phao-lô sẽ là Ngày của Chúa sẽ không đến cho đến khi hệ thống thế gian bại hoại hoàn toàn và cuối cùng nổi loạn chống lại Luật Pháp và Phúc Âm của Đức Chúa Trời, mở đường cho Sa-tan công khai đưa ra christ giả của hắn; mở đường cho Kẻ địch lại Đấng Christ được mặc khải, và cho toàn thể thế gian sa ngã đi theo hắn (cc. 10-11, Ma-thi-ơ 24:12, Khải Huyền 13:3). Còn về Người Vô Pháp, Phao-lô tự do dựa trên lời tiên tri Cựu Ước để cho chúng ta ý chính về tính cách và sự nghiệp rất ngắn ngủi của hắn (cc. 3-4; Đa-ni-ên 7:8, 20-21, 25, 9:26-27, 11:36). Mặc dù ông không dùng từ này, rõ ràng Phao-lô nghĩ về người này, trên hết, như một kẻ địch lại Đấng Christ; thật vậy, như hiện thân cuối cùng của “tinh thần của kẻ địch lại Đấng Christ,” và như vậy là chính Kẻ địch lại Đấng Christ (1 Giăng 2:18, 22, 4:3). Rất quan trọng, từ Hy Lạp anti có thể có nghĩa là chống lại hoặc thay thế. Chúng ta thấy cả hai yếu tố ở đây và sau đó trong phân đoạn của chúng ta. Người Vô Pháp sẽ hành động chống lại Đấng Christ, ngay cả khi hắn tìm cách hành động thay thế Đấng Christ như nhà tiên tri, thầy tế lễ và vua được chỉ định của toàn thế gian. Các câu 3-5 cho chúng ta một số minh họa về mô-típ bao trùm này. Giống như Đấng Christ trong lần đến thứ nhất và thứ hai của Ngài, Người Vô Pháp sẽ được mặc khải vào thời điểm thích hợp của hắn; tuy nhiên chỉ trong một thời gian ngắn, vì hắn, không giống Đấng Christ, là con trai của sự hủy diệt (tức là người bị định cho sự hủy diệt), (3; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7, 2 Ti-mô-thê 1:10, 1 Phi-e-rơ 1:7, 13, 1 Giăng 3:2). Không giống Đấng Christ, Đấng yêu mến Đức Chúa Cha và vui thích làm theo ý muốn của Ngài, Người Vô Pháp sẽ chống lại mọi cái gọi là thần hoặc đối tượng thờ phượng, kể cả Đức Chúa Trời hằng sống chân thật duy nhất và Con thiêng liêng của Ngài (3, 8; Giăng 8:28, Hê-bơ-rơ 10:7). Hắn sẽ đứng lên chống lại Đức Chúa Trời chân thật và dân sự của Ngài. Cuối cùng, hành động thay thế Đấng Christ, Người Vô Pháp sẽ “ngồi trong đền thờ của Đức Chúa Trời, tỏ mình ra như là Đức Chúa Trời” (4). Câu này gợi nhớ tội lỗi của Lu-xi-phe, kẻ, ngay từ ban đầu, luôn mong muốn tự tôn mình lên trên Đức Chúa Trời và chiếm đoạt sự thờ phượng vốn thuộc về Ngài cách đúng đắn (Ê-sai 14:13-14, Ma-thi-ơ 4:9). Trong Người Vô Pháp — kẻ sẽ tự trình bày mình là Đức Chúa Trời nhập thể — hắn (Sa-tan) sẽ trong thời gian ngắn đạt được mục tiêu của mình: Toàn thể thế gian (chưa được tái sinh) sẽ thờ phượng hắn (Khải Huyền 13:8). Tôi tin đây là ý nghĩa của lời Phao-lô về “đền thờ.” Ông không trông đợi Người Vô Pháp ngồi trong đền thờ tại Giê-ru-sa-lem, từ đó hắn khó có thể được mong đợi sẽ thu hút được một lượng người đi theo trên toàn thế giới. Ông càng không trông đợi người này ngồi trong Hội Thánh, vì vào thời điểm đó trong lịch sử, Hội Thánh không có địa vị thể chế cũng không có uy tín thuộc linh trong mắt thế giới dân ngoại (1 Cô-rinh-tô 3:16, 2 Cô-rinh-tô 6:16, Ê-phê-sô 2:21). Trái lại, ông dường như đơn giản trông đợi Người Vô Pháp tự trình bày mình là Đức Chúa Trời nhập thể, và qua đó (cố gắng) cướp đi khỏi Đức Chúa Trời và Đấng Christ sự thờ phượng phổ quát vốn thuộc về họ cách đúng đắn mà thôi. 7 Hãy lưu ý từ câu 5 cách Phao-lô trước đây đã dạy những điều này cho người Tê-sa-lô-ni-ca, và cách ông ngạc nhiên khi họ đã quên chúng quá nhanh! Bây giờ nếu, như các anh em theo thuyết phân kỳ của chúng ta thường xuyên khuyên bảo chúng ta, Hội Thánh được cho là chỉ trông đợi Đấng Christ (tại một sự cất lên bí mật), và không bao giờ trông đợi Kẻ địch lại Đấng Christ (như một dấu hiệu của Sự Đến của Đấng Christ), tại sao Phao-lô ở đây lại chỉ dẫn người Tê-sa-lô-ni-ca làm điều ngược lại chính xác? Câu trả lời rõ ràng: Ông chưa bao giờ bảo họ trông đợi một sự cất lên bí mật ngay từ đầu. Trái lại, ông bảo họ trông đợi Sự Đến duy nhất của Đấng Christ, nhưng cũng trông đợi dấu hiệu hàng đầu của Sự Đến đó: sự xuất hiện của Kẻ địch lại Đấng Christ. Được trang bị với sự hiểu biết như vậy về giai đoạn dẫn đến sự cuối cùng, họ không thể nào trở thành con mồi cho những lời tiên tri giả về một sự trở lại “cận kề” của Đấng Christ — như quá nhiều anh em theo thuyết phân kỳ của chúng ta đã trở thành. Kẻ Ngăn Trở (6-7) Tìm cách giữ người Tê-sa-lô-ni-ca tỉnh thức về thuộc linh, Phao-lô giờ đây nhắc họ trong các câu 6-7 rằng mầu nhiệm của sự vô pháp đã đang hoạt động. Ông muốn nói rằng tinh thần của kẻ địch lại Đấng Christ (tức là Sa-tan và các đạo quân ma quỷ của hắn) hiện đang ở trong thế gian, háo hức dựng lên và đưa ra chính Kẻ địch lại Đấng Christ, Người Vô Pháp (1 Giăng 2:18). Hiện tại, Đức Chúa Trời đang ngăn trở Sa-tan làm như vậy — qua phương tiện nào, Phao-lô không nói, vì đã nói về điều này trước đó khi ông ở với họ. Có thể ông nghĩ đến một số nhà cai trị La Mã (những người ông sẽ ngại nhắc đến trong một bức thư), hay các thiên sứ, hay đơn giản là quyền năng và thân vị của chính Đức Thánh Linh (Rô-ma 13:1tt, Khải Huyền 12:7). Dù thế nào đi nữa, kẻ ngăn trở sẽ tiếp tục ngăn trở cho đến khi Đức Chúa Trời, theo ý tốt lành của Ngài, cất hắn ra khỏi đường. Vì điều này phải xảy ra, và vì nó có thể xảy ra mà không báo trước, các thánh đồ phải luôn tỉnh thức. Nhân tiện, chúng ta hãy lưu ý các câu này song song chặt chẽ như thế nào với sự dạy dỗ của Khải Huyền 20: Trong cả hai trường hợp, chúng ta học được rằng Sa-tan bị trói — và Hội Thánh được tự do hoàn thành sứ mạng truyền giáo toàn cầu của nàng — cho đến khi Đức Chúa Trời cất đi kẻ ngăn trở (mà cuối cùng chính là Đức Chúa Trời), qua đó thả ma quỷ ra trong một mùa ngắn, qua đó đem đến Trận Chiến Cuối Cùng, qua đó đem Vua Cao Cả Của Thiên Đàng trở lại đất! Sự Nghiệp Lừa Dối của Một Christ Giả (8-12) Trong các câu 8-12, Phao-lô một lần nữa tiếp lấy chủ đề của mình về sự mặc khải của Người Vô Pháp, lần này đi vào chi tiết hơn về sự nghiệp ngắn ngủi, đầy kịch tính và lừa dối nguy hiểm của hắn. Để giới thiệu, hãy quan sát rằng phân đoạn này cho chúng ta một sự mặc khải đáng kinh ngạc, không chỉ đơn giản về một Đức Chúa Trời có chủ quyền, mà về một Đức Chúa Trời có chủ quyền với một sự tinh tế lớn về kịch tính. Chúng ta thấy điều này trong các sắc lệnh của Ngài liên quan đến Sự Viên Mãn. Như Phao-lô dạy chúng ta ở đây, Đức Chúa Trời đã định rằng vào cuối Lịch Sử Cứu Rỗi, Sa-tan sẽ dựng lên một nhà tiên tri giả, thầy tế lễ giả, vua giả, vương quốc giả, và “người-thần” giả, những thứ, theo nhiều cách, sẽ phản chiếu cách đen tối Thân Vị và Công Việc của Đấng Christ chân thật. Ở đây chúng ta có sự thực hiện của nguyên tắc được chính Chúa Giê-xu đặt ra trong Dụ Ngôn Cỏ Lùng và Lúa Mì của Ngài, theo đó cả Đấng Christ lẫn Sa-tan đều sẽ có dân sự của riêng mình và vương quốc của riêng mình, được gieo cùng nhau trong cùng một đất, lớn lên bên cạnh nhau, và chạy song song chặt chẽ với nhau cho đến Ngày của vụ gặt và sự phân tách cuối cùng vào cuối thời đại (Ma-thi-ơ 12:22-30, 13:36-43, Lu-ca 4:6, Khải Huyền 14:14tt). Hiểu tất cả điều này, Phao-lô lại một lần nữa cố gắng cho các thánh đồ thấy rằng Người Vô Pháp quả thật là một kẻ địch lại Đấng Christ chân thật: Hắn không chỉ chống lại Đấng Christ, mà còn bắt chước Đấng Christ — cách quyền năng, lừa dối và nguy hiểm. Tuy nhiên, dù vậy, hắn và sự nghiệp của hắn đều ở trong tay quyền năng, có chủ quyền của Đức Chúa Trời chân thật và Đấng Christ chân thật, những Đấng sẽ không để những người được chọn của họ sa ngã về thuộc linh. Với những tư tưởng này trong tâm trí, Phao-lô bắt đầu bằng cách cho chúng ta biết điều gì sẽ xảy ra khi kẻ ngăn trở bị cất đi: Kẻ vô pháp sẽ được mặc khải, giống như Đấng Christ đã được mặc khải trong những ngày Ngài ở trong xác thịt (và sẽ lại được mặc khải trong Ngày của Chúa). Bất ngờ, nhưng khá quan trọng, Phao-lô không lập tức tiếp tục mô tả sự nghiệp của Kẻ Vô Pháp. Trái lại, dựa trên một lời tiên tri về Đấng Mê-si trong Ê-sai, ông trước hết nói về sự hủy diệt của hắn: Chính Chúa sẽ giết hắn bằng hơi thở của miệng Ngài tại sự hiện ra (epiphaneia) của sự đến (parousia) của Ngài, (Ê-sai 11:4)! Sứ điệp của Phao-lô trong trình tự chặt chẽ này vừa rõ ràng vừa an ủi: Sự nghiệp của Kẻ Vô Pháp sẽ cực kỳ ngắn ngủi, bị kết thúc nhanh chóng bởi sự trở lại của Đấng Christ trong sự phán xét. Vì lý do này, sự mặc khải của Người Vô Pháp trở thành điều có lẽ là dấu hiệu quan trọng nhất duy nhất về tính cận kề của sự cuối cùng — và, theo cách riêng của nó, một sự khích lệ lớn cho các thánh đồ (đang chịu khổ) của Đức Chúa Trời (Lu-ca 21:28). Trong câu 9, Phao-lô tiếp tục sự dạy dỗ của mình về sự nghiệp của Kẻ địch lại Đấng Christ. Tuy nhiên, bây giờ ông nói về sự đến của hắn. Chúng ta nhớ rằng từ này chỉ sự đến của một nhân vật quyền thế, như của một hoàng đế hay một vị vua. Giống như Đấng Christ, trong những ngày Ngài ở trong xác thịt, đã đến hiện trường trong quyền năng và thẩm quyền lớn, Kẻ Vô Pháp cũng sẽ như vậy. Giống như Đức Chúa Cha đã giúp Đấng Christ thực hiện các dấu kỳ và phép lạ chân thật, Sa-tan, cha thuộc linh của Kẻ Vô Pháp, cũng sẽ giúp con trai của hắn thực hiện các dấu kỳ và phép lạ “giả” (tức là thật, nhưng gây lầm lạc) (Giăng 8:44, Khải Huyền 13:2, 4). Nói về sự đụng độ cuối cùng của các vương quốc trong những ngày cuối cùng của những ngày cuối cùng, chính Chúa Giê-xu đã cảnh báo về điều này (Ma-thi-ơ 24:24). Sau đó, Giăng Người Được Mặc Khải cũng sẽ làm như vậy (Khải Huyền 13:13-14, 16:14, 19:20). Các thánh đồ đừng quên. Theo câu 10, khi Kẻ Vô Pháp trỗi dậy, hắn sẽ không chỉ đến với các phép lạ giả, mà còn với “mọi sự lừa dối của sự gian ác.” Sự lừa dối này sẽ bao gồm “sự dối trá” — một phúc âm giả nhưng rất lôi cuốn; một tôn giáo mới, thay thế. Nó sẽ có hiệu quả. Nhiều người đã không tiếp nhận tình yêu của Phúc Âm chân thật sẽ tin phúc âm giả của Kẻ địch lại Đấng Christ, và như vậy sẽ hư mất (c. 11; Khải Huyền 13:3). Vì Kẻ địch lại Đấng Christ sẽ thu hút được một lượng người đi theo lớn như vậy, và vì sẽ hữu ích cho các thánh đồ hiểu tại sao, Phao-lô được thúc đẩy để giải thích. Ông làm như vậy trong các câu 11-13. Ông vừa nói rằng Người Vô Pháp sẽ có thể lừa dối nhiều người vì, trước khi hắn (Kẻ địch lại Đấng Christ) đến, “họ đã không tiếp nhận tình yêu của lẽ thật.” Từ Hy Lạp được dùng ở đây là dechomai, có thể có nghĩa là tiếp nhận hoặc chào đón. Cả hai nghĩa đều áp dụng được. Một mặt, nhiều người sẽ tin phúc âm giả của Kẻ địch lại Đấng Christ vì Đức Chúa Trời có chủ quyền sẽ không ban cho họ món quà ân điển của Ngài là tình yêu của lẽ thật (Ma-thi-ơ 13:10-17, Giăng 3:20-21, 8:43-45, Rô-ma 9:14-26). Và tuy nhiên họ vẫn sẽ đáng bị lên án, vì khi Đức Chúa Trời thật sự ban cho họ lẽ thật, chính họ, ưa thích sống trong tội lỗi của mình, sẽ không chào đón nó (Giăng 3:17tt, Công Vụ 13:46). Vì lý do này, theo các câu 11-12, Đức Chúa Trời sẽ phán xét họ cách công chính, sai đến trên họ một ảnh hưởng lừa dối, để họ là những người đã lấy làm vui thích trong sự gian ác giờ đây có thể tin “sự dối trá” — và hư mất. Ghi chú về ân điển có chủ quyền này — lặng lẽ chạy qua các câu 10-12 — được đánh lên cách lớn tiếng trong câu 13, nơi Phao-lô kết thúc bằng cách tạ ơn Đức Chúa Trời, Đấng đã ân điển chọn một dân yêu dấu cho sự cứu rỗi, qua sự nên thánh bởi Đức Thánh Linh và đức tin nơi (và tình yêu đối với) lẽ thật. Kết Luận Đọc phân đoạn đầy thách thức này, Hội Thánh của Đấng Christ phải hiểu, sợ hãi, và vui mừng. Một ngày kia, Sa-tan sẽ vén màn người của hắn. Khi hắn làm như vậy, ít người trên đất sẽ có thể nhận ra hoặc chống lại hắn, vì con người này và công việc của hắn sẽ bám sát Thân Vị và Công Việc của Đấng Christ. Giống như Đấng Christ, Kẻ địch lại Đấng Christ sẽ có một sự đến và một sự mặc khải. Giống như Đấng Christ, hắn sẽ có một cha thuộc linh dẫn dắt và ban quyền năng cho hắn. Giống như Đấng Christ, hắn sẽ thực hiện các dấu kỳ và phép lạ siêu nhiên. Giống như Đấng Christ, hắn sẽ công bố một phúc âm của sự cứu rỗi. Giống như Đấng Christ, hắn sẽ có một bầy chiên và một vương quốc — và trong ngày đó, cả hai sẽ dường như lớn hơn và quyền năng hơn những bầy chiên và vương quốc của Người Chăn Chiên Tốt Lành. Vì vậy, vào lúc đó sẽ đúng như Thầy đã nói: “Christ giả và tiên tri giả sẽ nổi lên và sẽ làm các dấu kỳ và phép lạ lớn, để lừa dối, nếu có thể được, ngay cả những người được chọn” (Ma-thi-ơ 24:24). Vì vậy, hãy để những người được chọn luôn tạ ơn Đức Chúa Trời yêu thương và có chủ quyền, Đấng đã có mục đích giữ họ khỏi sự lừa dối quyền năng như vậy. Nhưng cũng hãy để họ bảo đảm rằng bây giờ, cũng như lúc đó, họ luôn tỉnh thức để tiếp nhận và chào đón tình yêu của lẽ thật (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:9, 13). 15. Sự Cuối Cùng của Muôn Vật Đã Gần (1 Phi-e-rơ 4:7-19) Hai phân đoạn cuối cùng của chúng ta được tìm thấy trong các thư tín của Phi-e-rơ. Người ta tin rộng rãi rằng ông viết chúng từ Rô-ma vào khoảng giữa năm 60-68 sau Công Nguyên, trong thời trị vì của hoàng đế Nê-rô, kẻ bắt bớ khét tiếng của Hội Thánh non trẻ. Trong thư thứ nhất của mình, Phi-e-rơ liên tục khích lệ Hội Thánh đang chịu khổ bằng niềm hy vọng về vinh quang đời đời tại sự mặc khải của Đấng Christ. Từ điều này, rõ ràng ông (cách thận trọng) trông đợi Chúa trở lại trong chính đời mình. Tuy nhiên, vào thời điểm thư thứ hai của mình, sứ đồ đã nhận ra rằng chẳng bao lâu nữa ông sẽ bị tử đạo (2 Phi-e-rơ 1:12-14, Giăng 21:18), và rằng Chúa có thể còn chậm trễ một thời gian dài (2 Phi-e-rơ 3:8-9). Vì vậy, ông giờ đây cố gắng để lại một thân thể chỉ dẫn và khuyên bảo bằng văn bản; chỉ dẫn sẽ bao gồm, không kém phần quan trọng, thông tin quan trọng về Sự Viên Mãn, để Hội Thánh lữ hành của Đấng Christ luôn có thể giữ Niềm Hy Vọng Phước Lành của nàng trước mắt, và như vậy bước đi trong sức mạnh và sự trong sạch, đẹp lòng Chúa (2 Phi-e-rơ 1:15, 3:1-18). Trong các đoạn sắp tới chúng ta sẽ thảo luận 1 Phi-e-rơ 4:7-19, một phân đoạn phản ánh tốt quan điểm của các sứ đồ về Sự Viên Mãn. Tuy nhiên, để hiểu nó đầy đủ nhất, chúng ta hãy dành vài phút khảo sát thần học cánh chung của toàn bộ thư. Thần Học Cánh Chung của 1 Phi-e-rơ Thần học cánh chung của thư tín này gồm bốn yếu tố chính. Thứ nhất, có sự chịu khổ. Chủ đề này khá nổi bật, vì những người nhận thư tự họ đang chịu khổ rất nhiều. Khi họ đi theo các truyền thống ngoại giáo của tổ phụ mình, họ ít hoặc không bị bắt bớ. Tuy nhiên, bây giờ, bởi ân điển của Đức Chúa Trời, họ phục vụ Vua của các vua và Chúa của các chúa. Bây giờ họ không còn có thể nộp cho Sê-sa điều vốn thuộc về Đức Chúa Trời và Đấng Christ cách đúng đắn (Mác 12:17). Bây giờ họ phải cố gắng, với sự dịu dàng và tôn trọng, thúc ép những người lân cận thờ thần tượng về những tuyên bố đúng đắn của Đức Chúa Trời hằng sống chân thật duy nhất (1:17-19, 3:15). Vì vậy, bây giờ họ thật sự bị bắt bớ (1:6-9, 3:13-22, 4:1-2, 12-19). Hơn nữa, họ không được xem nó như một “điều lạ” nào đó, mà như một phần không thể thiếu trong kế hoạch của Đức Chúa Trời, Đấng dùng sự bắt bớ để bày tỏ sự thành tín của Ngài (4:19), thanh tẩy dân sự Ngài (1:1:7, 4:1-2), thăm viếng linh hồn (của những người đã bị cáo trách) của những người không tin chứng kiến sự vững vàng của họ (2:12), và bảo đảm phần thưởng đời đời cho các thánh đồ (1:7, 4:13). Vì vậy, khi đọc thư tín này, chúng ta thấy rằng thần học cánh chung của Phi-e-rơ rất giống với thần học cánh chung của Phao-lô trong các thư Tê-sa-lô-ni-ca, và cũng giống với của Thầy mình trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve. Giống như họ, ông hiểu rằng trước sự cuối cùng, Hội Thánh đang chịu khổ phải đi qua một mùa đại nạn lớn ngắn ngủi, nhưng sau đó sẽ vào những vinh quang của Vương Quốc đời đời. Phi-e-rơ, như một ý kiến cá nhân, rất có thể đã nghĩ rằng dưới thời Nê-rô, Hội Thánh sắp làm chính điều đó (4:12tt). Yếu tố thứ hai — và là yếu tố trung tâm — là sự mặc khải của Đấng Christ. Cho đến nay, đây là thuật ngữ ưa thích của Phi-e-rơ cho Lần Đến Thứ Hai (1:7, 13, 4:13, 5:1). Trong mọi phân đoạn nơi nó xuất hiện, ông xem nó là Niềm Hy Vọng Phước Lành duy nhất và độc nhất của Hội Thánh. Cách nhấn mạnh nhất, ông không trông đợi một “sự đến” bí mật của Đấng Christ, cũng không khuyên các anh em đang chịu khổ của mình làm như vậy. Trái lại, ông đơn giản đang chờ đợi Đấng Christ đã được vinh hiển xuất hiện (5:4, Cô-lô-se 3:4, 1 Giăng 2:28); được mặc khải cho mọi người (4:13, 5:1), thánh đồ và tội nhân như nhau (4:15, 17; 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:7). Điều này đưa chúng ta đến yếu tố thứ ba: Sự Phán Xét. Khi Đấng Christ được mặc khải, Ngài sẽ phán xét thế gian trong sự công chính. Sau đó, trong thư thứ hai của mình, Phi-e-rơ sẽ phát triển chủ đề này dài hơn (2 Phi-e-rơ 3). Tuy nhiên, nó chắc chắn xuất hiện ở đây (4:15, 17). Ở khắp nơi, ông giả định rằng sẽ có một Sự Phán Xét cuối cùng duy nhất sẽ xảy ra bởi tay của Đấng Christ tại Sự Mặc Khải của Ngài. Theo nguyên tắc, ông thích nghĩ về nó như thời điểm được chỉ định của phần thưởng cuối cùng cho các thánh đồ, vì nó sẽ đem cho họ lời khen ngợi, vinh quang và vinh dự từ Đấng Christ (1:7), ân điển đặc biệt hoàn thành sự cứu chuộc của họ (1:13), những mão miện vinh quang không hề phai tàn (5:4), và sự hoàn hảo của chính con người họ (5:10). Tuy nhiên, Phi-e-rơ nhận ra rằng Sự Phán Xét duy nhất cũng sẽ đem đến sự báo trả (cuối cùng) cho những kẻ không tin Đức Chúa Trời và tội nhân (4:17-18). Yếu tố thứ tư và cuối cùng của thần học cánh chung của Phi-e-rơ là Thế Giới Sẽ Đến. Điều này, và chỉ điều này mà thôi, đang chờ ông ở phía bên kia của Sự Mặc Khải của Đấng Christ và Sự Phán Xét. Trong thư thứ hai của mình, Phi-e-rơ sẽ gọi nó là trời mới và đất mới (2 Phi-e-rơ 3:13). Ở đây, ông đơn giản gọi nó là “thiên đàng” (1:4-5), và cũng là “vinh quang sẽ được mặc khải” (5:1). Chúng ta tìm kiếm vô ích dấu hiệu nhỏ nhất của một thời đại thiên niên trong tương lai trong đó vinh quang và tội lỗi, sự sống và sự chết, hòa bình và chiến tranh, niềm vui và nỗi buồn sẽ lại hòa lẫn với nhau. Không, Phi-e-rơ đang háo hức chờ đợi “… một cơ nghiệp không hư nát, không ô uế và không hề phai tàn…” (1:4). Ông muốn các thánh đồ đang chịu khổ cũng làm như vậy. Vậy ở đây, tóm tắt lại, là thần học cánh chung của 1 Phi-e-rơ, và quan điểm của ông về Sự Viên Mãn. Sau một mùa đại nạn dữ dội ngắn ngủi cho Hội Thánh, Chúa Giê-xu Christ sẽ trở lại và được mặc khải trong mọi vinh quang của Ngài, vào lúc đó Ngài sẽ trừng phạt những kẻ không tin Đức Chúa Trời, ban thưởng dồi dào cho các thánh đồ, và ban cho họ những vinh quang và niềm vui của Thế Giới Sẽ Đến. Sự Cuối Cùng của Muôn Vật Đã Gần (1 Phi-e-rơ 4:7-19) Với những lời mở đầu này để hướng dẫn chúng ta, giờ đây chúng ta hãy xem xét kỹ hơn phân đoạn Phi-e-rơ đầu tiên của chúng ta. Trong các câu 7-10, Phi-e-rơ đưa ra một loạt các mệnh lệnh quen thuộc: Các thánh đồ phải dâng mình cho sự cầu nguyện (c. 7), giữ tình yêu thương nhau cách tha thiết (c. 8), tiếp đãi nhau mà không phàn nàn (c. 9), và trung tín sử dụng các ân tứ thuộc linh của mình cho vinh quang của Đức Chúa Trời và ích lợi của Hội Thánh (cc. 10-11). Điều đáng chú ý ở đây là cụm từ nhỏ đứng ở đầu những lời khuyên bảo này: “Sự cuối cùng của muôn vật đã gần” (c. 7, 1 Giăng 2:18). Vì điều này, các thánh đồ — với sự siêng năng phù hợp với tính khẩn cấp của hoàn cảnh lịch sử của họ — phải bận rộn với các trách nhiệm và đặc quyền của môn đồ Cơ Đốc (Gia-cơ 5:8). Cụm từ này bảo đảm với chúng ta rằng Phi-e-rơ có trong tâm trí một Sự Viên Mãn duy nhất. Nếu ai muốn nói về mục đích tối hậu của Lịch Sử Cứu Rỗi, làm sao họ có thể chọn một cách diễn đạt thích hợp hơn? Quan trọng là, các câu tiếp theo xác nhận kết luận này, cho thấy không chỉ ông quả thật có Sự Viên Mãn duy nhất trong tâm trí, mà còn ông rất muốn các anh chị em của mình trong Đấng Christ được chuẩn bị cho nó. Trong các câu 12-13, ông khởi động sự thúc đẩy mục vụ của mình bằng một lời khuyên bảo: Các thánh đồ không được ngạc nhiên hay bị xúc phạm bởi “thử thách bằng lửa” đã, hoặc sẽ, đến trên họ. Thay vì nghĩ điều này là một điều “lạ,” họ nên hiểu rằng nó là một phần trong kế hoạch khôn ngoan của Đức Chúa Trời cho dân sự Ngài: Qua sự chịu khổ như vậy, Ngài “thử nghiệm” (tức là tinh luyện) họ (1:6-7), ban cho họ đặc quyền chia sẻ những sự chịu khổ và hoạt động cứu chuộc của Đấng Christ (2:12), và chuẩn bị họ cho sự vui mừng nhảy nhót họ sẽ trải nghiệm tại Sự Mặc Khải của Ngài, khi Ngài hoàn thành sự cứu chuộc của họ và ban thưởng họ vì sự trung tín của họ (1:3-9, 13, 5:10-11). Một lần nữa, dưới ánh sáng của câu 7, có vẻ như chính Phi-e-rơ, vào giai đoạn này của chức vụ mình, đã xem những sự bắt bớ hiện tại (hoặc sắp xảy ra) dưới thời Nê-rô là một phần của cơn đại nạn cuối cùng sẽ sớm lên đến đỉnh điểm trong sự trở lại của Đấng Christ. Trong các câu 14-16, sứ đồ đưa ra thêm những lời khích lệ và khuyên bảo cho Hội Thánh lữ hành (1:1). Nếu, khi họ lưu trú qua thế giới thù nghịch này, họ đầu hàng cám dỗ và rồi chịu khổ như những kẻ giết người, trộm cắp, kẻ làm ác, hay kẻ xen vào việc người khác, họ đơn giản là đang nhận lấy điều họ đáng nhận, và chắc chắn nên cảm thấy xấu hổ về điều đó. Nhưng nếu họ chịu khổ vì mang Danh của Đấng Christ, thì thay vì cảm thấy xấu hổ, họ nên mang Danh đó như một huy hiệu danh dự! Và họ cũng nên nhận ra rằng giữa bất kỳ và mọi sự chịu khổ như vậy, Đấng Tạo Hóa của họ thành tín bù đắp cho họ bằng những sự tuôn đổ tương ứng của Đức Thánh Linh làm mạnh mẽ linh hồn của Ngài (3:19). Vậy ở đây là cách các thánh đồ trong cơn đại nạn “thắt lưng của tâm trí mình” cho những gian khổ của những ngày cuối cùng (1:13). Trong các câu 17-18, Phi-e-rơ đưa ra một lý do quan trọng cho những lời khuyên bảo của mình: Các thánh đồ phải bước đi trong sự thánh khiết vì “Đã đến lúc sự phán xét bắt đầu.” Câu 7 của chương này soi sáng ý nghĩa của ông: Ông có trong tâm trí Sự Phán Xét Cuối Cùng, vì sự cuối cùng của muôn vật đã gần. Vì vậy, khi đọc phân đoạn của chúng ta trong ngữ cảnh, chúng ta hiểu rằng Sự Phán Xét này sẽ xảy ra tại Sự Mặc Khải của Đấng Christ (4:13), bắt đầu với Hội Thánh, và rồi lập tức giáng xuống những người không vâng phục Phúc Âm của Đấng Christ (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:8). Nói cách khác, tại Sự Viên Mãn duy nhất, cả người tin Đức Chúa Trời và người không tin Đức Chúa Trời, người công chính và tội nhân, sẽ cùng đứng trước Đấng Christ là Quan Án (3:18). Và nếu phân đoạn của chúng ta còn để lại bất kỳ chỗ nào cho sự nghi ngờ về tính hợp nhất của Sự Phán Xét này, một sự đọc kỹ 2 Phi-e-rơ 3 sẽ loại bỏ nó hoàn toàn. Trong câu 19, Phi-e-rơ kết thúc bằng một lời khuyên bảo nữa. Trước Sự Phán Xét sắp xảy ra, hãy để mọi tín đồ tiếp tục phó thác linh hồn mình cho một Đấng Tạo Hóa thành tín trong việc làm điều đúng; cho một Đấng Tạo Hóa thành tín, vì Ngài biết khung của chúng ta và có thể làm nó mạnh mẽ; trong việc làm điều đúng, vì Quan Án đang ở trước cửa, và vì các tín đồ bước đi trong sự thánh khiết sẽ không có lý do gì để co lại khi Ngài bước qua cửa đó (2:13-21, 1 Giăng 2:28)! Sứ đồ có sai khi ông tuyên bố rằng “sự cuối cùng của muôn vật đã gần,” hay rằng “đã đến lúc sự phán xét bắt đầu” không? Không, ông không sai. Như chính ông sẽ viết trong thư thứ hai của mình, với Chúa một ngàn năm như một ngày (2 Phi-e-rơ 3:8; 1 Giăng 2:18). Vì vậy, theo cách tính của Đức Chúa Trời, Phi-e-rơ đã viết cho chúng ta, những Cơ Đốc nhân thế kỷ 21, chỉ hai ngày trước. Sự cuối cùng của muôn vật quả thật đã gần, và thì giờ cho Sự Phán Xét đang ở trên chúng ta, và nó gần hơn bây giờ hơn bao giờ hết (Rô-ma 13:11)! Vì vậy, giống như các anh em của chúng ta dưới thời Hoàng đế Nê-rô, chúng ta cũng phải trung tín thắt lưng của tâm trí mình cho hành động, tỉnh táo trong tinh thần, và đặt hy vọng của mình hoàn toàn vào ân điển sẽ được đem đến cho chúng ta trong Sự Viên Mãn duy nhất được ấn định xảy ra tại Sự Mặc Khải của Vua Cao Cả Của Thiên Đàng (1:13). 16. Ngày của Chúa Sẽ Đến (2 Phi-e-rơ 3:3-13) Xét về sức mạnh và sự oai nghiêm thuần túy, 2 Phi-e-rơ 3:3-13 đứng trong số hai hoặc ba phân đoạn cánh chung hàng đầu của Tân Ước. Ở đây sứ đồ hoàn toàn vén màn quan niệm của mình về “sự cuối cùng của muôn vật” (1 Phi-e-rơ 4:7). Như mọi khi, sự tái lâm nằm ở trung tâm của nó (3:4). Tuy nhiên, bây giờ, trọng tâm rơi vào Sự Phán Xét duy nhất mà Đấng Christ sẽ thực hiện khi Ngài trở lại, và cũng vào những hàm ý vũ trụ của Sự Phán Xét đó. Kết quả là một trong những bức tranh toàn diện nhất của Kinh Thánh về Sự Viên Mãn, một bức tranh mà tính chất và tính hợp nhất của nó hoàn toàn loại trừ mọi kế hoạch tiền thiên niên. Quả thật, phân đoạn này phục vụ như một thành lũy hùng mạnh của thần học cánh chung Cải Chánh cổ điển. Trước khi lao vào chính phân đoạn, cần có vài lời giới thiệu. Như chúng ta đã thấy trước đó, Phi-e-rơ giờ đây biết rằng thì giờ ông rời khỏi thế giới này đã gần (1:14). Vì vậy, ông mong muốn để lại cho các đồng lữ hành của mình một số lời cuối cùng về chỉ dẫn, khích lệ và khuyên bảo. Ông giải thích cho họ cách họ có thể làm cho sự kêu gọi và sự tuyển chọn của mình được chắc chắn (1:3-11). Ông hướng họ đến những nguồn không hề sai của ánh sáng và sức mạnh thuộc linh: chính những mệnh lệnh của Chúa, lời chứng của các sứ đồ, và những lời được soi dẫn của các nhà tiên tri Cựu Ước (1:12-21, 3:1-2). Nhớ rằng những kẻ bội đạo và các giáo sư giả hiện đang xâm nhập vào các hội thánh, ông cảnh báo các anh em cách sắc bén chống lại việc đi theo họ vào sự sai lầm và tội lỗi. Ông cũng bảo đảm với chúng ta rằng Đức Chúa Trời thành tín bảo tồn tất cả những ai bước đi trong sự thánh khiết khỏi Sự Phán Xét sắp giáng xuống những người đã khước từ Đấng Christ (2:1-22). Đáng chú ý, chương 2 chứa đầy nhiều hình bóng và bóng mờ Cựu Ước khác nhau về Ngày của CHÚA, một Ngày mà ông sẽ trình bày ở đây trong chương 3 (2:4-9). Phi-e-rơ mở đầu bằng một lời khuyên bảo (3:1-2). Các thánh đồ phải luôn nhớ những lời của các nhà tiên tri Cựu Ước và mệnh lệnh của Chúa và Cứu Chúa của họ, trước đây đã được truyền cho họ bởi các sứ đồ đã dạy họ đầu tiên. Trong chương 1 và 2, ông đã minh họa cách tuyệt vời chính mẫu mực này, dạy họ không chỉ từ kinh nghiệm cá nhân của mình với Đấng Christ (1:12-18), mà còn từ kho tàng phong phú của lịch sử Cựu Ước (2:1-22). Vào lúc này, sứ đồ chuyển sang thần học cánh chung. Một thành phần quan trọng của sự dạy dỗ sứ đồ trước đây gồm những cảnh báo về tính chất của thời kỳ cuối cùng. Trong các câu 3-4 ông lại chuyển sang chủ đề này: Trong những ngày cuối cùng, những kẻ nhạo báng sẽ nổi lên, đi theo dục vọng riêng của mình, nói rằng: “Lời hứa về sự tái lâm của Ngài ở đâu? Vì từ khi các tổ phụ (Cựu Ước) ngủ rồi, mọi vật vẫn tiếp tục y như từ lúc ban đầu của sự sáng tạo.” Ở đây, Phi-e-rơ đang đề cập đến vấn đề ngày càng lớn của một sự chậm trễ được cảm nhận trong sự trở lại của Đấng Christ. Mặc dù không chắc sẽ lâu bao nhiêu, chính ông biết rằng Chúa quả thật sẽ chậm trễ (Ma-thi-ơ 25:5, 19). Ông cũng biết “sự chậm trễ” này sẽ lùa những kẻ giả hình và bội đạo ra ngoài ánh sáng (Ma-thi-ơ 24:48tt, Lu-ca 19:11tt). Và ông biết rằng khi chúng thật sự lộ diện, chúng sẽ cố làm các thánh đồ chân thật vấp ngã bằng cách nhạo báng đức tin của họ nơi lời hứa của Chúa về một sự trở lại sớm. Vì vậy, là một nhà biện hộ xuất sắc, ông muốn chuẩn bị các anh em cho cuộc tranh chiến thuộc linh không thể tránh khỏi. Nhân tiện, hãy lưu ý cẩn thận từ câu 4 rằng trong suốt cuộc thảo luận sắp tới, xương sống của sự tranh cãi lớn là “lời hứa về sự tái lâm của Ngài.” Điều này có nghĩa là trong mọi điều ông nói sau câu 4, Phi-e-rơ không chỉ bảo đảm với độc giả của mình rằng Đấng Christ quả thật sẽ trở lại, mà còn nhắc họ về điều Đấng Christ sẽ làm khi Ngài thật sự trở lại.
Không có gì đáng ngạc nhiên, bức tranh kết quả là về một Sự Viên Mãn duy nhất lấy Chúa Giê-xu Christ làm trung tâm tại sự tái lâm của Ngài (3:7, 10, 13). Trong các câu 5-7, Phi-e-rơ đáp lại trực tiếp những kẻ nhạo báng. Khi nói rằng mọi vật vẫn tiếp tục như chúng đã từ lúc ban đầu của sự sáng tạo, những người này (giống như những nhà tự nhiên học triết học hiện đại) cố ý quên một số lẽ thật quan trọng của Kinh Thánh. Thứ nhất, nếu Đức Chúa Trời đã dựng nên trời và đất bởi lời quyền năng của Ngài, ai dám nói rằng Đấng Toàn Năng đó không thể hủy diệt hay đổi mới muôn vật bởi những lời tiếp theo (3:5, 7, 13)? Thứ hai, như một sự kiện lịch sử, mọi vật đã không tiếp tục như chúng vốn có từ ban đầu, vì vào thời Trận Lụt, Đức Chúa Trời đã siêu nhiên can thiệp để hủy diệt đất (3:6). Và thứ ba, trong lời tiên tri Cựu Ước, cũng như trong chức vụ dạy dỗ của Con Ngài, Đức Chúa Trời đã công khai tuyên bố rằng Ngài quả thật sẽ lại can thiệp, lần này bằng lửa, trong Ngày của sự phán xét và hủy diệt những người không tin Đức Chúa Trời (3:7; Phục Truyền Luật Lệ Ký 32:22, Ê-sai 66:15, Ma-la-chi 4:1; Ma-thi-ơ 3:12, 13:40-43, Mác 24:35, Lu-ca 17:29). Quan trọng là, những kẻ nhạo báng, chỉ thấy điều chúng muốn thấy, không nhận ra rằng chúng cũng ở trong số những người không tin Đức Chúa Trời, và thực ra đang tự kết án mình vào chính sự hủy diệt này. Nhân tiện, hãy lưu ý từ câu 7 rằng Phi-e-rơ nói về Ngày Phán Xét: Chỉ có một ngày duy nhất, và nó xảy ra tại Sự Đến của Chúa, đúng như chính Chúa đã hứa (3:4; Ma-thi-ơ 13:37-43, 25:31tt, Lu-ca 17:22-36). Một lần nữa, Phi-e-rơ giả định một Sự Viên Mãn duy nhất, hợp nhất. Trong câu 8, sứ đồ chuyển sự chú ý của mình khỏi những kẻ nhạo báng và hướng về bầy chiên yêu dấu của mình. Bây giờ ông muốn cho họ một góc nhìn mới mẻ về thời gian, một góc nhìn sẽ giúp họ thích nghi với sự chậm trễ dường như của Đấng Christ. Vì vậy, ông nói với họ rằng với Chúa một ngày như một ngàn năm, và một ngàn năm như một ngày (Thi Thiên 90:4). Bình luận về câu đầy gợi suy nghĩ này, Michael Green quan sát tốt: Đức Chúa Trời nhìn thời gian với một góc nhìn mà chúng ta thiếu: Ngay cả sự chậm trễ một ngàn năm cũng có thể dường như như một ngày trước bối cảnh của cõi đời đời. Hơn nữa, Đức Chúa Trời nhìn với một cường độ mà chúng ta thiếu: Một ngày với Chúa như một ngàn năm. 8 Một lần nữa, Phi-e-rơ đang tìm cách định hình lại góc nhìn của tín đồ về thời gian. Đến mức họ có thể đón nhận góc nhìn đời đời của Đức Chúa Trời, họ có thể thấy rằng Đấng Christ thực ra hoàn không hề chậm trễ Sự Đến của Ngài; rằng 2000 năm chỉ như vỏn vẹn hai ngày trong mắt Chúa; rằng Ngài quả thật đang đến “mau chóng,” đúng như Ngài đã nói (Khải Huyền 22:7, 12, 20). Nhưng đến mức họ có thể đón nhận cường độ dò xét của Đức Chúa Trời, họ cũng có thể thấy rằng Ngài cẩn thận xem xét mọi việc làm của mọi người — cả tốt lẫn xấu — qua hai lăng kính song sinh của sự cứu chuộc cuối cùng và sự phán xét cuối cùng. Cả hai cách nhìn đều sẽ giúp các thánh đồ giữ trung tín với Chúa của mình, dù Ngài chậm trễ bao lâu đi nữa. Trong câu 9, Phi-e-rơ tiếp tục điều chỉnh góc nhìn của chúng ta về thời gian. Điều xuất hiện với con người như “sự chậm chạp” (tức là sự không đúng giờ), thực ra là sự nhịn nhục và kiên nhẫn. Đấng Christ nhịn nhục lâu dài tội lỗi (và sự nhạo báng) của thế gian vì Ngài đang kiên nhẫn chờ đợi cho đến khi tất cả con cái được chọn của Ngài được thâu góp vào cách an toàn. Chỉ khi đó Ngài mới trở lại cho Sự Phán Xét. Các thánh đồ phải xem sự kiên nhẫn của Chúa là sự cứu rỗi (3:15). Trong câu 10, Phi-e-rơ mạnh dạn khẳng định rằng Ngày của Chúa sẽ đến. Vì bốn lý do, câu này là một trụ cột hùng mạnh của thần học cánh chung Cải Chánh, và là tai họa của mọi thuyết tiền thiên niên. Thứ nhất, nó nói về “một” Ngày của Chúa. Một lần nữa, chỉ có một ngày duy nhất. Trái với John MacArthur, sứ đồ không cho chúng ta dấu hiệu nhỏ nhất rằng Ngày duy nhất được chia thành ba “giai đoạn” riêng biệt, hai trong số đó cách nhau một ngàn năm! Thứ hai, Ngày này sẽ đến như kẻ trộm. Vậy thì, nó là chính Ngày mà Đấng Christ và các sứ đồ đã nói đến từ trước đến nay; Ngày sẽ kết thúc thời đại gian ác hiện tại, chứ không phải một thiên niên nào đó trong tương lai (Ma-thi-ơ 24:43, Lu-ca 12:39, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:2-4). Vì làm sao một Ngày được ấn định đến vào cuối một ngàn năm theo nghĩa đen lại có thể đến như kẻ trộm trong ban đêm? Thứ ba, đây sẽ là một Ngày của sự hủy diệt vũ trụ hoàn toàn; một ngày trong đó “các tầng trời sẽ qua đi với tiếng ầm lớn, các nguyên tố sẽ bị hủy diệt với sức nóng dữ dội, và đất cùng các việc của nó sẽ bị thiêu đốt” (3:7; Ma-thi-ơ 24:35, Khải Huyền 20:11). Theo những người tiền thiên niên, Đấng Christ sẽ sửa đổi hay biến đổi thế giới khi Ngài đến. Nhưng theo Phi-e-rơ, Ngài sẽ làm cho nó qua đi! Điều này đưa chúng ta đến điểm thứ tư và cuối cùng. Theo câu 13, Ngày của CHÚA — vốn không là gì khác hơn Ngày của sự tái lâm của Đấng Christ — sẽ đưa vào trời mới và đất mới, nhà đời đời của những người đã được cứu chuộc. Vậy thì, đâu còn chỗ cho một thiên niên trong tương lai? Trong các câu 11-14, Phi-e-rơ kết thúc lập luận của mình bằng cách rút ra những áp dụng thực tiễn của thần học cánh chung của ông. Phân đoạn này cũng khá liên quan cho nghiên cứu của chúng ta. Ở đây sứ đồ nói rõ ràng về điều các thánh đồ đang trông đợi, và ngụ ý về điều họ nên trông đợi. Nói cách khác, Phi-e-rơ đang cho chúng ta quan niệm của ông về Niềm Hy Vọng Phước Lành của Hội Thánh phổ quát. Và chính xác đó là gì? Câu trả lời hai mặt khá rõ ràng. Một mặt, các thánh đồ đang trông đợi sự đến của Ngày của Đức Chúa Trời, vì Ngày đó các tầng trời (tức là các thiên thể, các nguồn sáng) sẽ bị hủy diệt bởi sự thiêu đốt; và vì Ngày đó các nguyên tố (tức là những viên gạch xây dựng căn bản của thế giới vật chất) sẽ tan chảy với sức nóng dữ dội (3:12). Mặt khác, họ cũng đang trông đợi trời mới và đất mới, trong đó sự công chính ngự trị (3:13). Cả hai khía cạnh của Niềm Hy Vọng Phước Lành đều có hàm ý thực tiễn. Vì các thánh đồ nhìn về phía trước trong sự kính sợ thánh khiết đối với Sự Phán Xét cuối cùng tại sự tái lâm của Đấng Christ, họ phải siêng năng để được Ngài tìm thấy trong sự bình an, không vết và không chỗ trách được, bày tỏ mọi hạnh kiểm thánh khiết và lòng kính sợ Đức Chúa Trời (3:11, 14; 1:7, Phi-líp 3:9). Nhưng vì họ cũng nhìn về phía trước trong sự háo hức thánh khiết đối với trời mới và đất mới, họ cũng phải siêng năng để làm cho Sự Đến của Chúa mau đến — và Vương Quốc đã hoàn thành của Ngài — qua sự cầu nguyện, phục vụ và tiếp cận truyền giáo trung tín (1:13, 3:9, 12). Kết Luận Chúng ta đã hoàn thành cuộc khảo sát 16 phân đoạn Tân Ước quan trọng đề cập đến sự tái lâm và Sự Viên Mãn. Chúng ta đã nghe từ Đấng Christ, Phao-lô, và Phi-e-rơ. Nếu chúng ta đã xem xét các phân đoạn cánh chung trong các thư của Gia-cơ, Giăng, Giu-đe, và tác giả thư Hê-bơ-rơ, chúng ta sẽ nghe thêm những điều tương tự. Không một ai nói về một sự cất lên trước cơn đại nạn. Không một ai nói về một Thiên Niên trong tương lai. Tất cả các sứ đồ đều đồng ý trông đợi một Biến Cố Trọng Đại duy nhất vào cuối thời đại gian ác hiện tại; một Sự Viên Mãn duy nhất lấy Đấng Christ làm trung tâm, được ấn định xảy ra tại sự tái lâm của Vua Cao Cả Của Thiên Đàng, Đấng sẽ làm kẻ chết sống lại, phán xét thế gian trong sự công chính, và dựng nên trời mới và đất mới, nhà đời đời của những người đã được cứu chuộc. Đây là Niềm Hy Vọng Phước Lành của Tân Ước Giáo Huấn. Đây là Niềm Hy Vọng Phước Lành của sách Khải Huyền. Đây là Niềm Hy Vọng Phước Lành của các Cộng Đồng Công Giáo, Chính Thống Giáo và Tin Lành lịch sử. Lời cầu nguyện của tôi là một ngày không xa nó sẽ lại là Niềm Hy Vọng Phước Lành của toàn thể Hội Thánh Tin Lành của Chúa.
Chương 25 Sự Viên Mãn: Một Kịch Bản Kinh Thánh Chúng ta đã đến cuối cuộc hành trình của mình. Đã đi qua nhiều chân đồi Kinh Thánh, đã leo lên nhiều ngọn núi cánh chung, chúng ta đã đến đỉnh. Bây giờ là lúc ngắm nhìn cảnh quan. Ngay từ đầu mục tiêu của chúng ta là chiêm ngưỡng — với sự rõ ràng và tin quyết — hình dạng chân thật của Lịch Sử Cứu Rỗi, và bản chất chân thật của Sự Viên Mãn, Niềm Hy Vọng Phước Lành của Hội Thánh của Đấng Christ. Để đạt mục đích này, chúng ta bắt đầu cuộc hành trình bằng cách xem xét kỹ Vương Quốc của Đức Chúa Trời. Thứ nhất, chúng ta nhận ra bản chất của nó: rằng nó, về căn bản, là một sự cai trị thuộc linh trực tiếp của Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, bởi Đức Thánh Linh, trong và trên tất cả những ai tin; và rằng nó cũng là lãnh vực mà sự cai trị đó dựng nên. Tiếp theo, chúng ta nhận ra cấu trúc của nó: rằng Vương Quốc bước vào lịch sử trong hai giai đoạn đơn giản: Vương Quốc của Con (đã ở đây), tiếp theo là Vương Quốc của Cha (chưa ở đây), hai giai đoạn được phân cách bởi một sự tái lâm duy nhất của Đấng Christ vào cuối thời đại gian ác hiện tại. Trong sự ngạc nhiên và niềm vui lớn của chúng ta, chúng ta thấy rằng sự hiểu biết tốt, theo Tân Ước này về Vương Quốc đã giúp chúng ta chiêm ngưỡng dàn ý Kinh Thánh chân thật của toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi. Dựa trên điều này, tiếp theo chúng ta đi tìm các nguyên tắc Tân Ước đúng đắn để giải thích lời tiên tri Cựu Ước về Vương Quốc. Điều này giúp chúng ta khám phá và trình bày điều chúng ta gọi là Phương Pháp Giải Kinh Giao Ước Mới, phương pháp Tân Ước để hiểu Cựu Ước nói chung, và OTKP nói riêng. Rồi chúng ta áp dụng phương pháp giải kinh đó, với thành công tốt, cho một số OTKP quan trọng và đầy thách thức nhất, cho thấy rằng cuối cùng chúng đều kiên quyết chống lại cách tiếp cận tiền thiên niên, nhưng ngọt ngào dâng lên những kho báu của chúng cho tất cả những ai xem chúng dưới ánh sáng của Vương Quốc hai giai đoạn đơn giản được dạy trong Tân Ước Giáo Huấn. Được khích lệ như vậy, chúng ta bước vào sách Tân Ước mang tính “Cựu Ước” nhất, sách Khải Huyền. Chúng ta bắt đầu bằng cách xem xét cẩn thận mục đích, cấu trúc và thể loại văn chương của nó. Điều này mở ra cho chúng ta khả năng rằng Khải Huyền 20 có thể là bức tranh cuối cùng trong sáu bức tranh “huyền bí” về tiến trình, tính chất và sự viên mãn của sự cai trị thuộc linh của Vua Cao Cả Của Thiên Đàng, Chúa Giê-xu Christ đã được tôn cao. Và khi chúng ta thật sự nghiên cứu Khải Huyền 20, chúng ta thấy rằng cách giải thích này quả thật là tốt nhất cho đến nay. Đến gần mục tiêu cuối cùng của mình, chúng ta lại chuyển sang Tân Ước một lần nữa, lần này để xem sự dạy dỗ của nó về Sự Viên Mãn có xác nhận những nghi ngờ của chúng ta về hình dạng chân thật (vô thiên niên) của Lịch Sử Cứu Rỗi hay không. Chúng ta xem xét cẩn thận thiết kế tôn cao Đấng Christ của Sự Viên Mãn. Chúng ta nhận ra cấu trúc lấy Đấng Christ làm trung tâm của nó. Và chúng ta xem xét kỹ 16 phân đoạn cánh chung hàng đầu của Tân Ước Giáo Huấn. Qua tất cả điều này, cuối cùng chúng ta đã đến đích. Chúng ta chiêm ngưỡng — với sự rõ ràng và chắc chắn — tính hợp nhất lấy Đấng Christ làm trung tâm của Sự Viên Mãn. Chúng ta thấy rằng Đấng Christ quả thật sẽ trở lại một lần vào cuối thời đại gian ác hiện tại, để làm kẻ chết sống lại, phán xét thế gian trong sự công chính, hủy diệt đất hiện tại và các việc của nó bằng lửa, và rồi dựng nên trời mới và đất mới, nhà đời đời của những người đã được cứu chuộc. Tóm lại, qua nhiều đường cao tốc và đường nhỏ, qua nhiều lối đi và đỉnh núi, chúng ta đã tìm kiếm và tìm thấy Niềm Hy Vọng Phước Lành chân thật duy nhất của Hội Thánh. Và bây giờ, từ trên cao Núi Phích-ga, chúng ta hãy khảo sát Đất Hứa một lần cuối cùng. Một Sự Viên Mãn Được Cấu Trúc cho Niềm Hy Vọng Trên hết, Đức Chúa Trời đã cấu trúc Sự Viên Mãn với mục đích nâng cao vinh quang của Con Ngài (Giăng 5:23). Tuy nhiên, khi làm như vậy, Ngài cũng đã cấu trúc nó với mục đích soi sáng, khích lệ, thúc đẩy, trang bị và ban quyền năng cho Hội Thánh Chiến Đấu. Tóm lại, Ngài đã thiết kế nó để dân lữ hành của Ngài có thể có hy vọng. Về chủ đề cánh chung quan trọng này, chúng ta nhớ lại lời của sứ đồ Phao-lô: Vì ân điển của Đức Chúa Trời đã xuất hiện, đem sự cứu rỗi đến cho mọi người, dạy chúng ta từ bỏ sự không tin kính và những dục vọng thế gian, và sống cách tỉnh táo, công chính và kính sợ Đức Chúa Trời trong thời đại hiện tại, trông đợi niềm hy vọng phước lành, tức là sự hiện ra của vinh quang của Đức Chúa Trời lớn và Cứu Chúa của chúng ta, Đấng Christ Giê-xu; Đấng đã phó chính mình vì chúng ta để Ngài có thể cứu chuộc chúng ta khỏi mọi việc vô pháp và thanh tẩy cho chính Ngài một dân thuộc về Ngài, sốt sắng về các việc lành. —Tít 2:11-14 Thừa nhận cách thẳng thắn những thách thức của đời sống môn đồ Cơ Đốc trong một thời đại bị chi phối bởi các quyền lực của sự ác, Phao-lô mạnh mẽ khuyên bảo dân sự của Đức Chúa Trời sống một cách xứng đáng với sự kêu gọi của họ. Tuy nhiên, để khích lệ họ vươn lên trước những thách thức đó, ông cũng cho họ một niềm hy vọng lớn. Rất thích hợp, ông gọi nó là Niềm Hy Vọng Phước Lành. Chỉ có một niềm hy vọng duy nhất: sự hiện ra của vinh quang của Đức Chúa Trời lớn và Cứu Chúa của chúng ta, Chúa Giê-xu Christ. Tuy nhiên, có nhiều lý do tại sao nó là phước lành. Nó là phước lành vì Đức Chúa Trời đã làm cho nó thật đơn giản, thật dễ hình dung, và thật dễ công bố. Nó là phước lành vì tại sự hiện ra của Ngài, Cứu Chúa sẽ làm rất nhiều điều tuyệt vời, những điều Đức Chúa Trời đã mặc khải trong Kinh Thánh để các thánh đồ của Ngài có thể “trông đợi” chúng với sự mong chờ háo hức. Và nó là phước lành vì trong sự suy gẫm về những điều này, các thánh đồ được đầy dẫy lòng can đảm, sự tin quyết và niềm vui khi họ hành trình đến biên giới của Ca-na-an, nơi, cuối cùng, họ sẽ bước vào Đất Hứa (Công Vụ 3:19, 1 Phi-e-rơ 1:3-9, Khải Huyền 12:13:17). Vì vậy, khi chúng ta đưa cuộc hành trình của chính mình đến hồi kết thúc, chúng ta hãy dành vài phút để nhớ lại điều chúng ta đã học về Niềm Hy Vọng Phước Lành của chúng ta. Và khi làm như vậy, chúng ta cũng hãy xem xét cách Đức Chúa Trời đã thiết kế mỗi yếu tố của nó để đánh thức trong lòng chúng ta một loại hy vọng đặc biệt; và cách tổng số những hy vọng đó làm cho Niềm Hy Vọng Phước Lành duy nhất của chúng ta quả thật là phước lành! Các Dấu Hiệu về Sự Đến của Ngài Trong nghiên cứu của chúng ta, chúng ta đã học được rằng Chúa Giê-xu và các sứ đồ của Ngài đã vén màn một thân thể các dấu hiệu mà qua đó các môn đồ có thể biết rằng sự tái lâm đang đến gần. Nói một cách nghiêm ngặt, chúng ta không thể gọi các dấu hiệu này là những yếu tố của Sự Viên Mãn, vì chúng chỉ báo trước sự cuối cùng chứ không đem nó đến. Tuy nhiên, vì chúng liên kết rất chặt chẽ với Sự Viên Mãn — và rất hữu ích cho dân lữ hành của Đức Chúa Trời — chúng ta làm tốt khi nhớ lại chúng một lần nữa. Về điểm này, chính Đấng Christ đã chỉ đường, nói về hầu hết các dấu hiệu trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve của Ngài (Ma-thi-ơ 24, Mác 13, Lu-ca 21). Rồi, sau khi Ngài thăng thiên và sự tuôn đổ tiếp theo của Đức Thánh Linh, Ngài đã hoàn thành sự mặc khải của Đức Chúa Trời về chủ đề này bằng cách vén màn thêm vài dấu hiệu nữa qua các sứ đồ của Ngài, qua đó cho chúng ta một bức tranh còn tinh tế hơn về giai đoạn dẫn đến sự cuối cùng (Rô-ma 11, 1 Cô-rinh-tô 15, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2). Chúng ta hãy khảo sát ngắn gọn chúng một lần nữa. Sự Bắt Đầu của Cơn Đau Đẻ Tân Ước phân biệt giữa hai loại dấu hiệu cánh chung. Thứ nhất, có những dấu hiệu thuộc loại “sự bắt đầu của cơn đau đẻ” (Ma-thi-ơ 24:8). Như với tất cả các dấu hiệu, chúng phản ánh sự đụng độ gia tăng của Vương Quốc của Đức Chúa Trời với vương quốc của Sa-tan, giờ đây khi Đấng Christ đã bước vào thế giới và phát động cuộc tấn công cứu chuộc của Ngài vào Lãnh Vực của Sự Tối Tăm (Khải Huyền 12). Vì vậy, các dấu hiệu này xuất hiện trong suốt phần còn lại của Cơn Đại Nạn Lớn; tức là trong suốt toàn bộ tiến trình của Thời Đại Công Bố Phúc Âm (Khải Huyền 7:1-8). Cơn đau đẻ có hai mặt. Một mặt, chúng bao gồm điều rõ ràng là những sự phán xét (quan phòng) của Đức Chúa Trời: chiến tranh, đói kém, động đất, dịch bệnh, v.v. (Ma-thi-ơ 24:7, Khải Huyền 6). May mắn thay, bên cạnh những sự phán xét này, Đức Chúa Trời ân điển ban cho việc rao giảng Phúc Âm, qua đó tội nhân có thể hiểu được ý nghĩa của những sự phán xét, và như vậy chạy trốn khỏi Sự Phán Xét Lớn Hơn mà chúng báo trước, bằng cách quay lại với Đấng Christ trong đức tin (Ma-thi-ơ 3:7, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Mặt khác, cơn đau đẻ cũng bao gồm điều rõ ràng là những hành động của Sa-tan: sự xuất hiện của christ giả và tiên tri giả, sự bội đạo của các tín đồ giả, và sự bắt bớ Hội Thánh thuộc linh chân thật (Ma-thi-ơ 24:4-14, Khải Huyền 6, 7, 11, 12, 13, 16, 20). Quan trọng là, Chúa Giê-xu cảnh báo chúng ta rằng “Những điều như vậy phải xảy ra, nhưng sự cuối cùng vẫn chưa đến” (Ma-thi-ơ 24:6). Nói cách khác, đây quả thật là những dấu hiệu cho thấy sự cuối cùng đang đến nhanh (Khải Huyền 12:12), nhưng cũng là những dấu hiệu cho thấy sự cuối cùng chưa ở đây. Vì vậy, môn đồ khôn ngoan sẽ không để mình bị xao lãng bởi sự bắt đầu của cơn đau đẻ. Thay vào đó, người ấy sẽ đơn giản nhớ ý nghĩa của chúng, và do đó tiếp tục tập trung vào công việc trước mặt mình, mà trên hết là rao giảng Phúc Âm, và khi làm như vậy sẽ sử dụng cách khôn ngoan “các dấu hiệu của thời đại” (Ma-thi-ơ 16:3). Các Dấu Hiệu về Tính Cận Kề của Sự Tái Lâm Tuy nhiên, có một loại dấu hiệu cánh chung thứ hai. Vì chúng được định sẽ xảy ra rất gần với sự cuối cùng của thời đại, các dấu hiệu thuộc loại này được gọi đúng là các dấu hiệu về tính cận kề của sự tái lâm. Rất quan trọng, chúng sẽ không giúp các tín đồ xác định “ngày hay giờ” Thầy mình trở lại, chỉ là nó khá gần, ngay ở trước cửa (Ma-thi-ơ 24:32-36). Vậy thì, các môn đồ phải để ý tìm kiếm (sự hội tụ của) những dấu hiệu đặc biệt này, và lấy thêm hy vọng và can đảm đặc biệt khi họ thấy chúng trên chân trời. Một dấu hiệu như vậy là sự hoàn thành của việc truyền giáo thế giới. Như chính Chúa Giê-xu đã nói: “Phúc Âm của Vương Quốc này sẽ được rao giảng khắp thế giới để làm chứng cho mọi dân tộc, và bấy giờ sự cuối cùng sẽ đến” (Ma-thi-ơ 24:14). Vì vậy, các môn đồ phải theo dõi sát sao tình trạng của mùa gặt toàn cầu, và phải vui mừng trong hy vọng khi cuối cùng họ thấy các hội thánh thịnh vượng được trồng giữa “mọi bộ tộc và tiếng nói và dân tộc và quốc gia” (Khải Huyền 5:9). 1 Một dấu hiệu khác như vậy — liên quan chặt chẽ với dấu hiệu thứ nhất — là sự quy đạo của khối lượng lớn người Do Thái thời cuối. Theo sứ đồ Phao-lô, điều này sẽ xảy ra gần cuối thời đại, khi số lượng đầy đủ của những người ngoại bang được chọn cuối cùng đã đến với Đấng Christ. Vào lúc đó, Đức Chúa Trời sẽ ân điển quay lại với dân giao ước xưa của Ngài, ghép họ về thuộc linh vào cây nho Giao Ước Mới của Ngài qua đức tin (do Đức Chúa Trời ban) nơi Đấng Mê-si của họ. Khi Ngài làm như vậy, nó sẽ không kém gì “sự sống từ cõi chết,” cách diễn đạt này rõ ràng ám chỉ Sự Sống Lại chung mà chính Đấng Christ sẽ thực hiện tại sự tái lâm của Ngài (Rô-ma 11:20-26). Dấu hiệu thứ ba về sự gần kề của sự cuối cùng là sự tối tăm thuộc linh sâu sắc và lan rộng. Theo những đường hướng này, chính Chúa đã dạy rằng trong những ngày cuối cùng của những ngày cuối cùng, sự vô pháp sẽ gia tăng cách kịch tính, kết quả là tình yêu thương của nhiều người (tín đồ xưng nhận) sẽ nguội lạnh (Ma-thi-ơ 24:12). Ngài nói rằng những ngày đó sẽ giống như những ngày của Nô-ê, Lót, và Sô-đôm và Gô-mô-rơ, những ngày khi chủ nghĩa duy vật, sự kiêu ngạo, bạo lực và sự vô luân tính dục thô thiển thịnh hành; những ngày khi chỉ một số ít người được cứu khỏi sự tuôn đổ cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời (Lu-ca 17:26-30). Còn về sứ đồ Phao-lô, ông cảnh báo rằng ngay trước khi dân Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc nói chung quy đạo, (nhiều) nhánh dân ngoại sẽ bị cắt khỏi cây nho của Đức Chúa Trời (Rô-ma 11:19-21). Tương tự, ông dự báo rằng trước sự bày tỏ của Người Vô Pháp, một “sự phản loạn” sẽ xảy ra, một sự từ chối toàn cầu đối với Luật Pháp, Phúc Âm, và dân sự (chân thật) của Đức Chúa Trời (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:3). Vâng, Hội Thánh sẽ rên rỉ giữa sự tối tăm này; nhưng vì nó, ánh sáng của nàng sẽ tỏa sáng càng rực rỡ hơn, hướng dẫn những linh hồn sợ hãi đến với Chúa của nàng và Thành Trú Ẩn chân thật (Dân Số Ký 35:9tt, Ê-sai 60:1-3, Ma-thi-ơ 5:14). Điều này đưa chúng ta đến dấu hiệu thứ tư của chúng ta, Trận Chiến Cuối Cùng (Khải Huyền 16:12-16, 19:17-21, 20:7-10). Nó sẽ bắt đầu với sự trỗi dậy nắm quyền của Người Vô Pháp (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1tt), cũng được gọi là Kẻ địch lại Đấng Christ (1 Giăng 2:18). Là một con người thật, Kinh Thánh mô tả hắn là một nhà lãnh đạo thế giới được Sa-tan ban năng lượng với những tham vọng trở thành thần, kẻ, bằng những lời thuyết phục và quyền năng kỳ diệu, sẽ thành công trong việc củng cố toàn thể hệ thống thế gian sa ngã quanh hắn và chống lại dân sự của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 13:3). Sự bắt bớ kết quả, có quy mô toàn cầu và dữ dội về cường độ, sẽ lên đến đỉnh điểm trong sự sụp đổ rõ ràng của Hội Thánh thuộc linh chân thật. Nàng sẽ nằm “… chết trên đường phố của thành lớn mà theo nghĩa huyền bí được gọi là Sô-đôm và Ai Cập, nơi Chúa của (nàng) cũng đã bị đóng đinh” (Khải Huyền 11:7-10; Ma-thi-ơ 24:15, Khải Huyền 16:12-16, 20:7-10). Chính sự bắt bớ cuối cùng, thời kỳ cuối cùng này — chứ không chỉ đơn giản là sự phá hủy Giê-ru-sa-lem — là điều Chúa Giê-xu có trong tầm nhìn khi Ngài cảnh báo các môn đồ, nói rằng: “Vì bấy giờ sẽ có cơn đại nạn, như chưa từng có từ lúc ban đầu của thế giới cho đến lúc này, không, cũng sẽ không bao giờ có” (Ma-thi-ơ 24:21). Tuy nhiên, không nên cho rằng chỉ một mình Hội Thánh sẽ chịu đựng cơn đại nạn của những ngày đen tối đó. Vì Đức Chúa Trời — đáp lại cuộc tấn công cuối cùng của sự ác chống lại Đấng Christ của Ngài, lẽ thật của Ngài và dân sự của Ngài — sẽ đem đến làn sóng này đến làn sóng khác của sự phán xét chống lại các quốc gia phản loạn. Khi sự cuối cùng đến gần, chúng sẽ gia tăng về số lượng và cường độ, với ngày càng ít thời gian ở giữa cho “công việc như thường lệ” (một cách lừa dối nguy hiểm) (Ma-thi-ơ 24:36-44, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1-3). Vậy ở đây là dấu hiệu thứ năm và cuối cùng về tính cận kề của sự cuối cùng: những sự gián đoạn phi thường trong thiên nhiên và xã hội. Chúng vừa là “cơn đau hấp hối” vừa là “cơn đau đẻ.” Một mặt, chúng báo hiệu sự hủy diệt sắp xảy ra của vương quốc gian ác của Sa-tan. Như vậy, chúng được hiểu là những tiếng kèn, cảnh báo cách nhân từ tội nhân về Sự Phán Xét sắp đến, và cho họ một cơ hội cuối cùng để ăn năn. Mặt khác, những sự gián đoạn này báo hiệu sự ra đời sắp xảy ra của Vương Quốc của Đức Chúa Trời trong sự đầy trọn vinh hiển của nó. Như vậy, chúng được hiểu là để cho các thánh đồ sự sáng suốt và can đảm (Đa-ni-ên 12:10, Ma-thi-ơ 24:8). Nói về những biến cố phi thường này, Chúa Giê-xu nhận xét như sau: Và sẽ có các dấu hiệu trong mặt trời, trong mặt trăng, và trong các ngôi sao; và trên đất sự khốn khổ của các quốc gia, với sự bối rối; biển và sóng gầm thét, lòng người thất kinh vì sợ hãi trước sự mong đợi những điều sắp đến trên đất, vì các quyền lực của các tầng trời sẽ bị rúng động… Và nếu những ngày đó không được rút ngắn, không xác thịt nào sẽ được cứu; nhưng vì cớ những người được chọn, những ngày đó sẽ được rút ngắn. —Lu-ca 21:10-11, 25-26; Ma-thi-ơ 24:21-22 Dễ thấy tại sao Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài cho các môn đồ biết những dấu hiệu này: Làm sao họ sẽ chịu đựng cơn đại nạn khủng khiếp như vậy trừ khi họ hiểu rằng nó là một phần trong kế hoạch của Đức Chúa Trời, rằng nó sẽ rất ngắn ngủi, và rằng nó sẽ vừa báo trước vừa kích hoạt sự trở lại của Vua của họ — Đấng sẽ nhanh chóng giải cứu họ khỏi kẻ thù và ban thưởng dồi dào cho họ bằng những niềm vui không thể nói được của Vương Quốc của Đức Chúa Trời (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10, Khải Huyền 11:11-19, 20:9-10, 21-22)? Tóm lại, Đấng Christ đã cho chúng ta năm dấu hiệu này để thắp lên niềm hy vọng: hy vọng phục vụ Ngài cách vinh dự và hiệu quả trong những ngày cuối cùng của những ngày cuối cùng, hy vọng về sự tái lâm của Ngài, và hy vọng về sự giải cứu và khôi phục trọn vẹn mà nó sẽ đem đến. Như chính Ngài đã nói: “Khi anh em thấy những điều này bắt đầu xảy ra, hãy đứng thẳng lên, và ngẩng đầu lên, vì sự cứu chuộc của anh em đang đến gần” (Lu-ca 21:28)! Sự Tái Lâm Đây là trung tâm, yếu tố trung tâm của Sự Viên Mãn, biến cố cánh chung cốt lõi đem tất cả các biến cố khác đến cách liên tiếp nhanh chóng. Nhiều phân đoạn Tân Ước mô tả nó, nhưng phân đoạn nổi tiếng nhất đến từ sách Phúc Âm của Ma-thi-ơ. Chúng ta hãy nghe lại: Nhưng ngay sau cơn đại nạn của những ngày đó, mặt trời sẽ tối tăm, và mặt trăng sẽ không chiếu sáng; các ngôi sao sẽ rơi từ bầu trời và các quyền lực của các tầng trời sẽ bị rúng động. Và bấy giờ dấu hiệu của Con Người sẽ xuất hiện trên bầu trời, và bấy giờ mọi bộ tộc trên đất sẽ than khóc, và họ sẽ thấy Con Người đến trên các đám mây của trời với quyền năng và vinh quang lớn. Và Ngài sẽ sai các thiên sứ của Ngài với tiếng kèn lớn, và họ sẽ thâu góp những người được chọn của Ngài từ bốn phương gió, từ đầu này của các tầng trời đến đầu kia. —Ma-thi-ơ 24:29-31; 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10, Khải Huyền 19:11-21 Ở đây trọng tâm của Chúa Giê-xu rõ ràng là sự tái lâm, sự đến của Ngài trong vinh quang trên bầu trời phía trên đất. Tuy nhiên, ngay trong vài câu này chúng ta thấy rằng Sự Đến của Ngài không thể bị tách rời khỏi các yếu tố (phán xét và cứu chuộc) khác của Sự Viên Mãn. Hơn nữa, khi chúng ta đọc phân đoạn này trong ngữ cảnh lớn hơn của nó (Ma-thi-ơ 24-25) — và bổ sung nó bằng tài liệu từ những phân đoạn khác song song với nó — một bức tranh hoàn toàn gây choáng váng hiện ra: Sự tái lâm liên quan đến không gì kém hơn việc lấy toàn thể vũ trụ vật chất và thuộc linh làm trung tâm chung quanh Con của Đức Chúa Trời đã được vinh hiển, với mục đích tái cấu trúc nó hoàn toàn và cuối cùng bởi chính tay Ngài. Tự do dựa trên các phần khác của Tân Ước, chúng ta hãy dành một chút thời gian để làm đầy ý tưởng rất lớn này. Trước hết hãy quan sát từ phân đoạn của chúng ta rằng để chuẩn bị sân khấu cho sự đến của Đấng Christ, Đức Chúa Trời theo nghĩa đen dập tắt mặt trời, mặt trăng và các ngôi sao. Đây là kịch tính cao độ: Đêm đen nhất giáng xuống toàn thể vũ trụ, để mọi con mắt có thể hướng về thân thể rạng rỡ của Đấng đang đến theo hướng của chúng trong những đám mây vinh quang (Ma-thi-ơ 26:64, Công Vụ 1:9-11, Khải Huyền 1:7, 6:12tt, 14:14tt, 21:23). Hãy lưu ý rằng chính thiên đàng thuộc linh đã được làm trống — hay đúng hơn là nó giáng xuống cùng với Đấng Christ vào bầu trời phía trên đất — vì Ngài đến không chỉ với tất cả các thiên sứ thánh, mà còn với “linh hồn của những người công chính đã được làm nên hoàn hảo,” cả thánh đồ Cựu Ước lẫn thánh đồ Mới (Xa-cha-ri 14:5, Ma-thi-ơ 25:31, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:13, 4:14, Hê-bơ-rơ 12:23). Khi Ngài đến gần, có một tiếng ra lệnh, tiếng của tổng lãnh thiên sứ, và tiếng của một chiếc kèn (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:16). Với những điều này, những sự đối xử cuối cùng của Đấng Christ với nhân loại bắt đầu: Ngài làm kẻ chết sống lại, biến đổi người đang sống, và — qua sự phục vụ của các thiên sứ — vận chuyển tất cả vào bầu trời phía trên, nơi họ đến trước Vua Cao Cả và Quan Án, ngồi trên ngai vinh quang của Ngài (Ma-thi-ơ 19:29, 25:31, Khải Huyền 20:11). Trong khi đó, thế giới phía dưới “trốn khỏi mặt Ngài,” tức là đất và các việc của nó bị thiêu đốt bởi lửa (Khải Huyền 20:11, 2 Phi-e-rơ 3:10). Theo mệnh lệnh của Đấng Christ, Hồ Lửa đột nhiên xuất hiện, Sự Phán Xét Cuối Cùng được kết thúc, trời mới và đất mới được dựng nên, và Cô Dâu vinh hiển của Đấng Christ giáng xuống cùng với Người Chồng thiên thượng của nàng về nhà đời đời của họ. Trong mọi sự đầy trọn của nó, Vương Quốc của Đức Chúa Trời cuối cùng đã đến (Ma-thi-ơ 25:31tt, Khải Huyền 21:1tt). Trong chốc lát, chúng ta sẽ xem xét các yếu tố khác nhau của Sự Viên Mãn lớn này kỹ hơn. Tuy nhiên, ở đây tôi đã tóm tắt nó ngắn gọn để nắm bắt được lực đẩy chân thật của sự tái lâm, mà, về căn bản, là giảm toàn thể vũ trụ như chúng ta hiện biết nó thành một biển mênh mông của người và thiên sứ, lơ lửng trong không gian trống rỗng trước Ngai Phán Xét của Đấng Christ, nơi họ chờ đợi, trong sự kinh sợ và run rẩy, sự định đoạt cuối cùng của muôn vật. Và ở đây sẽ là một bài học bằng vật thể trọn vẹn cho mọi sinh vật có tri giác: Đấng hiện đang ngự trên ngai ở trung tâm của vũ trụ là Đấng luôn luôn ngự trên ngai ở trung tâm của lòng Cha, và do đó ở trung tâm của mọi mục đích, kế hoạch và công việc của Ngài. Tóm lại, qua sự tái lâm, cả người lẫn thiên sứ sẽ chiêm ngưỡng Con của Đức Chúa Trời vì Ngài là ai và vì điều Đức Chúa Trời đã chỉ định Ngài trở thành: Đấng Tạo Hóa, Đấng Bảo Tồn, Đấng Cứu Chuộc, Quan Án, và Đấng Tái Tạo của muôn vật. Đối với các thánh đồ đang háo hức chờ đợi ngày đó, hy vọng được thấy Con trong vinh quang trọn vẹn như vậy quả thật là một niềm hy vọng phước lành. Sự Sống Lại Sự sống lại của kẻ chết, được các nhà tiên tri Cựu Ước hứa, được Đấng Christ khẳng định, được các sứ đồ dạy và công bố, và được tất cả các thánh đồ mong mỏi, sẽ diễn ra tại sự tái lâm (Công Vụ 26:7). Chính Đấng Christ sẽ thực hiện nó. Như Chúa Giê-xu đã nói: “Đừng lấy làm lạ về điều này, vì giờ sắp đến trong đó mọi người ở trong mồ mả sẽ nghe tiếng của Con Người và đi ra: những người đã làm điều tốt, đến một sự sống lại của sự sống, và những người đã làm điều ác đến một sự sống lại của sự kết án” (Giăng 5:28-29, Phi-líp 3:20-21). Như những lời này cho thấy, chỉ có một sự sống lại thân thể chung duy nhất, vì lý do đó Đấng Christ và các sứ đồ của Ngài liên tục nói về nó như sự sống lại (Ma-thi-ơ 22:30, Lu-ca 14:14, Công Vụ 17:18, 24:15, Phi-líp 3:11). Các thánh đồ trông đợi nó như sự viên mãn của sự cứu chuộc của họ (Giăng 11:24, Rô-ma 8:23, Phi-líp 3:11). Khi nó xảy ra, linh hồn hoàn hảo của họ sẽ được kết hợp với thân thể hoàn hảo, trong đó họ sẽ sống đời đời trong sự thánh khiết hoàn hảo. Những thân thể này giống như thân thể của Đấng Christ: vinh hiển, quyền năng, không hư nát, và bất tử (Lu-ca 20:35-36, Phi-líp 3:20-21). Chúng hoàn hảo phù hợp với những vinh quang không thể tưởng tượng được của Thế Giới Sẽ Đến (1 Cô-rinh-tô 15:50). Một trong những giáo phái hàng đầu của Y-sơ-ra-ên, người Sa-đu-sê, thẳng thừng phủ nhận sự sống lại của thân thể (Mác 12:18). Người A-thên, khi nghe Phao-lô rao giảng, đã chế giễu chính ý tưởng đó (Công Vụ 17:32). Những người hoài nghi hiện đại bước theo dấu chân của họ. Nhưng Chúa Giê-xu quở trách tất cả họ, nói rằng: “Anh em đã lầm, không biết Kinh Thánh cũng không biết quyền năng của Đức Chúa Trời” (Ma-thi-ơ 22:29). Sự sống lại sẽ minh chứng dồi dào cho cả hai. Các thánh đồ đang sống vào lúc Đấng Christ trở lại sẽ không được làm cho sống lại, mà được biến đổi và vinh hiển cách đột ngột. Theo sứ đồ Giăng, sự thay đổi đáng kinh ngạc này xảy ra ngay vào chính lúc họ chiêm ngưỡng Chúa đang đến trên bầu trời. “Hỡi những người yêu dấu, bây giờ chúng ta là con cái của Đức Chúa Trời, và điều chúng ta sẽ trở thành vẫn chưa được mặc khải; nhưng chúng ta biết rằng khi Ngài được mặc khải, chúng ta sẽ giống như Ngài, vì chúng ta sẽ thấy Ngài như Ngài vốn là” (1 Giăng 3:2; 2 Cô-rinh-tô 3:18). Tương tự, sứ đồ Phao-lô tuyên bố: “Này, tôi nói với anh em một mầu nhiệm: chúng ta sẽ không ngủ hết, nhưng chúng ta hết thảy sẽ được biến đổi — trong một khoảnh khắc, trong nháy mắt, tại tiếng kèn cuối cùng. Vì kèn sẽ thổi, và kẻ chết sẽ được làm cho sống lại không hư nát, và chúng ta sẽ được biến đổi” (1 Cô-rinh-tô 15:50-52, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18). Tại sự sống lại của kẻ chết và sự biến đổi của các thánh đồ đang sống, Đấng Christ thâu góp lại với nhau và vinh hiển hóa gia đình mới của loài người, để họ có thể sống với Ngài và Đức Chúa Cha đời đời. Sự Sống Lại cũng bao gồm việc cất lên và thâu góp lại với nhau nhân loại đã sống lại (hay đã được biến đổi) để gặp Chúa trên bầu trời.
Như chúng ta học từ Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, tại sự tái lâm, Đấng Christ sẽ sai các thiên sứ của Ngài đi thâu góp những người được chọn của Ngài từ bốn góc của đất (Ma-thi-ơ 24:31, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18). Nhưng như chúng ta học từ Dụ Ngôn Cỏ Lùng và Lúa Mì, Ngài cũng sẽ sai các thiên sứ của Ngài đi thâu góp những kẻ ác. Xét theo các phân đoạn Tân Ước song song, có vẻ như họ cũng sẽ trước hết được đem đến trước Ngai Phán Xét của Đấng Christ (nơi tất cả phải xuất hiện), và rồi bị quăng vào lò lửa (Ma-thi-ơ 13:41-42, 25:31tt, 2 Cô-rinh-tô 5:10, Khải Huyền 20:11-15). Các nhà giải kinh theo thuyết phân kỳ lập luận rằng việc cất lên này (mà họ gọi là sự cất lên) chỉ ảnh hưởng đến Hội Thánh của Đấng Christ, xảy ra trong bí mật, và cách sự trở lại hữu hình của Ngài trong vinh quang bảy năm. Nhưng một lần nữa, quan điểm này rời xa nghiêm trọng cả Kinh Thánh lẫn thần học Cơ Đốc truyền thống, như một nghiên cứu cẩn thận các phân đoạn liên quan và lịch sử Hội Thánh sẽ cho thấy (Ma-thi-ơ 24:29-31, 25:31tt, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1, Khải Huyền 14:14-20). Sự sống lại và những sự đi kèm với nó đóng góp dồi dào cho niềm hy vọng phước lành của các thánh đồ. Những biến cố đáng kinh ngạc này hứa hẹn một thân thể mới khỏe mạnh, một cuộc đoàn tụ vui mừng với những người thân yêu Cơ Đốc đã qua đời, và đặc quyền được giống như Chúa, ở với Chúa, đời đời. Sự Phán Xét Cuối Cùng Sự sống lại nhanh chóng dẫn đến Sự Phán Xét Cuối Cùng. Một lần nữa, chính Đấng Christ sẽ thi hành nó. Chúa Giê-xu liên tục bảo các môn đồ hình dung Ngài trong Ngai Phán Xét của Đức Chúa Trời vào ngày cuối cùng (Ma-thi-ơ 19:28, 25:31). 2 Ngài cũng nói: “Như Đức Chúa Cha có sự sống trong chính Ngài, thì Ngài cũng đã ban cho Con có sự sống trong chính Ngài, và cũng đã ban cho Ngài thẩm quyền thi hành sự phán xét, vì Ngài là Con Người” (Giăng 5:26-27, 30; 2 Cô-rinh-tô 5:10). Sự Phán Xét đánh dấu sự kết thúc của mọi thời kỳ thử thách cho con cháu của A-đam: Không còn cơ hội nào nữa để tiếp nhận sự cứu rỗi, không còn cơ hội nào nữa để kiếm được phần thưởng. Như vào ngày Ngài chết, thì cũng vào Ngày Phán Xét: Số phận đời đời của một người được niêm phong một lần đủ cả (Giăng 8:24, Hê-bơ-rơ 8:27, Khải Huyền 20:11-15). Sự Phán Xét Cuối Cùng có hai yếu tố chính. Thứ nhất, Đấng Christ sẽ thực hiện một sự phân tách cuối cùng của người được cứu khỏi người bị hư mất. Yếu tố này được trình bày cách sinh động trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve của Chúa Giê-xu, nơi Ngài tự ví mình như một người chăn chiên, vào cuối thời đại, sẽ phân tách chiên khỏi dê (Ma-thi-ơ 25:31tt). Khắp nơi, Tân Ước dạy rằng tiêu chuẩn duy nhất để được bao gồm trong Vương Quốc của Đức Chúa Trời là đức tin cá nhân nơi Đấng Christ (Ma-thi-ơ 11:28, 22:11-12, Giăng 3:16tt, 5:24, 6:29, Công Vụ 16:31, 26:18, Rô-ma 3:28, 4:16, 5:1, Ga-la-ti 2:16, Ê-phê-sô 2:8, Tít 3:4-5, v.v.). 3 Khi các sách được mở ra, những người đã thật sự tin cậy nơi Ngài — và do đó đã sống cho Ngài — sẽ thấy tên mình được viết trong Sách Sự Sống của Chiên Con (Khải Huyền 20:12, 15). Những người không như vậy, mà thay vào đó đã tin cậy nơi sự công chính của chính mình để giành được ân huệ của thiên đàng, sẽ vô cùng kinh hoàng khi thấy mình thiếu hụt bao xa so với tiêu chuẩn duy nhất và độc nhất cho sự cứu rỗi: vinh quang của Đức Chúa Trời, được ban cách tự do cho nhân loại trong Đấng Christ của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 5:48, 22:11-12, Lu-ca 18:9-14, Rô-ma 3:23, Phi-líp 3:8-9, Hê-bơ-rơ 12:15). 4 Yếu tố thứ hai của Sự Phán Xét là phần thưởng và sự báo trả. Chính Đấng Christ sẽ ban cả hai. Trong trường hợp của các thánh đồ, không có sự báo trả, vì Cứu Chúa đã chịu hình phạt của họ trong chính Thân Vị của Ngài rồi (1 Phi-e-rơ 3:18). Quả thật, đây là mục đích chính của Ngài khi phó sự sống mình làm giá chuộc cho nhiều người, đó là Ngài sẽ giải cứu họ khỏi cơn thịnh nộ sắp đến (Mác 10:45, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:10). Tuy nhiên, các tín đồ sẽ nhận được phần thưởng — một số ba mươi, một số sáu mươi, và một số một trăm lần — cho tất cả những gì họ đã cho phép Đấng Christ thực hiện qua họ trong suốt đời mình (Ma-thi-ơ 6:19-21, 25:14-30, Mác 10:29-31, Giăng 15:18, Rô-ma 15:14-21). Cách nghiêm túc, Phao-lô cảnh báo rằng tại Sự Phán Xét, các thánh đồ lơ là về thuộc linh sẽ thấy nhiều công việc của mình cháy rụi như gỗ, cỏ khô và rơm rạ. Mặc dù chính họ được cứu, họ có ít phần thưởng (1 Cô-rinh-tô 3:15). Còn đối với những người bị hư mất, họ sẽ chịu sự báo trả đời đời cho mọi việc ác của mình. Vì sự thiếu vâng phục của họ đối với Phúc Âm của Đấng Christ “… họ sẽ bị trừng phạt bằng sự hủy diệt đời đời, xa cách sự hiện diện của Chúa và khỏi vinh quang của quyền năng Ngài” (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:8-9). Vì những tội lỗi cụ thể, họ sẽ chịu nhiều mức độ đau đớn khác nhau trong hỏa ngục (Ma-thi-ơ 12:36, Lu-ca 12:47, 2 Cô-rinh-tô 5:10). Kinh Thánh trình bày hỏa ngục, hay Hồ Lửa, như một nơi thật (Khải Huyền 19:20, 20:10, 14). Chính Đấng Christ sẽ dựng nên nó vào Ngày Phán Xét, đặc biệt cho ma quỷ và các thiên sứ ác của hắn, nhưng cũng cho những con người phản loạn đã khước từ vương quốc của Đức Chúa Trời để ủng hộ vương quốc của Sa-tan (Ma-thi-ơ 22:1-14, 25:41, Khải Huyền 20:10). Hỏa ngục có thể nằm trong một chiều kích khác, hoặc trong chính không gian; gần, có lẽ, với đất mới (Khải Huyền 14:10-11). Việc lửa của “sự tối tăm bên ngoài” là vật chất hay thuộc linh là không rõ ràng. Như trong Âm Phủ, thì cũng ở đó: Cư dân của nó sẽ trải nghiệm sự mất mát, hối tiếc, đau đớn, và ý thức về cơn thịnh nộ của Đức Chúa Trời ở trên họ (Giăng 3:36, Rô-ma 2:28, Khải Huyền 19:9-20). Sẽ có khóc lóc và nghiến răng (Ma-thi-ơ 8:12, 22:13, Khải Huyền 14:11). Đáng chú ý, Chúa Giê-xu thường gọi hỏa ngục là Gehenna, một từ Hê-bơ-rơ mà nguyên ngữ của nó xác định nó là một loại bãi rác vũ trụ, trong đó rác rưởi của vũ trụ — cả người lẫn ma quỷ — sẽ cháy đời đời ngay bên ngoài Thành của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 5:22, 29, 10:28, 18:9, 23:15, 33; Khải Huyền 19:1-4, 22:15). Vì vậy, hỏa ngục sẽ phục vụ như một lời nhắc nhở đời đời cho những người được chọn của Đức Chúa Trời về sự thánh khiết vô hạn, công lý hoàn hảo, và lòng thương xót và ân điển có chủ quyền của Ngài. Khi thấy nó, tư tưởng của họ sẽ luôn là: “Nếu không nhờ ân điển của Đức Chúa Trời, tôi đã ở đó” (Ê-phê-sô 1:6). Trang trọng như nó vốn có, Sự Phán Xét Cuối Cùng cũng là một phần không thể thiếu trong niềm hy vọng phước lành của các thánh đồ. Các môn đồ của Đấng Christ trông đợi ngày Vua của họ sẽ sai sự phán xét đi đến chiến thắng, khi cán cân cuối cùng sẽ được cân bằng, khi người công chính sẽ nhận phần thưởng công chính của họ, và kẻ ác nhận phần đáng nhận của họ (Ma-thi-ơ 10:20, Khải Huyền 15:3-4). Họ cũng trông đợi nhận phần thưởng của chính mình, và nghe những lời quý báu này từ môi của Thầy: “Làm tốt lắm, đầy tớ tốt và trung tín” (Ma-thi-ơ 25:21). Tuy nhiên, khi nhận ra nguồn chân thật của sự công chính của mình, họ hầu hết trông đợi việc quăng những mão miện của mình xuống dưới chân Đấng đã yêu thương họ và phó chính mình vì họ; Đấng đã kêu gọi họ, giữ họ, và nên thánh họ trong suốt đời họ trên đất, để Ngài có thể trình bày họ không lỗi trước sự hiện diện của vinh quang Ngài với niềm vui lớn (Ga-la-ti 2:20, Giu-đe 1:24, Khải Huyền 4:10). Sự Biến Đổi Vũ Trụ Để tôn vinh Con Ngài cách tối thượng, Đức Chúa Cha cũng đã ban cho Ngài đặc quyền biến đổi vũ trụ. Đây là cao điểm của những hành động cứu chuộc cụ thể của Đấng Christ. Đức Chúa Trời đã làm Ngài thành An-pha và Ô-mê-ga, Đầu Tiên và Cuối Cùng (Khải Huyền 1:8, 11). Điều này có nghĩa là Đức Chúa Cha đã ban cho Con không chỉ dựng nên vũ trụ vào lúc ban đầu, mà còn tái tạo nó vào lúc cuối cùng. Giống như Đấng Christ trở lại sẽ có thẩm quyền làm cho sống lại, biến đổi và vinh hiển hóa những thân thể tan vỡ của các thánh đồ Ngài, Ngài cũng sẽ có thẩm quyền và quyền năng bắt muôn vật phục Ngài, qua đó giải phóng chúng khỏi sự phục tùng sự hư vô, và nâng chúng lên sự tự do của vinh quang của con cái Đức Chúa Trời (Rô-ma 8:20, 1 Cô-rinh-tô 15:24-27, Phi-líp 3:20-21). Sự biến đổi này có hai mặt. Nó bắt đầu bằng một trận cháy vũ trụ, một sự tan chảy phổ quát trong đó, như Chúa Giê-xu đã dự báo, trời và đất sẽ qua đi (Ma-thi-ơ 24:35). Mô tả đầy đủ nhất về biến cố đáng kinh sợ này được tìm thấy trong 2 Phi-e-rơ 3, nơi sứ đồ viết: Nhưng ngày của Chúa sẽ đến như kẻ trộm, trong đó các tầng trời sẽ qua đi với tiếng ầm lớn và các nguyên tố sẽ bị hủy diệt với sức nóng dữ dội, và đất cùng các việc của nó sẽ bị thiêu đốt. Vì mọi vật này sẽ bị hủy diệt theo cách này, anh em phải là người như thế nào trong hạnh kiểm thánh khiết và lòng kính sợ Đức Chúa Trời, trông đợi và làm cho mau đến ngày của Đức Chúa Trời, vì ngày đó các tầng trời sẽ bị hủy diệt bởi sự thiêu đốt, và các nguyên tố sẽ tan chảy với sức nóng dữ dội? Nhưng theo lời hứa của Ngài, chúng ta trông đợi trời mới và đất mới. —2 Phi-e-rơ 3:7, 10-13 Quan trọng là, Phi-e-rơ không trông đợi sự hủy diệt hoàn toàn của thế giới tự nhiên, chỉ là sự thanh tẩy và khôi phục của nó. Chỉ hình thức của thế giới hiện tại này sẽ qua đi, chứ không phải chính thế giới (1 Cô-rinh-tô 7:31). Giống như Trận Lụt xưa đã làm sạch đất khỏi tội nhân và mở đường cho một thế giới mới, thì cũng sẽ như vậy trong Ngày của Chúa, chỉ là còn hơn thế nữa. Trong trận cháy, Đấng Christ sẽ xóa khỏi trật tự tự nhiên mọi vết sẹo của tội lỗi, để từ chính những ngọn lửa thiêu đốt “những điều cũ” trời mới và đất mới có thể xuất hiện (Ma-thi-ơ 13:41-43, Lu-ca 17:26tt, 2 Phi-e-rơ 3:3-6). Đáng chú ý, Phi-e-rơ khẳng định rằng những ngọn lửa này cũng được định cho sự hủy diệt của những người không tin Đức Chúa Trời (2 Phi-e-rơ 3:7). Một lần nữa, từ điều này có vẻ như trong một phần nhỏ nào đó của trời mới (hay trong một chiều kích gần đó) những ngọn lửa của sự phán xét sẽ cháy đời đời (Giu-đe 7). Như chúng ta vừa thấy, đây là Gehenna, hay Hồ Lửa. Nó là đích đến cuối cùng của Sa-tan, các ma quỷ của hắn, và tất cả những người trên đất đã đi theo đường lối của chúng (Ma-thi-ơ 25:41, Khải Huyền 20:10). Giai đoạn thứ hai của sự biến đổi là điều Chúa Giê-xu gọi là Sự Tái Tạo, điều Phi-e-rơ gọi là sự khôi phục muôn vật, và điều Phao-lô gọi là sự bắt muôn vật phục (Ma-thi-ơ 19:28, Công Vụ 3:21, Phi-líp 3:20-21). Theo nghĩa tiêu cực, những cách diễn đạt này chỉ đến sự giải cứu vũ trụ: Một lần đủ cả, Đấng Christ sẽ cất đi sự rủa sả đang đè nặng trên trật tự tự nhiên, giải phóng nó khỏi sự trói buộc của nó vào sự hư vô và sự nô lệ của nó vào sự hư hoại (Rô-ma 8:18-25, Khải Huyền 22:3). Theo nghĩa tích cực, chúng chỉ đến việc dựng nên trời mới và đất mới; một vũ trụ mới mà trên đó Ngài ấn định cả hình thức lẫn chức năng sẽ phản ánh hoàn hảo ý muốn quy định của Đức Chúa Trời — ý tốt lành của Ngài — cho các tạo vật (đã được cứu chuộc) của Ngài (Ê-sai 65:17, 66:22, 2 Phi-e-rơ 3:13). Thế giới này — cũng được gọi là Eschaton và Trạng Thái Cuối Cùng — sẽ như thế nào? Cách dè dặt, nhưng đầy gợi mở, Kinh Thánh cho chúng ta một số câu trả lời đầy hấp dẫn. Còn về thân thể sống lại của các thánh đồ — vốn là trang thiết bị thiết yếu cho đời sống trong sự hiện diện của vinh quang Đức Chúa Trời (1 Cô-rinh-tô 15:50) — chúng ta đã thấy rằng chúng sẽ giống như thân thể của Đấng Christ đã sống lại. Như Kinh Thánh dạy đi dạy lại, Ngài là “trái đầu mùa của những người ngủ,” nguyên mẫu thiêng liêng mà nhân loại mới sẽ được làm cho giống theo trong thân thể, linh hồn và tâm linh (1 Cô-rinh-tô 15:20, Rô-ma 8:29, Phi-líp 3:21, 1 Giăng 3:2). Chúa Giê-xu đã cho chúng ta những cái nhìn thoáng qua quý báu về thân thể sống lại trên Núi Hóa Hình (Ma-thi-ơ 17:1tt), trong nhiều lần Ngài hiện ra sau khi sống lại (Lu-ca 24, Giăng 21), và, ở một mức độ nào đó, trong sự tự mặc khải của Ngài cho Giăng trên đảo Bát-mô (Khải Huyền 1:9tt). Phao-lô tiếp tục khẳng định rằng thân thể sống lại của các thánh đồ sẽ không hư nát, bất tử, quyền năng, được Đức Thánh Linh kiểm soát, và rạng rỡ với vinh quang của Đức Chúa Trời (1 Cô-rinh-tô 15:42tt, Ma-thi-ơ 17:2, Khải Huyền 1:9tt). Được làm nên hoàn hảo toàn diện, cả bên trong lẫn bên ngoài, các thánh đồ sẽ chiếu sáng như mặt trời trong sức mạnh của nó trong Vương Quốc của Cha họ (Đa-ni-ên 12:3, Ma-thi-ơ 13:43, Khải Huyền 1:16). Nhưng còn Thế Giới Sẽ Đến, nhà tương lai của các thánh đồ: Nó sẽ như thế nào? Vì phần lớn ngôn ngữ được dùng để mô tả nó là biểu tượng, chúng ta phải thận trọng. Tuy vậy, đủ rõ ràng rằng sẽ không có mặt trời, mặt trăng hay các ngôi sao, vì chính Đức Chúa Trời và Đấng Christ, trong suốt một ngày đời đời duy nhất, sẽ là ánh sáng trong tất cả, và ánh sáng của tất cả (Khải Huyền 21:25, 22:5). Sẽ không còn biển nữa — mặc dù một thế giới được làm mới từ bên trong bởi những dòng nước ban sự sống của Đức Thánh Linh chắc chắn sẽ được điểm trang bằng những hình ảnh tương tự về vật chất của chúng: suối, dòng suối và sông (Khải Huyền 21:1; Ê-sai 35:5-7, 41:17-20, Khải Huyền 22:1). Rõ ràng các loài thú sẽ hiện diện, chia sẻ cách bình an với gia đình loài người một ngôi nhà mới có vẻ đẹp Ê-đen không thể tưởng tượng được (Ê-sai 11:6-9, 35:1tt, Rô-ma 8:19). Điều đáng nghi ngờ là chúng ta phải trông đợi một thành phố vật chất, vì Tân Ước nhất quán xác định chính Hội Thánh là Thành Cô Dâu của Đức Chúa Trời và Đấng Christ (Giăng 4:21-24, Ga-la-ti 4:26, Ê-phê-sô 2:19-22, Hê-bơ-rơ 12:22, Khải Huyền 3:12, 21:2, 9-10, 12, 14). Nhà của chúng ta sẽ đơn giản là đất mới, nơi sẽ trở thành Vườn cánh chung của Đức Chúa Trời (Ê-sai 51:3, Ê-xê-chi-ên 36:35, Khải Huyền 21:1-2). Trong khi một số nhà giải kinh đã cố gắng moi thêm chi tiết về Thế Giới Sẽ Đến ra khỏi Kinh Thánh, chính Kinh Thánh dường như hài lòng phần lớn nuôi dưỡng hy vọng của chúng ta bằng một số điều tổng quát đầy phước lành nhất định. Một mặt, nó cho chúng ta biết điều gì sẽ không có ở đó: sự rủa sả, tội lỗi, Sa-tan, bạo lực, chiến tranh, bệnh tật, đau đớn, buồn rầu và sự chết (Ê-sai 2:4, Khải Huyền 20:10, 21:4). Mặt khác, nó cho chúng ta biết điều gì sẽ có ở đó: Đức Chúa Trời, Đấng Christ, Đức Thánh Linh, các đạo quân thiên sứ, vô số thánh đồ đồng hành, ánh sáng, sự sống, mục đích, sự phục vụ, sự công chính, vẻ đẹp và niềm vui (Khải Huyền 21-22). Qua lăng kính của những lời hứa bao quát như vậy, chúng ta chiêm ngưỡng Thế Giới Sẽ Đến qua một tấm gương cách mờ mịt, và do đó với sự tò mò ngày càng lớn về những vinh quang sắp được mặc khải (1 Cô-rinh-tô 13:12, Rô-ma 8:18-25). Tuy nhiên, đủ rõ ràng rằng đây quả thật là thế giới trong mơ của chúng ta, chính vì nó là thế giới trong mơ của Đức Chúa Trời; một thế giới trong đó, bởi ân điển viên mãn của Đức Chúa Trời qua tay của Đấng Christ, giấc mơ và thực tế cuối cùng đã trở thành một. Việc Trao Lại Vương Quốc Khi sự biến đổi hoàn thành, còn lại một hành động cánh chung cuối cùng cho Đấng Christ thực hiện: Ngài phải trao lại Vương Quốc cho Cha Ngài. Về giao dịch bí ẩn và tối hậu này, sứ đồ Phao-lô đã viết như sau: Vì như trong A-đam mọi người đều chết, thì cũng vậy trong Đấng Christ mọi người sẽ được làm cho sống. Nhưng mỗi người theo thứ tự của mình: Đấng Christ là trái đầu mùa, sau đó là những người thuộc về Đấng Christ tại Sự Đến của Ngài. Bấy giờ là sự cuối cùng, khi Ngài trao lại vương quốc cho Đức Chúa Trời là Cha, khi Ngài chấm dứt mọi sự cai trị và mọi thẩm quyền và quyền năng. Vì Ngài phải cai trị cho đến khi Ngài đặt mọi kẻ thù dưới chân Ngài. Kẻ thù cuối cùng sẽ bị hủy diệt là sự chết. Vì, “Ngài đã đặt muôn vật dưới chân Ngài” (Thi Thiên 8:6). Nhưng khi Ngài nói “muôn vật đều phục Ngài,” rõ ràng Đấng đã đặt muôn vật dưới Ngài được ngoại trừ. Bấy giờ khi muôn vật đã phục Ngài, bấy giờ chính Con cũng sẽ phục Đấng đã đặt muôn vật dưới mình, để Đức Chúa Trời có thể là mọi sự trong mọi sự. —1 Cô-rinh-tô 15:22-28 Trong phân đoạn này, chủ đề của Phao-lô là sự sống lại. Tuy nhiên, khi thảo luận về nó, ông được thúc đẩy khảo sát toàn bộ tiến trình của sự cai trị trên trời của Đấng Mê-si. Vào lúc bắt đầu sự cai trị đó, Đức Chúa Cha đã ban cho Con mọi thẩm quyền trên trời và dưới đất, cũng như một nhiệm vụ bắt mọi kẻ thù phục; đặt muôn vật dưới chân Ngài (Thi Thiên 2, 8, 110, Ma-thi-ơ 28:18, Ê-phê-sô 1:15-22). Kể từ đó, Ngài (Đấng Christ) đã làm như vậy cách chiến thắng, thâu góp về mình một dân thuộc về Ngài, thay đổi lòng họ và qua đó biến những kẻ thù cũ thành bạn hữu đời đời (Tít 2:11-14). Một ngày sắp tới, tại sự tái lâm, Ngài sẽ hoàn thành công việc, đánh bại và trục xuất mọi kẻ thù còn lại — thuộc linh, thể xác, hay thuộc về Sa-tan — khỏi dân sự Ngài và khỏi thế giới mới và vinh hiển mà Ngài sẽ dựng nên cho họ. Kẻ thù cuối cùng trong những kẻ thù này, Phao-lô nói, là chính sự chết, điều Đấng Christ sẽ trục xuất đời đời tại sự sống lại của kẻ chết (1 Cô-rinh-tô 15:26, 50-58). Vào lúc này, công việc của Đấng Mê-si sẽ hoàn thành. Vương Quốc mà Đức Chúa Cha đã ủy thác Ngài cứu chuộc và dựng nên giờ đây sẽ đứng hoàn thành trước Ngài: một nhân loại mới, đã được vinh hiển, và một thế giới mới, đã được vinh hiển trong đó nhân loại đó sẽ sống. Tuy nhiên còn lại một điều, một hành động thờ phượng cuối cùng, một sự thừa nhận cuối cùng về Đấng mà qua Ngài Ngài (Đấng Christ) đã có thể hoàn thành tất cả: Ngài phải trao lại Vương Quốc của mình cho Đức Chúa Trời là Cha. Ngài phải trả nó lại cho Đấng đã ban nó cho Ngài (Giăng 17:6). Nói cách khác, Ngài phải từ bỏ hình thức này của chủ quyền vũ trụ của mình và một lần nữa tươi mới phục tùng chính mình, dân sự mình và thế giới mình dưới thẩm quyền trực tiếp của Đức Chúa Cha. Ngài phải làm điều này để Đức Chúa Cha có thể được vinh hiển là Đấng Có Chủ Quyền tối cao của vũ trụ; để Ngài có thể là mọi sự trong mọi sự. 5 Và vì Con yêu mến Cha, Ngài sẽ làm như vậy cách vui lòng (Giăng 17:1). Việc trao lại Vương Quốc là “sự viên mãn của Sự Viên Mãn.” Không chỉ vậy, nó là nét chạm vương miện trên Niềm Hy Vọng Phước Lành của các thánh đồ. Bí ẩn như giao dịch lớn lao này vốn có, họ mong chờ nó với sự thích thú, biết rằng ở đây những thành tựu cứu chuộc của Con được niêm phong đời đời, Đức Chúa Cha được vinh hiển đầy đủ, và Vương Quốc đã hoàn thành của Ngài cuối cùng được giới thiệu. Vì vậy, ngay cả trước khi nó xảy ra, họ nghĩ rằng họ nghe Đức Chúa Cha nói với Con chính xác điều Con sẽ nói với họ khi công lao của chính họ hoàn thành: “Làm tốt lắm, Đầy Tớ tốt và trung tín; hãy bước vào niềm vui của Chúa ngươi” (Ma-thi-ơ 25:31). Kết Luận Chủ đề của chúng ta là Niềm Hy Vọng Phước Lành. Trong tình yêu và sự khôn ngoan, Đức Chúa Trời là Cha chúng ta đã ban nó cho chúng ta, qua Đấng Christ, trong Kinh Thánh, để chúng ta có thể có sự an ủi đời đời và niềm hy vọng tốt lành bởi ân điển (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:16). Lời cầu nguyện của tôi, sau một cuộc hành trình dài và đầy thách thức như vậy, là tất cả chúng ta có thể hiểu, sử dụng và thưởng thức nó tốt. Hy vọng này là gì? Như chúng ta đã thấy, nó là Sự Viên Mãn duy nhất vào cuối thời đại gian ác hiện tại này, một Sự Viên Mãn được chính Đấng Christ thực hiện tại sự tái lâm của Ngài. Tuy nhiên, nó là một niềm hy vọng có nhiều mặt. Chúng ta nhìn với hy vọng, không chỉ vào Sự Viên Mãn duy nhất, mà còn vào mọi khía cạnh của Sự Viên Mãn đó. Như vậy, chúng ta hy vọng vinh hiển hóa Đấng Christ và thúc đẩy kế hoạch cứu chuộc của Ngài qua sự vững vàng do Đức Chúa Trời ban giữa Cơn Đại Nạn Lớn Nhất và Trận Chiến Cuối Cùng (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1). Chúng ta hy vọng chiêm ngưỡng mặt Ngài tại sự hiện ra của Ngài, và như vậy được biến đổi thành hình ảnh của Ngài (Rô-ma 6:5, 1 Giăng 3:2). Chúng ta hy vọng thấy Thầy yêu dấu của chúng ta được minh chứng cách phổ quát: được mọi người và mọi thiên sứ tôn vinh là Vua Cao Cả của trời và đất (Phi-líp 2:5-11). Chúng ta hy vọng về sự trọn vẹn thuộc linh và thể xác hoàn hảo, được ban cho chúng ta tại Sự Sống Lại của Kẻ Chết (1 Cô-rinh-tô 15, Cô-lô-se 3:4). Chúng ta hy vọng về một cuộc đoàn tụ vui mừng với những người thân yêu đã tin và đã qua đời, khi chúng ta cùng nhau gặp Chúa tại nơi không trung (1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18). Chúng ta hy vọng thấy Quan Án Thánh Khiết và Công Chính lật ngược một thế giới đảo lộn về đạo đức cho ngay thẳng (Ma-thi-ơ 25:41, Rô-ma 2:1-10). Chúng ta hy vọng nghe Quan Án nhân từ và ân điển khen ngợi chúng ta vì những đời sống đã sống tốt và những công việc đã làm tốt (Ma-thi-ơ 25:21). Chúng ta hy vọng thấy lãnh vực tự nhiên được thanh tẩy khỏi mọi dấu vết của tội lỗi, và một thế giới mới tươi đẹp mọc lên từ tro tàn của thế giới cũ (2 Phi-e-rơ 3:10-13). Và trong thế giới đó, chúng ta hy vọng biết, phục vụ, thờ phượng và vui hưởng Đức Chúa Trời ba ngôi của chúng ta đời đời (Khải Huyền 21:9tt). Niềm Hy Vọng Phước Lành là như vậy. Viên Ngọc Cánh Chung Có Giá Trị Lớn là như vậy. Kho Báu Ẩn Giấu, trước đây bị khóa trong kho của Kinh Thánh, nhưng giờ đây được mở ra cho đôi mắt ngạc nhiên của chúng ta bởi Vua Cao Cả Của Thiên Đàng, Đấng ân điển đặt vào tay run rẩy của chúng ta Những Chìa Khóa Chính cho Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng là như vậy.
Phần Kết: Vô Thiên Niên Kỷ: Một Cánh Chung Học cho Những Ngày Sau Rốt Này
CHÚNG TA CÓ ĐANG SỐNG trong “những ngày sau rốt” không? Nếu bạn đã đọc sách này, bạn biết câu trả lời của tôi: Vâng, tôi biết chúng ta đang sống, vì Kinh Thánh nói chúng ta đã sống kể từ khi Con Đức Chúa Trời đến thế giới để mua chuộc sự cứu chuộc của chúng ta (Hê-bơ-rơ 1:1-2). Nhưng chúng ta có đang sống trong “những ngày sau rốt của những ngày sau rốt” không? Chúng ta có đang đến gần các cảnh cuối cùng của lịch sử vũ trụ, Sự Quang Lâm, Sự Chung Kết, và sự sống đời đời trong Thế Giới Sắp Đến không? Nếu bạn đã đọc sách này, bạn nghi ngờ câu trả lời của tôi: Vâng, tôi nghĩ chúng ta đang sống; và tôi đã viết phần kết này để giải thích tại sao. Trong hai thiên niên kỷ, Hội Thánh đã kinh nghiệm điều Chúa Giê-xu gọi là sự bắt đầu của các cơn đau chuyển dạ: chiến tranh, tin đồn về chiến tranh, nạn đói, động đất, dịch bệnh, sự dạy dỗ lừa dối của các christ giả và tiên tri giả, và sự lên xuống của sự bắt bớ. Tất cả điều này đã là một phần không thể tách rời của Cơn Đại Nạn, mà từ đó Đức Chúa Trời đã trung tín giải cứu những người được chọn của Ngài trong nhiều thế hệ, đặt họ cách cứu rỗi trong Con yêu dấu của Ngài. Tuy nhiên, ngày nay, Hội Thánh phổ quát đang chứng kiến một sự gia tăng đáng chú ý của các cơn đau chuyển dạ đó. Trong khi các ngọn lửa phục hưng cháy ở nơi này nơi kia, phần lớn Cơ Đốc giáo đang sụp đổ. Các nhà thờ châu Âu đứng trống rỗng. Toàn bộ các hệ phái, giàu có với lịch sử và văn hóa Cơ Đốc, trượt vào sự thỏa hiệp và bội đạo. Chủ nghĩa vô thần công khai đang gia tăng, ngay cả tại Mỹ, một thành trì lịch sử của đức tin. Giới trí thức phương Tây nói công khai về một xã hội “hậu Cơ Đốc.” Như trong những ngày của Nô-ê và Lót, văn hóa thế giới giờ đây chìm vào sự vô luật pháp: bạo lực vô cớ, bắt cóc, nô lệ, giết người, gian dâm, nói dối, tham lam, cuồng tín tôn giáo, và vô chính phủ. Trong khi đó, sự bắt bớ Cơ Đốc nhân gia tăng đến mức dịch bệnh. Một số người quan sát ước tính rằng hơn 100.000 tín hữu chết hàng năm vì đức tin của họ. Sáng, trưa, và đêm, linh hồn của các người tuận đạo tuôn vào thiên đàng để chiếm vị trí của họ dưới bàn thờ của Đức Chúa Trời (Khải Huyền 6:10). Nhưng giữa tất cả bóng tối này, cũng có tin tốt lành: Vinh hiển của Chúa đã dấy lên trên Hội Thánh Ngài, và qua sự rao giảng Phúc Âm trên toàn cầu — đặc biệt trong “thế giới hai phần ba” — những người được chọn của muôn dân đang đến với ánh sáng của nàng, tuôn vào Thành của Đức Chúa Trời (Ê-sai 60:1-3, Ma-thi-ơ 24:14). Vậy chúng ta đã đạt đến chính sự chuyển tiếp chưa? Sự sinh nở có gần không? Sự tái sinh của muôn vật có ở ngay cửa không? Có và không. Không, vì chúng ta vẫn chưa chứng kiến ba dấu hiệu đặc biệt Chúa chúng ta dạy chúng ta tìm kiếm, các dấu hiệu báo trước sự sắp xảy ra của sự cuối cùng. Nhưng có, nếu chúng ta dành một khoảnh khắc để xem xét lại các dấu hiệu đó và lưu ý bằng chứng lịch sử vững chắc gợi ý rằng chúng cũng sẽ chẳng bao lâu đến trên chúng ta. Trước hết hãy xem xét Đại Mạng Lệnh. Quả thật đúng là chúng ta vẫn chưa làm ứng nghiệm nó. Theo Joshua Project, có 16.475 nhóm người trên thế giới, trong đó 6.664 nhóm vẫn về mặt kỹ thuật “chưa được chạm đến”. Đây là 42% của mọi nhóm người, khoảng ba tỷ linh hồn. Đó là một con số đáng kinh ngạc, phần lớn đại diện cho người Hindu, người Hồi giáo, người Phật giáo, người Cộng sản, và người theo thuyết vật linh sống trong cái gọi là “cửa sổ 10/40.” Tuy nhiên, chúng ta cũng phải nhớ rằng khoảng cách giữa “đã được chạm đến” và “chưa được chạm đến” đang nhanh chóng thu hẹp; rằng nguồn giáo sĩ tiềm năng chưa bao giờ lớn hơn; rằng các cuộc phục hưng liên tục bùng lên trong nhiều dân tộc này; và rằng các tiến bộ hiện đại trong công nghệ truyền thông đang tạo điều kiện cho sự tăng trưởng nhanh chóng của hội thánh ngay cả trong các quốc gia “đóng cửa”. Vâng, nhiều việc vẫn còn phải làm, và nhiều giáo sĩ tiên phong cần thiết để làm việc đó. Tuy nhiên, không phải là suy nghĩ viển vông khi nói rằng Hội Thánh ngày nay đang “thúc đẩy” Sự Đến của Chúa cách mạnh mẽ, và rằng sự hoàn tất của Đại Mạng Lệnh đã gần. Thứ hai, cũng đúng là chúng ta vẫn chưa thấy sự hoán cải quy mô lớn của dân giao ước xưa của Đức Chúa Trời, Y-sơ-ra-ên. Tuy nhiên, sân khấu chắc chắn đã được dựng cho một sự hoán cải như vậy. Đáng chú ý nhất, nhiều con trai của Gia-cốp đã trở về quê hương trước đây của họ, một kỳ công đáng kinh ngạc của Quan Phòng mà khó có thể không có ý nghĩa cứu chuộc (xem Phụ Lục 5). Các kẻ thù của họ — đông như cát bờ biển — được vũ trang đến tận răng và bao quanh họ ở mọi phía. Sự giàu có thuộc linh của họ tỷ lệ nghịch với sự giàu có vật chất của họ: Từ viễn cảnh của Đấng Christ, họ khốn khổ, đáng thương, nghèo, mù, và trần truồng. Ngay cả bây giờ có một nạn đói lớn trong đất đó, đến nỗi một ngày kia chẳng bao lâu — có lẽ giữa các cơn đau chuyển dạ của chính chiến tranh — họ cuối cùng sẽ kêu lên với Giô-sép lớn hơn của Đức Chúa Trời: trước hết xin sự tha thứ, và rồi xin thức ăn, thức uống, và sự an toàn thật trong một quê hương tốt hơn vô cùng nơi sự công chính cư ngụ đời đời (Sáng Thế Ký 45:1 trở đi). Cuối cùng, cũng đúng là Người Vô Luật Pháp vẫn chưa được bày tỏ, và Trận Chiến Cuối Cùng và Cơn Đại Nạn Lớn Nhất vẫn chưa bắt đầu. Nhưng một lần nữa, có nhiều bằng chứng gợi ý rằng các dấu hiệu Kinh Thánh này của cuộc xung đột cuối cùng của các vương quốc đang đến gần. Tôi đã đề cập đến sự vô luật pháp, sự bội đạo, và sự bắt bớ đang gia tăng, tất cả đều có thể báo trước, hay thậm chí làm ứng nghiệm, “sự phản loạn” mà Phao-lô đã nói đến (2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:3). Ngoài các điều này, có các làn sóng tươi mới của chủ nghĩa cuồng tín “Mê-si” đang cuộn qua các nền văn hóa khác nhau. Một nền kinh tế toàn cầu mong manh, ngày càng dễ bị sụp đổ đột ngột, báo trước một tiếng kêu toàn cầu xin một đấng giải cứu toàn cầu. Các hệ thống vũ khí mới mạnh mẽ và các đội quân khổng lồ khiến điều không thể nghĩ đến trở nên có thể nghĩ đến: một đế quốc thế giới cuối cùng, được cai trị bởi một bạo chúa thế giới cuối cùng, nắm giữ gia đình các dân tộc trong một gông cùm sắt hai mặt — hy vọng về thiên đàng trên đất, và nỗi sợ hãi về sự hủy diệt hoàn toàn cho những người không sẵn lòng tuân thủ. Cách vui mừng, Phúc Âm tiếp tục tiến ra với thành công tốt đẹp đến mọi bộ tộc, thứ tiếng, dân tộc, và dân, để các hội thánh mới đang bùng lên giữa vòng họ. Nhưng ngay cả khi nó làm như vậy, một hệ thống thế giới bị phó cho sự thờ hình tượng — và say sưa với kiêu ngạo, giàu có, nhục dục, và quyền lực — ngày càng trở nên cứng lòng. Giống như Ê-díp-tô xưa, bất cứ lúc nào nó cũng có thể quay lại hàng loạt chống lại Y-sơ-ra-ên cánh chung của Đức Chúa Trời, nghĩ đến việc truy đuổi nàng đến chết qua một Biển Đỏ của sự tẩy rửa tôn giáo. Vậy thì, dường như Hội Thánh có thể đang bước vào những ngày sau rốt của những ngày sau rốt. Nhưng tại sao nàng cần khôi phục cánh chung học chính thống theo Kinh Thánh? Tại sao chính Chúa dường như đang khôi phục nó cho nàng? Tại sao sự phục hưng của mối quan tâm đến thuyết vô thiên niên kỷ lại đúng lúc như vậy? Tóm lại, tại sao thuyết vô thiên niên kỷ là một cánh chung học
cho những ngày sau rốt này? Đây là năm lý do hàng đầu của tôi. Trước hết và quan trọng nhất, thuyết vô thiên niên kỷ là đúng. Lẽ thật của Đức Chúa Trời, dĩ nhiên, luôn luôn tốt cho dân Đức Chúa Trời; nhưng nó sẽ đặc biệt tốt cho phần dân Ngài vui hưởng các đặc ân — và chịu đựng các gian khổ — của cuối thời đại. Thứ hai, thuyết vô thiên niên kỷ làm rõ ràng và kết tinh mạnh mẽ lẽ thật của toàn bộ thế giới quan Kinh Thánh. Ví dụ, thuyết vô thiên niên kỷ bảo đảm cho chúng ta một bức tranh rõ ràng về dàn ý thật duy nhất của Lịch Sử Cứu Rỗi. Tương tự, nó làm tròn vũ trụ học Kinh Thánh, mà, để hoàn chỉnh, đòi hỏi một sự hiểu biết tốt không chỉ về nguồn gốc, mục đích, và cấu trúc của vũ trụ, nhưng cũng về số phận của nó. Cũng vậy, nó mở ra và tích hợp Kinh Thánh như một toàn thể. Nó làm điều này bằng cách tôn cao Giao Ước Mới và Vĩnh Cửu là trái tim của Lịch Sử Cứu Rỗi, và rồi đặt Phép Giải Kinh Giao Ước Mới vững chắc vào tay chúng ta, để kể từ nay chúng ta có thể không chỉ hiểu các sách Phúc Âm và các Thư Tín, nhưng cũng điển hình học Cựu Ước, lời tiên tri về Nước Trời thời Cựu Ước, và sách Khải Huyền. Kẻo Hội Thánh của Ngài bị trôi dạt trên các dòng chảy tư tưởng chéo nhau của những ngày sau rốt, Đức Chúa Trời phải neo nàng vào lẽ thật toàn bộ của Ngài. Cánh chung học vô thiên niên kỷ ban cho nàng lẽ thật toàn bộ, và sẽ giữ nàng vào nó, an toàn và lành mạnh. Thứ ba, thuyết vô thiên niên kỷ củng cố chức vụ rao giảng và dạy dỗ của Hội Thánh. Đây là hệ quả của điểm hai. Bằng cách mở ra và tích hợp lẽ thật Kinh Thánh toàn bộ, thuyết vô thiên niên kỷ giúp chúng ta công bố lẽ thật Kinh Thánh toàn bộ. Đặc biệt, nó ban quyền cho các nhà truyền giảng Phúc Âm, giáo sư, và tiên tri công bố Phúc Âm không chỉ từ các sách Phúc Âm và các Thư Tín, nhưng cũng từ lịch sử Cựu Ước, OTKP, và sách Khải Huyền. Nó ban quyền cho họ rao giảng Đấng Christ, không chỉ trong đời sống, sự chết, và sự sống lại của Ngài, nhưng cũng trong sự cai trị trên trời hiện tại và Sự Đến Lại trong tương lai của Ngài. Nó ban quyền cho họ dạn dĩ hát và hét và thổi kèn các dấu hiệu của thời đại, một Sự Quang Lâm duy nhất, một Sự Sống Lại duy nhất, một Sự Phán Xét duy nhất, và một Thế Giới Sắp Đến mới duy nhất. Tóm lại, thuyết vô thiên niên kỷ giúp họ đem toàn bộ sức mạnh của lẽ thật toàn bộ của Đức Chúa Trời tác động lên cả thánh đồ lẫn tội nhân. Trong những ngày sắp tới, chúng ta sẽ cần nó như chưa từng có trước đây. Thứ tư, thuyết vô thiên niên kỷ khôi phục cho Hội Thánh một khải tượng thật về Đấng Christ khi Ngài Đến, một khải tượng thật về Hy Vọng Được Phước của nàng. Như tôi đã lập luận trước đây, trong một mùa khá dài khói dấy lên từ vực thẳm đã làm tối mặt trời đặc biệt đó (Khải Huyền 9:1-2). Tuy nhiên, giờ đây, Chúa đang làm sạch không khí. Khi Ngài làm như vậy, Cô Dâu đột nhiên nhìn thấy Vua sắp đến của nàng một cách tươi mới, không chỉ ở trên, nhưng cũng ở phía trước. Khải tượng thật ngoạn mục, làm đầy mắt nàng bằng vinh hiển, oai nghi, và quyền năng của Ngài. Chiêm ngưỡng Sự Kiện Trọng Đại chẳng bao lâu sẽ xảy ra, nàng kêu lên, “Người Yêu Dấu của tôi rực rỡ, nổi bật giữa mười ngàn người!” Khải tượng này không đơn giản là một phương tiện để đạt mục đích. Nó là một điều tốt nội tại. Cha đã sai Con đến để cứu chuộc một dân thánh, để họ có thể nhìn thấy vinh hiển của Đức Chúa Trời trong mặt của Chúa Giê-xu Christ — và sống. Thuyết vô thiên niên kỷ, trong việc ban lại cho chúng ta Hy Vọng Được Phước của chúng ta, ban cho chúng ta một cái nhìn tươi mới về Vua Tối Cao của Thiên Đàng, và như vậy một sự tuôn đổ tươi mới của sự sống thiên thượng. Nhưng thứ năm, thuyết vô thiên niên kỷ quả thật hữu ích, thậm chí thiết yếu — đặc biệt trong những ngày sau rốt này. Hết lần này đến lần khác, chúng ta đã thấy tại sao. Mở một cửa sổ vào Sự Chung Kết thật, nó để ánh sáng từ tương lai thật của Đức Chúa Trời tuôn vào hiện tại đầy bối rối, làm đầy lòng các thánh đồ bằng sự rõ ràng, niềm vui, và lòng nhiệt thành của chính Đấng Christ. Được đầy dẫy như vậy, Cô Dâu trở nên mạnh mẽ cho việc tiếp cận, vững vàng giữa các cơn đau chuyển dạ, vững chắc chống lại các lời dối trá và sai lầm, thánh khiết trước làn sóng vô luật pháp đang dâng lên, và can đảm trước sự bắt bớ nghiêm trọng. Thực ra, khi Chồng trên trời của nàng rửa mắt nàng bằng nước của Lời Ngài, bức màn giữa hiện tại và tương lai trở nên mỏng đến nỗi nàng dường như thấy Vua của nàng đang đứng trước chính mắt nàng. Với tình yêu và khao khát, nàng kêu lên, “Hãy đến!” Với tình yêu và khao khát, Ngài đáp lại, “Vâng, Người Yêu Dấu của Ta, Ta đang đến mau chóng. Hãy trung tín cho đến chết, và Ta sẽ ban cho ngươi vương miện của sự sống.”
Hãy đến với Ta, Mọi người lao khổ và gánh nặng, Và Ta sẽ cho các ngươi sự yên nghỉ. Hãy mang lấy ách của Ta trên các ngươi và học từ Ta, Vì Ta nhu mì và khiêm nhường trong lòng, Và các ngươi sẽ tìm thấy sự yên nghỉ cho linh hồn mình. Vì ách của Ta dễ chịu, và gánh của Ta nhẹ nhàng. Và nầy… Ta có các chìa khóa. (Ma-thi-ơ 11:28 trở đi, Khải Huyền 1:18) Vua Tối Cao của Thiên Đàng Chiến thắng của tôi đã thắng Xin cho tôi đạt đến các niềm vui của thiên đàng Hỡi Mặt Trời Sáng của Thiên Đàng… Trái tim của chính trái tim tôi Dù điều gì xảy ra Xin vẫn là khải tượng của tôi Hỡi Đấng Cai Trị muôn vật!
Phụ lục 1
Một Lời Phê Bình Thuyết Tiền Thiên Niên Lịch Sử
ĐÂY LÀ phụ lục đầu tiên trong bốn phụ lục, trong đó tôi đưa ra những lời phê bình ngắn gọn về các lựa chọn cánh chung học chính đang đặt trước các Cơ Đốc nhân Tin Lành. Mục đích của tôi ở đây không phải là lặp lại những luận cứ và bằng chứng đã được bàn luận trong phần chính của cuốn sách này. Thay vào đó, tôi chỉ đơn giản muốn làm mẫu cho điều mà tôi cho là phương pháp hiệu quả nhất để xem xét các quan điểm cánh chung học khác nhau, dù cũ hay mới. Cách tiếp cận này, vốn phản ánh những vấn đề nền tảng của GETD, bao gồm việc đặt bốn câu hỏi cho mỗi lựa chọn cánh chung học. Đó là:
1) Quan điểm của nó về bản chất và cấu trúc của Nước Đức Chúa Trời là gì?
2) Quan điểm của nó về bản chất và cấu trúc của Sự Chung Kết là gì?
3) Nó giải thích OTKP như thế nào: về cơ bản theo nghĩa đen, xét theo Y-sơ-ra-ên theo huyết thống và một nền thần quyền Môi-se trong tương lai; hay về cơ bản theo nghĩa thuộc linh, xét theo Hội Thánh và sự cai trị thuộc linh của Đức Chúa Trời do Giao Ước Mới đem lại?
4) Quan điểm của nó về sách Khải Huyền nói chung, và về Khải Huyền 20 nói riêng, là gì?
Với sự trợ giúp của Dòng Thời Gian được trình bày dưới đây, chúng ta hãy dùng những câu hỏi này để phê bình thuyết tiền thiên niên lịch sử. Trước khi tiếp tục, quý vị có thể muốn xem lại phần tổng quan về HP trong chương 3, nơi tôi phân biệt giữa HP Giao Ước Mới và HP Giao Ước Cũ.
Quan điểm về Nước Trời
Từ Dòng Thời Gian của chúng ta, chúng ta biết rằng HP hình dung Nước Trời bước vào lịch sử trong ba giai đoạn: Thời Kỳ Hội Thánh Rao Giảng Phúc Âm, Thiên Niên Kỷ, và Thế Giới Sắp Đến. Tuy nhiên, trong hành trình của mình, chúng ta đã thấy rằng Tân Ước ngăn chặn con đường này. Ngoài Khải Huyền 20 vốn bị tranh cãi rất nhiều, Tân Ước hoàn toàn không nói gì về một giai đoạn thiên niên kỷ trong tương lai của Nước Trời. Hơn nữa, cánh chung học mang tính giáo huấn của Tân Ước hoàn toàn loại trừ thuyết tiền thiên niên, vì nó cho thấy Nước Trời bước vào lịch sử không phải trong ba giai đoạn, mà trong hai giai đoạn: Thời Kỳ Rao Giảng và Thế Giới Sắp Đến. Thêm vào đó, sự dạy dỗ của Tân Ước về bản chất của Nước Trời cho thấy OCHP không thể nào đúng được. Đó là vì Nước Trời hai giai đoạn là một sáng tạo của Giao Ước Mới, và hệ quả là các công dân của nó thờ phượng Đức Chúa Trời không phải tại ngọn núi thuộc đất này hay thuộc đất kia, mà trong tâm linh và lẽ thật (của Giao Ước Mới). Sẽ không có sự trở lại với các thể chế tạm thời và mang tính hình bóng của nền thần quyền Môi-se thời xưa.
Quan điểm về Sự Chung Kết
Những người theo thuyết tiền thiên niên lịch sử trông đợi hai lần Đến riêng biệt của Đấng Christ — một lần vào cuối thời đại ác hiện tại, và lần kia vào cuối Thiên Niên Kỷ. Kịch bản phức tạp này đặt ra những câu hỏi hóc búa. Tại lần Quang Lâm thứ nhất, ai sẽ bị phán xét và ai sẽ được phép bước vào Thiên Niên Kỷ? Việc khẳng định rằng con cái của những kẻ không tin sẽ trở thành các dân tộc mà Đấng Christ cai trị có phù hợp với Kinh Thánh (hay đáng tin) đến mức nào? Điều gì xảy ra với các thánh đồ thời thiên niên kỷ khi họ chết? Họ sẽ lập tức nhận được thân thể phục sinh của mình, hay họ sẽ chờ đợi trên thiên đàng cho đến sự phục sinh thứ hai vào cuối Thiên Niên Kỷ? Làm thế nào mà sự cai trị hòa bình trong thiên niên kỷ của Đấng Christ lại kết thúc bằng cuộc nổi loạn gần như toàn thể chống lại Ngài và dân sự Ngài? Và cuối cùng, Kinh Thánh có thật sự cho phép chúng ta trông đợi điều mà HP đòi hỏi: hai sự phục sinh, hai sự phán xét, và hai sự biến đổi vũ trụ, với các thành phần của mỗi cặp cách nhau một ngàn năm? Những câu hỏi như vậy cho chúng ta biết rằng có điều gì đó căn bản là sai trái nơi HP. Trong quá trình nghiên cứu, chúng ta đã biết đó là điều gì: Tân Ước luôn luôn trông đợi một sự chung kết duy nhất, tập trung vào một lần quang lâm duy nhất, một sự phục sinh duy nhất, một sự phán xét duy nhất, và một sự biến đổi vũ trụ duy nhất. Vậy thì, chính giáo lý về một Thiên Niên Kỷ trong tương lai đã phá vỡ sự đơn giản của bức tranh Kinh Thánh, và mở cửa cho sự hỗn loạn. Có lẽ những người theo thuyết tiền thiên niên nên khôn ngoan xem xét lại cách giải thích hướng về tương lai của họ đối với Khải Huyền 20, vì khi dời mọi sự vào hiện tại như thuyết vô thiên niên làm, mọi sự hỗn loạn đều biến mất!
Quan điểm về OTKP
Tôi vui mừng vì những người chủ trương NCHP có khuynh hướng giải thích OTKP phần lớn giống như những người theo thuyết vô thiên niên: như những sự mạc khải được che giấu, trong đó Đức Chúa Trời đã dùng ngôn ngữ và hình ảnh của Cựu Ước để nói một cách “mầu nhiệm” về các phước hạnh thuộc linh và thuộc thể được Đấng Christ và Giao Ước Mới vén mở. Nói theo cách diễn đạt của Thầy họ, họ không xa sự thật của Nước Trời cho lắm! Tuy nhiên, tôi tự hỏi làm thế nào họ có thể giảng và dạy từ OTKP. Cụ thể, làm thế nào họ có thể phân biệt được những lời tiên tri nào thật sự được ứng nghiệm trong Thiên Niên Kỷ? Ê-sai 11:6-9 có được ứng nghiệm trong Thiên Niên Kỷ không? Vì nó không nói gì về một ngàn năm, làm sao họ có thể chắc chắn nó không nói một cách “mầu nhiệm” về Thế Giới Sắp Đến? Và còn những câu được giới tiền thiên niên ưa thích này thì sao: Ê-sai 65:17-25 và 66:22-24? Ở đây tình hình còn tệ hơn, vì nhà tiên tri khẳng định dứt khoát rằng “Giê-ru-sa-lem” của thời sau rốt, và thế giới mà nó sẽ cư ngụ, sẽ tồn tại đời đời (65:18, 66:22)! Vậy thì, dường như NCHP bị giam kín trong một mình Khải Huyền 20 để biết về Thiên Niên Kỷ. Điều này phải khiến những người chủ trương nó rất bất an. Họ có thật sự muốn treo một bó cánh chung học lớn như vậy lên một cái móc Kinh Thánh nhỏ như vậy không? Đây chẳng phải là một lời mời nữa để xét lại Khải Huyền 20 dưới ánh sáng rõ ràng hơn của Tân Ước mang tính giáo huấn sao? Còn đối với những người theo OCHP, chúng ta nhớ rằng họ giải thích OTKP về cơ bản theo nghĩa đen; rằng họ xem những lời tiên tri này như những bức ảnh chụp Y-sơ-ra-ên và các dân tộc sống chung với nhau trong Thiên Niên Kỷ. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng cách tiếp cận này đẩy người giải kinh vào một bụi rậm dày đặc những khó khăn: những mâu thuẫn bề ngoài, những sự lạc điệu về lịch sử, một sự trở lại với Luật Pháp Môi-se trong tương lai, và một trận chiến thua cuộc với giáo lý Tân Ước về Nước Trời. May thay, chúng ta cũng đã thấy rằng các sứ đồ không giải thích OTKP theo cách này. Đúng vậy, họ hiểu rằng Đức Chúa Trời có ý cho những lời tiên tri “đơn giản” về Đấng Mê-si — những lời tiên tri được ứng nghiệm trước Lễ Ngũ Tuần — được giải thích về cơ bản theo nghĩa đen, và rồi được dùng làm những nhân chứng trong công cuộc rao giảng Phúc Âm trên toàn cầu. Nhưng họ cũng hiểu rằng các OTKP đích thực — những lời tiên tri được ứng nghiệm sau Lễ Ngũ Tuần — phải được giải thích bằng cách sử dụng khéo léo NCH, và do đó là được ứng nghiệm trong Đấng Christ, dưới Giao Ước Mới, và ở giữa dân sự Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời: Hội Thánh, gồm những người Do Thái và Dân Ngoại tin Chúa của mọi thời đại. Chúng ta hãy vui mừng vì điều đó, vì chỉ tại đây chúng ta mới tìm thấy lối thoát khỏi những mâu thuẫn lịch sử và thần học điên đầu mà OCHP sẽ đẩy tất cả chúng ta vào.
Quan điểm về sách Khải Huyền
Dù cách tiếp cận của họ đối với sách Khải Huyền nói chung là gì, mọi người theo thuyết tiền thiên niên lịch sử đều đồng ý rằng chương 20 nói về các sự kiện sẽ xảy ra sau lần Quang Lâm. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng cách đọc hướng về tương lai này đối với Khải Huyền 20 lập tức đưa nó vào xung đột với phần còn lại của Tân Ước, là phần luôn luôn nhìn thấy Nước Trời đến trong hai giai đoạn đơn giản, cách nhau bởi một Sự Chung Kết duy nhất tại sự trở lại của Đấng Christ. May thay, có một giải pháp rõ ràng. Chúng ta đã gặp nó trong Phần 4 của cuộc nghiên cứu của mình, nơi chúng ta biết rằng Khải Huyền 20 thật ra là một trong sáu chu kỳ khải tượng, tất cả đều mô tả khoảng thời gian giữa lần giáng lâm thứ nhất và thứ hai của Đấng Christ. Điều này đặc biệt rõ ràng từ những điểm tương đồng nổi bật giữa các chương 12 và 20. Hơn nữa, một khi chúng ta nhận ra rằng “sự sống lại thứ nhất” trong 20:4-6 là thuộc linh, thì thật dễ thấy sự sống lại thứ hai vừa thuộc thể vừa phổ quát, và rằng Khải Huyền 20 tượng trưng cho diễn trình của Thời Kỳ Rao Giảng. Từ nay về sau, toàn bộ cuốn sách hài hòa hoàn hảo với phần còn lại của Tân Ước. Tóm lại, chúng ta thấy rằng HP khiến người giải kinh vướng vào xung đột và hỗn loạn không thể thoát ra. Tuy nhiên, khi chúng ta nhận từ Đấng Christ những Chìa Khóa Chính cho GETD, mọi khó khăn đều được giải quyết, và cánh chung học chân thật duy nhất của Kinh Thánh vươn lên như mặt trời trong sức mạnh của nó. Tôi cầu nguyện cho các anh em tiền thiên niên của tôi sẽ nhận lấy những chìa khóa ấy, và như vậy bước vào niềm vui của buổi bình minh vô thiên niên.
Phụ lục 2
Một Lời Phê Bình Thuyết Hậu Thiên Niên
Như chúng ta đã biết trong chương 3, thuyết hậu thiên niên là một loại của thuyết vô thiên niên. Đặc điểm phân biệt của nó là sự kỳ vọng vào một Kỷ Nguyên Vàng của đức tin Cơ Đốc phổ quát, hòa bình, và thịnh vượng trước Trận Chiến Cuối Cùng, lần Quang Lâm, và Sự Chung Kết của mọi sự. Với sự trợ giúp của sơ đồ dưới đây, chúng ta hãy ôn lại cách hiểu của nó về Lịch Sử Cứu Rỗi.
Giống như thuyết vô thiên niên, thuyết hậu thiên niên hình dung Nước Đức Chúa Trời xuất hiện trong hai giai đoạn: Nước của Con, tiếp theo là Nước của Cha. Tuy nhiên, không giống thuyết vô thiên niên, nó cho rằng Nước của Con tự nó được chia thành hai giai đoạn. Bắt đầu từ thời Tân Ước, Phúc Âm đi ra thế giới. Giữa nhiều hoạn nạn, nó bắt đầu thịnh vượng. Rồi, tại một thời điểm nào đó vào cuối Thời Kỳ Rao Giảng — một thời điểm còn ở tương lai đối với chúng ta — Sa-tan bị trói buộc đến mức Phúc Âm bắt đầu đạt được những bước tiến chưa từng có. Đây là giai đoạn thứ hai, giai đoạn “thiên niên kỷ”, của Nước của Con. Điều quan trọng là, phần lớn những người theo thuyết hậu thiên niên khẳng định rằng Thiên Niên Kỷ sẽ bắt đầu với sự cải đạo của phần lớn Y-sơ-ra-ên theo huyết thống. Rồi, như Ken Gentry nói, “Nước Trời sẽ lớn lên và phát triển cho đến khi cuối cùng nó thực thi một ảnh hưởng đầy ân điển mang tính chi phối và phổ quát trong một kỷ nguyên dài của sự công chính, hòa bình, và thịnh vượng trên đất và trong lịch sử.” 1 Kỷ nguyên này thật ra có thể kéo dài hơn một ngàn năm theo nghĩa đen, vì (không giống Augustine) phần lớn những người theo thuyết hậu thiên niên coi con số đó là biểu tượng cho sự lớn lao. Khá ngạc nhiên là, khi ngày cuối cùng đến gần, vinh quang của Kỷ Nguyên Vàng đột nhiên bị lu mờ bởi một cuộc nổi loạn ngắn ngủi do Sa-tan xúi giục, trong đó các thánh đồ thật của Đức Chúa Trời sẽ chịu nhiều bắt bớ. Tuy nhiên, cũng đột ngột như vậy, Chúa sẽ trở lại để đảo ngược sự đảo ngược, giải cứu những người của Ngài, khiến kẻ chết sống lại, phán xét thế giới, và đem đến Nước Trời đời đời. Giờ đây, dùng bốn câu hỏi của chúng ta, chúng ta hãy phê bình lựa chọn cánh chung học tương đối ít phổ biến này.
Quan điểm về Nước Trời
Ở mặt tích cực, thuyết hậu thiên niên quả thật nắm lấy cách hiểu cơ bản của Tân Ước về cấu trúc của Nước Trời, xem nó bước vào lịch sử trong hai giai đoạn riêng biệt, cách nhau bởi một Sự Chung Kết duy nhất tại lần Quang Lâm của Đấng Christ. Tuy nhiên, vấn đề nằm ở quan điểm của nó về giai đoạn đầu tiên của Nước Trời, Nước của Con (hay Thời Kỳ Rao Giảng). Không nơi nào trong Tân Ước mang tính giáo huấn chúng ta tìm thấy bất kỳ gợi ý nào rằng nó được chia thành hai giai đoạn phụ, hoặc rằng nó bao gồm một Kỷ Nguyên Vàng dài trong tương lai. Hoàn toàn trái lại, nghiên cứu của chúng ta đã cho thấy rằng dù chúng ta nhìn vào sự dạy dỗ của Đấng Christ, Phao-lô, Phi-e-rơ, hay Giăng, chúng ta luôn thấy những vị này thắt lưng cho các thánh đồ để đối diện với sự chống đối và bắt bớ liên tục, nhưng cũng để đạt được thành công chừng mực khi Đức Chúa Trời đem bầy chiên nhỏ của Ngài vào qua sự rao giảng trung tín Phúc Âm (Ma-thi-ơ 24:9-14, Giăng 10:16, Rô-ma 8:30, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 2:2, Tít 2:14, 1 Phi-e-rơ 4:12, 1 Giăng 3:13, 5:19). Về mặt này, Ẩn Dụ về Lúa Mì và Cỏ Lùng là khuôn mẫu (Ma-thi-ơ 13:24-30, 36-43). Tại đó, Chúa rõ ràng giả định rằng trong suốt Thời Kỳ Rao Giảng, cỏ lùng sẽ mọc lên bên cạnh lúa mì. Quả thật, cỏ lùng nhiều đến nỗi các thiên sứ coi chúng là một mối đe dọa cho sự an toàn của mùa màng của Đức Chúa Trời (Ma-thi-ơ 13:27-28). Đây là khuôn mẫu của mọi cánh chung học Tân Ước. Các tín hữu sống và phục vụ trong thời đại ác hiện tại (Ga-la-ti 1:4). Luôn luôn và khắp nơi, họ chiến đấu chống lại các thế lực thế giới của sự tối tăm hiện tại này (Ê-phê-sô 6:12). Cho đến cuối cùng, hệ thống thế gian vẫn nằm dưới sự thống trị của kẻ ác (2 Cô-rinh-tô 4:4, 1 Giăng 5:19). Hội Thánh là ánh sáng chiếu trong bóng tối của hệ thống thế gian ngày càng sâu đậm (Ma-thi-ơ 5:14, Giăng 1:5). Trải nghiệm liên tục của Hội Thánh là Đại Nạn (Khải Huyền 7:14). Hội Thánh đang thực hiện một cuộc hành hương khó nhọc qua đồng vắng của một thế giới thù địch (Khải Huyền 12:6, 13-17). Trận Chiến Cuối Cùng đơn giản sẽ là trận giao chiến cuối cùng và cực đoan nhất của một cuộc chiến triền miên. Trong tất cả những điều này, chỗ nào có chỗ cho một Kỷ Nguyên Vàng của hòa bình, công chính, và thịnh vượng? 2
Quan điểm về Sự Chung Kết
Về cơ bản, quan điểm hậu thiên niên về Sự Chung Kết là lành mạnh, vì, giống như người mẹ đã sinh ra nó (thuyết vô thiên niên), nó trông đợi một Sự Chung Kết duy nhất tại lần Quang Lâm. Tuy nhiên, có một số vấn đề nghiêm trọng, phần lớn liên quan đến bức tranh của nó về những gì dẫn đến Sự Chung Kết. Trước hết, thuyết hậu thiên niên sai lầm khi trông đợi sự cải đạo của Y-sơ-ra-ên theo huyết thống vào thời sau rốt trước Thiên Niên Kỷ; tức là, trước cái gọi là Kỷ Nguyên Vàng. Đây không phải là sự dạy dỗ của Tân Ước, vốn trông đợi sự cải đạo của Y-sơ-ra-ên vào cuối Thiên Niên Kỷ, tức là vào cuối toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng. Và đây là một sai lầm nghiêm trọng, vì ở đây thuyết hậu thiên niên thật sự cướp đi khỏi Hội Thánh một trong những dấu hiệu lớn về sự gần kề của lần Quang Lâm: việc Y-sơ-ra-ên được ghép trở lại vào cây nho của Đấng Christ, sau đó chúng ta có thể sớm kỳ vọng “sự sống từ kẻ chết.” Thứ hai, giống hệt như thuyết tiền thiên niên, thuyết hậu thiên niên gặp khó khăn lớn khi giải thích Trận Chiến Cuối Cùng. Làm thế nào mà đông đảo người khắp thế giới có thể đột nhiên bỏ Đấng Christ? Họ có được tái sinh không? Vậy làm sao họ có thể sa ngã khủng khiếp như vậy? Họ chưa được tái sinh sao? Vậy thì nền tảng thuộc linh của nền hòa bình toàn cầu ngay trước cuộc chiến phi lý này là gì? Có điều gì đó không ổn trong bức tranh này, và vấn đề, dường như, nằm ở cách những người hậu thiên niên đã vẽ nó. Thứ ba, thuyết hậu thiên niên làm suy yếu sự dạy dỗ đúng đắn của Kinh Thánh về Trận Chiến Cuối Cùng. Đúng vậy, những người hậu thiên niên xưng nhận rằng một Trận Chiến Cuối Cùng sẽ xảy ra trước lần Quang Lâm. Tuy nhiên, bằng cách đặt nó ở phía bên kia của Kỷ Nguyên Vàng của họ, họ để Hội Thánh trông đợi trước hết một Kỷ Nguyên Vàng (sẽ không đến), và chỉ sau đó mới trông đợi Trận Chiến Cuối Cùng (điều mà, đối với những người hậu thiên niên, sẽ đến quá sớm). Nói cách khác, giáo lý của họ thật sự cắt đứt dây thần kinh của một số đoạn Kinh Thánh Tân Ước đầy sức mạnh cảnh báo chúng ta rằng Trận Chiến Cuối Cùng có thể nhanh chóng giáng xuống chúng ta, và rằng vì vậy chúng ta phải luôn sẵn sàng cho nó. Nó khiến một Hội Thánh lạc quan một cách ngây thơ trở nên dễ bị tổn thương trước cú sốc của sự trỗi dậy đột ngột của Kẻ Chống Đấng Christ, và trước một cuộc khủng hoảng vỡ mộng thuộc linh gần như chắc chắn sẽ chảy ra từ đó. Một lần nữa, mọi viễn cảnh không mong muốn này đều bắt nguồn từ việc người theo thuyết hậu thiên niên không thấy được rằng toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng là một mùa của chiến đấu và xung đột vì Phúc Âm, một mùa của “đại nạn” (Khải Huyền 7:14). Cuối cùng, thuyết hậu thiên niên có khuynh hướng làm tầm thường hóa Trận Chiến Cuối Cùng và Sự Phán Xét Cuối Cùng. Cả hai đều là những sự kiện vô cùng trọng đại, những sự kiện sẽ cuốn theo những phần lớn của nhân loại. Tuy nhiên, những người hậu thiên niên coi Trận Chiến Cuối Cùng như một gợn sóng không may trên biển hạnh phúc thiên niên kỷ. Tương tự, cánh chung học đặc trưng của họ làm lu mờ sự trọng đại của Sự Phán Xét Cuối Cùng bằng cách hàm ý (hoặc khẳng định rõ ràng) rằng như một hệ quả của Kỷ Nguyên Vàng, tương đối ít linh hồn sẽ bị hư mất. Về cả hai điểm, Tân Ước hoàn toàn không đồng ý. Chúa Giê-xu nói rằng trong suốt thời đại Hội Thánh, và đặc biệt vào cuối của nó, các môn đồ của Ngài sẽ bị mọi dân tộc ghét bỏ (Ma-thi-ơ 10:16 trở đi, 24:9). Giăng kể lại rằng số người gây chiến chống lại trại của các thánh đồ cánh chung sẽ “như cát bờ biển” (Khải Huyền 20:8). Về tỷ lệ người được cứu so với người bị hư mất, tôi nghĩ chúng ta khôn ngoan khi tránh suy đoán quá mức (Lu-ca 13:22 trở đi). Tuy nhiên, thật đáng suy ngẫm khi nhớ lại rằng cửa rộng và đường khoảng khoát dẫn đến sự hủy diệt, và nhiều người đi vào đó; rằng Đấng Christ gọi Hội Thánh của Ngài là “một bầy chiên nhỏ;” và rằng những người sẽ theo Ngài trên các sườn núi của Si-ôn đời đời là “những trái đầu mùa” (tức là, một phần nhỏ, sớm của toàn bộ mùa gặt) của Đức Chúa Trời và Chiên Con (Ma-thi-ơ 7:13, 13:24-30, 36-43, Lu-ca 12:32, Gia-cơ 1:18, Khải Huyền 14:1-4, 14-20). Vậy, chúng ta thấy rằng dù có cái gật đầu đáng hoan nghênh đối với chính thống giáo, thuyết hậu thiên niên vẫn cho chúng ta một quan điểm sai lệch và có thể gây tổn hại về Sự Chung Kết.
Quan điểm về OTKP
Những người hậu thiên niên lập luận rằng một số lượng lớn OTKP hứa hẹn một chiến thắng toàn cầu của Phúc Âm trong Thời Đại Hội Thánh (Thi Thiên 72, 110, Ê-sai 2:1-4, 65:17-25, Mi-chê 4:1-3, Xa-cha-ri 9:10, v.v.). Giống như anh em vô thiên niên của họ, họ thấy những lời tiên tri này được ứng nghiệm dưới Giao Ước Mới. Tuy nhiên, không giống họ, họ có khuynh hướng xem các lời tiên tri được ứng nghiệm trong Thời Kỳ Rao Giảng của Giao Ước Mới, thay vì trong Thời Kỳ Thưởng và Báo Trả (tức là, Thế Giới Sắp Đến). Đọc OTKP theo cách này, họ kết luận rằng Cựu Ước hứa cho chúng ta một Kỷ Nguyên Vàng của sự thành công của Phúc Âm ở phía bên này của Sự Chung Kết. Trong quá trình nghiên cứu, tôi đã đề cập một số văn bản này khá chi tiết, dùng phép giải kinh NCH để cho thấy rằng chúng — và mọi OTKP đích thực — được ứng nghiệm trong Thời Kỳ Rao Giảng (đầy xung đột), Thế Giới Sắp Đến (đã được hoàn thiện), hoặc cả hai. Chẳng hạn, chúng ta đã thấy rằng Thi Thiên 72 không được ứng nghiệm riêng trong Thời Kỳ Rao Giảng, nhưng nó thường dùng hình ảnh Cựu Ước để đại diện cho những thành tựu của Đấng Mê-si trong Thế Giới Sắp Đến. Chúng ta đã thấy rằng Tân Ước luôn coi Thi Thiên 110 là một trong những bức chân dung mạnh mẽ nhất của Cựu Ước về cuộc chiến thuộc linh đang diễn ra của Hội Thánh Chiến Đấu. Chúng ta đã thấy rằng Ê-sai 2 và Mi-chê 4 — giống như Thi Thiên 72 — đề cập đến cả hai giai đoạn của Nước Trời. Còn Ê-sai 65:17-25, nó không phải, như người hậu thiên niên Marcellus Kik quả quyết, là một bức tranh về “cuộc cách mạng đạo đức và thuộc linh trong các vấn đề của loài người do Phúc Âm thúc đẩy.” Thay vào đó, nó đơn giản là một bức tranh về trời mới và đất mới, được đúc trong những hình ảnh quen thuộc của Cựu Ước (2 Phi-e-rơ 3:13, Khải Huyền 21:2). Trong tất cả những điều này, chúng ta lại một lần nữa thấy tầm quan trọng lớn lao của việc sử dụng khéo léo NCH. Trừ khi chúng ta được đặt nền tảng kỹ lưỡng trong cánh chung học Tân Ước — trừ khi chúng ta hoàn toàn rõ ràng về bản chất và cấu trúc của Nước Đức Chúa Trời hai giai đoạn — chúng ta chắc chắn sẽ bỏ lỡ sứ điệp thật của OTKP. Giống như anh em tiền thiên niên của họ, những người hậu thiên niên tìm cách áp đặt một cách đọc sai lầm về OTKP và Khải Huyền 20 lên Tân Ước mang tính giáo huấn. Điều này đảo ngược mọi thứ. Thay vào đó, họ nên để một cách đọc đúng đắn về Tân Ước mang tính giáo huấn hướng dẫn họ vào một sự hiểu biết đúng đắn về OTKP. Chỉ như vậy Cựu Ước và Tân Ước mới được thấy là hát cùng một bài ca tươi đẹp!
Quan điểm về sách Khải Huyền
Giống như những người tiền thiên niên, những người hậu thiên niên thường dạy rằng các sự kiện được mô tả trong Khải Huyền 20 theo sau các sự kiện được mô tả trong Khải Huyền 19:11-21. Điều này, dĩ nhiên, có nghĩa là Khải Huyền 19:11-21 không thể đang nói về lần Quang Lâm/Sự Chung Kết. Theo đó, Loraine Boettner lập luận rằng văn bản này cho chúng ta “... một khải tượng trình bày bằng ngôn ngữ hình tượng cuộc đấu tranh kéo dài suốt thời đại giữa các thế lực thiện và ác trên thế giới, cùng lời hứa về chiến thắng trọn vẹn.” 3 Nói cách khác, nó cho chúng ta thấy Đấng Christ chiến thắng trong Thời Kỳ Rao Giảng qua sự rao giảng Lời Đức Chúa Trời. Điều này dẫn đến một sự trói buộc đặc biệt đối với Sa-tan, điều này đến lượt nó mở đầu kỷ nguyên thiên niên kỷ vàng (20:1-3). Trong kỷ nguyên đó, thế giới sẽ trải nghiệm “sự sống lại thứ nhất,” mà những người hậu thiên niên hiểu là “... một sự khôi phục và minh oan cho sự nghiệp mà các thánh tử đạo đã chết vì nó” (J. J. Davis), hoặc “một sự tái sinh của tinh thần tử đạo” (A. Strong). Một số lượng lớn các thánh đồ thời thiên niên kỷ, giờ đây hoàn toàn thuận phục Đức Thánh Linh của Vua Cao Cả của Thiên Đàng, sẽ cai trị đắc thắng trên một trái đất hòa bình và thịnh vượng (20:4-6). 4 Vào cuối Thiên Niên Kỷ, chiến thắng toàn cầu này sẽ dường như, trong khoảnh khắc ngắn nhất, kết thúc trong thất bại, khi Sa-tan được thả khỏi ngục của nó và dẫn dắt đông đảo người chống lại dân sự trung tín của Đức Chúa Trời. Tuy nhiên, tại lần Quang Lâm của Ngài, Đấng Christ sẽ nhanh chóng can thiệp để hủy diệt các kẻ thù của Ngài (20:7-10). Điều này đưa đến Sự Phán Xét Cuối Cùng (20:12-15), điều này đến lượt nó đem đến trời mới và đất mới (21:1-22:21). Theo ánh sáng của tôi, đây là một cách đọc sai nghiêm trọng về sách Khải Huyền. Như tôi đã lập luận trước đó, Khải Huyền 20 chạy song song với Khải Huyền 17-19, và không theo sau nó theo thứ tự thời gian. Khải Huyền 19:11-21 chắc chắn cho chúng ta lần Quang Lâm, cũng như 6:12-17, 11:11-19, 14:14-20 và 20:10-15. Sự trói buộc Sa-tan đã diễn ra vào đầu Thời Kỳ Rao Giảng, qua công việc của Đấng Christ trên Thập Tự Giá; nó không còn ở tương lai, ngay cả đối với chúng ta là những người sống 2000 năm trong thời kỳ đó (Ma-thi-ơ 12:29, Giăng 12:31, Cô-lô-se 2:15, 1 Phi-e-rơ 3:22, Khải Huyền 12:7 trở đi)! Sự sống lại thứ nhất không phải là một sự hồi sinh của sự nghiệp hay tinh thần của người tử đạo, mà là sự đạt được những niềm vui của Trạng Thái Trung Gian bởi linh hồn của các thánh đồ chết trong Chúa (Khải Huyền 14:13). Và cuối cùng, sự cai trị thiên niên kỷ của các thánh đồ không diễn ra trên đất, mà trên thiên đàng, nơi linh hồn của các thánh đồ cai trị trong sự sống với Đấng Christ, ngay cả khi họ chờ đợi chiến thắng cuối cùng của sự sống tại “sự sống lại thứ hai”: sự sống lại của thân thể vào Ngày của Chúa Giê-xu Christ (Rô-ma 5:17, 1 Cô-rinh-tô 15:1 trở đi, Khải Huyền 20:11-15).
Kết luận
Chắc chắn chúng ta có thể biết ơn các anh em hậu thiên niên của mình khi họ nhắc chúng ta rằng Đức Chúa Trời đã định cho Phúc Âm chiến thắng trên đất; rằng nó quả thật sẽ cứu chuộc một đám đông lớn gồm những tín hữu từ mọi bộ tộc, thứ tiếng, dân tộc và quốc gia (2 Cô-rinh-tô 2:14, Khải Huyền 5:9, 7:9). Và chắc chắn chúng ta có thể khẳng định cùng họ rằng sự tiến triển của Nước Trời thuộc linh của Đấng Christ vừa làm dậy men vừa làm sáng tỏ hệ thống thế gian gian ác theo cách có những tác động tích cực lên các thể chế khác nhau của nó, dù là văn hóa, chính trị, hay kinh tế (Ma-thi-ơ 5:13-16). Vậy thì, bằng mọi cách, hãy để từng Cơ Đốc nhân phục vụ Chúa của mình trong mọi lãnh vực hợp pháp của đời sống, và hãy để họ biết ơn mỗi khi sự hiện diện của họ mang lại một mức độ thay đổi tốt đẹp (Giăng 17:15). Tuy nhiên, dù có tất cả những điều này, thuyết hậu thiên niên vẫn là một cánh chung học sai lệch nghiêm trọng, thậm chí có thể nguy hiểm. Vấn đề gốc rễ của nó là nó không hiểu được mục đích thật của Đức Chúa Trời trong Thời Kỳ Rao Giảng, và do đó không hiểu được tính chất thật của thời kỳ đó. Mục đích thật của Đức Chúa Trời không phải là Cơ Đốc hóa Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, mà là giải cứu một dân được chọn ra khỏi nó và chuyển họ vào Nước của Con yêu dấu của Ngài (Ga-la-ti
1:4, Cô-lô-se 1:13). Điều này có nghĩa là, từ đầu đến cuối, Nước của Đấng Christ và vương quốc của Sa-tan luôn tiếp xúc và xung đột với nhau; rằng Thời Kỳ Rao Giảng, trên hết mọi điều khác, là một chiến trường thuộc linh, nơi chúng ta sẽ luôn thấy một cuộc đụng độ vũ trụ giữa các vương quốc. Nếu được tiếp nhận, giáo lý không đúng Kinh Thánh về một Kỷ Nguyên Vàng trong tương lai sẽ làm suy yếu nghiêm trọng sức khỏe thuộc linh của các thánh đồ. Nó đặt họ vào thế thất vọng và chán nản, vì Kỷ Nguyên mà họ mơ ước sẽ không bao giờ đến, dù họ có lao động vất vả cho nó đến đâu. Nó làm họ phân tâm khỏi sứ mạng thật của mình, là sứ mạng không phải biến đổi hệ thống thế gian, mà đơn giản là rao giảng Phúc Âm, để Đức Chúa Trời có thể tập hợp dân được chọn của Ngài ra khỏi nó. Nó làm méo mó niềm hy vọng của tín hữu, tập trung nó vào một giai đoạn ảo tưởng của lịch sử Hội Thánh thay vì vào Sự Chung Kết tại sự trở lại của Đấng Christ (1 Phi-e-rơ 1:13). Nó không chuẩn bị Hội Thánh cho sự bắt bớ không thể tránh khỏi, và cũng không cảnh báo Hội Thánh về những nguy hiểm của làn sóng vô luật pháp đang dâng lên, là điều sẽ là đặc điểm của những ngày cuối cùng trong các ngày sau rốt (Ma-thi-ơ 24:12). Và một lần nữa, nó thật sự cướp đi khỏi Hội Thánh ba dấu hiệu lớn mà nhờ đó Hội Thánh có thể biết rằng Sự Đến của Chúa mình đã gần: sự hoàn thành của Đại Mạng Lệnh, sự cải đạo của Y-sơ-ra-ên theo huyết thống, và Trận Chiến Cuối Cùng. Vì mọi lý do này, tôi muốn mời các anh em hậu thiên niên của tôi trở về nhà với người mẹ ruột thật của mình, với cánh chung học vô thiên niên đã sinh ra quý vị. Quả thật, bà đã chuẩn bị bàn tiệc của mình thật chu đáo, và nóng lòng tha thứ, quên đi, và thưởng thức mọi điều tốt lành cùng các con trai yêu dấu của mình.
Phụ lục 3
Một Lời Phê Bình Thuyết Tiền Thiên Niên Theo Thời Kỳ
Trong chương 3, tôi đã trình bày một lược sử ngắn gọn và tổng quan thần học về thuyết tiền thiên niên theo thời kỳ. Trong suốt cuốn sách này, tôi đã đề cập và phê bình gần như mọi yếu tố của hệ thống đó. Trong phụ lục hiện tại, tôi sẽ dùng sơ đồ dưới đây và bốn câu hỏi của chúng ta để đưa ra một bản tóm tắt và đánh giá ngắn gọn về lựa chọn cánh chung học phổ biến này.
Quan điểm về Nước Trời
Thuyết Thời Kỳ Cổ Điển dạy rằng Nước Đức Chúa Trời bước vào lịch sử vào lúc bắt đầu Thiên Niên Kỷ. Nó đã được hứa cho Y-sơ-ra-ên theo huyết thống trong Giao Ước Áp-ra-ham và Giao Ước Đa-vít, được dự báo và hình dung trong OTKP, được ban cho Y-sơ-ra-ên trong những ngày Đấng Christ còn trong xác thịt, bị chối bỏ, và rồi bị hoãn lại cho đến cuối Thời Kỳ của Hội Thánh (phần lớn là Dân Ngoại). Sau Sự Cất Lên, khi Đấng Christ đem Hội Thánh ra khỏi đất, đồng hồ tiên tri của Đức Chúa Trời sẽ bắt đầu chạy trở lại. Cũng như Chúa Giê-xu đã làm, 144.000 nhà truyền giáo Do Thái sẽ rao giảng “Phúc Âm của Nước Trời,” lần này cho mọi dân tộc trong một cơn Đại Nạn bảy năm. Cơn Đại Nạn này sẽ kết thúc bằng lần Quang Lâm (tức là Sự Đến của Đấng Christ cùng với Hội Thánh của Ngài), lúc đó những thánh đồ thời Đại Nạn đã tin Đấng Christ sẽ bước vào Nước Trời thiên niên kỷ của Ngài. Rồi Đấng Christ sẽ ngồi trên ngôi Đa-vít tại Giê-ru-sa-lem, cai trị các dân tộc. Nhiều yếu tố của Luật Lễ Nghi Môi-se sẽ được khôi phục làm một kỷ niệm về công việc của Đấng Christ. Y-sơ-ra-ên theo huyết thống sẽ là đầu, các dân tộc Dân Ngoại sẽ là đuôi. Theo một số người, Hội Thánh đã được vinh hiển sẽ ở trên thiên đàng suốt Thiên Niên Kỷ (dù Hội Thánh vẫn có một phần mầu nhiệm trong sự cai trị thiên niên kỷ của Đấng Christ). Theo những người khác, Hội Thánh sẽ cai trị với Đấng Christ trên đất. Những người theo thuyết thời kỳ xem “Thời Đại Nước Trời” dài này là lãnh vực ứng nghiệm thật của gần như toàn bộ OTKP. Nhân tiện, chúng ta nên lưu ý rằng giữa những người theo thuyết thời kỳ có một số khác biệt về quan điểm liên quan đến cấu trúc của Nước Trời. Những người theo thuyết thời kỳ cổ điển dự kiến một Nước Trời hai giai đoạn: Thiên Niên Kỷ và Thế Giới Sắp Đến, trong đó Hội Thánh đã được vinh hiển sẽ hiệp cùng Y-sơ-ra-ên đã được vinh hiển trong sự thờ phượng đời đời Đức Chúa Trời. Những người theo thuyết thời kỳ tiến bộ, nhạy bén với sự dạy dỗ của Tân Ước về sự hiện diện của Nước Trời trong Hội Thánh, gọi Thời Đại Hội Thánh là “giai đoạn mầu nhiệm của Nước Trời.” Thực chất, họ cống hiến cho chúng ta một Nước Đức Chúa Trời ba giai đoạn. Trong quá trình nghiên cứu của chúng ta, chúng ta đã thấy rằng Thuyết Thời Kỳ ít nhiều hiểu sai hoàn toàn giáo lý Tân Ước về Nước Đức Chúa Trời. Để ôn lại, có bốn điểm quan trọng có thể được nêu ra. Thứ nhất, Thuyết Thời Kỳ hiểu sai bản chất của Nước Trời. Như chúng ta đã thấy, Đấng Christ và các sứ đồ dạy rằng Nước Trời đơn giản là sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, bởi Đức Thánh Linh, trên mọi người đã bước vào Giao Ước Mới (tức là Giao Ước Đời Đời) bằng đức tin. Nước Trời hoàn toàn không liên quan gì đến các thể chế thần quyền của Luật Pháp Môi-se, tất cả đều đã được Đấng Christ và Giao Ước Mới làm ứng nghiệm và khiến trở nên lỗi thời. Thứ hai, Thuyết Thời Kỳ hiểu sai các cách trình bày về Nước Trời trong Cựu Ước. Trong lịch sử Cựu Ước, Nước Trời được đại diện bởi dân tộc Y-sơ-ra-ên — bởi nền thần quyền Môi-se —, đặc biệt như nó tồn tại dưới các vua Đa-vít và Sa-lô-môn. Trong Lời Tiên Tri Cựu Ước về Nước Trời, Nước Trời được trình bày như một nền thần quyền Môi-se lý tưởng sẽ được cai quản bởi Đa-vít của thời sau rốt thuộc về Đức Chúa Trời, là Đấng Mê-si. Nhưng như Tân Ước làm rõ, trong cả hai trường hợp, Đức Chúa Trời đã dùng những con người, nơi chốn, vật thể, và thể chế thuộc thể để hình dung các yếu tố và phước hạnh thuộc linh của Giao Ước Mới. Đối với những người theo thuyết thời kỳ, các OTKP là những bức ảnh chụp một vương quốc thuộc thể sắp đến; đối với các tác giả Tân Ước, chúng là những biểu tượng của Nước Trời thuộc linh đã đến trong Đấng Christ, và sẽ đến — trong sự đầy trọn vinh quang — tại sự trở lại của Ngài. Thứ ba, Thuyết Thời Kỳ hiểu sai cấu trúc của Nước Trời. Như chúng ta đã thấy, Tân Ước không trông đợi một giai đoạn thiên niên kỷ trong tương lai của Nước Trời, mà thấy Nước Trời xuất hiện trong hai giai đoạn đơn giản. Trong giai đoạn thứ nhất, Đấng Christ cai trị từ thiên đàng trên linh hồn của dân hành hương của Ngài. Ngài làm điều này qua Đức Thánh Linh, và qua các thể chế của luật Tin Lành mới của Ngài. Trong giai đoạn thứ hai, Đức Chúa Cha và Đức Chúa Con cai trị trên linh hồn, thân thể, và thế giới đã được vinh hiển của dân sự đã phục sinh/được biến hóa của họ trong trời mới và đất mới. May thay, một số người theo thuyết thời kỳ tiến bộ thừa nhận rằng Đa-vít cánh chung của Đức Chúa Trời quả thật hiện đang cai trị dân thuộc linh của Ngài từ ngôi trên trời của Ngài. Nhưng ngay cả những người này, khi trông đợi một sự ứng nghiệm theo nghĩa đen của OTKP trong một thiên niên kỷ tương lai, đã làm lu mờ một cách bi thảm tính trung tâm và vinh quang của mầu nhiệm Tân Ước lớn nhất trong mọi mầu nhiệm của Nước Trời: sự cai trị trung bảo trên trời của Vua Cao Cả của Thiên Đàng. Cuối cùng, Thuyết Thời Kỳ hiểu sai về dân sự của Nước Trời. Theo Tân Ước, họ là một đám đông lớn được lấy ra từ mọi bộ tộc, thứ tiếng, dân tộc, và quốc gia; họ là mọi người đến bằng đức tin với Đấng Christ là Tiên Tri, Thầy Tế Lễ, và Vua (Ma-thi-ơ 11:28 trở đi, Giăng 6:37, 44, 65). Đức Chúa Trời không có hai dân tộc, và Ngài không có hai kế hoạch cho hai dân tộc: một Phúc Âm của Nước Trời cho người Do Thái, và một Phúc Âm của Ân Điển cho Dân Ngoại. Không, Ngài có một kế hoạch: Giao Ước Mới trong Đấng Christ. Và Ngài có một dân: những người bước vào Giao Ước Mới qua đức tin nơi Ngài, dù là Do Thái hay Dân Ngoại. Từ nay về sau, Ngài đã phá đổ bức tường ngăn cách ở giữa, chia cách người Do Thái và Dân Ngoại (Ê-phê-sô 2:14). Từ nay về sau, không còn người Do Thái hay người Hy Lạp, nô lệ hay tự do, nam hay nữ, nhưng tất cả đều là một trong Đấng Christ Giê-xu (Ga-la-ti 3:28). Từ nay về sau, có một bầy chiên (Giăng 10), một Người Nữ (Khải Huyền 12), một Cô Dâu (Ê-phê-sô 5), một Người Vợ (Khải Huyền 21), một Thân Thể (Ê-phê-sô 5), một Người Mới (Ê-phê-sô 2), một Cây Ô-liu (Rô-ma 11), một Thành (Khải Huyền 21), một Chức Tế Lễ Hoàng Gia (1 Phi-e-rơ 2), và một Dân Tộc Thánh: Y-sơ-ra-ên chân thật duy nhất của Đức Chúa Trời, là dân sẽ sống với Ngài đời đời (Ga-la-ti 6:16, 1 Phi-e-rơ 2). Vì vậy, đừng ai xây lại điều Đức Chúa Trời đã phá đổ đời đời (Ga-la-ti 2:18); đừng ai chia cắt điều Đức Chúa Trời đã kết hợp đời đời (Ma-thi-ơ 19:6).
Quan điểm về Sự Chung Kết
Đối với những người đã thấm nhuần sự đơn giản, sức mạnh, và vinh quang lấy Đấng Christ làm trung tâm của quan điểm Tân Ước về Sự Chung Kết, sự dạy dỗ của thuyết thời kỳ về chủ đề này thật đáng lo ngại sâu sắc. Vấn đề lớn ở đây là Thuyết Thời Kỳ phá hủy Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh bằng cách tháo dỡ sự thống nhất của nó; bằng cách phá vỡ Viên Kim Cương cánh chung thành từng mảnh và khâu chúng như những hạt kim sa nhỏ xíu lên một Dòng Thời Gian giả tạo về Lịch Sử Cứu Rỗi trong tương lai. Kết quả là tranh cãi, hỗn loạn, và thất vọng về mặt cánh chung học, không điều nào trong số đó phục vụ tốt cho một dân tộc mà những ngày cuối cùng của các thời đại nay đã đến trên họ (1 Cô-rinh-tô 10:11). Nhưng để cụ thể hơn, chúng ta hãy lần lượt đi qua các phần liên quan của dòng thời gian theo thuyết thời kỳ. Tầm nhìn theo thuyết thời kỳ về Sự Chung Kết bắt đầu với Sự Cất Lên, hay Sự Đến của Đấng Christ vì các thánh đồ của Ngài, khi Ngài bí mật trở lại đất, khiến kẻ chết (các Cơ Đốc nhân) sống lại, biến hóa những người đang sống, và đem Hội Thánh đã được vinh hiển của Ngài lên thiên đàng, như vậy đánh dấu sự khởi đầu của một mùa hoạn nạn bảy năm. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng ý tưởng này không được tìm thấy trong Cựu Ước, và rằng nó dựa trên một sự giải kinh sai lầm của một số ít văn bản Tân Ước. Quả thật, Sự Cất Lên — hay sự tập hợp mọi thánh đồ đã được vinh hiển để gặp Chúa trên không trung — xảy ra tại lần Quang Lâm duy nhất, khi Đấng Christ trở lại trong quyền năng và vinh quang hữu hình, khiến mọi kẻ chết sống lại, và phán xét mọi người trước ngôi vinh quang của Ngài (Ma-thi-ơ 13, 25, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4). Tiếp theo là Cơn Đại Nạn bảy năm, hay tuần thứ 70 của Đa-ni-ên. Ở đây, sai lầm lan tràn. Chẳng hạn, chúng ta đã thấy rằng “Cơn Đại Nạn” trong Khải Huyền 7:14 là toàn bộ thời đại ác hiện tại, trong đó các thánh đồ luôn bị bắt bớ; rằng các biến thể của ba năm rưỡi được tìm thấy trong sách Khải Huyền tượng trưng cho toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng như một mùa bắt bớ; và rằng “cơn đại nạn lớn nhất” mà Đấng Christ đã nói trong Ma-thi-ơ 24:21 là một mùa ngắn ngủi với độ dài không xác định vào cuối thời đại, một mùa hoạn nạn cho cả Hội Thánh lẫn thế giới. Dùng ngôn ngữ biểu tượng, Đa-ni-ên đã nói về chính mùa này, mô tả nó như “bảy” (hay tuần) cuối cùng của Lịch Sử Cứu Rỗi; cái “tuần” mà trong đó Kẻ Chống Đấng Christ sẽ trỗi dậy nắm quyền, lừa dối thế giới, và bắt bớ các thánh đồ (Đa-ni-ên 9). Vậy thì, Kinh Thánh không dạy rằng mùa hoạn nạn cuối cùng sẽ kéo dài bảy năm; và chắc chắn nhất chúng không dạy rằng Hội Thánh sẽ thoát khỏi nó. Hoàn toàn trái lại, dù trong Cựu Ước hay Tân Ước, Đức Thánh Linh rõ ràng mạc khải những lẽ thật trang trọng này để chuẩn bị các thánh đồ chịu đựng mùa gian khó cuối cùng ngắn ngủi này — Trận Chiến Cuối Cùng này — như những người lính giỏi của Chúa Giê-xu Christ (2 Ti-mô-thê 2:3, 4:5). Tiếp theo chúng ta có Sự Đến của Đấng Christ cùng với các thánh đồ của Ngài, lúc đó Ngài sẽ (được cho là) phán xét các dân tộc đang sống đã trải qua Cơn Đại Nạn. Ở đây sai lầm của thuyết thời kỳ ở mức tệ nhất, vì quan điểm này về lần Quang Lâm làm rỗng Sự Chung Kết khỏi quyền năng và vinh quang lấy Đấng Christ làm trung tâm của nó một cách quá đáng. Như chúng ta đã thấy trong hành trình của mình, chỉ có một lần Quang Lâm của Đấng Christ, chứ không phải hai (tức là, một Sự Đến vì các thánh đồ của Ngài, tiếp theo là một Sự Đến cùng với các thánh đồ của Ngài). Hơn nữa, lần Quang Lâm này có phạm vi vũ trụ, và tác động tuyệt đối tối hậu. Tại đây Đấng Christ khiến sống lại hoặc biến hóa mọi người đã từng sống; tại đây Ngài phán xét mọi hữu thể có tri giác, dù là người hay thiên sứ; tại đây Ngài hủy diệt vũ trụ cũ và tạo ra một vũ trụ mới từ tro tàn của nó; tại đây Ngài đặt Nước Trời đã hoàn tất xuống như một chiến lợi phẩm rạng ngời trước chân Cha Ngài, và kết thúc sự cai trị của Ngài với tư cách Đấng Mê-si, thay vì bắt đầu nó! Trái ngược với mọi sự dạy dỗ Tân Ước này, Thuyết Thời Kỳ cho rằng Sự Đến của Đấng Christ ảnh hưởng đến một phần nhỏ của nhân loại bằng một sự phục sinh một phần, một sự phán xét một phần, và một sự biến đổi một phần của thiên nhiên. Các anh em theo thuyết thời kỳ của chúng ta chắc chắn không có ý như vậy, nhưng trên thực tế, sự dạy dỗ của họ về lần Quang Lâm chạy thẳng ngược lại mục đích thật của Đức Chúa Trời cho Sự Chung Kết, làm giảm đi một cách đau đớn vinh quang không thể diễn tả của Vua Cao Cả của Thiên Đàng tại sự trở lại của Ngài. Tiếp theo là Thiên Niên Kỷ. Như chúng ta đã thấy, bằng cách đặt nó trong tương lai, những người theo thuyết thời kỳ trình bày sai cấu trúc thật của Nước Trời, và phá vỡ thêm sự thống nhất của Sự Chung Kết bằng cách đòi hỏi thêm một (giai đoạn của) Sự Chung Kết thứ ba sẽ xảy ra vào cuối Thiên Niên Kỷ. Cả Tân Ước mang tính giáo huấn lẫn sách Khải Huyền đều không đòi hỏi hay cho phép điều này, vì chúng dạy rằng một ngàn năm trong Khải Huyền 20 tượng trưng cho thời kỳ dài giữa lần giáng lâm thứ nhất và thứ hai của Đấng Christ, trong đó Vua Cao Cả của Thiên Đàng áp dụng và hoàn thiện sự cứu chuộc mà Ngài đã mua cho những người của Ngài trong những ngày Ngài còn trên đất. Thuyết vô thiên niên hợp nhất, đơn giản hóa, và soi sáng mọi sự, kể cả Sự Chung Kết, một cách tuyệt vời biết bao! Vậy, chúng ta kết luận rằng quan điểm của thuyết thời kỳ về Sự Chung Kết rời xa Kinh Thánh một cách nghiêm trọng, cướp đi vinh quang thích đáng của Đấng Christ một cách không cần thiết, và gây hỗn loạn cho các thánh đồ một cách không cần thiết bằng cách phá vỡ Sự Chung Kết duy nhất thành nhiều lần đến, nhiều sự phục sinh, nhiều sự phán xét, và nhiều sự biến đổi của thiên nhiên. Chắc chắn, sau bao nhiêu năm hỗn loạn và tranh cãi về điểm này, đã đến lúc các anh em theo thuyết thời kỳ của chúng ta phải nghiêm túc suy nghĩ lại lập trường của mình, để trong những ngày khó khăn phía trước, tất cả chúng ta có thể đứng vững trong cùng một tâm linh, với cùng một tâm trí cùng nhau phấn đấu vì đức tin của Phúc Âm (Phi-líp 1:27).
Quan điểm về OTKP
Những người theo thuyết thời kỳ cổ điển giải thích các OTKP theo cách hoàn toàn theo nghĩa đen một cách khắt khe. Charles Ryrie khẳng định rằng phép giải kinh theo nghĩa đen này nhất thiết sinh ra một hệ thống tiền thiên niên, và ông nói đúng: Chúng ta không thể giải thích các OTKP theo nghĩa đen trừ khi chúng ta tìm thấy hoặc tạo ra một giai đoạn của Nước Trời trong đó chúng có thể được ứng nghiệm theo nghĩa đen. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng đi xuống con đường này lập tức khiến người giải kinh vướng vào vô số khó khăn không thể vượt qua: những sự lạc điệu về lịch sử, những mâu thuẫn bề ngoài, một sự phục sinh của Luật Pháp Cựu Ước, một sự xây lại bức tường giữa người Do Thái và Dân Ngoại, và vấn đề về các điều kiện thiên niên kỷ được nói là tồn tại đời đời (Ê-sai 60:21, 65:18, Giê-rê-mi 17:25, 31:36, Ê-xê-chi-ên 37:25, 43:7, Ô-sê 2:19, Giô-ên 3:20, v.v.). Quan trọng hơn nữa, chúng ta đã thấy rằng Tân Ước cho chúng ta một Nước Trời đơn giản, hai giai đoạn — một Thời Kỳ Rao Giảng, tiếp theo là Thế Giới Sắp Đến đời đời — và hệ quả là đơn giản không còn chỗ cho một Thiên Niên Kỷ trong tương lai. Thực chất, sự dạy dỗ của Tân Ước đòi hỏi chúng ta tiếp cận OTKP (và Khải Huyền 20) bằng một phép giải kinh hoàn toàn khác; một phép giải kinh giải thích OTKP theo hình bóng học, theo Đấng Christ học, theo giao ước, theo cánh chung học, và theo Hội Thánh học. Tóm lại, nó đòi hỏi chúng ta sử dụng Phép Giải Kinh Giao Ước Mới, chính xác như Đấng Christ và các sứ đồ đã dạy chúng ta làm. Những người theo thuyết thời kỳ tiến bộ rõ ràng cảm nhận được sức mạnh của các luận cứ này. Hệ quả là, giờ đây họ kêu gọi các anh em theo thuyết thời kỳ cổ điển của mình cùng họ khám phá một phép giải kinh mới. Khi nhận ra, cùng với Tân Ước, rằng Nước Trời quả thật “đã đến” và “chưa đến”; rằng Đấng Christ, ngay lúc này, đang cai trị trên ngôi Đa-vít trên thiên đàng; và rằng Hội Thánh, dưới Giao Ước Mới, quả thật đang tham dự vào các giao ước Áp-ra-ham và Đa-vít, những nhà giải kinh này — những người vẫn tuân theo bức tranh cơ bản của thuyết thời kỳ về Lịch Sử Cứu Rỗi — lập luận rằng OTKP có một sự ứng nghiệm kép; rằng nó nói về cả Thời Đại Hội Thánh, và về một Thiên Niên Kỷ Do Thái trong tương lai. Đây là một bước đi đúng hướng. Tuy nhiên, vì những lý do đã giải thích, tôi khá tin chắc rằng các anh em theo thuyết thời kỳ tiến bộ của tôi sẽ thấy rằng đó chỉ là bước đầu tiên; bước đầu tiên trong một hành trình dài mà chỉ có thể đến đích hạnh phúc khi họ trở về nhà với cánh chung học cổ điển của các tổ phụ Tin Lành của mình.
Quan điểm về sách Khải Huyền
Trước đây trong cuộc nghiên cứu của chúng ta, tôi đã lập luận rằng nền tảng thật của toàn bộ hệ thống thuyết thời kỳ được tìm thấy trong cách giải thích đặc biệt (và chưa từng có) của nó về Đa-ni-ên 9:24-27, lời tiên tri về 70 tuần. Theo quan điểm này, chủ đề lớn của lời tiên tri Đa-ni-ên là vinh quang tương lai của Y-sơ-ra-ên trong vương quốc thiên niên kỷ (9:24). Để đạt được vinh quang này, nàng phải trải qua “bảy mươi bảy,” tức là 490 năm theo lịch. 69 tuần bắt đầu với sắc lệnh của Ạt-ta-xét-xe cho xây lại Giê-ru-sa-lem và kết thúc tại sự giáng sinh (hay sự vào thành khải hoàn) của Đấng Christ. Sau khi mô tả chúng, Đa-ni-ên lặng lẽ nhảy qua toàn bộ Thời Đại Hội Thánh, vì nó phải vẫn là một mầu nhiệm hoàn toàn không được dự báo trong OTKP, được dành cho Đấng Christ mạc khải. Cuối cùng, ông mô tả tuần cuối cùng, tuần thứ 70. Nó bắt đầu tại Sự Cất Lên, khi Đấng Christ đem Hội Thánh của Ngài lên thiên đàng, và hệ quả là đồng hồ thời gian tiên tri của Đức Chúa Trời cho dân Cựu Ước của Ngài bắt đầu chạy trở lại. Tuần cuối cùng này không là gì khác ngoài Cơn Đại Nạn, được nhắc đến nhiều lần trong cả Cựu Ước và Tân Ước. Vào giữa tuần này, Kẻ Chống Đấng Christ trỗi dậy, đem đến một Cơn Đại Nạn kéo dài ba năm rưỡi. Vào cuối Cơn Đại Nạn, Đấng Christ lại đến cùng với Hội Thánh của Ngài và vì dân Cựu Ước của Ngài, để hủy diệt Kẻ Chống Đấng Christ, phán xét các dân tộc, và khai mở các phước hạnh của Thời Đại Nước Trời đã hứa cho Đa-ni-ên và dân sự ông. Những người theo thuyết thời kỳ tin một cách say mê rằng sách Khải Huyền xác nhận cách giải thích của họ về Đa-ni-ên 9, và rằng hai lời tiên tri này, khi kết hợp lại, cung cấp cho chúng ta (Chìa Khóa bị bỏ qua từ lâu) cho bản chất và hình dạng thật của Lịch Sử Cứu Rỗi. Để hiểu rõ hơn tất cả những điều này, chúng ta hãy bàn luận ngắn gọn về quan điểm của thuyết thời kỳ đối với cấu trúc và nội dung của sách Khải Huyền. Các nhà giải kinh theo thuyết thời kỳ khẳng định rằng trong các chương 2-3, trọng tâm thật của Chúa là “khoảng trống” mầu nhiệm giữa tuần thứ 69 và tuần thứ 70 của Đa-ni-ên; tức là, toàn bộ Thời Đại Hội Thánh, nay dài khoảng 2000 năm. Đúng vậy, trong các chương này, Đấng Christ đang ngỏ lời với bảy hội thánh lịch sử. Nhưng khi làm như vậy, Ngài cũng đang ban cho chúng ta điều gì đó hơn thế: một cái nhìn thoáng qua về bảy giai đoạn của lịch sử Hội Thánh. Scofield tuyên bố rằng các chương này nói về “... sự tiến triển của tình trạng thuộc linh (của Hội Thánh) cho đến cuối Thời Đại Hội Thánh.” 1 Sự thật này được (được cho là) xác nhận bởi sự kiện rằng sau Khải Huyền 3:22, từ “hội thánh” không xuất hiện nữa. Như chúng ta sẽ thấy trong giây lát, những người theo thuyết thời kỳ hiểu điều này có nghĩa là gánh nặng thật của sách Khải Huyền (và của Đa-ni-ên 9 nữa) không phải là cuộc lữ hành khó nhọc của Hội Thánh qua thời đại ác hiện tại vào Thế Giới Sắp Đến, mà là (Cơn Đại Nạn) những cách đối xử của Đức Chúa Trời với Y-sơ-ra-ên theo huyết thống, qua đó Ngài sẽ chuẩn bị nàng cho vinh quang và tôn trọng trong Thời Đại Nước Trời một ngàn năm. Tiếp theo là các chương 4-5, trong đó chủ đề một lần nữa là Hội Thánh, nhưng lần này là Hội Thánh trên thiên đàng, sau Sự Cất Lên. Làm sao chúng ta biết điều này? Những người theo thuyết thời kỳ trả lời bằng cách chỉ ra rằng giờ đây Giăng nghe một tiếng, kêu rằng, “Hãy lên đây” (Khải Huyền 4:1). Điều này, họ lập luận, là một “hình bóng”: tiếng gọi đi lên của Đấng Christ — và cuộc hành trình đi lên của vị sứ đồ — có ý nghĩa mầu nhiệm để hình dung sự cất lên của Hội Thánh lên thiên đàng vào cuối Thời Đại Hội Thánh. Theo đó, Scofield khẳng định rằng 24 trưởng lão đại diện cho Hội Thánh đã được vinh hiển, được thưởng, và đang thờ phượng, nay đã an toàn ở nhà trên thiên đàng nhờ Sự Cất Lên. Điều này đưa chúng ta đến các chương 6-19, và đến phần lớn nhất của lời tiên tri. Theo Thuyết Thời Kỳ, chủ đề của chúng là Cơn Đại Nạn, hay tuần thứ bảy mươi của Đa-ni-ên. Trong mùa bảy năm này, 144.000 nhà truyền giáo Do Thái sẽ rao giảng Phúc Âm của Nước Trời. Trong nửa đầu của tuần, nhiều người Do Thái và Dân Ngoại sẽ tin. Rồi Con Thú (tức là Kẻ Chống Đấng Christ) sẽ trỗi dậy, và Cơn Đại Nạn sẽ bắt đầu. Nó sẽ được đánh dấu bằng sự bắt bớ khốc liệt, nhưng cũng bằng những sự phán xét của Đức Chúa Trời nối tiếp nhau với mức độ nghiêm trọng ngày càng tăng. Scofield nói, “Sự liên tục chính (trong cuốn sách) được cung cấp bởi các sự kiện được tượng trưng trong các ấn (6:1-8:1), các kèn (8:2-11:19), và các bát (15:1-16:21).” 2 Như chúng ta đã thấy trong chương 3, những người theo thuyết thời kỳ khẳng định rằng Sự Đến của Đấng Christ được mô tả trong Khải Huyền 19 sẽ không làm chung kết kế hoạch cứu rỗi của Đức Chúa Trời, mà sẽ đem đến thêm nhiều sự cải đạo, một sự phục sinh một phần, một sự phán xét một phần, và sự khai mở Thiên Niên Kỷ. Điều này đưa tuần thứ 70 của Đa-ni-ên đến kết thúc. Chương 20 giờ đây cho chúng ta mục tiêu lớn của 70 tuần: Thời Đại Nước Trời, trong đó Y-sơ-ra-ên cuối cùng được tôn cao và mọi OTKP cuối cùng được ứng nghiệm, theo nghĩa đen. Với Sa-tan bị trói buộc (tức là bị giam trong vực sâu), Con Lớn Hơn của Đa-vít — Chúa Giê-xu Christ đã được vinh hiển — giờ đây cai trị từ Giê-ru-sa-lem trên khắp đất trong một ngàn năm. Về cơ bản (dù không độc quyền), Thiên Niên Kỷ là một thời kỳ của hòa bình, thịnh vượng, trường thọ, công chính, và niềm vui. Tuy nhiên, nó sẽ kết thúc trong xung đột, với một chuỗi các hành động và sự kiện cánh chung đầy kịch tính: sự thả Sa-tan, một cuộc tấn công toàn cầu cuối cùng chống lại Giê-ru-sa-lem, một sự phục sinh khác (lần này là của những kẻ chết gian ác), và một Sự Phán Xét cuối cùng trước Ngôi Trắng Lớn (cũng là của những kẻ chết gian ác). Bỏ 70 tuần lại phía sau, các chương 21-22 cuối cùng đưa chúng ta đến Thế Giới Sắp Đến. Liên quan đến các chương này, những người theo thuyết thời kỳ có các quan điểm khác nhau. Mọi người đều đồng ý rằng 21:1-8 mạc khải Trạng Thái Cuối Cùng. Nhưng còn 21:9-22:7, trong đó Giăng mô tả thêm về Thành Thánh, Giê-ru-sa-lem Mới thì sao? Một số người lập luận rằng văn bản này là một sự hồi tưởng, dùng ngôn ngữ hình tượng để mô tả Giê-ru-sa-lem thuộc đất như nó sẽ tồn tại trong Thiên Niên Kỷ. Trong khi đồng ý rằng trọng tâm ở đây thật sự là Thiên Niên Kỷ, những người khác nói rằng nó cho chúng ta Giê-ru-sa-lem trên trời, lơ lửng trên đất theo cách cho phép các dân tộc Dân Ngoại đi trong ánh sáng của nó (21:4). Những người khác nữa nói rằng nó cho chúng ta biết thêm về Trạng Thái Cuối Cùng. Đó là những trái mâu thuẫn của chủ nghĩa nghĩa đen theo thuyết thời kỳ. Một lần nữa, trong mắt nhiều tín hữu Tin Lành hiện đại, cấu trúc và nội dung của sách Khải Huyền xác nhận mạnh mẽ cách giải thích của thuyết thời kỳ về Đa-ni-ên 9, và do đó toàn bộ sơ đồ Lịch Sử Cứu Rỗi của thuyết thời kỳ. Quả thật, hai lời tiên tri này dường như hài hòa rất chặt chẽ với nhau, và dường như hỗ trợ lẫn nhau rất mạnh mẽ, đến mức các nhà giải kinh theo thuyết thời kỳ cảm thấy có lý do chính đáng để áp đặt mạnh mẽ mô hình mới này lên toàn bộ Tân Ước. Bất kể Tân Ước mang tính giáo huấn cho chúng ta một quan niệm hoàn toàn khác về bản chất và cấu trúc của Nước Trời; bất kể nó không bao giờ một lần nhắc đến một Sự Cất Lên trước cơn đại nạn, hay một Cơn Đại Nạn bảy năm, hay một lần Quang Lâm hai (hay ba) giai đoạn, hay nhiều sự phục sinh, nhiều sự phán xét, và nhiều sự biến đổi của thiên nhiên; bất kể nó dạy một cách phổ biến về một Sự Chung Kết duy nhất tại một sự trở lại duy nhất của Đấng Christ vào cuối thời đại ác hiện tại. Không, không điều nào trong số này quan trọng. Vì ngay cả khi Tân Ước mang tính giáo huấn dường như dạy cánh chung học truyền thống của Hội Thánh Cơ Đốc lịch sử, giờ đây chúng ta biết rõ hơn; giờ đây chúng ta có Hòn Đá Rosetta; giờ đây chúng ta đã khám phá ra — trong Đa-ni-ên 9 và sách Khải Huyền — chủ đề, bản chất, và cấu trúc (trước đây) bị ẩn giấu của toàn bộ Lịch Sử Cứu Rỗi. Vì vậy, giờ đây chúng ta thấy rằng Tân Ước mang tính giáo huấn phải dạy quan điểm này, ngay cả khi bề ngoài nó rõ ràng không dạy. Trong quá trình nghiên cứu của mình, tôi đã tìm cách siêng năng thăm dò hai cột trụ song đôi này của Thuyết Thời Kỳ. Một cách gián tiếp, tôi đã làm điều đó bằng cách trước hết đến với nơi chốn thích hợp của lẽ thật cánh chung chân thật: các Sách Phúc Âm và các Thư Tín. Sau khi đã làm điều đó, và đã xác nhận từ chúng lẽ thật của cánh chung học vô thiên niên truyền thống, tôi tiến hành trực tiếp đến Đa-ni-ên 9, rồi đến sách Khải Huyền nói chung, và cuối cùng đến Khải Huyền 20. Trong mọi trường hợp, chúng ta thấy rằng các cách giải thích của thuyết thời kỳ đơn giản không đứng vững dưới sự xem xét kỹ lưỡng. Mặt khác, chúng ta cũng thấy rằng với một sự áp dụng thích hợp của NCH, mọi văn bản này đều được thấy là dạy và hỗ trợ quan điểm vô thiên niên truyền thống. Vậy thì, dường như sự giam cầm của hội thánh Tin Lành trong thuyết thời kỳ có thể truy nguyên đến một ảo ảnh thị giác, một ảo ảnh hẳn đã có thể nhanh chóng bị xua tan nếu tất cả chúng ta đều tuân theo thực hành giải kinh lành mạnh, trước hết hướng về sự rõ ràng mang tính giáo huấn của các Sách Phúc Âm và các Thư Tín, và chỉ sau đó mới đến sự mầu nhiệm và thơ ca của Đa-ni-ên và sách Khải Huyền. Quả thật, đó đã là một sai lầm tốn kém. Để kết luận — và để đưa ra một lời phê bình cuối cùng về quan điểm của thuyết thời kỳ đối với sách Khải Huyền — chúng ta hãy nhớ lại trong chốc lát những gì chúng ta đã học trong cuộc nghiên cứu của mình về chủ đề và cấu trúc của cuốn sách Tân Ước đầy thách thức nhất đó. Các chương 2-3 của sách Khải Huyền quả thật cho chúng ta các sứ điệp của Vua Cao Cả cho bảy hội thánh ở A-si, và cũng cho Hội Thánh Chiến Đấu của mọi thời đại. Có thể, chúng gợi ý về các giai đoạn của Lịch Sử Hội Thánh (dù tôi nghĩ tốt hơn nhiều là xem chúng đề cập đến các tình huống có thể nảy sinh vào bất kỳ lúc nào trong Lịch Sử Hội Thánh). Và đúng vậy, từ “hội thánh” không xuất hiện nữa sau 3:22. Nhưng có phải bất kỳ điều nào trong số này có nghĩa là sau các chương 2-3, Đấng Christ không còn nói với Hội Thánh về Hội Thánh nữa không? Hầu như không! Giăng ngỏ lời toàn bộ cuốn sách với Hội Thánh (1:4). Nếu “những điều hiện có” liên quan đến Hội Thánh, thì chẳng hợp lý sao khi kết luận rằng “những điều sẽ xảy ra sau những điều này” cũng liên quan đến Hội Thánh? Toàn bộ cuốn sách là một lời tiên tri, một lời tiên tri hướng đến Hội Thánh (1:3, 22:7, 10, 18-19). Trong các chương 2-3, Đấng Christ tiên tri cho Hội Thánh bằng cách khuyên bảo. Trong các chương tiếp theo, Ngài tiên tri cho Hội Thánh bằng cách dự báo. Khi Ngài làm như vậy, Ngài thường dùng các biểu tượng Cựu Ước để nói với dân Tân Ước của Ngài về cuộc lữ hành của họ qua đồng vắng của thế giới này, như vậy làm nổi bật sự thống nhất của dân Đức Chúa Trời của mọi thời đại, và cũng ban cho chúng ta đoạn kết vĩ đại của toàn bộ Kinh Thánh. Không, không có gì ở đây gợi ý rằng các chương 2-3 làm cạn kiệt sứ điệp của Đấng Christ cho hoặc về Hội Thánh. Quả thật, có nhiều điều để lập luận chống lại điều đó. Trong các chương 4-5, Đức Thánh Linh quả thật gọi Giăng lên thiên đàng. Tuy nhiên, mục đích của Ngài chắc chắn không phải là ban cho ông (hay chúng ta) một bức tranh về Sự Cất Lên của Hội Thánh, hay mạc khải đời sống của Hội Thánh trên thiên đàng sau Sự Cất Lên. Trái lại, mục đích của Đức Thánh Linh là cho Giăng thấy những điều sắp đến, để ông đến lượt mình có thể cho Hội Thánh Chiến Đấu thấy chúng, để họ đến lượt mình có thể được gây dựng, khuyên bảo, và khích lệ (4:1). Trong tất cả những điều này, Giăng quả thật là một hình bóng của Hội Thánh: không phải hình bóng của Hội Thánh được cất lên, mà là hình bóng của Hội Thánh Chiến Đấu, là hội thánh ngay lúc này đã được ngồi thuộc linh tại các nơi trên trời, nhưng cũng đang bước đi thuộc thể, giữa đại nạn, qua đồng vắng của thế giới gian ác này. Ngoài ra, hãy lưu ý kỹ rằng các trưởng lão không thể tượng trưng cho các thánh đồ của Thời Đại Hội Thánh mà thôi, vì có 24 vị: 12 vị đại diện cho các thánh đồ Cựu Ước, và 12 vị đại diện cho các thánh đồ Tân Ước. Vậy thì, trong một mầu nhiệm lớn, 24 trưởng lão hình dung Hội Thánh Phổ Quát — người Do Thái và Dân Ngoại, các thánh đồ Cựu Ước và Tân Ước — ngồi tại các nơi trên trời với Đấng Christ, nhìn xem Ngài nhận lãnh mọi thẩm quyền từ Đức Chúa Cha để trở thành Vua Cao Cả của trời và đất; để áp dụng và làm chung kết một cách đắc thắng sự cứu chuộc mà Ngài đã mua trên đất với tư cách là Chiên Con của Đức Chúa Trời. Sự thờ phượng mà họ dâng lên đã bắt đầu, và nó sẽ vang vọng đến đời đời (Khải Huyền 5:8-14). Quan điểm của thuyết thời kỳ về các chương 6-19 — rằng nó ghi lại chức vụ và những thăng trầm của một phần sót lại Do Thái trong một thời kỳ bảy năm hoạn nạn dữ dội — đơn giản là không thể tin được. Như tôi đã lập luận, nó đi ngược lại mục đích đã nêu của cuốn sách, là Đấng Christ phải tiên tri cho Hội Thánh của Ngài. Nó đi ngược lại thể loại văn chương hiển nhiên của cuốn sách (khải huyền Kinh Thánh), trong trường hợp này dùng các ý tưởng và hình ảnh Cựu Ước để tượng trưng cho các thực tại cánh chung Tân Ước; những thực tại sẽ xảy đến với dân Tân Ước của Đức Chúa Trời, là Hội Thánh, trong khoảng thời gian giữa hai lần giáng lâm. Nó đi ngược lại một sự hiểu biết đúng đắn về tuần thứ 70 của Đa-ni-ên. Và nó đi ngược lại sự dạy dỗ lành mạnh của Tân Ước về Cơn Đại Nạn (tức là thời đại ác hiện tại), và “cơn đại nạn lớn nhất” (tức là một mùa với độ dài không xác định sẽ đưa nó đến kết thúc). Nhưng quan trọng nhất, nó đi ngược lại cấu trúc thật của phần này, là phần cho chúng ta sáu chu kỳ khải tượng, mỗi chu kỳ đều theo dõi thời kỳ giữa hai lần giáng lâm từ đầu đến cuối, kết thúc bằng một mô tả tượng trưng về lần Quang Lâm và/hoặc các tác động của nó. Thật tuyệt vời để nói rằng, đây thật ra là một sự hiểu biết hợp lý hơn nhiều về Khải Huyền 6-19, vì nó thật sự thực hiện chức năng tiên tri của cuốn sách, là gây dựng, khuyên bảo, và khích lệ Hội Thánh. Nó làm điều đó bằng cách bảo đảm với Hội Thánh rằng bất chấp những thách thức muôn vàn của đời sống trong Thời Kỳ Rao Giảng, Hội Thánh hoàn toàn có thể chịu đựng chúng, vì Chúa của mình sẽ nuôi dưỡng mình trong đồng vắng của thế giới này, ban phước cho công lao của mình, bảo vệ mình khỏi kẻ thù, minh oan cho sự nghiệp của mình tại Sự Phán Xét, và thưởng dồi dào cho sự trung tín của mình trong Thế Giới Sắp Đến. Tất cả những điều này tương phản rõ rệt biết bao với những trái đáng lo ngại của quan điểm thuyết thời kỳ, một quan điểm lừa dối và làm suy yếu Hội Thánh bằng những lời hứa giả dối về một lối thoát đầy ngất ngây khỏi Cơn Đại Nạn Lớn Nhất, mà trong đó Hội Thánh được kêu gọi bước đi trung tín và can đảm theo dấu chân của Đầy Tớ Chịu Khổ của Đức Chúa Trời. Còn đối với Khải Huyền 20, những người theo thuyết thời kỳ cướp đi khỏi Hội Thánh của Đấng Christ sự gây dựng rất cần thiết bằng cách đày chương quan trọng này vào sự hoàn toàn không liên quan; bằng cách khẳng định rằng nó nói về một ngàn năm theo nghĩa đen sẽ theo sau lần Quang Lâm, và rằng nó liên quan, không phải đến Hội Thánh, mà đến Y-sơ-ra-ên và các dân tộc thời thiên niên kỷ. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng trên thực tế, Khải Huyền 20 theo dõi — lần thứ sáu và cuối cùng — diễn trình, tính chất, và sự chung kết của toàn bộ Thời Kỳ Rao Giảng; rằng nó dạy dỗ, cảnh báo, và an ủi các Cơ Đốc nhân một cách trung tín về những điều sắp đến trước lần Quang Lâm, Sự Phục Sinh, và Sự Phán Xét của Ngày Sau Rốt. Khải Huyền 20 không những không phải là không liên quan, mà còn thiết yếu cho sức khỏe thuộc linh của chúng ta. Chúng ta không dám đánh mất nó. Cuối cùng, thật đau lòng khi thấy phép giải kinh theo nghĩa đen của họ đẩy những người theo thuyết thời kỳ vào hỗn loạn và tranh cãi về các chương 21-22; cách nó ngăn họ giải mã biểu tượng Cựu Ước phong phú được sử dụng ở đây; cách nó ngăn họ thấy Thành-Cô Dâu vinh quang của Đấng Christ đang hưởng sự đầy trọn của sự sống đời đời với Đức Chúa Trời Ba Ngôi của nàng trong Thế Giới Sắp Đến; cách nó ngăn họ nghe và thưởng thức Đoạn Kết Vĩ Đại của Đoạn Kết Vĩ Đại của toàn bộ Kinh Thánh. Vậy thì, lời cầu nguyện của tôi là Vua Cao Cả của Thiên Đàng — Đấng Christ vinh quang của sách Khải Huyền — ban cho tất cả chúng ta mắt để thấy và tai để nghe, để chúng ta có thể biết rõ hơn cả Ngài lẫn lẽ thật của Ngài, và có thể phục vụ Ngài và dân sự Ngài tốt hơn trong những ngày sau rốt này (Khải Huyền 1:8-20, 2:7, 3:18).
Phụ lục 4
Một Lời Phê Bình Thuyết Quá Khứ
Như chúng ta đã biết trong chương 3, thuyết quá khứ là một trường phái giải thích tiên tri nhấn mạnh sự ứng nghiệm trong quá khứ của các lời tiên tri Kinh Thánh liên quan đến Sự Chung Kết. Đặt nền tảng các quan điểm đặc biệt của mình trên Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve (và đặc biệt là Ma-thi-ơ 24), những người theo thuyết quá khứ đặt trọng tâm lớn vào Chiến Tranh Do Thái (66-70 SCN) và sự hủy diệt Giê-ru-sa-lem vào năm 70 SCN.
Những người theo thuyết quá khứ trọn vẹn khẳng định rằng mọi yếu tố của Sự Chung Kết đã được ứng nghiệm vào thời điểm đó; những người theo thuyết quá khứ một phần nói rằng nhiều yếu tố đã được ứng nghiệm vào thời điểm đó, dù các yếu tố chính vẫn còn chờ đến cuối thời đại. Trong quá trình nghiên cứu của chúng ta, tôi đã đề cập hầu hết các tuyên bố của thuyết quá khứ, dù trực tiếp hay gián tiếp. Trong phụ lục này, tôi sẽ một lần nữa dùng bốn phạm trù cánh chung học cơ bản của chúng ta để tóm tắt những lời phê bình của tôi về quan điểm này, là quan điểm đã đạt được một số sức hút trong các vòng Cải Chánh.
Thuyết Quá Khứ Trọn Vẹn (FP)
Thuyết Quá Khứ Trọn Vẹn (FP) là quan điểm cho rằng Sự Chung Kết, toàn bộ và trọn vẹn, đã xảy ra vào năm 70 SCN. Đối với những người theo thuyết quá khứ trọn vẹn, những ngày sau rốt là những ngày cuối cùng của Giao Ước Môi-se, (khoảng thời gian ngắn ngủi) giữa sự thăng thiên của Đấng Christ và lần Quang Lâm (thuộc linh) của Ngài vào năm 70 SCN. Trong thời gian này, toàn bộ thế giới (Do Thái và La Mã) đã được truyền giảng Phúc Âm, sự đầy trọn của Y-sơ-ra-ên theo huyết thống đã đến, Kẻ Chống Đấng Christ (tức là Nero) đã trỗi dậy, và Cơn Đại Nạn (tức là những gì dẫn đến cuộc xâm lược của Titus) đã xảy ra. Rồi, vào năm 70 SCN, lần Quang Lâm, Sự Phục Sinh, và Sự Phán Xét Cuối Cùng đều đã diễn ra: theo cách thuộc linh thay vì thuộc thể. Nước Trời trong sự đầy trọn của nó đã xuất hiện, trời mới và đất mới đã đến: theo cách thuộc linh, thay vì thuộc thể. Kể từ đó, các tín hữu, khi chết, được phục sinh vào Thế Giới Sắp Đến; những kẻ không tin, khi chết, được phục sinh vào Hồ Lửa: theo cách thuộc linh, thay vì thuộc thể. Quý vị có thể hỏi, “Vậy điều gì còn ở phía trước cho những di hài thuộc thể của các thánh đồ, hay cho trái đất bị tội lỗi rủa sả của chúng ta?” Theo chỗ tôi có thể biết, dường như không một người nào theo thuyết quá khứ trọn vẹn biết được điều đó.
Quan điểm về Nước Trời
Đồng ý với những người theo thuyết vô thiên niên, những người theo Thuyết Quá Khứ Trọn Vẹn khẳng định rằng Nước Trời là sự cai trị trực tiếp của Đức Chúa Trời, qua Đấng Christ, bởi Đức Thánh Linh; rằng người ta bước vào đó qua đức tin nơi Con Người và Công Việc của Đấng Christ; và rằng, về bản chất, nó là lời hứa của Giao Ước Đời Đời. Ngoài ra, họ cũng đồng ý rằng Nước Trời bước vào thế giới trong hai giai đoạn, dù họ quan niệm về những giai đoạn này khá khác nhau: giai đoạn thứ nhất bắt đầu tại Lễ Ngũ Tuần, giai đoạn thứ hai tại sự hủy diệt Giê-ru-sa-lem. Đây là một sự hiểu sai nghiêm trọng về sự dạy dỗ của Tân Ước về Nước Trời. Như chúng ta đã thấy trong hành trình của mình, giai đoạn thứ hai của Nước Trời không bắt đầu vào năm 70 SCN, mà tại lần Quang Lâm của Đấng Christ trong vinh quang vào cuối thời đại ác hiện tại, khi chính Ngài sẽ ném ra mọi điều gây vấp phạm, và hủy diệt mọi kẻ thù, kẻ thù cuối cùng là chính sự chết (Ma-thi-ơ 13:36-43, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28). Trong giai đoạn thứ hai, đời đời của Nước Trời (Nước của Cha), ý muốn của Đức Chúa Trời được thực hiện trên đất đúng như nó được thực hiện trên trời; nói cách khác, sự cai trị của Ngài là vũ trụ và bao trùm mọi sự (Ma-thi-ơ 7:10). Điều này có nghĩa là nó sẽ giáng xuống trên toàn bộ phương diện thuộc thể của sự sáng tạo của Ngài, cất bỏ sự rủa sả khỏi mọi vật, và làm mọi vật nên mới (Rô-ma 8:18-25, Khải Huyền 21:1-5, 22:3). Không một lượng thuộc linh hóa nào của thuyết quá khứ có thể loại bỏ khỏi Kinh Thánh những lời hứa vinh quang này, là những lời hứa thuộc về bản chất của Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh.
Quan điểm về Sự Chung Kết
Quan điểm FP về Sự Chung Kết hoàn toàn làm suy yếu sự dạy dỗ của Đấng Christ về Sự Chung Kết, qua đó khiến Hội Thánh không được chuẩn bị cho những thử thách của cuối thời đại, và cũng cướp đi Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh. Nó làm điều đó bằng cách đọc sai Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, và rồi biến một cách giải thích sai lầm về nó thành một Cái Giường Procrustes cho phần còn lại của cánh chung học Tân Ước. Cụ thể, FP không thấy được rằng trong sự dạy dỗ của mình, Đấng Christ đã nói cả về sự hủy diệt Giê-ru-sa-lem vào năm 70 SCN lẫn Sự Chung Kết vào cuối thời đại. Ngài đã sử dụng điều mà trước đây chúng ta gọi là “tầm nhìn tiên tri,” hòa trộn gần và xa, đã đến và chưa đến, địa phương và phổ quát, thuộc thời gian và thuộc cánh chung. Việc FP từ chối thừa nhận đặc điểm quan trọng này của bài giảng tiên tri của Chúa đã rút ruột mọi lời tiên tri Tân Ước khỏi thành phần hướng về tương lai của nó, qua đó đẩy chúng ta vào hỗn loạn giải kinh và phá hủy Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh. Vì đã giải thích và bảo vệ quan điểm vô thiên niên về từng yếu tố của Sự Chung Kết, tôi không cần lặp lại ở đây. Tuy nhiên, tôi sẽ dành một chút thời gian để đối chiếu sự dạy dỗ của FP với sự hiểu biết của tôi về lẽ thật Kinh Thánh. Trước hết, những ngày sau rốt không phải là những ngày cuối cùng của Giao Ước Môi-se (mà, nhân tiện nói, Chúa Giê-xu đã làm ứng nghiệm và bãi bỏ, không phải vào năm 70 SCN, mà khi Ngài trút hơi thở cuối cùng trên Thập Tự Giá, kêu lên, “Mọi sự đã được trọn!”, Ma-thi-ơ 27:50-51, Giăng 19:30). Thay vào đó, chúng là những ngày mà trong đó Giao Ước Mới đã được bày tỏ trên đất. Chúng bắt đầu với sự nhập thể của Đấng Christ và sẽ kết thúc vào ngày cuối cùng trong những ngày sau rốt tại lần Quang Lâm của Ngài (Hê-bơ-rơ 1:1-2). Đúng vậy, Phao-lô và các sứ đồ khác đã truyền giảng Phúc Âm một cách hiệu quả cho “thế giới” của Đế Quốc La Mã thời của họ (Rô-ma 1:18, Cô-lô-se 1:6, 23). Nhưng như chính Phao-lô sẽ thừa nhận, điều này chỉ là một khúc dạo đầu, và là một bức tranh, về sự truyền giảng Phúc Âm trọn vẹn cho toàn bộ trái đất, là điều Chúa Giê-xu đã nói trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve (Ma-thi-ơ 24:14, Rô-ma 15:18-29). Thật thích hợp, sau 2000 năm, Hội Thánh vẫn nghe những lời của Ngài như một sự khuyên bảo và khích lệ để hoàn thành công việc. Chắc chắn nhất, việc ghép lại Y-sơ-ra-ên theo huyết thống vào Cây Nho Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời đã không xảy ra trước năm 70 SCN, khi trên thực tế phần lớn Y-sơ-ra-ên bị phân tán hoặc bị hủy diệt. Thay vào đó, nó vẫn còn ở phía trước, và là một dấu hiệu lớn về sự gần kề của lần Quang Lâm. Dù bị thúc đẩy bởi một tinh thần chống Đấng Christ, hoàng đế Nero chắc chắn không phải là Kẻ Chống Đấng Christ cánh chung, như bất kỳ cách đọc vô tư nào về 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2 sẽ cho thấy. Sự đến của Kẻ Chống Đấng Christ — với quyền năng phép lạ, những tuyên bố về thần tính chưa từng có, và lượng người theo phổ quát — vẫn còn ở phía trước, và là một dấu hiệu lớn nữa về sự gần kề của ngày cuối cùng. Dù khủng khiếp, những thăng trầm của cuộc xâm lược của Titus không phải là cơn đại nạn lớn nhất mà Chúa Giê-xu đã nói, một cơn đại nạn sẽ chưa từng có trong lịch sử thế giới, được rút ngắn vì lòng thương xót, và đạt đến đỉnh điểm trong sự xuất hiện hữu hình của Con Đức Chúa Trời trong vinh quang trên bầu trời phía trên trái đất (Ma-thi-ơ 24:21-31, Khải Huyền 1:7). Dù quả thật Đấng Christ đã đến với Y-sơ-ra-ên theo sự quan phòng vào năm 70 SCN (Ma-thi-ơ 10:23), sự đến cụ thể đó chắc chắn không phải là “Sự” Đến — Sự Đến cánh chung — mà các môn đồ chủ yếu đã hỏi về nó, mà Thầy của họ đã nói về nó, và mà Hội Thánh luôn khao khát (Ma-thi-ơ 24:29-31, 25:31 trở đi). Quả thật, một trong những gánh nặng lớn của Chúa trong Bài Giảng này là bảo vệ Hội Thánh của Ngài khỏi các christ giả bằng cách thúc giục họ nhớ rằng Ngài, Đấng Christ thật, sẽ xuất hiện cách hữu hình, nghe được, bằng thân thể, và trong quyền năng cùng vinh quang lớn lao trên bầu trời phía trên trái đất (24:23-27). Phần còn lại của Tân Ước nhiều lần khẳng định chính điều này (Công Vụ 1:11, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:16 trở đi, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-12, 1 Giăng 3:2, Khải Huyền 1:7, 19:11-16). Một lần nữa, không một lượng thuộc linh hóa nào của thuyết quá khứ có thể lật đổ ý nghĩa rõ ràng của những văn bản này, hay rút cạn khỏi chúng ta niềm hy vọng ly kỳ mà chúng khơi dậy. Còn đối với Sự Phục Sinh, chắc chắn không phải là trường hợp nó đã xảy ra vào năm 70 SCN, hay nó chỉ thuộc linh, thay vì thuộc thân thể. Ở đây, toàn bộ những phần lớn của Tân Ước thách thức FP. Đấng Christ đã đối đầu trực tiếp với những người Sa-đu-sê về sự phục sinh của thân thể, khẳng định nó một cách mạnh mẽ (Ma-thi-ơ 22:23-33). Sứ đồ Phao-lô cũng vậy trong 1 Cô-rinh-tô 15, nơi ông cảnh báo chống lại chính sự dạy dỗ hiện đang được FP cổ xúy, thúc giục các Cơ Đốc nhân nhớ rằng giáo lý về sự phục sinh của thân thể thuộc về bản chất của đức tin của họ, và rằng nếu không có nó “... (họ) là những kẻ đáng thương hơn mọi người.” Những lời chia tay của Phao-lô với Ti-mô-thê, trong đó ông xác định việc phủ nhận sự phục sinh của thân thể là tà giáo, phải khiến lòng của mọi người theo thuyết quá khứ trọn vẹn phải sợ hãi (2 Ti-mô-thê 2:16-18). Và còn Sự Phán Xét Cuối Cùng: Nó đã thật sự xảy ra rồi sao? Rõ ràng là chưa, vì Kinh Thánh nhiều lần liên kết nó với sự trở lại bằng thân thể của Đấng Christ, sự phục sinh bằng thân thể của kẻ chết, và sự hủy diệt thuộc thể của trái đất hiện tại cùng các công việc của nó bằng lửa (Ma-thi-ơ 13:37-43, 24-25, Giăng 5:21-29, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-12, 2 Phi-e-rơ 3:1-13). Đối với lần Quang Lâm thế nào, thì đối với Sự Phán Xét cũng vậy: Chỉ có một lần duy nhất, được định sẽ xảy ra vào cuối mọi sự. Cuối cùng, Thế Giới Sắp Đến chắc chắn chưa đến, và trời mới cùng đất mới cũng chưa xuất hiện. Về điểm này, tôi thấy sự dạy dỗ của FP đặc biệt gây nản lòng, vì, bằng cách thuộc linh hóa sự biến đổi vũ trụ được hứa trong khắp Kinh Thánh, nó cướp đi khỏi các thánh đồ ngôi nhà đời đời của họ, và để lại một trái đất đang rên siết, bị tội lỗi rủa sả, tồn tại đời đời — hay là Đức Chúa Trời một ngày nào đó sẽ chấm dứt nỗi khốn khổ của nó bằng cách hủy diệt nó hoàn toàn? May thay, sự dạy dỗ của Kinh Thánh về chủ đề này bác bỏ mạnh mẽ sai lầm của FP, hứa cho chúng ta một vũ trụ thuộc thể mới tươi đẹp, được giải thoát khỏi sự trói buộc của nó vào sự hư nát, và được nâng lên vào vinh quang ban sự sống của Đức Chúa Trời (Ê-sai 35, 65:17-25, Ê-xê-chi-ên 47, Ma-thi-ơ 13:37-43, Công Vụ 13:19-24, Rô-ma 8:18-25, Phi-líp 3:20-21, 2 Phi-e-rơ 3:3-13, Khải Huyền 21-22).
Quan điểm về OTKP
Giống như những người theo thuyết vô thiên niên, những người FP dùng Phép Giải Kinh Giao Ước Mới để giải thích OTKP. Đúng vậy, họ giải thích OTKP theo hình bóng học, theo giao ước, theo Đấng Christ học, và theo Hội Thánh học. Đúng vậy, họ thấy Đấng Christ, Giao Ước Mới, và Hội Thánh là lãnh vực ứng nghiệm thật của mọi OTKP. Tuy nhiên, bước đi sai lạc lớn và tốn kém của họ là áp dụng cùng một phép giải kinh cho các lời tiên tri Tân Ước về Nước Trời. Tức là, họ giải thích lời tiên tri Tân Ước về Nước Trời theo nghĩa hình tượng và hình bóng học. Họ sẽ phải làm vậy, nếu có bất kỳ hy vọng nào để thấy chúng được ứng nghiệm vào năm 70 SCN! Nhưng Tân Ước rõ ràng ngăn chặn con đường này. Lời tiên tri về Nước Trời như chúng ta tìm thấy trong Tân Ước mang tính giáo huấn (tức là, các Sách Phúc Âm, sách Công Vụ, và các Thư Tín) không dùng ngôn ngữ thần bí, hình bóng học. Hoàn toàn trái lại, nó dùng “lời tiên tri đơn giản” — những dự báo cánh chung trực tiếp — để cung cấp chìa khóa giải kinh cho OTKP và sách Khải Huyền. Điều này hoàn toàn hợp lý: Ở đâu đó, vào lúc nào đó, một ai đó trong Kinh Thánh sẽ phải nói một cách rõ ràng về Sự Chung Kết, để chúng ta có thể giải mã các tài liệu tượng trưng hơn. Trong Tân Ước mang tính giáo huấn, Đấng Christ và các sứ đồ làm chính điều này (Ma-thi-ơ 13:10-12, 51-53, Giăng 16:12-14, 25, 1 Cô-rinh-tô 2:6-16, Ê-phê-sô 1:8-10, 1 Ti-mô-thê 4:1-3). Than ôi, các anh em FP của chúng ta không thấy được điều đó. Ở đây chúng ta nên xem xét Ma-thi-ơ 24:29-31, lời tiên tri vĩ đại của Chúa Giê-xu về lần Quang Lâm. Trái ngược với FP, nó hoàn toàn không đọc giống Ê-sai 13:9-10, 19:1 trở đi, hay Ê-xê-chi-ên 32:7-8 — các OTKP rõ ràng sử dụng nhiều ngôn ngữ hình tượng. Thay vào đó, như tôi đã lập luận trước đây, nó là một dự báo trực tiếp về lần Quang Lâm, cho chúng ta những đường nét thật của sự kiện đáng sợ đó. Điều này hiển nhiên từ những dự báo trực tiếp dẫn vào nó (24:21-27), và cũng từ những dự báo trực tiếp chảy ra từ nó (24:32-51, 25:30-46). Nó hiển nhiên từ chính ngôn ngữ, là ngôn ngữ, bằng cách ám chỉ đến nhiều OTKP khác nhau, cuối cùng cung cấp cho chúng ta tính chất thật của sự ứng nghiệm cánh chung của chúng. Nó đặc biệt hiển nhiên từ sự kiện rằng các mô tả khác trong Tân Ước về lần Quang Lâm rất giống với mô tả này, là mô tả rõ ràng đóng vai trò nguyên mẫu của Tân Ước, và do đó là mẹ của mọi lời tiên tri Tân Ước về lần Quang Lâm và Sự Chung Kết (Ma-thi-ơ 13:37-43, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-12, 2 Phi-e-rơ 3:1-13). Tóm lại, nếu Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve không đang nói một cách trực tiếp về lần Quang Lâm và Sự Chung Kết, thì chúng ta hoàn toàn lênh đênh trên biển trong việc cố gắng phác họa một bức tranh đúng đắn về Hy Vọng Phước Hạnh của Hội Thánh Đấng Christ. Nhân tiện, tôi lưu ý rằng không có gì phản đối dòng suy nghĩ này khi nói rằng Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve thể hiện sự hòa trộn tiên tri. Đúng vậy, Đấng Christ đã nhìn thấy hai lần đến, hai sự gớm ghiếc gây nên sự hoang vu (trong tương lai), hai cơn đại nạn, và hai thế hệ mà trong đó mọi dấu hiệu báo trước sự đến (hai mặt) của Ngài đều được ứng nghiệm. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là Ngài đang nói theo nghĩa hình tượng hay hình bóng học. Thay vào đó, nó có nghĩa là Ngài đang dự báo một cách trực tiếp những sự kiện lịch sử có thật nào đó, nhưng đồng thời hòa trộn một cách tinh tế gần và xa, nhỏ và lớn, địa phương và vũ trụ, thuộc thời gian và thuộc cánh chung. Một khi những người FP thừa nhận điều này, họ sẽ không còn cảm thấy cần phải thuộc linh hóa lần Quang Lâm và Sự Chung Kết; một khi họ thừa nhận điều này, Tân Ước sẽ lại dâng lên những kho báu cánh chung bao la của nó; và một khi họ thừa nhận điều này, họ sẽ lại thấy mình đứng trên nền đất vững chắc của chính thống Kinh Thánh. Tôi kết thúc phần này bằng một trích dẫn tuyệt vời từ mục sư Fred Zaspel. Viết về thuyết quá khứ trọn vẹn, ông nói:
Việc công nhận đúng đắn nguyên tắc này (tức là nguyên tắc hòa trộn tiên tri giữa đã đến và chưa đến) là thiết yếu cho việc giải thích chính xác lời tiên tri. Thường thì trường hợp xảy ra là hai phía của một cuộc tranh luận tiên tri, mỗi phía có một phần của toàn bộ, lại làm như thể toàn bộ là “phần” của họ. Thường thì trường hợp xảy ra là không phía nào sai trong những gì họ đang nói, ngoại trừ việc họ chỉ có một nửa bức tranh. Nhưng chỉ khi mọi phần được hợp lại với nhau, chúng ta mới có toàn bộ. Và một lần nữa, chúng ta không được công bố sự ứng nghiệm cho đến khi chúng ta chắc chắn lời tiên tri đã được ứng nghiệm (trọn vẹn). Đây là một khuyết điểm cơ bản của thuyết quá khứ, theo tôi thấy. Trớ trêu thay, đó là cùng một sai lầm mà những người theo thuyết thời kỳ cũ hơn đã mắc phải, những người nói rằng không có sự hiện thực hóa nào trong hiện tại của Nước Trời, mà chỉ có trong tương lai. Họ muốn tất cả là “chưa đến.” Thuyết quá khứ muốn tất cả là “bây giờ.” Cả hai đều coi một phần là toàn bộ. 1
Quan điểm về sách Khải Huyền
Thật đáng kinh ngạc, những người FP tuyên bố rằng sách Khải Huyền trong toàn bộ của nó đã được ứng nghiệm ngay trước, trong, hoặc ngay sau năm 70 SCN. Trọng tâm của nó không phải là Sự Đến siêu nhiên của Đấng Christ vào cuối thời đại ác hiện tại, mà là sự đến theo sự quan phòng của Đấng Christ chống lại Giê-ru-sa-lem trong Chiến Tranh Do Thái (năm 66-70 SCN). Theo quan điểm này, các chương 1-3 cho chúng ta sứ điệp của Đấng Christ cho các hội thánh ở A-si, những sứ điệp được thiết kế để chuẩn bị họ cho “sự cuối cùng.” Các chương 4-5 cho chúng ta Đức Chúa Trời và Vua Cao Cả của Thiên Đàng, cũng đang chuẩn bị các thánh đồ cho “sự cuối cùng.” Khải tượng về sáu ấn (Khải Huyền 6) và bảy kèn (Khải Huyền 8-11) mô tả các khía cạnh khác nhau của sự phán xét chống lại Giê-ru-sa-lem. Các sự phán xét bằng bảy bát trong các chương 15-16 cũng vậy. Khải Huyền 7:1-8 mô tả Đức Chúa Trời đóng ấn thuộc linh lên Hội Thánh Cơ Đốc, để Hội Thánh có thể đi qua Chiến Tranh Do Thái một cách an toàn. Khải Huyền 7:9-13 mô tả Hội Thánh đã làm được như vậy, và giờ đang hưởng các phước hạnh của thiên đàng. Các chương 12-14 thắt lưng cho Hội Thánh để đối diện với sự bắt bớ của người Do Thái và La Mã dưới tay Con Thú (Nero/La Mã) và Tiên Tri Giả (theo một số người theo thuyết quá khứ, thống đốc La Mã của Giê-ru-sa-lem, Gessius Florus). Các chương 17-19 cho chúng ta sự sụp đổ của Con Điếm (Giê-ru-sa-lem), là thành đã gian dâm gian ác với Con Thú (La Mã). Chương 20 tượng trưng cho “sự cai trị” thuộc linh của các thánh đồ trên đất, qua đức tin của họ nơi Đấng Christ, trong những năm giữa Lễ Ngũ Tuần và năm 70 SCN. Các chương 21-22 dùng ngôn ngữ thuộc đất để tượng trưng cho vinh quang của thiên đàng. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng vì rất nhiều lý do, dòng giải thích này không thể đứng vững. Thứ nhất, đại đa số các học giả đồng ý rằng sách Khải Huyền được viết vào khoảng năm 95 SCN. Nếu vậy, rõ ràng toàn bộ luận điểm của thuyết quá khứ bị lật đổ. Thứ hai, quan điểm này đi ngược lại mục đích tiên tri của cuốn sách, là gây dựng, khuyên bảo, và khích lệ Hội Thánh của Đấng Christ của mọi thế hệ, đặc biệt bằng cách giữ trước mắt Hội Thánh (chứ không phải sau lưng) những khắc nghiệt của Cơn Đại Nạn, sự không thể tránh khỏi đầy tỉnh táo của Trận Chiến Cuối Cùng, sự bảo đảm an ủi về đời sống thuộc linh trên thiên đàng trong Trạng Thái Trung Gian, và Hy Vọng Phước Hạnh về sự trở lại của Đấng Christ trong vinh quang để làm chung kết mọi sự. Tóm lại, FP biến sách Khải Huyền thành một điều thực tế không liên quan đối với đại đa số Cơ Đốc nhân, qua đó chứng tỏ chính sự sai lầm của nó. Thứ ba, trong khi cách tiếp cận của thuyết quá khứ quả thật để chỗ cho ý tưởng về sáu sự lặp lại khải tượng của thời kỳ giữa hai lần giáng lâm (Khải Huyền 6-20), nó lại thay thế một cách sai lầm năm 70 SCN cho sự kết thúc của thời kỳ đó. Hệ quả là, nó hiểu sai một cách nghiêm trọng phần lớn biểu tượng phong phú của cuốn sách, làm lu mờ vinh quang của Đấng Christ tại Sự Đến của Ngài, và cướp đi khỏi Hội Thánh không chỉ sự khích lệ rất cần thiết, mà còn cả chính Hy Vọng Phước Hạnh của mình. Thứ tư, cách giải thích của thuyết quá khứ trọn vẹn làm mờ — và thậm chí làm tầm thường hóa — biểu tượng đầy sức mạnh của sách Khải Huyền. Chẳng hạn, chúng ta đã thấy rằng các sự phán xét bằng ấn, kèn, và bát không giáng xuống (chỉ riêng) trên Giê-ru-sa-lem hay La Mã, mà trên toàn bộ hệ thống thế gian; rằng Con Thú từ biển không phải là Nero, mà là bộ mặt chính quyền của hệ thống thế gian chống Đấng Christ; rằng Con Thú từ Đất (còn gọi là Tiên Tri Giả) không phải là một viên chức La Mã nào đó, mà là bộ mặt tôn giáo của hệ thống thế gian chống Đấng Christ; rằng con điếm không phải là Giê-ru-sa-lem (dù nàng thật đã hành nghề điếm với La Mã), mà là bộ mặt văn hóa và kinh tế của hệ thống thế gian chống Đấng Christ; rằng Ba-bi-lôn Lớn không phải là La Mã hay Giê-ru-sa-lem, mà là Thành của Loài Người của mọi thời đại, toàn bộ hệ thống thế gian sa ngã; v.v. Chắc chắn cách tiếp cận của thuyết quá khứ cho chúng ta những áp dụng lịch sử hợp lệ cho một số biểu tượng này, nhưng nó không hề làm cạn kiệt chúng, vì chúng có phạm vi vũ trụ, và do đó nói với sức mạnh tươi mới cho mọi thế hệ tín hữu trong Đấng Christ. Điều này đưa chúng ta đến lời phê bình cuối cùng, đó là FP hoàn toàn bỏ lỡ phạm vi vũ trụ và sức nặng của sách Khải Huyền. Bằng cách biến Chiến Tranh Do Thái thành nơi ứng nghiệm cho biểu tượng bao la của nó, nó thu nhỏ và xiềng xích một lời tiên tri uy nghiêm rõ ràng có ý định ban cho chúng ta điều gì đó lớn lao hơn nhiều: một cái nhìn từ góc độ thiên đàng về toàn bộ chiều dài của Lịch Sử Cứu Rỗi; những mô tả nối tiếp nhau về toàn bộ diễn trình của toàn bộ vũ trụ, từ thời Sự Đến lần thứ nhất của Đấng Christ đến lần thứ hai của Ngài, và vượt qua đó vào cõi đời đời tương lai. Về điểm này, Robert Mounce do đó trình bày vấn đề rất hay:
Vấn đề chính với lập trường của thuyết quá khứ là chiến thắng quyết định được mô tả trong các chương sau của sách Khải Huyền (và trong các chương trước nữa) không bao giờ đạt được. Thật khó tin rằng Giăng hình dung bất cứ điều gì kém hơn sự lật đổ trọn vẹn Sa-tan, sự hủy diệt cuối cùng của (mọi) điều ác, và sự cai trị đời đời của Đức Chúa Trời. Nếu điều này không xảy ra, thì hoặc Vị Tiên Tri về cơ bản đã sai trong trọng điểm chính của sứ điệp của mình, hoặc công việc của ông mơ hồ một cách vô vọng đến mức mọi người tiếp nhận đầu tiên đều bị dẫn đi lạc. 2
Trong giây lát, tôi sẽ đưa ra một số nhận xét kết luận về FP. Nhưng trước tiên, chúng ta hãy xét lại người anh em họ gần của nó, Thuyết Quá Khứ Một Phần.
Thuyết Quá Khứ Một Phần (PP)
Thuyết quá khứ một phần (PP) là một hình thức không nhất quán của FP — may mắn thay là như vậy, vì chính sự không nhất quán của nó giữ nó trong vòng chính thống. Trong những gì tiếp theo, tôi sẽ giải thích ngắn gọn hai phe đồng ý và bất đồng ở đâu, tôi nghĩ PP sai lầm ở đâu, và tại sao cánh chung học này quả thật là một hình thức không nhất quán của FP. Trên hết, những người theo thuyết quá khứ trọn vẹn và một phần đồng ý trong việc lấy lập trường cánh chung của mình trên Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve (đặc biệt là Ma-thi-ơ 24), và cũng trong việc dùng một phép giải kinh thuyết quá khứ để giải thích nó. Hệ quả là, họ thường đồng ý rằng tại đây Đấng Christ chỉ riêng đề cập đến Chiến Tranh Do Thái và sự hủy diệt Giê-ru-sa-lem vào năm 70 SCN; rằng “những ngày sau rốt” là vài năm còn lại của “thời đại (Môi-se) này,” trong đó người Do Thái có thể tìm được sự tha thứ và sự sống mới qua đức tin nơi Đấng Christ; rằng thế giới (Do Thái và La Mã) đã được truyền giảng Phúc Âm trọn vẹn trong thời gian này; rằng Nero (người đã khởi xướng Chiến Tranh Do Thái) là Kẻ Chống Đấng Christ; rằng các biểu ngữ của Titus, cắm trên khu vực đền thờ, là Sự Gớm Ghiếc Gây Nên Sự Hoang Vu; và rằng Cơn Đại Nạn là cuộc vây hãm Giê-ru-sa-lem kéo dài ba năm rưỡi, đạt đến đỉnh điểm trong sự hủy diệt của nó. Ngoài ra, hai phe đồng ý rằng chủ đề lớn của Khải Huyền 6-19 là Sự Phán Xét (theo sự quan phòng) Giê-ru-sa-lem, chứ không phải Sự Phán Xét toàn bộ hệ thống thế gian. Trong phần chính của cuốn sách này và trong các đoạn trên, tôi đã đề cập mọi tuyên bố này. Tuy nhiên, PP không đồng ý rằng lần Quang Lâm, Sự Phục Sinh, Sự Phán Xét Cuối Cùng, và sự biến đổi của vũ trụ đã xảy ra rồi. Trái lại, theo chính thống lịch sử, PP khẳng định rằng mọi sự kiện này vẫn còn ở tương lai. Ở điểm này, quan điểm của họ khá phù hợp với quan điểm vô thiên niên về Sự Chung Kết. Tuy nhiên, có một số vấn đề. Trước hết, những người theo thuyết quá khứ một phần khẳng định rằng Ma-thi-ơ 24:29-31 không mô tả Sự Đến cuối cùng, siêu nhiên của Đấng Christ, mà là một “sự đến phán xét” theo sự quan phòng chống lại Giê-ru-sa-lem. Đây quả thật là một sự rời bỏ chính thống, và là một sự rời bỏ nghiêm trọng. Quan điểm lịch sử của Hội Thánh, được bảo vệ trong phần chính của cuốn sách này, là Ma-thi-ơ 24:29-31 và Ma-thi-ơ 25:31-46 cả hai đều mô tả Sự Chung Kết duy nhất, với văn bản trước nhấn mạnh lần Quang Lâm của Chúa, và văn bản sau nhấn mạnh Sự Phán Xét mà Ngài sẽ thực hiện khi Ngài đến. PP phản đối, khẳng định rằng chỉ riêng Ma-thi-ơ 25:31-36 cho chúng ta lần Quang Lâm siêu nhiên của Đấng Christ và Sự Phán Xét Cuối Cùng. Nhưng điều này kéo căng mọi sự đáng tin. Ma-thi-ơ 24:29-31 có trông giống một sự phán xét theo sự quan phòng chống lại Giê-ru-sa-lem ở chỗ nào không? Trên bề mặt của nó, nó chẳng phải là một Sự Đến siêu nhiên, đem đến một Sự Phán Xét siêu nhiên sao? Nó chẳng phải hoàn toàn toàn cầu — thậm chí vũ trụ — trong phạm vi của nó sao (24:35)? Nó chẳng phải là Sự Đến tối hậu mà các sứ đồ đã hỏi về nó sao? Chẳng phải rõ ràng là hai phần này của cùng một Bài Giảng — với những tham chiếu chung của chúng về Sự Đến của Con Người, vinh quang của Ngài, các thiên sứ của Ngài, và sự phán xét của Ngài — khớp với nhau như tay và găng tay sao? Và do đó chẳng phải là trường hợp PP chia đôi lời tiên tri mẹ của Tân Ước về Sự Chung Kết, phá vỡ sự thống nhất uy nghiêm của nó sao? Thứ hai, việc xử lý sai lời tiên tri của Chúa chúng ta về Sự Chung Kết này gây ra tai họa cho việc giải kinh các văn bản liên quan khác. Đúng vậy, những người theo thuyết quá khứ một phần khẳng định một lần Quang Lâm và Sự Phán Xét trong tương lai. Nhưng sau khi đã giải thích Ma-thi-ơ 24 như họ làm, giờ đây dường như họ gặp khó khăn nghiêm trọng trong việc quyết định những văn bản khác này nói đến sự đến nào và sự phán xét nào. Chẳng hạn, một số người nói rằng trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:13-18, Phao-lô nói về Sự Đến siêu nhiên của Đấng Christ để khiến kẻ chết sống lại, nhưng trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1-11, ông đột nhiên chuyển sang sự đến theo sự quan phòng của năm 70 SCN để phán xét Y-sơ-ra-ên. Một số người cho rằng trong 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-12, Phao-lô cũng đang nhắm đến sự đến phán xét của năm 70 SCN, bất chấp sự kiện rằng ông nói về Chúa được bày tỏ từ thiên đàng với các thiên sứ quyền năng của Ngài trong lửa hừng! Tương tự, phần lớn những người theo thuyết quá khứ một phần khăng khăng rằng trong 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1-12, vị sứ đồ không đang mô tả sự diệt vong của một Kẻ Chống Đấng Christ trong tương lai, mà của hoàng đế Nero (hoặc có thể là Vespasian), là kẻ Chúa Giê-xu đã giết “theo sự quan phòng” bằng hơi thở của miệng Ngài và chấm dứt bằng Sự Xuất Hiện của Sự Đến của Ngài! Nguồn gốc của mọi sự hỗn loạn này là rõ ràng. Những người theo thuyết quá khứ một phần không phân biệt được sự hòa trộn tiên tri trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve; họ thấy phần lớn là điều gần, và chỉ hiếm khi thấy điều xa. Hệ quả là, họ phải dùng đến một phép giải kinh xa lạ, thuộc linh hóa quá mức để tìm trong Ma-thi-ơ 24:29-31 một tham chiếu đến các sự kiện của năm 70 SCN. Nhưng như một hệ quả của điều này, họ cảm thấy bị buộc phải dùng cùng một phép giải kinh trên các văn bản Tân Ước khác đề cập đến lần Quang Lâm. Từ nay về sau, cánh cửa mở ra cho hỗn loạn giải kinh bước vào. Liên quan đến các văn bản cánh chung Tân Ước khác này — kể cả sách Khải Huyền — sự thật đơn giản là đây: Các sứ đồ không thể hiện bất kỳ sự quan tâm nào đến sự hủy diệt Giê-ru-sa-lem, dù nó ở phía trước họ (như trường hợp các tác phẩm của Phao-lô và Phi-e-rơ) hay phía sau họ (như trường hợp các tác phẩm của Giăng). Mối quan tâm của họ là “Sự” Quang Lâm, Sự Đến siêu nhiên duy nhất của Đấng Christ, được định sẽ xảy ra vào cuối thời đại ác hiện tại (1 Tê-sa-lô-ni-ca 3:13, 4:15, 5:23, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1, Gia-cơ 5:7, 2 Phi-e-rơ 3:12). Đúng vậy, trong Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve, chúng ta quả thật thấy Đấng Christ đề cập đến Sự Hủy Diệt Giê-ru-sa-lem, vì các môn đồ đã hỏi cụ thể về nó, và Ngài phải trả lời và chuẩn bị họ cho nó. Nhưng trong phần còn lại của Tân Ước, là phần hướng gần như hoàn toàn đến các tín hữu Dân Ngoại, hoặc đến các Cơ Đốc nhân Do Thái bị phân tán khắp đế quốc, sự quan tâm đến các sự kiện của năm 70 SCN hoàn toàn biến mất, vì Hy Vọng Phước Hạnh duy nhất của Hội Thánh phổ quát đã (và đang) là Sự Đến hữu hình của Đấng Christ trong quyền năng và vinh quang đến bầu trời phía trên trái đất. Đây là trái tim sống động của mọi cánh chung học sứ đồ, như quả thật mọi văn bản cánh chung chính của Tân Ước đều mạc khải.
Thuyết Quá Khứ Một Phần về sách Khải Huyền
Tôi xin kết luận bằng vài lời về cách những người theo thuyết quá khứ một phần nhìn sách Khải Huyền. Liên quan đến các chương 1-19, những người theo thuyết quá khứ một phần đồng ý với những người theo thuyết quá khứ trọn vẹn: Mọi sự đều tập trung vào sự bắt bớ Hội Thánh của người Do Thái-La Mã, sự trỗi dậy của Con Thú (Nero), và Sự Hủy Diệt Giê-ru-sa-lem vào năm 70 SCN. Tôi đã đề cập những khẳng định này ở trên, và rộng hơn trong phần chính của cuốn sách này. Liên quan đến Khải Huyền 21-22, những người theo thuyết quá khứ một phần thường đứng với chính thống lịch sử, xem các chương này như một bức tranh, được đúc phần lớn trong ngôn ngữ Cựu Ước, về Hội Thánh đã được vinh hiển tọa lạc trong Thế Giới Sắp Đến đã được vinh hiển. Tốt cho họ. Tuy nhiên, liên quan đến Khải Huyền 20, có những khác biệt nghiêm trọng về quan điểm. Một mặt, chúng ta có những người xác định Thiên Niên Kỷ với toàn bộ Thời Đại Hội Thánh. Theo quan điểm này, sự trói buộc Sa-tan là một công việc của Đức Thánh Linh được thực hiện nhờ Thập Tự Giá của Đấng Christ. Nhờ hai sự kiện cứu chuộc lớn này, Sa-tan không còn có thể lừa dối các dân tộc để ngăn chặn việc tập hợp những người được chọn, và nó cũng không thể phát động Trận Chiến Cuối Cùng cho đến khi Đức Chúa Trời định như vậy (20:1-3). Sự sống lại thứ nhất và sự cai trị của các thánh đồ là thuộc linh thay vì thuộc thể, và (có thể) thuộc thiên đàng thay vì thuộc đất (20:4-6). Khải Huyền 20:7-10 cho chúng ta dự báo duy nhất của cuốn sách về Trận Chiến Cuối Cùng chống lại Hội Thánh, trong đó Kẻ Chống Đấng Christ, là kẻ đã đến rồi (trong con người Nero), không đóng vai trò gì. Các văn bản khác trong sách Khải Huyền dường như dự báo Trận Chiến Cuối Cùng thật ra đã được ứng nghiệm trong Cơn Đại Nạn năm 66-70 SCN, khi Hội Thánh bị bắt bớ bởi Y-sơ-ra-ên và La Mã (11:7-10, 16:12-16, 19:19-21). Còn đối với 20:11-14, nó cho chúng ta mô tả duy nhất của sách Khải Huyền về Sự Phán Xét Cuối Cùng vào cuối thế giới. Về cơ bản, đây là quan điểm vô thiên niên về Khải Huyền 20, dù nó đứng chông chênh trên một cách đọc sai nghiêm trọng về phần còn lại của cuốn sách. Mặt khác, chúng ta có những nhà giải kinh như Ken Gentry và Doug Wilson, là những người cho chúng ta một quan điểm hậu thiên niên về Khải Huyền 20. Như chúng ta đã thấy, đối với những người theo thuyết hậu thiên niên, Thiên Niên Kỷ là một Kỷ Nguyên Vàng vẫn còn ở tương lai đối với chúng ta. Sự trói buộc Sa-tan vẫn chưa xảy ra, nhưng chắc chắn sẽ xảy ra, có thể khi Y-sơ-ra-ên theo huyết thống nói chung hướng về Chúa (Rô-ma 11:15). Điều này sẽ đem đến “sự sống lại thứ nhất” và “sự cai trị của các thánh đồ,” những điều này được hiểu là một đợt bùng phát mới của sức sống Phúc Âm sẽ tràn ngập trái đất, không chỉ với đông đảo Cơ Đốc nhân tận hiến, mà còn với sự công chính, hòa bình, và niềm vui của Nước Trời lan rộng. Than ôi, Kỷ Nguyên Vàng quả thật sẽ bị hoen ố bởi sự thả Sa-tan, và bởi một cuộc nổi loạn cuối cùng chống lại Đấng Christ và phần sót lại trung tín của Ngài (20:7-9). Nhưng sự đảo ngược mầu nhiệm sẽ được bù đắp bởi sự kiện rằng chính Chúa sẽ lập tức lại đến, cách hữu hình, trong quyền năng, và với vinh quang lớn lao (20:9), để khiến kẻ chết sống lại, phán xét thế giới trong sự công chính, và đem đến trời mới và đất mới (20:10-15). Vậy, hãy lưu ý kỹ rằng đối với mọi người theo thuyết quá khứ một phần, chỉ riêng Khải Huyền 20 cho chúng ta lần Quang Lâm siêu nhiên của Đấng Christ, Sự Phục Sinh của thân thể, và Sự Phán Xét Cuối Cùng. Mọi văn bản khác dường như dự báo những điều này thật ra đã được ứng nghiệm vào năm 70 SCN (6:12-17, 11:11-19, 14:14-20, 16:17-21, 19:11 trở đi)! Vì đã bàn luận về sách Khải Huyền cách dài dòng trong phần chính của cuốn sách này, tôi không cần bình luận thêm về các quan điểm của thuyết quá khứ một phần. Chỉ cần nói rằng một sự nhấn mạnh quá mức vào các sự kiện của năm 70 SCN, và một phép giải kinh sai lầm nảy sinh từ đó, đã ngăn các anh em theo thuyết quá khứ một phần của chúng ta thấy và tận hưởng trọn vẹn cấu trúc, mục đích, và phạm vi của lời tiên tri vĩ đại này. Đây là một mất mát bi thảm, không chỉ cho họ, mà còn cho những người đi xuống con đường cánh chung này cùng họ. Chúa chúng ta có ý cho sách Khải Huyền là một tấm gương mà trong đó Cơ Đốc nhân của mọi thế hệ có thể thấy khuôn mặt của chính mình và thế giới của chính mình; trong đó họ có thể được làm cho mạnh mẽ để chịu bắt bớ, được sẵn sàng cho Trận Chiến Cuối Cùng, và được khích lệ sâu sắc bởi nhiều cách trình bày về mọi yếu tố của Hy Vọng Phước Hạnh của họ. Giống như phần lớn Tân Ước, sách Khải Huyền không nói một lời nào về một sự đến theo sự quan phòng của Đấng Christ để hủy diệt Giê-ru-sa-lem. Tuy nhiên, nó nói nhiều lời về Sự Đến siêu nhiên duy nhất của Đấng Christ để khiến kẻ chết sống lại, phán xét thế giới, biến đổi triệt để vũ trụ, và chào đón Cô Dâu yêu dấu của Ngài vào sự sống đời đời với Ngài trong Thế Giới Sắp Đến mới vinh quang. Nếu chúng ta thấy và nhớ mọi điều này, chúng ta sẽ đến chỗ tận hưởng, thay vì sợ hãi hay gạt bỏ, cuốn sách tuyệt vời này, Đoạn Kết Vĩ Đại của toàn bộ Kinh Thánh.
Kết luận
Trong phụ lục này, tôi đã nán lại lâu về cánh chung học của thuyết quá khứ, không phải vì nó là một quan điểm đặc biệt phổ biến, mà vì trong những năm gần đây nó đã đạt được chỗ đứng trong các vòng Cải Chánh, những vòng tròn từ trước đến nay là thành trì của chính thống vô thiên niên. Không cần nói, điều đó làm tôi lo ngại. Vào thời điểm các anh em Cải Chánh của tôi phải kêu gọi Hội Thánh của Đấng Christ trở lại với chính thống cánh chung, giờ đây tôi lại thấy một số người trong số họ đắm chìm trong sai lầm — hoặc tệ hơn. Trong mọi lựa chọn đương đại về cánh chung học, FP là ít phù hợp với Kinh Thánh nhất và, nếu nó được lưu hành, là nguy hiểm nhất. Lý do thì nhiều. Bằng vô số cách, nó cướp đi khỏi Hội Thánh Hy Vọng Phước Hạnh thật của mình, ngay cả khi nó khiến Hội Thánh dễ bị tổn thương trước những thử thách và cám dỗ phi thường của cuối thời đại. Nó làm suy yếu một cách triệt để lòng tin của Hội Thánh vào sự rõ ràng của Kinh Thánh, qua đó làm nản lòng các thánh đồ trong việc hướng về những dòng suối ban sự sống của Lời Đức Chúa Trời để tìm ánh sáng và sức mạnh. Tuy nhiên, tệ nhất trong tất cả là việc nó phủ nhận sự phục sinh của thân thể, một tà giáo cánh chung đánh một cách nguy hiểm gần trái tim của Phúc Âm. Vì vậy, chúng ta phải chống lại sự dạy dỗ bị bóp méo nghiêm trọng này bằng mọi sức của mình. Còn đối với Thuyết Quá Khứ Một Phần, tôi chỉ ít lo ngại hơn một chút.
Tại sao? Vì PP đơn giản là một hình thức không nhất quán của FP. Như chúng ta vừa thấy, cả hai đều đứng trên cùng một nền tảng hư hỏng: một sự giải kinh sai lầm về Ma-thi-ơ 24 mà không phân biệt được sự hòa trộn tiên tri; mà sụp đổ điều xa vào điều gần và điều vũ trụ vào điều địa phương; mà do đó thuộc linh hóa quá mức và giải thích sai mô tả khuôn mẫu của Chúa chúng ta về lần Quang Lâm của Ngài (Ma-thi-ơ 24:27-31); mà qua đó tạo ra một phép giải kinh sai lầm và một trọng tâm sai lầm lan truyền như ung thư đến các văn bản cánh chung quan trọng khác, đặc biệt là sách Khải Huyền. Tóm lại, nếu sự nhất quán trong giải kinh có ý nghĩa gì, thì người theo thuyết quá khứ một phần sớm muộn cũng phải trở thành người theo thuyết quá khứ trọn vẹn — hoặc hoàn toàn quay trở lại. Tôi sẽ hoan nghênh điều sau. Quả thật, tôi sẽ thúc giục mọi anh em theo thuyết quá khứ của tôi trong Đấng Christ hãy quay lại các bước của mình; hãy xét lại các nền tảng giải kinh của mình; hãy để sự đơn giản ngọt ngào và sự rõ ràng trong suốt của cánh chung học sứ đồ một lần nữa đánh động quý vị bằng sức mạnh vĩ đại của chúng; và rồi hãy để chúng đưa quý vị về nhà với những con đường tốt đẹp xưa của các tổ phụ Cải Chánh của chúng ta. Tôi tin rằng chúng ta đang bước vào những ngày cuối cùng trong các ngày sau rốt. Nếu vậy, Hội Thánh hành hương của Đấng Christ sẽ cần mọi lẽ thật, sự rõ ràng, và sự khích lệ về mặt cánh chung mà Hội Thánh có thể nhận được. Và Hội Thánh sẽ cần quý vị giúp Hội Thánh nhận lãnh tất cả những điều đó.
Phụ lục 5
Nhà Nước Israel Hiện Đại Có Phải Là Một Sự Ứng Nghiệm Của Lời Tiên Tri Kinh Thánh Không?
Nhiều người theo thuyết tiền thiên niên tự tin khẳng định rằng việc thành lập nhà nước Israel hiện đại vào năm 1948 là sự ứng nghiệm của lời tiên tri Kinh Thánh. Người theo thuyết thời kỳ Thomas Ice nói như thế này:
Có hàng chục đoạn Kinh Thánh dự báo một sự tái tập hợp vào thời cuối cùng của Israel trở về đất của nàng... Tôi tin rằng Israel hiện đại là một công việc của Đức Chúa Trời và đang trong quá trình ứng nghiệm lời tiên tri Kinh Thánh. Tôi tin rằng Israel, như nàng được cấu thành ngày nay, là một công việc của Đức Chúa Trời đang tiến triển, đang chuẩn bị quốc gia cho Cơn Đại Nạn, là cơn đại nạn sẽ dẫn đến sự cải đạo của quốc gia nàng, sự đến lần thứ hai của Đấng Christ, và sự cai trị thiên niên kỷ của Ngài. 1
Những lời này mời gọi sự suy ngẫm cẩn thận — rất cẩn thận. Chắc chắn mọi Cơ Đốc nhân tin Kinh Thánh đều đồng ý rằng việc thành lập nhà nước Israel hiện đại là một “công việc của Đức Chúa Trời,” vì Kinh Thánh dạy rõ ràng rằng Đức Chúa Trời, bởi sự quan phòng toàn quyền kiểm soát của Ngài, tạo ra mọi dân tộc của con cháu A-đam, đã định trước những thời kỳ được chỉ định của họ và các ranh giới nơi cư trú của họ (Công Vụ 17:26). Hơn nữa, trong quá trình nghiên cứu của chúng ta, chính tôi đã lập luận rằng một số đoạn Kinh Thánh khích lệ chúng ta trông đợi một sự cải đạo quy mô lớn của người Do Thái trên thế giới ngay trước sự đến lần thứ hai của Đấng Christ. Nếu vậy, thật kỳ lạ nếu sự xuất hiện đột ngột của một nhà nước Do Thái mới trên sân khấu lịch sử lại không liên quan gì đến điều đó! Nhưng có đúng không, như Ice tin, rằng hàng chục lời tiên tri Cựu Ước về Nước Trời đã dự báo sự trở về gần đây của hàng triệu người Do Thái Nga và châu Âu đến Palestine? Trong mắt Đức Chúa Trời, họ vẫn là dân của Ngài — “Israel” của Ngài — bất chấp sự kiện rằng phần lớn trong số họ (chưa) tin cậy Chúa Giê-xu Christ là Đấng Mê-si của họ sao? Trong mắt Đức Chúa Trời, Palestine vẫn là đất của họ sao? Đức Chúa Trời có thật sự đang chuẩn bị Israel hiện đại cho một Cơn Đại Nạn bảy năm không? Và chúng ta có thật sự phải trông đợi một sự đến lần thứ hai của Đấng Christ sẽ biến đổi một phần Palestine thuộc thể, khai mở một vương quốc tạm thời trên đất, dựng lên một bức tường ngăn cách ở giữa giữa Israel và các dân tộc, và thiết lập lại nhiều mạng lệnh Môi-se khác nhau — tất cả trong một ngàn năm không? Trong phần chính của cuốn sách này, tôi đã đề cập những câu hỏi này một cách dài dòng. Tuy nhiên, vì nhiều Cơ Đốc nhân tin rằng việc thành lập nhà nước Do Thái hiện đại làm tăng thêm sức thuyết phục cho một trong những kịch bản tiền thiên niên khác nhau, điều quan trọng là chúng ta phải ôn lại chúng một lần nữa. Cách tiếp cận của tôi trong phụ lục này sẽ là xem xét ba câu hỏi có liên quan chặt chẽ với nhau:
1. Quan hệ hiện tại của Đức Chúa Trời với những người Do Thái không tin, dù họ sống ở đâu, là gì?
2. Việc thành lập nhà nước Do Thái hiện đại có phải là một sự ứng nghiệm của OTKP không?
3. Và nếu không phải, chúng ta phải hiểu nó như thế nào?
Một lần nữa, những gì tiếp theo sẽ là một sự ôn lại tài liệu đã được đề cập trước đây. Theo đó, tôi sẽ không thường xuyên hỗ trợ các phát biểu của mình bằng các văn bản chứng minh. Về cơ sở Kinh Thánh của các luận cứ của tôi, xin tham khảo các chương liên quan và các cuộc thảo luận giải kinh.
Quan hệ hiện tại của Đức Chúa Trời với những người Do Thái không tin là gì?
Đây là một câu hỏi tinh tế, một câu hỏi không thể trả lời nếu không có sự trợ giúp của sự dạy dỗ Tân Ước về danh tính thật của dân Đức Chúa Trời, và về quan hệ chính xác của Giao Ước Cũ với Giao Ước Mới. Chúng ta hãy ôn lại ngắn gọn những phát hiện của mình. Trong hành trình của chúng ta, chúng ta biết rằng từ cõi đời đời đã qua, Đức Chúa Trời luôn có một kế hoạch duy nhất cho sự cứu rỗi dân của Ngài: Giao Ước Đời Đời. Nó gồm năm yếu tố. Các bên của Giao Ước là Đức Chúa Trời và dân được chọn, tin Ngài của Ngài, dù là Do Thái hay Dân Ngoại. Họ có nhiều tên gọi khác nhau. Họ là Hội Thánh: những người được gọi ra của Đức Chúa Trời, dù là Do Thái hay Dân Ngoại. Họ là các thánh đồ: những người được biệt riêng của Đức Chúa Trời, dù là Do Thái hay Dân Ngoại. Và họ là một Thân Thể, một Cô Dâu, một Bầy Chiên, và một Dân Tộc Thánh duy nhất của Đức Chúa Trời và Đấng Christ, dù là Do Thái hay Dân Ngoại. Sự cung ứng của Giao Ước — điều làm cho Giao Ước trở nên khả thi — là Đấng Christ, cả Con Người thần-nhân của Ngài lẫn Công Việc cứu chuộc của Ngài. Lời hứa của Giao Ước là sự sống đời đời: sự sống thuộc linh trong suốt phần còn lại của thời đại ác hiện tại này (tức là Thời Kỳ Rao Giảng), và sự sống thuộc linh cùng thuộc thể trong suốt Thời Đại (hay Thế Giới) Đời Đời Sắp Đến. Điều kiện của Giao Ước — điều kiện để bước vào Giao Ước, và để hưởng các phước hạnh đã hứa của nó — là sự ăn năn tội lỗi và đức tin nơi một mình Đấng Christ. Cuối cùng, hình phạt cho việc khinh thường Giao Ước là sự hình phạt đời đời. Vậy thì, ở đây, trong Giao Ước Đời Đời, chúng ta có “mầu nhiệm” cứu chuộc lớn của Đức Chúa Trời. Nó không là gì khác ngoài Giao Ước Mới, mà, trong Thời Kỳ Rao Giảng hiện tại, đã được chính Đấng Christ, các sứ đồ và tiên tri thánh của Ngài, và toàn thể Hội Thánh của Ngài vén mở, trình bày, rao giảng, và tôn vinh. Vậy thì, quan hệ chính xác giữa Giao Ước Đời Đời, Giao Ước Cũ (tức là Luật Pháp Môi-se), và Giao Ước Mới là gì? Trong nghiên cứu của chúng ta, chúng ta đã đề cập câu hỏi này khá dài. Chẳng hạn, chúng ta biết rằng trong thời Cựu Ước, Đức Chúa Trời quản trị Giao Ước Đời Đời theo cách hình bóng học; rằng trong những ngày đó, Ngài đã hứa, hình dung, và chuẩn bị cho (sự vén mở của) Giao Ước, trong khi trong thời Tân Ước, Ngài làm ứng nghiệm mọi điều Ngài đã hứa, hình dung, và chuẩn bị, bằng cách bày tỏ các yếu tố khác nhau của Giao Ước như chúng thật sự là. Mối quan hệ “mầu nhiệm” này đặc biệt hiển nhiên trong cách đối xử của Đức Chúa Trời với gia đình của Áp-ra-ham, một gia đình mà đến thời điểm thích hợp Ngài đã cấu thành thành một quốc gia khi Ngài ban cho Israel Luật Pháp Môi-se tại núi Si-na-i. Dưới Luật Pháp đó, Israel theo huyết thống hình dung Hội Thánh phổ quát, các bên loài người của Giao Ước Đời Đời; Đền Thờ, Giê-ru-sa-lem, và các thể chế Cựu Ước khác cũng vậy (Ê-phê-sô 2:19-22, Khải Huyền 21:1 trở đi). Dưới Luật Pháp đó, các tiên tri, thầy tế lễ, vua, và của lễ hy sinh hình dung Đấng Christ, sự cung ứng của Giao Ước, trong mọi chức vụ của Ngài. Và dưới Luật Pháp đó, đất đai hình dung Thế Giới Sắp Đến, lời hứa của Giao Ước Đời Đời trong mọi sự đầy trọn của nó (Rô-ma 4:13). Tóm lại, tấm thảm phong phú của các thể chế Môi-se hình dung và hứa hẹn các yếu tố khác nhau của Giao Ước Đời Đời. Điều rất quan trọng là chúng ta cũng biết rằng khi Đấng Christ bước vào thế giới và khai mở Giao Ước Đời Đời qua việc đổ huyết của Ngài, Ngài không những làm ứng nghiệm Giao Ước Cũ và các biểu tượng cùng thể chế khác nhau của nó, mà còn bãi bỏ nó (và chúng) đời đời (Ma-thi-ơ 5:17). Màn của đền thờ bị xé (Ma-thi-ơ 27:51). Cây vả bị rủa sả (Mác 11:12-14). Các bầu da cũ phải bị quăng đi (Ma-thi-ơ 9:17). Trong mọi điều này, Đức Thánh Linh mô tả cho chúng ta việc đặt sang một bên vĩnh viễn các thể chế Cựu Ước; sự lỗi thời đời đời của chúng (Hê-bơ-rơ 8:13). Hệ quả là, kể từ Ngày Lễ Ngũ Tuần khi các sứ đồ lần đầu tiên rao giảng công việc đã hoàn tất của Đấng Christ, việc bất kỳ người nào — Do Thái hay Dân Ngoại — ẩn náu linh hồn mình dưới Môi-se không bao giờ an toàn nữa (Giăng 1:17). Quả thật, Tân Ước coi những người cứng đầu cố gắng làm như vậy là những kẻ nổi loạn chống lại Đức Chúa Trời (2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:8, 1 Phi-e-rơ 4:17). Theo lời của Đấng Christ, những người Do Thái không tin bám lấy Luật Pháp Môi-se là một nhà hội của Sa-tan (Khải Huyền 2:9, 3:9). Theo lời của Phao-lô, họ là công dân của Giê-ru-sa-lem bên dưới, nhưng không phải của Giê-ru-sa-lem bên trên; họ là con cái của A-ga, nhưng không phải của Sa-ra; họ là nô lệ cho tội lỗi, sự kết án, và cơn thạnh nộ, nhưng không phải là những người tự do trong Đấng Christ (Ga-la-ti 4:21-31). Vậy thì, giờ đây khi Đấng Christ đã bước vào thế giới, mọi sự đã thay đổi đối với dòng dõi thuộc thể của Áp-ra-ham. Israel theo xác thịt phải trở thành Israel theo Đức Thánh Linh, hoặc ngừng là Israel hoàn toàn. Một khi chúng ta hiểu tất cả điều này — một khi chúng ta hiểu Giao Ước Mới làm ứng nghiệm Giao Ước Cũ như thế nào, khiến các biểu tượng và thể chế của nó trở nên lỗi thời đời đời — thì chúng ta có thể hiểu quan hệ của Đức Chúa Trời với những người Do Thái không tin hiện đại. Đó không phải là một mầu nhiệm. Cũng giống như những Dân Ngoại không tin, họ “không phải là dân của Ngài” (Ô-sê 1:9). Họ ở ngoài Giao Ước. Quả thật, họ ở ngoài hai giao ước. Họ ở ngoài Giao Ước Mới vì họ vẫn còn trong tội lỗi và sự không tin; và họ ở ngoài Giao Ước Cũ vì Giao Ước Cũ không còn tồn tại nữa. Như vậy, với nguy cơ gây ra một ít hỗn loạn, người ta có thể gọi những người này là người Israel theo nghĩa nhân học nghiêm ngặt, vì họ quả thật là hậu duệ thuộc thể của Gia-cốp. Nhưng về mặt thuộc linh, họ không còn là Israel nữa. Dù Đức Chúa Trời chắc chắn yêu thương họ, và dù Ngài có thể vẫn còn có những kế hoạch lớn cho họ, hiện tại Ngài không coi họ là dân của Ngài, gia đình của Ngài, hay quốc gia của Ngài. Trong Tân Ước, những danh hiệu vinh dự như vậy được dành riêng cho các bên được chọn của Giao Ước Mới. Trong thời Tân Ước, chỉ có một Israel của Đức Chúa Trời duy nhất: Hội Thánh của Đấng Christ (Ga-la-ti 6:16, 1 Phi-e-rơ 2:9-10). Lẽ thật quan trọng này có ảnh hưởng nặng nề đến câu hỏi trước mặt chúng ta. Những người theo thuyết tiền thiên niên khẳng định rằng trong OTKP, Đức Chúa Trời đã nói về một sự khôi phục vào thời sau rốt của Israel theo huyết thống về đất của họ. Nhưng chúng ta đã biết từ Kinh Thánh rằng thời sau rốt là những ngày của Giao Ước Mới (Hê-bơ-rơ 1:1 trở đi, 8:1 trở đi). Vậy thì, trong những lời tiên tri đó, làm sao Đức Chúa Trời có thể đã nói về bất kỳ ai khác ngoài các bên của Giao Ước Mới; về bất kỳ ai khác ngoài những người được gọi ra của Đấng Christ, dù là Do Thái hay Dân Ngoại? Không, khi Đức Chúa Trời hứa kéo “Israel” cánh chung vào một giao ước đời đời với chính Ngài, và ban cho họ một quê hương mới tươi đẹp, Ngài không đang nói về những người Do Thái không tin, mà về toàn thể Hội Thánh của Ngài (Ô-sê 2:14-23). Cũng vậy, trong mọi OTKP đích thực, Đức Chúa Trời không nhắm đến sự khôi phục những người Do Thái không tin về một đời sống ở Palestine dưới (các thể chế của) Giao Ước Cũ, mà là sự khôi phục Hội Thánh tin Ngài của Ngài về một đời sống trong Đức Thánh Linh, trong các giai đoạn và dưới các thể chế của Giao Ước Mới. Tất cả điều này cho phép chúng ta suy nghĩ rõ ràng về câu hỏi gây bối rối về “quyền” của những người Do Thái không tin hiện đại đối với đất Palestine. Giả sử rằng trong những năm ngay sau Lễ Ngũ Tuần, Israel nói chung đã ăn năn tội lỗi của mình và tin cậy Đấng Christ là Đấng Mê-si của mình. Lúc đó quả thật nàng đã có một quyền thiêng liêng đối với đất đai. Tuy nhiên, quyền đó hẳn đã không được đặt nền tảng trên lời hứa Giao Ước Cũ của Đức Chúa Trời về một quê hương thuộc thể, vì Giao Ước Cũ, tại thời điểm đó, đã lỗi thời. Vì vậy, quyền của họ đối với đất đai hẳn đã được đặt nền tảng duy nhất trên các hoạt động của sự Quan Phòng thiêng liêng: Trước đây, Đức Chúa Trời đã đặt họ tại đó, giống như Ngài đã đặt các nhóm dân tộc khác trong quê hương riêng của họ. Để họ ở lại đó, họ chỉ cần bước đi trong sự vâng phục Đấng Christ, cũng như mọi quốc gia phải làm nếu họ hy vọng ở lại những nơi đã được chỉ định cho mình, an toàn và thịnh vượng. Nói cách khác, theo giao ước thiêng liêng, Israel tin Chúa hẳn chỉ có quyền đối với một đất duy nhất: đất ở trên (Hê-bơ-rơ 12:22), và đất ở phía trước (2 Phi-e-rơ 3:13). Dù khó tiếp nhận, kết luận của điều này khá rõ ràng: Nếu, vào thời điểm đó, đất Palestine hẳn đã không thuộc về họ theo giao ước thiêng liêng, thì chắc chắn nó không thuộc về họ theo giao ước thiêng liêng ngày nay. Tuy nhiên, chúng ta biết rằng xét về sự kiện lịch sử, mọi việc đã diễn ra rất khác. Israel theo huyết thống nói chung không những chối bỏ Đấng Mê-si của mình, họ còn kiên trì trong sự không tin cho đến khi Đức Chúa Trời hủy diệt thủ đô của họ qua Titus vào năm 70 SCN, và ngay sau đó phân tán toàn bộ quốc gia đến bốn phương trời. Điều rất quan trọng là, tình huống này hoàn toàn khác với việc Israel bị trục xuất khỏi đất đai trước đây. Trước đây, khi Đức Chúa Trời sai Israel đến Ba-by-lôn trong bảy mươi năm, quốc gia vẫn còn trong giao ước với Ngài, như nhà tiên tri Đa-ni-ên biết rõ, và ông đã nhiệt thành kêu gọi đến sự kiện đó (1 Các Vua 8:33-35, Giê-rê-mi 29:1 trở đi, Đa-ni-ên 9). Trong mắt Đức Chúa Trời, đất đai vẫn thuộc về dân Cựu Ước của Ngài, vì vậy họ vẫn có quyền trở về đó, tất cả trong thời điểm tốt lành của Ngài. Tuy nhiên, sau Đồi Sọ, khi Đấng Christ đóng ấn Giao Ước Mới trong huyết của Ngài — như vậy làm ứng nghiệm, giải thể, và khiến Giao Ước Cũ trở nên lỗi thời vĩnh viễn — Israel không tin không còn có quyền thiêng liêng đối với đất đai nữa, vì nàng không còn trong giao ước với Đức Chúa Trời. Nàng cũng không có quyền như vậy ngày nay. Tuy nhiên, nàng có một quyền thiêng liêng đối với một quê hương tốt đẹp hơn nhiều, là quê hương nàng có thể bước vào với điều kiện đức tin đơn sơ nơi Đấng Mê-si của mình, Chúa Giê-xu Christ. Khi suy ngẫm về tình trạng của Israel hiện đại, người ta do đó có khuynh hướng nghĩ lại những ngày ngay sau Xuất Hành. Sau khi suy nghĩ kỹ hơn về việc chối bỏ lời tốt lành của Giô-suê và Ca-lép, những người Israel hoảng loạn đã cố gắng tiến vào Ca-na-an để chiếm lấy nó làm của mình, dù Đức Chúa Trời không ở cùng họ trong nỗ lực đó, và dù Ngài đã cảnh báo họ chống lại điều đó (Dân Số 13-14). Ngày nay cũng vậy. Sau khi đã khinh thường lời tốt lành của Phúc Âm, Israel theo huyết thống nói chung tìm cách tiến vào Palestine, hy vọng rằng bằng cách nào đó họ có thể lấy lại những ngày vinh quang của Đa-vít và Sa-lô-môn. Nhưng sau hơn sáu thập kỷ xung đột liên tục, điều này rõ ràng dồi dào là không bao giờ có thể xảy ra, vì ngoài Đấng Christ họ không thể làm được gì (Giăng 15:5). Hơn nữa, ngay cả với Đấng Christ cũng không có bảo đảm rằng một quốc gia Do Thái tin Chúa sẽ sống sót thuộc thể qua những thăng trầm của sự bắt bớ thời cuối cùng tốt hơn một Israel không tin, vì mọi con cái Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời đều được định cho sự giẫm đạp thuộc thể (nhưng chỉ thuộc thể) dưới chân các dân tộc không tin (Ma-thi-ơ 10:16-31, Giăng 16:2, Khải Huyền 11:1-2). Vậy thì, đối với Dân Ngoại hiện đại cũng như đối với người Do Thái hiện đại: Nhu cầu lớn nhất của họ là bảo đảm rằng quyền công dân thật của họ ở trên trời, từ nơi đó họ cũng phải nóng lòng chờ đợi một Cứu Chúa, Đấng sẽ chào đón họ vào vinh quang của Đất duy nhất có giá trị: Thế Giới Sắp Đến (Phi-líp 3:20-21). Hy vọng rằng, Hội Thánh Chiến Đấu hiểu điều này. Hy vọng rằng tất cả chúng ta đều hiểu rằng chúng ta không làm ơn gì cho những người hàng xóm Do Thái của mình khi khích lệ họ nghĩ rằng ngay cả bây giờ, trong sự không tin của họ, Đức Chúa Trời bằng cách nào đó đã chấp nhận họ; hoặc rằng Ngài đã trồng họ ở Palestine vì thiện chí thuần túy; hoặc rằng những sự kiện mầu nhiệm của năm 1948 là một điềm báo trước về những đặc quyền thiên niên kỷ độc đáo sắp đến. Không, hãy để mọi người hiểu và tôn kính Kinh Thánh thay vào đó yêu thương nhắc nhở những người hàng xóm Do Thái của chúng ta rằng ai tin Con thì có sự sống đời đời, nhưng ai không vâng phục Con thì sẽ không thấy sự sống, vì cơn thạnh nộ của Đức Chúa Trời vẫn ở trên người đó (Giăng 3:36). Chúng ta hãy mời họ đưa mắt ra khỏi Giê-ru-sa-lem bên dưới, và ngước mắt lên hướng về Giê-ru-sa-lem bên trên, nơi Cứu Chúa của thế giới ngồi bên hữu Đức Chúa Trời. Và chúng ta hãy thúc giục họ cùng chúng ta xưng nhận rằng dù chúng ta sống ở đâu, chúng ta là những người xa lạ và khách lưu vong trong thế giới này; những khách lưu vong đang tự tin tìm kiếm một quê hương tốt đẹp hơn, một quê hương trên trời, một quê hương mà Đấng Mê-si sẽ làm cho là của chúng ta, một lần và mãi mãi, tại sự trở lại sắp đến của Ngài (Hê-bơ-rơ 11:13-16).
Việc thành lập nhà nước Israel hiện đại có phải là sự ứng nghiệm của OTKP không?
Các anh em tiền thiên niên của chúng ta nói với chúng ta rằng trong OTKP, Đức Chúa Trời đã hứa khôi phục Israel theo huyết thống của thời sau rốt về Palestine, nơi, sau một mùa hoạn nạn khốc liệt ngắn ngủi, họ sẽ sống và thờ phượng trong một ngàn năm với Đấng Christ là vua của họ. Một số người nói rằng mọi lời tiên tri Cựu Ước về sự khôi phục cánh chung của Israel đã được ứng nghiệm vào năm 1948. Những người khác, như Thomas Ice và Arnold Fruchtenbaum, tinh chỉnh giáo lý này: Vào năm 1948, một số OTKP đã được ứng nghiệm bởi sự khôi phục những người Israel không tin về đất đai (Ê-sai 11:11-12, Ê-xê-chi-ên 36:22-26, 37:1-14); tuy nhiên, trong tương lai gần, nhiều lời tiên tri hơn sẽ được ứng nghiệm bởi sự khôi phục những người Israel tin Chúa về đất đai (Phục Truyền 30:1-10, Ê-sai 43:5-9, Giê-rê-mi 31:7-10, A-mốt 9:14-15, Xa-cha-ri 10:8-12). Trong mọi trường hợp, mọi người theo thuyết tiền thiên niên đều đồng ý rằng lãnh vực ứng nghiệm thật của những lời tiên tri này là Israel theo huyết thống và đất Palestine. Tuy nhiên, chúng ta vừa thấy rằng điều này là không thể, vì, theo Tân Ước, lãnh vực ứng nghiệm thật của mọi OTKP là Giao Ước Mới, dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời (Hội Thánh), và quê hương Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời, là thiên đàng ở trên trong Thời Kỳ Rao Giảng tạm thời, và là trời mới và đất mới trong Thời Kỳ Chung Kết đời đời. Nếu vậy, để hiểu đúng các OTKP về sự khôi phục cánh chung của “Israel” về đất đai, chúng ta phải giải thích chúng trong mô hình này. Và điều này có nghĩa là OTKP không nói một lời nào về một sự khôi phục vào thời sau rốt của Israel theo huyết thống về Palestine. Vậy thì, chúng ta phải giải thích những lời tiên tri này như thế nào? Trong phần chính của cuốn sách này, tôi đã cưa một lượng lớn gỗ thần học trong nỗ lực chỉ ra con đường. Trong các cuộc thảo luận của chúng ta, chúng ta đã khám phá ba nguyên tắc đơn giản để hướng dẫn chúng ta trong các công việc giải thích của mình. Để an toàn, chúng ta hãy ôn lại chúng ngắn gọn một lần nữa. Thứ nhất, có lời tiên tri Cựu Ước “đơn giản.” Những lời tiên tri này đã được ứng nghiệm trong thời Cựu Ước, dưới Giao Ước Cũ. Những lời này chúng ta giải thích theo nghĩa đen. Chẳng hạn, Giê-rê-mi 29:1-14 là một lời tiên tri Cựu Ước đơn giản về sự khôi phục của Israel theo huyết thống về đất Palestine. Nó đã được ứng nghiệm theo nghĩa đen trong những ngày của E-xơ-ra và Nê-hê-mi, khi một dân tộc đã bị sửa phạt, ăn năn, và cầu nguyện trở về quê hương của mình để xây dựng lại đời sống, nhà cửa, làng mạc, và đền thờ của mình (Đa-ni-ên 9:1 trở đi). Tuy nhiên, cần lưu ý cẩn thận rằng sự khôi phục nhỏ hơn này đã phục vụ như một bức tranh về sự khôi phục lớn hơn nhiều của “Israel” cánh chung dưới Giao Ước Mới. Và chính về sự khôi phục lớn hơn này mà Giê-rê-mi và các tiên tri khác hầu như luôn nói đến (Giê-rê-mi 23:1-8, 30:1 trở đi, 31:1-30, 31:31-40, 32:36 trở đi, 33:14-26). Thứ hai, có OTKP. Những lời tiên tri này được ứng nghiệm trong thời Tân Ước, dưới Giao Ước Mới. Những lời này chúng ta giải thích bằng Phép Giải Kinh Giao Ước Mới. Những lời này chúng ta giải thích theo hình bóng học, theo Đấng Christ học, theo cánh chung học, và theo Hội Thánh học. Những lời này chúng ta giải thích là có lãnh vực ứng nghiệm trong Giao Ước Mới, trong Đấng Christ, trong Hội Thánh, và trong Nước Đức Chúa Trời hai giai đoạn. Một lần nữa, nếu tất cả điều này là đúng, hệ quả là không thể tránh khỏi: Mọi OTKP mà trong đó những người theo thuyết tiền thiên niên tìm thấy Đức Chúa Trời dự báo một sự khôi phục vào thời sau rốt của Israel theo huyết thống về đất đai thật ra là một OTKP, điều đó có nghĩa là mọi lời tiên tri như vậy phải được giải thích theo nghĩa hình tượng và hình bóng học, bằng cách sử dụng khéo léo NCH. Trong hành trình của chúng ta cùng nhau, tôi đã tìm cách làm mẫu cách tiếp cận này nhiều lần. Chẳng hạn, những người theo thuyết tiền thiên niên tuyên bố rằng trong Ê-sai 11:11-16, Đức Chúa Trời đang nói về hai sự khôi phục của Israel theo huyết thống về đất đai. Lần thứ nhất được thực hiện dưới thời E-xơ-ra và Nê-hê-mi, lần thứ hai dưới Liên Hiệp Quốc, vào năm 1948. Tuy nhiên, chúng ta đã thấy rằng cách giải thích theo nghĩa đen này không thể nào đúng được, vì nó đòi hỏi chúng ta trông đợi Israel theo huyết thống hiện đại chiến đấu chống lại các quốc gia từ lâu đã rời khỏi sân khấu lịch sử (ví dụ: Phi-li-tin, Ê-đôm, Mô-áp, v.v.). Không, ngữ cảnh cho thấy ở đây Ê-sai đang nói một cách “mầu nhiệm” về thời đại của Đấng Mê-si (11:1-5, 10); một thời đại mà trong đó Đức Chúa Trời sẽ tập hợp về với Đấng Christ một quốc gia mới gồm những chiến binh Phúc Âm (11:10); một thời đại mà trong đó những chiến binh đó sẽ tham gia vào cuộc chiến Phúc Âm đắc thắng đến mức đông đảo kẻ thù trước đây không tin sẽ bước đi trên đường cao tốc của sự thánh khiết vào Nước Đức Chúa Trời và vào quê hương cánh chung của dân sự Ngài (11:14-16). Cũng như Đức Chúa Trời, trong Cuộc Xuất Hành thứ nhất, đã giải cứu Israel thuộc thể khỏi Ai Cập qua Môi-se, thì trong Cuộc Xuất Hành cánh chung, Ngài sẽ giải cứu Israel thuộc linh khỏi Lãnh Địa của Sự Tối Tăm qua Đấng Christ (11:16). Và khi cuộc tranh đấu lớn kết thúc, Đấng Mê-si sẽ thực thi Sự Phán Xét cuối cùng chống lại mọi kẻ thù còn lại của Ngài (11:4), và rồi đem đến Thế Giới Sắp Đến đời đời (11:6-9). Một lần nữa, những người theo thuyết tiền thiên niên nói rằng vào năm 1948, Đức Chúa Trời đã ứng nghiệm lời hứa xưa của Ngài về việc sinh ra một quốc gia trong một ngày (Ê-sai 66:7-8). Tuy nhiên, trong sự giải kinh cẩn thận của chúng ta về văn bản này, chúng ta đã thấy rằng Đất, Quốc Gia, và Thành mới mà Ê-sai đã nói thật ra là Hội Thánh của Đấng Christ, được sinh ra vào Ngày Lễ Ngũ Tuần như một hệ quả của Con Người và Công Việc cứu chuộc của Con Trai mà Si-ôn của Cựu Ước, được hiện thân trong mẹ Ma-ri, đã sinh ra (11:7-8, 10) [NEEDS REVIEW: source ambiguity — the parenthetical reference "(11:7-8, 10)" appears to cite Isaiah 66 but uses chapter 11 numbering]. Trong nghiên cứu của chúng ta, chúng ta cũng đã xem xét khải tượng nổi tiếng của Ê-xê-chi-ên về Thung Lũng Xương Khô. Không nghi ngờ gì nữa, đây là văn bản chứng minh được những người theo thuyết tiền thiên niên ưa thích nhất cho một sự khôi phục vào thời sau rốt của người Do Thái về Palestine (Ê-xê-chi-ên 37:1-14). Chẳng hạn, Thomas Ice đọc nó như cho chúng ta “một quá trình nhiều giai đoạn.” Đầu tiên, Israel theo huyết thống được khôi phục về đất đai trong sự không tin, và do đó được hình dung như một biển xác chết không có sự sống, toàn vẹn thuộc thể nhưng chết thuộc linh. Giai đoạn này được cho là bắt đầu vào năm 1948 và tiếp tục đến hiện tại. Rồi, có thể trong Cơn Đại Nạn bảy năm, giai đoạn thứ hai bắt đầu: Đức Chúa Trời đem quốc gia đến đức tin, để giờ đây nó đứng trên chân mình, một đạo quân lớn gồm những nhà truyền giáo Do Thái, kêu gọi một cách hiệu quả cả người Do Thái và Dân Ngoại đến sự cứu rỗi trong Đấng Christ ngay trước sự trở lại tiền thiên niên của Ngài. Tuy nhiên, trước đây trong hành trình của chúng ta, tôi đã lập luận cho một cách giải thích rất khác về văn bản này, một cách giải thích được hướng dẫn bởi NCH. Tôi gợi ý rằng lời tiên tri nổi tiếng của Ê-xê-chi-ên hình dung Đức Chúa Trời, Đấng đã tạo dựng thuộc thể loài người từ bụi đất, đang tái tạo thuộc linh Người Mới Duy Nhất — Hội Thánh của Đấng Christ — từ kẻ chết (Ê-phê-sô 2:15). Nói cách khác, nó cho chúng ta Đấng Christ, từ Ngày Lễ Ngũ Tuần trở đi, hà hơi vào lỗ mũi của những người được chọn của Ngài (dù là Do Thái hay Dân Ngoại), khiến họ sống lại vào sự sống mới, và sai họ như một đạo quân lớn vào cuộc chiến thuộc linh đắc thắng vì sự nghiệp của Phúc Âm (Giăng 20:22, Rô-ma 6:4, 2 Cô-rinh-tô 2:14 trở đi, Ê-phê-sô 2:5-7, 6:10 trở đi, 2 Ti-mô-thê 2:4, Khải Huyền 19:19). Cách giải thích nào có sự phê chuẩn của cánh chung học Tân Ước? Điều đó là để quý vị quyết định. Những người theo thuyết tiền thiên niên cũng thích chỉ ra A-mốt 9:13-14, là đoạn họ tuyên bố dự đoán sự phong phú nông nghiệp mà chúng ta hiện thấy, hoặc sẽ sớm thấy, trong quốc gia Israel hiện đại. Tuy nhiên, NCH cung cấp một cách giải thích gây dựng hơn nhiều, tìm thấy ở đây một lời tiên tri tươi đẹp, được đúc trong biểu tượng Cựu Ước phong phú, về sự kết trái đời đời của Hội Thánh trong Địa Đàng của Đức Chúa Trời, trời mới và đất mới (Khải Huyền 2:7, 22:2, 22:14). Và chúng ta biết đây là cách giải thích đúng vì các câu ngay trước văn bản của chúng ta (A-mốt 9:11-12). Theo sự dạy dỗ rõ ràng của Tân Ước, những câu này nói về sự khôi phục cánh chung của triều đại Đa-vít đã sa ngã qua sự giáng sinh và tăng trưởng của Hội Thánh Cơ Đốc, một sự tăng trưởng bao gồm việc tập hợp mọi Dân Ngoại được gọi bởi danh của Đức Chúa Trời, sau đó là sự cuối cùng và Địa Đàng (Công Vụ 15:16-18). Cuối cùng, chúng ta có Xa-cha-ri 8:1-8, một lời tiên tri sinh động khác về sự khôi phục dân sự của Đức Chúa Trời về quê hương đời đời và thành thánh của họ, Giê-ru-sa-lem. Những người theo thuyết tiền thiên niên tự tin khẳng định rằng điều này cũng đã được ứng nghiệm vào năm 1948, hoặc rằng nó sẽ được ứng nghiệm trong một cuộc di cư nữa của người Do Thái đến Palestine, vì nó được viết sau sự khôi phục dưới thời E-xơ-ra và Nê-hê-mi. Tuy nhiên, ngay cả một cách đọc lướt qua văn bản ấm lòng này cũng sẽ thuyết phục người đọc rằng những cảnh hạnh phúc được mô tả trong đó không thể nào nói về đời sống ở Israel hiện đại bị chiến tranh tàn phá. Không, như chúng ta đã thấy trước đây, lời tiên tri này dùng hình ảnh Cựu Ước quen thuộc để nói về sự phước hạnh của Hội Thánh của Đấng Christ, cả trong Thời Kỳ Rao Giảng hiện tại, và trong Thế Giới Sắp Đến. Và mọi OTKP khác mà những người theo thuyết tiền thiên niên trích dẫn để bảo vệ quan niệm của họ rằng Kinh Thánh dự báo một sự trở về vào thời sau rốt của Israel theo huyết thống về quê hương xưa của họ ở Palestine cũng vậy.
Chúng ta phải hiểu việc thành lập nhà nước Israel hiện đại như thế nào?
Chắc chắn mọi Cơ Đốc nhân tin Kinh Thánh đều cảm nhận trong tâm linh mình rằng việc thành lập nhà nước Do Thái hiện đại là một hành động đáng chú ý của sự quan phòng của Đức Chúa Trời, một hành động không thể không có ý nghĩa cánh chung. Quả thật, tôi tưởng tượng rằng ngay cả những người không tin, trong những khoảnh khắc không phòng bị, cũng thấy hiện tượng bất ngờ này đáng chú ý, thậm chí đáng lo ngại; rằng họ không thể không kinh ngạc trước sự bảo tồn của dòng dõi thuộc thể của Áp-ra-ham qua nhiều thế kỷ đấu tranh, bị gạt ra bên lề, bắt bớ, và gần như bị hủy diệt; và rằng họ không thể không thấy bàn tay vô hình của Đức Chúa Trời hằng sống lơ lửng trên các sự kiện của năm 1948, di chuyển có mục đích và đầy yêu thương trên dân Cựu Ước đã lạc mất và bị phân tán của Ngài. Có những điều tất cả chúng ta đều biết trong khả năng nhận biết của mình. Sự quan tâm bền bỉ của Đức Chúa Trời đối với Israel theo huyết thống là một trong những điều đó. Tuy nhiên, câu hỏi lớn là đây: Đức Chúa Trời chính xác có ý gì qua sự phát triển lịch sử đầy gợi suy nghĩ này? Ở đây, và trong phần chính của cuốn sách của tôi, tôi đã tuyên bố thẳng thắn điều mà tôi nghĩ nó không có nghĩa: Nó không có nghĩa là Đức Chúa Trời đang ứng nghiệm OTKP theo nghĩa đen; nó không có nghĩa là Ngài đang đặt Israel theo huyết thống vào vị trí trung tâm cho phần kết thúc của Lịch Sử Cứu Rỗi; nó không có nghĩa là Ngài đang dựng lên 144.000 nhà truyền giáo Do Thái; nó không có nghĩa là Ngài đang chuẩn bị cho một trận chiến lớn trên các sườn núi Mê-ghi-đô, hay cho một cuộc tấn công toàn cầu vào Giê-ru-sa-lem thuộc thể, hay cho một sự cải đạo của quốc gia tại sự trở lại tiền thiên niên của Đấng Christ, hay cho một ngàn năm thờ phượng tại đền thờ ở Palestine, v.v. Tóm lại, việc thành lập quốc gia Israel hiện đại không minh chứng cho thuyết tiền thiên niên lịch sử hay theo thời kỳ. Tuy nhiên, điều này không có nghĩa là sự kiện đó không có ý nghĩa cánh chung. Việc chối bỏ cách giải thích tiền thiên niên về sự trở về của Israel theo huyết thống đến Palestine không biến nó thành một tai nạn đơn thuần của lịch sử. Nhưng nếu trên thực tế nó không phải là một tai nạn lịch sử, chúng ta lại được đưa đến câu hỏi mà chúng ta đã mở đầu cuộc thảo luận này: Sự ra đời của Israel quốc gia hiện đại có nghĩa là gì? Nó phù hợp như thế nào vào kế hoạch cứu rỗi của Đức Chúa Trời? Ý nghĩa cánh chung của nó là gì? Trước đây, tôi đã gợi ý một câu trả lời hợp lý cho những câu hỏi hấp dẫn này. Cụ thể, tôi đã lập luận từ nghiên cứu giải kinh của chúng ta về Rô-ma 11 rằng sự tái sinh thuộc linh của Israel nói chung là một trong ba hay bốn dấu hiệu lớn của Tân Ước về sự gần kề của lần Quang Lâm của Đấng Christ. Như Phao-lô đã viết, “Nếu sự chối bỏ họ là sự hòa giải của thế giới, thì sự tiếp nhận họ sẽ là gì, nếu không phải là sự sống từ kẻ chết” (Rô-ma 11:15)? Việc thành lập Israel hiện đại phù hợp tốt vào kịch bản này. Quả thật, chính lời của Chúa chúng ta có thể dạy chính điều này; vì khi, khoảng hai ngàn năm trước, Ngài phán lời phán xét của Đức Chúa Trời trên Giê-ru-sa-lem và Israel theo huyết thống, Ngài cũng để lại cho họ — và cho chúng ta — một tia hy vọng đáng chú ý:
Khốn cho những người đàn bà đang mang thai và những người đang cho con bú trong những ngày đó; vì sẽ có sự khốn khó lớn trên đất và cơn thạnh nộ trên dân này; và họ sẽ ngã bởi lưỡi gươm, và sẽ bị dẫn đi làm phu tù đến mọi nước; và Giê-ru-sa-lem sẽ bị Dân Ngoại giẫm đạp cho đến khi thời kỳ của Dân Ngoại được trọn. —Lu-ca 21:23-24
Giờ đây, chắc chắn là trường hợp kể từ năm 1948, các Dân Ngoại không còn giẫm đạp Giê-ru-sa-lem thuộc đất dưới chân nữa. Vậy thì, có thể nào sự trỗi dậy bất ngờ của Israel thành một quốc gia báo hiệu rằng thời kỳ của Dân Ngoại giờ đây đã được trọn; rằng sự thống trị (thường tàn ác) của Dân Ngoại trên Cộng Đồng Do Thái Phân Tán đã chấm dứt; rằng sự thúc đẩy cứu chuộc của Đức Chúa Trời vào thế giới Dân Ngoại giờ đây đang gần hoàn tất; và rằng, như Phao-lô đã tiên tri, các Dân Ngoại sắp bị cắt bỏ, trong khi Israel theo huyết thống nói chung sắp được ghép trở lại (Rô-ma 11:17-24)? Tôi rất có khuynh hướng nghĩ như vậy. Và nếu điều này là đúng, thì việc Hội Thánh của Đấng Christ đem Phúc Âm đến cho người Do Thái trở nên cấp bách hơn bao giờ hết, không chỉ ở Palestine, mà ở bất cứ nơi nào họ sống. Như vậy chúng ta sẽ phục vụ những người hàng xóm Do Thái của mình như chúng ta phải làm. Như vậy chúng ta sẽ tôn kính Đức Chúa Trời trong việc nhớ rằng chúng ta là Dân Ngoại không nâng đỡ gốc rễ Do Thái, mà gốc rễ Do Thái nâng đỡ chúng ta (Rô-ma 11:18). Và như vậy chúng ta sẽ thật sự làm nhanh sự đến của Chúa chúng ta (2 Phi-e-rơ 3:12). Vì như chính Ngài đã nói với chúng ta, khi Israel theo huyết thống lại học nói “Phước cho Đấng nhân danh Chúa mà đến,” thì họ — và chúng ta — cuối cùng sẽ lại thấy Ngài (Ma-thi-ơ 23:39)!
Phụ lục 6
Các Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Nước Trời Được Liệt Kê
Đây là một danh sách rất đầy đủ, dù chưa hoàn toàn toàn bộ, các Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Nước Trời (OTKP). Xin nhớ từ nghiên cứu của chúng ta rằng tôi định nghĩa một OTKP là bất kỳ lời tiên tri Cựu Ước nào về Nước Đức Chúa Trời được ứng nghiệm vào hoặc sau Ngày Lễ Ngũ Tuần, khi giai đoạn đầu tiên của Nước Trời bắt đầu với sự tuôn đổ của Đức Thánh Linh. Trái ngược với các lời tiên tri Cựu Ước “đơn giản,” là những lời đã được ứng nghiệm trước Lễ Ngũ Tuần, những lời này không thể được giải thích theo nghĩa đen, mà phải được giải thích qua việc sử dụng khéo léo Phép Giải Kinh Giao Ước Mới. Tức là, chúng phải được giải thích:
Theo giao ước: Là được ứng nghiệm dưới Giao Ước Mới/Đời Đời, và là đề cập đến các yếu tố khác nhau của Giao Ước đó.
Theo Đấng Christ học: Là được ứng nghiệm trong Con Người và Công Việc của Đấng Christ.
Theo hình bóng học: Là dùng các ý tưởng và hình ảnh Cựu Ước để truyền đạt lẽ thật Tân Ước.
Theo Hội Thánh học: Là được ứng nghiệm ở giữa dân Giao Ước Mới của Đức Chúa Trời, là Hội Thánh, gồm cả người Do Thái và Dân Ngoại.
Theo cánh chung học: Là được ứng nghiệm trong những ngày sau rốt, là những ngày mà trong đó Giao Ước Mới đã được bày tỏ; là được ứng nghiệm hoặc trong giai đoạn đầu tiên của Nước Trời (Nước của Con), giai đoạn thứ hai của Nước Trời (Nước của Cha), hoặc cả hai.
Hy vọng và lời cầu nguyện của tôi là khi quý vị áp dụng Phép Giải Kinh Giao Ước Mới vào những lời tiên tri Cựu Ước tươi đẹp này, Đức Thánh Linh sẽ giúp quý vị hiểu và thích thú chúng, và cũng dùng chúng một cách mạnh mẽ cho sự tiến triển của Nước Đấng Christ.
Phục Truyền Luật Lệ Ký
1. 30:1-10 Chúa Sẽ Tập Hợp Bạn (Ứng Nghiệm Kép)
2. 32:34-43 CHÚA Sẽ Làm Sự Chuộc Tội Cho Đất Của Ngài
2 Sa-mu-ên
1. 7:8-17 Nước Của Ngươi Sẽ Tồn Tại Đời Đời (Ứng Nghiệm Kép)
Thi Thiên
1. 2 Sự Cai Trị Của Đấng Được Xức Dầu Của CHÚA
2. 22:27-31 Các Đầu Cùng Đất Sẽ Hướng Về
3. 69:34-36 Đức Chúa Trời Sẽ Cứu Si-ôn
4. 72 Một Lời Cầu Nguyện Cho Vua Sắp Đến
5. 89 Giao Ước Đời Đời Của Đức Chúa Trời Với Đa-vít
6. 96 Hãy Hát Cho CHÚA, Hỡi Cả Trái Đất
7. 132 Si-ôn, Nơi An Nghỉ Của Ta Đời Đời
Ê-sai
1. 2:1-5 Ngọn Núi Của Chúa
2. 2:6-22 Ngày Của Chúa
3. 4:2-6 Nhánh Của Chúa
4. 9:1-7 Một Con Trẻ Được Sinh Ra
5. 10:20-23 Một Phần Sót Lại Sẽ Trở Về
6. 11:1-9 Một Nhánh Từ Gie-sê
7. 11:10-16 Một Phần Sót Lại Từ Mọi Dân Tộc
8. 12:1 trở đi Bài Ca Ngợi Khen Của Hội Thánh
9. 14:1-2 Bắt Những Kẻ Bắt Họ Làm Phu Tù
10. 19:16-24 Y-sơ-ra-ên, Ai Cập, A-si-ri: Cơ Nghiệp Của Đức Chúa Trời
11. 24:21-23 Bị Trói Buộc Nhiều Ngày
12. 25:6-9 Một Bữa Tiệc Của Những Món Béo
13. 26:1 trở đi Bài Ca Của Giu-đa
14. 27:1 trở đi Một Phần Sót Lại Sẽ Thờ Phượng Tại Si-ôn
15. 30:18 trở đi Mắt Ngươi Sẽ Thấy Giáo Sư Của Ngươi
16. 32:1-5 Một Vua Sẽ Cai Trị Trong Sự Công Chính
17. 33:16-24 Đất Của Vua Uy Nghi
18. 35:1 trở đi Niềm Vui Của Phần Sót Lại
19. 40:1 trở đi Hãy An Ủi Dân Ta!
20. 41:8-20 Đừng Sợ, Ta Ở Cùng Ngươi!
21. 42:1-4 Này, Đầy Tớ Ta!
22. 43:1 trở đi Cứu Chúa Duy Nhất Của Y-sơ-ra-ên
23. 44:1-5 Y-sơ-ra-ên, Kẻ Ta Đã Chọn
24. 44:21-28 Nàng Sẽ Được Xây Dựng
25. 49:1-7 Một Sự Sáng Cho Các Dân Tộc
26. 49:8-13 CHÚA Đã An Ủi Dân Ngài
27. 49:14 trở đi Lời Hứa Của Đức Chúa Trời Cho Si-ôn
28. 52:1-12 Đẹp Biết Bao Trên Các Núi
29. 52:13-53:12 Một Đầy Tớ Chịu Khổ, Một Vua Được Tôn Cao
30. 54:1 trở đi Đấng Tạo Hóa Ngươi Là Chồng Ngươi
31. 55:1 trở đi Hãy Đến, Mua, Ăn!
32. 56:1-18 Ta Sẽ Tập Hợp Những Người Khác
33. 60:1-22 Vinh Quang Tương Lai Của Si-ôn
34. 61:1 trở đi Họ Sẽ Xây Dựng Lại Những Nơi Đổ Nát Xưa
35. 62:1 trở đi Một Thành Không Bị Bỏ
36. 63:1-6 Ngày Báo Thù
37. 65:8-10 Phần Sót Lại Trung Tín
38. 65:17 trở đi Ta Tạo Giê-ru-sa-lem Thành Một Niềm Vui
39. 66:7-14 Một Quốc Gia Được Sinh Ra Trong Một Ngày
40. 66:18 trở đi Các Dân Tộc Được Tập Hợp Đến Si-ôn
Giê-rê-mi
1. 3:11-18 Lời Hứa Của Đức Chúa Trời Cho Y-sơ-ra-ên Không Trung Tín
2. 12:14-17 Lời Đức Chúa Trời Cho Các Nước Láng Giềng Gian Ác Của Y-sơ-ra-ên
3. 23:1-7 Nhánh Công Chính Của Đa-vít
4. 29:10-14 Ta Sẽ Đem Ngươi Trở Về (Ứng Nghiệm Kép)
5. 30:1 trở đi Ta Sẽ Bẻ Ách Của Nó (Ứng Nghiệm Kép)
6. 31:31 trở đi Một Giao Ước Mới, Một Lòng Mới
7. 32:36 trở đi Họ Sẽ Là Dân Ta
8. 33:1-13 Giê-ru-sa-lem, Một Danh Của Niềm Vui Trước Các Dân Tộc
9. 33:14 trở đi Giao Ước Đời Đời Của Đức Chúa Trời Với Đa-vít
10. 46:26 Lòng Thương Xót Cánh Chung Cho Ai Cập
11. 48:47 Lòng Thương Xót Cánh Chung Cho Mô-áp
12. 49:6 Lòng Thương Xót Cánh Chung Cho Am-môn
13. 49:39 Lòng Thương Xót Cánh Chung Cho Ê-lam
14. 50:4-5 Họ Sẽ Hỏi Đường Đến Si-ôn
15. 50:17-20 Ta Sẽ Tha Thứ Phần Sót Lại
16. 50:34 Lòng Thương Xót Cánh Chung Cho Trái Đất
Ê-xê-chi-ên
1. 20:33-44 Ta Sẽ Làm Vua Trên Các Ngươi
2. 28:24-26 Y-sơ-ra-ên Sẽ Ở An Toàn
3. 34:11-31 Ta Sẽ Dẫn Bầy Chiên Ta Đến Nơi An Nghỉ
4. 36:8-15 Lời Đức Chúa Trời Cho Các Núi Của Y-sơ-ra-ên
5. 36:22-37 Ta Sẽ Chứng Tỏ Mình Là Thánh
6. 37:1-14 Sự Sống Phục Sinh Trong Thung Lũng Xương Khô
7. 37:15-28 Một Cây Gậy Trong Tay Ta
8. 38-39 Gót và Y-sơ-ra-ên Trong Ngày Của CHÚA
9. 40-48 Sự Thờ Phượng Của Y-sơ-ra-ên Trong Thế Giới Sắp Đến
Đa-ni-ên
1. 2:31-45 Bức Tượng Của Loài Người, Nước Đức Chúa Trời
2. 7:1 trở đi Khải Tượng Về Bốn Con Thú
3. 9:20-27 Lời Tiên Tri Về Bảy Mươi Bảy
4. 11:36-12:13 Trận Chiến Cuối Cùng và Sự Phục Sinh Của Kẻ Chết
Ô-sê
1. 1:10-11 Con Cái Như Cát Biển
2. 2:14-23 Cưới Trong Đồng Vắng
3. 3:5 Y-sơ-ra-ên Sẽ Đến Run Rẩy
4. 11:10-11 CHÚA Sẽ Gầm Thét
5. 14:4-7 Ta Sẽ Chữa Lành Sự Bội Đạo Của Họ
Giô-ên
1. 2:18-27 Các Ngươi Sẽ Ăn Dư Dật
2. 2:28-32 Ta Sẽ Đổ Thần Ta
3. 3:1 trở đi Tương Lai Vinh Quang Của Giu-đa
A-mốt
1. 9:11-18 Lều Của Đa-vít Được Khôi Phục
Áp-đia
1. 1:15-21 Sự Cứu Rỗi Trên Núi Si-ôn
Mi-chê
1. 2:12-13 Ta Sẽ Tập Hợp Phần Sót Lại Của Y-sơ-ra-ên
2. 4:1-5 Các Dân Tộc Tuôn Đến Si-ôn
3. 4:6-8 Ta Sẽ Tập Hợp Những Người Bị Ruồng Bỏ
4. 4:9-13 Hãy Trỗi Dậy Và Đập, Hỡi Con Gái Si-ôn
5. 5:1-6 Ngài Sẽ Lớn Cho Đến Các Đầu Cùng Đất
6. 5:7-8 Một Phần Sót Lại Ở Giữa Các Dân Tộc
7. 7:7-13 Một Ngày Để Xây Dựng Các Tường Của Ngươi
8. 7:14-20 Tình Yêu Không Thay Đổi Cho Dòng Dõi Áp-ra-ham
Na-hum
1. 1:15 Tin Tốt Lành Cho Giu-đa
Ha-ba-cúc
1. 3:1-19 Đức Chúa Trời Sẽ Ra Đi Vì Sự Cứu Rỗi Dân Ngài
Sô-phô-ni
1. 2:1 trở đi Y-sơ-ra-ên Sẽ Được Khôi Phục
2. 3:9-13 Một Dân Khiêm Nhường Trong Đất
3. 3:14-20 Hãy Hát To, Hỡi Con Gái Si-ôn!
A-ghê
1. 2:5-9 Vinh Quang Sau Rốt Của Nhà Đức Chúa Trời
2. 2:20 trở đi Xô-rô-ba-bên, Ấn Tín Của Ta
Xa-cha-ri
1. 1:4-17 Bốn Kỵ Sĩ
2. 1:18 trở đi Bốn Người Thợ
3. 2:1-13 Giê-ru-sa-lem Được Đo Để Ban Phước
4. 3:1-7 Một Que Củi Được Kéo Ra Khỏi Lửa
5. 3:8-10 Nhánh Sắp Đến
6. 4:1-14 Ân Điển, Ân Điển Cho Nó!
7. 5:5-11 Sự Gian Ác Được Cất Khỏi Trái Đất
8. 6:9-15 Một Người Tên Là Nhánh
9. 8:1-23 Bình An Tương Lai Của Si-ôn
10. 9:9-17 Vua Chiến Binh Sắp Đến
11. 10:1-12 Ta Sẽ Đem Họ Trở Về
12. 12:1-17 Giê-ru-sa-lem, Một Chén Gây Nên Sự Choáng Váng
13. 12:1-9 Mạnh Mẽ Trong Chúa
14. 12:10-14 Trước Sức Mạnh, Những Giọt Nước Mắt
15. 13:1-6 Sau Những Giọt Nước Mắt, Sự Thanh Tẩy
16. 13:7-9 Người Chăn Bị Đánh, Bầy Chiên Được Tập Hợp
17. 14:1-2 Trận Chiến Cuối Cùng
18. 14:3-5 Ngày Của CHÚA
19. 14:6-11 Thế Giới Sắp Đến
20. 14:12-15 Sự Phán Xét Sắp Đến
21. 14:16-21 Sự Thờ Phượng Sắp Đến
Ma-la-chi
1. 1:1-14 Từ Nơi Mặt Trời Mọc
2. 2:17-3:5 Sứ Giả Của Giao Ước Sẽ Đến
3. 4:1-6 Mặt Trời Công Chính Sẽ Mọc Lên
LƯU Ý: Ứng Nghiệm Kép = Double Fulfillment (Ứng Nghiệm Hai Lần). Trong các OTKP có điều này xảy ra, lời tiên tri có cả một sự ứng nghiệm lịch sử dưới Giao Ước Cũ, và một sự ứng nghiệm cánh chung dưới Giao Ước Mới trong Nước Đức Chúa Trời (hai giai đoạn).
Phụ lục 7
Các Lời Tiên Tri Cựu Ước Về Nước Trời Được Trích Dẫn Trong Tân Ước
Dưới đây là một danh sách phong phú các lời tiên tri Cựu Ước về Nước Trời được trích dẫn trong Tân Ước mang tính giáo huấn (tức là các Sách Phúc Âm, sách Công Vụ, và các Thư Tín). Như chúng ta đã biết trong nghiên cứu của mình, khi giải thích và áp dụng những lời tiên tri này, các sứ đồ luôn dùng Phép Giải Kinh Giao Ước Mới. Nói cách khác, ở đây họ thấy Đức Thánh Linh dùng ngôn ngữ và hình ảnh Cựu Ước để nói theo hình bóng học về Nước Trời thuộc linh hai giai đoạn được Đấng Christ giới thiệu dưới Giao Ước Mới. Xin lưu ý rằng danh sách này không bao gồm hàng chục lời tiên tri Cựu Ước về Đấng Mê-si đã được ứng nghiệm trước Ngày Lễ Ngũ Tuần. Những lời tiên tri đó quả thật nói về Vua sắp đến, nhưng không nói về Nước Trời thuộc linh mà Ngài đã khai mở vào Ngày Lễ Ngũ Tuần khi Hội Thánh được sinh ra. Chúng là các lời tiên tri Cựu Ước “đơn giản,” và do đó đã được ứng nghiệm theo nghĩa đen trong những ngày Đấng Christ còn trong xác thịt, trước Lễ Ngũ Tuần và sự đến của Nước Trời.
Văn Bản Tân Ước | Văn Bản Cựu Ước | Ý Chính Của Văn Bản
1. Ma-thi-ơ 10:35-36 | Mi-chê 7:6 | Ta đặt một người chống lại cha mình
2. Ma-thi-ơ 12:18-21 | Ê-sai 42:1-3 | Này, Đầy Tớ Ta
3. Ma-thi-ơ 13:14-14 [sic] | Ê-sai 6:9-10 | Các ngươi sẽ cứ nghe
4. Ma-thi-ơ 13:32 | Ê-xê-chi-ên 17:23 | Những chim trời
5. Ma-thi-ơ 21:42 | Thi Thiên 118:22 | Hòn Đá bị chối bỏ
6. Ma-thi-ơ 22:43-46 | Thi Thiên 110:1 | CHÚA phán với Chúa tôi
7. Ma-thi-ơ 24:29 | Ê-sai 31:10, 24:23, Ê-xê-chi-ên 32:7, Giô-ên 2:10, 31, 3:15, A-mốt 5:20, 8:9, Sô-phô-ni 1:15 | Các vì sáng bị cất đi
8. Ma-thi-ơ 24:30 | Đa-ni-ên 7:13 | Ngài sẽ đến trong mây
9. Ma-thi-ơ 24:31 | Ê-sai 27:13, Xa-cha-ri 9:14 | Tiếng kèn
10. Ma-thi-ơ 24:31 | Đa-ni-ên 7:2, Xa-cha-ri 2:6 | Bốn phương gió
11. Ma-thi-ơ 26:64 | Thi Thiên 110:1, Đa-ni-ên 7:13 | Ở bên hữu quyền năng
12. Giăng 6:45 | Ê-sai 54:13 | Mọi người sẽ được Đức Chúa Trời dạy dỗ
13. Công Vụ 2:14-21 | Giô-ên 2:28-32 | Đức Thánh Linh được tuôn đổ
14. Công Vụ 2:25-28 | Thi Thiên 16:8-11 | Tôi luôn thấy CHÚA
15. Công Vụ 2:32-36 | Thi Thiên 110:1 | CHÚA phán với Chúa tôi
16. Công Vụ 3:22-23 | Phục Truyền 18:19 | Ta sẽ dựng lên một Tiên Tri
17. Công Vụ 3:25 | Sáng Thế 22:18 | Dòng Dõi của Áp-ra-ham
18. Công Vụ 4:11 | Thi Thiên 118:22 | Ngài là Hòn Đá
19. Công Vụ 4:23-31 | Thi Thiên 2:1 trở đi | Tại sao các dân tộc nổi giận
20. Công Vụ 7:47-50 | Ê-sai 66:1 | Trời là ngôi của ta
21. Công Vụ 13:16-41 | Thi Thiên 2:7, Ha-ba-cúc 1:5 | Kìa, hỡi những kẻ khinh miệt
22. Công Vụ 13:44-48 | Ê-sai 49:6 | Ta đã đặt ngươi làm sự sáng
23. Công Vụ 15:12-21 | A-mốt 9:11-12 | Lều của Đa-vít
24. Công Vụ 28:25-28 | Ê-sai 6:1 trở đi | Hãy đi đến dân này và nói
25. Rô-ma 1:17 | Ha-ba-cúc 2:4 | Công chính bởi đức tin
26. Rô-ma 4:7-8 | Thi Thiên 32:1-2 | Phước cho những người được tha thứ
27. Rô-ma 9:23-26 | Ô-sê 2:23, 1:10 | Ta sẽ gọi dân Ta
28. Rô-ma 9:27-28 | Ê-sai 10:22 | Phần sót lại sẽ được cứu
29. Rô-ma 9:29 | Ê-sai 1:9 | Chúng ta hẳn đã như Sô-đôm
30. Rô-ma 9:32-33 | Ê-sai 28:16 | Ta đặt tại Si-ôn
31. Rô-ma 10:11 | Ê-sai 28:16 | Không bao giờ bị hổ thẹn
32. Rô-ma 10:13 | Giô-ên 2:32 | Ai kêu cầu Ngài
33. Rô-ma 10:19 | Phục Truyền 32:1 | Ta sẽ làm cho các ngươi ghen tị
34. Rô-ma 10:20-21 | Ê-sai 65:1-2 | Ta đã được những kẻ tìm gặp
35. Rô-ma 11:8 | Ê-sai 29:10 trở đi | Một tâm thần mê muội
36. Rô-ma 11:25-26 | Ê-sai 59:20-21 | Đấng giải cứu sẽ đến
37. Rô-ma 14:10-12 | Ê-sai 45:23 | Mọi đầu gối sẽ quỳ xuống
38. Rô-ma 15:8-13 | Phục Truyền 32:43, Thi Thiên 18:49, 117:1, Ê-sai 11:10 | Lòng thương xót của Đức Chúa Trời cho Dân Ngoại
39. Rô-ma 15:21 | Ê-sai 52:15 | Những người chưa có tin tức
40. 1 Cô-rinh-tô 1:18-19 | Ê-sai 29:14 | Sự khôn ngoan của người khôn ngoan
41. 1 Cô-rinh-tô 15:20-28 | Thi Thiên 8:6, 110:1 | Mọi kẻ thù dưới chân
42. 1 Cô-rinh-tô 15:54-57 | Ê-sai 25:8, Ô-sê 13:14 | Sự chết bị nuốt mất
43. 2 Cô-rinh-tô 6:1-2 | Ê-sai 49:8 trở đi | Thời điểm thuận tiện của Chúa
44. 2 Cô-rinh-tô 6:14 trở đi | Ê-xê-chi-ên 37:27, Giê-rê-mi 31:1, Ê-sai 52:11, Ô-sê 1:10, Ê-sai 43:6 | Đền thờ, gia đình, giao ước của Đức Chúa Trời
45. Ga-la-ti 4:26-27 | Ê-sai 54:1 | Giê-ru-sa-lem ở trên
46. Ê-phê-sô 2:17 | Ê-sai 57:9 | Ngài đã rao giảng sự bình an
47. Ê-phê-sô 5:14 | Ê-sai 52:1-2, 60:1 | Hỡi kẻ ngủ, hãy thức dậy!
48. Hê-bơ-rơ 1:5 | Thi Thiên 2:7, 2 Sa-mu-ên 7:14 | Ngươi là Con Ta!
49. Hê-bơ-rơ 1:13 | Thi Thiên 110:1 | Hãy ngồi bên hữu ta
50. Hê-bơ-rơ 2:12 | Thi Thiên 22:22 | Ta sẽ công bố danh Ngài
51. Hê-bơ-rơ 2:13 | Ê-sai 8:17-18 | Này, ta và các con trẻ
52. Hê-bơ-rơ 5:5-6 | Thi Thiên 2:7, 110:1 | Ngươi là Con Ta
53. Hê-bơ-rơ 7:17, 21 | Thi Thiên 110:4 | Một Thầy Tế Lễ đời đời
54. Hê-bơ-rơ 8:8-13 | Giê-rê-mi 31:31 trở đi | Một giao ước mới
55. Hê-bơ-rơ 10:37-38 | A-ghê 2:3-4 | Đấng sắp đến sẽ đến
56. Hê-bơ-rơ 12:26 | A-ghê 2:6 | Một lần nữa ta sẽ rung chuyển
57. 1 Phi-e-rơ 2:4-8 | Ê-sai 28:16, Thi Thiên 118:22 | Hòn đá góc nhà bị chối bỏ
58. 1 Phi-e-rơ 2:9-10 | Ê-sai 43:20, 61:6, 66:21, Ô-sê 1:10, 2:23 | Một dòng dõi được chọn, một dân tộc, một chức tế lễ
59. 2 Phi-e-rơ 3:4, 10 | Ê-sai 2, 13, Giô-ên 2, Sô-phô-ni 1, Ma-la-chi 4, v.v. | Ngày của Chúa
60. 2 Phi-e-rơ 3:13 | Ê-sai 65:17, 66:22 | Trời mới, đất mới
Phụ lục 8
Các Văn Bản Tân Ước Đề Cập Đến Lần Quang Lâm/Sự Chung Kết
Dưới đây là một danh sách phong phú các văn bản từ Tân Ước mang tính giáo huấn (tức là các Sách Phúc Âm, sách Công Vụ, và các Thư Tín) đề cập đến lần Quang Lâm và Sự Chung Kết. Trong hành trình của chúng ta, chúng ta đã xem xét kỹ lưỡng một số văn bản quan trọng nhất. Khi quý vị dùng biểu đồ này để nghiên cứu các văn bản còn lại, tôi tin rằng quý vị sẽ thấy rằng mỗi văn bản đều xác nhận luận điểm trung tâm của cuốn sách này: Đức Chúa Trời đã hoạch định một Sự Chung Kết duy nhất, lấy Đấng Christ làm trung tâm cho cuối thời đại ác hiện tại, khi, tại lần Quang Lâm duy nhất của Chúa, Ngài khiến kẻ chết sống lại, phán xét thế giới trong sự công chính, hủy diệt trái đất hiện tại và các công việc của nó bằng lửa, và tạo ra trời mới và đất mới, ngôi nhà đời đời của những người được cứu chuộc.
Văn Bản | Ý Chính Của Văn Bản
Ma-thi-ơ
1. 12:18-20 Cho đến khi Ngài gửi sự phán xét đến chiến thắng
2. 13:37-43 Ẩn dụ về lúa mì và cỏ lùng
3. 13:47-50 Ẩn dụ về lưới kéo
4. 16:27-17:8 Một cái nhìn thoáng qua về Nước Trời đã được chung kết
5. 19:27-28 Phán xét mười hai bộ tộc Y-sơ-ra-ên
6. 21:43-44 Hòn Đá sẽ rơi xuống
7. 22:23-33 Sự phục sinh được khẳng định
8. 24-25 Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve
9. 26:29 Cho đến ngày ta uống mới
10. 26:64 Đến trên mây trời
Mác
1. 4:26-29 Mùa gặt vào cuối thời đại
2. 8:38 Khi Con Người đến
3. 9:1-8 Sự biến hình
4. 12:18-27 Sự phục sinh được khẳng định
5. 13:1 trở đi Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve
Lu-ca
1. 9:27-36 Sự biến hình
2. 12:35-40 Hãy thắt lưng của các ngươi
3. 17:22-36 Hãy nhớ vợ của Lót
4. 18:1-8 Con Người sẽ tìm thấy đức tin chăng?
5. 19:11-17 Ẩn dụ về các nén bạc
6. 20:27-40 Sự phục sinh được khẳng định
7. 21:5-36 Bài Giảng Trên Núi Ô-li-ve
Giăng
1. 5:21-29 Sự phục sinh và sự phán xét trong tay Đấng Christ
2. 6:39-40, 44, 54 Sự phục sinh vào Ngày Sau Rốt
3. 14:3 Ta sẽ trở lại
Công Vụ
1. 3:19-25 Sự khôi phục mọi vật
2. 10:42 Quan xét của kẻ sống và kẻ chết
3. 24:15 Một sự phục sinh của người công chính và người không công chính
Rô-ma
1. 2:1-16 Sự phán xét vào Ngày của Đấng Christ
2. 8:16-25 Sự khôi phục vũ trụ tại sự phục sinh
3. 11:11-15 Sự sống từ kẻ chết tại sự cải đạo của Y-sơ-ra-ên
4. 16:20 Sa-tan bị nghiền nát tại lần Quang Lâm
1 Cô-rinh-tô
1. 1:4-8 Chờ đợi sự cuối cùng tại sự mạc khải của Đấng Christ
2. 3:13 Ngày Phán Xét duy nhất
3. 4:5 Sự phán xét phổ quát tại lần Quang Lâm
4. 5:5 Ngày của Chúa Giê-xu
5. 15:20-28 Sự phục sinh và Nước Trời hai mặt
6. 15:50-58 Cái chết của sự chết tại tiếng kèn cuối cùng
2 Cô-rinh-tô
1. 4:14 Đức Chúa Trời trình diện dân Ngài tại sự phục sinh
2. 5:1-10 Sự phục sinh, sự phán xét, và một ngôi nhà đời đời trên các tầng trời
Ê-phê-sô
1. 4:30 Được đóng ấn cho ngày cứu chuộc
Phi-líp
1. 1:6-11, 2:16 Chân thành và không chỗ trách được cho đến Ngày của Đấng Christ
2. 3:9-11 Hầu cho tôi có thể đạt được sự phục sinh
3. 3:20-21 Sự khôi phục vũ trụ tại sự phục sinh
Cô-lô-se
1. 3:4 Được bày tỏ với Ngài trong vinh quang
1 Tê-sa-lô-ni-ca
1. 1:10 Chờ đợi Con Ngài từ trời
2. 2:19-20 Hy vọng, niềm vui, và mão triều thiên của Phao-lô tại lần Quang Lâm
3. 3:11-13 Được vững lập trong sự thánh khiết tại lần Quang Lâm
4. 4:13-18 Sự an ủi về sự đến của Ngài
5. 5:1-11 Được chỉ định để hưởng sự cứu rỗi trong Ngày của Chúa
2 Tê-sa-lô-ni-ca
1. 1:3-12 Sự giải cứu và sự báo trả tại sự mạc khải của Đấng Christ
2. 2:1-13 Đấng Christ đối đầu Kẻ Chống Đấng Christ tại lần Quang Lâm
1 Ti-mô-thê
1. 6:13-16 Hãy trung tín cho đến sự hiện ra của Ngài
2 Ti-mô-thê
1. 1:12, 18 Được gìn giữ cho đến ngày đó
2. 4:1 Sự phán xét phổ quát tại sự hiện ra của Ngài
Tít
1. 2:13 Hy vọng phước hạnh của Hội Thánh
Hê-bơ-rơ
1. 6:1-3 Sự phục sinh, tiếp theo là sự phán xét đời đời
2. 9:25-28 Đấng Christ sẽ hiện ra lần thứ hai, để hưởng sự cứu rỗi cuối cùng
3. 10:11-13 Chờ đợi trên thiên đàng cho đến khi kẻ thù của Ngài bị làm thành bệ chân của Ngài
4. 10:25 Ngày đang đến gần
5. 12:26-27 Một lần rung chuyển nữa sắp đến
Gia-cơ
1. 5:7-9 Hãy kiên nhẫn cho đến sự phán xét tại sự trở lại của Ngài
1 Phi-e-rơ
1. 1:6-9 Hãy kiên nhẫn cho đến sự mạc khải của Đấng Christ
2. 4:7-19 Sự cuối cùng của mọi vật đã gần
2 Phi-e-rơ
1. 3:1-13 Ngày của Chúa sẽ đến
2. 3:18 Vinh quang cho Đấng Christ, bây giờ và cho đến ngày của cõi đời đời
1 Giăng
1. 2:28 Tự tin tại sự hiện ra/sự đến của Ngài
2. 3:2-3 Tại sự hiện ra của Ngài chúng ta sẽ giống như Ngài
Giu-đe
1. Câu 6 Sự Phán Xét của Ngày Lớn
2. Câu 14-15 Những kẻ chế giễu sẽ bị phán xét tại lần Quang Lâm
3. Câu 24-25 Các tín hữu sẽ đứng với niềm vui lớn
Phụ lục 9
Các Lời Tiên Tri Kinh Thánh Về Trận Chiến Cuối Cùng
Dưới đây là một danh sách phong phú các lời tiên tri Kinh Thánh về Trận Chiến Cuối Cùng, cuộc xung đột cuối cùng giữa Đấng Christ và Sa-tan, Hội Thánh và Thế Giới. Như những lời tiên tri này cho thấy, Trận Chiến Cuối Cùng được tiền định sẽ xảy ra ngay trước Sự Chung Kết tại lần Quang Lâm của Chúa Giê-xu Christ, và do đó là một dấu hiệu lớn về sự gần kề của sự trở lại của Ngài. Trong những năm gần đây, hội thánh Tin Lành phần lớn đã bỏ qua giáo lý này, chủ yếu do ảnh hưởng của Thuyết Thời Kỳ, là thuyết biến Trận Chiến Cuối Cùng thành một cuộc xung đột cuối cùng giữa Israel theo huyết thống và các dân tộc sau Sự Cất Lên của Hội Thánh. Tuy nhiên, giờ đây, Thuyết Thời Kỳ đang thoái trào, và sự dạy dỗ lịch sử của Cơ Đốc giáo về chủ đề này một lần nữa đang hiện ra. Điều này thật đúng lúc, vì làn sóng bắt bớ Cơ Đốc nhân trên toàn cầu đang dâng lên gợi ý rằng Trận Chiến Cuối Cùng có thể gần hơn chúng ta nghĩ.
Văn Bản | Ý Chính Của Văn Bản
1. Ê-xê-chi-ên 37-38 “Ta chống lại ngươi, hỡi Gót!”
2. Đa-ni-ên 7:1-28 Một cuộc chiến vô ích chống lại các thánh đồ
3. Đa-ni-ên 9:26-27 Cho đến cuối cùng sẽ có chiến tranh
4. Đa-ni-ên 11:36-12:13 Một dân được giải cứu trong lúc gian truân
5. Giô-ên 3:1-17 Đông đảo người trong Thung Lũng Phán Quyết
6. Mi-chê 4:11-5:1 Đức Chúa Trời tập hợp các dân tộc đến sân đạp lúa của Ngài
7. Xa-cha-ri 12:1-17 Giê-ru-sa-lem, một chén gây choáng váng cho mọi dân tộc
8. Xa-cha-ri 14:1-3 CHÚA sẽ ra đi và chiến đấu
9. Ma-thi-ơ 24:9-28 Rồi sẽ có đại nạn (Lời Tiên Tri Hòa Trộn)
10. 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:3-12 Kẻ Vô Luật Pháp, kẻ chống đối Đức Chúa Trời
11. Khải Huyền 11:7-10 Con Thú gây chiến với Hai Nhân Chứng
12. Khải Huyền 13:6-10 Con Thú từ biển thắng các thánh đồ (Lời Tiên Tri Hòa Trộn)
13. Khải Huyền 16:12-16 Các vua trên đất được tập hợp cho cuộc chiến
14. Khải Huyền 19:17-21 Các dân tộc được tập hợp cho Bữa Tiệc Của Đức Chúa Trời
15. Khải Huyền 20:7-10 Một ngọn lửa từ trời kết thúc cuộc chiến
LƯU Ý: LTH = Lời Tiên Tri Hòa Trộn (Blended Prophecy): Một lời tiên tri hòa trộn các sự kiện lịch sử gần và xa; hòa trộn điều sơ bộ và điều tối hậu, điều lịch sử và điều cánh chung.
Phụ lục 10
Các Tín Điều Của Cơ Đốc Giáo Về Sự Chung Kết
Phụ lục này trích dẫn các phần cánh chung học của một số tín điều vĩ đại của Cơ Đốc giáo, đặc biệt là những tín điều trong truyền thống Cải Chánh. Cùng nhau, chúng cho thấy rằng thuyết vô thiên niên quả thật đã là cánh chung học truyền thống của Hội Thánh Cơ Đốc phổ quát. Tôi đã viết cuốn sách này với hy vọng rằng mọi người của Đức Chúa Trời sẽ suy xét lại nó cách mới mẻ và, nếu cần, trở về nhà.
1. Tín Điều Các Sứ Đồ (Thế Kỷ Thứ Tư)
Đấng Christ... ngồi bên hữu Đức Chúa Trời là Cha Toàn Năng; từ đó Ngài sẽ đến để phán xét kẻ sống và kẻ chết.
2. Tín Điều Nicene (năm 381 SCN)
Và Đấng Christ sẽ trở lại, trong vinh quang, để phán xét cả kẻ sống và kẻ chết; Nước của Ngài sẽ không bao giờ cùng.
3. Tín Điều Athanasian (Thế Kỷ Thứ Sáu)
Ngài đã thăng thiên, (và) ngồi bên hữu Đức Chúa Cha, Đức Chúa Trời Toàn Năng; khi Ngài đến, mọi người sẽ sống lại với thân thể của mình, và sẽ khai trình về các việc làm của mình. Và những ai đã làm điều lành sẽ đi vào sự sống đời đời; còn những ai đã làm điều ác, vào lửa đời đời.
4. Bản Tuyên Xưng Augsburg (Lutheran, năm 1530 SCN)
(Chúng tôi) dạy rằng vào Sự Chung Kết của Thế Giới, Đấng Christ sẽ hiện ra để phán xét, và sẽ khiến mọi kẻ chết sống lại; Ngài sẽ ban cho những người tin kính và được chọn sự sống đời đời và những niềm vui vô cùng, nhưng những kẻ không tin kính và ma quỷ Ngài sẽ kết án phải chịu đau đớn không ngừng. (Chúng tôi) lên án (những kẻ) hiện đang truyền bá một số quan điểm Do Thái nào đó, rằng trước sự sống lại của kẻ chết, những người tin kính sẽ chiếm lấy vương quốc của thế giới, còn kẻ không tin kính sẽ bị dẹp bỏ khắp nơi.
5. Bản Tuyên Xưng Belgic (Cải Chánh, năm 1561 SCN)
Cuối cùng, chúng tôi tin, theo Lời Đức Chúa Trời, rằng khi thời điểm mà Chúa đã định đã đến (là điều không tạo vật nào biết được) và số người được chọn đã đủ, Chúa chúng ta là Chúa Giê-xu Christ sẽ từ trời đến, bằng thân thể và cách hữu hình, như Ngài đã thăng thiên, với vinh quang và uy nghi lớn lao, để tuyên bố chính Ngài là quan xét của kẻ sống và kẻ chết. Ngài sẽ đốt thế giới cũ này trong lửa và ngọn lửa để thanh tẩy nó. Rồi mọi tạo vật loài người sẽ hiện diện đích thân trước Quan Xét vĩ đại — đàn ông, đàn bà, và trẻ em, những người đã sống từ ban đầu cho đến cuối cùng của thế giới. Họ sẽ được triệu tập đến đó bởi tiếng của thiên sứ trưởng và bởi tiếng kèn của Đức Chúa Trời. Vì mọi người đã chết trước thời điểm đó sẽ được khiến sống lại từ đất, linh hồn của họ được nối kết và hiệp nhất với chính thân thể mà họ đã sống trong đó. Còn đối với những người vẫn còn sống, họ sẽ không chết như những người khác, nhưng sẽ được biến hóa trong nháy mắt từ hư nát thành không hư nát. Rồi các sách (tức là lương tâm) sẽ được mở ra, và kẻ chết sẽ bị phán xét theo những điều họ đã làm trong thế giới, dù tốt hay xấu. Quả thật, mọi người sẽ khai trình về mọi lời hư không mà họ đã nói, là điều thế giới chỉ coi như trò chơi đùa. Và rồi những bí mật và sự giả hình của loài người sẽ bị phơi bày công khai trước mắt mọi người. Vì vậy, có lý do chính đáng để ý tưởng về sự phán xét này là kinh khủng và đáng sợ đối với những kẻ gian ác và xấu xa. Nhưng nó rất dễ chịu và là một sự an ủi lớn cho những người công chính và được chọn, vì sự cứu chuộc trọn vẹn của họ lúc đó sẽ được hoàn thành. Lúc đó họ sẽ nhận lãnh những trái của công lao mình và của sự khốn khó họ đã chịu; sự vô tội của họ sẽ được mọi người công khai công nhận; và họ sẽ thấy sự báo thù khủng khiếp mà Đức Chúa Trời sẽ giáng trên những kẻ ác đã hà hiếp, áp bức, và làm khổ họ trong thế giới này. Những kẻ ác sẽ bị định tội bởi chính lương tâm mình làm chứng, và sẽ trở nên bất tử — nhưng chỉ để chịu đau đớn trong lửa đời đời đã chuẩn bị cho ma quỷ và các thiên sứ của nó. Ngược lại, những người trung tín và được chọn sẽ được đội mão vinh quang và tôn trọng. Con Đức Chúa Trời sẽ xưng danh họ trước Đức Chúa Trời là Cha Ngài và các thiên sứ thánh và được chọn; mọi giọt nước mắt sẽ được lau khỏi mắt họ; và vụ kiện của họ — hiện đang bị nhiều quan tòa và viên chức dân sự kết án là tà giáo và xấu xa — sẽ được thừa nhận là vụ kiện của Con Đức Chúa Trời. Và như một phần thưởng đầy ân điển, Chúa sẽ khiến họ hưởng một vinh quang mà lòng người không bao giờ có thể tưởng tượng được. Vì vậy, chúng tôi trông đợi ngày trọng đại đó với lòng khao khát để được hưởng trọn vẹn những lời hứa của Đức Chúa Trời trong Đấng Christ Giê-xu, Chúa chúng ta.
6. Sách Giáo Lý Vấn Đáp Heidelberg (Cải Chánh, năm 1563 SCN)
Hỏi: Có sự an ủi gì cho bạn khi (điều được viết trong Tín Điều Các Sứ Đồ rằng), “Đấng Christ sẽ trở lại để phán xét kẻ sống và kẻ chết”?
Đáp: Rằng trong mọi nỗi buồn và sự bắt bớ của tôi, với đầu ngẩng cao, tôi trông đợi chính Đấng ấy, là Đấng trước đây đã dâng chính mình vì tôi trước tòa án của Đức Chúa Trời, và đã cất bỏ mọi sự rủa sả khỏi tôi, đến với tư cách Quan Xét từ trên trời: Ngài sẽ ném mọi kẻ thù của Ngài và của tôi vào sự kết án đời đời, nhưng sẽ đem tôi cùng với mọi người được chọn của Ngài về với Ngài, vào những niềm vui và vinh quang trên trời.
7. Ba Mươi Chín Điều Khoản (Giáo Hội Anh, năm 1563 SCN)
Đấng Christ đã thăng thiên, và ngồi tại đó cho đến khi Ngài trở lại để phán xét mọi Người vào ngày sau rốt.
8. Bản Tuyên Xưng Đức Tin Westminster (Thanh Giáo-Cải Chánh, 1647)
Bản Tuyên Xưng Đức Tin Baptist London (1689)
Chương XXXIII
Về Sự Phán Xét Sau Rốt
I. Đức Chúa Trời đã định một ngày, trong ngày đó Ngài sẽ phán xét thế gian một cách công chính bởi Chúa Giê-xu Christ, là Đấng mà Cha đã ban cho mọi quyền phép và sự phán xét. Trong ngày đó, không những các thiên sứ sa ngã sẽ bị phán xét, mà mọi người đã sống trên đất cũng sẽ xuất hiện trước tòa án của Đấng Christ, để khai trình về tư tưởng, lời nói, và việc làm của mình; và để nhận lãnh theo những gì họ đã làm trong thân thể, dù tốt hay xấu.
II. Mục đích của việc Đức Chúa Trời định ngày này là để bày tỏ vinh quang của sự thương xót Ngài, trong sự cứu rỗi đời đời của những người được chọn; và của sự công chính Ngài, trong sự đoán phạt những kẻ bị hư mất, là những kẻ gian ác và không vâng phục. Vì lúc đó những người công chính sẽ đi vào sự sống đời đời, và nhận lãnh sự đầy dẫy của niềm vui và sự tươi mới, là điều sẽ đến từ sự hiện diện của Chúa; nhưng những kẻ ác, là kẻ không biết Đức Chúa Trời, và không vâng theo Phúc Âm của Chúa Giê-xu Christ, sẽ bị ném vào những đau đớn đời đời, và bị hình phạt bằng sự hư mất đời đời, xa cách sự hiện diện của Chúa, và xa cách vinh quang của quyền năng Ngài.
III. Như Đấng Christ muốn chúng ta tin chắc rằng sẽ có một ngày phán xét, vừa để ngăn mọi người khỏi tội lỗi; vừa để an ủi nhiều hơn cho những người tin kính trong nghịch cảnh của họ: thì Ngài cũng muốn ngày đó không ai biết được, để họ có thể rũ bỏ mọi sự an toàn theo xác thịt, và luôn tỉnh thức, vì họ không biết Chúa sẽ đến vào giờ nào; và có thể luôn sẵn sàng để nói, “Lạy Chúa Giê-xu, xin đến, xin đến mau chóng, A-men.”
9. Các Điều Khoản Tôn Giáo Methodist (1784)
Điều 3: Về Sự Phục Sinh Của Đấng Christ
Đấng Christ thật sự đã sống lại từ kẻ chết, và đã lấy lại thân thể của Ngài, cùng mọi điều thuộc về sự trọn vẹn của bản tính loài người, với thân thể đó Ngài đã thăng thiên, và ngồi tại đó cho đến khi Ngài trở lại để phán xét mọi người vào Ngày Sau Rốt.
10. Bản Tuyên Xưng Baptist New Hampshire (năm 1833 SCN)
Chúng tôi tin rằng ngày tận thế đang đến gần; rằng vào Ngày Sau Rốt, Đấng Christ sẽ từ trời giáng xuống và khiến kẻ chết sống lại từ mồ mả cho (phần thưởng và) sự báo trả cuối cùng; rằng lúc đó sẽ có một sự phân tách trang trọng; rằng kẻ ác sẽ bị tuyên án chịu hình phạt vô cùng, còn người công chính hưởng niềm vui vô cùng; và rằng sự phán xét này sẽ ấn định đời đời tình trạng cuối cùng của loài người trên thiên đàng hay dưới địa ngục, dựa trên các nguyên tắc của sự công chính.
11. Đức Tin và Sứ Điệp Baptist (Baptist Nam Phương, năm 1963 SCN)
Đức Chúa Trời, trong thời điểm của Ngài và theo cách của Ngài, sẽ đưa thế giới đến kết cục thích đáng của nó. Theo lời hứa của Ngài, Chúa Giê-xu Christ sẽ trở lại trên đất một cách cá nhân và hữu hình trong vinh quang; kẻ chết sẽ được khiến sống lại, và Đấng Christ sẽ phán xét mọi người trong sự công chính. Những kẻ không công chính sẽ bị giao cho địa ngục, nơi hình phạt đời đời. Những người công chính trong thân thể phục sinh và được vinh hiển của họ sẽ nhận lãnh phần thưởng của mình và sẽ ở đời đời trên thiên đàng với Chúa.
12. Hiệp Hội Tin Lành Quốc Gia (Hoa Kỳ)
Chúng tôi tin vào sự sống lại của cả người được cứu lẫn người bị hư mất; những người được cứu thì sống lại để hưởng sự sống và những người bị hư mất thì sống lại để chịu sự đoán phạt.
Chú Thích Cuối Sách Chương 1: Cánh Chung Học theo Kinh Thánh Là Gì? 1. Để thảo luận về các cánh chung học tự nhiên chủ nghĩa và phiếm thần, xem Dean Davis, In Search of the Beginning (Pleasant Word, 2010), các chương 2-4. 2. Để thảo luận chi tiết hơn về cánh chung học cá nhân, xem Anthony Hoekema, The Bible and the Future (Eerdmans, 1979), các chương 7-9. Cũng xem Dean Davis, The Test: A Seeker’s Journey to the Meaning of Life (Pleasant Word, 2010), chương 15. Chương 2: Các Vấn Đề trong Cánh Chung Học theo Kinh Thánh 1. Để lấy mẫu về cánh chung học của các tín điều truyền thống, xem Phụ Lục 10. Chương 3: Các Lựa Chọn trong Cánh Chung Học theo Kinh Thánh 1. Trong suốt sách này, khi tôi dùng các từ “premillennialism” (tiền thiên niên kỷ) và “premillennarians” (người tiền thiên niên kỷ), tôi nghĩ đến hoặc OCHP hoặc tiền thiên niên kỷ theo thuyết phân kỳ, và các tín đồ của chúng. Nghĩa là, tôi nghĩ đến hai hình thức của tiền thiên niên kỷ giải thích OTKP ít nhiều theo nghĩa đen. Vì vậy, tôi phải xin lỗi trước các bạn NCHP của tôi, những người sẽ không nhận ra đức tin của họ trong hầu hết các mô tả của tôi về tiền thiên niên kỷ. Tuy nhiên, họ sẽ có sự bù đắp này, rằng quan điểm của chính tôi về OTKP gần với quan điểm của họ hơn vô cùng, đến nỗi tôi ấp ủ các hy vọng trìu mến về việc cuối cùng chinh phục họ đến sự đơn giản ngọt ngào của thuyết vô thiên niên kỷ, và đến cánh chung học thực sự “lịch sử” của Hội Thánh Cơ Đốc. Để biết thêm về lịch sử của HP, xem Stanley Grenz, The Millennial Maze, (IVP, 1992), các chương 2, 5. 2. Các nhà thần học dùng cách diễn đạt cánh chung học đã thực hiện (realized eschatology) để mô tả cách Đấng Christ và các sứ đồ coi các (phước hạnh của) Nước đã hứa là hiện diện, hay “đã thực hiện,” trong thời của chính họ. Đối với họ, Nước Đức Chúa Trời đã hiện diện rồi (tức là, thật trong kinh nghiệm cá nhân), dù chưa hiện diện trong sự đầy trọn của nó. Chúng ta sẽ có nhiều điều hơn để nói về ý tưởng quan trọng này trong các trang sắp tới. 3. Trong thân sách này tôi đề cập đến mọi vấn đề được dấy lên bởi từng trường phái giải thích tiên tri khác nhau. Cũng vậy, trong các phụ lục tôi đưa ra một tóm tắt kết luận và phê bình về từng trường phái. Chương 6: Sự Khởi Đầu và Nước Đức Chúa Trời 1. Tôi lần đầu tiên bắt gặp ý tưởng nổi bật này trong tác phẩm cổ điển của Watchman Nee, The Normal Christian Life (Tyndale House, 1977). 2. Trong Cựu Ước mô-típ Trục Xuất và Trở Về nổi bật và có ý nghĩa sâu sắc. Hai trường hợp có tầm quan trọng đặc biệt. Trường hợp thứ nhất — là nguyên mẫu — là sự trục xuất của nhân loại khỏi Ê-đen vào Lãnh Địa của Sự Tối Tăm. Tiếp theo sau điều này là
bởi nhiều hình bóng và lời tiên tri thời Cựu Ước hứa về sự trở về cánh chung của nhân loại đến Thiên Đàng; và tiếp theo sau điều này là sự ứng nghiệm, bởi sự trở về thuộc linh và thuộc thể thực sự trong “những ngày sau rốt” của Giao Ước Mới. Trường hợp thứ hai, là biểu tượng của trường hợp thứ nhất, là sự trục xuất của Y-sơ-ra-ên khỏi quê hương của nàng, dẫn đến ách nô lệ dưới A-si-ri và Ba-by-lôn. Sự trục xuất này cũng được tiếp theo bởi nhiều lời hứa thời Cựu Ước về sự trở về; và các lời hứa này cũng được tiếp theo bởi sự trở về thực sự. Tuy nhiên, tại đây, sự trở về thực sự là hai mặt. Mặt thứ nhất là thuộc thể, và xảy ra trong thời Cựu Ước khi nhiều người Do Thái theo sắc tộc trở về Palestine dưới thời Ê-xơ-ra và Nê-hê-mi. Mặt thứ hai trước hết là thuộc linh và sau là thuộc thể; nó xảy ra trong suốt thời Tân Ước, khi đám đông “người Do Thái” thuộc linh (tức là, các tín hữu Do Thái và dân ngoại nơi Chúa Giê-xu) trở về với Đấng Christ theo nhiều cách khác nhau (tức là, qua sự tái sinh, qua sự thăng lên của linh hồn họ vào thiên đàng vào khoảnh khắc chết, và qua sự sống lại thuộc thể của họ để được sự sống đời đời trong Thế Giới Sắp Đến). Mô-típ này — và sự thể hiện hai mặt của nó — cực kỳ quan trọng cho cách giải thích đúng đắn về OTKP. Như chúng ta sẽ thấy sau này, trong OTKP Đức Thánh Linh thường xuyên dùng các dự đoán về sự trở về của Y-sơ-ra-ên cánh chung đến Đất Hứa để nói cách huyền nhiệm về sự trở về tối hậu của nhân loại đến Thiên Đàng và Cây và Nước của Sự Sống. 3. Để biết thêm về ý nghĩa thuộc linh của Các Sự Khởi Đầu Tốt và Xấu, xem Dean Davis, In Search of the Beginning (2010, Winepress Publishing), Chương 5. Chương 7: Giao Ước và Nước Đức Chúa Trời 1. Trong chương 9 chúng ta sẽ xem xét một số phân đoạn Tân Ước, chỉ ra rằng đây quả thật là quan điểm của Chúa Giê-xu và các sứ đồ về cấu trúc của Thời Kỳ Công Bố và Thử Thách. 2. Để có một Dòng Thời Gian trực quan hóa Lịch Sử Cứu Rỗi theo các sự quản trị liên tiếp của Giao Ước Vĩnh Cửu, xin xem chương 10. Chương 8: Nước Đức Chúa Trời trong Lời Hứa Thời Cựu Ước 1. Cầu vồng mà Đức Chúa Trời đã định sau Nước Lụt cũng là một hình bóng, một bức tranh của toàn bộ phổ và vẻ đẹp của Thân Vị và Công Việc của Đấng Christ thay cho dân Ngài. Trong cõi đời đời Đức Chúa Trời sẽ nhìn vào nó, và vì vậy sẽ không bao giờ phán xét họ nữa (Sáng Thế Ký 9:9-17). 2. Chúng ta cũng thoáng thấy Nước Đức Chúa Trời trong sự kiện rằng Áp-ra-ham đã ban cho Y-sác con trai ông “mọi điều ông có” (Sáng Thế Ký 24:36, 25:5). Điều này là hình bóng của sự tôn cao của Đấng Christ, Đấng mà vào tay Ngài Cha đã đặt “muôn vật” (tức là, mọi thẩm quyền, mọi quyền năng, và mọi sự trông nom vũ trụ), qua đó khiến Ngài trở nên Vua Tối Cao của trời và đất (Ma-thi-ơ 11:27, 28:18 trở đi, Công Vụ 2:36, Phi-líp 2:1 trở đi). 3. Dù Y-sơ-ra-ên thời Cựu Ước là hình bóng của những người được chọn của Đức Chúa Trời, không phải mọi người Y-sơ-ra-ên đều là một phần của những người được chọn của Đức Chúa Trời. Như sứ đồ Phao-lô đã nói, “Họ không phải đều là Y-sơ-ra-ên, những người thuộc dòng dõi của Y-sơ-ra-ên” (Rô-ma 9:6). Chỉ những người Do Thái tin kính, mà trong họ Thánh Linh đã thực hiện sự ăn năn và đức tin thật (đặc biệt là đức tin nơi Đấng Mê-si đã hứa), mới thuộc về “Y-sơ-ra-ên của Đức Chúa Trời” (Ga-la-ti 6:6). 4. Xem Louis Berkhoff, Systematic Theology, (Eerdmans, 1977), tr. 298. 5. Một lần nữa, chúng ta sẽ thấy trong chương 9 rằng Đấng Christ và các sứ đồ quả thật hình dung Nước Đức Chúa Trời như đến trong hai giai đoạn cơ bản, một Thời Kỳ Công Bố tạm thời tiếp theo là một Thời Kỳ Phần Thưởng và Sự Báo Trả đời đời, hai thời kỳ được phân tách bởi một Sự Chung Kết duy nhất tại Sự Quang Lâm của Đấng Christ. Chương 9: Sự Đến của Nước Đức Chúa Trời 1. Trong 1 Cô-rinh-tô 15:50-57 Phao-lô hoàn tất cuộc thảo luận của ông về sự sống lại bằng cách giới thiệu một “lẽ mầu nhiệm” khác, lẽ thật đã giấu kín trước đây rằng các thánh đồ sống vào thời Sự Quang Lâm sẽ không chết, nhưng sẽ được vinh hiển “trong một khoảnh khắc, trong nháy mắt, khi tiếng kèn cuối cùng thổi.” Phân đoạn này cũng hỗ trợ mạnh mẽ quan điểm hai giai đoạn đơn giản về sự đến của Nước Đức Chúa Trời. Khi nào các thánh đồ đang sống sẽ được vinh hiển? Tại sự sống lại của kẻ chết (52). Khi nào sự sống lại sẽ xảy ra? Tại Sự Quang Lâm (23). Điều gì sẽ vang lên tại Sự Quang Lâm? Tiếng kèn cuối cùng (52). Tại sao nó được gọi là tiếng kèn cuối cùng? Vì nó báo trước sự sống lại duy nhất sẽ đời đời nuốt chửng sự chết trong chiến thắng (54-55). Vậy thì, đối với Phao-lô Sự Quang Lâm đem đến sự cuối cùng (24), sự phục tùng của mọi kẻ thù (25), sự phục tùng của muôn vật (26), tiếng kèn cuối cùng (52), sự sống lại duy nhất của kẻ chết (52), sự vinh hiển hóa duy nhất của các thánh đồ đang sống, và (đối với các thánh đồ và thế giới họ sẽ thừa hưởng) sự bãi bỏ đời đời của sự chết. Tóm lại, Sự Quang Lâm đem đến Sự Chung Kết của muôn vật. Với tình yêu và sự tôn trọng, vì vậy tôi xin đặt câu hỏi quan trọng này cho các anh em tiền thiên niên kỷ của tôi: Làm thế nào, sau Sự Quang Lâm, Đấng Christ sẽ cai trị trong một ngàn năm trên một thế giới trong đó Sa-tan, nhiều kẻ thù con người và tự nhiên khác nhau, và chính sự chết vẫn còn hiện diện; trong đó nhiều sự sống lại và nhiều sự phán xét hơn phải xảy ra; và trên đó một tiếng kèn “cuối cùng” nữa phải vang lên? 2. Thật rất bày tỏ khi thấy cách những người tiền thiên niên kỷ cố gắng hòa giải cánh chung học của họ với ý nghĩa rõ ràng của sự dạy dỗ của Phao-lô trong phân đoạn quyết định này. John MacArthur, ví dụ, bình luận về câu 23, khẳng định rằng “những người thuộc về Đấng Christ sẽ được khiến sống lại và bước vào trạng thái trên trời đời đời trong ba giai đoạn khi Đấng Christ đến” (MSB, tr. 2401). Ý ông là Sự Đến của Đấng Christ thực ra liên quan đến ba sự kiện riêng biệt (và cách nhau rộng rãi): một Sự Đến trước cơn đại nạn (tức là, Sự Cất Lên, khi Ngài khiến các tín hữu đã chết sống lại), một Sự Đến sau cơn đại nạn (khi Ngài khiến các thánh đồ thời Cựu Ước và thời Cơn Đại Nạn sống lại), và một Sự Đến trong thiên niên kỷ (khi, rất có thể, Ngài liên tục khiến các thánh đồ thiên niên kỷ sống lại và vinh hiển vào các khoảnh khắc họ chết)! Đây là một ví dụ nổi bật về điều các nhà thần học gọi là giải kinh áp đặt (eisegesis); là đọc vào một phân đoạn điều không có ở đó, thay vì rút ra từ phân đoạn điều thực sự có ở đó. Bất chấp rằng trong phân đoạn này không có một lời nào về một thiên niên kỷ tương lai. Bất chấp rằng trong toàn bộ Tân Ước Giáo Huấn không có một lời nào về một thiên niên kỷ tương lai! Vì cam kết trước đó của mình với cách giải thích theo nghĩa đen về OTKP và Khải Huyền 20, người tiền thiên niên kỷ phải dành chỗ cho một thiên niên kỷ, đúng như MacArthur đã làm tại đây với giáo lý về ba Sự Đến của ông. Nhưng tôi hỏi: Chẳng phải sẽ hợp lý hơn vô cùng cho một người tiền thiên niên kỷ lấy các tín hiệu cánh chung của mình từ Tân Ước Giáo Huấn, và như vậy xem xét lại cam kết cánh chung của mình với chủ nghĩa nghĩa đen tiên tri sao? “Vâng,” Đấng Christ và các sứ đồ phán, “đúng vậy!” 3. Người tiền thiên niên kỷ lịch sử, George Ladd, chỉ về sự hiện diện của một số từ tiếng Hy Lạp chỉ trình tự, giải thích các câu 23-24 như sau: “Một khoảng thời gian không xác định rơi giữa sự sống lại của Đấng Christ và sự quang lâm của Ngài; và một khoảng thời gian không xác định thứ hai rơi giữa Sự Quang Lâm và sự cuối cùng” (New Testament Theology, tr. 559). Đối với Ladd, “khoảng thời gian không xác định thứ hai” là một thiên niên kỷ trên đất. Nhưng phân đoạn này — hay cánh chung học của Phao-lô như một toàn thể — có hỗ trợ quan điểm của ông không? Vì các lý do vừa trích dẫn trong ghi chú 1, tôi mạnh mẽ lập luận rằng nó không hỗ trợ, và rằng khoảng thời gian giữa một Sự Quang Lâm duy nhất của Đấng Christ và việc giao Nước đã được vinh hiển cho Cha quả thật rất ngắn! 4. Đúng là trong các sách Phúc Âm chúng ta thấy Chúa Giê-xu tuyên bố rằng Nước Đức Chúa Trời ở giữa vòng các ngươi (Lu-ca 17:21, NAS), và rằng Nước Đức Chúa Trời đã đến trên các ngươi (Ma-thi-ơ 12:28). Tuy nhiên, điều này không có nghĩa rằng trong những ngày trong xác thịt của Ngài Nước Đức Chúa Trời đã đến trong thế giới như một sự hiện diện tồn tại, hay rằng nó đã thực sự bén rễ trên đất, hay rằng nó đã bắt đầu cuộc tấn công cứu chuộc của nó trên Lãnh Địa của Sự Tối Tăm. Vì các lý do đã chỉ ra trước đây, sự đến đó phải chờ đợi Ngày Lễ Ngũ Tuần. Vậy thì, trong hai phân đoạn này Chúa Giê-xu đang phán rằng Nước Đức Chúa Trời sẽ đến vào Ngày Lễ Ngũ Tuần ngay cả bây giờ đang ở giữa vòng các ngươi (dù chưa ở trong các ngươi), và ngay cả bây giờ đang ở trên các ngươi (dù chưa vĩnh viễn) (Giăng 14:17). Theo cách xem trước lén lút, nó ở đây; nhưng theo cách bước vào dứt khoát của nó vào lịch sử con người, nó vẫn chưa đến. Chương 10: Lịch Sử Cứu Rỗi: Một Hành Trình đến Nước Đức Chúa Trời 1. Vì trong kế hoạch của Đức Chúa Trời những ngày sau rốt có ý định kéo dài lâu, sách Khải Huyền mô tả chúng dưới các hình ảnh số lớn: 1260 ngày và 1000 năm (Khải Huyền 11:3, 12:6, 20:1-7). Trong chương 20 chúng ta sẽ phân tích các con số này. Cũng lưu ý rằng trong một vài OTKP, những ngày sau rốt bao gồm Nước của Cha (Ê-sai 2:2 trở đi, Mi-chê 4:1 trở đi). Tuy nhiên, trong Tân Ước, chúng đồng nhất đồng thời gian với Nước của Con. Chương 12: Bản Chất và Các Giai Đoạn của Nước Đức Chúa Trời trong OTKP 1. Để có một danh sách đầy đủ về các OTKP, xem Phụ Lục 6. 2. Quan trọng thay, trong các lời tiên tri của Ô-sê về sự phục hồi cánh chung của Y-sơ-ra-ên, sứ đồ Phao-lô thực ra tìm thấy một dự đoán về sự hoán cải của dân ngoại đến với Đấng Christ (Ô-sê 1:10, Rô-ma 9:25-26)! Điều này chỉ ra rằng Phao-lô đã áp dụng NCH vào Ô-sê, thấy trong các lời của ông một dự đoán về sự phục hồi cánh chung của Hội Thánh của Đấng Christ, một Hội Thánh bao gồm dân ngoại cũng như người Do Thái. 3. Hãy quan sát cách giao ước của Đức Chúa Trời với Đa-vít phục vụ như một bức tranh của Giao Ước Cứu Chuộc giữa Cha và Con. Chính với điều kiện là sự vâng phục của Con cho đến mọi giai đoạn của sự hạ mình của Ngài mà Cha sẽ ban thưởng và chúc phước cho Ngài bằng cách khiến Ngài trở nên Đầu trên một triều đại đời đời của các thánh đồ, những người được gọi ra của mọi thời đại, Hội Thánh (Thi Thiên 89). 4. Xem Ê-sai 14 và Ê-xê-chi-ên 28 để có hai trường hợp thú vị của sự pha trộn tiên tri. Trong trường hợp trước, Ê-sai pha trộn các dự đoán về sự sụp đổ của vua Ba-by-lôn với các dự đoán về sự sụp đổ (tức là, sự hủy diệt) của Sa-tan và vương quốc của nó. Trong trường hợp sau, Ê-xê-chi-ên làm điều rất giống vậy, lần này gắn các dự đoán về sự diệt vong của Sa-tan với các dự đoán về sự diệt vong của vua Ty-rơ. 5. Các ví dụ quen thuộc về các OTKP về Thế Giới Sắp Đến bao gồm Ê-sai 11:6-9, 35:1 trở đi, 65:17-25, Giê-rê-mi 31:12-14, 23-26, 31-34, Ê-xê-chi-ên 37, 40-48, Đa-ni-ên 7:1 trở đi, Ô-sê 2:14-23, Giô-ên 3:18-21, A-mốt 9:11-15, Mi-chê 4:1-5, Na-hum 1:15, Ha-ba-cúc 3:1-19, Sô-phô-ni 3:14-20, A-ghê 2:5-9, Xa-cha-ri 8:1-23, Ma-la-chi 3:4, 4:1-3. Một số chúng ta đã bàn luận rồi; những cái khác chúng ta sẽ bàn luận sau này. 6. Sự mờ tối của OTKP được phản chiếu trong sự kiện rằng trong giai đoạn giữa các ước, Do Thái giáo không thể đạt đến một sự đồng thuận về bản chất và sự đến của Nước Đức Chúa Trời. Nhà thần học Tân Ước George Ladd đi vào chi tiết nào đó về chủ đề này, so sánh và đối chiếu các viễn cảnh Do Thái khác nhau được phản chiếu trong Ngụy Kinh, Ngụy Thư, Cộng Đồng Qumran, các tác phẩm của các Rabbi, và chính Tân Ước. Tương tác với các quan điểm khác biệt này là thấy ít nhất một điều với sự rõ ràng trong suốt: Mọi nhà giải kinh OTKP cổ đại này đều đang rất cần một mặc khải có thẩm quyền về các lẽ mầu nhiệm của Nước Đức Chúa Trời! Chúng ta cũng vậy. Xem George Ladd, New Testament Theology, (Eerdmans, Rev. Ed., 1993), tr. 58-60, 135-138. 7. Để có cảm nhận về khó khăn to lớn của việc hòa hợp mọi Kinh Thánh tiên tri Cựu Ước và Tân Ước trong một khuôn khổ tiền thiên niên kỷ duy nhất, xem Wm. Biederwolf, The Millennium Bible (Glad Tidings Publishing, 1924). Tôi rất mắc nợ Biederwolf, không phải vì ông đã giải quyết Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng, nhưng vì, với sự chính trực, sâu sắc, và siêng năng đau lòng, ông đã chỉ cho chúng ta cách không thể làm như vậy trên nền tảng tiền thiên niên kỷ. Chương 13: Các Nguyên Tắc Tân Ước để Giải Thích Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước 1. Như chúng ta đã thấy, những người theo thuyết phân kỳ tiến bộ đang cố gắng đi xuống con đường này, lập luận rằng các OTKP có thể chấp nhận cả cách giải thích theo nghĩa đen (tiền thiên niên kỷ) lẫn tượng hình. Vấn đề lớn với ý tưởng này là cánh chung học Tân Ước hoàn toàn không hỗ trợ nó; thực ra, nó tích cực bác bỏ nó ở mọi ngã rẽ. Để biết thêm, xem Phụ Lục 3. 2. Các hình bóng thời Cựu Ước của Đấng Christ riêng biệt khỏi, nhưng liên quan chặt chẽ đến, các lần hiện ra của Đấng Christ, có thể được định nghĩa là các lần xuất hiện của Con Đức Chúa Trời trong thời Cựu Ước. Chúng ta tìm thấy các lần hiện ra của Đấng Christ trong Sáng Thế Ký 16, 22, 32, Xuất Ê-díp-tô Ký 4, Giô-suê 5, và Đa-ni-ên 3. 3. Vì các lý do được đưa ra ở nơi khác, tôi tin rằng vào khoảnh khắc chết các thánh đồ thời Cựu Ước đã không giáng xuống, như một số người giữ, vào một ngăn (được phước) của Âm Phủ, nhưng đơn giản bước vào thiên đàng (Thi Thiên 16:11, 17:15, 73:24 trở đi, 139:8, Châm Ngôn 14:32, 15:24). Nhưng nếu điều này đúng, chính xác làm thế nào họ đã không trở nên “hoàn hảo” cho đến khi Đấng Christ hoàn tất công việc cứu chuộc của Ngài (Hê-bơ-rơ 11:40)? Một đáp ứng là nói rằng cho đến khi Đấng Christ thực sự hoàn tất công việc cứu chuộc của Ngài trên đất, trở về thiên đàng, và tại đó soi sáng tâm trí họ, linh hồn của các thánh đồ thời Cựu Ước đã không trở nên hoàn hảo trong sự hiểu biết và vui hưởng kế hoạch cứu rỗi của Đức Chúa Trời của họ (Lu-ca 24:45). Chắc chắn chính các thiên sứ đã không hoàn toàn hiểu lẽ mầu nhiệm của Giao Ước Vĩnh Cửu cho đến khi các sứ đồ bắt đầu công bố nó (Ê-phê-sô 3:10). Về mặt này, các thánh đồ thời Cựu Ước có thể đã ở cùng trang với các thiên sứ! Để biết thêm, xem Dean Davis, The Test (Pleasant Word, 2010), tr. 351, 550. 4. Trong suy nghĩ của tôi về các “cách thấy” khác nhau phù hợp với NCH tôi đã được giúp đỡ nhiều bởi công việc của H. K. La Rondelle, được tìm thấy trong The Israel of God in Prophecy (Andrews University Press, 1983). 5. George Ladd, New Testament Theology (Eerdmans, 1993), tr. 58. Chương 14: Các Ví Dụ Tân Ước về Giải Thích Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước 1. Để biết thêm về cách giải thích Rô-ma 11 và sự hoán cải vào thời sau rốt của phần lớn Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc, xem chương 23. 2. Một số phân đoạn được tìm thấy trong Giê-rê-mi 30-33 có cảm giác Tân Ước phi thường, vì lý do đó các độc giả Cơ Đốc thường nghe chúng nói thẳng vào lòng họ. Chúng bao gồm Giê-rê-mi 30:8-9, 22; 31:3, 8-9, 10-12, 13-14, 18-20, 32:36-41. 3. Các nhà phê bình quan sát rằng Giê-rê-mi 31:32 (Hê-bơ-rơ 8:9) dường như rõ ràng xác định các nhà của Y-sơ-ra-ên và Giu-đa (c. 31) là người Do Thái theo sắc tộc; là các hậu duệ thời sau rốt của các tổ phụ mà Đức Chúa Trời đã giải cứu khỏi đất Ê-díp-tô. Đủ đúng. Nhưng điều này không vô hiệu hóa sự kiện rằng trong c. 31 các nhà (thống nhất) của Y-sơ-ra-ên và Giu-đa đại diện cho Hội Thánh. Qua Giê-rê-mi Đức Chúa Trời đã phán rằng trong những ngày sau rốt Ngài sẽ đem Y-sơ-ra-ên và Giu-đa cánh chung vào một Giao Ước Mới. Nhưng theo Tân Ước, Y-sơ-ra-ên và Giu-đa cánh chung bao gồm cả người Do Thái lẫn dân ngoại (Rô-ma 11:17-18). Vì vậy, tác giả thư Hê-bơ-rơ có thể dùng phân đoạn này để nói với các tín hữu Do Thái đang trong nguy cơ sa ngã khỏi đức tin; nhưng ông cũng có thể dùng nó để nói với các tín hữu dân ngoại, như ông đã làm trong nhiều thế kỷ, bất cứ khi nào và bất cứ nơi đâu họ đọc lời hứa tuyệt vời này. 4. Bình luận về Giê-rê-mi 31:31-34, người tiền thiên niên kỷ C. I. Scofield viết, “Dù một số đặc điểm của giao ước này đã được ứng nghiệm cho các tín hữu trong Thời Đại Hội Thánh hiện tại, giao ước vẫn còn sắp được thực hiện bởi Y-sơ-ra-ên (theo sắc tộc) theo tuyên bố minh nhiên của c. 31.” Cảm thấy mối liên hệ mạnh mẽ giữa phân đoạn này và các OTKP xung quanh (Giê-rê-mi 30-33), Scofield muốn phân biệt Giao Ước Mới của Giê-rê-mi khỏi Giao Ước Mới mà vào đó Đấng Christ mời gọi Hội Thánh của Ngài. Giao ước trước, ông khẳng định, sẽ đem vào Thời Đại Nước Do Thái (Thiên Niên Kỷ), trong khi giao ước sau sẽ đem vào Thời Đại Hội Thánh (chủ yếu là dân ngoại). Hai giao ước chia sẻ “một số đặc điểm,” nhưng chúng riêng biệt. Tuy nhiên, tác giả thư Hê-bơ-rơ không thể không đồng ý hơn. Không nơi nào ông thậm chí gợi ý rằng lời tiên tri của Giê-rê-mi có loại ứng nghiệm kép Scofield tưởng tượng. Ngược lại, ông minh nhiên rằng Giao Ước Mới Giê-rê-mi đã nói đến là chính giao ước mà dưới đó toàn bộ Hội Thánh — cả người Do Thái lẫn dân ngoại — hiện đang sống (7:22, 8:6). Hơn nữa, nó là một giao ước dựa trên một chức thầy tế lễ mới và đời đời (Hê-bơ-rơ 7:21); và nó là một giao ước tạo nên một “dân tộc” mới và đời đời sẽ đời đời cư ngụ với Đức Chúa Trời trong Nước của Ngài (Giê-rê-mi 31:36-37, 40, 1 Phi-e-rơ 2:9). Tiền đề của tác giả trong suốt rõ ràng: Giao Ước Mới trong Đấng Christ là lời cuối cùng của Đức Chúa Trời. Vì vậy, chắc chắn rằng Ngài không có các giao ước “mới hơn” (ví dụ, thiên niên kỷ) đang chờ đợi. Để có các quan điểm phân kỳ khác về phân đoạn này, xem J. Walvoord, The Millennial Kingdom (Dunham, 1959) tr. 209-210. 5. The New Bible Commentary (Eerdmans, 1979), s.v. Isaiah, tr. 624. Chương 15: Các Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước Được Xem Xét: Thi Thiên, Ê-sai, Giê-rê-mi 1. Scofield Reference Bible (SRB), (Oxford University Press, 1967) tr. 602. 2. Walvoord, J., The Millennial Kingdom (Dunham, 1959), tr. 266. 3. Grudem, W., Systematic Theology (Zondervan, 1994), tr. 1129. 4. SRB, tr. 716. 5. SRB, tr. 723. 6. Walvoord, tr. 208. 7. Grudem, tr. 1128. 8. Xem MacArthur Study Bible, s.v. Isaiah 24; cũng, The Millennium Bible, tr. 75-76. 9. New Bible Commentary, tr. 621. 10. New Bible Commentary, tr. 625. 11. Để có các lời tiên tri tương tự, xem Giê-rê-mi 3:11-18, 12:14-17, 29:10-14, 50:4-5, 17-20. Để có lời hứa của Giê-rê-mi về lòng thương xót cánh chung cho dân ngoại, xem 46:26, 48:47, 49:6, 49:39, 50:34. 12. The Millennium Bible, tr. 165. Chương 16: Các Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước Được Xem Xét: Ê-xê-chi-ên 1. Duguid, I., niv Application Commentary: Ezekiel (Zondervan, 1999), tr. 17-41. Trong việc chuẩn bị các nhận xét của tôi về Ê-xê-chi-ên, tôi đã hưởng lợi nhiều từ bài bình luận tốt này. Dù tôi chia tay với Duguid ở một vài điểm nhỏ, tôi đã thấy các lao động của ông là một nguồn ánh sáng và cảm hứng liên tục. Tôi không thể đã đến đích mà không có chúng, và chân thành cảm ơn ông vì chúng. 2. The Millennium Bible, tr. 188. 3. Ibid., tr. 188. 4. Ibid., tr. 190. 5. Ibid., tr. 193. 6. Ibid., tr. 197 7. Ibid., tr. 200. 8. Được trích dẫn trong Pentecost, J. D., Things to Come (Dunham, 1958), tr. 514. 9. Ibid., tr. 514. 10. Walvoord, J., The Millennial Kingdom (Dunham, 1959), tr. 310. 11. Xem The niv Study Bible để có các sơ đồ cực kỳ hữu ích về Khu Vực Đền Thờ và bố cục của Đất Hứa cánh chung. 12. Reformation Study Bible, s.v. 2 Samuel 2:35. Chương 17: Các Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước Được Xem Xét: Đa-ni-ên 1. G. Ladd, A Theology of the New Testament (Eerdmans, 1972), tr. 136. 2. 1 Cô-rinh-tô 15:20-28 làm rõ rằng sự cai trị trung bảo trên trời của Đấng Christ là tạm thời, và rằng sau Sự Chung Kết Ngài sẽ tự phục tùng mình một lần nữa cho Cha. Tuy nhiên, dù bản chất chính xác của sự phục tùng nữa và cuối cùng này là gì, cũng rõ ràng từ rất nhiều phân đoạn Kinh Thánh, bao gồm Đa-ni-ên 7:14, rằng Đấng Christ quả thật sẽ cai trị đời đời, với và dưới Cha, trên Nước đời đời của Đức Chúa Trời (Thi Thiên 72:7, Ê-sai 9:7, Ê-xê-chi-ên 37:25, Lu-ca 1:32-33, Khải Huyền 5:13, 11:5). 3. Đúng là Chúa Giê-xu, trong việc nói với Hội Đồng Công Luận về Sự Quang Lâm của Ngài, đã đề cập đến Đa-ni-ên 7:13 (Ma-thi-ơ 26:64). Tuy nhiên, tôi mạnh mẽ nghi ngờ Ngài sẽ đồng ý với các nhà bình luận kết luận từ điều này rằng Đa-ni-ên thấy Con Người đến với Đấng Thượng Cổ tại Sự Quang Lâm để nhận thêm chủ quyền cho thêm sự cai trị trong nước đã chung kết. Theo ánh sáng của tôi, một quan điểm như vậy hoàn toàn hiểu sai cấu trúc của cánh chung học Tân Ước; thực ra; nó đặt nó lộn ngược! Không, trong việc phán như Ngài đã phán, Chúa đơn giản đang phán rằng cũng như Ngài chẳng bao lâu sẽ đến với Đấng Thượng Cổ trên các đám mây vinh hiển để nhận thẩm quyền cho sự cai trị Mê-si trên trời của Ngài, cũng vậy, tại Sự Quang Lâm của Ngài, Ngài sẽ đến từ (bên hữu của) Đấng Thượng Cổ trên các đám mây vinh hiển để làm chung kết nó. Một số lượng ấn tượng các phân đoạn Tân Ước xác nhận chính điều này (Ma-thi-ơ 24:30, 13:26, Công Vụ 1:9-11, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4:17, Khải Huyền 1:7). 4. The New Bible Commentary (Eerdmans, 1979), s.v. Daniel, tr. 698-700. 5. The Millennium Bible, tr. 219. 6. SRB, tr. 913. 7. H. C. Leupold, Exposition of Daniel (Baker, 1969). 8. Ibid., tr. 405. 9. Ibid., tr. 409 10. Ibid., tr. 416. 11. Ibid., tr. 417. 12. Ibid., tr. 427. 13. Ibid., tr. 428. 14. Ibid., tr. 432. 15. The Millennium Bible, tr. 224. 16. Để có một sự xem xét kỹ, gây suy nghĩ về nhiều điểm song song giữa tính chất và sự nghiệp của Antiochus Epiphanes (antichrist thời Cựu Ước), và Antichrist Tân Ước trong Đa-ni-ên 9:26-27, xem Leupold, tr. 437-440. Chương 18: Các Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước Được Xem Xét: Xa-cha-ri 1. Systematic Theology, tr. 1127-1129. 2. Reformation Study Bible, tr. 1326. 3. MacArthur Study Bible, tr. 1180. 4. The Millennium Bible, tr. 303. 5. Bình luận về câu này, John MacArthur viết: “Chỉ một phần dân Y-sơ-ra-ên sẽ còn lại trung tín với Đấng Christ và còn sống vào lúc cuối. Những người sống sót thuộc linh sẽ là phần còn sót lại nhìn lên Đấng Christ trong sự ăn năn khi Ngài trở lại (12:10-13:1), sẽ bao gồm những người cấu thành 144.000 (Khải Huyền 7:4; MSB, tr.1881).” Điều này quả thật gây bối rối. Làm thế nào một phần ba người Do Thái thời Cơn Đại Nạn sẽ trung thành với Đấng Christ — và, trong trường hợp của 144.000, rao giảng Đấng Christ — khi, theo chính MacArthur, họ sẽ không được hoán cải cho đến khi Đấng Christ Đến Lần Thứ Hai vào cuối Cơn Đại Nạn (xem cũng MSB về Rô-ma 11:26, tr. 2349)? Như vậy là sự nhầm lẫn mà chủ nghĩa nghĩa đen tiên tri đẩy chúng ta đến; như vậy là sự nhầm lẫn mà NCH tránh và làm tan biến. 6. Reformation Study Bible, tr. 1340. 7. Đúng là khi Đấng Christ thăng thiên các thiên sứ hiện diện đã nói với các môn đồ kinh ngạc và buồn bã rằng Chúa họ sẽ trở lại đúng như cách họ đã thấy Ngài lên thiên đàng (Công Vụ 1:11). Tuy nhiên, điều này không có nghĩa rằng Ngài sẽ trở lại núi Ô-li-ve mà từ đó Ngài đã thăng thiên. Thay vào đó, nó đơn giản có nghĩa rằng Ngài sẽ trở lại cách thuộc thể, cách hữu hình, và trong các đám mây vinh hiển, đúng như Ngài đã rời đi. Hơn nữa, như chúng ta sẽ thấy trong Phần 5, Tân Ước khá rõ ràng rằng khi Đấng Christ quả thật trở lại, Ngài sẽ trở lại, không phải đến đất, nhưng đến bầu trời phía trên đất, nơi chính Ngài sẽ thực hiện Sự Phán Xét, Sự Hủy Diệt vũ trụ bằng lửa, và Sự Phục Hồi cuối cùng của muôn vật. Chương 19: Sách Khải Huyền: Mục Đích và Thể Loại Văn Học 1. Bất chấp các lập luận (yếu) của thuyết ứng nghiệm ngược lại, sự đồng thuận ủng hộ ngày sáng tác muộn (khoảng 96 sau Công nguyên) là có nền tảng tốt, lâu đời, và rộng rãi. Để có chi tiết, xem More Than Conquerors, tr. 14; cũng, The Man of Sin, Phụ Lục, tr. 179 trở đi. 2. Trong sách Khải Huyền, bảy ngọn đèn trước ngai Đức Chúa Trời — cũng được gọi là bảy linh của Đức Chúa Trời — tượng trưng cho Đức Thánh Linh duy nhất. Bảy là con số của sự hoàn hảo; đèn ban ánh sáng. Các biểu tượng dường như có nghĩa rằng Thánh Linh của Lẽ Thật duy nhất đã nhận từ Cha và Con một chức vụ hoàn hảo, nhiều mặt cho các thánh đồ, bởi đó Ngài sẽ hướng dẫn họ vào mọi lẽ thật, đem họ đến với Đấng Christ, giữ họ trong Đấng Christ, và khiến họ trở nên giống Đấng Christ (Khải Huyền 1:4, 3:1, 4:5, 5:6; Giăng 16:13, Công Vụ 2:33, Rô-ma 8:29, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:23). 3. Reformation Study Bible, tr. 1862. Chương 20: Sách Khải Huyền: Cấu Trúc và Các Biểu Tượng Chính 1. More Than Conquerors, tr. 43. 2. Ibid., tr. 36-37. 3. Đấng Christ đã được tôn cao bảo Giăng viết những điều ông đã thấy, những điều hiện có, và những điều sẽ xảy ra sau này (1:19). Về hiệu quả, điều này chia sách làm ba phần. Những điều Giăng đã thấy (cho đến điểm đó) là nội dung của khải tượng trong 1:9-20. Những điều “hiện có” là những điều liên quan đến bảy hội thánh của A-si (2:1-3:22). Những điều vẫn còn sắp xảy ra là mọi điều đang chờ đợi Hội Thánh Phổ Quát (4:1-22:21). 4. “Trong lịch sử, một viên đá trắng được ban cho những người chiến thắng tại các trò chơi; một viên đá như vậy cũng được các bồi thẩm tại các phiên tòa dùng để bỏ phiếu tha bổng.” The esv Study Bible, (Crossway, 2008), tr. 2466. 5. Trong Khải Huyền 3:10 Đấng Christ hứa rằng Ngài sẽ giữ các tín hữu Phi-la-đen-phi trung tín khỏi “giờ thử thách sắp đến trên toàn bộ đất.” Đối với những người theo thuyết phân kỳ, giờ thử thách là Cơn Đại Nạn bảy năm vào cuối thời đại Hội Thánh, mà từ đó Đấng Christ sẽ giữ dân Ngài bằng cách cất họ khỏi đất tại Sự Cất Lên (MSB, tr. 2707). Nhưng vì nhiều lý do, quan điểm này là không thể. Thứ nhất, Tân Ước không dạy một Sự Cất Lên trước cơn đại nạn (xem chương 23). Thứ hai, nếu nó được dạy trong sách Khải Huyền, nó chỉ được dạy tại đây. Thứ ba, nó không được dạy tại đây, vì hoàn toàn không có đề cập nào về việc Đấng Christ cất Hội Thánh của Ngài hay người Phi-la-đen-phi khỏi đất. Cuối cùng, quan điểm phân kỳ thậm chí không tương thích với câu này, vì gần như vô nghĩa khi Đấng Christ phán rằng Ngài sẽ giữ người Phi-la-đen-phi khỏi một Cơn Đại Nạn bảy năm trong tương lai bằng cách khiến họ chết (trong đức tin) khoảng 1900 năm trước khi nó xảy ra! Vậy thì ý nghĩa thật của lời hứa được tìm thấy trong 3:10 là gì? Tôi thấy hai khả năng. Thứ nhất, nó có thể có nghĩa rằng Đấng Christ sẽ bảo tồn an toàn dân trung tín của Ngài bất cứ khi nào và bất cứ nơi đâu Con Thú, Tiên Tri Giả, và Đại Dâm Phụ dấy lên để thử nghiệm lòng trung thành và sự chính trực thuộc linh của “cư dân trên đất,” một thử nghiệm mà nhóm sau sẽ thất bại (Giăng 17:15, Khải Huyền 13:8, 17:8). Theo quan điểm này, có một “giờ thử thách” ngắn ngủi nhưng có tính quyết định đời đời cho mọi người của mọi thời đại; một thử nghiệm mà Đấng Christ sẽ giúp dân trung tín của Ngài vượt qua (2 Cô-rinh-tô 6:2). Nhưng thứ hai, nó có thể có nghĩa rằng Đấng Christ sẽ bảo tồn an toàn các thánh đồ trung tín của Ngài tại Sự Phán Xét Cuối Cùng, khi chính Ngài thử nghiệm lòng trung thành thuộc linh của “cư dân trên đất,” và sai mọi người mà tên không được tìm thấy trong Sách Sự Sống của Chiên Con đến hình phạt đời đời (Khải Huyền 20:12-15). Tôi nghiêng về quan điểm này vì thời gian thử thách được đề cập tại đây là ngắn ngủi (chỉ kéo dài một giờ) và khá phổ quát (bao trùm toàn bộ thế giới và mọi người cư ngụ trên đất). Các hình ảnh như vậy dường như mô tả cách khéo léo một Sự Phán Xét duy nhất của Ngày Lớn (Giu-đe 1:6). 6. George Ladd viết: “Cuốn sách nhỏ (hay cuộn sách) có hình thức của một di chúc cổ đại, thường được niêm phong bằng các ấn của bảy nhân chứng. Cuốn sách chứa cơ nghiệp của Đức Chúa Trời cho dân Ngài, được đặt nền trên sự chết của Con Ngài. Cơ nghiệp của các thánh đồ là Nước Đức Chúa Trời; nhưng các phước hạnh của Nước Đức Chúa Trời không thể được ban cho tách rời khỏi sự hủy diệt của điều ác. Thực ra, chính sự hủy diệt của mọi thế lực ác là một trong các phước hạnh của sự cai trị vương giả của Đức Chúa Trời. Tại đây là chủ đề hai mặt của sách Khải Huyền: sự phán xét điều ác và sự đến của Nước Đức Chúa Trời.” A Theology of the New Testament, tr. 674. 7. Suy nghĩ của tôi về cấu trúc của các chương 6-20 — và về cấu trúc của sách như một toàn thể — rất mắc nợ bài bình luận nổi bật của William Hendriksen, More Than Conquerors (Baker, 1995). Rất được khuyến nghị. 8. Một sự nghiên cứu kỹ Khải Huyền 7:4-8 bày tỏ nhiều gợi ý mà bởi đó Thánh Linh sẽ hướng chúng ta ra khỏi cách giải thích theo nghĩa đen về 144.000, và hướng đến một cách giải thích tượng hình hơn. Chúng như sau: (1) Phân đoạn bắt đầu bằng cách đề cập đến Giu-đa (chi phái của Đấng Mê-si), thay vì Ru-bên, như thông lệ trong Cựu Ước; (2) Nó bỏ qua Đan và Ép-ra-im, thay thế chúng bằng Giô-sép và Lê-vi, ban cho chúng ta một danh sách các chi phái của Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc chưa từng có trong Cựu Ước; (3) Nó được soi sáng bởi Khải Huyền 14:1 trở đi, xác định 144.000 là những người được Chiên Con cứu chuộc, là những người đi theo Ngài bất cứ nơi đâu Ngài đi; (4) Nó chạy song song chặt chẽ với Khải Huyền 21:9 trở đi, mà, dưới biểu tượng rất giống vậy, mô tả Hội Thánh trong vinh hiển; và một lần nữa, (5) nó chắc chắn dường như nhận được một sự giải thích quyết định trong câu 9, mạnh mẽ hàm ý rằng “144.000” thực ra là một đoàn người đông đảo. 9. Điều này có nghĩa, dĩ nhiên, rằng không có chỗ cho một giai đoạn thiên niên kỷ tương lai của Nước Đức Chúa Trời. 10. Để nghiên cứu thêm về sách Khải Huyền xem: Greg Beale, The Book of Revelation (Eerdmans, 1998); Louis Brighton, Revelation (Concordia, 1999); Dennis Johnson, The Triumph of the Lamb (Presbyterian and Reformed, 2001); George Ladd, A Commentary on the Revelation of John (Eerdmans, 1972). 11. The Triumph of the Lamb, tr. 223. 12. Ibid., tr. 225-226. 13. Ibid., tr. 228-229. 14. Ibid., tr. 231-236. Chương 21: Khải Huyền 20: Ý Nghĩa của Thiên Niên Kỷ 1. The Millennium Bible, tr. 693-4. 2. SRB, tr. 1373. 3. Theo một quan điểm phổ biến, cách diễn đạt “một kỳ, các kỳ, và nửa kỳ” tượng trưng cho hoạn nạn gia tăng đều đặn đột ngột bị cắt ngắn. Hai lần một “kỳ” bằng hai, và hai lần hai kỳ bằng bốn, tổng cộng là bảy kỳ. Nhưng Đức Chúa Trời tể trị sẽ không cho phép hoạn nạn của dân Ngài đạt đến sự đầy trọn (được tượng trưng bởi bảy), nhưng sẽ nhân từ can thiệp để cắt ngắn nó. Xem New Bible Commentary (Eerdmans, 1970), s.v. Daniel 7:25, tr. 697. 4. Để có một sự trình bày kéo dài về Khải Huyền 20:4-6 trong viễn cảnh vô thiên niên kỷ, xem A. Hoekema, The Bible and the Future, tr. 229-238. 5. Để đọc bài viết của Sam Storms, truy cập blog của Justin Taylor, Between Two Worlds, tại website của Gospel Coalition. http://thegospelcoalition.org/blogs/justintaylor/2009/10/07/thrones-in-revelation/ 6. George Ladd, A Commentary on the Revelation of John, tr. 267. 7. Walvoord, The Millennial Kingdom, tr. 329. 8. Johnson, The Triumph of the Lamb, tr. 290. 9. MSB, s.v. Ezekiel 38, tr. 1683. 10. Ibid., s.v. Revelation 20, tr. 2740. 11. Walvoord, The Millennial Kingdom, tr. 294. 12. MSB, s.v. Revelation 20, tr. 2741. 13. Ladd, op. cit., tr. 272. 14. The Millennium Bible, tr. 694-703. 15. Nói về Các Kết Thúc Lớn, hãy chắc chắn nghe chương cuối cùng của Bản Giao Hưởng Thế Giới Mới của Anton Dvorak. Nếu ông không nghĩ đến Thế Giới Sắp Đến, ông chắc chắn nên nghĩ! Chương 22: Thiết Kế, Cấu Trúc, và Sự Thống Nhất của Sự Chung Kết 1. Để có một giới thiệu thực chất về vũ trụ học theo Kinh Thánh và một
cái nhìn kỹ vào ý tưởng về tính trung tâm địa lý vũ trụ, xem Dean Davis, In Search of the Beginning: A Seeker’s Journey to the Origin of the Universe, Life, and Man (Pleasant Word, 2005); bài luận của tôi, The Case for Cosmic Geocentricity, (www.clr4u.org/writings/essays/345.html); và Philip Stott, Vital Questions (Reformation Media Press), chương 6. 2. Xem W. J. Grier, The Momentous Event (Banner of Truth, 1945). Đây là một giới thiệu ngắn, phổ thông về các chủ đề chính của cánh chung học theo Kinh Thánh. Grier bảo vệ quan điểm Cải Chánh cổ điển về một Sự Chung Kết duy nhất được định sẽ xảy ra tại Sự Quang Lâm của Đấng Christ. 3. Những người tiền thiên niên kỷ lập luận rằng Đa-ni-ên 12:2, nói rằng nhiều người ngủ trong bụi đất sẽ thức dậy, dạy một sự sống lại một phần. Tuy nhiên, cách giải thích này là không thể vì không có điều gì khác trong Đa-ni-ên, Tân Ước Giáo Huấn, hay sách Khải Huyền để xác nhận nó, và rất nhiều điều để mâu thuẫn với nó. Theo đó, Leupold dịch Đa-ni-ên 12:2 như sau: “Sẽ có nhiều người sẽ dấy lên từ việc ngủ trong đất của bụi đất.” Quan điểm của ông là trong Đa-ni-ên Thánh Linh đang nhấn mạnh tầm mức của sự sống lại (nhiều thân thể sẽ dấy lên), trong khi trong Giăng 5:28-29 (đề cập đến Đa-ni-ên, và giải thích nó) Đấng Christ đang nhấn mạnh tính phổ quát của sự sống lại (mọi thân thể ở khắp mọi nơi sẽ dấy lên). Nếu vậy, rõ ràng cả hai phân đoạn đều đồng ý trong việc dạy một sự sống lại chung duy nhất. Xem Exposition of Daniel, tr. 529-532. 4. Trong chương tiếp theo, chúng ta sẽ xem xét các phân đoạn này và các phân đoạn khác để làm rõ ý nghĩa của chúng và rút ra các hàm ý của chúng cho Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng. 5. Điều này có vấn đề đối với những người tiền thiên niên kỷ, những người khẳng định rằng sự sống lại của người công chính xảy ra trước Thiên Niên Kỷ, trong khi sự vinh hiển hóa của thiên nhiên xảy ra sau nó. Chương 23: Các Phân Đoạn Tân Ước Quan Trọng Liên Quan đến Sự Chung Kết 1. The Bible and the Future, tr. 117-119. 2. Những người theo thuyết ứng nghiệm một phần tuyên bố phân đoạn này là hỗ trợ cho quan điểm của họ rằng Sự Quang Lâm đã xảy ra vào năm 70 sau Công nguyên, vào lúc đó Đức Chúa Trời đã đem đến sự cuối cùng của thời đại Luật Pháp Môi-se. Tuy nhiên, giả sử rằng nó quả thật đề cập đến năm 70 sau Công nguyên, nó thực ra bác bỏ quan điểm của họ. Vì một lần nữa, tại đây Chúa Giê-xu không nói về Sự Đến của Con Người, nhưng chỉ về một sự đến. Hơn nữa, Tân Ước không bao giờ trình bày những năm của Y-sơ-ra-ên dưới Luật Pháp là một “thời đại,” cũng không dạy rằng Sự Đến của Đấng Christ xảy ra vào cuối thời đại Môi-se, nhưng thay vào đó vào cuối thời đại ác hiện tại (tức là, thời đại kéo dài từ Sự Sa Ngã đến Sự Chung Kết), cũng là sự bắt đầu của Thời Đại (và Thế Giới) Sắp Đến (Ma-thi-ơ 12:32, 13:39, 49. 24:3, 29-31, 28:20, Lu-ca 20:35). Xem tr. 164-166, 530 trở đi, và Phụ Lục 4. 3. Được trích dẫn trong A Case for Amillennialism, tr. 160. 4. Reformation Study Bible, tr. 1401. 5. Để lập luận rằng các sự kiện quan phòng của năm 70 sau Công nguyên cấu thành Sự Đến của Đấng Christ, những người theo thuyết ứng nghiệm phải thuộc linh hóa triệt để ngôn ngữ Đấng Christ và các sứ đồ thường dùng để mô tả nó (ví dụ, Ma-thi-ơ 24:27-31). Nhưng không ai đọc các phân đoạn như vậy cách khách quan có thể nghĩ rằng những người này nghĩ đến bất cứ điều gì khác hơn là một sự kiện siêu nhiên vĩ đại với tác động vũ trụ. Vậy một lần nữa, chúng ta phải thừa nhận rằng Tân Ước quả thật nói về một sự đến quan phòng của Đấng Christ vào năm 70 sau Công nguyên, nhưng cũng về một sự đến siêu nhiên — Sự Đến — vào cuối Thời Đại ác hiện tại. Để biết thêm, xem Phụ Lục 4. 6. Trong Đa-ni-ên 11:31, tiên tri lần đầu tiên nói về Sự Gớm Ghiếc Gây Tàn Phá. Tại đây sự đề cập là đến Antiochus IV, người đã làm ô uế đền thờ Do Thái vào năm 168 trước Công nguyên. Tuy nhiên, Antiochus chỉ là một hình bóng và tiền thân của Antichrist, Sự Gớm Ghiếc cánh chung sẽ làm tàn phá Hội Thánh và sự thờ phượng của nàng. Đa-ni-ên cũng nói về hắn (9:27, 12:11). Theo cách rất giống vậy, Chúa Giê-xu thấy Titus là một hình bóng và tiền thân của Antichrist, và Ma-thi-ơ rất mong muốn độc giả của ông hiểu rõ điều này (Ma-thi-ơ 24:15). 7. Nhưng xem cũng Ma-thi-ơ 13:30, 41, nơi thứ tự bị đảo ngược. 8. Bình luận về phân đoạn này, Reformation Study Bible nói: “‘Muôn vật’ của câu 34 đề cập đến ‘mọi điều này’ của câu 33, được phân biệt khỏi chính Sự Chung Kết. Chúng là ‘sự bắt đầu của các cơn đau chuyển dạ’ (c.8) và các dấu hiệu chỉ về Sự Đến cuối cùng của Đấng Christ, bao gồm sự bao vây và sụp đổ của Giê-ru-sa-lem. Mọi yếu tố của lời tiên tri này, ngoại trừ chính Sự Đến Lần Thứ Hai, đã xảy ra dưới hình thức nào đó trước khi các sứ đồ qua đời. – tr. 1402” 9. Bình luận về Ma-thi-ơ 25:31 trở đi, nhà thần học Tân Ước G. Ladd viết như sau: “Đầu mối cho ý nghĩa của ẩn dụ là ‘anh em’ của Chúa Giê-xu. Và chúng ta có bằng chứng rõ ràng về ý nghĩa của nó. Chính Chúa Giê-xu đã phán rằng anh em và chị em của Ngài là những người làm theo ý muốn của Cha — các môn đồ của Chúa Giê-xu (Ma-thi-ơ 12:50). Chúa Giê-xu đã dùng một sự kiện ẩn dụ về sự phân tách hàng đêm của chiên và dê để nói với các môn đồ của Ngài rằng họ có một sứ mệnh đến các dân tộc trên thế giới. Số phận của các cá nhân sẽ được quyết định bởi cách họ đáp ứng với các đại diện của Chúa Giê-xu. Họ phải đi như các nhà rao giảng lưu động, tìm chỗ ở và thức ăn từ những người tiếp đón họ (Ma-thi-ơ 10:8-11). Tuy nhiên, họ sẽ gặp sự bắt bớ và tù đày (Ma-thi-ơ 10:17-18). Những người tiếp đón các nhà rao giảng này và đối xử tốt với họ thực ra tiếp đón Đấng Christ. ‘Người nào tiếp đón các ngươi tiếp đón Ta’ (Ma-thi-ơ 10:14-15). Số phận của các dân tộc sẽ được quyết định bởi cách họ đáp ứng với các đại diện của Chúa Giê-xu. Đây không phải là một chương trình cánh chung học (như những người theo thuyết phân kỳ dạy), nhưng là một ẩn dụ thực tiễn về số phận con người.” – New Testament Theology, tr. 206-207. 10. Những người theo thuyết phân kỳ rất coi trọng ý tưởng về tính “sắp xảy ra” của sự trở lại của Chúa. Tuy nhiên, sự trở lại họ nghĩ đến không phải là Sự Quang Lâm (được nói đến trong Ma-thi-ơ 24-25), nhưng là Sự Cất Lên, được cho là sẽ xảy ra bảy năm trước đó, và được cho là được bàn luận trong 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4. Sự Cất Lên, họ khăng khăng, hoàn toàn sắp xảy ra: Nó có thể xảy ra bất cứ lúc nào, vì Đức Chúa Trời không ban cho chúng ta bất kỳ dấu hiệu nào để biết nó gần. Theo cách này những người theo thuyết phân kỳ hoàn toàn lật đổ mục đích của Chúa trong Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve, và của Phao-lô trong 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2, là bảo đảm Hội Thánh chống lại các cơn cuồng nhiệt tiên tri bằng cách cung cấp các dấu hiệu dễ nhận biết về tính sắp xảy ra của Sự Quang Lâm. Như các Cơ Đốc nhân lớn tuổi biết rõ, thay vì bảo vệ Hội Thánh khỏi các cơn cuồng nhiệt như vậy, Thuyết Phân Kỳ thực ra đã tung ra chúng hết lần này đến lần khác. 11. Wm. Hendriksen, New Testament Commentary: John (Baker, 1953), Vol. II, tr. 265. 12. MacArthur Study Bible, tr. 2211. 13. Một trong những khẳng định Kinh Thánh mạnh mẽ và gây xúc động nhất về sự phục hồi vào thời sau rốt của Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc được tìm thấy trong câu chuyện Cựu Ước về Giô-sép và các anh em ông (Sáng Thế Ký 37-47). Ghen tị với “người mơ mộng” giữa vòng họ đã tuyên bố rằng một ngày kia ông sẽ cai trị trên họ, các anh em của Giô-sép cách bạo lực đưa ông xuống Ê-díp-tô, nơi, sau một mùa hạ mình sâu sắc, ông được tôn cao lên bên hữu của Pha-ra-ôn và được làm hoàng tử trên toàn bộ đất. Vào đúng thời điểm, và bởi sự quan phòng tốt lành của Đức Chúa Trời, các anh em bị sửa phạt và đầy tội lỗi của Giô-sép tự xuống Ê-díp-tô, đói khát và tìm kiếm thức ăn. Giấu danh tính thật của mình khỏi họ, ông thử nghiệm họ cách nghiêm khắc, để gợi ra một lời xưng tội thành thật về tội lỗi của họ. Nhưng rồi, với một màn trình diễn cảm xúc sâu sắc đáng kinh ngạc, ông vui lòng tỏ mình ra, bảo đảm với họ về tình yêu, sự tha thứ của ông, và mọi điều tốt lành Đức Chúa Trời tể trị từng dành cho họ. Không nghi ngờ gì, đây là một trong những hình bóng Mê-si công phu và đẹp đẽ nhất của Kinh Thánh, mô tả như nó mô tả sự khước từ của Y-sơ-ra-ên đối với Chúa Giê-xu Christ, sự phân tán và sa xuống nghèo khó thuộc linh tiếp theo của họ, sự thăng lên tiếp theo của Ngài lên bên hữu của Cha nơi Ngài thực thi thẩm quyền lớn trên (các) dân tộc dân ngoại, và sự hòa giải và đoàn tụ tối hậu của Ngài với các con trai xa cách của Y-sơ-ra-ên, khi, với một màn trình diễn tình yêu lớn (mà cả thế giới dân ngoại sẽ kinh ngạc) Ngài cuối cùng tỏ mình ra cho các anh em Ngài (Sáng Thế Ký 45:1 trở đi). 14. Đáng kinh ngạc thay, John MacArthur tuyên bố rằng trong 1 Cô-rinh-tô 15:50-58 chủ đề của Phao-lô thực ra là Sự Cất Lên bí mật của Hội Thánh; rằng “tiếng kèn cuối cùng” không báo trước Sự Chung Kết của muôn vật, nhưng thay vào đó “sự cuối cùng của thời đại Hội Thánh” (MSB, tr. 2403). Giờ đây chắc chắn đúng là phân đoạn này chạy song song chặt chẽ với 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4, trong đó Phao-lô quả thật bàn luận về việc cất Hội Thánh lên để gặp Chúa trong không trung. Nhưng như tôi đã chỉ ra ở trên (và như tôi cũng sẽ chỉ ra khi chúng ta xem xét 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4) ông rõ ràng đang đề cập đến Sự Chung Kết: với sự đến của một Nước đời đời, không hư nát (50), tiếng kèn cuối cùng (52), và sự đánh bại kẻ thù cuối cùng, là sự chết (26, 54-55). Tóm lại, ông đang đề cập đến “sự cuối cùng” (24). Chương 24: Các Phân Đoạn Tân Ước Quan Trọng Liên Quan đến Sự Chung Kết (2) 1. Xem Rô-ma 8:18-25, 1 Cô-rinh-tô 15:20-28, 50-58, Phi-líp 3:20-21, 1 Tê-sa-lô-ni-ca 5:1-11, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-12, 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:1-12, so sánh 2 Phi-e-rơ 3:1-13. 2. MSB, s.v. Rev. 20:5, tr. 2740. 3. MSB, s.v. 1 Thess. 5:2, tr. 2521. 4. Để được giúp đỡ trong việc viết phần này tôi rất mắc nợ Leon Morris, Tyndale NT Commentary: 1 and 2 Thessalonians (Eerdmans, 1983). 5. New Bible Commentary, s.v. 2 Thess. 1, tr. 1162. 6. niv Study Bible, s.v. 2 Thess. 2:2, tr. 1869. 7. Trong và sau Cải Chánh hầu hết các nhà lãnh đạo Tin Lành dạy rằng 2 Tê-sa-lô-ni-ca 2:4 đã/đang được ứng nghiệm trong giáo hoàng. Đối với họ, chính định chế đó là Antichrist, một kẻ chiếm đoạt thuộc linh trong nhiều thế kỷ đã vô luật pháp ngồi trong đền thờ của Đức Chúa Trời (Hội Thánh của Đấng Christ), bóp méo Phúc Âm, và chống đối và bắt bớ Hội Thánh thuộc linh thật qua các chức vụ ác của các vua và hoàng tử tuân thủ. Xét bản chất các biến cố của họ, dễ thấy cách những người Cải Chánh đi đến kết luận này. Tuy nhiên, chính kết luận không phù hợp tốt với dữ liệu thực tế của Kinh Thánh hay lịch sử. Các lý do thì nhiều. Phao-lô trình bày Antichrist là một con người cá nhân, không phải một định chế. Nói đúng ra, các giáo hoàng không tôn mình lên trên Đức Chúa Trời, nhưng ít nhất thể hiện mình là tôi tớ của Ngài. Tương tự, họ hướng sự thờ phượng của loài người đến Đức Chúa Trời và Đấng Christ, dù họ cũng hướng nó sai lệch đến Ma-ri, các thánh đồ, các thiên sứ, và chính họ (Khải Huyền 19:10, 22:10). Họ không tuyên bố là Đức Chúa Trời hay Đấng Christ, nhưng chỉ hành động như đại diện (tức là, người thay mặt) của các Ngài trên đất. Họ không phải là (nổi bật) các nhà lãnh đạo chính trị hay quân sự, như cả Cựu Ước lẫn Tân Ước mô tả Antichrist (Đa-ni-ên 7, 11, 12, Khải Huyền 13). Cuối cùng, họ không thực hiện các phép lạ đáng kinh ngạc, như Phao-lô nói Người Vô Luật Pháp sẽ làm. Vậy, dường như giáo hoàng không phải là Người Vô Luật Pháp của Phao-lô. Mặt khác, dù ý kiến riêng tư của Phao-lô có thể là gì, không có điều gì trong các lời được soi dẫn của ông loại trừ khả năng rằng một ngày kia phía trước một giáo hoàng cá nhân, ban hành một hình thức Công giáo đột biến nghiêm trọng và được chính trị hóa cao độ, có thể trở thành (hay hỗ trợ) loại Antichrist Phao-lô hình dung tại đây. Dù hiện nay dường như không thể, các Cơ Đốc nhân không nên loại trừ khả năng này. Giáo Hội Công giáo La Mã là định chế tôn giáo lớn nhất trên thế giới; nó có một lịch sử dài khéo léo cho mượn danh đáng kính của Đấng Christ cho các sự dạy dỗ không theo Kinh Thánh của nó; nó có một lịch sử xấu xí bắt bớ Hội Thánh thuộc linh thật; và ngay cả ngày nay nó dường như đang tìm kiếm chăm chỉ các cách để chào đón người Do Thái và người Hồi giáo (chưa hoán cải) vào vòng của nó. Nếu, vào cuối thời đại, sẽ có một tôn giáo thế giới duy nhất chống Cơ Đốc, chắc chắn Giáo Hội Công giáo La Mã là một trong những ứng viên tốt nhất hiện đang trên sân khấu để lãnh đạo nó. Các Cơ Đốc nhân Kinh Thánh tỉnh thức, sống trong những ngày sau rốt nguy hiểm của sự lừa dối sâu sắc nhất, sẽ khôn ngoan khi giữ một con mắt sắc bén vào điều xuất phát từ Rô-ma. Để biết thêm, xem Kim Riddlebarger, The Man of Sin, chương 7. 8. Michael Green, Tyndale NT Commentary: 2 Peter and Jude (Eerdmans, 1983), tr. 134. Chương 25: Sự Chung Kết: Một Kịch Bản theo Kinh Thánh 1. Để được giúp theo dõi tình trạng sứ mệnh toàn cầu của Hội Thánh, bạn có thể truy cập các website của Frontier Ventures (www.frontierventures.org), Operation World (www.operationworld.org), và Joshua Project (www.joshuaproject.net). 2. Có một số phân đoạn Tân Ước dạy rằng toàn thể nhân loại phải đứng trước ngai (Ma-thi-ơ 25:31, Khải Huyền 20:4) hay tòa án phán xét của Đấng Christ (Rô-ma 14:10, 2 Cô-rinh-tô 5:10). Dù không phải là không thể các phân đoạn này nói về một ngai thuộc thể, dường như có khả năng hơn rằng ngai có bản chất khải tượng, hay rằng nó là một biểu tượng cho chủ quyền của Vua Tối Cao của Thiên Đàng, đặc biệt khi điều này sẽ được bày tỏ tại Sự Phán Xét. Xem Ma-thi-ơ 13:36-43, trong đó sự đề cập đến ngai của Đấng Christ rõ ràng vắng mặt. 3. Thoạt nhìn, ẩn dụ của Chúa Giê-xu về chiên và dê (Ma-thi-ơ 25:31 trở đi) dường như dạy sự cứu rỗi cuối cùng bởi việc lành làm cho “anh em” của Ngài (25:40). Anh em của Chúa Giê-xu là ai, và làm thế nào chúng ta có thể hòa hợp ẩn dụ này với sự phong phú của các lời phán khác — nhiều từ chính môi của Chúa Giê-xu — về hiệu quả rằng sự cứu rỗi không bởi việc làm, nhưng bởi đức tin đơn sơ nơi Đấng Christ và điều Ngài đã làm thay cho dân Ngài? Xem chú thích cuối sách #9, chương 23, để có đáp ứng khôn ngoan của George Ladd cho câu hỏi quan trọng này. 4. Các nhà thần học vật lộn với câu hỏi về số phận đời đời của những người sống ngoài biên giới của Y-sơ-ra-ên trong thời Cựu Ước, và ngoài tầm với của Phúc Âm trong thời Tân Ước. Ở nơi khác, tôi đã bảo vệ ý tưởng rằng đời sống là một thử nghiệm về tình yêu của chúng ta đối với lẽ thật thuộc linh, và rằng vì vậy Đức Chúa Trời ban cho mỗi người một cơ hội chân chính để chọn nó, ngay cả nếu họ chưa nhận Phúc Âm từ miệng của con người. Dù người ta giải quyết câu hỏi này như thế nào, mọi người tôn kính Kinh Thánh là lời Đức Chúa Trời đều khẳng định, với Đấng Christ, rằng không ai đến với Cha trừ qua Ngài (Giăng 14:6), và rằng “Người nào có Con có sự sống, người nào không có Con không có sự sống” (1 Giăng 5:12). Xem: Dean Davis, The Test: A Seeker’s Journey to the Meaning of Life, (Pleasant Word, 2010), tr. 558. 5. Nhiều phân đoạn Kinh Thánh khẳng định rằng Đấng Christ sẽ cai trị đời đời trên dân Ngài (Ê-sai 9:7, Đa-ni-ên 2:44, 7:14, 27, Lu-ca 1:13, 2 Phi-e-rơ 1:11, Khải Huyền 11:15). Các phân đoạn này làm rõ rằng việc giao Nước không chấm dứt chủ quyền của Con, nhưng thay vào đó — theo cách thách thức sự mô tả hoàn toàn — biến đổi, phục tùng, và niêm phong nó một lần đủ cả. Phụ Lục 2: Một Phê Bình về Thuyết Hậu Thiên Niên Kỷ 1. Được trích dẫn trong một bài viết bởi Lee Irons, Will There Be a Golden Age Before Christ Returns, có tại www.upper-register.com. 2. Xem trong cùng bài viết này cuộc thảo luận của Irons về Đa-ni-ên 2, trong đó khẳng định rằng Nước Đức Chúa Trời sẽ không chiến thắng trên đất cho đến sau sự hủy diệt của Hình Ảnh Bốn Mặt của Con Người; một sự hủy diệt sẽ xảy ra tại Sự Quang Lâm của Đấng Christ. Lúc đó, và chỉ lúc đó, Irons nói, “nước của thế gian này sẽ trở thành Nước của Chúa chúng ta và của Đấng Christ của Ngài” (Khải Huyền 11:15). 3. Được trích dẫn trong S. Grenz, The Millennial Maze, tr. 72. 4. Ibid., tr. 74. Phụ Lục 3: Một Phê Bình về Tiền Thiên Niên Kỷ theo Thuyết Phân Kỳ 1. SRB, tr. 1353. 2. SRB, tr. 1351. Phụ Lục 4: Một Phê Bình về Thuyết Ứng Nghiệm (Toàn Phần và Một Phần) 1. Bài luận sâu sắc của Zaspel có tại www.biblicalstudies.com. 2. Robert Mounce, The New International Commentary of the New Testament: The Book of Revelation (William Eerdmans Publishing Company, 1977), tr. 42. Phụ Lục 6: Các Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước Được Liệt Kê 1. Các nhà bình luận chia rẽ về việc liệu Đa-ni-ên 11:36-45 có phải là một lời tiên tri nữa về Antichrist cánh chung và Trận Chiến Cuối Cùng hay không. Để có một sự bảo vệ hữu ích về quan điểm rằng nó là, xem: Leupold, H.C., Exposition of Daniel (Baker, 1949), tr. 510-549. Phụ Lục 9: Các Lời Tiên Tri trong Kinh Thánh về Trận Chiến Cuối Cùng 1. Xem chú thích cuối sách 1 dưới Phụ Lục 6.
Chỉ Mục Chủ Đề Chìa Khóa COG=Giao Ước Ân Điển COR=Giao Ước Cứu Chuộc COW=Giao Ước Việc Làm DNT=Tân Ước Giáo Huấn EC=Giao Ước Vĩnh Cửu GETD=Cuộc Tranh Luận Lớn về Thời Kỳ Cuối Cùng NC=Giao Ước Mới NCH=Phép Giải Kinh Giao Ước Mới NT=Tân Ước OC=Giao Ước Cũ OT=Cựu Ước OTKP=Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước URD=Bài Giảng tại Phòng Cao WTC=Thế Giới Sắp Đến Các Con Số 2: các nhân chứng của Khải Huyền 11, 422, 430, 447 3: các sừng của Đa-ni-ên 7, 363; các kẻ giúp đỡ của Con Rồng, 414, 462; các tai họa cuối cùng, 445 4: 443, 451, 453, 461, 487 6: các ấn, 5, 171, 442 7: các thông điệp cho Hội Thánh, 432, 439; các sự phán xét bằng tiếng kèn, 444; các sự phán xét bằng bát, 454 10: 473 12: 313, 349, 499, 519, 529 24: các trưởng lão, 437 42: các tháng, 412, 451 666: 414 1000: 473, 499 1260: 412, 451 1600: 453 144.000: 422, 443 Các Chủ Đề A Sự Gớm Ghiếc Gây Tàn Phá, 377, 533 Áp-ra-ham, 113 Vực Thẳm (Hố Không Đáy), 430, 466 trở đi A-đam, trong Ê-đen, 71; là hình bóng của Đấng Christ, 73; trong COW, 74; trong COG, 107 Thế Giới của A-đam, 82 Các Sự Quản Trị (của EC), 106-120, 167 Các Thời Đại (của lịch sử vũ trụ), 165 Thuyết Vô Thiên Niên Kỷ, 23, 609 Đấng Thượng Cổ, 358 Antichrist, 319, 363, 375, 415, 428, 457, 487, 511, 597; và giáo hoàng, 700 Thể Loại Khải Huyền, 417 Sự Bội Đạo, 488, 532, 577 Ha-ma-ghê-đôn, 30, 422, 457, 487 B Ba-bên, 85 Ba-by-lôn, 87, 122 trở đi; Ba-by-lôn Lớn, 415, 457 Con Thú (các Con Thú), của Đa-ni-ên 7, 357; của sách Khải Huyền, 413, 414, 451, 459 Người Bê-rê, xxiii Sự Trói Buộc Sa-tan, 450, 466 Hy Vọng Được Phước, được định nghĩa, xvi; trong khủng hoảng, xvii; các yếu tố của, 590 trở đi; và Thuyết Vô Thiên Niên Kỷ, 607 trở đi Sự Sống Lại Thuộc Thể, (xem, Sự Sống Lại) Các Sự Phán Xét bằng Bát, 454 trở đi Cô Dâu, Chàng Rể, xv, 73, 107, 211, 246, 272, 411, 449, 499 C Đấng Christ (xem, Chúa Giê-xu Christ) Lần Hiện Ra của Đấng Christ, 688 Hội Thánh, trong COR, 94; trong COG 98; trong điển hình học Cựu Ước, 117; OTKP được ứng nghiệm trong, 68, 242 trở đi Sự Xung Đột (của Các Vương Quốc), 174 trở đi Sự An Ủi, xix, 416, 540, 562 Sự Đến của Đấng Christ, (xem, Sự Quang Lâm) Sự Đến của Nước Đức Chúa Trời, 101, 174 trở đi Cách Đọc So Sánh, 236 Sự Chung Kết, được định nghĩa, 17; thiết kế của, 506; các yếu tố của, 511; cấu trúc của, 513; các phân đoạn Tân Ước về, 527 trở đi, 671 Cách Đọc Đối Chiếu, 236 Đám Cháy Vũ Trụ, 585, 601 Sự Biến Đổi Vũ Trụ, 512, 529, 546, 561, 601; (xem, Sự Tái Tạo) Giao Ước Ân Điển, được định nghĩa, 98; các sự quản trị của, 101, 235 Giao Ước Cứu Chuộc, được định nghĩa, 94; và Nước Đức Chúa Trời, 103; 111, 159 Giao Ước Việc Làm, 74, 96, 160, 168, 180 Các Tín Điều về Sự Chung Kết, 677 Các Chu Kỳ, trong sách Khải Huyền, 426 trở đi D Đa-vít, giao ước với, 32; là hình bóng của Đấng Christ, 119; trong OTKP, 190, 196, 217, 282, 284, 287, 344, 388; đền tạm của, 262; Chồi của, 439 Ngày của (Chúa Giê-xu) Đấng Christ, 136, 223, 250, 278, 397, 568, 574, 576, 585 Ngày của CHÚA, trong OTKP, 220 trở đi; trong Thuyết Phân Kỳ, 569, 588; trong 2 Phi-e-rơ, 585 Những Ngày của Đấng Mê-si, 132, 135, 147, 217, 249, 289 Kẻ Chết (những), trong Khải Huyền 20:12, 494 trở đi Sự Giao Nước Đức Chúa Trời, 512, 603 Tân Ước Giáo Huấn, 46 trở đi; và sách Khải Huyền, 417 trở đi Thuyết Phân Kỳ, được định nghĩa, 28 trở đi; Thuyết Phân Kỳ Tiến Bộ, 31 trở đi, 625, 629, 687; hòn đá của, 370; bị phê bình, 623 trở đi Các Sự Gián Đoạn, trong thiên nhiên và xã hội, 595 Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, các yếu tố của, 78; và Nước Đức Chúa Trời, 83; và EC, 93; (xem, Hệ Thống Thế Giới) Con Rồng, 413, 449 Triều Đại, của Đa-vít, 68, 142, 233, 245, 262 E Ê-đen, 71, 74, 109, 125, 168, 208, 289, 301, 311, 337, 347, 400, 497, 683 Ê-díp-tô, là hình bóng của Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, 101, 121, 233, 290, 412, 447; trong OTKP, 117, 191, 202, 209, 402 Giải Kinh Áp Đặt, 684 Ê-li, 39, 42, 67, 529; trong Khải Huyền 11, 430, 447; trong Khải Huyền 12, 412, 449 trở đi Sự Cuối Cùng (tiếng Hy Lạp, to telos), 147, 532, 581 Thời Kỳ Ứng Nghiệm, 5, 101, 170; được sơ đồ hóa, 167, 174 Thời Kỳ của Lời Hứa và Sự Chuẩn Bị, 5, 100, 169; được sơ đồ hóa, 167, 175 Thời Kỳ Phần Thưởng và Sự Báo Trả, 102, 136, 147, 171, 308, 575, 599; được sơ đồ hóa, 167, 172, 175 Thời Kỳ Công Bố và Thử Thách, 24 trở đi, 102, 117, 136, 158, 179, 249, 269, 308 trở đi, 385 trở đi, 412; trong sách Khải Huyền, 425 trở đi; được sơ đồ hóa, 167, 172, 175; (xem, Sự Truyền Giảng Phúc Âm cho Thế Giới) Cánh Chung Học, được định nghĩa, 1, 6; trong khủng hoảng, xvii; Cá Nhân, 2; Vũ Trụ, 4; các yếu tố của, 8; các vấn đề trong, 9; các lựa chọn trong, 20 trở đi, 613 trở đi; các chiến lược để hiểu, 4, 51 trở đi; các lựa chọn được sơ đồ hóa, 165 trở đi; của Phi-e-rơ 581; vô thiên niên kỷ, tính đúng lúc của, 607; đã thực hiện, 682 Eschaton, 9; (xem, Thế Giới Sắp Đến) Giao Ước Vĩnh Cửu, là lẽ mầu nhiệm, 90; được định nghĩa, 93; và Lịch Sử Cứu Rỗi, 99, 168; và Nước Đức Chúa Trời, 102; được sơ đồ hóa, 167, 175 Sự Sống Đời Đời, và Nước Đức Chúa Trời, 60; được ban tặng trong COW, 75; bị mất tại Sự Sa Ngã, 78 trở đi; được phục hồi trong COG 94 trở đi Người Phúc Âm, bị chia rẽ, xvii; các cánh chung học của, 21 trở đi, 613 trở đi Cuộc Xuất Hành, 117 trở đi, 121 Sự Trục Xuất và Sự Trở Về, 10, 125, 337, 654, 683 F Sự Sa Ngã, các hệ quả của, 78; và Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, 82; và Nước Đức Chúa Trời, 83 trở đi; của các kẻ giúp đỡ của Con Rồng, 458 Tiên Tri Giả (các tiên tri giả), 532, 581, 593, 607; trong sách Khải Huyền, 414, 451 Cây Vả, hình bóng của Y-sơ-ra-ên dưới Luật Pháp, 66; bài học của, 535 Ngôn Ngữ Tượng Hình, và OTKP, 14, 231, 242, 251, 255 Sự Sống Lại Thứ Nhất, 476, 478 trở đi, 493 Nước Lụt, và Nước Đức Chúa Trời, 84 trở đi Thiên Niên Kỷ Tương Lai, 37 Chủ Nghĩa Tương Lai, 428 G Dân Ngoại, trong OTKP, 191, 256, 261, 262, 264, 295; bị bẻ gãy, 551; sự đầy trọn của, 552, 594 Tính Trung Tâm Địa Lý, 535, 596 Vinh Hiển của Đấng Christ, xxi, 291, 338, 404, 509, 610, 643 Vinh Hiển của Đức Chúa Trời, xxi, 98, 103, 131, 134, 176, 197, 296, 337, 354, 437, 498, 507, 508, 610 Góc, 316, 486, 489 Phúc Âm, và Cánh Chung Học, xxi; và COG, 99; và Thời Kỳ Công Bố, 102, 170 Kết Thúc Lớn của Kinh Thánh, 419, 423 Thành Lớn, 415, 457 Đại Mạng Lệnh, xx, 319, 376, 412, 430, 608 Đại Dâm Phụ, 415, 458 Cơn Đại Nạn, (xem, Hoạn Nạn) Ngai Trắng Lớn, (xem, Ngai (các ngai)) Cơn Đại Nạn Lớn Nhất, (xem, Hoạn Nạn, Trận Chiến Cuối Cùng) H Âm Phủ, 2, 77, 144, 149, 292, 432, 480, 492, Đại Dâm Phụ, 413, 415, 452, 456, 459, 642 Thiên Đàng, Đấng Christ cai trị từ, 97, 102, 133, 140 trở đi, 161, 171, 259, 436 trở đi; và Đất trở nên một, 498 trở đi Địa Ngục (Ghê-hen-na), 82, 102, 139, 600, 677 trở đi Tiền Thiên Niên Kỷ Lịch Sử, được định nghĩa, 21; bị phê bình, 613 Đức Thánh Linh, và Hy Vọng Được Phước, xii; và Nước Đức Chúa Trời, 63 trở đi, 178; trong COR 97, 159; trong COG, 98; trong URD, 142; trong Thời Kỳ Công Bố, 161, 170, 175; trong OTKP, 197, 217, 312, 338, 388 Các Sừng, 114; của Chiên Con, 157, 422, 439; trong Đa-ni-ên, 219, 357, 362; của Con Rồng, 449; của Con Thú, 451 I Chủ Nghĩa Lý Tưởng, 429, 481 Hình Ảnh của Con Thú, 414, 475, 480 Tính Sắp Xảy Ra (của Sự Quang Lâm), các dấu hiệu của, 511, 547, 554, 580, 593, 608, 659; trong Thuyết Phân Kỳ, 698 Cư Dân trên Đất (trong sách Khải Huyền), 416, 421, 445, 450, 460, 470 Trạng Thái Trung Gian, 453, 483, 493, 543, 557; và Sự Sống Lại Thứ Nhất, 476, 477, 481 Sự Giải Thích (về OTKP), tượng hình, 14; theo nghĩa đen, 15; các nguyên tắc Tân Ước cho, 249 trở đi Sự Giải Thích (về Kinh Thánh), các cách của, 229 trở đi Sự Tấn Phong (hay Sự Ngự) của Đấng Christ, 161, 249, 360, 364; trong sách Khải Huyền, 426, 436 trở đi, 453, 483 Y-sơ-ra-ên (cánh chung), 110, 242, 246, 255; trong OTKP, 281 trở đi Y-sơ-ra-ên (theo sắc tộc), một hình bóng của Hội Thánh, 69, 114, 117; lịch sử của, 121 trở đi; sự hoán cải vào thời sau rốt của, 547, 594, 608, 698; nhà nước hiện đại của, 650 J Gia-cốp, 50, 114; một hình bóng của Hội Thánh, 246, 286; trong OTKP, 191, 192, 267, 295, 324, 350 Gia-cơ (về A-mốt 9), 262 Giê-ru-sa-lem, ở trên, 64, 193, 212, 250, 266, 272, 293; trong OTKP, 286, 291, 293, 296, 303, 351, 354, 365, 381 Chúa Giê-xu Christ, giữ các chìa khóa cho Cánh Chung Học theo Kinh Thánh, 39; quan điểm về Nước Đức Chúa Trời, 57 trở đi; trong COR, 95 trở đi; trong COG, 98 trở đi; Sự Hạ Mình của, 96, 141, 158; Sự Tôn Cao của, 97, 103, 141, 152, 259; về Các Lẽ Mầu Nhiệm của Nước Đức Chúa Trời, 128 trở đi; chức vụ trên đất của, 158; sự cai trị trên trời của, 133, 143, 151,155, 157, 161, 282, 419, 436, 604; trong OTKP, 196, 241; Tác Nhân và Trung Tâm của Sự Chung Kết, 505 trở đi, 590 trở đi Sự Phán Xét (Ngày của), trong OTKP, 220 trở đi, 291; 486, 512, 537, 545, 573, 599 K Các Chìa Khóa, để hiểu Cánh Chung Học theo Kinh Thánh, 177 trở đi; để giải thích OTKP, 249 trở đi Nước (của Cha), 25, 132, 147, 179, 239, 278, 432; được sơ đồ hóa, 172 Nước (của Đức Chúa Trời), quan điểm của Chúa Giê-xu về, 58 trở đi; bản chất của, 65, 178; và NC, 65, 180; và Sự Sáng Thế, 71; và Hôn Nhân, 73; và Sự Thử Thách trong Ê-đen, 74; và Sự Sa Ngã, 76 trở đi; và Nước Lụt, 84; và Sự Phân Tán tại Ba-bên, 85; và EC, 90 trở đi; và A-đam, 106; và Nô-ê, 111 trở đi, và Áp-ra-ham, 113; và Môi-se, 117; và lịch sử của Y-sơ-ra-ên, 120; và Phục Truyền Luật Lệ Ký 30; sự đến của, 128 trở đi; các lẽ mầu nhiệm của, 128-140; các giai đoạn của, 158; cấu trúc của, 178; trong OTKP, 9, 187 trở đi; trong sách Khải Huyền, 426 trở đi; và Sự Chung Kết, 505 trở đi, 590 trở đi Nước (của Con), 24, 132, 140, 179, 163,179, 432; được sơ đồ hóa, 172 L Hồ Lửa, 463, 476, 480, 488, 490, 493, 498, 512, 535, 537, 597, 600, 602 Đất, được hứa cho Áp-ra-ham và dòng dõi ông, 115, 118; cuộc hành hương của Hội Thánh trong, 116, 122, 412; trong OTKP, 190 trở đi; là hình bóng của đời sống trên trời trong Đấng Christ, 164, 302, 308, 320, 324, 348, 388; là hình bóng của toàn bộ Đất, 122, 320, 394; là hình bóng của Thế Giới Sắp Đến, 206 trở đi, 325 trở đi, 398, 652; và nhà nước hiện đại của Y-sơ-ra-ên, 654 Trận Chiến Cuối Cùng, trong OTKP, 218 trở đi; trong Ê-xê-chi-ên, 316, 352; trong Đa-ni-ên, 362, 377; trong Xa-cha-ri, 395; trong Tân Ước, 318, 511, 594, 609; trong sách Khải Huyền, 447, 453, 457, 463, 486; các lời tiên tri về, được liệt kê, 675 Những Ngày Sau Rốt, là chủ đề của Cánh Chung Học theo Kinh Thánh, 6; và Thánh Linh, 63; và Lễ Ngũ Tuần, 93; và NC, 263, 660, 687; và Nước của Con, 172 trở đi; là chủ đề của sách Khải Huyền, 423; những ngày cuối cùng của, 379, 428, 441, 448, 454, 533, 580, 593 trở đi, 607 trở đi Luật Pháp (Môi-se), trong OTKP, 11, 188, 194, 201 trở đi; và EC, 100, 117 trở đi, 167; được soi sáng bởi NCH, 48 trở đi, 228 trở đi; tạm thời, được ứng nghiệm, lỗi thời, 44 trở đi, 65, 238 trở đi, 274 Sự Vô Luật Pháp, 64, 376, 457, 532, 578, 594 trở đi, 607; Người của, 364, 378, 487, 577 trở đi Lê-vi, là hình bóng của Hội Thánh, 11, 195, 245, 341 trở đi, 390; trong Khải Huyền 7, 694 Cuốn Sách Nhỏ, 446 Sừng Nhỏ, 219, 357 trở đi M Dấu của Con Thú, 413, 422, 451, 475, 477 Hôn Nhân, lẽ mầu nhiệm của, 73; và Thời Đại Sắp Đến, 160; trong OTKP, 207, 211, 265, 342; trong Giăng 14, xv, 541; Tiệc Cưới của Chiên Con, 452, 462, 545 Người Tuận Đạo (các người tuận đạo), 376, 380, 532, 582, 608; trong sách Khải Huyền, 443, 475, 477, 479, 481 Đấng Mê-si, Những Ngày của, 132, 217, 249, được sơ đồ hóa, 172; trong OTKP, 10, 120, 196, 282, 284, 287, 310, 356, 365, 392; sự cai trị trên trời của, xem, Chúa Giê-xu Christ; các chức vụ của, 157, 241, 283; và Thiên Niên Kỷ, 16 trở đi; và Y-sơ-ra-ên theo sắc tộc, 547, 594, 650 Mi-chen (tổng lãnh thiên sứ), 161, 412, 565 Thiên Niên Kỷ, một vấn đề chính trong Cánh Chung Học theo Kinh Thánh, 16; các quan điểm Phúc Âm về, 20 trở đi, 613-645; ý nghĩa của, 465 trở đi Núi (các núi), 65, 114, 192, 196, 219, 237, 317, 397, 459, 529; của Đức Chúa Trời, 72, 113, 204, 214, 251, 282, 289, 331 trở đi, 354, 400, 498 Đoàn Người (các đoàn người), của tín hữu, 138, 174, 298, 310; của người không tin, 323, 486, 507, 580; Đoàn Người Lớn, của Khải Huyền 7, 443, 473, 541 N Dân Tộc, của Y-sơ-ra-ên (theo sắc tộc), 10, 57, 101, 106, 117, 121, 189, 650 trở đi; dân tộc đời đời của Đức Chúa Trời, 68, 87, 147, 174, 193, 200, 247, 264, 277, 313, 325 trở đi, 385 trở đi, 548; được sinh ra trong một ngày, 296 trở đi Nê-rô, 410, 429, 581 trở đi; trong Thuyết Ứng Nghiệm, 636 trở đi Giao Ước Mới, và GETD, 12 trở đi; và Nước Đức Chúa Trời, 65 trở đi, 104; và EC, 90 trở đi, 101; và Hê-bơ-rơ 8, 274; khiến OC lỗi thời, 67, 104, 328 trở đi Phép Giải Kinh Giao Ước Mới, và Thuyết Vô Thiên Niên Kỷ, 15, 23; được giới thiệu bởi Đấng Christ, 46; tầm quan trọng của, 50 trở đi; chìa khóa cho GETD, 182 trở đi; được các sứ đồ dùng, 258 trở đi, 661 Trời Mới và Đất Mới, và Nước Lụt, 85, 113; và lịch sử của Y-sơ-ra-ên, 120 trở đi; và EC, 93 trở đi; và Thời Đại Sắp Đến, 166; và Nước của Cha, 132, 172; trong sách Khải Huyền, 497; và Sự Biến Đổi Vũ Trụ, 518, 601; đời sống trong, 602; (xem, WTC) Giê-ru-sa-lem Mới, trong sách Khải Huyền, 434, 499; và Thuyết Phân Kỳ, 631; (xem, Giê-ru-sa-lem ở trên) O Lời Tiên Tri về Nước Trời Thời Cựu Ước, được định nghĩa, 247; các cách tiếp cận, 12 trở đi; Ý Tưởng Đại Diện về Nước Đức Chúa Trời trong, 187 trở đi; hôn nhân và con cái trong, 211; sự chết trong, 213; các giai đoạn của Nước Đức Chúa Trời trong, 215 trở đi; các nguyên tắc Tân Ước để giải thích, 228 trở đi; cách xử lý của các sứ đồ, 258; được giải thích bằng NCH, 281-408; được liệt kê, 661 trở đi; được trích dẫn trong Tân Ước, 667 trở đi Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve, 418, 443, 515, 523, 525, 530 trở đi; và Thuyết Ứng Nghiệm, 33 trở đi, 636 trở đi; và Thuyết Phân Kỳ, 370, 570 Sự Lỗi Thời (của Luật Pháp), và mặc khải tiến triển, 41 trở đi; Chúa Giê-xu về, 65 trở đi; 238 trở đi P Palestine, 649 trở đi Giáo Hoàng, 700 Các Ẩn Dụ, về Nước Đức Chúa Trời, 129 trở đi; về Sự Chung Kết, 536 trở đi Sự Quang Lâm, được định nghĩa, 511; các quan điểm về, 20 trở đi; và sự đến của Nước Đức Chúa Trời, 136, 162; được sơ đồ hóa, 165, 167, 172, 174, 175; trong OTKP, 220, 292, 302, 304, 322, 337 trở đi, 346, 362, 372, 397 trở đi; trong sách Khải Huyền, 443, 448, 453, 457, 462, 488; tính trung tâm của, 521, 534; sự an ủi của, xix, 562, 596 trở đi; các phân đoạn Tân Ước về, 670 trở đi Lễ Ngũ Tuần, 45, 102, 143, 542; và sự đến của Nước Đức Chúa Trời, 161, 175, 686; trong OTKP, 253, 293, 312, 338, 389; trong sách Khải Huyền, 442, 471 Sự Bắt Bớ, và Sa-tan, 107, 135; các thánh đồ được chỉ định cho, 135, 141, 272, 296, 386, 394, 527, 582, 593; và Trận Chiến Cuối Cùng, 353, 362 trở đi, 443, 533, 538, 594; trong sách Khải Huyền, 414, 430, 442-445; hiện đại, 607 Phi-e-rơ, các bài giảng đầu tiên, 142; cánh chung học của, 581 trở đi Thuyết Hậu Thiên Niên Kỷ, được định nghĩa, 26 trở đi; bị phê bình, 617 trở đi Sự Rao Giảng, và Cánh Chung Học, xx, 610 Tiền Thiên Niên Kỷ, được định nghĩa, 17; Lịch Sử, 21; theo Thuyết Phân Kỳ, 28; cách tiếp cận OTKP, 252 trở đi; các phê bình về, 202, 309, 317, 329, 370, 383, 513, 556, 613 trở đi, 624 trở đi; và Khải Huyền 20, 465 trở đi Thiên Niên Kỷ Hiện Tại, 37 trở đi Thuyết Ứng Nghiệm, Một Phần, 33 trở đi; Toàn Phần, 36 trở đi; và sách Khải Huyền, 428; Toàn Phần, bị phê bình, 635 trở đi; Một Phần, bị phê bình, 643 trở đi Sự Cất Lên (Bí Mật) Trước Cơn Đại Nạn, được định nghĩa, 30; và Đa-ni-ên 9, 369 trở đi; và sách Khải Huyền, 428, 433, 476, 497, 692; và Giăng 14, 540 trở đi; và 1 Tê-sa-lô-ni-ca 4, 524, 563 trở đi; và 1 Cô-rinh-tô 15, 554, 698; các phê bình về, 139, 512, 578, 598, 624 trở đi Sự Thử Thách, của A-đam, 5, 74 trở đi, 168 trở đi; của Đấng Christ, 96; của con người dưới COG, 94, 163, 179, 599; Thời Kỳ của, 102, 136, 142, 147, 212, 249, 290, 298, 308 trở đi, 385 trở đi, được sơ đồ hóa, 167; trong sách Khải Huyền, 158, 162, 438, 473 Thuyết Phân Kỳ Tiến Bộ, 31 trở đi, 625, 629, 687 Tính Song Song Tiến Triển, 430 trở đi, 441, 470, 501 Mặc Khải Tiến Triển, 41 trở đi; và NCH, 46 trở đi; trong sách Khải Huyền, 430 Lời Tiên Tri, Đơn Giản so với về Nước Đức Chúa Trời, 252 trở đi, 656 Chủ Nghĩa Nghĩa Đen Tiên Tri, được định nghĩa, 15 trở đi; 32, 37, 51; các vấn đề với, 187-228, 615, 629; bị các sứ đồ tránh, 258 trở đi; không mở được OTKP, 281-408; và sách Khải Huyền, 421 trở đi, 468, 474, 479 Viễn Cảnh Tiên Tri, 248 trở đi; và Bài Giảng trên Núi Ô-li-ve, 531 trở đi Lời Phúc Âm Đầu Tiên (Sáng Thế Ký 3:15), 107 trở đi; 209, 229 trở đi R “Sự Cất Lên” (Sự Bắt Lên và Sự Thâu Thập Cùng Nhau của các thánh đồ đã được vinh hiển để gặp Chúa trở lại trong không trung), 8, 139, 512, 563 trở đi, 576; và Thuyết Phân Kỳ, (xem, Sự Cất Lên Trước Cơn Đại Nạn) Sự Phản Loạn (tiếng Hy Lạp, apostasia), 557, 597, 609 Sự Tóm Lược, trong COR, 95 trở đi; trong sách Khải Huyền, 423 trở đi, 428, 464 trở đi, 474, 501 Sự Cứu Chuộc, và Cánh Chung Học theo Kinh Thánh, 6; và Nước Đức Chúa Trời, 58 trở đi; các giai đoạn của, 128 trở đi; đã hoàn thành, 158 trở đi; đã áp dụng, 161 trở đi; đã chung kết, 162; các sơ đồ về tiến triển của, 165 Sự Tái Tạo, được định nghĩa, 512, 601 trở đi; trong Ê-xê-chi-ên, 346; sự thống nhất của, 519; các phân đoạn Tân Ước về, 529, 546; trong sách Khải Huyền, 436, 487, 497 trở đi; (xem, WTC) Sự Thả Ra (của Sa-tan vào cuối Thời Đại), 475, 486 trở đi Phần Còn Sót Lại (Do Thái), nền tảng của Hội Thánh Tân Ước, 195, 212, 256, 267, 299, 381 trở đi; hình bóng của Hội Thánh trong OTKP, 10, 123, 195, 248, 256, 264, 268, 285, 290, 296, 301, 310 trở đi, 314 trở đi; các thành viên triền miên của Hội Thánh, 265, 267, 301, 394, 314, 547 Sự Thay Thế, của Giao Ước Cũ bằng Giao Ước Mới, 67 trở đi, 180 trở đi, 238 trở đi; của Y-sơ-ra-ên theo quốc gia bằng Hội Thánh, 68, 117, 193, 242 trở đi; của vũ trụ cũ bằng vũ trụ mới, 278 Ý Tưởng Đại Diện Thời Cựu Ước về Nước Đức Chúa Trời, được định nghĩa, 11; 190 trở đi; các khó khăn trong việc chấp nhận, 12; và sự dạy dỗ của Chúa Giê-xu, 65 trở đi; sự hiểu biết của các sứ đồ về, 228 trở đi Sự Phục Hồi, của “Y-sơ-ra-ên” cánh chung, 123 trở đi, 189, 192, 206, 216 trở đi, 220 trở đi, 290 trở đi, 298, 306 trở đi, 365 trở đi, 380 trở đi; của muôn vật xx, 36, 146 trở đi, 179, 346, 398, 512, 546, 556 (xem, Sự Biến Đổi Vũ Trụ, Sự Tái Tạo) Kẻ Hạn Chế, 578 trở đi Sự Sống Lại (của thân thể), tổng quan về, 597; sự thống nhất của, 512, 516; Đấng Christ, Tác Nhân của, 136, 516; tại Sự Quang Lâm, 521 trở đi; và Sự Biến Đổi Vũ Trụ, 518; trong Cựu Ước, 210, 289, 312, 338; trong Tân Ước, 147, 462, 495, 540, 554, 557, 562 Sách Khải Huyền, và Ê-xê-chi-ên, 352 trở đi; ngày sáng tác, 410; mục đích và thể loại văn học, 409 trở đi; cấu trúc và các biểu tượng chính, 426; chương 20, 465; quan điểm phân kỳ về, 629 Rô-ma, 57, 301, 357, 363, 393, 415, 459 trở đi, 642 trở đi S Ngày Sa-bát, trong OTKP, 12, 202, 210, 225, 327, 335, 342; là hình bóng của Đấng Christ và/hay eschaton, 68, 232, 497 Lịch Sử Cứu Rỗi, được định nghĩa, 4; Phiên Bản cho Người Mới Bắt Đầu về, 5 trở đi; các phiên bản Phúc Âm về, 20 trở đi; và Sự Sa Ngã, 83; và EC, 99 trở đi; các dòng thời gian của, 165 trở đi; và Đa-ni-ên, 356 trở đi; và ngôn ngữ của sách Khải Huyền, 417 trở đi; và cấu trúc của sách Khải Huyền, 426 trở đi; Sự Chung Kết của, 505 trở đi Sa-tan, và sự nhầm lẫn cánh chung, xvii; sự sa ngã, vương quốc của, 77 trở đi; trong Lời Phúc Âm Đầu Tiên, 108 trở đi, 233; và sự đến của Nước Đức Chúa Trời, 161 trở đi, 172; và sự xung đột của Các Vương Quốc, 174; trong OTKP, 208, 259, 291; và Trận Chiến Cuối Cùng, 316 trở đi, 353, 396, 511, 577 trở đi, 594; trong sách Khải Huyền, 430, 445 trở đi, 449 trở đi, 465 trở đi; sự phán xét cuối cùng của, 174, 602 Sự Niêm Phong, của các thánh đồ, 112, 116, 151, 413, 470; của Di Chúc của Đức Chúa Trời, 157, 361, 438 trở đi, 498; là sự ứng nghiệm của OTKP; của số phận con người, 599 Sự Đến Lần Thứ Hai (xem, Sự Quang Lâm) Sự Chết Thứ Hai, 434, 476, 480, 485, 493 Cuộc Xuất Hành Thứ Hai, 192, 207, 290, 302, 380 Sự Sống Lại Thứ Hai, 479, 615, 622, (xem, Sự Sống Lại Thứ Nhất) Bài Giảng trên Núi, 65 trở đi Bảy ngọn núi, 459 Bảy mươi tuần (lời tiên tri về, Đa-ni-ên 9); ba quan điểm về, 366-372; giải kinh về 372-378; Hòn Đá của Thuyết Phân Kỳ, 370; và sách Khải Huyền, 629 trở đi Sự Phán Xét Chiên/Dê, 139, 537 trở đi, 599, 698, 701 Các Dấu Kỳ (phép lạ thiên thượng), 43, 60 trở đi, 100, 143 Các Dấu, (phép lạ giả mạo), 378, 414, 457, 579 trở đi Các Dấu (sự bắt đầu của các cơn đau chuyển dạ), 447, 530 trở đi, 592 trở đi Các Dấu (về tính sắp xảy ra của Sự Quang Lâm), 530, 554, 563, 573, 576 trở đi, 593, 607 trở đi Con Người, 133, 141, 150, 198, 223, 359 trở đi, 432, 527, 528, 534 trở đi Bài Ca của Môi-se, 191, 221, 455 Biểu Tượng (các biểu tượng), trong thể loại khải huyền, 384; trong sách Khải Huyền, 417 trở đi, 426 trở đi; (xem, Các Hình Bóng) T Đền Tạm (của Đa-vít), 262 trở đi Lễ Lều Tạm, 209, 345, 402 trở đi Đền Thờ, trong OTKP, 11, 201 trở đi, 204, 260, 270, 332; là hình bóng của Đấng Christ, 68, 499; là hình bóng của Hội Thánh, 13, 44, 196, 234, 242, 246, 354 trở đi, 374, 435, 446, 499, 578 trở đi; của Hê-rốt, 67, 530 trở đi; trong Tiền Thiên Niên Kỷ, 22, 30, 328, 383 Mười sừng, 357, 363, 449 Ba sừng, 357 trở đi Ngai (các ngai), của Đa-vít, 32, 144, 217; của Đức Chúa Trời, 157, 161, 192, 249, 339, 355, 358, 461; của Đấng Christ, 156, 198, 383, 492, 514, 535, 597; Trắng Lớn, 31, 491; của các thánh đồ, 359,437, 475 trở đi, 484 trở đi, 519; của Con Thú, 456 Thời Gian, viễn cảnh của Đức Chúa Trời về, 587 trở đi Một kỳ, các kỳ, và nửa kỳ, 219, 412, 451, 474 trở đi Các Dòng Thời Gian, của Lịch Sử Cứu Rỗi, 165 trở đi; của các trường phái Cánh Chung Học, 20 trở đi, 613 trở đi Titus (tướng La Mã), 34, 366 trở đi, 410, 528, 530 trở đi, 637 trở đi, 639, 644, 654 Sự Biến Hình (của Đấng Christ), 39, 42, 528, 602 Sự Biến Đổi (của các thánh đồ đang sống), 18, 148, 179, 462, 512, 521, 555 trở đi, 569, 598 trở đi Bộ Tộc (các bộ tộc), của Đất, 87, 174, 263, 294, 432, 541; của Giu-đa, 197, 302, 337, 386, 439; của Y-sơ-ra-ên, 114, 117, 354; của Lê-vi, 202, 236, 245, 327, 389; trong OTKP, 313, 344, 348, 398 trở đi, 341 trở đi; trong Khải Huyền 7, 421, 694 trở đi Hoạn Nạn, các thánh đồ được chỉ định cho, xix, 137, 357, 396, 416, 536, 582 Hoạn Nạn (Cơn Đại), các quan điểm Phúc Âm về, 20 trở đi, 613 trở đi; được định nghĩa, 173; trong OTKP, 375, 386; trong sách Khải Huyền, 412, 443, 451, 498; trong DNT, 531, 593, 607 Hoạn Nạn (Cơn Lớn Nhất); Đấng Christ về, 531 trở đi, 538 trở đi; trong OTKP, 316, 352, 362, 377, 395, 405; trong Tân Ước, 447, 582, 593 trở đi, 605 Hoạn Nạn, trong Thuyết Phân Kỳ, 28 trở đi, 296, 309, 368 trở đi, 428, 433, 467, 489, 524, 540, 568 trở đi, 627 trở đi Các Sự Phán Xét bằng Tiếng Kèn, 429, 444 trở đi, 454 Hai nhân chứng (của Khải Huyền 11), 422, 430, 446 trở đi, 470, 487 Hình Bóng (các hình bóng), và NCH, 50, 169, 181, 231 trở đi; các ví dụ về, 232; và Luật Pháp, 65 trở đi; và EC, 100 trở đi; và Lời Phúc Âm Đầu Tiên, 107 trở đi, 229 trở đi U Sự Thống Nhất, thần học, xvii, 37; của nhân loại, 85 trở đi, 290; của Các Giao Ước Cựu Ước, 117 trở đi; của “Y-sơ-ra-ên” cánh chung, 200, 208, 313, 350; của Kinh Thánh, 405 Sự Thống Nhất (của Sự Chung Kết), 514 trở đi, 585, 591; các phân đoạn về, 521; cách Tiền Thiên Niên Kỷ phá vỡ, 627; cách Thuyết Ứng Nghiệm phá vỡ, 645 Tính Phổ Quát, của Nước Đức Chúa Trời trong OTKP, 11, 191 trở đi, 399; của Sự Cai Trị Mê-si, 133, 156, 196 trở đi, 284, 288, 360, 473; của sự công bố Phúc Âm, 100, 471, 532; của Sự Phản Loạn, 320, 322, 376, 488, 578; của Sự Phán Xét, 453, 491, 531, 537, 545 Bài Giảng tại Phòng Cao, 63, 141 trở đi, 540 trở đi V Thung Lũng (của Các Xương Khô), 309 trở đi Chim Kền Kền, 533 W Chiến Tranh, 474, 486 trở đi, 675; (xem, Trận Chiến Cuối Cùng) Nước (các nước), của Ê-đen, 71, 347, 682; của Nước Lụt, 112, 232; của Biển Đỏ, 120, 505; trong OTKP, 72, 203, 289, 346 trở đi, 399 trở đi; trong sách Khải Huyền, 355, 456, 499; trong WTC, 602 Tai Họa (các tai họa), ba tai họa cuối cùng, 445 Người Nữ, lẽ mầu nhiệm của, 73 trở đi, 107 trở đi, 228 trở đi, 626; trong sách Khải Huyền 161 trở đi, 411 trở đi, 415, 458, 449 trở đi Sự Truyền Giảng Phúc Âm cho Thế Giới, 25, 375, 593 trở đi, 637, 699; (xem, Thời Kỳ Công Bố) Hệ Thống Thế Giới, 81 trở đi, 87, 116, 121; trong OTKP, 222, 290, 319, 357, 376, 396; trong sách Khải Huyền, 353, 413 trở đi, 447, 449 trở đi, 458 trở đi; sự hủy diệt của, 532, 565, 568; (xem, Lãnh Địa của Sự Tối Tăm, Ba-by-lôn Lớn) Thế Giới Sắp Đến, được định nghĩa, 9; được sơ đồ hóa, 165 trở đi; trong OTKP, 209 trở đi, 224 trở đi, 278, 289 trở đi, 295, 325 trở đi, 398, 687; trong sách Khải Huyền, 416, 443, 497; trong DNT, 133, 278, 512, 528, 543, 546, 561, 585, 601; (xem cũng, Trời Mới và Đất Mới) Sự Thờ Phượng, trong thời Cựu Ước, 110, 116, 155 trở đi, 232; trong OTKP, 11, 87, 191, 198, 201 trở đi, 225, 260, 297, 331 trở đi, 402 trở đi; dưới NC, 13, 51, 68, 104, 155 trở đi, 277; tạm thời bị chiếm đoạt, 77 trở đi, 533, 578; trong sách Khải Huyền, 416, 437, 443, 455; chủ đề đời đời của, 176, 508 trở đi, 605 Y Năm (các năm), của ơn của Chúa, 102; của cuộc hành hương của Nô-ê, 113; của sự tạm trú trong đồng vắng của Y-sơ-ra-ên, 121; của Năm Hân Hỷ, 224 Z Xa-đốc, 327, 341 trở đi Si-ôn, trong OTKP, 11, 191, 192, 193, 195, 201, 214, 251 trở đi, 266 trở đi, 282, 285, 287, 291, 293, 296, 313, 331 trở đi, 398 trở đi; là hình bóng của Thiên Đàng, 68, 156, 193, 237, 267, 272, 283, 313, 553; là hình bóng của WTC, 72, 214, 289, 292, 332, 398 trở đi; là hình bóng của Gô-gô-tha, 121; là hình bóng của Hội Thánh, 196, 246, 294, 297; trong sách Khải Huyền, 434, 441, 452; ngôn ngữ của, 231
Chỉ Mục Kinh Thánh Sáng Thế Ký 1:1-2:25 71-73 2:16-17 74-76 2:18-24 73 3:1-24 78-83 3:15 107-109, 229-236 3:21 109-110 4:4 110 6:1-9:29 84-85, 111-113 9:9-17 684 11:1-9 85-88 12-25 113-117 17:7-8 115 24:36 684 25:5 684 37-47 698 Xuất Ê-díp-tô Ký 3-32, 117f 6:7-8 118 7-12 401 7:8-13 414 7:20 –21 447, 456 9:8-12 456 9:18-15 457 10:21-23 456 12:48 191 14:1-15:18 397 14:19-20 334 15:1f 455 16:1f 47, 451 17:8 488 19:1f 565 19:6 174, 195, 440 20:12 214 24:3-8 117-121 32:32-33 287 Lê-vi Ký 1-9 118, 120 19:28 392 19:33-34 191 23:10f 148 23:33-34 402 25:1f 224 26:1f 10, 118, 120, 189, 207, 211, 213, 216 26:6 213 26:21-22 80, 289 26:29 213 26:40-45 225 Dân Số Ký 9:15-23 287 11:29 245 12:8 257 13-14 119, 654 15:14-16 191 16-17 119 21:4-9 47 23:21 565 34:1-12 348 35:9f 397, 594 Phục Truyền Luật Lệ Ký 4:5-8 11, 194 5:33 213, 214 7:6-8 118, 194, 245 7:14 213 10:15 194 10:18-19 191 11:8-9 213 12:1-14 203 13:6-11 391 14:2 118 18:1-2 245 18:15 43, 118, 147, 198 18:20 383 26:19 194 28:1f 10, 81, 118, 119, 120, 123, 211 28:13 194 29:22-28 123 29:23 347 30:1-10 123-125, 189, 207, 216, 347, 656 30:6 390 30:7 221 32:1ff 10, 122, 189, 221, 216, 221 32:4-4 221 32:22 587 32:34-43 321 32:40-42 221 32:48-52 332 33:5 119 Giô-suê 6:1ff 398, 565 6:4 445 6:5 565 22:19 348 23:14 254 Các Quan Xét 4-5 457 7:22 401 1 Sa-mu-ên 2:1f 507 8:7 119, 345 25:29 344 30:1f 396 2 Sa-mu-ên 2:35 342, 690 7:1-17 119, 197, 204, 245, 340, 345 6:1f 345 10-12 245 1 Các Vua 6:11-13 245 7:23f 346 8:1f 345 8:33-35 654 13:1-2 247 17:1f 412, 430, 447 18:28 392 2 Các Vua 18:4 66 23:1-14 300 23:10 304 1 Sử Ký 12:1f 245 12:32 91 2 Sử Ký 5:1ff 332 7:1f 245 20:1f 345 35:20-27 390 36:22-33 123 Ê-xơ-ra 1:1-4 Nê-hê-mi 2:1f 368 3:1 303 Ê-xơ-thê 6:9, 11 526 Thi Thiên 2:1f 10, 95-98, 120, 172, 197, 253, 282, 320, 435, 462 8:6 149 18:4 377 19:8-11 143 22:1f 87, 191, 208-9, 23:4 311 29:10 85, 113 40:6 94 45:1f 119, 442, 46:1f 347, 399 48:1f 88, 396 72:1f 87, 197, 208, 284, 348 73:1f 507 78: 2, 52 231, 245 89:1f 197, 345 90:4 587 96:4-13 222 97:5 397 105:15 386 110:1f 10, 108, 149, 156, 197-198, 223, 245, 259, 274, 330 132:13-14 202, 289 136:15 120 145:9 331 Châm Ngôn 12:10 331 14:32 688 15:24 688 17:3 394 19:3 80 19:21 86 24:16 549 Nhã Ca 1:7 242 3:1-4 242 Ê-sai 4:2-6 285 11:1-16 287, 657 11:6-9 213 13:1f 222 14:1f 687 19:19-25 203 24-27 417 24:21-23 291 25:6-9 214 43:5-7 217 49:5-7 261 49:8 269 53:4-12 198-199 54:1ff 272 59:15-21 267 60:1f 293 63:1-6 224 65:17-20 214, 277 66:1-2 204, 260 66:1ff 296 66:22 277 Giê-rê-mi 3:17 203 23:1-8 301 29:1-14 656 30-33 275, 688, 689 31:31-34 12-14, 65, 204, 274, 688 33:10-11 211 33:19-22 200 Ê-xê-chi-ên 28:1f 687 37:1-14 309, 657 37:15-28 313 37:26-28 270 38-39 218, 316, 417 40-48 325f 47:1-12 203 Đa-ni-ên 2:1f 701 2:44 700 7:1-28 218, 356, 417 7:13 691 9:24-27 218, 365, 630, 691 11:31 697 11:36f 218, 702 12:2 696 Ô-sê 1:9-11 200, 265, 653, 686 2:1 265 2:14-23 206, 263, 264, 653 2:19 629 3:5 6 6:4 241 13:14 208, 210, 556, 687 Giô-ên 1:15 222 2:18-27 190, 208, 664 2:28-32 143, 207, 223, 265, 489, 571 2:28 63, 175, 201 2:31 518 3:1-17 218 , 332 3:9-21 193, 321 3:15 219 3:17 209, 304 3:18-21 202, 203, 399 3:20 190, 629 A-mốt 5:1f 567 5:18-20 222 9:11-18 197, 208, 687 9:11-12 262 , 473, 658 9:11-15 190 9:13-14 658 Áp-đia 1:15-21 663, 192, 222, 223, 571 1:21 190 Mi-chê 1:3-4 397 2:12-30 200 2:12-13 172, 200, 216 4:1-5 11, 191, 251, 201, 251, 399, 473 4:11ff 218, 321 5:1-9 197, 209, 216 5:2 197, 253 7:8-20 207, 208 Na-hum 1:2-8 222 1:5 398 1:12-15 202, 208, 223, 571, 687 Ha-ba-cúc 1:5 668 2:4 668 2:14 208 3:1-15 223, 687 Sô-phô-ni 1:1f 136, 531, 567, 670 1:15 668 2:1f 665 2:4-11 223, 571 2:7 209 3:9-13 87, 192, 208, 665 A-ghê 2:6-9 12, 201, 220, 520, 665, 670, 687 2:3-4
670 2:5 244 2:7 192 2:20-23 222, 520, 665 Xa-cha-ri 2:1-13 192 3:1-10 198 4:1f 447 6:12-13 198 8:1-8 658 8:5 213 8:23 192, 256 9:10 87 9-11 380f 12-14 385f 12:1-9 193, 218, 222, 571 13:7-9 199, 200 14:1-3 218 14:9 87 14:16-19 12, 202 14:20-21 204 Ma-la-chi 1:11 202 2:5 341 2:7 196 3:3 201, 202, 208 3:4 687 3:17 245 4:1-3 221, 222, 587, 687 4:5 518 Ma-thi-ơ 5:17-18 46-47 6:10 58-59 8:23-27 61 9:16-17 66 9:35 60 10:7-8 60 10:23 527 12:28 60-61, 686 13:1-52 128-139 13:41-42 64 16:27-17:8 528 19:27-28 529 24-25 530 24:1-3 66, 530 24:1-28 33-34, 530 24:15 697 24:21 538, 595 24:29-31 534, 596 24:32-35 535 24:36-44 536 24:45-25:30 536 25:14-30 140-141 25:31ff 537, 701 26:64 691 Mác 1:15 57, 160 4:1-34 128-139 4:26-29 138 8:38 435 9:1-13 528 9:48 3 10:29-31 166, 599 10:45 97, 253 11:12-14 66, 239, 297, 652 12:25 210 13:1ff 530 13:27 312, 565 14:58 13 14:62 360 Lu-ca 4:5-8 450 7:36-50 61 9:28-36 528 11:20 61 16:19-31 2 17:21 686 17:26-27 536 19:11-27 140-141 19:37-40 57 20:27-40 2, 166, 167, 214 21:5ff 530 21:23-24 660 21:25-26 595 22:28 529 24:27-47 48-49 Giăng 1:17 44 3:3-16 62 5:19-30 62 5:23 43, 509 5:26-27 599 5:28-29 517 5:39 242 11:1-44 61 13-17 141-142 14:1-3 xvii, 540 16:12-15 45, 242 Công Vụ 1:9-11 596, 601 2:14-42 133, 143-144 , 236, 259 2:33-35 259 , 439 3:11-26 145-147 4:23-31 320 4:25-27 282 7:44-50 260 8:26f 256 13:46-47 261 15:12-21 262 17:31 518, 545 24:15 517 26:12-18 231, 472 Rô-ma 2:1-16 545 3:21 234 5:12ff 96-97 5:17 483 8:18-26 289, 507, 524, 546 8:31-39 123 9:19-26 264 , 508 9:25-26 686 10:12-13 266 10:14f 389 11:11-36 547 11:25-27 265 16:20 491 16:25-2 7 50, 92 1 Cô-rinh-tô 2:6-13 91, 106, 169 3:21-23 122 15:1f 523-525 15:20-28 64, 147-150 , 175, 361, 472, 519, 603 , 690 15:23-24 685 15:45 73, 96 15:46 232 , 256 15:50-58 70, 554 , 68 4, 699 2 Cô-rinh-tô 3:12-18 47-9, 101, 130, 242 4:4 165, 472 5:1-10 557 , 481, 537, 599 5:21 97, 110, 160 6:1-2 269 6:14-18 270 7:10 460 10:5 472 11:3 108 Ga-la-ti 1:4 166 1:6-10 247 3:15-4:7 108, 116, 240 3:16 235 3:19 108 3:28 87 4:3, 9 66, 240 4:4f 96, 253 4:26-27 272 , 251 6:16 14, 51, 68, 118, 144, 147, 193, 246, 265, 313, 373, 385, 394, 443, 488, 548, 553 , 684 Ê-phê-sô 1-5 246 1:5-6 118, 231 1:9-10 75, 95-96 , 474 1:15-23 150-152 , 180, 472, 439, 604 2:5-6 152 2:7 171 2:8-9 99 2:11-22 193, 196, 240, 242, 316, 499, 551, 652 3:8-12 91 3:20-21 509 4:1-7 87 4:11-16 399 5:22f 73, 108, 273, 412, 499 6:10f 81, 166, 173, 619 Phi-líp 1:6-11 136, 403, 672 1:16 136 1:19-26 2, 477, 559 1:28 xxv, 574 2:5-11 87, 95, 98, 103, 322, 360, 399, 420, 566, 605 3:8-11 166, 298, 673 3:17-21 561 3:20-21 18, 64, 136, 152-153 , 279, 519, 542, 597, 601 Cô-lô-se 1:13-14 64, 77, 81, 132, 145, 153, 174, 315, 403 1:15-18 73, 76 1:15-20 150 1:17 509 1:25-27 49, 92 2:1-3 42, 49 2:8-15 472 2:13 42 2:14 97 2:15 108 2:16-18 14, 49, 92, 161, 181, 232, 409 2:17 232 3:1-4 153 , 320, 352, 448, 546, 673 1 Tê-sa-lô-ni-ca 1:8 256 1:10 xx, 82, 116 2:1-12 298, 376 3:1-5 xix 3:13 515 4:13-18 113, 289, 462, 524, 563 , 575, 598, 605 4:15 555 4:16 338 5:1-3 595 5:1-10 567 5:3 322, 539, 574 2 Tê-sa-lô-ni-ca 1:3-10 287, 462, 518, 571, 573 , 595, 645 1:7 515 1:8-9 584, 600 2:1-2 xxv, 539 2:1-12 357, 377, 396, 413, 487, 576 , 698 2:3-4 376, 594, 609, 699 2:8 223, 377, 515 2:8-12 378 2:16 605 1 Ti-mô-thê 2:5 343 2:15 574 3:15 44, 386 4:1-3 391, 577, 640 6:13-16 510, 511, 674 2 Ti-mô-thê 1:9 92 1:10 511, 516 1:12 674 1:18 674 2:3 627 2:12 481 2:24-26 81 3:1f 173, 321 3:12 442 4:1 674 4:1-8 510 Tít 1:2 90, 92 2:11-14 xviii, 391, 591, 604 3:4-5 347, 599 Hê-bơ-rơ 1:1-2 6, 42, 173 1:1-5 155 2:14-15 337 3:1-6 236 4:1-13 468 4:14-15 337 5:8-10 231 6:6 173 7:1-10 237 7:11-28 330 7:18-19 203, 237 7:20-28 239, 330, 340 8:1-13 204, 274 8:4-5 232 8:13 14, 100, 205, 241, 330 9:1-28 203, 237 9:11-12 232, 330 9:26 330 9:27-28 516 10:1 232, 240 10:1-19 237 10:5-10 94 10:12 330 10:19-22 237 10:22-24 237 11:1ff 114f, 243 11:7 111, 112 11:8-16 116, 654 11:39-40 170, 243, 354 12:22 204, 251, 272, 654 12:25-29 520 13:20 93 Gia-cơ 1:1 246 1:18 620 2:20-23 115 4:4 458 5:7-9 515, 584, 674 1 Phi-e-rơ 1:3-9 147, 394 1:7 510, 511, 515 1:10-12 40 1:13 400 1:14-16 404 2:4-10 242, 245 , 286, 386 2:9-10 193, 298, 301, 336 3:18-22 232 4:7 435, 511, 585 4:7-19 116, 581 5:4 515 5:8 413, 469 2 Phi-e-rơ 1:12-14 582 1:19 435 3:1-13 585 , 601 3:5-7 85, 112 3:10 597 3:11-14 230 3:13 112, 278 , 326, 374 1 Giăng 2:18, 22 577, 584-5, 594 2:28 515, 585 3:1-2 246, 510, 512, 543, 598 3:9-13 110, 230, 246 4:1-6 391 4:3 577 5:12 701 5:19 81, 356, 486 Giu-đe 1:1 485, 493 1:3 41 1:4 392 1:6 77, 491, 518 , 535, 694 1:7 347, 601 1:9 565 1:14 134, 473 1:18 234 1:23 231, 566 1:24-25 343, 600 Khải Huyền 1:1 421 1:1-20 431 1:19 693 2:1-3:22 432 3:10 693 4-5 437 5:1f 157-158 6:1f 442 7:1f 443 7:4-8 694 8-11 444 9:1-2 xx 11:3-6 429 11:7-13 430 12-14 449 12:1f 161-2, 411 12:9 413 13:1f 429 13:1-4 413 13:11-18 414 15-16 454 17-19 458 17:1f 415 19:11-21 596 20:1-3 16, 466 , 686 20:4-6 16, 353, 475 , 686 20:7-10 485 , 686 20:11-14 491 21-22 353 21:1-8 498 21:9-22:5 499 22:6-21 500
Thư Mục Chọn Lọc
1. Allis, O. T., Prophecy and the Church (Presbyterian and Reformed, 1977)
2. Bavinck, H., The Last Things (Baker, 1996)
3. Biederwolf, W., The Millennium Bible * (Glad Tidings, 1924)
4. Duguid, I., NIV Application Commentary: Ezekiel * (Zondervan, 1999)
5. ———, Reformed Expository Commentary: Daniel (Presbyterian and Reformed, 2008)
6. Grenz, S., The Millennial Maze * (IVP, 1992)
7. Grudem, W., Systematic Theology (Zondervan, 1994)
8. Hendriksen, Wm., More Than Conquerors * (Baker, 1940)
9. Hoekema, A., The Bible and the Future * (Eerdmans, 1979)
10. Ice, T. and Denny, T., The Return (Kregel, 1999)
11. Johnson, D., The Triumph of the Lamb * (Presbyterian and Reformed, 2001)
12. La Haye, T., and Ice, T., The End Times Controversy (Harvest House, 2003)
13. La Rondelle, H. K., The Israel of God in Prophecy * (Andrews University Press, 1983)
14. Ladd, G., A Commentary on the Revelation (Eerdmans, 1972)
15. ———, A Theology of the New Testament * (Eerdmans, 1993)
16. Ladd, G., The Blessed Hope* (Eerdmans, 1956)
17. Leith, J., Creeds of the Churches (John Knox, 1973)
18. Pentecost, J. D., Things to Come (Dunham, 1958)
19. Phillips, R., Reformed Expository Commentary: Zechariah* (Presbyterian and Reformed, 2007)
20. Ridderbos, H., Paul: An Outline of His Theology * (Eerdmans, 1975)
21. ———, The Coming of the Kingdom (Presbyterian and Reformed, 1962)
22. Riddlebarger, K., A Case for Amillennialism* (Baker, 2003)
23. ———, The Man of Sin (Baker, 2006).
24. Robertson, O. P., The Israel of God (Presbyterian and Reformed, 2000)
25. Storms, Sam, Kingdom Come: The Amillennial Alternative (Christian Focus, 2013)
26. The MacArthur Study Bible, NASB Large Print (Thomas Nelson, 1997)
27. The Reformation Study Bible, ESV (Ligonier Ministries, 2005)
28. The Scofield Reference Bible (Oxford University Press, 1967)
29. The New Bible Commentary, Revised (Wm. B. Eerdmans, 1970)
30. Walvoord, J., The Millennial Kingdom (Dunham, 1959)
31. Wilmot, J., Inspired Principles of Prophetic Interpretation (Reiner, 1965)
32. Wyngaarden, M., The Future of the Kingdom in Prophecy and Fulfillment (Baker, 1955)
Lưu ý: Tôi đã đặt một dấu hoa thị (*) bên cạnh những cuốn sách mà tôi thấy đặc biệt hữu ích.